IURIS CANONICI
FONTES
CURA
Emi PETRI Card. GASPARRI
EDITI
CURIA ROMANA
T'~
f Vf»|> p<H VOI HTTIS VATICANIS
Fthu % Petrus Card , Oaip^rW s/£r/ rescrvaf /os propr/ffflf/5 in
haec Collectanea sicut in Codicis Praefatione mr Fontium
Annotationes et Indices Anni} tko- Mph&hetkos,
ELENCHUS OPERUM
AI) QUAE PRO REPERIENDIS PONTIBUS IN HOC VOLUMINE RELATIS
VIRI STUDIOSI REMITTUNTUR.
Bullarum, Privilegiorum <u Diplomatum Romanorum Pontificum Amplissima Collectio,
opera et *tudlo CAROU Cocquelines, Romae (1739-1744), Sumptibus Hieronymi Mainardi,
Benedicti Papae XlVtBuUarium, Romae (1746- 1757)» Typis S, C. de Propaganda Fide.
Bullaris Romam Continuatio, Romui (1835-1858) Typographia Rcv, Camerae Aposfo-
licac*
Acta GregoEII Papae XV J p Romae (1901-1904), Typographia Poliglotta S* C dt
Prop. Fide-
Pii IX Pontificis Maximi Acta, Pars prima, Romae (1854, sq,)* Typographia Bonarum
Artium. Typographi;i Vaticana,
Leonis XIII Pontifici Maximi Acta, Romae (1881*1905). Ex Typographia Vaticana.
Pii X Pontificis Maximi Acta, Romae (1905*1914). Ex Tvpographia Vaticana. Ex
Typographia Polyglotta Vaticana.
Acta Sanctae Sedis, Romae (1865, sq.)*
Acta Apostolicae Sedis, Romae (1909, sq,), Typis Polyglottis Vaticanis.
Analecta Ecclesiastica, Romc (1893, sq.)* Tip* Edit ri ce Romana.
A Biziarri, Collectanea in usum Sec retonat S Ct Episcoporum < t Regularium, Ru-
mae (1885)- Typographia Polyglotta S. C. de Prop, Fide,
Collectanea S. Congregationis de Propaganda Fide, Romae (1893). Ex Typographia
Polyglotta S, C. dc Prop, Fide,
Collectanea S, Congregationis de Propaganda Fide, Romae (1907), Typographia
Polyglotta S, C* de Prop, Fide,
Io annes Dominicus Manm , Sacrorum Conciliorum nova et A mplixnma Collectio, Ilo-
rentiae (1759* sq,)* Expendi» Antonii Zatta Veneti.
Decreta Authentica Sacrae Congregatio ni$ Indulgentiis Sacri sque Rdiqmis praepositae,
cdiu iussu ct auctoritate SS, D, X, Leonis PP, XI II, Rathbotiae, cie* (1883), Pus te t
Decreta Authentica Congregationis Seu rorum Rituum cx acus eiusdem Collecta ciusque
auctoritate promulgata* Romae (1898-1913), Typographia Polyglotta S, C, de Prop, Fide*
'I ypt» Polyglottia Vaticanis.
H, DenzINOTr - C, Bannwart, Enchiridion Symbolorum Definitionum ct Declarationum
de rebus fidei et morum , Friburgi Drisgovjac (1913), R. Hcrder,
fus Pontificium de Propaganda Fide , Rumae (1888-1897) Typographia Polyglotta.
Xouvellt Revut TMologique, Toumai (1890), H, et L* (. ustcnmnn.
Thesaurus Resolutionum Saem e Congregationis Concilii, «, 1718, st}.
Acta S C Epw et Reg. - Acta Saevae Congregationis Episcoporum ct Regularium*
Bt - busta.
Fasc - fasciculo,
Reg - Regesta Regularium,
Reg, hp — Regcata Episcoporum.
R*ti 1 p, - Mon. - Regesta Episcoporum et MoniaJium
- Mon. - Regesta Monialtum.
Rcg, S C, tuprr Statu Regularium - Regesta Sacrae Congregationis super Statu Regu-
larium,
N.
714. S,
7*5>
716,
7*7*
718,
7*9*
720*
721.
722,
7^3*
724,
725,
726,
727*
728*
729.
730.
73**
732*
733*
734*
735-
736.
737*
738,
739*
740.
74 1 *
742*
743*
744*
745'
746*
747*
748.
749-
INDEX FONTIUM
QUI IN HOC VOLUMINE REFERUNTUR
HI - CURIA ROMANA
1 . - S. C. S. Officii.
* S, Off.* 12 oct* *6oo . *.
* decr. 6 sept, 1601 . *
■ dedar* 20 iun* 1602 ,* * *
* decr. 13 ian, 161 1 .* .
t 8 febr . 1624 *,****..**.*..*.♦.**,
* decr* 13 mart. 1625
* 21 ian. 1627 * v*-.*
« (Mission* Tuneti), 25 iul, 1630
*
^ 8 st.pt, 2 *■»****■■ ***** ******** »
« 19 apr. 1635 *. * ************
* 28 ian* 1637 ,, * *
■ 3 aug. 1639 .
* (Mission* Archipelagi), 3 aug* 1639* *
* 3 ian. 1640
t decr* 24 ian* 1647
* 1 1 aug, 1649 *
« 23 mart* 1656 ******
< 27 aug* 1658 * * *
* decr* 8 iul. 1660
* 28 febr. 1663 .*..****.****.
* decr. 24 sept* 1665 ,*,*.***
- decr* 18 mart. 1666
* 26 sept. 1668 *****
* 28 nov. 1668 *
* 5 dee. 1668 ******
« 13 mart. 1669
« (Mesopotamiae), 28 aug* i66g
* 13 nov, 1669 *...,,***
instr. 21 aug, 1670 * *
* 27 maii 1671 ,„.*..****
™ 27 maii 1671 *
« 23 iun* 1671 *,*■*..,**
20 aug, 1671 * *
3 sept* 1671 ***..*.*,*
* 17 sept. 1671
(Albaniae), 19 sept* 1671
PAG*
1
1
2
2
3
3
5
5
6
6
6
7
7
8
S
13
14
16
16
19
20
21
21
21
2 I
22
25
25
26
27
28
28
28
Index Fontium
vi
N\
750.
751-
75*-
7S3-
7J4-
75J
756.
757-
75®*
759
760,
761.
7 (ti
763.
764.
7<>5-
766.
767.
768.
7^9-
776-
77**
771*
773-
774-
775-
776.
777-
778-
779.
780.
781.
784.
783.
784.
'85,
786,
787.
788
789
790
791
791.
'91.
794-
795.
79* _
797
798.
m m r 1 1 r ■
* - « # p * m t
•
t
l
A
•
C
1
«
f
#
t
«
(
t
i
t
t
S. C. S. Off , 2S sept 1672*. .
(Hiberniae), 29 nov. 1672
20 mart, 1675 .***.**.
14 ocf, 1676 - .
decr. 4 mart, 1679 .. * .
(Bcsnme), 2 dee* 1680 .*
14 maii 1 6S1 * * *
17 sept. 1 68 1
dccr. 1 8 nen 1682 . .
20 mart. 1686
decr, 7 dee 1690 * ,
(Mivdon. Capueein.), 23 iul. 1698 .
29 iul* 1 699 • f i • .
28 apr, 4700
(Quebee), 25 mn, 1703
(Quebee), 20 maii 1703 . .
(Quebec)t 14 mn 2703
(Quebee), 24 aug. 1703
(Aethiopiae)» 14 febr, 1704
(Aethiopiae), jo »prt 1704
7 aug, 1704 „ * _
decr. 20 nov . 1704
(Aethiopiae), 22 iu]. 1706
' ' * ■ ■ t t i | i|
******* *¥*<■**
*
4
t
A
«
«
*
«
A
t»##*»!,»
I I • < t t f i « ^
t
'•‘it
»■*»*#*
* • + •* • , . . .
* * ' ’ *
1 * • *
¥ * ■ #
15 mati 1709
21 nov. 1709
* * * l I f .|i ¥ # ■ k ■
*3 iun. 1710 ,
5 mart* 1712 ,ll#
s apr. 1713
« tnaii 171-1 ...
*5 iun, 1715 *P# **• *
/ + >
*7 *un. 1715 _ ‘ ' *
(Craeco-Mekhit ), 3 iun. 1718
5 ian. 1724 ,, * * * ’ ‘ ' 1 * * * ‘ 1 * * * * * « * * * - > *
* T 9 * “ * i 1 ■ 1 , m m.
(Sutehucn.), 28 sept. ,72. *
’B - ^ -
* * *
■ ¥ g
1 ~ * * * * A
^8 nov 1 7 -> r
* 1 ■ * * . p ,
29 nov. i72f
■r ^ * % • ■- * m *
’ iun* '72*
22 ian. 1727
39 nov . 1 7jt|
lltt 13 mart. t73fi . *
(Tunkin, Orient.), s 'y 'fi
litt. 6 apr. 19
'4 »un. i74,
11 *pr. 1742 .... *■
dtcr 5 «ug. ,74S
_ a '^3 ‘""i..',
18 nov, I74S
9 «1«, i74j ■ .
(Muiion. Aegypti) ^ 9 <jec. I?4J ‘ ' *
» * . *.
* * » • p
****«,
■ * *
PAG.
28
29
29
30
30
35
35
35
36
■ 37
- 38
40
4*
41
. 41
42
44
44
45
45
45
46
59
59
59
60
60
60
60
6t
61
62
62
62
63
63
65
^5
65
69
70
70
71
7i
74
74
75
76
Index Fontium
vn
M,
799<
800
801
802
803
804
80 5
B06.
807^
808
Soi)
810
8u
812
813
814
815
816.
817.
818.
819*
S20.
821*
822,
hz} ,
S24.
825,
826 p
827.
HzSp
Szf).
830»
831,
832.
®3,3*
«35.
836*
8J7^
838-
839,
840,
841 ,
842
843-
8 44 •
5-
846.
S, Ce Sa OfT,, 14 HOV. I748 , p * *
B I 2 dcc. 1748 * e . * a
tmitrp (ad Ep, Scodrcn.), 1 1 dec* 1749 * * .
9 iuK 1750 * . *
litt* (ad Vio* Ap. Algeme), 21 ian* 1751
(Mission* Teooa in Peloponneso), 10 maii 1753
(Algcriae), 11 iul. 1754 * * . *
26 septa 1754 - -
(Ind* Oricnt.), 13 ian. 1757
30 iun, 1757
(Arthiep. Antibarcn.), 1 dcc. 1757
(Cochinchm.)* 1 aug« 1759
mstr. (ad Superior. Mias ion. Peguan.), 1 1 iun, 1760 .
instr. (ad Praef, Mias ion, TripoL), mense iant 1763
22 SCpt. I 763 a * * . . *
decr* 9 febr. 1764
29 nov. 1764 *
(Mission, Hu-quang), 30 ian. 1765
(Sutchuen.), 30 ian. 1 765
s
A
*
A
f
A
A
«
A'
i
A
A
¥
A
A
a
■»***>■ e -
* « 4 * A ■ A *
v T * « * * m
I- ■ Ii t I’ V ■ * *
H * + I 4
19 sept. 1765 . • * * ,
1 2 r ian. 1 ^ »- »*►***
(Scopiae), 11 aug. 1768
15 dcc. 1 768
12 ian. 1769 *
instr. (nd Yic. Ap. Sutehucn.), 13 iul. 1769 ...
(Sutehucn.) f 16 nov. 1769
(Chcn*si et Chan-si), 23 nov, 1769
(Sutchuem), 15 dec. 1769
(Minsion I oang ct Kacong), 8 mart, 1770 ** * - -
(Smyrnen.), 10 maii 1770
(VicAp, Fokien.), 12 iul. 1770 * *
(Misrion Loang et Kacong), 8 nov. 1770
instr. (ad Ep, Cicncven.), 3 sept-
(Tunkin. Orient.), 25 febr, 1773
(Cochinchin.), 12 sept, 1776
(Sutehucn-)* io apr. 1777 **
(Sutehucn,), 20 aug. 1778 * *
(Sutehucn.), 20 flug. 1778
(Smchucn ), 9 iul, 1779
(Sutchuen.), 27 ian. 1780
(Sutehucn*)» 15 febr, 1780
(Sutchuen.), 15 febr. 1780
instr. (ad Vie. Ap. Comtantinop*), 28 aug. 17S0
(Algeriae), 14 sept 1780
instr. (ad Ep. Sccpusicn.), 16 aug* 1781 .......
instr. (ad Ep. Scepusicn.), a. 1782 ...
(Constant i nop.)t 18 mart. 1782
(Sutehucn,), 15 ian. 1784 *,.» *
jmtr, (nd Yic. Ap Comtantinop*), 18 mart 1784
* s p *
•i m ■* ■
■ AittAfllv******
« m m ¥ * t * * i * ¥ * * *
rp t ¥ * « ■ « *
# ¥ * « *
4. 1 m # P - ■' i
#*-¥*
f ¥ * * ¥ ¥
i*V#*44>***-*
. - * «. A A * * m
«if ¥■¥¥«-••
¥»¥¥*« •¥• h
p ¥ # 4 ■ m * *■ ■ P ¥ -¥ 4
fr 4 # * ■
¥ + *¥*■¥
llfiiti1)*
¥#*■«##¥*«¥
^ ■ **■■*-* ■■ ■■ *
* 4 * ¥ ■
¥ * * » *
f * * I * *
• 4 * -n * # #
4P« PB-A>kt4
A # ■# ■ * * *
PAG,
79
79
80
82
82
83
85
85
88
89
89
90
91
92
94
94
94
94
95
96
96
98
99
99
toi
102
103
104
105
105
106
job
107
109
1 10
I to
1 12
113
I E4
I 15
u6
1 16
1 17
1 1 8
1 20
121
121
122
f23
VIII
Index Fontium
N.
848. S. C S. Off
S49. *
850. *
851. •
852. *
853. «
8S4* *
SSS* ’
*
857. *
SjlL "
859.
860. «
861. *
863* ■
863. i
864.
865. i
866« c
867. r
868« «
869,
670, «
871, «
872. *
873. 4
874, ■
§75* *
876«
877* •
878.
879, «
b8o.
681 , ,
8*2, ,
8S3. ,
684« I
®8s, *
SS6, <
887*
888.
889. ,
890, ,
Hi* *
892* ,
*93. *
*94-
8<JS> r
896. ,
-i
■ Iflffli ■ * i
(Sutcbuenj, 21 ian* t$oz * * * •
(Chan-si et Chen-si), 29 ian, 1S05 *..*.*
30 juL 1806 ****** ***** * * -
imtr. (ad Ep, C&taren»), 12 mart* 1809 * . * .
(Saxoniae), 29 i an* i 817 * - - - . . - - * #
29 ian* 1817 * * * * * - - * * * • • » - » * . .
instr. (ad Praef* Ap* Moldaviae), 20 mari, 1817
instr, (ad Praef. Mission* Martinicae etc.), 6 iul* 1817 ,, , , .
(Kcntuky), 13 ian, 18 1 8
instr, {Surinam), mense aug- 1819 #
(Quebec)* 23 febr. 1S20
(Quebec, 10 sept. 1820 * . * * ***..*,. * ,
(Kcntuky), 9 maii 1821 *
(Kcntuky), 9 maii 1821 *
(Kcntuky), 9 maii 1821
I aug* 1821
12 dcc. 1821 *.
* v a m # * m m * * « ■ * ■ m * * # 4 #
Utt* 7 maii 1822 _ . *
*viTi#VI««aattl|flVil|1IVf| * H,
instr. (ad Archicp. Quebcccn.), 16 sept. 1824 ....
23 aug. 1826
12 maii 1830
17 nov. 1830
16 iun. 1831
'n5tr- (ad Custodem Terrae Sanctae), 30 ian. 1833
(Quebec), 17 nov. 1835
16 nov. 1833..
8 iun. 1836
(Tunltin. Occident,), 19 apr, 1837
19 apr. 1837
*7 iun. 1838 .
<> mart, 1839
(Pondichcry), ,7 apri lf)39
ma,i «M
{Cochinchin.), 23 iun. t84o
# -■ a b 4- m m
• i » •«
+ *«#■#
1 • I I ri * 4
» * 1 i
4 * t f
2 dtc. J840
*n»tr.(ad Ep. Sanctorivn.), Ia maii ,84,
1 sept. 1841 4
(Angliac), 2 mart. 1842
lltt* 20 maii 1842 •••*
JQ iun. 1H4.2 * * ■ •■ **,* *
dcw- H »ept. i342 ]
(Chan-si), 21 sq>t. lS42 *
»4 dcc. 1842
m«r. (ad Vtc. Ap. Oceani .V i
(Americae Sepiemrioi, ) t ' ‘®43
^
' f # ■ i-
■ * * * m
» « ■
* w ■ «
PAO.
125
I3tl
l33
134
•34
m
* 34
f * * 1
»35
* ■■ *■ *
»39
140
141
14=
*43
H3
»43
f44
»44
1 44
146
* 5-
i ji
152
153
1 53
156
* * *- #
159
J59
t ■ 1 *
160
P * i P
160
* # i «•
160
v p « 1
1 6 1
1 6 r
4- # + «
162
* A t- m
162
162
* * * *
163
164
1 <r m m
164
»65
■ # 4 ■
3 fi 4
m*
* i 4 «
|66
p ■ ■ •
t66
» 4 * •
167
tfiS
* * * *
168
p « l «
170
a> ■ • *
170
•A W A m
" i > 1
*73
173
Index Fontium
IX
897
S98
899
900
90t
902
9°3
904
905
906
910
91 1
912
913
914
915
916
917
918
919
921
922
9*3
924
9*5
926
9*7
928
929
933
931
93*
933
934
S* C. s* Off+l
<
r
m
*
*
■
*
t
t
1
€
(V
i
■
i
«
«
i
■i
4
t
■
1
i
935* «
936' *
937-
938. i
939- 4
Q40. i
94i* 4
94*« *
943- «
944* 4
945* *
10 iun* 1846 * . - *
(MarianopoL), 8 iul. 1846 .
5 uug* 1 846
24 febr* 1847 *
(biam), t ^ !Ti5rt, 1847 ***--**«■■****»■* ■«»
(Tche-Kitmg et Kiang-si), 21 apr 1847
(Vic* Ap. Yunnan-)! 23 iun* 1847 ..-*.****
(Mftritnopol*)t 28 iuL 1847 *. , * - * . *
(Malacen*), 26 sui* 1S48
(Siant), 17 sept, 1848 .. .
(Oceaniae Occidens.), 27 sept* 1S48 *. . . , .
(Tunkin* Occident.), 14 dcc* 1S4S
(Siam Oricnt*), 21 febr* 1S50 **
(Cochinchin* Occident*), 12 iun 1850 ...
(Siam)* 17 iul. 1850 .
(Perth*), jS sept. 1850
(Vic. Ap. SandvLic*)* 11 dec. 1850
(Tunkin* Occident.), 8 ian. 1851
(Coreae), 12 febr* 1851
(Melanesiac ac Micronesiae), 14 maii 1851 * .
(Cochinchin.), 19 aug, 1851 *
(Nankin,)* 5 mart* 1852 * * * . .
(Hu-nan), 31 mart* 1852
(Coimbatur*), 23 iun. 1S52 ****,*..**...*
16 mart. 1853 -
13 apr* 1853 * * . *
(Sutchucn,), 4 maii 1853 ** . *
mt* 1 j *..*.* + **«♦*.--♦ .... *■**»«*
(Bulgariae), 5 iul* 1853
(Corcuc), 5 iul. 1S54 - ,*****,,
(Yunnan), 20 sept. 1854 * *
(Yunn.m), 20 sept. 1854 *
(Tunkin. Occident.), 27 iun 1S55 *
(Tunkin* Orient,), 4 iul* 1855 .**..*
(Siam), 4 iul. 1855 . *
(Portus Aloiaii), 1 aug* 1855 . «
5 sept. 185$ *
(Coreac), 12 sept* 1855
(Tunkin Occident.), 9 apr* 1856
j S iun> 1 856 *. * *
litt* encycl . 4 aug. 1856 * *
(Oregon), 6 auc* 1856 *.**..*-...«**■**
(Cochinchin. Orient,), 6 aug, 1856 ,,,**.*
(Zacynt*)* j apr* 1S57 « 4 * * ■ - *
(Coreae), 22 iul. 1857 *******
(C amhodiae), 22 iul. 1857 ** * *..*..*
{Myssur,}, 22 iuL 1857 *. . *
(Sncciae), 29 iul* 1 857 ,******-*■«-
(Tahiti), 19 aug. 1857 -
P' * 4'
* i,' * m * »#■■» + *■ P#>
* ■ m * «. m 9 *■*•***>*■■
#
* 4 m p * P' ■
*
*
*«■*■'* p" * fi h * * * # "
| R. V ip |p + * * ■ # 4 'P 4 # P ■'
# # m * ■
i ♦ i * * I *
i p p m * * *
i- ■ * * * *
* S4 “■ *
p « • v a ■ *
%.#%*■*■**
fe 4 * * h
««■»«#%
<§ 4 *»w4**«* + *
PAG.
173
174
177
177
179
180
181
182
182
183
185
I&5
185
1S6
187
187
1 88
192
193
194
195
1 95
196
196
1 97
197
197
19S
199
199
201
201
202
203
203
206
212
212
213
213
214
«15
215
216
216
216
217
2 IQ
2 19
X
Index Fontium
N.
946. S* Cp
948*
949*
950.
951*
95 2 -
953-
954
955*
95&-
957«
958.
959*
960.
961.
962.
9,63«
964,
9*5-
966.
9*7«
968.
969.
970.
971*
97*.
973*
974.
975*
976.
977*
978
979*
980,
981.
982
983.
981 .
985*
986.
987
988..
989.
990.
W*
99 i-
991*
994-
****** I»***
* * • ■',****• ■ *
t
S, Otl,» instr. a. 1858 *♦ ► *
(Pondichery), 20 iun, 1858 *> « ■ * 1 < . - <
(Cambodiae), l febr, 1859 *
(Vienn.), 30 mart. 1859 .,.**■ * * * * .
litt* (ad Ep, Harlcmen.)* 6 apr. 1859 .,
(Tthdy OrieniJ, 13 apr, 1859 .. , *
instr. 11 iun, 1859
2 O lut 1859 tiP»P,**t,|***tMPt.P»P'l..|
1! lllg* T859 ** , * , , *,***.***,..
(Cincinnat,), i 1 sept* 1859 *.***.,**,,. , , . .
(Hong-Kong), i 4 mart, 1860 **<,*,**.,,,.,
instr (ad Vic* Ap. Gallas) 28 mart, 1860 ** * .
18 apr» 1S60 ** , * . . . , * * P ■ . . * * , * , . .
(Hong-Konsf), 7 rmii 1860 **.*,***.*.
(Corcac), 20 iun. 1860
(Cereae), 26 iun, 1860
( Briocen,}, 1 8 iul* 1 860 , # ,
imtr, (ad Vic. Ap, Tchc-Kiang), 1 aug, 1860
22 aug. 1860 .*,.*.*
( F chely Meridio -Oricntal.), 10 apr, 1861 . . .
19 *un. 1861 , .
(MtrysviLle), 2% aug. 1861
(Myuur*), 28 aug. 1861 ,* *
II febr. 1861 .
* p 1 1 1 * ■ * * * » • 1 # 1 f # * 1 ,
17 *cpt. 1862
I,tT (jd v'c* Ap, Myssurien,), 26 nov. 1862
instr. (ad \ ie. Ap, Hun*nan), a, 1863
(Helvetiae), 21 ian. 1863 „
18 mart* 1863
(Hiennolymae), j;? ian. «864
(ad Ep, 0*nabn«t*n.), 17 febr. 1864
(Sanctmien.), 22 iun. 1864 ' " ’
(Smyrnen.), 30 iun., 7 iul, 1864 ....
litt. encyd. (M Ep. Anniae), 16 .ept. ,864
1 febr. r86c
1 febr. s86s
' *•*»•►* ♦ ■ * * * * , * t #
(Nlnkin.), 22 mart, k S65
3t maii 186^ .
** **'*'■•*•*.
(Pondithcrv), 28 iun. 1865 .
,s iul- »865
dc^r. 13 iul. 186 e
“**• ,86s m
Ult, 8 nriv. iH(j5 *
(Southwmrk), i2 nov. 1865
instr. 20 fehr, 1866 * * * * ’ *
*8 febr. 1866 * ■■***•
,nitr- mart. 1866 "
(Gonatuuinop.), i6nu,ii'l866 ’*
'nstr. (pro Vic Ap ad CallnO ‘
p.aa 2q ,Un. l(J6h
* i *
i i> n * 9
* . * . * *
* * * • * * .
■ • • ,
* + *
t i I
t * * * ♦ t
* , «.
* , *
* * *
PAG.
220
222
223
«3
224
525
225
226
229
229
230
230
233
234
»34
234
235
235
238
238
239
239
240
241
241
242
244
-47
2 47
245
248
249
250
252
254
255
256
256
259
260
261
261
262
266
267
272
**/*
276
277
Index Fontium
XI
N
gq6.
997-
998 V
999-
JOOO.
IOOI ,
1002.
1003*
1004«
1005-
1006,
1007*
1008,
1009,
1010,
[01 1 .
J0S2,
io*3*
1014,
1015,
toib,
*oi7,
1018,
1019,
1020,
T 02 I
1022*
1023.
1024,
1025,
1026.
1027,
1028,
I029-
lOjO.
1031*
1032
1033
1034
1 °3 5 *
1036,
1037,
1038,
1039,
1040
1041,
1042*
■ r «
v
c
a
v
v
i
K
K
C
4
t
«
e
c
t
i
c
c
4
v
14**
4**4, *•*
* 9 ■* ■
S# c, S* OfT-* deer* 27 iun, 1866 **.*,..,
n (Nltol), I t iul* 1866 ■**,***,
« (Tchcly Meridio-Occideni-), 21 nov, 1866 *
c (Leodfen,), 30 i*in, 1867 *
« 13 febr. 1867
i cp. 1 5 febr, 1 867 , * ••*..,,*** *
4 litt* cncycl, (ad Ep* Angltte ci Statuum Foeder, Amcricae Scp
tentrion,), 7 iun* 1867 1 1 ( , t , t ,
instr, a. 1 868 *
(Iapomac), ti mart, 1868 *****
(laponme)* 11 mart. 1868 * *****
(laponiac)* 1 1 mart* 1868
(Iaponiae)t 11 mart. 1868
(laponiae), 9 sept* 1868 * ,
instr. (ad Oelcg* Ap* Aegypti), 13 ian. 1869
decr. 17 mart* 1S69
litt, 18 maii 1869 * ***.,*. *
instr, (ad Adminisir* Ap, Perthcn*), 15 icpt, 1869
decr* 1 2 ian. 1 870
instr» (ad Archiep* Corcyren.)» 3 ian, 1871 .**...,***.
instr, (ad V'ic. Ap* Myssuricn.)* 1 febr, 1871
(Vic. Ap* Myssurien,)* 1 febr. 1871 ,*********,..,,.,,
litt. 1 o febr* 1871
4 apr* 1871 * * * * *
(MarianopoL et Marquette), 2 aug. 1871
(Siam), 22 nov. 1871 * * * ,
17 ian* 1872 ******** ******
litt* 1 6 mart, 1 S72
(Aret in,), 17 apr* 1872
4 dcc, 1872 * * *
instr. (ad Vic. Ap. Occanite Central,)* iSdcc* 1872 *. . .
(Cdhmminopj, 2 apr* 1873 *
(S* F3onifacy)t 23 apr, 1873
litt. 26 nov, 1873
(Columbi), 14 ian, 1874 * *
1 7 mart * 1 874 * . *
instr. (ad \Pie, Ap. Sutchuen Orient.)* 3 iun 1874 ....
Ittr, 4 iul * 1 874 *
(Firman*), 8 iuh 1874. * , * . *
25 nov* 1874 ******** * * * ,
(Vdlisprat.), 2 dec. 1874 ******* *
2 dec, 1 874 .**,*,*,*****,,,,*..*,.,,.**,.**,********
instr. (ad Ep, S. Alberti)* 9 dec. 1874
i 3 ian. 1 875 ******* * . *****
20 ian, 1875 * . *
lilt* (S* Germani), 17 febr* 1875 ,
(Cochinchin Orient ), 17 febr 1875 ..
7 apr. 1875 ..*,**,***,*,**
( S * 1 iU(!o\ It 1 1 I i5 IUN , 1875 i,,, + *+ 44*. .4*4. ,.*■*. - ,,*■*"- .
*****
a a.' >
* s ■ I * *
* #
t» * * « -» i » a
C 4 rn m fe X * * rn m m I | * « ■ * ■
* # » m * ■#*##* # *
* t m • * ■ #■ ■# » f
f m p a- * «
PAG
298
298
301
3©r
302
302
303
306
309
310
3 1 J
312
3»2
3U
3H
314
315
316
3*7
319
321
322
322
322
3*3
3^5
3-6
326
3-7
327
336
337
338
339
339
343
34i
34i
34-
343
343
343
354
355
355
355
357
356
XII
Index Fontium
N.
1041. S.
1044,
IC4S*
1046*
1047
1048
1049,
1050,
105 f.
1052*
!°S3*
1054.
|Q5^
1056,
1057,
1058,
1059,
1060
io6t,
tQ 62.
1063,
1064,
1065,
10W,
1067,
to68.
1069.
1070,
1071*
1072.
t07J*
*&74*
**75*
1076,
1077«
107&*
1079*
1080+
to&i,
1082.
10S3.
1084.
1085.
1086.
1 ^87.
1088.
1089.
tOQO
lOgi
»■■■■) i * v
P + * * * - 4
C. S. Off., 15 iun, 1S75 * *
7 iul, 1875 . , , * . ..***.• *-**■• - * * *>**«*.
insit, 16 sept. 1875 *
instr (ad Ep St at. Foeder. Americae Septcntrion.), 24 no\r. 1875
28 iun. 1 876 . . - » * * * * * , * .
(Navae Aureliae), 2 aug, 1876 *. *
(Tutincingo), 9 aug. 1876 ,,
instr. (ad Ep. Ncaquallien.), 24 ian. 1877
2 mati 1 S77 f ,*,.**,*,.**** *
litt. 23 aug. 1877
instr. (ad Aichiep. Portus Principis), 5 sept. 1877 * „
I9septt 1877--- * .... 376
15 maii 1878 ^77
mstr, (ad Ordinarios Imperii Brasil»), 2 iul, 1878 yjy
(Corel e), 1 1 sept. 1878 , , . 379
* *
PAG.
358
35®
359
362
365
.165
366
366
374
374
ao nov. 1878 „ .
' ' * ■ . .........
380
(Tunkin Central.), 29 mort. 1879
z apr, 1879
381
(Nottingham.), 2 apr. 1879 _ g2
7 maii 16-9
382
3i aug. tUSt
l> ian. 1882
litt. 8 inart. 1882
* # - #
litt. (ad Archicp. Parisien.), 19 maii 1879 _ .g,
(ad Ep. Aurrliancn.), 6 iun. 1879 g
(Iaponiae), 14 iul. 1880 -
(Bcngal,), 21 iul. 1880 33
(Tchely Septcntrion. ete,), 25 aug. t88o L*
(Ratisboncn.), 22 dec. 1 880 ’ [ ^
(Vie. Ap lamaicae), 12 ian. 1881 3fi5
9 iul. 1881
1 ' ‘ * 388
388
389
« Archicp. scopio,.,. „ „„v:;S8s;; 3*»
(Mongobae), 29 nov, 1882 ... * ****,**,,. , 39°
inatr. (ad Ep. Rituum Oriem.), ” 391
l! un* t 883 ' *-•*•**,*,,, * 395
(Bomhay), 21 febr. 1883 4*1
(Bombay), 21 febr. 1883 .....
(S. Hyacinthi), 7 mart. 1883 .
lm- 17 nurt. 1883 ..
* _ "**■*»-*►*
20 *««. 1883
,C , J
Iftavannah), 1 aug ,S8l
(Petrucoricen.), 5 dec. 1883
******* io maii 1884
(Picti vien.), 3I mati lgg
**«• 16 iun. 1884
(Ponland), ,8 iun. .884
2 iul. 1884
Oerosolym.), ,4 l88_
*5 apr. 1885
• * *
1 * * 1
* #
i ■ * ■
♦ r * ■ , , *
■ i a 4
* # *
■
* * ■
*****
* * «
« #
4 1 1
412
41 2
412
4U
4*3
4r5
4*5
4*9
420
420
43*
42t
422
Index Fontium
XIII
N-
1092
1091
1094
1095
1096
1097
1008
1099
noo
JIO!
1102
1103
1 104
1105
1 106
1107
1 10S
1 109
j tio
mi
1112
MI3
1 1 14
1 115
1116
mj
1 1 iS
1 1 19
I 120
1 121
1 1 22
1123
i 1 24
1 125
1 126
1 127
1128
1129
1130
mi
1132
1 1 33
*H4
H36.
1 1 .17
nj8,
1 *19*
U40.
t
a
«
a
*
s
s
9
*
i
V
*
<
at
«
t
t
*
a
a
t
a-
c
e
«
c
S. C- S* Ofl\T liu. cncycl. 25 iun. 1K85
25 iun, 1 885 , t .
« (Rosen,)» 16 iul. 1885 . * * ,
n 26 nug. 1 885
« (Kiang-sO^ 9 sept, 1885 * *,*,,,*,*,. .
alO dcC, I 885
9 2 o 1 n n ■ 1 8 8 6 # e, w#a4. i.,,*,».,
« iitt, encycL 23 tan, 1S86
instr. 19 maii 1886
deer* 27 maii 1 886
23 iun, 1 886
15 dec, 1886 *
(Carcimonae), 4 maii 1887
dccr. 14 dec. 1887, prop. Antonii Rosmini Serbati, d.nmn.
(Victoriae Nyanzae), 22 dec 1887
4 ian, 188S f # , 4
(Visagapamm), 1 1 ian* 188S
Htt* encyd. 20 febr 1 8SS
23 febr* 1888 * * *
decr, 7 mart. 188 8, prop Antonii Ros rumi Serbati, damn
instr, (nd omnes Ep, Ritus Orient,), 12 dec. j88S
litt, encyd, 1 mart, 1889 *
(Ep, Waync-C astren,)t 20 mart. 1889
(\ ictorvac Nyanzac), 3 ajir, 1889
i maii 1 889
(Bucarest), S maii 1 889
decr, 5 iun . 1 889 , , ,
(ad Vtc, Ap, Malacen.), 5 iun. 1889 , ,
28 aug, 1 889
23 apr* 1 890
(Chan-si)t 7 maii 1890
instr, 20 tui, 1890
(Qucbcc), 23 iul, 1890
(Massiliae), 30 iuL 1890
(Chan-tong Merid.), 30 iul. 1890 ,
instr. (Mvssur K 6 aug, 1890
instr, (ad Ep. Orient.), 22 aug. 1890 , ,
4 dec* 1 S90 * » - > - -
(a<l Ap, lapomae Merid,) t 4 febr, e Sq i
6 mart, 1891 .. .
(I,cQpolien,)# iS mart. 1891
1 5 apr, 1891
(Pckin.), 29 apr, 1891 ^
8 maii 1891 * * * .
decr, 30 mait 1 891
1 ^ 1 u n , 1891 ,.,*.*,, ■.,*****, *,,,, ,
( Echcly Mendio-Oriem,)» 25 iun, 189 1
■ # -i *
■ * ■
t***#**»*
w # * *
fili H <R
-h l> m * * *
* * % k ■< % *
■> * p
I iul 1 1891 *■■**•»,*.***,•*•
(\ ictoriuc Xvanrae)* S iuL 1801
■ m #
r*AC.
422
423
4^4
424
425
427
427
427
43*
429
429
430
43 1
431
43*
433
43 3
434
435
435
44°
444
444
445
446
446
447
447
4 iS
448
449
450
452
4 5 2
453
453
4|4
4sfr
f mp*
457
45®
459
459
460
461
4 <>3
i 64
165
466
466
XIV
Index Fontium
N-
H41. s c. s,
1143, *
1 143* ■
1144- 1
) ! 45*
1146, «
1147, *
t 14S. «
1149*
II50* 4
tlJK
115^» *
usa-
I»S4
U5S, «
1156,
1*57’
U5S.
1*59. ^
1160.
n6jt *
»162, «
n6jt t
1164, «
1165, .
1166. «,
1167. *
1168
1169. *
.
1171* -
1 172. ,
»173.
H74 ,
"7S.
1176
1 1~7' ,
1 178.
'«77.
11S0
1 ■ St
Ii8j
• 183.
1184.
«iBj.
IlB6
t I87
! I88
1 i Hg
*■**■*» t T v i . * * 1 i , ■
*«*»*** » #»
1 * # p
* p # -
* * * * *
* fr # » 4 # # *
*•*■*# < .- * *
4 i» 4
4 P P m ,-m
* ■■ + ■
OfF*. 29 tui 1891 *. . .
Istr. 7 tug* 1891 *.
Utt iq aug* 1891
19 mg. 1891 .
instr. (ad Vic. Ap. Nankin*), 26 aug. 1891
(Mmion. Ahbsin*), 26 aug 1891
13 ian, 1892 *+ * , * +
* * » * • ■ 91 ■ # P # ■ ^ ^ 4 ^ ,
(Victoriae Xvanrac), 27 lan, 1892
(Pondichcr.), 3 febr. t8gi .
to fehr. 1892
30 mart. 1892
(Miniori. TrichinopolA, 2 apr, [892
4 mati 1892
1 1 litati 1892 . .
(Siouxormen.), 18 m.iii 1892 ....
18 maii 1892
30 iun. 1892
27 mi 1892 ....
decr. 24 ati(>. 1892 ...
(Aociiae), 7 sept. tSgj .
(Algcriic), t dee 1892 .
1 9 apr. 1893
3 maii 1893 , .
(Mission. Novi Meiici). 22 mn, 1893
5 iuI. 1893
T m * * • i' * * m * m ,.fc .
2 aug. i 893 .
(Norvcciac). 9 au,,
1 4 fcbi .1894
26 “Pr »894
(KishnaKur), t8 tui. 1894 . .
imtr* 20 aug, 1H94 -
de«, 5 tl«. t8rH "
2* >«95
+ * I ■
*«**«•■
* f Pi 4 *
* * ■ * ♦ V f ■ -■ #
• « > > * t » f 1 *
* * * * * * *
*»*■**
T, ,,*«,,*,
*****
>■ ■- r m
*****
* * *
1 ***•♦# t
* * - * *
* 4 t
♦ P p
fr - 3* iul. 1895 ,t
tUnomanen ), u mart.
marr* 1896
„ / * -.i.*.., ,
mart iHqh .
apr, 1 896
1 3 maii 1896
(Alboiien. in America) »17. ,7 ’ 7 ’ *
6 iul ,896 . . " 18,6
(Bruiliae), S au,» iSgf»
* i > « * «
#■ S 4 #
* * * * * k.
* * * *
n armcf>5cn
1 5 1899
10 ^ept, 1896
<N-wrK retlr l8”
1897
X m
"m S
Ifi
“m. 1897
,fl >un 1S97
tS9 7
Pkc,
467
467
468
469
469
469
47«
47*
471
473
473
474
475
476
476
477
478
478
479
479
480
480
481
481
4S1
482
482
483
483
484
4S4
4»5
480
486
487
487
4S8
488
489
480
490
490
49'
492
49 ^
493
493
404
494
Index Fontium
XV
N.
1 190
1 191.
1 192
t«93*
j 194
1 J 05 ■
r 196.
I I 97 *
J t 9S
l igg.
J
J 40 I ,
1 -10«.
1 203 ,
1204*
1205,
12C6.
1 207,
I 20^.
1209.
1210*
1211*
1212.
1213*
1214*
1 2 ! 5*
1216.
1217.
I2lS*
1 2 J 9*
1220*
1221.
1222.
1223-
1224.
1225*
1 22/j .
1227.
12 28.
I 229.
1210.
1231.
<232*
*233*
l*34
1236
*237
1238
S. C. S
M
OfF,, imtr. 6 iug, J897 * , *
1 8 aug. 1 897
4
M
■
i
C
t
€
*■■*'*
7 sepi* 1897
2 4 H ^ ^ * 1 8 ^ jl*
9 ci cv t 1 89 |i ’«**#*>#* *«-**•■**
26 iun. 1 898
3 febr. 1 898 * *
30 marr. 189H
decr* 20 apr* 1898
4 maii 1 898
6 iuL 189S *..,,****..,*, . * .
U iul. 1 898 M >
6 iul* 1898 ,* *
20 iul* 1898 **. * * .*.,***,*, ,
3 au g. 1898
(Niger), 17 nug. 189H *,....**
7 sept* 1*898 ** . . *
9 nov* 1898 *
9 nov* 189H
9 liov 1 j !S 98 , , . * * * * * . * *
30 nov. 1898
14 dec* 1898 , * * . . . , *
decr* 14 dec* 1898 *. * * .
4 i « * y
# * - m m I
# m * * a •
4 t t I «
■ v 'i * ♦ i i f t * ii
♦ * # # * * 4 ■ 4 X
I I J ni ■ I ® ^ ■ * f fe -r ■ 4 * ■ * F r m W * # -IIP
i 1 ian 1 899 ******** * * . * , * * ,
II inn. 1899 ,* . * * ** .
22 febr * 1 899 , . * * *
J fr •* t -m t * P k
■ P «■
8 mart* 1S99
23 mart. 1899 ****,*..*
12 apr* 1899
■f m m ■ ■
# m 4 i
U - ■ . * + * -P fe
I i « I f f « « • » i
* ' P *
m H B ■ » m '1
I* 1 4 **##
i » * * i # # t « ■
■m * o h pv»#»***
19 apr* 1890
2. 1 apr* 1899 »■**** .,*.»*>*i*»****»-**
2^ npr * 1 899
3 ni ii 1 1 [ 899 iii>*i«**<i**i , **»*■*•*»
7 iun 1899..*, .
5 iul * 1 899 . * . . .
19 iul. 1899
26 iul* 1899 *
6 sepi* 1H99 ,
b ''■Cpt . 1 899 ******* > 1 * . *
29 nov, 1899 *
1 3 dec, 1899 * - * .
20 dec* 1 8{J9
2 c dec* 1899
17 Jan. 1 900
1 7 ian. 1 900 *****.«*.*..
8 mart 1900 * *
28 mart. 1 900 * *
decr, 9 apr. 1900
a. p ■ ■ • «- p *
* 4 * *■
m m v -a-
1 * * ■* * p P # # * *
f % * m *■
■ ■ m.
# 4
- • * 9
* * * m *
>-■■+■- i
■# ■
****■«.!
% P P 9
4. 4 P « *
Pag.
495
496
497
497
49«
498
499
499
500
5^1
501
502
503
503
5°4
505
506
S06
5^7
508
509
S°9
5to
510
510
51 i
Sti
512
St-
513
5*3
5*4
5t5
5*5
$l6
516
5*7
518
5*8
518
520
520
52*
521
S2»
522
S22
5-3
524
xn
Index Fontium
¥ # H> *
* » # U *
+ * h i ■ * * # -a - m m + i.
* ■ ■ * * m *
* * * f * i f
* ■ ■ t # A 1 i
•i c ■ ■ • m m -m
■ B k * - V a- I fa . #
■ * * * + ■ i I » i p
C. S. GfE, litt. (ad Ep, Terges tin.V, 8 iun. igco .. .
- 28 iun. 1900 .. . . . .*.*..*
4 4 iul. 1900 . .
« inatr. 1 aug. 1900
i
* 8 aug. 1900 ..,f
* 22 aug. 1900 ....
* inatr* (ad Ep. las&icnj, 22 aug* 1900
f 5 sept* 1900
* 5 scpt. 1900
t 28 nov, 1900
* 19 dec, 1900
* tn*tr. (ad Ep. Albaniae), 15 febr. igoi
1 27 mare. 1901 „ *
* 1 maii 1001
* 8 maii 1901
- decr. 15 maii 1901
* 22 maii 1901 ..
1 21 aug* 1901 ..
1 liu. encyd. 30 aug. 1901
* 13 dcc. 1901
■ (\r!c. Ap. Hong-Kong), 7 maii 1902
(Chen-ai Merid,), 27 aug. tg<>2 .
' 3 dec- »902 W/
* 10 dec. ,902 537
1 4 mart. 1903 # ' 53'
* (Africae), tS mart. 1903 . .
* *4 mart. 1903 * 539
* (Colonicn.), 23 iun, 1903 .. . 54®
■ s iui. 1903 540
1903 *
litt. (ad Archiep. S. lacohi dc Chifel ,
* 2 man. 1904 .
M apr, 1904
1 iun. 1904
cp* 11 au^ 1904 ..
1 *cpt> 1904 , k .
decr, 23 aug. 11)05
^4 ^n. tqo*
* # ¥ * ■» ■
* ■ i P *■ ■ * 91
* « *
jauB. 542
* 542
* * * «
1 fc ■ * -
* " 4 *
1378.
a
o,
25 npr. tijof)
1279.
f J
Ityoft
'1
S dcc 1906 _
t
btt j 1 ^cc ,
1 2 3
€
1 3 dec 1 906
m - I)
i
^ maii 1907
•f I * » * #
■ ■. 1 1
1 ^ U
i
decr. Lnmeniftbdi
i 1“ 3 m
t
■P ■- - ■%.
t
* 1
ecr. 1 aup. 1907
t 2 St'
26 nov. kjoh
* 287 ,
4
(Sect. de Indulg.)
(S**! dt Indu’c.1
4 mi
IOO‘
g-On
5r \
Index Fontium
XVI f
N.
1 2SS.
1289.
1290.
1291.
1292*
1293.
1294*
1295,
liqb*
I3Q7-
1298.
1299.
130C.
I $01'
1302.
1303,
I3<M*
1305*
S. C. s. 0 ffa, 6 sepf, 1909 *
t (Scct, de Indulg*}, decr. 15 dec. 1910
> (Sect. de IndulgJ, 26 ian. 1911
■ (Sect de Indulg,),, decr. 13 iun, 1912
* decr, 2 1 iun * 1912 * # # t
v decr. ii iun. 1912
< * * • *f-#*
**■*»#■ .
***•*■#
(Sect. de Indulg,). decr. 20 febr. 1913
(Sect. de Indulii.), decr. 23 apr. 1914
(Sect. dc Indulg,), decr. 23 apr. 1914
(Sect. dc Indulg.). decr. 28 maii 1914
(Sect. dc Indulg.), decr. seu dedar. 25 iun. 1914 ...
dedar. 19 febr. 19 1 6
decr. 8 apr. 1916
decr. 22 iun. 1916
instr. 13 iul. 1916
(Sect. dc Indulg.), decr. 14 dec. 1916
9 mart. 1917
27 apr. 1917
'*P ##*■#« ■ ■ m
1 9 m a 4. # a
# t I 1 ii ii
PAG.
555
555
556
556
557
558
558
559
560
560
561
561
562
562
562
S^S
565
566
1306. S.
1307.
1308.
1309.
1310.
1311.
1312.
*3i3.
1314.
J3IJ-
1316.
'317-
3318.
«3!9,
>3fJ.
1321.
i 32"1
J "B «i I
■ + *
€
«
*•-.** +
J323*
1324,
U25,
1326.
I]27,
1328.
lno.
1 331-
J332.
>333-
2- - S* C. Episcoporum et Regularium,
C. Ep. et Rcg., Perusina t io apr* 1573
* 25 iuL 1573
Ravamatm., 5 aug, 1573 , . . ,
Ravmnaten^ 5 oct. 1573
Assisinaten., 7 oct. 1573
Nucerina p 3 apr. 1574
Parm*n.t 18 iun, 1574
Spoletana, 17 iul. 1574
Arianen 29 oct. 1574
Amerina t S nov\ 1574 .. . , . , #
Sqtnllacen., 2 mart. 1575
Afoceraien.t 7 oct, 1575
Gawmnm.t 14 oct. 1575 ..
ad Card . S . Praxedis% t8 nov. 1575
Cammnen^ 2 dcc. 1 575
Amerina, 25 ian. 1576
Senen^ 20 mart. 1576 ....
Senen*t 8 maii 1576
Placentina, 25 maii 1576
Rcgten^ 30 maii 1576
Caltim., 12 ian. 1577
Civitatis Pennen^ S febr. 1577
P 'atnen.t 9 febr, 1577
Narnien.y 21 apr. 1577
Montis Cassini, it oct. 1577 ........
Reatina, 6 nov, 1 577 ..............
Perusina t 1 1 ian, 1578 .....
Reg ien., Veronen., Mantuana t Brixiett. et Senogailtett.,
i 5 febr. T578 4 *
■ ■ * lf t f r* f fr 9 # fe
«4*4
* * i' # * + * 1- # m
m m + k.,**,r*****m*UMM.
567
567
567
568
568
569
569
57°
570
57»
57»
572
572
572
57.1
575
573
574
575
575
576
576
577
577
577
57S
578
579
XVIII
Index Fontium
N.
1334. S. C
'335*
1336*
'337*
1338.
'339*
1340*
'34'*
'343*
'343*
'344*
'345*
1346.
'347*
'348.
'349*
>350*
'35' *
- '35*.
'353*
'354*
»355*
'3S6*
'357*
'3S8.
'359*
1360.
*3fit .
'36j.
'3^3*
1364-
1365.
1366,
'367.
1368,
1369,
'37«>.
'37'.
'37*.
‘373.
'374.
»375-
»376.
'377.
«378.
'379-
'380.
1381.
1 jSj
Ep. et
C
f
t
*
# * * , . , *.«*« h .
. .
• * +
* t> 4 * h • 1 ,
* ^ > I t t t
4 ■ I t i
* • ■ t t i
' * * r . . ■
******* l'i i
RegkJ Fulginaten 6 iun. 1578
Verctllen,, 21 iul, 1578
Aquilana, 4 aug. 157S .
Oxamat 4 aug; 1578 .. .
SenoqaUicn*, 19 aug. 1578
VercdUn,, 2 oct. 1578 , .
Sutuatm, i 5 oct, 1 578 .. . .
Arimincn., 20 oci, 1578 ..
Assisien*, 3 nov, 1578
Fanen*, 3 nov, 1578 ,, , . , , .
Spoletana, ir nov, 1578 ,,
Comen. t 2 dec, 1578 .. *
Theanen.f 2 dec, 1578 ,
Nenumen., 22 dec. 1578 ”” "
Anminert., 7 ian, J579 Mttittiii(
Cassanentt 20 ian, 1579
Cusenttna, 20 ian. 1579
Lucana, iq febr. 1579
Putorien 3 mart. 1579
^ Maceraten., 7 man. 1579 * * ' *
Ariminen ., 1 t mart, 1579 * * ’
Ferrari™ ti mart, 1579
Clusina, n apr. 7579
Papicnit 28 apr,
Xutliui Mcrcaulii, 24 lLmV,579
Lucana, i jul. 1599
Milete»., 4 auR. I5?g
Fundana, ij au«. 1599
Cremonen., 3 nov. l379 .
^epenna, iu nov, 1 z->n
... 3/ i • • .
einmmen., 1 (]«c, i579
Pacten., dei:, 1599
Atculana , 1 mart, ij8o
Rattanen., 15 man. 1580
Caputaqucn., 27 mart, ,s8(:) ’ 1 1
Soanen, * Pitilism*** o * '
X muatten., 8 Bpr. 1 s8o .
■ '«'anni,, 10 rnaii 1 cfi0 594
Seder * ■■ ¥
* * * * * * 4
* " * 4 *
P * . fe
* * * m #
* # *
* * *
'uiermiana, 9 iun. ,-8o
tf m ** •**♦*,,
J \fH Vim m _/ i * '
'«t-wvn., 26 iui lj8o
Lhdruntina, 32 nQv. ,s8o "
Senogaltim., 22 nov ls80
nelaito, 29 nov. ,38o
Crentanen., 20 dcc. i580 „ **
hermen,, i9 dec, 1580
t-aed s j, j.
rraxedtt, 3 lan, i,8j
V***hna, 24 liln. Ij8l
Fapien., 3t ian. isg,
^enana, 9 fcbr.
tetano, ,4 fcbr rsS,
’ * * * * P
* W
» ■ *
* 4
i * i «
■ i
■ 4
i I .
" ■ * «
* * »
* #
PAc.
579
580
580
581
581
581
582
582
582
583
583
583
584
584
585
585
586
586
587
587
587
588
589
5*sv
589
59»
590
590
59*
59'
59'
59*
593
593
59+
594
595
595
595
596
596
597
597
598
598
599
599
index Fontium
N.
1383*
1384.
1385*
1386.
1387*
1388.
1389.
1390-
1391.
1392.
'393-
'394-
'395-
1396.
'397-
» 39®*
'399-
1400.
1401.
1402.
1403.
1404.
1405.
1406.
'4»7.
1408.
1409.
1410.
1411.
>412.
'4'3-
'4'4.
'4'5-
'4'6.
'4'7.
1418.
'4'9.
'420.
1421.
'422.
'4*3.
*42+.
'425.
'4*6.
'427.
'418.
'429-
'430.
'4.1 J.
S. C. Ep. ct Reg.t SfioUtana, 1 4 fcbr. 1581
• Pennen., 23 msii l$8j
XIX
PAC.
599
599
Catuerinen., 13 iun, 1581 6go
Spoletana, t8 iul. 1581 ^
* * *
S. Angeli, 2 aug. 1581 ^
Regien., 22 aug, 1581
Florentina, 24 oct. '58'
-» m i* *
■ # # # # ■ I
* » #
6oi
6C|
« ■ •
# * m « # r
SOS
6O3
603
AUxantn.t 8 nov. 1581 ^
Salernitana, 8 nov. 1581 .
Assisien.t 14 nov. 1581
13 man, 1582
Ordinis Praedicatorum, 24 apr. 15S2 ^
Gravinen., 8 maii 1582 604
S. An^U Bisaden 12 iun. 1582 604
Caputaqucn 26 iun. 1582
Papten^ 14 aug, 1582 _ 605
Aquen ,( 3 nov. 1582
Arianen n 17 nmii 15S3 605
Cassanen .f 24 maii 1583 606
Panormitana, 8 ian. 1585 606
Amalphitana, 6 aug, 1585 607
Mutinen .p 4 fcbr. 1586 5»
Ra%u$ina, 25 mart, 1 586 # , * 609
Caputaqucn*^ 29 apr* 1586 ^to
Larincn.w 30 maii 1586 $tJ
Derthoncn., 9 sepi. 1586 61 1
Caputaqucn 14 oct. 1586 613
Pistorienu a . 1 587 ** * 612
Uieracen^ 28 apr. 1587 * * * 612
Ventimilien 9 iun . 1 587 613
Ostunen+t 28 iul, 1587 * ** 613
Mutinenmf 9 &cpt. 15S7 623
Cmetana, 20 oct. 15S7 614
Tarentina f 30 dec, 1587 614
Tiburtina^ 9 apr. 1588 * . , 614
Lauden^ 19 iul. 1588 615
luvenatcn 8 nov. 1588 615
Caietana, 20 dcc. 1588 616
Ordinis S . Domituri f a, 1589 6t6
Aquilana , 21 mart, 1589 616
Intcranmcn*, 2t mart. 1589 617
Lucana, 29 mart . 1 580 617
lanuen t 23 man 1589 617
CasuUanetcn ,t 13 iun. 1589 618
Cavttt., 28 aug, 1 589 . * 619
1 ucatanenmf 26 scpt. 1589 619
Derthontn ,, 18 dcc. 1589 .. . 619
Salernitana, 30 ran, 1 590 620
Fanen*t 6 febr. 1 590 / 620
s. c.
xx
N.
»432-
»433-
»434-
»435-
1436.
H37-
»43*.
»439-
1440.
1441.
1444.
I441-
»444-
»445-
1+46.
>447-
1448
»449-
»4S0.
1451.
14«.
•453'
>45».
»455-
14S6.
»457-
MiS.
»459.
» 4<'0.
1461,
»4*1.
»4*3.
»4*4-
M*S'
146*.
»4*7-
»4*8.
>4*9.
»470.
»47«.
»474.
»473.
»474.
»475-
»47*.
»477.
»478.
»479.
»4So.
Index Fontium
i
<
t
t
f
1
«
«
1
«
*
t
t
r
I
4
•
t
«
«
a
t
1
1
t
a
t
4
a
a
1
* « * # ■
# * c m ■# #
**»«■**,
#*##**
P I I * i i f «1
PAG,
630
6ai
623
bzi
623
613
624
625
625
626
626
627
627
628
Ep. et Reg*, Feftrm,t 6 fcbr, 1590
Caesetutitn., j 5 mait 1590 *.
Castellane ten. , 15 imi i 1590
Montis Peluni t 15 maii 1590
Lycien., 17 nov, 1590
A ver sana, 22 ian. 1391 .
Htspamarum, 22 ian, 1591 ,
Theonen*, 3 febr. * 591 *. , * , * (
Comen „ 4 mart, 1591
Alipham t, 12 mari* 1591
Fttcentina, 25 mart, 1391
Marsorum, 25 mart. 1591 .
Artminm., 14 maii 1591 .
Mantuana t 9 iun* 1591
Fere trana, 9 iul. 1591
Agrtf*mUnaf 24 sept, 1591 ^ ^
Nolana, 30 *cpt. 1591 .
Putarim*, 2i nov. 1591 " * # * /9 I
ISmmanen *, 25 febr* 1592
Calvenn 25 fehr. * * * * 29
Avmcnat*, 10 mart* 1592 t #
Mazanen., 10 mart* 1392 ^ °
Truonem., 7 apr* i59a J
Virenti™ , * * 63!
26 maii 1592 31
Treviet , 2 iun. 1 ^92 '****** 632
9 jun tJ92 * ®32
Lucana, 16 tun_ ,,_3 633
7«mtami, 17 aug. iS92 633
Clusina, 31 BU(l . IS9Z 634
* * * * * * * * t , 634
IVan*».» 31 au*. j392
&3:
*****
******
" * ■ ■ * + *■ »
Pittonen., 14, sept. i392
1'tcmtina, 22 sCpt. , ,02 635
Sulmo fi«i„ ,2 oct
L«V<bw<,. 26 oct, ,,
Cautlcn,, 0 nov. |592
S^otiUn., 9 n,” •
tran'»: 23 dcc. ,r92
toa&obnn.. 4 jan. , ”
Aretina, ^ 'tan w
-1 icqt
p„„j n 3 lcbr- »593
^ .f""' l5fcb^ «593 ...
*; 15 fcbr. I593
'jonrn.. ,s fcbr. iS93
Izr**' * — . .«3
^ mart.
iCTI-i 10 rrun uai
• • >
* * * *
635
636
636
637
fi37
638
63S
638
639
639
640
640
64!
641
64 E
642
643
Index Fontium
XX j
N.
j 48 » . 8. C .
1483.
»4*3-
1484.
»485-
14S6.
1487,
1488.
14S9.
1490.
»49».
1493.
1493.
1494.
1495.
[496.
»497.
1498.
»499*
1500.
1501.
1502.
J5°3-
1504-
»505.
1506.
1507.
1508.
1509.
IJIO.
1511.
»512.
*5»3.
»SI4-
»5 »5.
1516.
*S»7.
1518.
»5»9>
»520.
»521,
1522.
»523.
»534.
»525.
1 526.
»527.
»528.
>529.
*■ * * *
* * *
* ■ » * m
* n. » r ,|F
•****■»•***
* * *
**■»*•* ««
* * * *
* t *
*■***■#.##
*■*■***••*.
Ep* et Reg., Arimm tM 5 apr. 1593 , . . .
■ Pisaurcn 3 maii 1593
« Comen. t 2 imi* 1593
* Tarentina, 8 iun 1593
Ferra rien,, 6 iu) 1593
- — w -m » m m * * * 9
Terrarinen., 26 iuL 1593 .
AKphana, 9 aug* 1593
Marianen., 9 uur. i593
Lisbonen * , 23 aug. 1593
23 aug. 1 593
Florentina, 6 sept, J593
6 sept, 1593
Pharen *p 13 sept, 1593
Cumerae en. t 20 sept, 1593 ,
Ferrarim 13 oct. 1593
Comen,, 27 oct* 1593
Colle n», 3 nov, 1593
Caputaquen., 17 nov* 1593 ,
Squillacen., 3 ian* 1594 *. . # *
Bononien.} 10 jan. 1594
CasUUaneten., 10 tau* 1594
Urbinate? »., 2 mart. 1594
Aquilatta, 15 mart* 1594 * * * *
Pientina, % 5 mart. 1594
Venetiorum^ 15 mart* 1594
Patavina , 21 mart* 1594
Turritana, 21 mart* 1594 * *
Vettona* 25 maii 1594 - * *
Ferrarien *f 13 iun. 1594 #1
Ragusinn, 22 iun* 1594
LUbonen *> 4 iuK 1594
Atcrsana, 1 1 iuL 1594 **.***.»,
Braeharen^ 26 iuL 1594 ** , *
Braeharen.i 2 aug* 1594
Collen*, 2 aug, 1594
Nucerina Paganorum > 9 aug. 1594
ConrAeTi*^ 1 6 aug, 1 594 , P
Ntocaurcn., 16 aug* 1594
Compsana, 30 aug. 1594 *
Carmchtarum Hispaniae t 20 sept* 1594 *********,****,*
P fTWJinn, 20 sept. 1 594 ******
Cammnen iy 26 oct* 1 594 ** * *
f eronen., 8 nov* 1 594 ,
Casertana, 6 dcc. 1594 * * * ,
Taunnen,, 20 dcc 1 594 * * .
Rapolten., 20 dec* 1594
Tarentina, 2 ian* 1595 *. *
Capuana, 2 mn* 1595 ***
Cafiuana, 9 ian. J595 ***
t ■ v t t 4 I I f I |
*■■■>■
# * m 4 * * * m « 1 I I I 4 p i i
* * * * *
n m m m
* ■ ■#***«*
«ut
h •* * -V -9 * «
PAG.
643
643
644
^44
644
645
645
045
646
64(1
647
647
647
64S
648
649
649
649
650
650
651
651
651
652
6 32
653
653
654
654
654
655
<>55
656
656
657
657
65S
658
659
659
660
66 1
661
661
662
662
663
663
663
XXI!
Index Fontium
N
153«
>53 ‘
‘53*
‘533
1534
1535
1536
1537
1538
‘539
154°
1 54*
■541
‘S43
>544
‘545
1546
>547
1548
‘549
‘550
‘551
»55>
‘553
‘554
■555
‘536
'557
'558
‘559
>560
1561
1562
«563
1564
‘563
tiMj
1567
‘5&8.
‘5*9-
'57°.
‘ 57 > ,
1572
‘573-
‘574-
‘575
‘57*.
<577.
‘578.
* * + * 1 r ?
* f *
■ P #
* P i
* * * • ■
PAG,
664
664
665
665
666
667
667
668
668
668
669
669
669
fiov
1 595
S, C Ep> ct Reg*. Mfdiaiatun., 24 ian, 1595 ***
* Faventina, 24 ian, t^g$ .**,**
Ftliren.f 15 febr. 1595 *
Gara*., 22 febr. 1595
MmanenH 1 mart, 1595
Taurincrt,, l nmrt. 1595 * , , . .
Baren t 15 mart. 1595 , ,
Acherunrina, 26 npr, 1595
Mileten., 8 maii 1595
Sa/mo»CT., 23 nuit 1595 . __
Ferrarimtt 14 iun. 1595
Cafiutaquc rr.t 14 iun, 1595
Aretina, 7 auR. 1595
n I .* _ . * ODO
jolicastren, — Salerni tatia, y ayg, 1 595 ( l ( , t,
Tiratonen *» 6 nov, 1595
S. loantrit Evang. Luti tantae, 29
Bugidtina, 16 ian. 1596 ,
Lisbonen., 22 ian. 1596 " * * '
Comen., 31 i*n. 1596
lauden., 6 mari. 1596
Toletana, 32 apr. 1596
Eugubina, 15 maii ,S9&
21 mati 1596 ...
Comen . 25 iun. 1596
Ferranett,, 2 iul. ,S9g
Ittnuen., 22 jul. 1596
Tropien., 21 jul. ,S96
Cattonc»., 6 aut;. 1396 .....
Melphien., 20 auR. 1396 ....
Aretina, 4 *cpt IJ()6
Nolana, S nov. ,S96
Bonomen., 3 nov. ,S96
Cattellanetm,, ,5 nov.
^monen,, 3 fcbr. 1
[anUtn- « 12 fcbr ""
iwana, u febr. ,597
671
671
673
6/3
674
* ■ 1
* # «
* * * * * * *
* *
*****
< ■ t
* * * *
* 1 * * » t 1 • I
* * *
• \
* 1 * *
*****
*******
******
*****
* * « * i
* * *
* * + *■
■ * t * *
* * * i
* * * *
* * * *
■»**,*
50-7
Sars
Io
anen- 3 iun. ,s„
«*"». * h». IJW
Bnuen,, ,8 iun. ,397...
GwBW|W..2Siuj.IS9
^«ubtna, ,, 9U
/ ■ __ ^ l597 **
Camerium ^ * n<.
n * 1 ^07
Patavina ^ * 5 /7
) nthnn„ ,7^pt
DtflhotlfTX t- ti_
7 sepi, tS9H
nonorum., ■>
3 lebr. i^9g
r > man, 159«
T- pr lS99
* m.iii iS9g
* * *
674
675
675
675
676
676
676
677
677
678
678
678
679
679
679
680
680
680
681
681
68 r
682
682
682
683
683
684
684
684
Index Fontium
xxnr
N.
>579-
15S0.
1581.
1582.
»583-
1 584.
>585-
1586.
1587-
ij8S,
15^9’
1590*
1591*
1592*
*5M*
JS94‘
J59S>
1596,
1597*
1598*
1S99-
1600*
160 r.
1602.
1603*
1604*
1605,
1606*
1607,
j6o8.
1609,
1610*
1611,
1612*
1613*
1614,
1615,
i6t6.
»617*
i6i8*
1619,
1620,
1621 ,
1622,
1623
1624*
*6as#
1626.
1 627.
S* C* Ep. et Rcg*, lanuetu t 25 maii 1599
Messancn., xy nov. 1599 ,, , * #
Janum. ^ 1 dee* 1599 ,
Ferrarien ,p 2 maii 1600 ** * , *
Bisimanen.t 16 mati 1600
Sarzanen*, 10 iul* 1600 *****
Cu sentina, 24 iul* 1600
dccr* t6oct. 1600
Cerirtiolen .t 30 oct* 1600
Ori t ana t 21 nov* 1600
Ostien 21 nov. 1600**
* * • *
******
******* * * *
■'*•**»■
********
* * * *
PAG
6S5
685
685
686
686
686
687
687
689
689
690
4betlinen.t 29 nov. 1600 ** . * ^
Brunduttna, 29 nov* 1600
Ori tona* 29 nov. 1600
691
6gt
AbtUineniy 5 dee* 1600 * , * # + , , , . . ^ ^ 1
s- *
* i « I * I 1 « 1 f t
4 ■
*#•**# * m +
t m * m * v 9
* v * r m
Messancn . , 5 dcc, t6oo
Panormitana, 12 dcc, 1600
9 ian, 1601 ** *
Bovinen., 9 ian* 1601 ****
Ordinis B. M , F* de Mere ede, 9 ian* 1601 *
Oriolen.t 9 ian* 1601 * * .
Urbwetana, 29 ian. 1601
Acheruntinat 5 fcbr, 1601
Vifflevanen., i 2 mart, 1601
Lauden^ 20 mart, 1601 ..
Reatina, 19 iun, 1601 ,***
Salernitana, 16 iul. i6ot
Atericn., 6 aug. 1601
Laudent 20 aug* 1601 ,* 697
* Neritonm., 20 aug, 1601 * &gg
Syracusana, 20 aug* 1 601 . * 698
Rahiearegien., 17 srp*, e6oi 698
Alben.t 15 occ. 1601 * . * 699
Camplen., 20 nov* 1601 699
Caslelfaneten., 20 aug* 1602 * „ . -00
Neapolitana, 26 nov, 1602 702
lin* 26 nov* 1602 *. ***** * * 702
26 nov, 1602 *,
Anagnina, 28 ian* 1603 .,**, ,,
* * *
■i «
691
6g*
692
693
693
694
694
695
695
695
696
696
697
• !■+■* ■ P » * ;f' * I- P q 4 * 4 ■< f rfi !■ ia 41 I
+ « . + *. .* * t % R. I A fl g, * # 4
A'
« i I
704
706
nvanen., 4 mart* 1603 * 706
706
707
707
707
708
708
708
709
709
Ananen,f 15 rrmh 1603 *
Sutrina, 10 sun, 1603 * . * , *
Acheruntina, 23 iul, 1603
Neapolitana, 1 sept. 1603
Castella neten», 14 nov* 1603
Reattna, 21 nov. 1603
Bohicn., 28 nov . 1 603 , . *
A epesina, 1 5 dcc. 1 603
decr gen. 12 ian, 1
P t 4 # i iiiittii
4 4 « #
m 4 * 4- 1 « 4
+ I l * M #
f p -r m m m m
xxn
Index Fontium
N.
1628.
1619.
ifijo.
1631.
1632.
1633.
1634.
«6JS-
1636.
1637.
1638.
1639.
1640.
1641.
1642.
1643.
1644.
1645.
1^6,
1647.
1648.
1 t»4g-
1650.
165 * .
1652,
I6j3.
1654
1&55-
J656,
1637.
1658.
,f|S9-
1 &6q,
*6&3 +
1665
1664
1665,
1666,
1667,
1*170.
<672.
t6-
J.
i ^7 i
167^1
^AC
S, C. Ep. ct Rcg t, Neapolitana, 1 2 ian. 1604 ***** *# *
* Novarim., iz ian, 1604 *.,*.,*-
Ordinis B, M, V. dc Merced? x 10 febr. 1604 _ . ,
* CbdUn.t tz iul. 1604 ,
* Acheruntina, 10 jan. 1605
J * 711
J Lvoczv*, 22 ian. 1605
j * * • * * ♦ * . » * t , , , 712
' Capucritwrum, 18 apr, 1605
Tirasomn., a. 1606
■ Salernitana t 28 ian. 1606 7*3
" * * ■ • * * * * . 713
* M euan en., 1 mart. 1606 ,****..
* Novarim., 15 mart. 4606 .*!!.' 1." I!!
Collm., 8 apr. 1606 ..
. 7ij
Arben.i 3 iun* 1606 *. *
1 Panormitana , 28 nov, 1606
4 Bobieti., 12 mart. 1607 3
i * * ■ * * « # * « * m * f * * * ■ • * * « , j, m J[ £
Carmtlitarum, 9 ian. i6oK
" Viterbien., 30 ian. 1608 ’ 7'
Messanen., 4 iul* 1609 * ^
OrJinii SS. Trinitatis, 1 3 jon., 1610 7s
* Agttm., 3 febr, t6ic 77
Comcntualium Nucerinorum, 21 ian. 1611. . " l'7
* Annincn., 13 maii 16 n 717
* ^«.,1,^1611..;:;;;;;;;;;;;; • 718
* Placmiina, 3 oct. i6ti . 7,8
* caputa<,ua,^n0y.l<)lt 7t8
Potimanm,, 25 nov. 1611 * * * 719
* Nullius, 10 febr. 1612 719
Ordim Olivetam, 6 mart. 1613 72°
Lamaim., ,7 apr, ,5,^ 720
Imolm., 18 iU(l. ,6,3 721
Lycim.t 13 ttUg. i<jI3 7211
Nullius PUntn . , 20 ti« . 1 6 1 3 751
Popim., 31 febr. 1614 722
Aretina, 8 aug. 1614 72J
Parmm., 8 aug. 1644 .. 7=4
Thtatina, 1 6 ian. 16 j 5 . 7^4
1'ieentfna, 10 apr. ,&,5 724
?* 23 maii ,6,5 . 724
QTtugtiltif* i.t 6 iun, f6Tc '■ * •»•.*.*♦♦* * 725
lln , B J * * m m ■ « # j
aecr* 20 nov. 1613 725
Wiftorm., 20 nov.mjj 726
AVpemw, „ d«.l6lJ ' 727
11 dec. 1615 727
■1 lutanm., , , i>n i6j6 . . . . 728
Cavoltictn . a9 ia,,. lfc|6 728
a3 *pr. 1616 “29
.. 29 apr. ^ 72g
A'opotita,ui, 10 iun. ,6t6 730
«o iUn, l6l6 ;; JO
I f I .
. . . . , 7JO
N*
1677*
1678,
1679,
j&Sq-
rfrSt»
1682.
1683.
1684.
1685
1&S6.
1687-
im,
1689.
1690.
1691
1692.
1693 a
1694.
16 95*
1696*
1697,
I698*
j699+
1700.
1701,
1702*
t7*3*
17*4.
1705.
1706.
1707.
17&S*
1709.
1710.
^712*
>713-
1714.
171$.
i?t6.
'7*7*
»7^8.
1719,
1720,
1721,
*724.
*72S>
Index Fontium
XXV
f
■
f'
c
«
4
c
«
t
t
«
fl
i
n
c
#
■
4
' * » 4 t ■ * i t t * » . a . * „ „
* # « < « a *
f- s> ■■ a
v ■ 4- i
**■»#**
ii'!*
♦ * ' * I V
* » v m * «. «
- * ■ « p * ■ * »
C* Ep. ct Rcr., Minimarum, 12 *uig. 1616
Gravirten.t 26 aug. 1616
Gasiancn.t 15 nov, 1616
Chitn.t 6 dcc* 1616
deer * 20 dre* 1616
Nucerina et Tadirtcn., a. 1617 „ 4
Panormitana y a, 161 ;
dccr. 7 ian. 1617 * . , , ^ .
Mctsanen^ io ian. 1617 ,*.**,.
Stdmonitu, 14 mart. 1617 .
Assisien., 4 apr. 1617 . , l 4
Cracoviert,, 18 apr* 1617 ,
Lyciai*t t8 apr. 1617 ,
9 iun* 1617
Salernitana, 2 1 Sui* 1 (>i 7 . *
Bovinen., 1 j aug. 1617 _ .
Nullius Altamurae, 18 nov* 1611
f ■ « ft • m 4 m * m m * 4 i « f ■ # * m . m
Mediolatien+f 15 dec. 1617
Hispalen ,, 25 dcc* 1617
Gebetmen., 19 ian. 1618
Mutine»., 20 mart. )6i8
Chien.y 4 mtii 1618 ***** . ***.*.,.
Naxi en, t 8 iun* 161S
f ** *i*i*l»||#il * # P # » * p, ■
lanuen,, 14 dcc. 1618
p - 'p ■ * * * ■ * w fi # « m m » v 4 4 9 m
Mediolanensi 9 mart. 1619
Minorum Observantium t 26 apr* 1610 ***** .
Observantium^ 5 iuL 1619 ** * ******
Nicoterm.y 7 sept. 1619
Panormitana, 1 1 oet. 1619 ..
Bonorum*) zq nov. 1619 * *
Isctami, 6 dcc* i6rg
Minarum Provinciae Baeticae, 14 febr* 1620 *.
Cathacen 20 iul. 1621 *
Torttaten., 19 oct. 1621
Paptcn*, 15 febr. 1622 *
Balneararim., 6 apr. 1622 * . * * .
Mediotmtm*, 18 mu ii 1622 *
Aquitana y iq iul. 1622 * *
17 &ug, 1622 # 4
Asturiccn., 13 ian* 1623 * ******
Hydruntmay jq mati 1623
Pot emina, 7 maii 1624
Spoletana, 26 nov* 1624 *, *
J4 d t, c * 3624 1*1 ********* «*« *»**«.. **********
S' Severim t 1 2 febr. 1625 * * ,
f erce/len.y 5 apr* 1 625 ***** *
1 8 nov* 1625 * . # . *
Florentina, 30 maii 1 626 ** * * *
Catctana, ^ febr, 1 627 ******,.,*.***,,****..**,,**,*
* * * * *■ + * ■ * ■ #
- * P >. » 4 4 > i ^ . 1
# m 1 ■ ■ ■ l 4
-■ m- m 4
PAG-
731
73 1
73^
73^
731
733
733
733
734
735
735
735
736
736
73*>
736
737
737
73S
73 S
73S
739
739
139
739
740
740
740
741
74 1
741
741
741
743
743
** *
* *tS
744
744
745
746
746
747
747
747
748
748
74S
740
74 ‘J
XXVI
Index Fontium
<i « » #
§ * * ' * * * * m.
*«**»«*,*
Ep» tf Reg.f Aversam , 30 apr* 1627
Sarrinaten^ 29 mati 1627 * .
Le&iien,, 18 mn. 1627 u
Clericorum Regtilanttm, 2 iuL 1627
Monopolitana t 16 oct, 1627 , , , ,
Fulminat en, t 26 maii 1628 *
Aquilana, 22 sept. 1628 *.
Augustana, 22 sept. 1628
Lyden,, 22 sept. 1628 *, . .
Lycien,, 22 dec. 1628
Nullius ^ 22 dec, 162S
Nucerina, 4 maii i6zg .....
Lyaen.f 22 iun» 1629
Neapolitana, t6 nov. 1629 ,
30 nnv, 1629 .»■***,*,.*_
Perusim , 14 febr* 1631 ...
Clcricmum Regularium, t6 iul. 1632
M tchlimeti^ 10 mart, 1634 * * *
iropun., 19 maii 1634
Cuteraen 2 mart. 1635 * *
Lyeieru, 1 1 maii 1S35
ConeentuaUum, i iun. ,63S
Cittercientium, i iun. :6ie
«636..
Cmetana, 22 aug. i64&
Bitmtina, 3 iul. j 637
AHphma, 31 iul. j&37
Stnogallien., ij jat1i
•'/.«m.™ , , iun ;;6ij
"7*- 4 «1. 6,8
Caialen., 3 dec l6;Jg ’ 1038
S’ iSrtmm, 2 5 nov. ,63Q
Raiu»na, t6 dec. t6in
^attanen., *5 maii (640
luvmac»,, 7 sept- j64Q
Squillae*,., 2l ,ept i64o
Sutrina, 16 nov> I(,40
n,,r'TI-> ,s ‘an. 1641
Potntina, 3e ai)G ,6
>3 'tpt. i64, . *
. 27 «pt l6+;
13 iul. ,s42
Omnrii tarum, , iut. t6T
Inormi, an(K
*3*c. ,C
7,I,n,<w«. *7 ian. tf,4,
«? ,645
t Icrthanetj ‘ ’ l
r> 4 * 4Pr, 1 645
* 22 tef>t 1645
'****■*•♦***.
* » * »
* ' * t *
****«*■*#*#,
.*'►#*
'**■****..»
* » ■
1 * . . *
Pnnuret\
N.
I77S'
S.
Index Fontium
XXV»
* * * » » t + * . ,
i # . * *
'*•«.*.**
fl
tf
1
«
«
e
f
i
ft
•
r
i
«
D
tf
fe
*
i
«
«
+ * . »
m *
♦ **■*.»
*• * *• * . * * 4 * * .
• • * *
* P * >p-
PAG.
11 1
772
772
772
773
774
774
775
*«>****#«.
# * t * * * t
# * * #
f « r tf*
Z* Ep. tx Reg.t Polortwt, IQ nov; 1645
Feretrana, 1 dec. 1645
Monopolitana, 26 ian. 1646
P olentia* % 20 apr. 1646 ....
Capuccimrum, 5 oct. 1646 .
Convmtualim, 5 oct* 1646 *
Neapolitana, 7 dec. 1646
Accrnrtt t 22 febr. 1647
Mechlinien,, 1 5 iun» 1647 # ^
Neapolitana^ iq *uL 1647 *--■
Accrncn., 13 sept* 1647
Augrntifdammmt 29 ian. 1649
Euquhim, 14 maii * 649 , , , . # g . ,
Perusina, 23 iul. 1649 .. . # t _ . _
Pisant en, t 19 nov. 1649
Capuceinorum , 10 mart. 1650 .
27 iuL 1655
31 aug* 1657 7g
29 nov* 1657 . *
ladren ,, 17 sopt, 1660 -g.
Placentina, 16 dec, 1661
Placentina , 23 mart. 1662
Aquitana, 7 iul. 1662 ...
Ianucn 22 nov. 1662
24 nov. 1662
Elnen., ri maii 1663 .g.
Derthonen., 12 nov, 16&6 786
Velitemen #i 22 aug* 1670 -S6
declar, 11 sept» 1670 786
deer, 8 oct. 1670 7S7
Samen, f 24 apr. 1671 # 788
Fulginaten.* 19 iun. 1671 * * 788
declai . 19 nov* 1671 ............. * ****** 789
Minorum Observantium, 27 nnv. 1671 * . . * 790
/ aqabrien^ 14 dcc* 1674 * * * * . 790
Tropim rr 6 mart* 168
dccr. 15 ian 1682 * * 793
cncvcL (ad Ep. 7tahae)r 9 oct. 1682 * * * - . * 793
3 Unorum Coput anorum, 20 tuo» 1686 * * * 704
Capnanaf 30 aug, 1686 * 794
tlrdims Carmelitantm* 19 $cpt 1 6S6 *.*.,*** .
Senm.t 23 tui. 1694 * . . *
cncvcj* t6 mart. 1697 .* » * * . ,
Lusitana, r t apr. 1698 * * *
Pnrmett., ti uue, 1702
Ihppurevtett., 2 5 maii 1703 *
f ti/hifjf funa, 4 .ipr 1704 *,
i alhtitletanQ, 12 mart, J705
Strtifftu e n z tehr
* * *
77?
777
777
77s
77H
779
779
782
7^3
754
7^4
755
7 &5
* ■ tfi S tf tf ■ «
tf tf tf i- f h tf tf 4
•%■ ■# * * tf
tf: m 4' * 1
»«»■*«
tf * tf tf
‘tf tf •# tf
1706
794
79(>
79(>
797
7 '>7
798
79«
799
Soo
XXVIII
Index Fontium
N.
1824 S.
182$.
1826.
1827,
18:8
1839.
(830.
1831.
1832.
>833.
1834.
«835*
1836,
>8.37.
»838.
1839.
1840,
I84I*
lS43.
«844.
1S45.
1846,
1847,
1848,
1849,
<850.
1851.
«852.
■853.
i«S4.
«855.
* 856 , ■
18 57*
1858,
>859.
1860,
mu
iftoa*
i 844.
1 863 .
l ^66
1867,
i8684
1869^
1870*
1871
J 872,
C. Ep.
* »»**»*#
*
t
t
«
«
t
«
t
*
1
* *
* * * * t
* 1
■ ****■#* , , * ,
* * #- *
ct Reg,, 4 iurt* 1707 . .
CmttUana, 22 iuii* 1708 , , . , ,
Jitt, circulares 28 iul* 170S,
Minorum Observantium Reformatorum , 5 sept. 1710
Montis Potitiam, mense mart, tjn
Placentina, 24 now 1713
Tranata 26 ian. 1714
9 maii 1715 .
Castri Maris, 8 maii 1716
Albtnt% 30 apr, 1717
Favmtina, 18 iun. 1717
8 Cebr. 1718
Albat., 2 sept. 1718
Avenionen., 20 sept. ,720 .
Oritana, 28 nov, 1721
Monopolitana, 16 apr. 1723
Ordinis Minorum Observantium, iS mnii 1723
iVuemna Paganorum, 7 iul. 1724
Nucerina Paganorum, 28 sept. 1725
Anglonen., 22 aug. 1727
*■»»*■
* , * *
* * * *
* * *
* * * *
*******
* * * *
*•*■**
*■***■•*»
* * * *
» A >|>
Lucto
run.t 2 9 apr, 1729
Ptentma t 5 aug, 1729
Ordinis Cartndita
rum< 16 Jec. 1729
OrJ.m, Ermitoo, CS»i mArniurn. I3 (ui '
'Wh“ A^, w,
* *J * • *■*■*■*#*■,
* * * * *
* * i
"***»*«
* * *
* * » » 1
■'**■*»♦,
****** I , *
***•■,*
* * *
Sulmontn., 8 hm. ,73,
C-Wm., 18 iul. ,732
cw,„mnm ;■ 9 ^
w™
«**. r*u*. „
Algaren., 30 ju|
Conventualium, 30 mar, ' " '
Traner *. =9 *pr. i740 "
Amalphitana, ,s lu], |?i|0
OWmwn-. 9 dee, ,7j0
l0 ^
uw.™., I3 ,nilr( ■
Su,itrrm.,2o scpt.l746 744 ~
" iui, i74g
Atmcnen^ 6 * ’* *
i^Ars/f ’ ^ *
^„.24ian.
"■*/«*«, l8 jy, 49 -*
19 ian. ,7,t ••
gp:cncycl-9febr ,7SI
w m v ■
■ V * ■§ k
C
E
* + • *
* • *
■ # V *■
• * * # # f # 'f
■t *«-*•■
* * ■ # *
nov- 1752 .
rumtana, 9 tebr ,,,,
foftnafir»»., , ,S3
4 (lcc- «753 .. .
"" C**ttr*g atiom,
9 **n, 17^8
^oMrfj .5, /i/(
■ i ,
«Appi A>
mi
Index Fontium
XXIX
N.
1873. s. c,
I S74 ■
1875*
1876*
1877*
1878.
1879*
1880.
IS81*
1882,
I S8 j *
1884.
18S5*
ISS6*
1887*
1 888,
1889*
1890.
1 3<g 1 *
1892,
1S93.
1894,
i3qs,
1896.
1897.
1898.
1899
1900.
1901.
[902.
'9°3.
>9°4*
1905.
1906.
1907.
190S,
1909.
■ 9to.
■9H.
■912.
1913.
■914
■915.
<9(6.
■917.
1918.
■919.
*9- i,
■921.
Ep, et
t
C
t
d
f
d
c
«
t
d
P Afi
Reg», Ordinis S * Augustini, 11 uutr, 17 c8 0
_ ( * 837
Comen., 3 dec. 1758 g
Picntina , 8 au g. r 760 _ '
Isrtctinonen*t 30 mau 1766
Mindonien,, 7 npr. I?69 !! 1 !!!!!!!!!!!! * &11
Nullius Nonantulat, 18 ian. i779 8
Nucerina, 23 ian. 1784 ^ ^
Firmana, 1 8 iun. 1 784 «,
Caesenaten., mense maio 1788 , «
Pontis Curvi , 14 iun*, 1788 g
Aquinatcn. et Pontii Curvi, 3 «pt. 1788
Carmehtarum, .1 dec. 1789
Aesina, s febr. 1791
Cutera entium Montis Soractis, i7 aug. i79i 846
Congregationis Olivetanae, 1 & iul. 1 793 g4?
Aquaeptrrden,, 2 sept, 1793 ^ ^
\PtdgmaUn.% mense mart, 1796 g^g
Eugubina, 1 mart* 1805 #
S * Miniati t 10 iun, 1806 c ^
* ’***’**-* ******** ,**, + * 05 1
Nucerina Paganorum, mense marr. 1809 gj,
decr. 22 aug. 1814 g,2
ep* 20 sept, 1815 *4 ^ g"„^
Gandaven., 24 sept, i8i6,# „
Cahguritana, 20 nov, 1818 c-c
Amerina, 12 febr. 1819 g 8
Assisien., 4 oct. 1822 c
t 1 uvt , 1 i**.**,, - * * * S«;g
Mesia nen., 1 5 dcc. 1826 g5g
261110.1829..... S6o
Forolivien . ^ 7 maii 1830
Cammnert; is iun, 18 %o ****** c/v^
Tiburtina, 20 iun, 1S3 1 ^
Ventimilien., 1 8 iul. 1 834 S63
dccr. 18 mart. iCis 864
ep. 18 nov. 1835 S6S
ep. Ii dcc. 1835 866
dccr. 18 dcc. 1835 36-
dccr. n mart. 1836 86S
dccr. 6 iun. (836 §69
Panormitana seu Romana, 23 sept. 1836 S71
Romana, a. 1837 g-,
Ariminen., 3 mart. 1837 g73
Ptnerolicn., 28 iul. 1837 g73
Ordinis Minorum, 30 mart. 1838 876
lionomen., 21 sept. 1838 g77
Aquinatcn. ct Pontis Curvi, 28 sept. 1838 S78
Neapolitana, 6 dcc. 1S38 g79
Novarim. , 20 ilcc. iStS . . SSo
'laurinen., 15 mart. 1839 881
A ici en., 8 npr. 1839 gg.
XXX
Index Fontium
N.
1922.
1923.
(924,
<9*5-
1926.
1927.
192$.
Ifj2q.
1930.
1931.
<93a-
I93J-
«934-
<ws-
«936.
<93?-
>938.
<939-
1940.
<94<.
»943.
'943-
<944-
'945-
1946.
<947.
<948.
<949-
<950.
'951.
<952-
'953
<954-
'953-
'936.
<957-
<938.
'959-
1960.
196».
<9*2.
'9*3
<9*4
<9*3-
<9*6.
1967.
1968,
1970*
* .
4 * *
* * *
» * *
+ *
* *
4 * *
•> 4 +
■ * * * t
iren
Gr
6 fcbr. ,gS2
■< m » #•
aW™"- « -V<W« Prlusi,,
*7 «ur. ,8j2
Conchen., 3
Velit
30 ,uI* '852
sept. 1852 ..
* * « ■
' ' * t
• 1 ♦
iernenm €*
D' Strma " mar«- <853 ....
* * *
_ =7 iun. 18,,
1, l8
“^'p****, 9 iun. lfi;
brbn!ttaru,, 1 «p,. l8‘
^
# * * *
* ■ #
• ■ «
<MC,
883
887
887
888
889
889
891
893
#95
897
901
902
902
904
905
907
90$
910
912
S. C. Ep. et Reg., Pitteroliett., 3 maii 1839
Parisim,, t nug. 1839
Faventtna, 30 aug, 1839
Baiocen., 1 oct. 1839
Romana, 12 mart. 1840
Troiana , 28 aug. 1840
VUnnen. et S. Hippolyti, 20 scpt. 1840
Romana, 26 mart. 1841
Ripoiwj, 14 maii 1841
Firmana, t6 iul. 1841
Viennen., 10 dee. 1841
Camerinen., 10 dcc. 1841
Lucana, 11 febr. 1842
Camtrinen., 18 febr. 1842
litt. circulares 2 oct. 1842
Arimineq,, 18 aug, 1843
Cenomanm,, 19 apr. 1844
Vtronen., 20 dcc. 1844
Nepesina , (4 febr. 1845 ....
Florentina, 14 « 21 febr. 184C ..
decr. rs iu). <845
Albantn., 30 ian. 1846 .
Spolttana, 6 mart. 1846 .
Atsina, 29 maii 1846
Nolana, 13 jun. 1846 .. ‘ ‘ ‘ ***
Conver tanta., i9 sept. 1846
Sarsinaten., 19 dcc. 1846
SpoUtana. ,9 dec, ,8*6 — 923
Tridmtina, 29 ian ,1847.. 914
Venctwrum, 3 dec. 1847 915
Amalphitana, 7 ,pr. ,8^’ 9’6
Spolttana, 9 iun. ,g48 9*7
Parmen., 21 |u|. 1848 '**’
Aettna, 3, maii lf,so * 929
SenogallUn., 30 aUg. ,gs<> W3
1850
Spolttana, a9 nov. ;8jo
d«r.22apr> (8j)
SoT„na t 20 jUr) ^ ‘
e«c>'cl. t aUR l8
Ptsa u
916
917
918
9J9
920
9 zz
935
93$
939
94 1
94 <
944
94*
947
949
OS»
95'
95 »
95*
954
954
Index Fontium
XXXI
N.
<97<-
<97a-
<973-
<974-
<975-
1976.
1977-
1978.
1979.
1980.
1982-
1983.
1984.
1985.
1986.
I9S7 +
1988,
1989.
I99Qk
1991*
1992.
1993*
1994*
1995.
1996.
1997'
1998,
1999'
2000,
2001*
2002.
20O3„
2004.
2005,
3006.
2007,
2008*
2009,
2010.
2011,
2012,
2013.
2014.
2015*
2016*
2017,
2018*
2019.
s, C Ep, et Reg., Neapolitana, 9 mart,
« Nullius Montis Virginis , 30 mart, 1855
« F errari en 27 apr. 1855
t Montisvidei, 22 febr. 1856 ,
* Trancn*, 30 maii 1856
> decr, 19 mart. 1857
■ Tranen^ 1 7 sept, 1 858 ,
* Tarvirina, S apr, 1859 * * , *
« Aurelianen,, 20 dec, 1859 ,,***. * *
a Eugubina, 2 mart, 1 860 #
i Anagnina t 13 scpt, 1861 # .
* Trappensium , 20 dcc* 1861
» Burdigalen., ti apr, 1862 **.
* decr* 3 maii 1862 •*,*,** 4.
* 4 ilii, 1862
* Lincitn*, 19 scpt, 1862
* Rhrdonen., 27 febr, 1S63 *.* *
■ Ptsauren. seu Minorum Conventualium , 26 febr, 1864
* Ordinis Eremitarum S . Augustini seu Bonomen., 4 mart . 1 864
PAG,
955
956
957
957
95^
960
961
962
964
965
966
967
967
968
969
969
971
972
^74
Alexien,t 6 maii 1864 * # 976
Tarvistfia, 6 maii 1864 983
Piscien. seu Orcini* Eremtarum S , Augustini t 3 iun, 1S64 . 983
Congregationis Presbyterorum Saecularium, 16 scpt, 1864 . 983
Romana f 16 scpt* 1864 990
Htt * 3° SCpt. 1864 * . . 9^4
Ordinis Praedicatorum f 2 mart. 1S66 .......... 995
Ordi/iij H ierosdtynritam , 27 apr, 1866 998
Rhtmen^ 3 iul, r 868 iooo
Romana seu Minorum Observantium Y 2 scpt. 1870 1009
Atrebaien 22 apr* 1872 * , * . . 101 1
litt. 14 maii 1872 1013
Anagmnat 6 febr, 1874 * * * 1013
20 Illi. I S75 t . * 1020
Spalaten.t 14 mart* 1879 1021
instr. u iun. 1880 1022
Caven. et Samen., 17 scpt, 1880 1026
Romana seu Verutiorum, 24 mart. 1882 * . 1026
litt* 30 dec. 1 8S2 ............. 1030
Bambergen*, 17 aug, 1883 1031
IHspaniarum% 16 iul. 1884 * IOJ4
16 scpt. 1885 * * 1035
Asadana -Picena seu Firmana, 27 iul* 188S i*35
litt* 4 aug, 188S * * * 1036
Aseuiana -Picena seu Firmana, 15 mart, 1889 , , , , 1036
Regirn *, 15 mim, 1889 1044
Apamicn., 14 apr. 1 S90 s 050
decr, Quemadnuulum , 17 dec* 1890 1050
Mafocitana, 14 aug* 1891 s 1052
1 febr. 1892 1 053
-
XXXII
Index Fontium
I&79
*' * * * * * i 1 0' i
***«*!♦ IQJJ
Ct Ep. et Reg*t dccr. Auctis admodum, 4 nov, 1892 , Ac*
* instr. 37 nov, 1892 * * * # *
* dccr, 16 stp t, 1893 , ^ ‘ ‘i
- instr* 39 nov\ 1893 **#**,....,*,, * * * *
* instr, 31 iuL 1894 ^
- Canarie» .. 9 apr. 1895 ,#f*
4 Abulen 20 nov. 1895
■ Romana, 13 imrt. 1896
' S. Deodati, 13 mart. 1896 *•**•.. iofii
* ^err- Singulari, 27 mart. : S96
mjtr. (ad Ep. Hungariae), 28 maii 1896
* irutr. 21 iul, 1S96
Zamoren,, 15 ian. 1897 1078
‘ Romana, 4 mart. 1898 .. ’ ’ ” 1082
* tubUnen., 8 mart. 1898
Aqunt. e l Lueionen., 1 j mart. ,{j9s I08j
" 3' ian. <899 9 loS4
21 fcbr. 1899 1083
6 apr. 1900 1087
dccr - * ******** .***,*, 1087
uccr, Perpensu, 3 msni li)Q2 '
28 iul 1902 . * * * • - , toSS
1090
1092
1092
1092
- 'V^J «.
25 aug. ,g03 1093
Ordinis CamtJilarum Jjw'
fr* *»+«• jntr •*
Orjimi s BmtdicH t s « ■ ,*• * ' * * 1095
. ___ '3 nuu 1904 >
1098
109S
1099
1099
1 106
mi
1115
•c t *
21 nov, u)oz
Meliten., t2 dec. , ^
‘J Ian* !903
Betlovacen., 21 apr. ,
* * t m
* i *
■ t 1 <
••***■■■
******
5 auj*. j qo^
* iun, rgo-
T j **■«**»«**
18 au«- “JOJ
d«t. 16 iui. I90()
Mataria, « Chitath PlfL. ' ' ' i "
Horna»,,' ,3 lr>oy ‘ 7 tiec- 1006
Plneroltf"; 19 apr. ,907 .
• ■ * * i
• i *
* ’ * 1
* * *
* 1 * * * 4 *
# * m m
v m ^
III
CURIA ROMANA
1. - S. C. S. OFFICII.
714.
S. C. S. Off., 12 oct. 1600.
An filii mulierum Christianarum et patris tureae... sint baptizandi, in-
stante patre vel matre, cum pater progressu aetatis illos instruat in secta
mahumetana, et filii timeant profiteri se esse christianos.
R. baptizentur. — Moneatur Lpiscopus, ut diligenter curam educationis
habeat, et exprimat, si certum sit quod omnes efficiantur tureae, aposta-
unt a fide et labantur in mahumetanismum: si non adsit certitudo aposta-
siae, baptizentur; si adest certitudo, iterum proponatur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, p. 6, nota i. - Cf. etiam
Acta S. Sedis, vol. XXV, p. 247J.
715.
S. C. S. Off., decr. 6 sept. 1601.
Sanctissimus Dominus noster Clemens Papa VIII, quoniam multi hoc
tempore, privati etiam homines praetextu alendae devotionis, novas quoti-
Ue -ltan*as euilgant, ut iam prope innumerabiles forinae Litaniarum cir-
cumerantur, et in nonnullis ineptae sententiae, m aliis (quod gravius est)
pmcu usae, ct errorem sapientes inveniantur, pro solicitudine sua pastorali
P 'k trc \ olens, ut animarum devotio. Deique, ac Sanctorum invocatio,
Sine 11 iin .* ^ *
communibus Lita-
nccnim r •* *■ 1 * ■. . alitius continentur,
lent n ' * aill,s ** ^ irgine, quae in Sacra Aede Lauretanea decantari so-
si\ e'p1CUni^Ue a^as Litanias edere, vel iam editis in Ecclesiis, sive Oratoriis,
teeognosc v°hierint, eas ad Congregationem Sacrorum Rituum
licemia^f011 aS’ Ct S* °^lJS Sierit, corrigendas mittere teneantur, neque sine
aut iiubf a^^^°^at*one praedictae Congregationis, eas in publicum edere
nirii «1 re^,tare Praesumant, sub poenis (ultra peccatum) arbitrio Ordi-
I’ 2 p^i^toris severe infligendis.
Romanae ri^tTLs decretum lactum fuit in generali Congregatione Sanctae
niversalis Inquisitionis habita in Palatio Apostolico in Monte
2
Curia Romana
Quirinali, coram praedicto Sanctissimo Domino Nostro, ac Illustrissimis
et Reverendissimis Dominis S.R.E. Cardinalibus, adversus haereticam pra-
vitatem generalibus Inquisitoribus.
[Bull. Rom„ tom. 5, III, p. 129].
/Ib,
S. C. S. Off., dedar. 20 iun. 1602
Sanctissimus D. N. D. Clemens Papa VIII etc. Auditis votis Patrum
Theologorum, et re cum Illustriss. et Reverendiss. Dominis Cardin. contra
haereticam pravitatem generalibus Inquisitoribus, mature ac diligenter con-
siderata:
§ 1. Hanc propositionem, scilicet licere per Hteras, seu internuntium
Confessano absenti, peccata sacramentaliter, confiteri et ab eodem absente
absolutionem obtinere, ad minus uti falsam, temerariam et scandalosam
damnavit ac prohibuit.
* 2’ PraeccPltfllIC nc deinceps ista propositio publicis, privatisve lectio-
mbus concionibus ct congressibus doceatur, neve unquam tanquam aliquo
pendatur, imprimatur, aut ad praxim quovis modo dedu-
camr. Quod s quis illam docuerit, defenderit, imprimi fecerit, aut de ea
(mSi f°rSan imP^o) vel ad pra*m directe
Z Z rLu, ' PrMKr eKomm™i«<io«>n latae sententiae, quam
ab al 0 qua"! V «V* non P°f ' (Perquam in articulo mortis)
tmnaL’ “,Uoro S ^ ^ e,iam S' R- E- Maiori Poeni'
poenis arbitrio infligendi, 'tubbeeat! 0nM”0 P°ntific' absolvi- ali« etiam
In Generali Congregatione Sanctae Romanae Uni», r i ■ • . .
habita », Palatio Apostol. in Monte Quirinali “ Inqulsl,,on‘9
[Bull. Rom., tom. 5, Ij, p. 46o)
S. C. S. Off., decr 11 .
. uar, 1 3 ,an< ^
Sanctissimus (Paulus V) in n
praevio maturo examine «'cemura^ron 9cnerali coram sc ha
^7"?“ Unctioni* Mquen,i». quod n<
2 “ ‘ aditis DD. CaXa7 b™diC,i°"‘ ’">«
P “** temerariam ct errori pro? suffraSIIS. declaravit d\
[Collectanea S. C. de Prnn xr\ Prox«mam.
Acta S. Sedis vol vw P' Flde' Vot* I, p C2e
jcuis, Vol, XXV, p, -74J * p- 52«, nota 2. - Cf. «
S. C. S. Officii
718.
S. C. S. Off., 8 febr. 1624.
Filii infantes mulieris, quae fuit apostata a fide, et illos genuit cum
patre turea, post absolutionem matris, si ipsa instat, baptizentur.1
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 9. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXV, p. 247].
719
S. C. S. Off., decr. 13 mart. 1625.
Sanctissimus D. N. (Urbanus V i II) sollicite animadvertens abusus, qui
irrepserunt, et quotidie irrepere non cessant in colendis quibusdam cum San-
ctitatis, aut Martyrii fama, vel opinione defunctis, qui, etsi neque Cano-
nizationis, neque Beatificationis honore insigniti sint ab Apostolica Sede,
eorum tamen Imagines in Oratoriis, atque Ecclesiis, aliisque locis publicis,
ac etiam privatis, cum laureolis aut radiis, seu splendoribus proponuntur,
miracula, et revelationes altaque beneficia a Deo per eorum intercessiones
accepta, in libris rerum ab ipsis gestarum enarrantur, et ad illorum sepul-
cri ra tabellae, imagines, et res aliae ad beneficia accepta testificanda, et lam-
pades, et alia lumina apponuntur.
§ 1. \ olensque proinde huiusmodi abusibus, pro debito oilicii pastoralis,
occurrere, re etiam cum Illustriss. et Reverendiss, DD. Cardinalibus contra
haereticam pravitatem in universa Republica Christiana generalibus Inqui-
sitoribus communicata, et mature considerata, ac discussa, declaravit, statuit,
et decrevit, nc quorumvis hominum, cum sanctitatis, seu martyrii fama (quan-
ta cumque illa sit) defunctorum Imagi nes, aliaque praedicta, et quodeumque
3 1?..,ycnera^f)nemi et cultum praeseferens , ct indicans, in Oratoriis, aut locis
. 'iics, seu privatis, vel Ecclesiis tam saccularibus , quam regularibus cuius-
viunque Religionis, Ordinis, Instituti, Congregationis, aut Societatis appo-
^ntuf, antequam ab Apostolica Sede canonizentur, aut Beati declarentur,
si quae appositae sunt, amoveantur, prout cas statim amoveri mandavit.
.* ,2‘ . Pariter imprimi de caetero inhibuit libros eorundem hominum,
Slvc Martyrii fama, vel opinione, ut praefertur, celebres e
■ iril^r4Ucr'nti gesta, miracula, vel revelationes, scu quaecumquc benefi-
• qu.uti eorum intercessionibus a Deo accepta continentes, sine reco-
„0, a]>v’ atcplL ilPPrf)batione Ordinarii, qui in iis recognoscendis Tbeolo-
aat err r^'iC P*°S' ac doctos v'ros 111 consilium adhibeat, et ne deinceps l raus,
nfgotiii ' '3llt a novum, ac inordinatum in rc tam gravi committatur,
e^,rrniCU,m ^ ®et*emjMlo£t°licam transmittat, eiusque responsum
«elationes vero, ct miracula, aliaque beneficia supradicta, quae
' Cf- N. 7M.
I
Curia Romana
in libris horum hominum vitam, ct gesta continentibus, hactenus sine reco-
gnitione, atque approbatione huiusmodi impressa sunt, nullo modo appro-
bata censeri vult, mandatque Sua Sanctitas.
§ 3. Ad horum hominum sepulchra, vetuit etiam, ac inhibuit. Tabellas
atque imagines, ex cera aut argento, seu ex alia quacumque materia, tam
pictas, quam fictas, atque exsculptas appendi, aut affigi, et lampades, sive alia
quaccumque lumina accendi sine recognitione ab Ordinario omnino, prout
supra, facienda, Sedique Apostolicae referenda, ac probanda.
§ 4. Declarans, quod per suprascripta, praeiudicare in aliquo non vult
neque intendit iis, qui aut per communem Ecclesiae consensum, vel imme-
morabilem temporis cursum, aut per Patrum, virorumque Sanctorum scri-
pta, vel longissimi temporis scientia, ac tolerantia Sedis Apostolicae, vel
Ordinarii, coluntur.
§ 5* Tt autem praemissa diligentius observentur, universis, ac singulis,
um Ordinariis, quam haereticae pravitatis Inquisitoribus districte praecipit!
ut in sua quisque Dioecesi, vel Provincia sedulo pervigilent, ne sine appro-
bationibus praedictis, Imagines cum memoratis signis exponantur, aut mira-
cula, revelationes, ac beneficia praedicta publicentur, aliave contra superius
disposita fiant*
§ 6. 1 ransgressores vero, si Regulares fuerint, privationis suorum affi-
ctorum, ac vocis activae, et passivae, necnon ct suspensionis a divinis: si
nuierrrrlar^ pnvatir pariter suorum officiorum, suspensionis a
^Lll!^,StraUT Sacramcnt0rum’ exeeutioneque suorum ordi-
tomm om m^ , T' praedictorum Ordinariorum, scu Inquisi-
torum pro modo culpae infligendis poenis plectendo
§ 7- Qui autem libros impresserint, aut Imagines pinxerint sruWrint
seu quoquomodo effinxerint, vel formaverint * - l ’ c P -
praemissa qualitercumque delinquentes prledic ’a omlT *■
pecuniariis aliisque etiam corponllibus p^ ™ T“P'r
eontmdcm Otd.narinrum, scu InquisJT arbi 8“n'
§ 8. Contrariis qu.buscumquc non obstantibus ‘mtUr-
Deere9, um 2^t““ *** *> ‘liquo Patendi, voluit, ut
Apostolorum Urbis, ac in acie Campi™?,,'™ .ffi “ BasUicae '’rinciPis
atque afficiat, ac st unicuique oersonalit ■ affixum (,mnes permde arctet,
5 !°- Quodque praeJ,iumP,™sUC ir^r'''™ f,,iSSC‘'
publici subscriptis, ac sigillo alicuius ncrsonV. • ? ‘“P*»». manu Notam
stitutae munitis, eadem prorsus fides h ,k , . *" 10 ( igmtate Ecclesiastica con-
tur, st forent exhibitae, vel ostensae ^ Ur' <*Uae Pracsentibus adhibere-
Postmodum^idellrct ^7'°’ '"**“«*•
btum acccpit, an Tabellas, e, Imagm^ °u 1 ‘1-^dam revocari in du-
rccipcre, et antea oblatas conservare |i«' o offeni contigerit,
i "I™'?0*0 *■"" -“i SU,. quwt,,,, umido
* m *"* ebriam, quorum sanrtt " ,m' ?*■“ P«» viam
nton.am dtvtnae clementiae pia-
S. C. S. Officii -
rit admirandis operibus illustrare; re prius cum Illustriss. et Reverendis».
DD. Cardinalibus contra haereticam pravitatem generalibus Inquisitoribus
communicata, praesenti Decreto declaravit, quod sicut nunquam prohibuit,
nec suae intentionis fuit prohibere oblationem, receptionemque Tabellarum,
et Imaginum huiusmodi , ita, ut nulli deinceps haesitationi locus relinqua-
tur, statuit in praesentiarum, et decernit, ut quoties ad aliquam Ecclesiam,
,mt' Oratorium, locumve alium publicum saecularem, seu regularem Tabel-
las, Imagines, aliudve simile quisquam detulerit, ac intercessione hominum
inter Sanctos, vel Beatos non adseriptorum, quamvis cum martyrii, vel
sanctitatis fama demortuorum, optata se impetravisse dixerit, liceat Eccle-
siasticis personis, Ecclesiarum, locorumve praedictorum curae Praepositis,
Tabellas, ct Imagines sive pictas, sive cx quavis materia fictas, atque alia
quaecumque collatae gratiae fidem facientia simul cum deferentis, aliorum-
que, qui conscii fuerint, attestationibus accipere, atque approbantibus Ordi-
nariis ad quos referre statim omnia teneantur, in secreto aliquo, seorsum ab
Ecclesia, loco custodire, ibidemque iam amota collocare, et asservare, ut
si quando Dominus talium virorum merita Beatificationis, scu Canoniza-
tionis honore in terris decorare voluerit, extern huiusmodi sanctitatis qua-
lescumque probationes, Apostolicae Sedis iudtcio tunc examinandae, con-
trariis quibuscumque non obstantibus.
[Bull. Rom., tom. 5, V, p. 318, 319}.
720.
S, C. S. Off.( 21 ian. 1627.
S. C. declaravit:
Omnes, quibus absolvendi ab haeresi facultas concessa est, posse absol-
vere relapsos, qui non fuerint iudicialiter de haeresi vel relapsu accusati.
(C ollectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 31].
721.
S- C. S. Off. (Alission. iTincti), 25 iul. 1630.
Quomodo se gerere debeat confessarius erga apostatas poenitentes in
articulo mortis constitutos, cum ab illis secreto arcessitur ut secreto absol-
adt) difficultatis est quia in illo articulo solent ab infideli familia vel
.cer otl^us falsis induci ad actus falsae religionis, nec possunt abnuere
smc Poculo mortis.
- .' * ^1US censuit confessarium debere absolvere apostatam poeniten-
scientia artlCU.‘> inort*s ®i,nsritutum, abiurata prius apostasia in toro con-
abiurct^' T S' per a^9ut)d temporis spatium supervixerit, et si poterit,
pHum m ‘dnei1 corarn fidelibus; quod si non poterit, relinquat chirogra-
8uae ahiu rationis, saltem signo crucis subscriptum; quod si neque
6
Luria Romana
hoc possit, committat confcssario ut suam abiu rationem fidelibus manife-
stet Xon tamen teneri apostatam poeni tentem tunc in periculo vitae con-
stitutum., etiam suadentibus tureis, ‘cum periculo vitae, fidem catholicam
quam tunc abiurata infidelitate amplexus est, confiteri, sed eorum suasio-
nes eludere vel non respondendo, vel aequivocis verbis utendo.
[Collectanea S.C. de Prop. Fide, vol. I, n. 57. — Cf. etiam Acta S. Sedis
vol. XXVI, p. 641, 642].
-B
722.
S. C. S. Off., 8 sept. 1633.
Relata forma Baptismi armenorum schismaticorum, quae in eorum Ritua-
libus habetur ut infra, videlicet: Baptizat nunc manus mea in nomine Patris
et Filii et Spiritus Sancti; vel: Baptizet nunc manus mea in nomine Patris ,
baptizet nunc manus mea in nomine Fili, baptizet nunc manus mea in nomine
Spiritus Sancti; S. C. declaravit dictam formam Baptismi esse veram ac
legitimam.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 74].
S. C. S. Off., 19 apr. 1635.
^ "C,V'1'“ kctis «'«"s datis Lucernae 30 lanua,
v^ad fidam' 'TT* <n,m ?m2Ci° rhet" duce '«antico eo
feremur v^T “ , ' ut c*“ a R°">™ Ecclesia vetitis quotidie ind
concedere r pr°pal,;tur '*l» ■'Eetis haereticis, SSmus nol.
ut ™XnS Gina1? pr°tes,a!ivus rel‘8ionis, sed mandavit ei reseri
persana p“ q ,Te U“n,i “ r'bus «plicae *b aliq
versionisP ' 1 “ quamprimum liberet ah occasione pt
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I. gjj.
W|l,t ^
u ittii*
Circa dubia:
■ 1 De ^ ^bumetanorum qui banti?am»r u
nis dum infirmi sunt r ab eorum ancillis c
R- Ad filios baptizar
bter certo constitutis, si tamen id fial sin{. ™llb,U* ,n artlcuIo morti:
Ad a. Baptismum posse
b' ? «P™*»* dictorum infantium a ™ Spes iusta et i
a rr!u?** ** cb™t*anae educationis, de qi^bant' US‘ aC transm>ssii
S £?“*“?“ S- C- pmp. Fide J ,P Zaturu» diligenter ir
S- Sed», vol. XXV, p. a47).P We’ vnL I. n. 90. - Cf, etiar
s. c. s, offien
725.
S. C. S. Off., 3 aug. 1639.
Se possono (i missionari delPArcipelago greco) assolvere quelli di rito
Utino che sono passati al rito greco, e vivono in quello mangiando carne
il sabato, c facendo tutti gli altri esercizi come gti altri greci. E quid dtctn -
dum di quelli di loro che, per essere accasati coti altri di rito greco, o per
altra cagione, hanno difficolta di ritornare al rito latino?
R. Quoad primum, posse absolvi si non intendant perseverare sine
dispensatione. Quoad secundum, petendam dispensationem; interim absti-
nendum nisi iusta causa excuset.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol, I, n. 96].
726.
S. C, S. Off. (Mission. Archipelagi), 3 aug, 1639.
t. Se i sacerdoti greci, massime cattolicj, godano i privilegi che s:
godono dai latini e particolarmente dei canone Si quis suadente ecc.
2. Se i latini che Ii percuotono, o li tirano al foro laicale turchest si
abbiano a schivare come scomunicati.
3, Come si abbiano (i missionari) a govemare con i preti greci che sone
incorsi in irregolarita ex delicto , et maxime ex homicidio voluntario, c con
quelli che hanno procurato Paborto ad evitandam infamiam,
R. Ad 1. Quoad privilegium Canonis, affirmative. Idem de similibus,
sed posse excusari ex aliquo capite v. g. ignorantiae.
Ad 2. Quoad primum: affirmative, loquendo de iis qui sunt notorii per-
cussores vel dcnunciati. Idem de aliis, si citra rationabilem causani id faciant
et sint denunciati.
Ad 3. Cum iis qui irregulares sunt agendum ut cum Ui tinis irregulari-
bus, videlicet dispensando, si adsit facultas et causa, vel remittendo ad haben-
tem facultatem.
[Collectanea S. C de Prop. Fide, vol. I, n. 97. - Cf. etiam Acta
s- Stdis, vol. XXTV, p. 516].
727.
S. C, S. Off., 3 ian, 1640,
Pitteris Inquisitoris Meliten, rescribatur: Missionarios deputatos a S. C.
Et mp. Fide nori habere facultatem absolvendi apostatas a fide christiana
nisi m foro conscientiae, et absolutos a missionariis debere comparcre sponte
n mnali S. Off, vel Ordinarii, ct denuo abiurare apostasiam ct recipere
tur ^ s* vei*nt esse tuti in foro exteriori; alias si denunciabun-
r ltl ‘ ■ OiTicio, Inquisitores vel Ordinarii locorum possunt in eos animad-
vertere.
[Collectanea S, C. de Prop. Fide, vol. I, n. 98].
Curia Romana
728.
S. C. S. Off., decr. 24 ian, 1647.
Sanctissimus (Innocentius X)„ propositionem hanc: « S. Petrus et S. Pau-
lus sunt duo Ecclesiae principes, qui unicum efficiunt ■>, vel: « sunt duo liccle-
siae catholicae coryphaei ac supremi duces summa inter se unitate coniun*
cti >, vel: «sunt geminus universalis Ecclesiae vertex, qui in unum divinis-
sime coaluerunt », vel: « sunt duo Ecclesiae summi pastores ac praesides
qui unicum caput constituunt ita explicatam, ut ponat omnimodam aequa-
litatem inter S. Petrum et S. Paulum sine subordinatione et subtectione
S. Pauli ad S. Petrum in potestate suprema et regimine universalis Eccle-
siae, haereticam censuit ct declaravit.
[Denzinger-Bannvvart, Enchiridion, n. 1091].
729.
S. C, S. Off., 11 aug. 1649,
Em! PP* mandan|nt intimari Superioribus Religionum quod mandent
suis subdms monasteriorum et conventuum Superioribus ne admittant ad
“,"ndUm m eonjm ecclesils. eorum vel alterius Religionis ceteros, vagos,
S r diHgenter Kt“* “‘'Cdicmiac seu assido ’
? testimonialibus promotionis ad sacerdotium; que
Vicario ecneraii dTr ** arCS’ n V's's *'tter's tcsttmoniaIibus subscriptis a
vicano generali, seu foraneo Episcopi loci
[Collectanea S. C. de Prop. Fide vnl I „ 0 . .
S. Sedis, vol. XXIV, p. 7o,]P ’ * ’ uS’ _ Cf' etiam Acta
730.
S. C. S. Off., 23 mart. 1656.
Ab aliquibus in regno Si narum missionariUr>r • -
Sacrae Congregationi de Propaganda Fide ■ f ProP°sita fuerunt, anno 1645,
quesita, 1 quae Sacrae Congregationi Sim . rascnPta et alia quainplurima
de mandato Sanctissimi transmissa «in pr.e,1)ac ct Universalis Inquisitionis
ribus qualificata et unicuique suum ** Uerunt a theologis qualificato-
sequitur modum: «ponsum adaptatum in hunc qui
Et pnmo. Utrum christiani chincnses «n» u* .
positm, quantum ad iciunia, confiteri semel ° ac^ °fiservantiani luris
scr\are eo modo, quo obligantur Indi jn m aJV?"' et «^mmunicarc, Testa
lippinarum, uxta dispositionem Papae 'Sa?ilMu^ia ct in Ins,llis
mend,l>nalibu3. P‘lL Pauh »1 pro ffidi.s occidentalibus
1 re Coii
ce
t,n” S C Je vol. I, n
S. C, S. Officit
9
Censuerunt, ius positivum ecclesiasticum de ieiuniis absolute obligare
chinenses christianos et a missionariis hoc esse ili is enuntiandum. Attenta
vero regionum et personarum qualitate, locum esse (si Sanctissimo placue-
rit) dispensationi , quae fuit alias a fel. rec. Paulo III Indis concessa; qua
obtenta satagant missionarii Sanctae Matris Ecclesiae pietatem illis patefa-
ce quibus ea, quae in universum indixit, magna ex parte benigne remit-
tit et indulget.
Censuerunt etiam praelatos chinenses obligari ad sacramentalem con-
fisionem semel in anno et missionarios hujusmodi obligationem debere
eis notificarc.
Idem prorsus censuerunt quoad sacram communionem semel in anno
sumendam. Quo vero ad exeeutionem tempore statuto, hoc est, in Paschate,
id esse intelligendum, nisi legitimum adsit impedimentum, aut grave peri-
culum immineat. Curandum tamen ut infra duos, vel tres menses, ante
vel post Paschati proximos, quatenus sine discrimine fieri possit, sin minus
alio quovis tempore infra decursum unius anni a Paschate inchoandi omnino
communicent.
Demum censuerunt chinenses ad fidem conversos teneri omnino festa
servare, missionarios etiam teneri hoc eis notificare: locum tamen esse {si
Sanctissimus annuat) limitandi eis numerum dierum festorum iuxta For-
mam privilegii a Paulo 111 Indis concessi.
Secundo. Utrum in praedicto Regno ministri evangelici pro nunc saltem
in Sacramento Baptismi possint abstinere ab imponendo mulieribus Oleum
Sanctum catechumenorum, sputum in auribus et sal in ore. Insuper et non
administrare eisdem mulieribus Sacramentum Extremae Unctionis. Iit ratio
dubitandi est, quia chinenses magno zelo ducuntur erga uxores, filias et
alias mulieres, et scandalum sument ex huiusmodi actionibus.
Censuerunt et sacramentalia in Baptismo mulierum esse adhibenda, et
r.xtremam Unctionem esse mulieribus conferendam; nec sufficere moti-
vum in dubitatione expressum, ut missionarii (quantum in se est) ab his
abstineant. Curandum ergo ut tam salubres ritus et caeremoniae introdu-
cantur et observentur, ac missionarii tali circumspectione illa administrent,
hominesque talibus instruant documentis, ut ab omni suspicione inhonesta-
ns liberentur.
Octavo. In praedicto Regno habent chinenses quemdam magistrum in
philosophia morali litterarum, qui olim discessit a vita, vocatum A* imi fu ciit ,
qui ob doctrinam, regulas et documenta, adeo in toto regno acceptus est,
111 Um reges, quam omnes alii cuiuscumque conditionis et gradus sint, sibi
piopniuint imitandum et sequendum, saltem quoad speculativum et tam-
tPJ3ni sanctum venerantur et laudant, in omnique civitate et villa, praefato
magistro templa sunt erecta: Gubernatores vero his in anno tenentur in
cius templo solemne sacrificium offerre, sacerdotis ipsimet gerentes officium;
cj.suie so^mnitate, in anni decursu, bis in mense, concurruntque cum illo
Itu ex litteratis pro adniinistratione eorum, quae in tali sacrificio offc-
ciUie quidem sunt, sus unus integer mortuus, capra una integra, can-
e’ 'inum> flores, odores etc. Item omnes litterati, quando accipiunt
nim
Jela
IO
Curia Romana
gradum, debent ingredi templum istius magistri et facere genu flexiones
offerre ante eius altare ex candelis et odoribus. Totus iste cultus sacrifi
dum et reverentia secundum omnium illarum gentium formalem intentio'
nem, dirigitur in gratiarum actionem pro bonae ipsius relictis doctrinae
documentis, atque ut ab co impetrent ex ipsius meritis, optimi ingenii
felicitatem sapientiae et intellectus. S *
Quaeritur, utrum gubernatores, qui christiani sunt, vel fuerint et litte-
rati, vocati et coacti possint ingredi praefatum templum, facere tale sacri
ficuim, vel assistere imiusmodi sacrificio, vel facere genuflexiones ante alta»
illud, vel accipere aliquid de idolothytis et oblationibus illis, maxime quia
putant illi infideles, quod quicumquc manducaverit ex talibus idolothytis
habebit progressum magnum in suis litteris et gradibus et si portantes cru-
cem in mamhus, possint licite hoc facere, eo modo, quo dubitationi supe-
non dictum est, quia st hoc illis prohibetur, erit tumultus in populo
« cxiin^emf m CX,1’Um mittCntUr Ct Conversio 3rdm3rum impedi
clmtS7cnrmiuin “ P"*# “IiqUO Prae,extu i" ctubio
cst 7* ci,inenses tamquam **
populis, templa constructi h.h ■ lrjdlta’ <luod |n «nimbus Chinae
dicata et in unooiiomic .* ant’ ‘lUs’ et progenitoribus suis defunctis
anno congregantur ut nraefat*”1’ °mnCS e|usmod> familiae sunt, bis in
magno caeremoniarum appariet S°Iemnia sacrificia faciant
ffo»* -'donuto, imaginem sive mU. tls candehs* flonbus ct odo-
in quo sacrificio invenitur m • Parent,si vei avi defuncti collocant,
offeruntque cl^m dum et ministri illius,
Hoc autem sacri fici u comrmufi5 il 1 °d°ramen ta « capita caprarum ete!
'it praefatis eorum progcnitorihi, ■ m gentium intentione, dirigitur,
exhibeant ob beneficuX^ce t* u “ddant’ h°«°rem et reverentiam
undt‘ ame :dtare prostrati deprecatit r ° * f’ ^uae a*3 e*s accipere sperant:
U-m. longam vitam, abundantiam fmctm.iTn^ fadunt> Postulantes sanita-
spentatem maenam <* ..» ,i ? lUUm- fil,orum multiolicarinnem nrn-
^ sacrificio^ %
tantum, ut supra dictum cst, “,nlm Ostiam ficte ct exteri
• creer,, ahquod ministerium in illo cu,n' infi mu humsmod' sacrificio, v
Pio. sive d„m0i vd - '^ slibus commixti, sive in er
M mPTr'! ^ christ“"is iliis n 1 ',,'Cl .privadm. vel quonam mo<
c&ST' ,cl - hoc
Censuenmt christian ... ntionilma exter.onbl
assistere sacrificiis m fi ls ^mensibus nullatenus Ii -
aut quibuscumui ■ °nr"" progenitorum n,.n, LLrfc’ ^cle vc cxtcril
licere circa 2 b“ »“P«ti.k»U gcntiS Mr',m d<iprccationihu
aUquod~ cr*a +* mu|*° —
-lunam Soc, Claris lesu in Dr,.,i
cto regno tunc terr
S. C. S. Officii
1 1
ris auditi non fuerint, anno elapso 1.655 eidem Sacrae Congregationi de
Propaganda Fide praedicta quatuor quaesita proposuere, cum facti diversi-
tate, quae unicuique quaesito est apposita etc. Re ad eandem Sacram Con-
gregationem Supremae et Universalis Inquisitionis, iubente Sanctissimo
Domino nostro, remisi, eadem Sacra Congregatio, auditis Qualificqtorum
votis, in sequentem sententiam respondit.
Primo quaeritur: Utrum missionarii novis christianis, quamprimum
baptizantur, debeant intimare ius positivum tamquam obligatorium sub
peccato mortali, quantum ad ieiunia, festa servare, et confiteri semel m
anno, ac communicare.
Dubitandi ratio circa iciunium est, quia sinenses inde ab infantia ter
comedere consueverunt, ad quod levitas cibi cogit. Praefecti vero iciuni
tribunalia adire deberent, quae frequentant ab octava hora matutina ad
secundam post meridianam, quod illis esset omnino impossibile.
Circa festa, Confessionem et Communionem dubitandi ratio est, quia
maxima Christianorum pars laborare debet, ut victum lucretur et saepe
coguntur christiani ab infidelibus praefectis, festis diebus subire varios
bbores. Ipsi praefecti christiani tribunalia frequentare debent etiam diebus,
qui apud nos festi sunt, sub poena privationis officii.
Missionarii sunt pauci numero, Regnum cst vastissimum; ideo quam-
plures christiani Missam audire diebus festis, confiteri semel in anno et
communicare non possunt.
Sacra Congregatio iuxta ca, quae superius proposita sunt, censui t: lus
positivum ecclesiasticum quoad ieiunia, observationem festorum, sacramtn-
talem confessionem et Communionem semel in anno esse a missiimariis
sinensibus christianis notificandum ut obligatorium sub peccato mortali;
posse tamen simul explicare causas, propter quas excusantur fideles ab
observatione praeceptorum. Si Sanctissimo placuerit, posse concedi missio-
nariis facultatem dispensandi in casibus particularibus tantum, eorum arbi-
trio.
Secundo quaeritur: Utrum omnia sacramcntalia in Baptismate foemina-
nmi adultarum adhibenda sint. Quaeritur iterum: utrum sufficiat foeminis,
petentibus tantum, Extremae Unctionis Sacramentum conferre.
Quaeritur iterum: Num etiam petentibus negandum cum incommoda
(t pericula christianitatis totius prudenter futura praevidentur.
Ratio dubitandi est, incredibilis apud Sinas foeminarum modestia, zelus
* audabilis earum ab omni virorum, non solum congressu, sed et aspectu
.u^a' qua in re, nisi magna adhibeatur a missionariis cautela, scandalum
mgensSinis datur, totaque christianitas evidentissime periculo posset exponi.
. ',cra Congregatio, iuxta ea quae superius proposita sunt, ccnsuit: Ex
gravi necessitate proportionata posse omitti quaedam sacramcntalia in Bap-
V- mate foeminarum, ac etiam posse omitti ipsum Sacramentum Extremae
Unctionis. 1 v
^ quaeritur; Num accipiendorum graduum caeremoniam, quae
nte^ a U U christiani litterati licite agere valeant. Nam nullus
enit sacrificutus, vel cx idololatrica secta mi nistellus, nihil omnino fit
12
(.uria Romana
;tb idololatria institutum, sed soli studiosi ct philosophi conveniunt, CW
fucium tamquam magistrum suum agnoscentes, civilibus, ac politicis ritibus
ex sua prima institutione ad merum cultum civilem institutis.
< )mnes enim graduandi simul aulam Confucii ingrediuntur, in qua er)3
expectant cancellarii, doctores et examinatores, ibi simul omnes ante nomen
philosophi, nihil omnino oiferendo, illas faciunt caeremonias et inclinatio
nes more sinico, quas omnes discipuli faciunt suis magistris vivis, atque ita
cognito philosopho Confucio pro magistro, gradus accipiunt' a cancellariis
ac discedunt. Praeterea aula illa Coniucii gymnasium est et non templum
proprie dictum, nam clausa omnibus est praeterquam studiosis.
Sacra Congregatio iuxta ea, quae superius proposita sunt, ccnsuit pet-
mit tendas sin ensibus christianis praenominatas caeremonias, quia videtur
cultus esse mere civilis ct politicus.
Quarto quaeritur: Num caeremoniae, quae sunt ex philosophorum pia*
cms arca dei unctos, Christianis permitti possint prohibendo quidquid super-
stitiosum accessit. r
Quaeritur iterum, num christiani simul cum infidelibus consanguineis
easdem licitas caeremonias facere possint.
Dror.^Mt lUir adesse Poss*nt christiani, praecipue facta fidei
1 auctoriMndUand°i ,nhdclw etiam superstitiosa peragunt, non cooperando,
et es^nt (Iu,a va*de notaretur si consanguinei tunc abessem,
defunctorum conMdMt^nihil^h^ .[Jmcnscs nullam divinitatem animabus
Trinl«‘\ . , n h< ab lllls sPerant, aut petunt,
aliquis moritur clunu!’ defunctos suos honorant: Primus est, cum
tur in domo defuncti M,’ S‘U’ gcnt,llS* Pru inviolabili more habe-
•Mimel,. seu UWhn “ '°demllu<: “'S1"®
odorum, florum et candelarum r .,M ? scriptum est, cum ornatu
Omnes autem qui ad condot i r°TC cadaver Piretro inclusum ponere,
Par" 1 ^«1» et defuncti imaeinTicr""1?8 ingrediuntur coram Prae*
prosternentes capitibus usque ad ttmm genu flectunt, humi sese
asportantes ct odoramenta m , 11 d^nussis, aliquas secum candelas
ransuimntur'^® L"9 al'ari' Potius ubu'J
Secundus modus est, llui fi. w ■ 1 con}burantur.
suorum iulis, ita sinenses vocinr i'* ann ’’ ’n av°nim et primogenitorum
quae vere familiarum memoriae' v r*11 tCmP*a» boc enim Tsutang sonat,
Jna®nalef» aut duiures consaneuiniiar*» vl0njlinei1^ sunt, has soli habent
m montibus. Sola ergo intus nobilioris 'n eis.n.u^us sepelitur mortuus, sed
08 J 113 Adores dispositae sunt t c r'nuvi imago, deinde supra gradus
onimuni in ilh farnil, . * * N* altitudinem, in quibus
h. : "rr nS. .rrL?,u,,to- <%■*“. *»?.
res
has auliK habere
*ula bis in anno conZ * Ctlam infan'
rfesum amcs> vinum, -.mn„ orive
mortis ; ?
n sanguinei „mnes Ct PudIaraxn- In
«*•». odoJ^T" .
it. a* 13Uperinres autem, qui
, "■>'>« re non possunt, defuncto^ 1, cnta' Pauperiore*
nJOCO rv^.ctilari, vel etiam ***** bellas d
JU' JL d0mU8 Parv>tatem alium ln!^’ Ub‘ san«onim ii
cniunt, ex quibus ditio*
omi servant,
imagines, qui
m habent, qua8 ta&mcn’ nec
S. C. S. Officit
*3
muir, nec illis offerunt quidquam, sed cx defectu alterius loci ibi
unt caeremoniae enim illae supradictac a sinensibus non fiunt, nisi in
aula* defunctorum, quam si non habent, etiam caeremonias omittunt.
'Tertius tnodus est, qui fit ad mortuorum sepulchra, quae omnia in mon-
tibus sunt extra moenia iuxta Regni leges. Ad haec filii, aut affines accedunt,
cmej ^;ijtem in anno circa initium Maii, herbas ac gramina circa sepultu-
ras
nata eradicant, purgant; plorant, deinde eiulantur, genuflexiones, ut in
primo modo dictum est, faciunt, cibos coctos, vinumque disponunt. Mox
finitis lacrymis edunt, ac bibunt.
Sacra Congregatio iuxta ea, quae superius proposita sunt, censuit, posse
tolerari sinenses conversos adhibere dictas caeremonias erga suos defunctos
etiam cum gentilibus, sublatis tamen superstitiosis. Posse etiam assistere
tantum cum gentilibus, quando agunt superstitiosa, praesertim facta fidei
protestatione et cessante periculo subversionis, et quando aliter odia et
inimicitia vitari non possint.
Facta relatione suprascriptorum quaesitorum, una cum responsis et
resolutionibus Sacrae Congregationis, Sanctiss. I). N. Alexander Papa VII
praefata responsa, et resolutiones approbavit. 1
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 126].
731.
S. C. S. Off., 27 aug. 1658.
Cum in praedictarum (Belgii) Provinciarum aliquibus politica iubeant
statutu, ut catholici omnes qui matrimonia inire volunt, in templis haereti-
cis coram praedicante et populo calvinistis contrahant sub hac formula
sponsorum reciproca: accipio N. N. in coniugcm meam coram hac sancta
communitate, quaeritur: 1. An id possit permitti. - 2, An possint a parocho
catholico coniungi in matrimonium immediate postquam contraxerint coram
praedicante et populo calvinistis cum illa verborum formula coram hac
sancta communitate antequam dc tali synagoga haeretica pro sancta agnita
poeniteant.
Ad 1. Negative. - Ad 2. Qui contraxerunt coram tali communitate
pn> sancta cognita, ac denuo petunt coniungi coram parocho catholico, posse
tt debere coniungi antequam poeniteant. Ex charitate tamen esse monendos
jit interii) s poeniteant, et, si fieri potest, prius confiteantur, ct imponatur
115 “jhcjua suavis poenitentia salutaris. Qui vero prius contraxerunt coram
parocho catholico, monendos esse ne compareant ad contrahendum coram
praedicante et populo haeretico cum illa formula coram hac sancta commu-
nitate.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. 1. n. 1 u> - Cf. etiam Acta S. Se-
dls. vol. XXVI, p. 51,].
1 Cf M
^ N' 741» 771,
Curia Romana
732.
S. C. S. Off., decr. 8 iul. 1660.
Licet alias per Constitutionem felic. recordationis Pauli V emanatam
sub dic 1 Septembris 1606, quae incipit, Romanus Pontifex, 1 fuerit districte
prohibitum Superioribus Regularium, ne quovis titulo, vel praetextu praeven*
tionis, aut consuetudinis, et praescriptionis, etiam immemorabilis, aut alio
n causis ad Sanctum Officium spectantibus sc quoquo modo intromittere
aut immiscere, denunciationes recipere, testes examinare, processus confi.
cerc, causas cognoscere, aut terminare audeant; imo ex eiusdem Constitu-
tionis dispositione eisdem tuerit graviter iniunctum, ut suos subditos, ac
Religiosos, quos haeresis labe infectos, vel de haeresi suspectos noverim,
absque alia consultatione cum propriis suae Religionis Superioribus, vel
alia quavis persona facienda, sine mora Inquisitoribus, vel locorum Ordina-
riis vicinioribus denuncient,
§ i . Nihilominus animadvertens Sanctissimus D, N. Alexander VII
ab aliquibus Regularibus in dubium revocari praedictam denunciandi obli-
gationem, adeo ut nedum suos subditos non denuncient, verum etiam fide-
les ad ipsos pro consilio recurrentes, an debeant Sancto Officio denunciare,
quae au ierunt, aut viderunt ad ipsuin Sanctum Officium spectantia, ad
■rc.aaen Um* ut deberent, non obligent, imo aliquando eosdem perperam
rrr™a!k ' n.°n t®ncn> nec sub obligatione Constitutionum Apostolicarum
c R en b et anc opinionem erroneis aliquot Doctorum sententiis con-
ciandi retra^11 CS' e0SCcmin ma>dmum fidei discrimen ab onere denun*
cianui retrahere conentur.
praedictam a fel. record Paulo v qmsitorum» innovat Constitutione
declarans, hoc praesenti Decreto * quatenus °PUS sit- ca
et singulis Regularium Generalibus p\pracc,Pn< « mandat ommbu
Guardian», Rectoribus, Praepositis ’ ...roVinci.al,bus. Abbatibus, Prioribu
nuncupatis Superioribus cUiuscumoue n .clusmodi quocumque nomii
dum, sive non Mendicandum ZZ c cUns.tituth sive
eorum Regularium quorumcumque et Societatis CIeI
modocumque «emptorum, vd 1 esu* aliommque qui
Ct nummatam exprimendi, ut omnino^dict?^’ «®ent specialitr
rcant, et omnes et quoscumque RelipincJ °nstitutioni in omnibus p
non subditos, cuiuscumque dignitatis ora i Um 'Slln ipsis subdito*, qua
reticos.vel de baeresi quomodocumque etiamS'l et. concEtionis existant, ha
mdioalrter denuncient lnqubitoribu\veM0 , deferant,
rurn Ordinariis, et nui lateri'
«'M
* Cf N
*5
S. C. S. Officii
. j Sanctum Officium spectantibus audeant se intromittere, neque
m ^subditos ad Sanctum Officium recurrentes, vel recurrere, aut accedere
8“l teg molestare, vexare, vel alio quovis modo, sive directe, sive indirecte
/retrahere, dissuadere; imo praedictos suos subditos monere debeant,
si quoque eidem decreto omnino pareant, et alios Christi fideles etiam
Confratres suos ad parendum pariter hortentur, et suadeant, reiectis penitus
huiusmodi opinionibus, atque interpretationibus, quas Sanctitas Sua cum
voto dictorum E minem iss i morum DD. Cardinalium, tanquam perniciosas,
temerarias, et non consistentes, et a mente Sanctitatis Suae prorsus alienas
reprobavit, ct reprobat,
£ - Ki quia quandoque etiam eorum subditi deficiunt in eo, quod ipsis
implendum incumbit cum Religiosis eiusdem, alteriusve Ordinis, aliisve
quibuscunque personis dc fide suspectis, caeterisque petentibus consilium
m materiis ad Sanctum Officium spectantibus, ita ut nedum ipsimet denun-
ciationes differant, vel ab illis prorsus abstineant; verum etiam multoties
ab eisdem alios a se consilium petentes retrahant malis artibus, vel mendi-
catis Doctorum opinionibus, vel sub fraternae correctionis factae, vel facien-
dae, aliove praetextu.
§ 4, Propterea idem Sanctissimus declaravit praefatos subditos absque
ulla participatione, etiamsi nulla sit petita venia a Superioribus, etiamsi
nulla fraterna correctio, vel alia monitio praemissa fuerit, omnino teneri,
et obligatos esse accedere ad denunciandum Ordinariis, vel Inquisitoribus
locorum quoscunque etiam Confratres, ac Superiores etiam primarios suos
eiusdem Ordinis, et Religionis, quos noverint esse de fide quomodolibet etiam
leviter suspectos. Ac propterea eosdem debere omnes, et quoscunque etiam
aliosa se consilium, ut supra, petentes monere, et obligare ad denunciandum,
nec posse illos a dcnunciando sub dictae fraternae correctionis, vel alio
quovis praetextu retrahere, aut retardare, et praefatos omnes, tam Superiores,
quam subditos contrafacientes Sanctitas Sua voluit, et declaravit subiaccre
omnibus censuris in dicta Constitutione Pauli V expressis, necnon privatio-
ris quarumcumque Dignitatum, seu Praelaturarum, seu officiorum suorum
Ordinum, ac voois activae, ct passivae, perpetuacque in habilitatis ad easdem
ipso tacto, ct absque alia declaratione incurrendis, aliisque Sanctitatis Suae,
ac Successorum arbitrio infligendis poenis, quarum relaxationem, suspensio-
nem, absolutionem, vel dispensationem Sanctitas Sua sibi ipsi, et Successo-
ribus suis Romanis Pontificibus tantum expresse reservavit.
§ $■ Et ne praemissorum praetendi possit ignorantia, idem Sanctissimus
mandavit sub eisdem poenis, ipso pariter facto incurrendis, ut supra reser-
atis, ut Superiores omnes praefati in quocumque loco, Conventu, vel Col-
egto sui Ordinis Decretum hoc semel saltem singulis annis Kalendis Mar-
j11 m publica mensa, vel alias in Capitulo ad hoc specialiter convocato,
Offi CUren* llna cum aliis Decretis, et Constitutionibus Apost. ad Sanctum
ciuni Inquisitionis adversus haereticam pravitatem pertinentibus, quotan-
gls e^,' ditis, iuxta Decretum felic. record. Urbani VIII. Lt insuper iidem
upenores teneantur curare, et efficere, ut huius Decreti exempla aliquo
f>Co ,!Pl|d eos publico affigantur, ct affixa conserventur, ita ut ab eisdem
Curia Romana
16
subditis Religiosis omnibus videri, ac legi commode queant. Deque huiir
modi lectione, et commonitione publico documento ab iisdem Superiori!)5
Conventus, vd domus subscripto, unaque ab aliis duobus Religiosis ei ^
dem Domus, vel Conventus stati m certiorem facere Congregationem
ctissimae inquisitionis in Urbe, vel locorum Inquisitores, ubi sunt. Statuitou'
praeterea Decretum hoc, seu illius exemplum ad valvas Basilicae PrinJl*
Apostolorum de Urbe, et in acie Campi Florae affixum, omnes ubiou!
existentes arctare et afficere, ac si unicuique personaliter fuisset imi
[Bull. Rom., tom. 6, V, p. 80-82].
733.
S. C, S. Off., 28 iebr. 1663.
(Con^eTs. c"d" p™^‘ possint U,L
J #
734
S. C. S. Off., Uecr. 24 sept. 1665.
Momu'a°maT " Urivtrsalis inquisitionis
Alexandri, IMvi» &»««». D. N. D
E. Cardinalibus in tmaRaC « Reverendis-
retnant pravitatem Generalibus Inauisir.t^n IC3 C,mst“>na adversus hac-
specialiter deputatis. 1 * nbus a Sancta Sede Apostolica
§ J. Sanctissimus D, \ -„.1: *t
complures opiniones Christianae Disciolin! magno animi su' moerore,
e em mferent.,, partm Anim^um penfr
e. summrrm rllarn luxuria„,iu'm ^ P*"™ "«viter prodire,
imusif 'n rc*>us ad eonscicntiam *ca[l.tlam-,n dies magis excre-
psit alienus omnino ab Euangelio, Z ,l*r,lncn'>l** modus opinandi
uoctnna ; et niu*m ,,B'-uca simplicitate c.,,. „ 1
eruptura esset Christiana? 'CgUh fide'« i" prax“, ! ”r“n>qUe Patrura
viam salutis Vltae corruptela. QUare P Xl sequerentur, ingens
manent, ardam eaj V'rit“ Dcu». cuius verba’ UnqUam temPorc
perverti contingeret id!m ‘<T ’ ® :ln,nu™ perniciem Jf aetcrnum Pef-
modi spatiosa u* ’ m ®anctlssimus D \ llT flatari > seu verius
sohetudine in r ‘T*’ PCr qUam Uur ^ perdii? S‘b’ credilas ab eius’
pluribus in Sacr.i VhTologTa^ ™°C*TCt’ ^mderT^’ pro Pastorali
°g|a Magistris, et deinde p °PIn,onum examen
"minentissinris, et Reve-
S. C. S. Officii
rendissimis DD. Cardinalibus contra haereticam pravitatem Generalibus
Inquisitoribus serio commisit. Qui tantum negotium strenue aggressi, eique
sedulo incumbentes, et mature discussis usque ad hanc diem infrascriptis
propositionibus, super unaquaque ipsarum sua suffragia Sanctitati Suae
singillatim exposuerunt.
Propositio prima. Homo nullo unquam vitae suae tempore tenetur eli-
cere actum fidei, spei, et charitatis ex \i praeceptorum divinorum ad eas
virtutes pertinentium.
2. Vir equestris ad duellum provocatus potest illud acceptare, ne timi-
ditatis notam apud alios incurrat.
3. Sententia asserens, Bullam Coenae solum prohibere absolutionem
haeresis, et aliorum criminum, quando publica sunt, et id non derogare
facultati Tridentini, in qua de occultis criminibus sermo est, anno 1626,
18 iulii in Consistorio Sacrae Congregationis Eminentiss. Cardinalium visa'
ct tolerata est.
4. Praelati Regulares possunt in foro conscientiae absolvere quoscum-
que saeculares ab haeresi occulta, et ab ex communicatione propter eam
incursa.
5. Quamvis evidenter tibi constet Petrum esse haereticum, non teneris
denunciare, si probare non possis,
6. Confessa rius, qui in sacramentali Confessione tribuit Poenitenti
chartam postea legendam, in qua ad venerem incitat, non censetur sotiei-
tasse in Confessione; ac proinde non est denunciandus.
7. Modus evadendi obligationem denunciandae solici lationis est, si
solidtatus confiteatur cum solicitante, hic potest ipsum absolvere absque
onere denunciandi.
8. Duplicatum stipendium potest Sacerdos pro eadem Missa licite acci-
pere, applicando petenti partem etiam specialissimam fructus ipsimet Cele-
rrarui correspondcntem, idque post Decretum Urbani VIII.1
9. Post Decretum Urbani potest Sacerdos, cui Missae celebrandae tra-
untur, per alium satisfacere, collato illi minori stipendio, alia parte sti-
fKndii sibi retenta.
. V -,n est contra UiStitiam pro pluribus sacrificiis stipendium accipere,
'^Cn cium unum offerre. Neque etiam est contra fidelitatem, etiamsi pro-
nuIlo^licT01^5^ f * nC Ct'am 'l,ramcnto firmata, danti stipendium, quod pro
'itae Confessione omissa, seu oblita ob instans periculum
12 Ai ,a am causam> non tenemur in sequenti confessione exprimere.
obtMiM Cllntcs possunt absolvere a casibus Episcopis reservatis, non
n S- -’f EpiscoPorum ^cultate.
Episcijn ^15 aC'r PraccePt0 annuae Confessionis, qui confitetur Regulari
.4 Qu-rT'"’ Md ab C° iniuste rePr°bato.
siae. * 3Ut 0nfessionem voluntarie nullam, satisfacit praecepto Eccle-
s- C. c.,
-1 lun. 1625
J
iS
Curia Romana
sc
>5* Poenitens propria auctoritate substituere sibi alium potest , ■ .
ipsius poenitentiam adimpleat, K ’ t'Ul
1 6. Qui Beneficium curatum habent, possunt sibi eligere in CW~
num simplicem Sacerdotem non approbatum ab Ordinario
17. Est licitum Religioso, vel Clerico calumniatorem gravia erimin
a fVel dC|SUa Rellgl0ne minantem occidere, quando alius moi^
defendendi non suppetit, uti supplere non videtur si calumnt ^
T r vel ipsi Religioso, vel c L Religioni pl,2‘e, e, ^"Ss"
mis \ iris praedicta impingere, nisi occidatur. g ssi*
18. Licet interficere falsum Accusatorem, falsos Testes ac 1 r
ccm, a quo iniqua certo imminet sententia, si alia via non Votest inn ^
damnum evitare. poCest ‘nnocenj
.enolplen^ *■*" ^ U*orem in adol.
„o„ conferre gratis,
non exigit illam pro collatione Benefieri sedTl^ pCCUnm mtcrv«niente,
porali, quod tibi conferre non tenebatur pT0 emoIumento tem'
23 ■ Irangens ieiunium Ecclesiae .
Ilter. nisi cx contemptu vet \nill v • q,!°d tenctur> non peccat morta-
9e subiicere praecepto, *" ,entia 10c Pac'at» puta quia non vult
24. Mollities, sodomia et h*> . ♦* r I
mae, idcoque sufficit dicere in Cnrf^' SUm peccata eiusdem speciei infi-
25. Qui habuit copulam cum soluta'0^ ■ ^ procurasse pollutionem.
d.cc„s: Commisi cum soluta grl “t ' S1,,sfacit Confessionis praecepto,
cando copulam. contra castitatem, non e/pli-
2oc Quando litiganti*' h U
IUd’- rsiCUhi,am aC<iip'rc Pro ferenda JaM™:™'5 Probabilc3. Potes! I
bilis, dum non To i££f“ !™ioris' « m“<icrni deb^T™ P™ “i'0'
habilem. ’ re,cctant esse a Scdc *,, , ?-P «nscri proba- [
*■ Populus non pecat . . AP0”°1,C‘ *“**** taP-
^ uu* — - "** 1*-
examini cura* et stu‘
Unquam scandalosas T Unamcinamquc ^°nsidcrata statult> et
prohibet: ita ut Quicumq^'”^’ et P^Svdas sT^’ Ut minim^
4 lllas» aut coniunrt;, ’ Slcut eas damnat, 3C
1 aut divisim docuerit, I
1 Cf. M, [^g
S. C. S. Officii
defenderit, ediderit, aut de cis etiam disputative, publice, aut privatim
tractaverit, nisi forsan impugnando, ipso facto incidat in excommunicatio-
nem, a qua non possit (praeterquam in articulo mortis) ab alio quacumque
etiam dignitate fulgente, nisi a pro tempore existente Romano Pontifice
absolvi.
§ 3. Insuper districte in virtute sanctae obedientiae, sub interminatione
Divini Judicii prohibet omnibus Christi fidelibus cuiuscumque conditionis
dignitatis, ac status, etiam speciali, et specialissima nota dignis, ne praedi-
ctas opiniones, aut aliquam ipsarum ad praxim deducant.
[Bull. Rom., torri. 6, VI, p. 84-86].
735.
S. C. S. Ofr\, decr. 18 niart, 1666.
In Congregatione generali Sanctae Romanae, et Universalis Inqviisit tonis
habita in Palatio Apostolico Montis Quirinalis coram Sanctiss. D. N. D.
Alexandro Divina Providentia Papa VII, ac Eminentissimis, et Reverendissi-
mis DD. S. R. E. Cardinalibus in tota Republica Christiana adversus haere-
ticam pravitatem Generalibus Inquisitoribus a Sancta Sede Apostolica spe-
cialiter deputatis.
§ *• Sanctissimus Dominus Noster post latum Decretum die 24 Sep-
tembris proxime elapsi, 1 quo vigintiocto Propositiones damnatae fuerunt,
examinatis sedulo, et accurate usque ad hac diem infrascriptis aliis qua-
dragesimumquintum numerum implentibus, per plures in Sacra Theologia
Magistros, ac per Eminentissimos, et Reverendissimos DD. Cardinales
ad\ersus haereticam pravitatem Generales Inquisitores, eorum suffragia
singillatim super unaquaque ipsarum audivit.
Propositio 29. In die ieiunii, qui saepius modicum quid comedit, etsi
nutabilem quantitatem in fine comederit, non frangit ieiunium.
30. Omnes officiales, qui in Republica corporaliter laborant, sunt excu-
3 obligatione ieiunii; ncc debent se certificare, an labor sit comnati-
hths cum ieiunio.
31* Excusantur absolute a praecepto ieiunii omnes illi, qui iter agunt
•, 1‘int1’> utcumque iter agant, etiamsi iter necessarium non sit, et etiamsi
lte' umus diei conficiant.
• . 1 on 651 evidens, quod consuetudo non comedendi ova, et laetici-
m Qua(lrogesima obliget.
QUascu K, 0 “uctuu® ob omissionem horarum suppleri potest per
ticii fecerit tRcmos^nas’ qi,as antea Beneficiarius de fructibus sui bene-
34’ In die Palma
3S- Unico officio
scntl- « crastino.
rum recitans officium Paschale, satisfacit praecepto,
potest quis satisfacere duplici praecepto pro die prae-
20
Curia Romana
Regulares possunt in foro conscientiae uti privilegiis sui
expresse revocata per Concilium Tr i dentinum. ' Muae sunt
37. Indulgentiae concessae Regularibus, et revocatae a Paulo V 1 1 .
sunt revahdatae. 10 ' *
JS. Mandatum Tridentini J lactum Sacerdoti sacrificanti e\ ,
cum peccato mortal, confitendi quamprimum, cs. consilium, non pr , ■ •
confitebitur PartlCU a *"**"•• in,d,iSitl'r’ Sacerdos L t^
40 Est probabilis opinio, quae dicit, esse tantum veniale osculum 1, t,
tum ob delcctatmnem carnalem, et sensibilem, uu.u- t X ()Scu[() ‘ ;'Mir i11"1*
periculo consensus ulterioris, et pollutionis ^ ' ^ ,8Cclusc
r cndam ,c''”ciib“m' »
deficiente illo, nimis aegre ageret vitam et dei -Vn T’’ V“ £° dUm
cubinarium afficerent, ct alia famula nimis ^
rcm cxige- si - -
dec£ £r ,egimim Pr° Anima S plus quam per
sanie, assant ceng^a®^nsClfen*ia4* rco correcto, eiusque contumacia ccs-
bita diligentia* cJri^iu^J*0 t*Purgemur» possunt retineri, usquedum adhi-
§ 2. Quibus mature nematie ia p
praedictas Propositiones et un-min “ San«*ss«mus statuit, ac decrevit,
soinJalosas esse damnandas et ^ jC !P®arum» ut minimum, tanqua®
ita ut «: tmque illas aut '000111° 1 1ttu “i sicut eas damnat, ac prohibet:
edidorit, aut de eis etiam disputibv kr* divisim. «ocuerit, defenderit,
forsan impugnando» ipso facto incidat”1 ^ ‘1Ul pri.vat'm tractaverit, nisi
possit {praeterquam in articulo mortis "u e*?ommunicationem, a qua non
u gente, msi a pro tempore exisi , if 8 10 9Uacumque etiam dignitate
§ 3. Inropcr *»<*«. absolvi.
P* 1'idiLii prohibet omnibus Cliri t* c 1 f t luUue> ct Sllb interminatione
^ gnitatis, ac status, etiam speciali et «m ' .c. '^us Cu'uscumque conditionis,
?t7lTT' D Ut allt{Uam tps*irum ad p ~ nota dignis, ne praedictas
[Hidl. Rom tom. 6, VI, p «educant.
736.
An catholicis (in 26 SCPt* ,6<i8*
mu,cta * Wretic° n**
[CoUeCUn“ S C. dc prop. Fide
; <=«.«««. '"i.i.o. ,6,).
** *'«■ * «W-.A. iT" 6' - <»m - ,,,
*' 5. IU, pt 207-
21
737.
S. C. S. Off., 28 nov. 1668.
An alumni collegiorum pontificiorum qui vei ab liaeresi sunt conversi
vel sunt haereticorum filii, ct ideo irregulares, qua irregularitate (quod
apparet) non sublata, ad Ordines etiam sacros promoti fuerunt et promo-
ventur, num rite et canonice promoti fuerint et promoveantur; an vero
indiguerint et indigeant dispensatione ab irregularitate iam dicta.
R. Alumnos praedictos indiguisse et in posterum indigere dispensatione
quoad praedictam irregularitatem. Petentibus vero relaxandam dispensatio-
nem.
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, voi. I, n. 170, - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol, XX\ , p. 578].
738.
S. C. S. Off., s dee. 1668.
kpiscopus l nouniensis mandet catholicis sibi subiectis ne accedam ad
Missas et alia officia divina in ecclesiis schismaticorum eosdemque moneat,
;D casu carentiac .Missae catholicorum non teneri praeceptum Missam
audiendi.
[Collectanea S, C. de Prop. Fide, vol. I, n. 171. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXVII, p. 449].
739.
S, C. S. Off., 13 mart. 1669.
i. Vn Episcopus ritus graeci consecratus ab Episcopo schismatico et
haeretico simul, sit valide consecratus.
~. An ab uno tantum Episcopo consecratus sit valide consecratus.
.„1 J ‘ n,m. utnKluc casu denuo consecrari debeat sine conditione, vel debeat
buo conditione consecrari.
tumem^A* ^SSC sc« illicite consecratum, et ideo indigere relaxa-
^quoa suspensionem, et dispensatione quoad irregularitatem.
dum e ^°n cssc iterum sub conditione consecrandum, sed sequen-
^“cnptum Brevis sa: me: Pii IV dat. ,1 Augusti 1562. *
'lis, vol XW ^ de ^roP’ ^i«c> v°l* I, n. 177. - Cf. etiam Acta S. Se-
P ^00] .
740.
C. S. Off. (Mesopotamiae), 28 atig. 1669.
j
olicj dimnfPermettCrs* 0 tollerarsi ai sacerdoti nestoriani che si fanno
ie nn .? : es®are coIPautoriti dei loro Ordinario i loro nazionali ed
nu eretici o scismatict, ponendo in consi derazione
N. 103.
m
22
Curia Romana
che, quando facessero il contrario, oltre che verrebbero a manifcst 1
catto lici, aarcbbcro sottoposti ad avanie, e perderebbero tutte le I ' fer
zioni che sono il loro sostentamento. c°ntnbu.
2. Sc possa permettersi ai diaconi di profcrire ad alta voco ndi>n«;„-
mm, in chiesa i nona dt Dioscoro, Nestori o, Bareuma cd altri cresiairtr
con intenztone d-mvocare i sarui dei medosimo nome o pronor,^
come nomi indifferenti, detestandoli pero neirinterno ricuram **
e^r possibile che facciano di vantaggio' In caso che
neganva assolutamente nc seguirebbero degi 'inconvenienti P
R. Negative facto verbo cum SSmo. Et Sanctitas Sua ‘approbavit
[Collectanea S. C, dc Prop. Fide, vol. I n i8^] PP ° *
741.
S. C. S. Off., ij nov. 1669.
An m sur. robore permaneat praeceptum et mandatum ,1,
responsorum et resolutionum factarum die r, c , de obser™uia
Prop. F. et a s rn. Innoc/ntin Y t Septembris 1645, in S. C. de
iisdem dubiis, ab omnibus et Sineuff^W^^* * “ iuXta exPosita in
Religionis ct Instituti etiam Soe t missionaniscuiuscumque Ordinis,
tempore existentibus. seu extituris ^'s Smarum aut Chinae pro
donec Sanctitas Sua vel S q„«. . ’ PrJX1 diligenter observanda sint
alio decreto a S. C. emanato sub "°.n obstan"
81,15 P^positis a PP. Societatis Icsu".n,„l q 1 °56', suPcr ahqutbus quae-
et curn aliis circumstantiis conceptis P SmaS misslonanis diversimode
R* Decretum S. C. de Pmn t? i
secundum tunc exposita in dubiis suh die 12 Septembris 1645 1
t,Hn S. C. S. Off, latum sub dic ,, xa ^ 8U° robore* neque per decre-
sct* °mnino, secundum quaesita cirr &rtl* * ^dsse circumscriptum,
«pressa, esse servandum ut iacet mi?*131?8* Ct omn'a ‘n dictis dubiis
ecretum S, C. S. Officii latum ut ' cma [ftedura servandum declaravit
sua arrumstantias et omnia in ’eis expr^ss/ 23 Martii 1656 iuxta tlU3e'
[Collectanea S. C. de Peop. Fid."^ ,s<)].
742,
S* C. S. Off., instr.
4 1
167
ut prae
* Cf. Collectanea S C de P™™ t- i
* ' * k* 1 r*>p- I,lder VOl. I( n>
U N
730
S C . S CfFi rii
ditus iis, qui adhuc vivente altero coniugc, aut alias impediti, ad secunda
illicita vota transire satagebant; videns nihilominus SSmus D. N. quam-
plures locorum Ordinarios, vel eorum vicarios ct deputatos ad excipiendas
ustium depositiones, necnon parochos et notarios in casibus expressis, aut
omittere, aut non observare earumdem Instructionum tenorem, et, licet
aliquando plene observent, non tamen interrogare testes super aliis 'impe-
dimentis dirimentibus; ideo volens Sanctitas Sua praedictis malis occurrere,
it mature considerata cum Emis et Rjni9 DO, Cardinalibus Oeneralibus
Inquisitoribus, praesenti decreto perpetuis futuris temporibus duraturo ite-
rum iniungit omnibus vicariis scu deputatis pro examinandis testibus ad
probandum statum liberum contrahentium matrimonium, necnon parochis,
■ vi qiiilniseumque aliis respecti ve, sub poenis etiam gravibus corpo-
ralibus arbitrio S. C., ut Instructionem infras criptam ad unguem observent.
Instructio, i. Imprimis testis moneatur de gravitate iuramenti, in hoc
praesertim negotio pertimescendi, in quo divina simul et humana majestas
laeditur ob rei de qua tractatur importantium ct gravitatem, et quod immi-
net poena triremium ct Instigationis deponenti falsum.
2. Interrogetur dc nomine, cognomine, patria, aetate, exercitio et habi-
tatione.
3. An sit civis vel exterus, et, quatenus sit exterus, a quanto tempore
est in loco in quo testis ipse deponit.
4. An ad examen accesserit sponte, vel requisitus: si dixerit accessisse
sponte, a nemine requisitum, dimittatur, quia praesumitur mendax: si vero
dixerit accessisse requisitum, interrogetur a quo vel a quibus, ubi, quando,
quo rue do, coram quibus et quoties fuerit requisitus, et an sciat adesse
aliquod impedimentum inter contrahere volentes.
5. Interrogetur, an sibi pro hoc testimonio ferendo luerit aliquid datum,
promissum, remissum vel ablatum a contrahere volentibus, vel ab alio
ipsorum nomine.
>■ Interrogetur, an cognoscat ipsos contrahere volentes, et a quanto
tempore, in quo loco, qua occasione, et cuius qualitatis vel conditionis
exu..m. Si responderit negative, testis dimittatur; si vero affirmative:
d ■(" ntcrroSetur* an contrahere volentes sint cives vel exteri. Si respon-
Ord’ tS^e ?x^eros’ superscdcatur in licentia contrahendi, donec per litteras
d- c™m 1PS0rum contrahere volentium doceatur de eorum libero statu,
d;m vemP0re lluo permanserunt in sua civitate vel dioecesi. Ad proban-
'tmporis s C°.rumde.m contrahere volentium statum liberum pro reliquo
t,lr testes8Pa|tl°' Ustlue ad tempus quo volunt contrahere, admittan-
contrahere * T*6** ^U' ^eS'dme et concludenter deponant statum liberum
absa 0 entlum, et reddant sufficientem rationem causae eorum sci en-
im quibus^ C° teneantur deferre attestationes Ordinariorum locorum
•tabere V0*entes moram traxerunt. Si vero responderit con-
8* Inu
,es esse cives :
nint, ***■« sub clUa parochia hactenus contrahere volentes habita-
ctis contrahereCnt C Rraesenta' Item an ipse testis sciat aliquem ex praedi-
Vo ent‘bus quandoque habuisse uxorem vel maritum, aut
Curia Romana
professum fuisse in aliqua Religione approbata, vel suscepisse al'
Ordinibus sacris, Subdiaconatum scilicet, Diaconatum vel Presb^ ev
ve! habere aliud impedimentum, ex quo non possit contrahi
Si vero testis responderit non habuisse uxorem vel maritum
impedimentum ut supra; ’ ‘etlUt a«ud
9- Interrogetur de causa scientiae, et an sit possibile quod alio,,;*
diis habuerit uxorem vel maritum vel aliud impedimentum ete T 2
ipse testis nesciat. Si responderit affirmative, supersedeatur nkiVT
testibus probetur concludenter non habuisse uxorem vel maritum n
ullum aliud impedimentum etc. Si vero responderit negative * ’ ^
I0t Interrogetur de causa scientiae, ex qua deinde ind^v
n. an testi si. danda fidas. Si responde! con
uxorem vel maritum, sed esse mortuus • hab'“'
:: sr quo sunt mortui'. «* tpse
tuos fuisse in aliquo hospitali vel “ r“pondeat mor-
occasione militiae sepu hos ?fu,w , vt SepC,m in Certil eccIesia> *
nisi prius non detur ««ntia contrahendi
dicti decesserunt, vel a rectore1 3**?* a. rectore hospitalis in quoprae-
cadavera, vel, si fieri notest Aia? m 9ua humata fuerunt eorum
SS? ZZ !£$•*££
j- ^ ^
vota absque eo quod ipSc tcstiT se? Uod ^*QU'S cx *,,1S transierit ad secui
deatur ia licentia donec producantur ■ » responderit affirmative, super
concludenter. Si vero negative • ^ es’ Per <luos negativa coarcte'
»4- Interrogetur de causa scii^tu
®n sit concedenda licentia vel nnn cr* ^Ua perflensa* iudex poterit nidica
tur ad licentiam contrahendi nisi Hn! contraber)tes sunt vagi non procet
sc esse liberos* ... '* n S1 doceant pCr fides n^: b ■ V
r et *n alus servata fnrr, naes Ordinariorum suon
p. ** . nuui Jndcntinimcap.il/Mi
tsKfP ^'i,p^Sopi o rr,ibus' non admi,,a
return., i 2 q habcant notam manum P.°irdmani> ct recognita s;
r;r zr ***-*
pro testibus in h tcr ‘dentificcnt person
S «ei Tt“ntU|r consaguinci quam extran,
«V describat ^m™d,u auM « maturf co^r' CXt'r': nccadmi
‘■Mls> Rucm si cognoscit 1 IO: ct notarius ex
’ UfatTlr clausula mihi be
Dt rtf matnni., ,
S. C. S. Officit
iO'Jiutusi sin minus examen non recipiat, nisi, uua cum persona testis ali-
qua alis comparcat cognita notario, et qui attestetur de nomine et cogno-
mine ipsius testis, necnon de idoneitate eiusdem ad testimonium ferendum
Et huiusmodi examinibus debet interesse in Urbe, ultra notarium, officia-
lis specialiter deputandus ab Emo Vicario; si extra Urbem, vel Vicarius
Episcopi vel aliqua alia persona insignis et idonea ab Episcopo specialiter
deputanda: alias puniatur notarius arbitrio Sacrae Congregationis, et Ordi-
narius non permittat fieri publicationes.
Ordinarii praecipiant omnibus et singulis parochis in eorum dioecesibus
existentibus ut pro matrimoniis cum exteris contrahendis non faciant publi-
cationes in eorum ecclesiis nisi certiorato Ordinario, a quo, vel eius Gene-
rali Vicario prius teneantur authenticam reportare, quod pro tali matrimo-
nio fuerunt examinati testes in eorum tribunali, qui probam statum libe-
rum contrahere volentium etc. Contravenientes autem severe punientur.
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. 1, n. 192. - Cf. etiam Acta S Se-
dis, vol. VI, p. 442-446].
743.
S. C. S. Off., 27 maii 1671,
Ministri haeretici, prolem fasciis suis involutam baptizaturi, aquam a
suggestu ita communiter effundunt, ut fascias, raro autem ullum infantis
membrum contingat: quo casu Baptismus est nullus. Quaeritur proinde,
an non monendi sint catholici ministri ut sub conditione sempei rebapti-
zent ab haereticis baptizat os.
U. Si sit certum quQd quis sic fuerit baptizatus ut aqua nullo modo
partem corporis principalem, sed vestes tantum tetigerit, is est absolute
baptizandus; si vero sit dubium probabile quod tetigerit, est sub condi-
tione iterum baptizandus.
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 104. - Cf. etiam Acta S. Be-
to. m> xxv, p. aS6].
744.
S. C. S. Oft., 27 maii 1671.
ina* / n d*oms' Sylvaeducensi plerique rustici et mecanici tenuioris for-
at (sunt).ct tamen ad gravium onerum solutionem compelluntur. Hinc ut
UU acquirant oneribus istis et \ ictui opportuna, multa millia utriusque
clUotannis in Hollandiam, Angi iam aliaque loca proficiscuntur, et ope-
t g^*1*. ocan* talibus etiam dominis et heris qui diebus ieiunii Veneris
1 a r 3tl So; ummodo vetitos cibos apponi sinunt, iisque operarii catholici
■> q1; a«?rum vescuntur. Quaeritur an licite.
jsj"_ ,U| °'heio aliquo funguntur saepe nequeunt sua stipendia obtinere
i .Ult ‘l sc subinde frequentatas conciones haereticas; ct ideo iis ali-
uando mtersurn .2
1 T“*l A i
2f>
Curia Romana
orthodoxis quam hcterodoxis se esse catholicos, el solummodo pro f
sest in concionibus ostendant; ac insuper sine erroris aut haeresis neri^T
cum non attendant ad verba concionantis, ve! aures gossypio obturent (}
ritur an tales dum ad Sacram. Poenitentiae accedunt, et conciones eviT
non proponunt, sacramentaliter valeant absolvi Ure
R. Ad i. Si domini seu heri cibos illos parant servis catholicis eosau
adigunt ad illos comedendos in contemptum catholicismi, neque cum n™
statione est licitum de illis comedere. Si vero non in contemptum catho
liciatm, sed ratione oeconomiae domini id faciant, et alii cibi non suppetant
m ea necessitate possunt servi de vetitis cum protestatione comedere* ct hoc
praecepta” ^ a[ios dominos ^ui sinaflt illf« servare Ecclesiae
t.yd Z' licere' nc<Iue testimonium frequentationis concionum haere-
rque T obsemrei ct nisi ab iis abstineam, non
sunt dispositi ad Sacram. Poenitentiae.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n, 195].
745.
S. C. S. Off,, 23 Hin. 1671.
«JMSSSr JT*?* SCribit qU"d cum mulli •■***
non tabem^TcS rLon , “ C°niugcs qui remanserunt,
de tausa haec contigerunt: P'>nSlirn’ trans‘erunt ad secundas nuptias, qua
sum habuerunt de viu^ut 1^° per.miUi debere, ut tales, si nullum respon-
das nuptias, potius quam rPr «y <ioniuS’Jm captivorum, transeant ad secun-
tur, quod plerique facere tentarum' °i acrel)icos copulentur, ac pervertan*
mtsit, ut si isti secundo conula*; i- .CVm 1ac conditione clerus id per-
Vlta* recedant a secundis conimV u 1 ICiU,ld resc*ant de priorum coniugum
2- Significat (Vic. An.) quod ,! V°b ?pena ducentorum fiorenorum.
ct refert numerum eorum et Ioct 5n ^J111 15 matr*moniis multa separavit,
a iquos ex his coniugibus ad vireas us acc*derunt separationes, et quod
comugan; 45 separati; qui ad X Ct 3«9 sunt sic invalide
c catastas damnati quatuordecim. ConiuEcs redierunt, novem: ad virgas
3- Uicit quod imo reti
di^nittere1 i^uTi ParatUS m'Xl* «driniste effi llXorcm- secundus
delinmi 1 casu ‘Pse Vicarius rn" , effici 9^ mulierem illam
S IT CUm ai' haerentibus, S 'r° vid«“-» quod praefati»
potius paSumUiulm"UinqUi‘m 'am dimittere, mtrodu-
animarum naufraeari " dommum eum muliere jlu „pcnctravi "■ • iudicarunt
latis, qui separati n ’ ^ ldem paritcr faciendum pcrirc* 9uam tot millia
«puti ■I™'" ad Praefatum f» aic «n* «V
* pO"tifi«s fcmv SntK " n0!‘C alU" —
nt' ’ lsi ut Ecclesia Romana,
# -f
27
S. C. S. Offui,
4. Quod circa matrimonia isti alii casus occurrunt: Quidam qui per
annos plures cum suis coniugibus habitarunt, postea separati, ad secundas
nuptias transierunt co praetextu quod numquam ex amore cohabitassent
cum primis; quidam habitaverant per annos 27 alii per 20 alii per 16 cum
magno Regni scandalo.
5. Consilium petit de hoc casu. In praedictis casibus, et difficultatibus
eorum, qui nec de morte, nec de vita possunt quidquam certi de suis coniu-
gibus audire, nec est modus quaerendi inter barbaros, nec volunt vidui
vivere, ct est periculum ne transeant ad haereticos, quid facto opus sit,
consilium Sacrae Congregationis expetit Vicarius Apostolicus.
R. Ad 1. Non potuit clerus decretum illud positivae permissionis talium
coniugiorum efficere, cum et ipse et clerus hoc facto ad polvgamiae et adul-
terii peccatum concurrant, et quoniam iniquum est, S. Cong. illud abole-
vit et pro abolito habere decrevit, ct hoc populis omnibus significari man-
dat, et monendos esse sic invalide copulatos esse in statu peccati, eisque
cohabi talionem omnimode prohibendam.
Ad 2. Laudandus est \ icarius Apostolicus de zelo, diligentia, pietate
ac iustitia.
Ad 3. Licet clerus ad evitandum maius malum iu dicaverit connivendum,
non puniendo transgressores, debuit tamen omnino abstinere ab iniquo
illo decreto quod S. Congr. abolevit; ideo Vicarius Ap. curet, ut supra,
per parochos moneri populum quod ciusmodi copulati sunt in statu pec-
c..ti morulis, ct copulatis prohibeat eohabitationem, et nisi timeat probabi-
liter malum perversionis populi, deveniat etiam ad punitionem.
Ad 4. Sicuti in 3; si timetur probabiliter perversio populi, et haeresis
introductio, abstinere possunt a punitione, non vero a prohibitione coha-
bitationis.
Ad 5. Non potest dari aliud responsum, nisi ut servetur id quod prac-
scmitur in Cap. In praesentia, De sponsalibus, et matrim. atque in Capite 2,
ucundis nuptiis, cum non sit in mundo potestas dispensandi super noly-
gatrua et adulterio *
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 196].
746.
S. C. S. Off., 20 aujf. 167 1.
C
C’ parrocoj possono i monaci scismatici battezzare i figi*
cattohci. 9
lismatis^°n P^rm*ttat (Episcopus) schismaticis administrare Sacram. Bap-
nisi ,n casu necessitatis, et deficiente quacumque alia persona
t ilectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 19SJ.
28
Curta Romana
747.
S. C. S. Off., 3 sopt. 1671.
. S: ^ dec,arav*t - Juste per Episcopum Beryti (Vicarium Ad Cn„
cinae) damnatam fuisse propositionem: «Omnes religiosos et sancrimnnT
posse sine causa, sine Superiorum suorum aut Ordinariorum licentia “ *
in Confirmatione patrinos ». 11Centla esse
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 199].
748.
S. C. S. Off., 17 sept. 1671.
1. Si puii dareil Battesimo ai figliuoli dei turchi allnr^A 1 , .
2. Si Pu6 if Ba,'Zo?fia "el,a rel«ion<! tura?
«ima. qualora qu«,a voglia chc ii sui"!!! ! „ ‘ ^ lWC° ' 4 ‘m,lrC *
consenta ii genitore? 8 figj 110 s,a battezzato, benche non vi
Ad “ lUe Pr°P0Si"’ dcbere ■>*&*. %
S' C- * Pr°P- ride, vol. I, n, aoo).
- 749.
.. Conio S' °tf‘ (A'baniae)’ ‘9 «pt. .67..
nere volente' no^s^^mTllndlt'!'1?13 coniun«'.. « cum iisdem permj.
ctum sit in statu impedimenti disnn „ *Craj*lenta si matrimonium contra*
mentum inducens non fuit invincibili* ' * cu*tus» ct jcx huiusmodi impedi*
orno contracto ante conversionem ilt^ lgnorata- ® vero agatur de matri-
gen us est chri&tianus deserere infidel Cnus. con,ugis, possunt absolvi, nec
ab t C°muges cath°Iici possum ad*t periculum perversionis.
Eff, SCParare- prout £icl~re ««* infideli apostata, vel se
«rari. ™ confe*>rii, exegerim; ? “?tumeUi‘ Crc?“n5'
rCoIleeo,... o r. . .. ‘ ‘ Sacram'nta adm,m-
[Collectanea S. C. de Pr0„ p- ,
rop- Fld'. vol. I, J02j
750
... . S' Cl S- Off.. 28 sont ,r,
Mtssionarii in foro coi • • pt‘ ,r,72*
Mss Srr iur *- fa
pos locorum vel aj r„ <T0nversos pro absoluti * *n ^oro ver0 e
[Collectanea S. C. dTfcop“ •SaT**” ad 1
' VoL I. n. 2o4]>
S. C. S . Officii
29
751.
S. C. S. Off. (Hiberniae), 29 nov. 1672.
1. A11 liceat parocho in istis haereticorum partibus infantem coniugum,
quorum alter fidem catholicam profitetur, baptizare de consensu alterutrius]
etiamsi sciat alterum coniugcm, videlicet haereticum, postea curaturum ut
infans baptizetur a ministro haeretico.
2. Uxor catholica privarim curat baptizari infantem per parochum suum,
qui infans postea in templo baptizatur per ministrum haereticum, paren-
tibus in id consentientibus ad evitandam gravem mulctam pecuniariam;
forsan enim unica vice auferetur tota parva substantia quam habent. Pec-
cantne et quo peccato parentes sic assentientes?
3. Catholici qui matrimonio iuncti sunt coram parocho ac testibus ca-
tholicis, in pluribus locis (ita invaluit consuetudo) solent coram ministro
haeretico seu protestante rursus coni ungi ad evitanda gravia damna, neque
potest consuetudo haec a clero corrigi. Peccantne, et quo peccato catholici
siedenuo coniuncti coram ministro haeretico, et quomodo se gerere debeat
erga illos Ordinarius loci?
IU Ad 1 Cicere, sed coniux catholicus tenetur coniugcm haereticum
monere, filium iam esse legitime baptizatum.
Aci 2. Non licere, et peccare mortaliter parentes consentientes, 1 deoque
monendos.
Ad 3. Quatenus minister assistat matrimoniis catholicorum uti minister
politicus, non peccare contrahentes; si vero assistat uti minister addictus
saens, non licere, et tunc contrahentes peccare mortaliter et esse monendos.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 205],
752.
S. C. S. Off., 20 mart. 1675.
II 1 reletto delle Missioni dc’Cappuccini in Mesopotamia es pone: 1. Che
uno ei coniugati, v. g. il marito, apostatando dalla nostra s. fede, ed ab-
^racciando la setta di Maometto, la moglie continua ad abitare con esso,
fil d p^110 1 e* * quali per forza dicono essere maomettani ; ci6 dice
la . ettn) parergli ingiuria al Creatore c disonore della fede, mentre
ristia lC anC?!" cr*st'ana non dubita di accostarsi al Sagramento delPEuca-
tlosC * c^te n(,n viene ci6 proibito dai sacerdoti orientali, e trovan-
y01 in ponto di morte, domandano tali donne cristianc 1’assoluzione
35 fnissionari.
2 CL t t
m,'.’ e Una m°glte non conscntcndo di abitare coi marito apostata, si
T «« aKro cristiano.
A J. 1 B IkT
nifn * ‘Non csse admittendas ad absolutionem nisi in articulo mortis
01,11 vera poenitentia.
3°
Curia Romana
Ad 2. Non esse licita nec valida huiusmodi matrimonia et «sir
hentes non esse capaces Sacramentorum nisi pocnitentes dimittant
convaluerint, secundam praetensam uxorem, et nisi in articulo m ’ Uan“>
vera poenitentia. U1,> morbs cius
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. J, n. 20SJ.
753.
S. C, S. Oif., 14 oct. 1676.
1. Ad debeant (in Bosnia) schismatici haeretiri n,,; „.»1 1*
hos.« infensissimi ratione alienius particularis amStiaTeT rlT •?
perm,,,, «. patnni «an, catholicis, in Sacramento Baptismi
tionis^ et catholici vicissim illis
P">! mr(^” S^t Hr m inleme " “»*• )
prosequuntur, clam ad baptismum deferuntC'PUe ‘jUM sln8uliln amort
nem mariti faciunt sed si ;* h f t’, ^uod nedu™ contra intentio-
«**» ac Religio! ■„ ***• “b ><* -erteret, e. chri-
dem suae vitae periculum impellerer P™ b°numm discnmma et in eius-
postquam creverint, turcice vivent et vifT — qU°d ipSaemet ProH
mater, quamvis illis ab ea revehrwnr 1 r .stiane* secreto, uti
matris intentionem et preces quae renr^0 Uennt baprizatae. An igitur ad
tmm gravi scandalo, sim hae «fae nro^K P°f Unt S‘ne eius' et *****
'lUR.CAdTdX on^r diviaae ^ovidentiae2andae" COnimittendo earum
t . an].
f W f i
C. S. Off, decr a
c . . 4 mart- »679.
sanctissimus Domimi« v
sibi a Deo creditor. ,S ^ostcr Innocentius Pp vi
dis noxiis doctrina S3Utl seclul° incumbens er ’ i\ praedlctu3» oviui
Praedecessore S„( T PaSCUIS ab innoxiis a ij salubrt °pns in segregor
rim ex diversis’ vel Uh ' “tUI? ' Proseqm volens V* record* Alexandro VI
ter adinventas Th* 1 Ve tbcsibns, seu serim? nmas ProP°sitiones pai
Cardinalibus contra L°,goni.m plurium examin? ^exc?rPtas» ct partim novi
iecit. Ouibu^ proLfe&Cam pra^m Cen/r EE* et RR’ DD
dem EE. CardinaLm etTh* 7^' W «ccurate sw In5UI8ltorib«8 sub
idem SS. D. \ r . n '7 rbeolog°rUm votis n . e p,us discus sis eorum
s“™
quam scandalosas tt in t, Quomque ipsarum sinu ' decl aravit pro nunt
’ ' traxt P"nicm,u, «u ZZ ' T"''
“ Pro>,ibeml<,s. sim
S. C. S. Officii
31
(as damnat et prohibet. Non intendens tamen Sanctitas Sua per hoc Decre-
tum afutt propositiones in ipso non expressas, et Sanctitati Suae quomo-
rtolibet et cx quacumque parte exhibitas, vel exhibendas ullatenus appro-
bare.
et ex quacumque parte
C,
Primo. Non est illicitum in Sacramentis conterendis sequi opinionem
probabilem dc valore Sacramenti, relicta tutiore, nisi id vetet lex, conventio
aut periculum gravis damni incurrendi. Hinc sententia probabili tantum
utendum non esi in collatione Ilaptismi, Ordinis Sacerdotalis, aut Episco-
palis.
Secundo. Probabiliter existimo, ludicem posse iudicare iuxta opinionem
etiam minus probabilem.
Tertio. Generarim dum probabilitate, sive intrinseca, sive extrinseca
quantumvis tenui, modo a probabilitatis finibus non exeatur, confisi aliquid
agimus, semper prudenter agimus.
Quarto. Ab infidelitate excusabitur Infidelis non credens ductus opi-
nione minus probabili.
Quinto. An peccet mortaliter, qui actum dilectionis Dei semel tantum
in vita eliceret, condemnare non audemus,
bexto. Probabile esc, ne singulis quidem ngorose quinquenniis per se
obligare praeceptum charitatis erga Deum,
Septimo, I unc solum obligat, quando tenemur justificari, et non habe-
mus aliam viam, qua iustificari possumus.
Octavo. Comedere, bibere usque ad satietatem ob solam voluptatem,
ii i.i est peccatum, modo non obsit valetudini, quia licite potest appetitus
naturalis suis actibus frui.
Nono. Opus Coniugii ob solam voluptatem exercitum omni penitus
caret culpa ac defectu veniali.
Decimo. Non tenemur proximum diligere actu interno formali.
n ccimo, Praecepto proximum diligendi satisfacere possumus per
actus externos.
Pu°dccimo, Vix in Saecularibus invenies etiam in Regibus superfluum
ULii. t ita vix aliquis tenetur ad eleemosynam, quando tenetur tantum ex
superfluo statui.
terbu> Si cum debita moderatione lacias, potes absque peccato
ineffir-1-’ C fflta abcu’us lr‘star'’ et de illius morte naturali gaudere, illam
sonsp Cl a petere, et desiderare; non quidem ex displicentia per-
0^ ^ ob abquod temporale emolumentum.
n°a IT qUart°' cst absoluto desiderio cupere mortem 1’atris,
«bvfntiir Cm' ut,mabim 1 Vitris, sed ut bonum cupientis, quia nimirum ei
De ’ Wt Pln8u's haereditas.
tbriciate^ qU'nt0‘ Scitum est filio gaudere de parricidio Parentis a se in
secuta erPetrat0 propter ingentes divitias inde ex haered itate con-
bcci m 0 sexto c * ,
et ^eundum 3c * * Ult S nnn Ct>I1setur cadere sub praeceptum speciale,
Stptimo, Satis est actum fidei semel in vita elicere.
Curia Romana
i Jecimo octavo. Si a potestate publica quis interrogetur fidrm *
confiteri, ut Deo, et fidei gloriosum consulo, tacere, ut peccamin mgenue
se non damno. ' °sum per
Decimo nono. Voluntas non potest efficere, ut assensus fidei in
sit magis firmus, quam mereatur pondus rationum ad assensum 7 ‘P?
lentium. um 'mpti-
ba,I!fpern™raLm P°,CSt ^ P™d,n,*r repUdiare aSS'"su'"' bb*
\ igcsimo primo. Assensus fidei supernaturalis, et utilis ad salutem ,
cum notitia solum probabili revelationis; immo cum formidine fIM
formidet, ne non sit locutus Deus. dlnc' 903 SU1S
\ igesimo secundo. Nonnisi fides unius Dei necessarii „
tate medii non autem explicita Remuneratoris. **
vigesimo tertio. Fides late dicta ex tesrim nnm n
moti™ ad justificationem sufficit. ,estImoni° Creaturarum, similiw
Vigesimo quarto. Vocare Deum in TTW«m . .. , .
■rret erentia, propter quam velit, aut possit damn^aVho.ffi^m ^ “ “*
res siflev™ gf^ *“ ‘ici,um « *»"*• animo iurandi, sivt
i>™Jr^rsT«sj^,roffir«u’ ™‘ coram *““• *■ *?*"**»> **
non fecisse aliquid, quod revera fecit’ intell^^™^ al*° finC IUrct’ ”
quod non fecit, vel aliam viam ab ea’ in ge|!do mtra Se aliquid aliud,
°0n ment,itUr* nec ^ periunts* ^ additUm
necessarium, ai^uSe «T a^salm^ hiS amPhibojogus est, quoties id
tuendas, vel ad quemlibet alium virmf-C°rf>°nS’ honorem. res familiares
censeatur tunc expediens, et studioll ^ 3CtUm’ 'ta m Veritatis occultatio
Vigesimo octavo. Oui m „h*
stratum, vel Officium publicum Drnmrttmmendat*0n1* Ve* munere ad Magi-
a 1 Pracstare iuramentum quod d Us,est' Poterit cum restrictione men-
"on habito respectu ad imemi ott a“ ReSls 1 ilibus aolet erigi,
men occultum. c 'gentis, quia non tenetur fateri cri-
’ igcstmo nono. Urgens
admmi,, rationem simulandi g™'* Kt iusta Sacramentorum
Lngesuuo Fas est viro h
ruam mferre si aliter haec qui nititur calum-
f-*5
'I'—’ • s1*1, P03t impactam alapam, vel
unfe P"m0- occidere possura ,urcm
Trigesimo «eundo. N„„ ^ .. . Pf°
« Std ™ d-fCndCre dcfensione oed-
Triwglm!! speramus.
a ngesimo tertio T
ste impedientem n t r ni ^arri haeredi m r
’ VeI haereditas adeatur 'yT?m Le&^° contra iniu*
cSata solvantur, se taliter
Ruae ius inchoatum habemus,
V. c. S. Officii
defendere, sicut, et ius habe, ui in Cathedram, vel Praebendam contra eorum
possessionem iniuste impedientem.
Trigesimo quarto. Dicet procurare abortum ante animationem foetus
ne pUeIla deprehensa gravida occidatur, aut infametur.
Trigesimo quinto. Videtur probabile omnem foetum, quandiu in utero
est, carere anima rationali, et tunc primum incipere eamdem habere, cum
paritur.ac consequenter dicendum erit in nullo abortu homicidium committi.
[Vigesimo sexto. Pct missum ost fman, non solum m extrema necessi-
tate, sed etiam in gravi.
Trigesimo septimo. Famuli, et Famulae domesticae possunt occulte heris
suis surripere ad compensandam operam suam, quam maiorem iudicant
salario, quod recipiunt.
Trigesimo octavo. Non tenetur quis sub poena peccati mortalis resti-
tuere, quod ablatum est per pauca furta, quantumcumque sit magna summa
totalis.
Trigesimo nono. Qui alium movet, aut inducit ad inferendum grave
damnum tertio, non tenetur ad restitutionem istius damni illati.
Quadragesimo. Contractus Mohatra licitus est, etiam respectu eiusdem
IVrsonac, et cum contractu retrovenditionis praevie inito, cum intentione
lucri.
et nullus sit, qui non maioris faciat pecuniam praesentem, quam futuram,
potest Creditor aliquid ultra sortem a Mutuatario exigere, et eo titulo
ab usura excusari.
Quadragesimo secundo. Usura non est dum ultra sortem aliquid exigi-
tur tamquam ex benevolentia, et gratitudine debitum, sed solum, si exi-
gatur tamquam ex iustitia debitum.
Quadragesimo tertio. Quid ni nonnisi veniale sit detrahentis auctorita-
tem magnam sibi noxiam falso crimine elidere ?
uadragesimo quarto. Probabile est non peccare mortaliter, qui impo-
‘i sum crimen alicui, ut suam iustitiam, et honorem defendat. Etsi hoc
sit probabile, vix ulla erit opinio probabilis in Theologia.
uu.in i*31 ragt^mo T,imo- ^are temporale pro spirituali non est simonia
motivii teni1^‘,ra^e non Utitur tamquam pretium, sed dumtaxat tamquam
sit cnii.111 C°n cfcnd' V(d efficiendi spirituale, vel etiam quando temporale
- mi gratuita compensatio pro spirituali, aut e contra.
Prindrip3^68'-710 sexto* quoque locum habet, etiamsi temporale sit
Pialis sP mf,-nV,Um dand* spirituale immo etiamsi sit finis ipsius rei spiri-
Qy. 7 Ut ! 11 d pbiris aestimetur, quam res spiritualis.
peccatis c ageS,ITl0. Cum dixit Concilium Tridentinum 1 eos alienis
riesiae mortabtcr peccare, qui nisi quos digniores, ct Ec-
Primo vhl Ud eS* *PSI* judicaverint ad Ecclesias promovent, Concilium,
lun eligentj0 CtUr ^er ^os digniores non aliud significare velle, nisi dignita-
"m sumpto comparativo pro positivo, vel secundo locutione
t
de ref..
c. 18.
u
34
Curia Romana
minus propria ponit dipiiores, ut excludat indignos, non vero dic
vel tandem loquitur tertio quando sit concursus. * 041
Quadragesimo octavo. Tam clarum videtur, fornicationem secundum
nullam involvere malitiam, et solum esse malam, miia interdicta „« *
* * . * * j« * « t “i con-
tranum omnino rationi dissonum videatur.
Quadragesimo nono. Mollities iurc naturae prohibita non est. Unde '
Deus eam non interdixisset saepe esset bona, et aliquando obligatoria sut
mortali . b un
Quinquagesimo. Copula cum coniugata, consentiente Marito, non est
adulterium; adeoque sufficit in confessione dicere, se esse fornicatum
Quinquagesimo primo. Famulus, qui submissis humeris scienter adiuvat
her m suum ascendere per fenestras ad stuprandam Virginem et multoties
eidem subservit deferendo scalam, aperiendo ianuam, aut quid simile coo-
perando, non peccat mortaliter, si id faciat metu notabilis detrimenti nuu
ne a Domino male tractetur, ne torvis oculis aspiciatur, ne domo expellatur
Quinquagesimo secundo. Praeceptum servandi festa non obligat sub
mortali, seposito scandalo, si absit contemptus.
Quinquagesimo tertio. Satisfacit praecepto Ecclesiae de audiendo Sacro
qui duas eius partes, immo quatuor simul a diversis Celebrantibus audit
D0t2t Zrr qur- QUi n°n p0test recitare MatutinuA, et Laudes, i
minorem * *°raS’ ad nihl1 tcnetur. quia maior pars trahit ad se
acri^S1 d3 manducaUonem^‘0 CummU"ionis annuae ^ P"
LTpTacdS.tadoX' C0mmUni°’ e'iam
modo hoTwtam"10 U?Um°' Probah,le cst» sufficere attritionem naturalem,
Quinquagesimo octavo. Non tenemur r c • - , I
peccati alicuius consuetudinem. ° Lunfcssari° interroganti fateri I
Quinquagesimo nono. Licet r . I
confessos ratione magni concursu* P n dlter Adivere dimidiate tantum I
tingere in die magnafauS Z ^ *■ g- P— -
“• habcntl consuetudinem peccandi contra legem
Bei, Naturae, aut Ecclesiae, etsi emendant"' .
‘ "* ‘ IS SP« nulla «appareat, nec est
ponere emendationem. mmoiiu ore proterat, se dolcre, ct pro-
neganda, nec differenda' '^InuV dummT'
Ponere +m**xA*+*„ ‘ ^Umntodo
Sexagesimo primo. Potest alitin-m i i ,
peccandi versatur, quam potest « non 5ui in proxima occasione
CX Pr0P°s*to quaerit, aut ei se ingerit VUt 0m*ttere» quinimmo directe,
oexageaimo secundo. Proxima L •
causa aliqua utilis, aut honesta ^ ** fugicnda. quando
Sexagesimo tertio. Licitum 6iendl occurrit.
Pr° bon,J «Pirituali, vel temporaU °ccasioncm proximam
. S^Xa?cs,mo q«arto. Absolutionis VeI proximi
gnorantta myKeriontm Fidei, ct ctiarnu per “! 1h°m° <l«antumvis laboret
1 ncsltgemiam, etiam culpabilem
S. C. 8. Officii
35
nesciat Mysterium Sanctissimae Trinitatis, et Incarnationis Domini Nostri
[esu Chnsti. #
Sexagesimo quinto. Sufficit illa mysteria semel credidisse.
Quicumque autem cuiusvis conditionis, status, et dignitatis illas, vel illa-
rum aliquam coniunctim, vel divisim defenderit, vel ediderit, vel de eis
disputative, publice, aut privarim tractaverit, vel praedicaverit, nisi forsan
impugnando, ipso facto incidat in excommunicationem latae sententiae, a
qua non possit (praeterquam in articulo mortis) ab alio quacumque etiam
dignitate fulgente, nisi pro tempore existente Romano Pontifice absolvi.
Insuper districte in virtute sanctae Obedienriac, et sub interminatione divini
Judicii prohibet omnibus Christi fidelibus cuiuscumque conditionis, digni-
tatis,et status, etiam speciali, et specialissima nota dignis, ne praedictas opi-
niones, aut aliquam ipsarum ad praxim deducant. Tandem ut ab injuriosis
contentionibus Doctores, seu Scholastici, aut alii quicumque in posterum
se abstineant, et ut paci, et charitati consulatur; idem Sanctissimus in virtute
Sanctae Obcdicntiae eis praecipit, ut tam in libris imprimendis, ac manu-
scriptis, quam in Thesibus, Disputationibus, ac Praedicationibus caveant
ab omni censura, et nota, nccnon a quibuscumque conviciis contra eas pro-
positiones, quae adhuc inter Catholicos hinc inde controvertuntur, donec
a S. Sede recognita super iisdem propositionibus iudicium proferatur.
[Bull. Rom., tom. 8, p. 80-82].
755.
S. C. S. Off. (Bosniae), 2 dec. 1680.
An sit validum matrimonium contractum inter catholicum ei schisma-
ticum haereticum cum intentione foedandi vel solvendi matrimonium.
R. Si ista sint deducta in pactum, seu cum ista conditione sint contra-
cta, matrimonia sunt nulla; sin aliter, sunt valida
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. 1, n. 221],
756.
S. C. S, Off„ 14 maii 1681.
*** iis celeb^t 631:1 SCU ^ata^no » ut dicitur, fieri possint altaria portatilia, ut
R- Posse fieri.
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. I, n. 224].
757.
S. C. S. Off., 17 sept. 1681.
nonnullos * *n Pc^no Scotiae ut daemon aut obsideat aut possideat
ad sacerdoteaMI?9 fOS<^uc vexef molestiisque variis affligat. Hi plerumque
w catholicos aut amandantur ab haereticis ipsis, aut sponte
r
3*
Curia Romana
accedunt. Sacerdotes porro antequam super eos exorcismos solitos EeH
stae recitent, eos in fide instruunt, et in gremium Ecclesiae rite admitt?
tum exorcismos ad eos liberandum adhibent, et dignatur saepe divina bo'
tas eos a daemonibus liberare, ita ut non sentiant posthac praefatas mol-*
stias. Nonnunquam tamen non liberantur, etiam adhibitis et recitatis exor'
asmis post instructionem in fide et receptionem in numerum fidelium riti
sime factam. Quod cum evenit, solent sacerdotes missionarii supplere caerl
monias solitas fieri in Ecclesia tum cum confertur Sacramentum Baptismi
M(l non baptizare, nam haereticorum baptisma validum agnoscunt nec
aliud supplent quam solitos tali occasione Ecclesiae catholicae ritus et cat
remonias. Quibus suppletis, saepe dicti obsessi et possessi a molestiis «
vexationibus dictis liberantur et remanent immunes, et magna quiete reli-
quum vitae degere solem, magno cum haereticorum stupore, et plurium
ettam conversione ad fidem, et catholicorum solatio et gloria. — Quanda
vero neque exorcismis, neque suppletione caeremoniarum Baptismatis libe-
rantur a ictis daemonis molestus, dubitare incipiunt sacerdotes an taliter
rno estati ucrmt valide baptizati, et pro quantulocumque indicio quod
co uiV SaCCrd°teS dlcjae invaliditatis praefatae collationis Baptismi, sub
n lmone conferunt dictum Sacramentum vexatis ut supra a daemone,
■ n . Cn que eodem temPore omnes caeremonias solitas Ecclesiae tali occa-
SSLSrS* USUrpan’ ,^qUe huCUat*Ue est exemplum taliter
baptizatos amplius vexaa ullo pacto a daemone. Quaeritur:
dict ls nra Sace,^, 0tcs ^ m*s®ionarii possint et debeant continuare prae*
QlCtas m talll>us saltem occasionibus.
Aiarum HamUm/»?1*- sacerdotes possint supplere defectum caeremo*
remonias haeretici' V*"3 qUQUtS bacrct'ci ad fidem convertuntur; quas cac-
“ An sXrH ^qUamiadhibem inter baptizandum.
monias quoties dicti haere? • °tC3 Mipplerc Poss*nt dictas baptismi Caere-
pier» postulant, etiamsi cetwo^TnonT ^ f,dem conversioncm illas SUP*
a daemone. q n vexentur aut molestentur ullo pacw
R. Ad 1. Missionarios et
circa obsessos, excepta illa praxi iterant if °“C adhibere Praef‘,tas P1**6
tu locumque indicio quod nosse™ n t llptlsmilm sub conditione quan-
Ad « 3. Valide haPtiza,i-
que casu. m caeremoniarum Baptismi in utre-
[Collectanea S. C. de Prop. FiUc, v„. „
758.
S. C, S. Off., decp t s „
r* nov. 1682.
De propositione: ■ Scientia ex confeci™ . j, I
5tn<: directa aut indirecta revelatione et ' 'C ac<l*risita uti licet, modo fiat
multo gravius ex non usu sequatur in ?^Vaminc poenitentis, nisi aliud
contemnatur », addita deinde explicatione siv^ , C°Vlp*I^t*0ne prius merito
imitatione, quod sit intelli*
S. C. S. Officii
37
nda Je usu scientiae ex confessione acquisitae cum gravamine poenitentis ,
seclusa quacumque revelatione, atque in casu, quo multo maius gravamen
eiusdem poenitentis ex non usu sequeretur.
Statutum est : « Dictam propositionem, quatenus admittit usum dictae
scientiae cum gravamine poenitentis, omnino prohibendam esse, etiam cum
dicta explicatione sive limitatione ».
f Denzinger- Bannwart, Enchiridion, n. 1220].
759.
S. C. S, Off., 20 mart. 1686.
Propositiones:
1. Licitum est nigros aliosque sylvestres nemini infensos vi aut dolo
captivare.
2. Licet nigros aliosque sylvestres, nemini infensos, vi aut dolo capti-
vatos emere, vendere, et de illis alios contractus facere.
3. Cum nigri aliique sylvestres, iniuste captivati, sunt permixti aliis
iuste vendibilibus, licet omnes emere, sive, ut dicunt, bonos et malos,
4. Emptores nigrorum aliorumve sylvestrium non tenentur inquirere de
titulo eorum servitutis, sintne iuste vel iniuste mancipia, licet sciant pluri-
mos eorum esse iniuste captivatos.
5. Possessores nigrorum aliorumve sylvestrium nemini infensorum, vi
aut dolo captorum, ad eos manumittendos non tenentur.
6. Captores nigrorum et aliorum sylvestrium, nemini infensorum, vi aut
doln captorum, emptores, possessores, non tenentur ad eorum damna com-
pensanda,
7. Licet possessoribus nigrorum aliorumque mancipiorum ex privata
auctoritate manifesto mortis periculo exponere, vulnerare, cremare, occidere.
8. Licet nigros aliosque infideles, doctrinae fidei capaces, absque instru-
ctione mysteriorum fidei ad salutem necessaria baptizare, irem eosdem bap-
tizatos absque ea relinquere.
9- Domini nigrorum ct aliorum mancipiorum non tenentur impedire ne
vivant in concubinatu.
to. Licitum est captivos post Baptismum in servitute retinere, sint vel
0T1 sim wste mancipia.
| | J ■ * ^
^ icitum est ab haereticis emere nigros mediate vel immediate, ct
m™ Cmptloncin scu donationem, aut quemlibet alium contractum ipsorum,
clPia remanere, ct similiter vendere illis.
• *i 2( ct 3, Non licere.
1 1 ^ Tenentur.
7- Non licere.
■U "* M*°n bccre» praeterquam in articulo mortis.
™ 9- Icneri. * • ,
Ad i° v egative* si *n*uste.
[Colf : €gabve* extstente mala fide.
^s. vol dc ^roP vol. 1, 11. 230. - Cf. etiam Acta S. Se-
AVJI1> P- 453]-
C uria Romana
38
760.
S. C. S. Off., dccr. 7 dec. 1O90.
Sanctissimos D. N. Alexander Divina Providentia PP. VIII Draer.
pro Pastorali cura ovium a Christo Domino sibi commissa de earum 2
sohcitus, ut inoffenso gradu per rectas semitas possint incedere et imcJ
nimium perniciosa in pravis doctrinis exhibita vitare-, unius supra L!
Propositionum examen pluribus in Sacra Theologia Magistris et dS
Enu>, ac Rmis Dominis Cardinalibus contra haereticam pravitatem Gen!
ralibus Inquisitoribus commisit, qui tantum negocium diligenter aggressi
c.que sedulo, ac pluries incumbentes, super unfquaque ipsarum s^u’
fragia SancUtati Suae singillatim detulerunt
Propositiones autem sunt infrascriptae videlicet :
Ma * .rrr fo- mai° * «**
rali et voluntate Adami peccantis " '' CaUSa SUa’ pCCCa,° onp*
natura e lapsfc h«c in Su„
l Dedi! semrfLTl'^™ ”? inttr probabil,a probabilissimam,
solis electis, sed pn._ **>"1"* P»
pium a Icsu Christo ^rnHKv^ ab'tjue buius generis nullum omnino acci-
voluntatem nudam c in!r‘r ld'°qUC hinC **«». & illis es*
. 6. Gratia sufficiens stamUosm, Z’
sic, ut promde merito possimus peten- 1 • l'*' qUam Perniclosa est-
7; Omnis humana actio deliberata if n S\faentl lifera nos’ Domlnt
8- Nece*, est, Ldellm Kj*** «n.», I»c est. mala est.
9- Revera peccat, qui „d|0 habet o P'CCare-
et disconvenientiam cum natu™ .• P ,<?atUin mcrt; ob eius turpitudinem
resP«tu. M rnt,onah* «ne ullo ad Deum offensum
«o. Intentio, qua quis detestatur „1
U coe e®tem obtineat gloriam non »c , 3 Um et Prosequitur bonum, mert,
n. Omne, quod non est ex fide rh re-Ct'1' nec pJeo placens,
ctmnem operatur, peccatum est. K lana supematurali, quae per dile-
12. Quando in rmonic ^ „
fides: et etiamsi videantur •“* -mnis amor, deficit etiam
- T? -
a. * ”,i,udinis —
etione n • puenarum metii # , ...
ratis. Dei Prop*cr se. non est Ia conciP»tur, sine dilf-
orHi& motus ac supernati1'
S. C. S. Officii
39
[6. Ordinem praemittendi satisfactionem absolutioni, induxit non poli-
tia aut institutio Ecclesiae, sed ipsa Christi lex et praescriptio, natura rei
jd ipsum quodammodo dictante.
j- pcr illam praxim mox absolvendi, ordo poenitentiae est inversus.
18. Consuetudo moderna quoad administrationem sacramenti Poeniten-
tiae, etiamsi eam plurimorum hominum sustentet auctoritas et multi tem-
poris diuturnitas confirmet, nihilominus ab Ecclesia non habetur pro usu,
«d abusu.
19. Homo debet agere tota vita poenitentiam pro peccato originali.
20. Confessiones apud religiosos factae pleraeqiu vel sacrilegae sunt,
vd invalidae.
21. Parochianus potest suspicari de Mendicantibus, qui eleemosynis
communibus vivunt, de imponenda nimis levi et incongrua poenitentia seu
satisfactione, ob quaestum seu lucrum subsidii temporalis.
22. Sacrilegi sunt iudicandi, qui ius ad Communionem percipiendam
praetendunt, antequam condignam de delictis suis poenitentiam egerint.
23. Similiter arcendi sunt a Sacra Communione, quibus nondum inest
amor Dei purissimus et omnis mixtionis expers.
24. Oblatio in templo, quae fiebat a beata Virgine Maria in die Purifi-
cationis suae per duos pullos columbarum, unum in holocaustum et alte-
rum pro peccatis, sufficienter testatur, quod indiguerit purificatione, et quod
filius, (qui offerebatur), etiam macula matris maculatus esset, secundum
verba legis.
25. Dei Patris sedentis simulacrum netas est Christiano in templo collo-
care.
26. baus, quae defertur. Mariae, ut Mariae, vana est.
27. Valuit aliquando Baptismus sub hac forma collatus: In nomine Patris
ftc,, praetermissis illis: Ego te baptizo.
28. \alet Baptismus coi latus a ministro, qui omnem ritum externum
ormamqtie baptizandi observat, intus vero in corde suo apud se resolvit:
on intendo facere , quod facit Ecclesia .
-9. Futilis, et toties convulsa est assertio de Pontificis Romani supra
nci uim Oecumcnicum auctoritate, atque in fidei quaestionibus decernen-
dls infallibili tate.
ab«f|Q - * qU*S 'nvcncrit doctrinam in Augustino clare fundatam, illam
■ite potest tenere ct docere, non respiciendo ad ullam Pontificis bullam.
^ III, In eminenti y 1 est subreptitia.
. ,U1 us mature consideratis idem Sanctissimus statuit, ct decrevit 31 Pro-
resi * 68 a*fqUam tcmer®rias , scandalosas, male sonantes, iniuriosas, hae-
cti\’ r°Xim*1S’ ^acres*m sapientes, erroneas, schismaticus, et haereticas respe-
ut y. -0551 damnandas, ct prohibendas, sicut eas damnat, ct prohibet, ita
(jCrit Jl^um^ue dias, aut coniunctim, aut divisi m docuerit, defenderit, edi-
forsan3111 L C1S ct*ani‘ disputative, publice, aut. privarim tractaverit, nisi
impugnando, ipso tacto incidat in excommunicationem, a qua non
* Cf v
(i 221,
4°
Curia Romana
possit ('praeterquam in articulo mortis) ab alio quacumque etiam .1
fulgente, msi a pro tempore existente Romano Pontifice absolvi *****
IV Insupc.r. d.,str,L'tc1 in virtlttc sanctae obedientiae, et sub uitermm,,
Divmi Iudicu prohibet omnibus Christifidelibus, cuiuscumque coni v *
dignitatis, et status, et.am speciali, et specialissima nota dimm
ctas opmiones, aut aliquam ipsarum ad praxim deducant ‘ §
Aon intendit tamen Sanctitas Sua per hoc decretum ali™ i>P ■ ■
m maiori numero ultra supnulia.i$ 31 jam exhibitas et iii hr . posinohes
expressas approbare. «-xtumtas, et in hoc decreto non
|Hull. Rnm., tom. 9, p. 96, 97],
761 •
i- c. S. Off. iMission. Capuccin.), 23 iul. 1698
apostasiam, publice more" eemUium' '5 1' '^i ' Ct ri,<: baPli2al<». P«t
matrimonium ct saemmentun" mahumetunorum initum, si,
fidem convertantur e^driium,510 1 111 :,U m ' 51 <oles <*uo aoniuges iterum ad
"-«ime si C0„^t„' PH0r^nrnt,-'n a,i" «“* "“b“.
3* An post sunradiemm J “"manium fuent nullum,
fecerint, et alteruter coniueum S! rtPudium ante conversionem
alio item baptizato vel bantizata ir/" Um matrbn**. s*cut "l ,Jsu est, cum
revertantur ad fidem, altero in infirl Ct Sl ambo 111 secu»do matrimonio
vel secundum matrimonium valeat' 3n’ priraum
4. An, supposito quod nntrim«n- P ran clehcant qui convertuntur,
si tamen coniugum alter conveMT* U* SUpra’ Post apostasiam initum
Sicut possumus cum infidelibus convtt«T’ P<>ss'mus cum 'U° dispensare,
5* An si duo coniuges non h™»- *S rc
renuant, possit cutn illis dispensa/ nf1* c°1nvertantur> et simul habitare
R- Ad 1. Si adsit pactum dk; Sl8u?ul nub™t.
sacramentum; si vero non adsil ” n?n esse matrimonium neque
1 2‘ 1 Ioc pendet a resolutione „^monium et sacramentum,
negative, « in contractu matrimonii pacn “T'0"* primi dubil* scilicet
iu«aV*-Lt ^ proximurn. nempe jjMubilitatis non fuerit.
A 1 S vtl0nfm praedictam, separandi * 1 Um Pr‘mum matrimonium
nem ut4SUprf“‘V'- vali<Ji'«e pAnU,^"" ”W,rj|>>nnium.
a j _ c. * atnmonu luxta distinctio-
™ dicti timui nubant int»u:
monium inire cum ->1;;« ‘ntelligitur quotj Doss* .
* 1 n. 243 ^
S. C. S. Officii
4i
762.
S. C. S. Off., 29 iul. 1699.
Vir primae nobilitatis in Anglia ab infantia educatus in haeresi calvi-
niana, agnito nuper errore, catholicam fidem amplecti decrevit. Gravissimis
vero de causis etiam religionem ct statum in isto Regno vere ct summo-
pere concernentibus vellet conversionem suam manere secretam. In his
autem circumstantiis versatur; numerosam habet familiam, totam haereti-
cam; ministrum quoque haereticum, de more magnatum istius gentis, domi
alit, et, cum sit viduus, liberos habet sub haereticis tutoribus constitutos.
Igitur ne prodatur eius conversio, quousque saltem occasio affulgeat secure
disponendi res suas, quaeritur;
1, An familia sua haeretica conveniente ad preces domesticas haereti-
cas, quas praelegit dictus minister, possit nobilis ille herus in eumdem
locum convenire, legendo privarim preces catholicas.
2. An possit tuta conscientia liberos suos relinquere suh tutoribus hae-
reticis, dum eos retrahendo proderet fidem suam.
K. Ad 1. et 2. Aon posse.
. [Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 246. - Cf, etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXVI, p. 642].
763.
S. C. S. Off., 28 apr. 1 700.
i. Se per le parole stmulanies confessiones audire (in Bulla contra solli-
citantes) si ricerchi copularivamente Ia sollecitazione e Ia confessione vera
° 3 scgno cbc* non concorrendovi queste duc circostanze, non vi
n* 1 obbligo di denunziarc.
-• e quando il confessionario dei monasteri serve anchc di collocuto-
denunziare t>rC' 0880 C^e scRuano *vi sollccitaztoni, vi sia obbligo di
R Ad 1. Sufficere concursum alterutrius.
Ad 2. Affirmative.
dis ^ v °f *vviL * dc Prf)P- Pide, vol. 1, n. 248. - Cf. etiam Acta S. Se-
*’ V<>1- XXV, p. 449, 450].
764.
S. Off. (Qucbec), 25 ian, 1703,
dfrate b ^ ^aC*CI,dl,ni 'ncumbat missionario qui imprudenter ct inconsi-
adhn,' omnes Missionis suae infantes, quorum patres ct matres
infideles essent.
*8°r,U* const- Univerti, 30 «ur, 1622, § 4. - Cf. N. 201.
42
Curta Romana
2. Quaeritur utrum antequam adulto conferatur Baptisma • •
teneatur et explicare omnia fidei nostrae mysteria, praesertim si' est'
bundus, quta hoc perturbaret mentem illius. An non sufficeret si I
dus promitteret fore, ut ubi e morbo convalescet, instruendum? !
ut in praxtm redigat quod ei praescriptum fuerit. Ure1,
R. Ad i. Teneri per se vel per alios, quantum fieri potest 5«c*
filios infidelium imprudenter et inconsiderate baptizatos^um’ ad T*
rationis pervenerint, monitis etiam ceteris missionariis, imo * itkclT
quatenus opus fuerit. tpwcopu,
2 Non sufficere promissionem, sed missionarium teneri ad„l„
enant moribundo, qui incapax omnino non siti ^
quae sunt necessaria nprneeitnto „ . pue«tre mysteria ndo
tatis e, l„ca?Ss SUnt pratciPue Trini-
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 254I.
/03.
S' C. s. Off, (Quebec), io maii 1703.
menta infirm^LS^ Baptisma aliaque Si
ctus est observaturum se rellE,onis mysteria, quique r
promiserit ea servaturum • u 1 m,ssl0nanus autem certus est quod
contradicere. Multae insi «^I*1 °C tant!im motivo* scilicet, quod nol
sit bene instructus, qL “;pCr3Unt rat,°ncs dubitandi, num moribui
imperitus, non potuit nisi mgUae barf)arae rudis fere a
captum barbarorum et nuam ^ exP.*^are mysteria sublimia excede
exteriora tamen et ^met se omnia caj'
ex complacentia, ita ut si MJnis Persuadent id moribundum di
quae dicta sunt ei nihil sint nisi*1 eum a^Ccderet qui diceret, quod on
il.cret barbarus complacendi gratiTTr . clnm> sunt fabulae, resf
cipiis: Primum quia non canit autem <>riri potest ex duobus p
ut eo ipso momento, quo dicit; \ ,C“nt.ur; ex- Sr- animi levitate
Vt u’ sed minima ratione contr-iri, ° lt factam, credat revera, et ex<
stat quod barbarus nollet uri in infvr^™3™ ITUltabit; quod tamen c
Vera a ex intimo cordis, difficultas ’ ** R’C affirmatio eius possit 1
utrum credat esse infernum, an vem ’ T™ Credat esse tinum Deun
usto nam sibi narratam, qUae v ‘fU)d,at RUae dicta sunt ei tamqu
, ?’ ,An baptizari idult ,, „ T 3 m.c P««.
S°^a I)e' cognitio» et aliqu"rHllS* m. Con,'S*1 ‘n barbi
( f ruinuierativac et vindiicativac jUvr 1 ,CUls attr<butorum praescr
2\u M 0p0rM CTedeTe Wa est' Tll Unc ‘APost°B locum muA
adultum barbarum in et re*R*merAtnr * -
vis non credat exnlicitf* ' i03*0 urScnt‘s necessitatis n ’ ^U° in cr
1 Utrum • P 1 . In Icsum Christum p0Sse baptizari qua
3- » irum missionarius te ncan.r k„i .*
dis omnia, prai u^nf i i * * • ^rburis Adultk
P > egts positivae divinae intim- 1aP*lzabs aut baptizi
marc' Praesertim ea om:
S. C. S. Officit
43
ilibus sese submittere difficultatem haberent, ut eiusroodi barbari securi*
«te conscientiae fruantur, licet ea praecepta non observent quae ignorant,
nitentes iuris axiomate: Lex non obligat nisi fuerit promulgata.
1 An sit necessarium ut adulto baptizando explicetur Eucharistiae
T'
mysterium.
5. Utrum missionarius ita teneatur baptizandum adultum ad contritio-
nis vel attritionis actum impellere, ut omisso contritionis vel attritionis actu,
ture illum baptizare non possit, etiamsi missionarius instrueret eum tam
ad eliciendum actum amoris Dei, quam actum resolutionis seu propositi
non reiterare peccata commissa. Multo facilius est missionario, qui discit
linguam barbarorum, instruere barbaros ut duos postremos actus eliciant
quam primos; difficilius enim est facere illos exprimere motivum dolori?
de peccatis commissis, quia Deo displicent infinite, et quia infinite bonus
est, et quia peccatum meretur infernum,
d, Utrum baptizari possit barbarus adultus morti proximus, qui plure?
secum habens mulieres, pollicetur se nonnisi unam servaturum, si pristi-
nae sanitati restituatur, sed qui dimittere non vult alias; an teneatur ms-
sionarius compellere, et insistere ut barbarus dicat quam ex omnibus foe-
minam electurus sit in coniugem, vel utrum sufficiat barbarum promittere
st nonnisi unam habiturum.
7. An possit baptizari barbarus adultus, qui permittit, imo qui deside*
rat ul roedici et parentes adhibeant certas caeremonias superstitiosas ad
sanitatem procurandum quae ad minimum vanae sunt et inutiles, sed adhuc
ignoratur utrum absolute sint contra religionem catholicam; quaeritur autem
i.trum missionarius illum baptizare possit, antequam cirto sciat quid signi-
ficent tales caeremoniae et cui dirigantur.
^trurn conferendum sit \ iaticum aut Extrema Unctio moribundis
J' u tb, quos aliquando Baptismi capaces credimus, non autem Communio-
nb aliurumque Sacramentorum.
■ Ac! 1, Non licere, si missionarius sit moraliter certus, prout in dubio
assemur xirbarum infirmum non sufficienter iuxta proprii captus mensu-
ram mtc exisse mysteria religionis Christianae sibi explicata, aut ea suffi-
ntei ni,n crcdcre, et ex solo motivo non contradicendi promittere se
a urum mandata eiusdem refigionis.
dicio ael missi?nar'us prudenter credat infirmum barbarum, quando
’ a( 0 putam, revera tunc sufficienter credere serioque promittere
TTm’ Ut SUprn' dchcrc baptiza rii
illum mefi111 ^ praed,ct*s ntissionarius dubitet, et tempus non suppetat
hantiM ■ IUf instrilL'ndi, immineatque periculum mortis, debere itidem
1 “«n sub conditione.
bominurn r tSRl0n , uni non posse baptizare non credentem cxplfcite in
n esi|ni t fn istum, sed teneri illum instruere de omnibus iis quae
surit * ,l1) “Vu u uti 1 111
Ad .CS?ana nt‘t-'cssitate medii iuxta c:
3- I
aptum baptizandi
A,| Q^nt'ri ornn<a praecepta legis positivae divinae intimare,
nisi iale in Uf>U adldturn extra mortis periculum, per se loquendo, teneri,
contrarium ttrgeat motivum ut expediens prudenti missionario
44
Cuna Romana
iudicctur dilatio post baptismum. Quoad moribundum nariter , .
vd tempus non suppetat vel tanta praevideatur in eo* animi JTu N
ut a susceptione Baptismi distrahere valeat. P fturbatio,
Ad 5. 'I 'en eri missionarium inducere baptizandum adultum ad ,r •
dum actum contritionis vel attritionis. a IlC]en*
Ad 6. Non licere, si ex illis mulieribus una sit uxor leoitim-.
J.v,n,ub,nae, nisi prius eiectis concubinis; si vero habuerit L nes
legitimas uxores, pariter non licere, nisi eiectis omnibus IZZ ^
SI cum ea valido contraxit, et velit secum cohabitare absque Creat P— ‘
na Si tandem vel omnes simul et unico actu acceperit in n\-nr - . ?S m‘U'
Baptrimh C°I,CUbinas’ non llCere’ n,si eiectis omnibus ante susceptioTem
« i,Jae ad sint
Ad 8. Non esse administrandum Via^ef Cfthollcam* non
saltem discernat cibum spiritualem - neoPkyt° moribundo, nisi
•n Sacra hostia praesentiam ChristTn C°— °m *’ cogn°scend0 et credendo
Sacramentum Extremae Unctioni* °m‘m- Non esse Pariter conferendum
rius capacem Baptismi credidit n neoP y*o moribundo, quem missiona-
nem recipiendi Sacram u££^ ‘in "benV ^ ^ ** uam intentio-
porc, ordinatam m m enefiemm animae, pro mortis tem*
Mlecianea S. C, de Prop. Fide, vol. 2s6).
766.
S. Off. (Quebec\ 1 1 *
\V “‘-UUj, 4 1Un, 1703.
monii. 3rbanS danda s,t d*Pensatio generalis a proclamationibus matri*
“■ Negative.
[Collectanea S. C d,- tv n- ,
* dc Pr°P- Flde, vol. I, n. lsll
/67.
S* C* S* Off- (Quebec)
t\ ^4 aug, 170 j
Quaeritur utrum u- .• S 7°3*
albinimoue* h“ T "0ndum «tig^t “u b-rbarorum libi
OT. quorumque iiller' cu“'°r,1 I'***™'». M.pcllthio"' reU81'
«cluso S‘ Sm' «« infideli",? I m,Utores finnt. ’
nim hapU»,,, 'mnunentis periculo; licem”'3" “njm relinquei
m- adano,,.'l'i‘?j!?^ntn P" missionariM™ “ fflii tarb*
p— si in iiu, regioiS" «ve^rr^
,n Promptu suo temp
.V. C. S. Officii
45
jdfuturus ministros evangelicos qui in hoc parentum commode supplere
oossint defectum.
*“ r Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 259. - Cf, etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXV, p- 250J.
768.
S. C. S. Off. (Aethiopiae), 14 febr. 1704.
Se ji misstonario, non avendo commodita dei nuovi oli santi.possa usare
\[ vecchi e per quanto tempo,
R. Factis debitis diligentiis, si nova olea non suppetant, posse missio-
minum ex privilegio Clementis VIII uti veteribus oleis per quatuor annos
et ultra.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 263. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXV, p. 137].
769.
S. C, S. Off. (Aethiopiae), 10 apr. 1704.
St almeno nelle feste principali delPanno possano i convertiti, per evi-
ure Ic pcrsecuzioni alie quali soccomberebbe, come altre volte, Ia religione
cattolica, comparire nelle chiese degli scismatici, e trattenersi poco tempo,
quando specialmente gli scismatici celebrano, e recitano i divini offici, senza
veruna coopcrazionc e consenso al rito eretico ma solamen te b ac ia re la
porta defla chieSa, fare tre adorazioni alia SS. Triniti, venerare te sacre
imagini, c recitare privatamente qualche salmo, Pater, Ave o altre simili
orazioni.
R. SSifius decrevit: Negative.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 264].
770.
S. C. S. Off., 7 aug. 1704.
** decreturo quo prohibetur catholicis schismaticorum Missis et
r nim orationibus interesse, 1 intelligatur etiam pro locis in quibus non
I oriuntur sacerdotes catholici, ct de orationibus in quibus nihil contra
™ £ mui* catholicum habetur.
in i ^acerdos armenu8 schismaticus factus catholicus aliquo modo pos-
,1., ^c e ratione Missae dispensari ab aqua in calicem publice effundenda,
7°d0 ,n sacristia eam secreto infundat.
- 1. SSmus censuit: Affirmative.
,pd *• «egative.
eetanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 267].
1 N- 738.
46
Curia Romana
771,
S. C, S. Off., decr, 20 nov. 1704,
Controversiis in imperio Sinico suburtis inter Missionarios Annst .1
iisque ad Sanctam Sedem delatis sub Innocentio Decimo, AJexandro W
timo, et Clemcnte Nono, num quaedam, quae a Sinis Gentilibus Deram.m^
praesertim erga Confucium antiquum Philosophum et Progenitores defim'
Ctos permitti possint iis, qui ad Christianam Fidem conversi fuerint i?
pterea, quod alu ex Missionariis affirmarent actiones illas superstitiosa/vd
idolobtncas esse, alu e contra civiles tantum, et politicas
hc 12 Septembris 1O45 quaesita quaedam in Sacra Congreeatione
sa. XP™P0SiB' ramina,a- et reSOlUta lU^m- *PP"*-i
Sa 'icti ,^cii pariter *■“"* «
Jie .3 Novembris Et deinde
diversi ficti ,* , emens IX utraque vim habere pro
>. ' rcumstantiarum expositione declaravit.»
toni. I) cLXCral vmr°VerfC »on adhuc quiesco
Couonon^ °r,omT v n"S AP°«olicus Fokiensis, nunc Episcopos
aliter ab Apostolica Sede dicMum ^ua^cta,T observanda praecepit, donec
« -» « in septem art^rZ ££ ““ P'°m0l*ato dfe 26 M"
Tamr Meti ea, qui sequitur:
tutis P^^%°^t^l^T^fos,oUcus Fckimsis, Sacae Fete*
sacerdotibus salutem in eo UCUS 0mn l^us Vtceriatus nostri Con-
Imperiwn, Dea favente, appulimus °y!n!’m vera SllfliS- Ex quo in Sinorum
eorum solicitudinis praecipua pars 'vnn ***&? haec VicaT iorum Apostoli-
>m inter Missionarios itandus amtrovJh / "* dwersis. Questionibus t de qui •
m ,mtws' regulam Missionariis traderet S’ fler* P°sset* afferrent:
troverstam dijudicaret, aequali abomnih ’ ^uae donec Apostolica Sedes con-
quod saepius gementes conspeximus stlT USU’ f/ lotlone servaretur. Neque enim ,
acctdu, ut Evangelti Ministri in rebus Vta^no 'Ecclesiarum istarum detrimento
potionem attinent, inter se non eoTenllZ ^ et Id °lolatriae extir -
prn posse non putent, hoc alit Christianos f ’ ?W</ o/" Sl,,€ Idololatriae labt
dum adhortantur, utque UU ipd% y aut etiam ad fatim*
eosi em pro bono pacis interdum tolerent F ^ SUP€nlil*°sos esse arbitrantur,
afmF\ air: " *? Z ‘p„e Z maU Me,a""'“ *>«*«»
momenti** **' P n^ue Fteariatm nostri Missio *'***** f genentia cognovimus,
nmment, „0„ sententiarum modo Jtscrepamiam ! 9«aes,mtibus tanti
, c, cn ' praxis- « »»« dissimili**-
ci. ColiccuncD S. C. dc prnn t ,
* Cf. N. 73o. Ir°P- F'de, vol. I. n.
1 Cf. N. 74I.
S. C. S. Officii
47
(0Hi magnopere cupientes nostram pro eo, quo indigni fungimur. Vicarii
4postolici munere sententiam sciscitati sunt: ac ne continuis conscientiae scru -
*vlis, et angoribus premerentur, aliquid saltem pirr interim a nobis decerni
saepius instarunt. Rerum autem gravitas fecit, ut non ita cito responderimus,
Itque illi exoptabant. Etsi enim iam a multo tempore bo: mem : Episcopi Helio -
poiilani, oliin Vicarii Apostolici Fokiensis , et Sinarum Missionum generalis Ad -
ministratoris iusstt, cum suas nohis vices demandaret, his rebus incumberemus,
nova tamen, ei acrior diligentia, postquam ad Apostolicum Vicariatum a S. Sede
elati fuimus, adhibenda esse visa est. Qua in re, id vere affirmare possumus,
nihil a nobis sponte praetermissum fuisse, ut sive ex Sintas fontibus, sive ex
Commentariis hoc in genere Europaeo idiomate conscriptis, quoscumque habere
potuerimus, sive ex eruditorum Virorum consortio, veritatem indagaremus. Et
quod omnium maxime necessarium est, Deum iugi Sacrificio, et assiduis precibus
obsecravimus, ut tenebras nostras illuminaret, semitas suas, quodque placitum
et acceptum est in oculis suis, edoceret .
Cum itaque Decretis , et Constitutionibus A posto! icis sancitum sit ad Apostoli-
(os Vicarios spectare ut iis, quae ad Cultum Divinum, et bonos mores pertinent,
intra suorum i 'icanatuum fines provideant, ut hac in parte Officio nostro facta-
mus salis, omnibus, ct singulis 1 'icar ia tus nostri Missionariis observanda prae-
cipimus, quae sequuntur, donec aliter ab Apostolica Sede decretum fuerit.
* » * ■ + * *
Ouarto. Mtssionarii nullatenus, nullaque dc causa Christianis permittant
solemnibus, quae semel, et iterum singulis annis Confucto , et Progenitoribus
ojfem solent, Sacrificus, seu oblationibus pracesse, ministrare, aut in ter esse;
quas oblationes superstitione imbutas esse declaramus.
Quinto. Missionarios, qut in locis , ubi Evangelio operam navant. Tabella-
rum in Defunctorum honorem privatis in domibus erectarum usum abolere
studuerunt, magnopere laudamus , atque, ut eo, quo coeperunt, pede in posterum
^an/, adhortamur. Ubi vero hunc usum tollere difficilius erit , ad hoc sal-
lan res temperamentum revocetur , ut sublatis literis X in Chu , Xin Coci, Ling
Con, solummodo defuncti nomen Tabellae inscribatur, aut ad summum Utera
>*jft superaddatur: ac ne huiusmodi Tabella , quam in praedicta forma, donec
. postolua Sedes de re tpsa iudicaverit, non omnino reprobamus, superstitiose
^capiatur, in loco, ubi Tabellae privatis in domibus erigi solent, scripta nuiio-
n us characteribus declaratio apponatur, in qua, et quae sit Christianorum de
f junctis fides, et qualis filiorum, ac nepotum in Progenitores pietas esse debeat ,
wnrjietur. Cuius declarattonis formam ad huius Mandati calcem tradidimus,
tamen prohibemus aliam eiusdem sensus apponi, si modo prius a nobis
approbata fuerit.
ratis Unl ftQdlar 9uaesDones, quas hac vice nondum attigimus, quia cum memo-
<knf T' ' US> ^UaC f>racc’Plta sunt, et e quibus alia magna ex parte depen-
^ PTovisum fuerit, facilius erit , quid in caeteris tenendum sit, praescribere,
f1 » mm inducere.
Si *
ff Vattd t'* aU*em ^Essionaniis, quod absit, nulla habita huius declarationis,
I ou tJ Ta\,one' tnDa duos menses, memoratas Tabellas, et versus ab Ecclesiis
tomtbus non auferat, aut intra praefatum tempus manum operi non
48
Curia Romana
adhibeat, ut quas praescribimus regulas, in usum , et morem inducat r
ei a nobis, et a quocumque alio Vicario et Provicario Apostolico faLlt*
praesentes revocamus, ac pro tempore praefato revocatas esse dedar aT*
Seque tamen hac praesenti declaratione ,et Mandato eos culpare inteTr
qui aliter antea censverunt, aliamque praxim secuti sunt ab ea (tuam i»
rum sequendam esse statuimus. Mirum enim videri non debet, si in rebus
modi Mtsswnarn omnes unius, eiusdemque sententiae non fuerint et em,
quisque praxim amplexus sit, quae sibi in Domino magis veritati consZ T
batur. Nunc vero >n hoc omnes studia nostra conferZm m i^T^
ut mammes imo ore exhibeamus istam Ecclesiam non habentem ma T***'
l-SSSES? rt™ 1 SUi Man<)ati sa. n».
sime fliscutiendam^mtsit^dMinf V°n^refat,°nCm Sancti °fficii dilig™t
bos, videlicet Pure li I ’ d •’ ad ,d Muatuor Theologis Qualificatoii-
r'n, s^i *££££ sMt Grt
s San‘li Au^istmi! Pa^c Pt^^
Franctsco vLhlZtam DiscaIceato™mt et Patre clk
de Observantia Reformatorum. JCncral" 0rdmis Fratrum Minorum
constaret, ^ de facti circumstantiis probe
*- «nis Ioanncm Franciscum /l*.
sem, et Vicarium Apostolicum //,• n * ^formatorum hpiscopum flenten*
'n ImPerio Sinico moram huc r T U°n^l t|U’ P<)st longam plurium annorum
b“s ^«guntur, oculatae' fidei tes k v*™"' remm* <luac ™ «lis Regioni-
c us* * inorumque Rituum apprime instm-
fgitur solerti cura et n *t j jHH
circumstantiarum plena eharratrm!^10/ exactetlUe perpensis, et addita facti
*yper unoquoque ex septem artimiU pascr!Pta c Formata fuerunt quaesita
**""• addicet: QulZmiCnUs Edlctl Maigrot Vicarii Apostolici
Primo. Quaeritur ^ *“*
«itentm singulis ^ sint “''"mia, quae se,
tl; ,,nn“’i,au* «*prww* ’m!nU"8t'niloribl's offeni solent sacrif
R^rio feudi™55 P«»hk Possi, ' ,n"rra« Christianis n,
mas obtinet in ili, i ’ rLSPectu Confudi nuk q
«• mi Sanctum «^1 C-nfacium 1U“
ViA*ri t\ oiere didetur. m u« Magistrum, vei
uieri possunt: Semedn » , • b
Par- i. cap io ha<> fi-, ’ ^azione della Grnn i/
Kircher f %■ 63 * Monarchia della Ch
De Marin Id^TlT' *** 3’ taP‘ V fol ,
^ Tunchinendbtu. ' f **"" lib- c. 8, pag ^* P°g.' '37. «t 1
s’ lo4» qui tamen loqui
S . C. S. Officit
+9
Rhodes
60.
in
Catechis., pag. 1 13 .et in Relatione Historica de Ttmehino,
pag, 60«
' Rariol., Ia Cirta , lib. I, pag. 74, vers. 12.
Praeterea in quadam oblatione facienda Confucio, quae describitur in
Libro, seu Rituali Sinico, Ta Ming Hoey Tien, nonnullae orationes, seu
offertoria praescripta sunt, in quibus Confucii virtus Coelo, Terraeque aequi-
paratiir. Doctrina antiquis, modernisque praefertur, imo, cx quo homines
t-ssc coeperunt, nemo illum aequasse dicitur, et quod eius Spiritus praeteri-
tos Xing, seu Sanctos excellit. Quod autem haec dictio Xing Sanctitatem
potius, quam Sapientiam, vel Sapientiam simul, et Sanctitatem significet,
infertur cx hoc. quod inter illos, qui Confucium praecesserunt, et Xing supe-
rius appellantur, comprehenduntur saltem nonnulli, de quibus expressis
verbi3 in classicis Sinam m libris dicit ui , quod post mortem in Coelum
evolarunt, ct in Coelis potestatem habent favendi hominibus, eosque etiam
Sinenses antiquitus, ut Sanctos venerati sunt, et hactenus celebrant, ut tales.
Insuper alibi in libris Sinitis haec habentur. Xing fin Chv Chy Ve: ju Iao
Xun, Ven \ 'ang, Chcu Kung, Kung chu: id est Sanctorum Virorum sum-
mitas: ut verbi gratia, Antiquissimi Imperatores lao, et Xun, Rex Ven Vang,
Princeps Chcu Kung, et Kung chu , seu Confucius. Quod vero hoc etiam in
loco dictio Xing, Sanctitatem potius, quam Sapientiam significet, inferri
videtur cx eo, quod omnes ante Confucium hoc nomine apud Sinas in
suprema Sanctorum serie ab antiquis temporibus referantur, et ut tales ab
iisdem Sincnsibus semper habiti fuerint, ut constat ex libris eorum classi-
cis; Itcct apud Sincnscs atheos praefata dictio Xing in allatis textibus per-
feuihsimum, et sapientissimum Virum, vel summum perfectionis gradum,
1 1 tpiem homines Coelo, seu Natura favente pertingere possunt, significare
videatur.
Ipse Confucius in singulis Civitatibus Aedes habet ei dedicatas, quae
j>mtiasia non sunt, nec Aulae tantum esse videntur, sed potius Capellae,
1 1 quod Sinicc vocentur Miao, quo vocabulo Idolorum Templa designantur,
tl a nonnullis Authoribus Aedes praedictae Templa, seu Fana dicantur. Vi-
deri possunt:
Irigantius, et Ricaus, de Christian , expeditione, lib. 1 , pag. 118.
‘P*“0' Prino, cap . 10, pag. 63.
. lTl >er’ (dumi Illustrata , par. 3, cap. 1, pag. 132, coi. 1.
tnsc^ ^ 11 MS ‘VtEbus extat effigies Confucii, vel saltem Tabella cum hac
Co;P— 1 Sedes Spiritus Sanctissimi, vel Sapientissinn Protomagistri
Xin { U ' ^UaC VCr^'s Finicis est huiusmodi: Chi Xing Sien Su Kung chu
mm Ut t( statur Pater a Lconissa, qui asserit dictionem Sintcam Xing
pfaefaf01 1<’*irC ^an>tumniodo Sanctum, sed aliquando etiam Sapientem. Alii
liVnmi 3m lnscr'Pdon*m sic latinc vertunt Sanctissimi, et Super- Excdlen-
^lonim^p^0'' SlU ^'ld,cr!1*ltorcs' ac Magistratus Urbium una cum Uite-
n^mpe circa AtCtl*’ necnon FIraduatis, seu Ductoribus Literatis bis in anno,
^sacrtfich, qmn°C,iU,n ^0ns’ ct Autumni ibidem solemnem oblationem,
01 P°ragunt, in t|uo a Ministro, et Assistentibus cum variis genu-
1
50
Curta Romana
flexionibus, et inclinationibus, dirigente Caeremoniarum Magistro ani T
bellam Confucii supra mensam, seu Altare expositam, candelis accensis C *
odorum suffitu, immolati, seu immolandi animalis sanguis ac pili off ^
tur, ac deinde terrae infodiuntur, itemque panni serici, qui postea ^
Templum, seu Aedem in proximo atrio, accenso igne, comburuntur It^
vinum libatur, occisorum animalium, suis videlicet, caprae, seu cervi ^
shiilium carnes immolantur, quae inter Assistentes, et alios ’ peracta obi"
tione, seu sacrificio distribuuntur, et ab omnibus magni fiunt, et comedi
njr. Ante omnia autem iam a principio Confucii Spiritus invitatur ut adsit
_ * * , » , . . caeremoniis recinitur
‘ ".'iC’ ^ldqmd m 8acn1?ao geritur, tanquam praesenti, in Tabella sienfo
catur. Ministris nonnullorum ante sacrificium dierum ieiunia, et a &L
comugali abstinentia, publico ritu praescripta sunt. Hostias immolandas futi
m carum auncuhs probandi causa liquore quodam, seu vino calido, ,e!i£
Oblatio incipit post pnmum, aut secundum galli cantum, et summo SL
c^T^bolPmTm ?nfUCii’ finha °bIati°ne’ abeuntem g^to animo, ac
SLn ur oh J 7- Pi;0sequuntllr* et Astantibus omnibus, antequam
tur orout in » peractum> felicitates plurimae promittim-
ptLe ohlad f H0d Tien> tom°. tractatu 9r in de*ri-
“r cndac confi,d° ^
Sar/o/., China , par. 3, lib. it pag. ni.
Archer, m China Illustrata bar l m* „
m. CIZZZ p ■ ,32-
Praeter *?■ mCa med P«S- 64 •
eodem in loco, seu quidam J; ^l^J>hhUoncs: aliae minus solemnes
honorem statutis temrmriK,, a.U ntUl5’ et caeremoniae in eiusdem Confucii
natoribus Urbium, tum a r PeraSUI'tur» tum a Magistratibus, seu Guber-
Vicario Apostolico Maiernt m*?1!’8 .jlterat‘s> de quibus etsi speciatim i
quaesitis Patris Alartinii SocictatirVhlCtarn°n fuCrit’ nihi]ominus quia in
a.uid quaesitum ad rem chrme i • ,U a lcllj:i saltem exposita fuerunt, hic
Secundo. Igitur quaeriter instituitur.
solemnes, quae fiunt in honoiJL cafreiJ10n‘aei ritus, et oblationes minus
^ Confucii' 2 ch“ lid,‘
““ *«> ^ Officiale», ct Literati
oubitandtj praeter dirra * '
qU'3 bi® Angulis mensibus in novilun^*^*11** ratione ad pnmum, esi,
r is . andarinus, seu primarius Mairi»^ 1CCt’ Ct P*endunto cuiuscumque
sunrmo mane Aedem, seu TemplumTT-'- iUii‘^ Officiales, et Literat
ante eius Effigiem, seu Tabelhnt accenT"0' magna cum pompa adeunt
ram suffitu, repetitu vicibus genuilectunt , cum ,huHa, atque odo-
vinum Ite» 1««ldoque • COrp0re prostrati, ac terram
tores LVh ° **** quaedam> ac f nictus offerri ’R nov'lunio ab aliquibus
adSm J 1 “ '^stratus, ameq, "" V*"'- seu Gubcrna-
cZtZZr **“«* *«. « statim post
Som, tbtque ante eius Effigiem, seu *cu Aedem
3 e lam, eadem peragunt,
S. C. S. Officii
5*
fieri ab eis in noviUinio, ac plenilunio modo dictum est; non tamen
rm 0]er2( nec fructus offerunt. Videri possunt:
'mBartoit China , par. 3, lib, 1, pag. 71.
Kirdier, in China Illustrata , par. 3, cap. 10, pag. 132.
U Te IU er, torn. 2, pag. 274, § Vous dires.
Lopes, c. 5, de Confucio, n. 60, circa med. pag. 64.
Praeterea Literati, postquam in amplissimo Gymnasio, seu Palatio, ubi
per aliquos dies probantur, gradus literarios adepti sunt, statim ad Aedem,
seu Templum Confucii se conferunt, ibique coram praedicta Tabella cereis
accensis, cum thuris, atque odorum suffitu, iteratis vicibus genuflectunt toto
corpore ad terram prostrati, prout in aliis proxime relatis ritibus, scu obla-
tionibus minus solemnibus. Hae vero in honorem Confucii oblationes tum
solemniores, tum minus solemncs, seu ritus praefati ita Sincnsium Impera-
torum Legibus, publicaque Regni usu stabiliti sunt, ut non liceat eos omit-
tere, saltem absque gravi periculo respective amissionis Mandarinatus, gra-
duum, aut dignitatum. Videri possunt:
ijjpc: , in Pro!, dicti tractatus, § Dubia quoque circa finem.
Patera Leonissa, in suis res pons, ad quaesita.
Respectu vero Progenitorum, ratio dubitandi circa solemnes oblationes,
quae in primo quaesito proponuntur est, quia Sinae defunctos Parentes,
seu Progenitores, saltem usque ad quartum gradum, publico, ac singulari
cultu prosequuntur, Aedes eis dedicant quae potius Capellae, et Templa,
quam simplices Aulae videntur esse, tum ex his, quae in eis geruntur, tum
ex nomine Miao, quo Imperialium, aliorumque Imperii Procerum, Proge-
nitorum defunctorum Aedes ex antiquissima institutione vocantur; quo
pariier nomine etiam Idolorum Templa communiter designantur, ut supra
dictum est, et animalium quoque sanguine cx antiquissimo ritu in Rituali
Ly Ki praescripto, uti etiam oblationum, seu sacrificiorum vasa, quae nulli
usui extra Templa praedicta applicari licet, dedicari solent. Vestes vero,
qui us | rocercs, ac praesertim Imperatores uti solebant, aut solent in prae-
^lls okkfionibus, speciali ritu in eodem Ly Ki praescripto fieri debent, ac
consumptae, obsoletacquc cremari, nc prophanis usibus inserviant.
f fML T°rUtn autcm Progenitorum defunctorum Aedes, licet non Miao,
t , 11 an£ aPPcdentur. in re id ipsum significare, ct ad eosdem cultus erga
i^< unctorum praefatorum Spiritus exhibendo destinari videntur, quia tam
us Chung Miao dictis, quam in Chu Tang nuncupatis, Imagines,
Jlt c “rmuriorum Progenitorum reperiuntur, aut saltem, et commu-
cum i' l^Ue .bellae Progenitorum asservantur supra mensam, vel altare
'ac inscriptione : Sedes Spiritus N. defuncti Progenitoris.
non ta^e ^Ut efm fabellae saltem his temporibus, ideo fieri videntur, ut
U! iidcin s*1^**1 ° ^Oco ®P*rituum, seu Defunctorum adhibeantur, sed etiam,
qU;a eo . P,nlus. seu Defunctorum Animae quodammodo in eis resideant,
dem TabclI^°rC’ qi*°. ^e^uncri Progenitores sepeliuntur, quo etiam earun-
n‘coKia I arUm inc P*1 URl)s, in ipsomet sepulturae loco, ut ex Rituali Si-
Sis vtrhis g ^uncupato constat, ad dictas 'Tabellas, flexis genibus, et expres-
* pirittiA, seu Animae praefatae invitantur, ut in illis resideant, et
l
52
Cuna Romana
domum revertantur, quo facto eaedem Tabellae solcmnitcr doinu
tur, ac statuto tempore in Aedibus praefatis, etiam solemnitcr rTii
Dicitur etiam in dieto Rituali, quod quando in praefatis Tabellis u*”
Iiterae mutandae, vel addendae sunt (quod quidem fit, quando „ 7*
praelatas novae Tabellae introducuntur, et antiquae, seu priores J
supenorcm transeunt iuxta ordinem consanguinitatis, vel quando 1?
ratore nova dignitas, seu dignitatis titulus aliquibus Progenitor h, ,7nT'
C.1S iuxta Regni morem confertur, qui Tabellis inXto es, “f*
madefiant, ut abradi possint, et abrasis, lotisquc, lotionis aqua in Aedi/H!
Templi panetem prouciatur. ipiae caeremonia summam Sinens, -.im ,
rr: zzssa tsas
;te mtLri ^
ferri solebant, ibique asservari, et reCOndi" eu' n ^Itufii KUOA tfe tn "Z
ciali reverentia rabcIIae esuts tabernaculis cum spe-
dem Progenitorum Spiritus sTuYn1 S,im’ S1.adhiberi debeant, eorna-
tempore, invitantur, ut descendin/Tt**’ praescrtim solemnium oblationuir,
expressis verbis ut constit f \ . **? eis maneant, quod quidem fit, ve!
oblationibus faciendis orimk f ®!®IU J ^cscr*pta in Rituali Kia Ly, ubi dt
nuncupatis, qui iam quartum nU/arum Progenitoribus Xy chti, et Sien da
[juae fortnuia in medici Aedi se » '1 j. ‘l - ce" d en tiat praecesserunt, fit sermo,
bus accensis positum fi. v,- ’ l cmP" ante vas ibidem cum carboni-
tari debet, caque recitata SUM^n* J18 a Pr*mar^’ oblationis Ministro reri-
animalis, seu Victimae nino., . C1?,ten^ carbonibus cum speciali caeremonii
dal* vel saltem, « effunditur, ut vapor ascen*
mm manipulis, quae Kiane Xin .c,aere^lon‘a effundendi vinum super palea*
appellatur, quaeque pariter ?* dcscens,IS Spirituum in eodem Rituali
tun debet in medio Templi \ cutnitate, et reverentia magna ordinarii;
res cremantur, quae Hianc Chn 1 7. ,ante mensam, seu Altare, ubi odo*
| a ia similis caeremonia, cfTund ,n r ° °rilin tn°nsa vocatur, ibique posta
2: F* loco Spirituum fit fit in1.' T !tm <*Uae. vocatur Chy, idest obi*
tur "* er?tonbus)‘ Itemquc Progenitor* UltUr antltluis Vini Institutoribus,
■■ u «n atis truantur, seu frui velint8* SCU*^*^^t0mm Spiritus invitafr
rum0^ drcensu- scu Eventu spiri " ’m ln eod<™ Rituali praescribitur,
aniiauU C| |^,tmne’ Seu acceptatione 0 7’ Ctiam primogenitorum defuncto-
Sr ? ah,S Rhua!ibu* P,uries fi‘ mentio in libris
Non Miipi7!m0nm 8upra dictis invitatos 1 . lncnses eosdem Progenitorum
-lpPrsr:;;,-,;Vm^"ari-'- M fr,,i t***.™***
Ritualibus Sinicis'co1uri,tUm‘el,fn'iti',n'"' lnec','mUS' ,Ulm rcalem
«‘f cfti JU chav: chi X,n i^x^T* *“«** Confi"' ^
' Ju Nin chay ju,,,. ,r ^ 0,1 lucius vero in lun P
uium, seu sacrificandum
S. C. s. Officii
53
^ veluti adessent, (scilicet illis, quibus offertur:) offerendum, seu sacri-
ficandum est Spiritibus, veluti Spiritus adessent, seu existerent. Statutis
autem anni temporibus in eisdem locis, scu Templis praefatorum Progeni-
’(0rum defunctorum Spiritibus solemnes oblationes, seu sacrificia offerun-
-'ir ;ul quae tantummodo cuiusque lamibae \ iri, ac iVlulieres rcspcctive
conveniunt, ac earumdem familiarum Primogeniti ex lege debent primaria
„fficia in dictis oblationibus exercere, qui etiam propriis manibus anima-
lia offerenda occidunt in locis, ac cum caeremoniis in Ritualibus pro perso-
narum qualitate respective praescriptis, omniaque peraguntur eodem fere
ritu, mutatis mutandis, qui supra in oblationibus solcmnibus Confucio
exhibitus descriptus est. In Templis, seu Aedibus Chu Tang nuncupatis
iuxta Rituale Kia Ly serica non offeruntur, nec in eodem fit mentio illius
Papyraceae monetae, quae nunc temporis in omnibus oblationibus, quae
Progenitoribus Defunctis a Gentilibus fieri solent, crematur, eo quod haec
caeremonia non sit propria Sectae Literariac, neque in fine oblationis illa
verborum formula praescribitur, qua in superioribus oblationibus abeuntes
Spiritus prosequuntur, sed tantum ad id quaedam inclinationes, et prostratio-
nes faciendae referuntur, quibus peractis fabellae, si adhibitae, et expositae
fuerint, in locum suum reportantur, et in Tabernaculis reponuntur, necnon
Progenitorum nomine, scu de mandato eorundem, ut in Rituali Kia Ly
dicitur, a Magistro Caeremoniarum Ministris Primariis, et implicite adstami-
bus omnibus plurimae felicitates promittuntur, et antequam fiant nonnul-
lae ex praedictis solcmnibus oblationibus, sortibus cum speciali caeremonia
ante ianuam Aedis, scu Templi, Chu Tang eligitur dies, et de felici electione
monentur pariter speciali ritu in eadem Aede, seu Templo Progenitores
Defuncti, scu eorundem Spiritus, ut videre est in dicto Rituali, in quo etiam
dicitur, quod omnes oblationes Chi consistunt tantummodo, seu principa-
liter in totali sodalitate, et perfectione amoris, ct reverentiae, et ideo pau-
peres iuxta paupertatem suam, infirmi tuxta vires suas, in illis faciendis se
2mm’ ^ vero divitiis, et viribus abundant, iuxta praescriptos ritus eas
peragant.
Preces vero, licet ex antiquissimo ritu in Libro, seu Rituali Ly Ki
tantummodo certis temporibus, scu pro publicis Imperii necessitatibus in
^ rnplis Progenitorum Defunctorum Chung Miao nuncupatis peragendae
praescribantur, et non pro privatis necessitatibus, seu indigentiis, vel ad pri-
vatas felicitates postulandas; cum e contra hoc ipsum ex eodem antiquis-
irno rttu in oblationibus etiam solcmnibus ordinarie offerendis interdictum
n'bdom*nus eriam ad privatas felicitates ab eisdem Progenitoribus
jCtls Plendas, deprecationes, praesertim nunc temporis a Sinensibus
Tom °?r C ^Cn re^erunturi ct probantur ex alio Rituali Sinico in quatuor
et Kia Ly pariter dicto, quo Gentiles passim utuntur in Sinis,
tadt- Uuismod' deprecationes, non fuerint auctoritate publica, sed potius
Corr^ permjss*onc eodem Rituali, et alibi a privatis Doctoribus insertae,
nm 011111 ltcr autern co magis felices, ac fortunatos se fore putant, aut spe-
.T- pietate, ac diligentia solitis officiis erga praefatos Defun-
nc*i uerint. Lx Classico Rituali ctiam habetur, quod in alendis ani-
54
Curia Romana
mahbus ad usum sacrificiorum tum Xang Ti, tum Spiritibus omnibu •
Progenitorum in Templis, et locis eisdem respective dicatis offi* a
destinatis Imperii Urbium Praefectis de mandato Regio iniunctu ° •
omnem curam adhibeant, Populisque id ipsum suadeant eo nj,!';?
citates pro eisdem Populis petendas in dictis oblationibus ofW; /u
Item ex Classicis Ritualibus plura referuntur, unde deduci videt» T'
nenses non tantum a Xang Ti, aliisque Spiritibus, Montium scihcet
mmum etc., verum etiam a Spiritibus Defunctorum felicitates nluriJ
concedi ob praefatas oblationes bene peractas docuisse, credidisse ah ami
quo tempore, aut saltem finxisse. ab ntl'
Qui vero atheisticam doctrinam profitentur, et sequuntur licet eorunH
Spirituum existentiam negent, tamen quadam motione sympathica Der diZ
sitionem Mimstris ad sacrificandum, vel offerendum
aerem tenuissimum, in quem Defunctorum Spiritus resolvi asserum ^
atan ac moveri, quodammodo attrahi ad oblationem insinuant unde b 1
«e», erga 0(r„emes, adstantraquc promanar—
libr°' cui !ituius:
bello Sac. ConJeeatLmnbln, ^ Soaetatts lteritm pressis, ac in pano K-
sub nomine (W Z S *raefati athei’ antiqui onu*
cos designare vcf nominir 0mnes etiam Defunctorum, dum generic
Xin gencrice multi / . ^ Unc’ c')mPrc^len^unt. et de praefatis Quti
pariter, et honorem suadenT* ^ CrUnt’ S1Cque P°Pu!is erga illos t i morar
SemeT^r1' ^ ***' '°0' 'I
Ahxand. de Rhodes lih’ 10I> tamen negoi esse proprie Sacrificia
De Marin., Ub, \ 'ca t) ' * °f} 2 ‘ ' ®9> loquitur de 7'ji/ifAiV.1
Praeter praedictas qnl™ pariter loquitur de Tunchino.
ctorum Progenitorum aliae ? °b aUones' fiunt in honorem Defun-
nttis, ac caeremoniae eisdem IiTa so*emnes oblationes, necnon ali
poribus, praesertim prima die inn;V .u$*,scu Templis diversis anni tem
ln nov*hinio scilicet, et plenilunia Tinici,ln Solstitiis, ac singulis mensibui
solem, I)e quibus licet Vicarin* '1° °n?.rera ctirurndem Defunctorum fiei
nem non fecerit, expedire videtur P®st0 lcus Maigrot specificam mentio
tiombus minus solemnibus Confn,';^ _rat,onem supra allatam, ubi de obi.
quaesitum hic instituatur, unde " ^ Sobt's agdur, ut etiam specia
Tertio* Quaeritur an CK * * «9
wpradittas oblationes minus' «dcmnllT T pr!K'fatis Aedibus, seu Tcmpl
01 et inservire, necnon alios ritus triX’ ln cis ministrare, seu quomt
Ratm dubitandi, praeter ea «'«monias peragere
rKpcc,u Pr«f«orum Defuncto S“nt suPeri°ri ratione ad Qu*
iITr n I**»» Uti «*■ «<* «pcdicti» temporibu
R,tuabb,'‘a Sinicia, ac ad <•“* mxta prLcip
3ST dcbi,is- “ cpcciosis ,^t <IU,a 1 Ku r.v, ea officio specu:
emundem Proeiuft™ m°rc oma,:ls *«*• Progeni.oribu
rogent torum poa abl„u„ncm J*»™- » eis coram TabelH
u',fn, cum variis inclinationi
S. C. S. Officii
55
,us ct genuflexionibus, e '1’abcrnaculis per Ministros designatos extractis,
et supcr mensam, seu Altare collocatis, cereis accensis, odores, ac thura crc-
rnantur, vinum libatur, et super palearum manipulum effunditur (quae cae-
remonia indicat descensum Spirituum), fructus varii, ac potio Cha dicta
offertur, seu apponitur coram qualibet ex eisdem Tabellis, ac tandem cum
aliis genuflexionibus, et inclinationibus, Spiritibus abeuntibus quodammodo
vale dicitur*
ln plenilunio vero iuxta ea, quae habentur in Rituali Kia Ly, caeremo-
nia extrahendi Tabellas e Tabernaculis non fit, vinum non apponitur, sed
fructus, et potio Cha, caetera, ut in novilunio, peraguntur.
Insuper diebus quasi singulis, et in certis casibus coram Tabellis praefatis
ab his, ad quos spectat, inclinationes, et prostrationes variae fiunt, odo-
resque quandoque cremantur cereis accensis.
Tandem, qui sunt tenuioris fortunae, ut non habeant Aedes, scu Tem-
pla Progenitoribus defunctis dicata, in domibus privatis coram Tabellis
eorundem in supradictis anni temporibus respective accensis candelis cum
thuris, seu odorum suffitu, seu apponunt carnes, vinum, potionem Cha, fruc-
tus, et alia huiusmodi genuflexionibus, seu inclinationibus etiam adhibitis,
ntinori tamen cum solemmtate. Sinac enim domi communitor habent locum
aliquem, tanquam lararium, ubi dictas Tabellas cum solita inscriptione
asservant, easque singulis diebus saepe salutant, ac certis temporibus, uti
Jictum est, coram eisdem ritus, ac caeremonias praefatas peragunt.
Item Sincnses fere omnes scpulchra eorundem Progenitorum, quae in
mpntihus , scu locis praealtis extra moenia sunt, semel in anno adeunt, ibi
oblationem faciunt apponendo scilicet carnes, vinum, fructus, potionem Cha,
*Ullusmodi cum solitis genuflexionibus, et inclinationibus: aliquando
autcm soIcwohis haec omnia peragunt iuxta ritus, ac vires; adhibita etiam
caeremonia effundendi vinum, quae, ut supra, Kiang Xin vocatur, herbas
etiam, a gramina circa sepulturas nata eradicant, purgant, plorant, mox
finitis lacrymis, oblatis vescuntur.
j- .^as ‘nsuPcr oblationes tum solemnes tum minus solemnes Sincnses
. I Sl1 ent m,,rtnis 1 rogenitoribus, praesertim a dic obitus, usquequo
non ^ra^ariturt fluae excepta circumstantia Templi, seu Aedis, nec-
in M ,!Sll,Um sIuc*os:iru,I1t quia lugubribus vestimentis eo tempore utuntur,
q Lris L^lm suPrad ictis respective concordant. Et ideo
werini/1'! . 'l at T't ir’ an Christianis liceat praefatas oblationes, ritus, ac
ve| etiam aS COram suPrariictis Progenitorum Tabellis in privatis domibus,
pacilictj s'0 ?orunt^ern Pfogcnitorum sepulchris, aut antequam Defuncti
Gentilibus^ JUrae tfa^antUr’ ‘n eorum honorem fieri consuetos, una cum
Quinto' f)C SC.0rs’rrt Pcragere, eisque ministrare, aut interesse.
Omniores aen*Vr’ an Christianis liceat praefatas omnes oblationes, tum
*n Aedibus' UmTminus s°iemnes, necnon alios ritus, ac caeremonias, tain
“pn KUtTL,TP''3 quam domi, et in sepulchris, prout
'n ris minist rUnt> ^era^tre' aut e*8 simul cum Gentilibus interesse, vel *
ws non Sabi ni praemissa publica, vel secreta protestatione
0S0’ SCl* oivili tantum, ac publico cultu erga Defunctos
56
Curia Romana
Progenitores haec omnia praestare, nec ab eis quidquam
sperare. ” Petere, 3^
Sexto. Quaeritur, an liceat, seu permitti possit Christianis easdem A,
oblationes respcctive in Jocis supradictis, vel saltem domi ac I) 'f !
rum sepulchris seorsim, vel etiam cum Gentilibus offerre ’ alioso» ^
ac caeremonias peragere, sublatis omnino superstitiosis, vel suDemi^’
speciem pracseferemibus, hoc est ea tantummodo offerendo,
gm morem vivis offerri solem, et cum caeremoniis, ac ritibus em7‘
ficn, vel adhiberi solitis. Et an hoc saltem liceat praemissa, seu adhibin
supradicta protestatione, atWpti
Ratio «. quia nisi hacc saltem Sinensibus Christianis permittaan,,
valde umendum est, ne qui Christiani iam sunt Christianam rT “
SS»fa«t5?psSa=
loanne» Franciscns de Nico-
quem sunt Ritualia aut Textus ^“a"s EPISC0PUS licritensis, apud
'*"* T”<us al^eSat>. eaque exhibuit, et interpretatus en.
Super quinto Articulo,
Libi" ptrmit,i »*■
Coei, Ling (HjlSvS CUm . '"a«ip.io„e Xin Chu, Xin
Et quatenus negative ’ *** Spinlus, seu Animae N. defuncti.
Secundo. Quaeritur qn civ 1
cti nomine inscripto imi *a Cm 3 '>rasa ea ^n6Cripdone, solummodo defun-
Thronus. ’ sunimum superaddita litera Goei, Sedes, seu
Et quatenus negative.
Tertio, Qnaeritur, an saltem n •
Christianorum de defunctis fi 1 m cc .rat[onc> qua declaretur, quaesi
genitores pietas esse debeat ^ua^*s ^'orum. ac nepotum in Pro-
Hinc quaeritur quid decerne* a
omissum, tenoris sequentis Um sit circa tertium Articulum supn
Quaesita super capitibus int^ t, •
Summo Pontifici Alexandro VU Missionis Operarios controversi:
dica declaramus: ac proinde Misrio—*’ muItis in rehns non esse veri
reae quidem, « sapienter, at ^P0**'* ^ Apostolica Sedi
tum n°n.possc> ad usitatum apud Sin tlntias ,n dubiis expressas dat ii
tUm Pcrm,riendum. pud Confucii, et Progenitorum cui
Responsa.
Quae ad Quaesita superius r«.]->* -
^dtind<rr'1"%d' mandat0 san,'’mPe'mVII° 'l"m,rno. "laturo, ac diligffl
deinde ,ussu Sanctissimi D. N. dT"*""4 XII prius inchoato
^'untntu pp vt
XI per plures anno
S. C. S. Officii
57
continuato a Sacra Congregatione Emi nomissimorum ac Reverendissimorum
DD. S. R- Ecclesiae Cardinalium in tota Republica Christiana adversus
haereticam pravitatem Generalium Inquisitorum a Sede Apostolica spe-
cialiter deputatorum, auditis partilius, necnon Theologorum, et Qualificato-
mm ad id deputatorum votis, data fuerunt, ac postmodum ab eodem San-
ctissimo Dom. Nostro approbata, et confirmata.
Super quarto Articulo.
Ad sex Quaesita huius articuli Sacra Congregatio respondit: Christianis
nullatenus, nullaque de causa esse permittendum praeesse, ministrare, aut
irueresse soiemnibus sacrificiis, seu oblationibus, quae in utroque Aequino-
ctio cuiusque anni Confucio, et Progenitoribus defunctis fieri solent, tam-
quam superstitione imbutis.
Similiter nec esse permittendum in Aedibus Confucii, quae eo ap-
pellari dicuntur vocabulo, quo apud Sinas i dolorum templum designari
dicitur, exerceri, ac peragi a Christianis caeremonias, ritus, et oblationes,
quae in honorem eiusdem Confucii fieri dicuntur tum singulis mensibus
in novilunio, et plenilunio a Mandarinis, seu Primariis Magistratibus, zliis-
que officialibus, et Literatis, tum ab iisdem Mandarinis, seu Guberna-
toribus, ac Magistratibus, antequam dignitatem adeant, seu saltem post
eiusdem possessionem adeptam: tum denique a Literatis, qui postquam
ad gradus sunt admisi, e vestigio ad Templum, seu Aedem Confucii se
conferunt.
Item non esse permittendum Christianis in Templis, seu Aedibus Pro-
genitoribus dicatis oblationes minus solemnes eisdem facere, nec m illis
ministrare, aut quomodolibet inservire vel alios ritus, et caeremonias
peragere.
Demum, nec esse permittendum Christianis praefatas oblationes, ritus,
•w caeremonias, prout in Quaesitis relatae sunt, coram Progenitorum Tabel-
L, in privatis domibus, nec in eorumdem !'rogcnitomm sepulchris, aut
antequam Deluneti sepulturae tradantur, in eorum honorem fieri consuetas,
una cum Gentilibus, vel seorsim peragere, eisque ministrare, aut mteresse;
mi" praedicta omnia, tanquam a superstitione inseparabilia, iuxta ea, quae
•n. Quaesitis proposita sunt, ne quidem esse permittenda Christianis, prae-
missa publica, vel secreta protestatione, se non religioso, sed civili, ac poll-
wt° tan^m cultu erga Defunctos illa praestare, nec ab eis quidquam petere,
Ciet
p . . m, Pcr Responsa huiusmodi non censendam esse damnatam
Inis u,llam _ am* seu assistentiam mere materialem, quam cum Gentili-
n, - "PCrstltiosa peragentibus, citra ullam sive expressam, sive tacitam
florum aonrohritirviv .... . , . ,
superstitio,’* ' , ,oncnb at quovis ministerio penitus secluso, eisdem
diter odia'^ aCt-T8 tluan^ocluc praestari contingat a Christianis, cum
iione ’ Ct inim*citiac vitari non possunt, facta tamen Fidei protesta-
« monte periailo subversionis.
Similiter n pc ni*r \ n * - *
peragi possim Per eadem desponsa vetari, quo minus erga Defunctos
Slnt a a» s* quae sint iuxta earum gentium mores, quae vere
58
Curta Romana
superstitiosa non sint, nec superstitionis speciem praeseferant ,,h •
limites civilium, ac politicorum rituum contineantur, porro q ’ W mtli
sint, et quibus adhibitis cautelis tolerari valeant, tum DoridniT!"1
Antiocheni Commissarii, et Visitatoris Generalis in Imperio Sin
Episcoporum, ac Vicariorum Apostolicorum illarum partium md^’ tUr'
quendum esse; qui tamen interea omni, quo poterunt, studio Jdn' ^
curare debebunt, ut Gentium caeremoniis penitus sublatis 'ili; ■'
Christianis, «, pro Christianis hac in re uso «cipian.ur t™'* 1
lica Fcclesta pro Defunctis pie praescripsit. **
Super quinto Articulo,
Ad tria Quaesita huius Articuli Sac. Congregatio resnond.V ru ■ .• .
non posse permitti Tabellas Progenitorum infta q: P •’ Chnstlana
privas domibus retinere, eum i^tio^'qua^“
defuncti ibidem aliquando sisti vel desidere si™fi ' Ani'™ ,lllB
qua Sedes, seu Thronus, adeoque ,d“m c 1^'“ “ ““ *
.naeriptione designari videatur P ’ magls co"traca'
illamm usum s^cf us^I^sc^ cKlJ” .Dcfunctl. nomi"e inscriptas, tolerari post
arbitrari non possint Tabellas' hr dum“!‘’do qui Christiani non sunt,
qua ipsi illas E , hl,IUSn,od‘ » Christianis retineri ea menti,
bellarum appCnd" e ' u ad latus ipsarum Te
qualis filiorum, ac ncDoni m 8lt .^bnsttanorum de defunctis fides, et I
,Ad Quaesitum tertii Articuli huc^rat0res PloteS csse debeat, cnuncietet. I
troversiis* Sinieis ^ZtZ^tZ * in ™“di *
nimirum ad ea quae sibi nm ' t cluo morc recedere cogatur; quo [
responsa quidem veritatis tamets* diversimode exposita fuerunt, I
huiusmodi veriute, seu f,!,;.?,, nun<^Uam vero super expositorum I
• seu latinate pronunciare consuevit. I
Decretum SS D M n . . # I
<Migens examen editum. 9 infirmantur relata Responsa , post I
, , fn Congregatione Generali c* .. ►IBI
ia ita in Palatio Apostolico Quirinar^6 °m’’ et ^ niversalis Inquisitioni' i
Providentia Papa ^^^ Sanctis». Dom. N. D. Clemente
• cc * CardinaHbus in tota et Reverendissimis DD« I
deputatis'11 ''"'rilihUS 'uquisitoribusl Sm^sld”^ haereti?m I
Sanctitas Sua. postquTO - , Apostohca spee.al.tcr
Kr„ r0^. aui coram se habi-
torum sente »*** Quai*ficatorum ad id a sa p>racm’Ss*s Quaesitis , seu Dubus t
i.pZTZT CKCpCTM= poatoual t^"- "fn- Innoeentio XII depuu- I
RonTe n,!' ’ “ Rosali™i VfcSJ?„P,Unf d« H» egerat cum DD. I
"UnC commorantibus; ac postqul S°S,olicis Regno Sinant»,
ei*uim quicquid in eiusmodi I
v r v nfr,ri;
ontroversiis Patres Franciscus Noel, et Gaspar Castner Societatis Icsu Pro-
curatores- et Missionarii Apostolici eiusdem Regni deducere potuerunt, seu
voluerunt, audiverat: Responsa supradicta, quae in aliis praecedentibus
Congregationibus similiter coram .Sanctitate Sua habitis diu, multumque
discussa, ac mature examinata fuerant, confirmavit, et approbavit, iliaque
D Carolo Thomae de Tournon Patriarchae Antiocheno Commissario, et
Visitatori Apostolico in praefato Sinarum, et aliis Indiarum Orientalium
Regnis transmitti mandavit, una cum congrua, et opportuna Instructione
desuper facienda, ad hoc, ut tam ipse, quam reliqui Archiepiscopi, Episcopi
seu alii, qui in illis partibus, Visi latoris, Delegati, seu Vicarii Apostolici
munus exercent, vel in posterum exercebunt, Responsa huiusmodi ab omni-
bus, et singulis nunc, ct pro tempore ibidem exis tentibus Missionariis cuius-
cumque Ordinis, Religionis, et Instituti, etiam Soc. Iesu, nccnon ab uni-
versis Christifidelibus earumdem partium sub poenis canonicis, qua decet,
obedientia observari curent, et faciant ; suspensa tamen interea, iustis, et
rationalibus ex causis animum Sanctitatis Suae moventibus, eorumdem
Responsorum publicatione, seu quavis evulgatione tam in Urbe, quam in
aliis Europae partibus. In contrarium facientibus non obstantibus quibus-
cumque.
(BuU. Rom,, tom, io, p. 129-138].
772.
S. C. S. Off. (Aethiopiae), 22 iul. 1706.
Itrum liceat celebrare cum vino facto ex uvis passis.
R. Licere, dummodo liquor ex colore ct gustu dignoscatur esse vere
vinum.
[Collectanea S, C. de Erop. Fide, vol. I, n. 270. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXV, p. 441].
773.
S. C. S. Off., 15 maii 1709.
S. C. respondit:
Non licere catholicis communicare cum haereticis et schismaticis, et
COrum u,nfes$iones audire, nec coram illis emittere, nec iis sacram Euchari-
stiam conferre.
[Collectanea S. C. de l’rop. Fide, vol. I, n. 276].
774.
S. C. S. Off., 21 nov. 1709.
tolid*^*1131^0 tlua^c^ie ministro per servigio delle chiese degh armeni cat-
tolici' ' t0 'n t]uanto in Giulfa, per non esservi vescovi armeni cat-
dei v« I?an, mo a^ ordinare ed a prender gli ordini sacri da qualcuno
C0V1 9c>smatici ed cretici.
6o
Curia Romana
R. Nullo modo licere; et ordinati ab hujusmodi Episcopis 8ljnr •
lares, ac suspensi ab exercitio Ordinum. * 1 nt ,rregu-
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol I, n. 278j.
775.
S. C. S. Off., 13 iun, 1710.
Lc Cosmuzioni pontificie emanate contra sollicitantes mmnr, 1
!c naztoni, cd in conscgucnza cosi obbligano i Kreci com^T,^"0
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol I, n. 2~g] S‘‘ ^
776.
S. C, S. Off., g mart. 1712.
dr^S** tC",P0.rum.n«“si“K. possit omm
vel sequenti hebdomada occurrentibuf ^U°buS f“VS 'bPl!c,bus in eadem
tali modo facta possit fieri <dn<* ■ , s' CUm co at,° ^rdinum sacrorum
R- Affinnativeb 1^. °’ “ maiori CtIm curitate,
latis, iuxta formam Constituti v PraL‘cePto non continuis sed interpo-
[Collectanea S. C dT^on Fi !' ,InTnocentii ™. «
• v-. ae i rop. Fide, vol. I, n. 280].
777.
s. c. S. Off., s apr. 1713,
I Ti QiSlh\ls prop(]jj[|je (r\ * .
rationabile fundamentum dubiSodi^n *jPt,Sn 10 foe^us abortivi) si suppetit
nalt, tunc potest et debet •' t,etl,s die sit animatus anima ratio*
ratiunabile fundamentum. nnlL™" c0"diti“"e; si vero non suppetat
an sit rationabile fundamentum tlt^* f0.1?1 baptizari. Ad videndum autem
^ ^'ltb eeotingentiu sive i >S consulcndi sunt medici et thr
[Coileetanea S. C £ SI' ’ '"'f bus Particularibus.
' I rop- Ftdc, vol. I, 282].
778.
S. C. s. Off. 22 ... ..
q . . •> 22 mau 1713
bc 1 missionari viaecian,^ **
‘Uiuln, se si presentano per domant C°ntenrc l! santo liattesimo agli
non quanto i„ quelPangustia “"f Pedente istruzionc, sc
si obhl^k- edc’c del1 essenza di qud sT PU° loro 8Uggerire, dei misten
r Civt “vi *
[Collectanea S. C. de Prop. Fide vol j 8
’ VD1* C n. 283!
1 Cf, M. jjjj.
S. C, S Officii
779.
S. C. S. Off., 25 iun. 1715.
Episcopus Constanticn. obtinuit ab hac Sacra Congr. S. O. facultatem
absolvendi haereticas pocnitentes, id est;
! Recipiendi haereticos illosque absolvendi dummodo sincere coram
notario et testibus abiuraverint, et iuramentum praestiterint a similibus in
posterum abstinere: et haec facultas in solidum conceditur Episcopo et
Virarin in sniritualibus cenerali: et quidem absolvendi in ntmnm- t‘,
eius Vicario in spiritualibus generali: et quiuem absolvendi in utroque foro,
2, Pariter in utroque foro absolvendi legentes libros prohibitos haere-
ticoruni*
1. Dispensandi super irregularitate cum haereticis poenitentibus in
utroque foro.
4. Ut, cum singulares casus occurrerint, vel expedire videbitur, possit
Episcopus 18 sacerdotes sub delegare, qui haereticos, abi uratis prius verbo
in ipso Sacramento Poenitentiae haeresibus, praestitoque iuramento in
illas amplius non incidendi, in foro dumtaxat conscientiae, citra ullam habi-
litatem et dispensationem, valeam absolvere.
5. Deputandi alios 18 sacerdotes, qui valeant absolvere poenitentes (in
foro dumtaxat conscientiae) ab omnibus casibus reservatis etiam in bulla
Coenae, de praeterito et usque in diem datae praesentium tantum incursis.
Ultimo, quod talis facultas valeat ad quinquennium, ab infra data pro-
xime futurum.
Circa talem facultatem proponit Episcopus quaedam quaesita, et petit:
1. An haeretici poenitentes de necessitate coram notario et testibus
abiurare debeant.
2\ Utrum ubi impune grassatur haeresis, non sufficiat cos abiurare coram
P otnitentiario in foro interiori.
3* An iurare debeant dc necessitate, quod a similibus abstinere velint.
4- Utrum propter periculum periurii non expediat remittere tale iura-
mentwn.
R* Ad 1, Affirmative.
^ ^on sufficere, si velint absolvi in foro externo: sufficere autem, st
men in oro interno absolvant, dummodo Poenitentiarius sit delegatus ab
piscopo iuxta formulam facultatis,
3* Affirmative.
rr it' N°n exPedire> nec licere.
0 ectanea S. C. de Prop. Fide, vol. 1, n. 2S7].
780.
S. C. S. Off., 27 iun. 1715.
^cklen^uj1 *** adhibenda Carolo Wipperman de Rostock in ducatu
intendent- ** Punicanti, et lectori theologiae lutherance quietisticae, super-
’ et octori primario sectae lutheranoruiu quietistarum, S. Fidei
62
Curia Romana
Catholicae reconciliato in S. 0, Parmae, et circa nonnullos errores \
in eius Baptismo: an ipsi credendum sit circa ea quae enarrat Et
affirmative: tum ut ipsius saluti, tum etiam ut caetcrorum illius seo^
religionis, praesertim si fuerint ignorantes, saluti pariter consular», L’
mur: an dictus Wipperman sit rebaptizandus; et quatenus affirmativi
absolute vel sub conditione; et quatenus affirmative: an teneatur confit
omma peccata praeteritae vitae; et quatenus affirmative: an confessio n '
ponenda sit vel postponenda Baptismo conferendo sub conditione " *
R. Carolum Ferdmandum esse rebaptizandum sui) conditione et ml
PraCtemae Vitae PeCCata C°nfiteatUr’ Ct ab * ^ con!
w" p. S3,4 dC Vnp- m vo1- • - Cf. etiam Acta S. S,
781 ■
S. C. S, Off. (Graeco- Melchit.), 2 iun. 1718.
S. C. resp.:
dispen™ .«^“a “gTede3V "T? in -
speciaiem f^ha^ThVentiimf P“ ’ “ ab ^ deleea,is ad id
(Collectanea S C. de Prop. Fide, vol. I, n. 293].
782.
S. C. S. Off., 5 ian, 1724.
gravi, ignoto testimonl oBdeto0nm^to! ^ *** homine incert0*. in re adw
infans sub conditione eriam. . Potest: quare tunc rebaptizandus est
suspensam ferat, ut pro expositis nty ?C suscePto Baptismate a collo
[Collectanea S. C. de Prop.
c „ /B3*
■ ■ S. Off. (Sutchuon.), 28 sept. ,724.
t. An (Vic.Ap.) debeat desistere k 74 -9
catec umenatus qui recensentur 1 (’!■ t?»*1 institutione quatuor gradui
primitiva Ecclesia usitati, antiqdtus
t 2. Quatenus negative n, adultos baPt«et.
Baptismo adultorum in fhe quando^oT 'a Gemoniae praescriptae
-pen. vel sufficiat eas catechumenus debei
c„, . ' anUltas Sua decrevit quod praevia n lnistra.re s‘ne alia repetitioi
cap^citammoT"1 Pr° te,nporc necessario su,ficienti instructio
„ P€rs,JI13nim, omnes caeremonia pportlln° iuxta qualitatem
[Collectanea ^ “""*** *“ 0rd‘n<
* * 3^1],
784.
S. C. S. Off., 28 nov. 1725.
Relato folio a S. C. de Prop. Fide ad S. Off. remisso, continente ordina-
tiones factas a defuncto R. P. ! >. Episcopo Larandensi, Vicario Ap. Missio-
nis Occidentalis in regno Tunkinensi, tenoris sequentis, videlicet:
- 1. Quicumque..
6. Si Minister petat ab alio Ministro, ut ipsum adiuvet in administra-
tione Sacramentorum, tunc facultatem tali Ministro concedimus, ut illum
adiuvet, et e converso.
7. Si aliquis Minister huius Vicariatus ad alium Vicariatum se confe-
rat ad confitendum sua peccata, et Minister alterius Vicariatus cum ipso
confiteri voluerit, talem Ministrum absolvere non poterit, et idem c con-
verso.
8. Denique mandamus omnibus Ministris huius Vicariatus, ut quoties
Confessiones mulierum audiunt, habeant cratem ex cannis indicis bene con-
tiguis compactam: si autem illas sine crate audierint, mulier poenitens abso-
luta non manet, et confessarius sacrilegium committit, quia in tali casu
tali confessario facultatem absolvendi non damus. Excipitur tamen casus
in quo mulier infirma sit ».
KE. PP.... decreverunt: Abolendam reservationem sub numeris i,.„ et
7 ■■ Quoad 6 casum, seu ordinationem sub dicto numero positam, appro-
bandum. Quoad decretum positum sub numero S, reformandum, et prohi-
bendum tantum sacerdotibus, ne confessiones sacramentales feminarum
audiant sine crate spissa, ubi commode fieri potest, deletis omnibus poenis
ct signanter nullitatis Confessionis.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide (1S93), n. 986].
785.
S. C. S. Off., 29 nov. 1725.
Relato folio a
*s- Congr. de Prop. Fide remisso, in quo continentur
'n rascnptae ordinationes factae a defuncto R. P. D. Episcopo Laranden.,
icano Apostolico in Regno Timkini, tenoris sequentis, videlicet: Ordina-
!mts tempore persecutionis:
1. Omnes ministri huius Vicariatus poterunt absolvere illos christianos
. abiuraruli Jidern non fecerunt, neque aliquid ad rcligio-
idfl Pbrt,ncris gentilibus tradiderunt, nec imaginem percusserunt, nec
z ™orav«runt, neque legem Dei negaverunt.
not u mnCS ' ^ chirographum fecerunt hoc modo, scilicet: Omnes
• ultll'' T**0 fegem servavimus ct tuitum Deo coeli tribuimus; nunc autem
fjgtn lctum regium quo U \ lusitanorum prohibetur; illi obedienUam prae -
lusit >Ci>lfes no j legem hmtanorum non observamus, vel nos quid sit
a>!on/m nescimus. Hoc modo chirographum conficientes, si alias res
64
Curia Romana
S C. S. Officii
T
T- ^ __
ad religionem pertinentes mandarinis non tradiderint, nec imaginem o
culcaverint, vel reverentiam idolis non fecerint, tales ad Confessionem aditu
poterunt .
3. Omnes illi qui chirographum fecerunt fidem abnegando, vel ifo
fecerunt, nullam mentionem facientes de cultu ab ipsis vero Deo p raestit
sed absolute legem lusitanorum se habere negaverunt, et simul illi qU; rc
licet minimas, ad religionem pertinentes tradiderunt, vel imaginem concu
caverunt, vel reverentiam idolis praestiterunt, tales ad Confessionem noi
dum admitti debent; debent tamen a ministris admoneri ut totis virihi
procurent lacrymis et suspiriis ad suorum peccatorum magnum dolorti
et contritionem se excitare; quo supposito, ipsis de remedio providcbitu
et interim moneant tales peccatores ut interim haec observent;
I. Per trium mensium spatium, quatuor diebus ieiunent in quolibi
mense. Si autem sint officiales, qui gravi labore occupantur, ita ut ieiunai
non possint, in tali casu illis concedetur ut ad satietatem manducem »
orizam tantum cuna s a!e adhibito. *
II. I nbuant aliquam eleemosynam pecuniariam, quae servetur, distr
nuenda postea paupenbus temporibus calamitatis.
III. Insuper intra spatium sex mensium, tales peccatores debent singu
~™«rTC qTUi“ Pa,er «/*.. K»Uhi« illo tunc debent f
Peccata m r' J*’ 1 ai™luc osculari, enixe Deum deprecantes ut ips:
peccata sua condonare dignetur. ^
adde! C°ngregantur> tales Poen it entes deber
ut sibi peccata con 1 .. e' toto corde totisque viribus Deum exorar
turos de caetero ^ *®tietur’ 'n ver*tate promittentes se non pecca
poterunt, quinque tamen v* )pr0n”ttentes atl Confessionem denique admit
supradicta intellieantiir fSeX mens.‘bus ad minus transactis. Haec omni
interiori confessarii aliam ’ quibus non obstantibus in for
intra tempus praefatae nn,B , • m P0erutentiam ipsis imponant. Si fort
fiteri velit, debet illi impon^0 ^ * ’^U‘S Praedictonun infirmetur et cor
coram christianis verbalem sui ^,Jenite*m^a Ptcun*aria ioxta suum posse, <
ad Confessionem admittatur Jieccatl detestationem faciat; quibus peracti
tenti as adimplendas cogatur * aUtem c°nvaluerit, ad omnes illas poeni
R- SStnus D, N, auditis vmi- tr
neophyti tunkinenses pro publica et ^ CC., decrevit quo
rare coram christifidelibus, et ahm*1^0-5*3813 teneant,lr tantum semel abiu
sio nes sacramentales, miunctis nn^n*»l°n* Pcracta, admittantur ad confes
tis^V Lpr Dccrftum ab hac S. C. edhi?tUSrSa*Utanbus arb*trio confessari
apostatas a fide *8 IuHf ,63°. tenoris sequen
ttott terti
tlH S' C' apostatas a fidi die 18 Iulii l63° t*.
“fTJ' m °fos,™n °d p™»™.™, .
habauf ’ZT Hi mS'<™ «« cam
oriretur suspicio t ***** ** «* dia delet' Te,gwntsi st vero Slt
p°- ,am -*•» p™**
65
Instructio. - Essendo state esa minate lc ordinazioni dei defunto Mon-
. ‘c Vescovo Laradense Vi c. Ap. della parte occidentale dei regno di
Xkino fatte per osservarsi nel tempo delle persecuzioni, si e stimato
soediente ordinare che si osservi 1 'accluso decreto conforme ad altro decreto
dalfanno 1630 emanato. Si awerte pero che dovranno eseguire detto
decreto, eJ abiurare 1’apostasia non solo quelli che faranno quanto si con-
dent sotto il num. 3. di dette ordinazioni, ma ancora quelli che faranno
, Jchirografo nclla forma descritta sotto il n. 2, mentre vertgono a negare
■nclie questi di continuare nella professione della fede cattolica, dicendo;
Omnes nos usque modo legem servavimus, et cultum Deo coeli tribuimus ; nutu
satem videmus edictum regium quo lex lusitanorum prohibetur; illi obedit e -
num praestamus dicentes quod legem lusitanorum non observamus; ptrehe iri
quelle parti per legem lusitanorum sin tende legem Christianam, ecl il senso
ehiaro che protestano di recedere «.lalla leggc che usque modo servavimus,
t dal culto che Deo coeli tribuimus.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 304].
786.
S. C. S. Off., 7 iun. 1726.
Se sin lecito ai sacerdoti latini di celebrare secondo il loro rito, ma senza
i altare portati te di pietra, nelle chiese ed altari dei greci uniti, che sono
■ii tela consagrata dal \ escovo greco con unzioni e con reliquie, mentre
dai greci si celebra hberamente nelle chiese ed altari di pietra dei latini.
R. Non licere.
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. I, n. 306].
787.
S. C. S. Off., 22 ian. 1727.
‘tSP*; Mulieres sollicitatas non teneri ad dcnunciationcm, si mini-
-n nquwtionis et Vicani Episcopi in longinquis regionibus degentes, sine
incommodo adiri nequeunt. 5
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 30S].
788.
S. C. S. Off., 29 nov. 1729.
alcln^ dc. ^.e£cov*. t* de' missionari capitate dall’ Albani a si ha
^enit da "UC1 crist*an' a^inc di sottrarsi da molte angarie, e special-
l^Wcnto3^* lltribUt° turcbi. fm i quali essi cristiani vivono, al qual
fra i tur ^ tutb coloro, che essendo d'altra religione si tro-
* “®1’ tcc O V,. nno Pcr costume d’imporsi un nome tureo, come Asan ,
Tl ■ c®c coprendo con tal nome la religione cristiana, che
66
Curia Romana
essi professano, evitano per lo piu le angarie, ed U pagamento dcl tribu
Presupposto tal fatto, si domanda dai Vescovi, e dai missionari delTAlb ■
se possa permettersi ai cattolici 1’uso dei nome tureo per Io fine suddftT
o se debbano negarsi, owero concedersi i Sagramenti a coloro che •’
praticassero.
La Sacra Congregazione e stata sempre, e presen te mente, e sara '
avvenire costantissima non solamente a non permettere mai ai cattolici
azione alcuna, owero uso di qualunque segno (consista questo in fatti '
in parole) che sia protestativo dcl maomettismo, o d’altra falsa religione
ma anche in proibir loro assolutamente quei segni, owero usi, che si dicor'!
equivoci, sempre che vi sia alcuna delle seguenti circostanze: i, che vale,
dosi di tali segui, o usi equivoci, si costituisca Ia persona cattolica in ptn.
colo prossimo di negare ia vera fede benche solo esternainente; z. quandi
dai valersi di tali segni, o usi equivoci ne siegue grave scandalo dei prossimo;
3/ ^uandu Ji: [';'.uica udi segni, o usi equivoci, lo fa con animo e conpos*
nya intenzionc di persuadere ai circostanti, ch’egli sia veramente tureo, o
d altra falsa religione; 4. finalmente in quei rincontri, nei quali obbliga ii
precetto affer mativo di confessare Ia vera fede. In tutte e quattro queste
circostanze, siccome comunemente i dottori insegano, ed ha piu volte li
V* de,cls°’ non 4 Iccit0 in m(>do alcuno di valersi di segni ed usi equi-
voc); tmde il valersene in qualunque di queste quattro circostanze sarebtx
denza811**0 ^eccat°' <luan*untluc s* conservasse nel cuore la vera crt-
lecito a iTiXa,1|UtStr '■*!? dottnna> ne siegue, che per Io piu non si
poiche mr 1 Serv’rs' del nomc tureo per lo fine sopradeti
£ P" i' ,f ?l,C‘lrl° «"» in periclo di neg
mere h falw OD:_- * ° e e senza aver positiva intenzionc diimpi
nS^1 aTJK a' S* Cd in in cui non .
esaminate le circostanze H •f' S‘CCh<: I"*?1*0 ' ' escovi e missionari, b
non possono schivarsi da quefia*'
lo fine mcntovatOj tmti e ? imPongono il nome ™tc0 P
alcuno permetter’ loro talTI;" incontri- no" dcbbono “ ™
ad essi i Sagramenti tutt ^ 1 ’> C SOn tenutl Per conseguenza di neg
della vita lasciarla non vogUonrf C & * niedes'm* a qualunque costo anci
Ma perche p0l) assoluta°"“*
circostanze in riguardo d'alcu ' ^ r ando* potrebbero le suddette quart
non paia per se stesso seeno nror cessare, ed il valersi dei nome tur
_*•? ' 1* . P 'ohi i nomi oroort ,^tlvo del maomettismo, ma sl bene aegi
g individui, ed a distinguere im, * n,ltllra sono bensl ordinati a significa
necessarissimo in tutte Ie ' P0^01^ dalTaltra, come si costunw, 1
Cl.' 1 c’ m* nori sono propriamt‘nr!°ni £*Cr ,^a soc*ct;\ e per lo commere
1 V at"si dei n°mi turchi e 10 stes_( ‘,rti,nati a distinguere le sette, e pd
gando bandiere turchesche, c sinS "“f. Vestlr* alia turchesca, usar na*
2 1 debbano in tal 3 fine di «aperc come i Vescoi
‘ d,stin^cre nclta presente mfreri^^ C°ndursi> <luattr{J casi fa di m
S. C. S. Officii
67
11 primo 4 di que' cristiani, che hanno gii usato il nome tureo, e se nc
volte valuti nellc fiere, e quando sono stati richiesti del tributo
^ pagarlo; ed in questo caso puo domandarsi se, quando non vi concorra
muna delle quattro circostanze, possano i detti crifltiani continuare tal pra-
[ica, non solo per esimersi dai tributo, ma per sottrarsi da gravissimi mali,
cri certamente soggiacerebbero, se manifestassem ai turchi il passato
inganno,
\ questo primo caso si risponde, che potranno i Vescovi, e missionari
toiierare in tali cristiani la continuazionc, di che si tratta, senza esduderli dai
Sagramenti, poichi supponendosi gravissimo il male, a cui soggiacerebbero
manifestandosi cristiani quali sono, rendesi loro lecito per questa cagione il
segno equivoco di nome tureo. E benchi i turchi prendano tal nome per
stgno protestativo della loro setta, quando i cristiani non abbiano tal posi-
tiva intenzionc d’ingannare i turchi, ma solo di nascondere la religione
cristiana, 1'inganno e dei turchi che se lo prendono per esserc poco avve-
duti, siccome accade quando da cristiani si alzano bandiere turche solo a
fine di sottrarsi da pericoli, i quali temono. Devono bensi dai Vescovi e d.u
missionari essere awertiti tali cristiani di non praticare altri segni equivoci
assolutamente non necessari a sottrarsi dai mentovati gravi pericoli, come
i parti colarmente il mangiar carne coi turchi nei giorni proibiti dalla
S. Chiesa, poiche, anche presupposto che 1’astinenza dalla came in essi
giorni non debba usarsi per precetto divino, il quale obblighi a professarc
con siffatta astinenza Ia fede cattolica, il solo precetto ecclesiastico circa tal
materia n£ tampoco puo trasgredirsi per il solo motivo di scansare ii paga-
mento del tributo. E perciocche il eontenersx nei suddetti limiti riusciri diffi-
cile nella pratica, dovranno i medesimi Vescovi, e missionari, ed altri sagri
ministri esortar caldamente simili cristiani ad andarsene in luoghi ove non
siano astretti da tal necessita, per essere cosa molto facile ad incorrersi, in
progresso di tempo, in alcuna delle quattro notate circostanze.
11 sccondo caso, che puo accadere 6, quando vi siano dei cristiani, i
quali non abbiano ancora assunto il nome tureo, ma vivono con animo di
assumcrlo per sottrarsi dai pagamento dcl tributo, e si domanda sc possa
loro ci6 permettersi.
I-d a questo secondo caso si risponde assolutamente, che non possa
Permettersi; non ostante che possa tollcrarsi, colle condizioni prescritte, il
continuar luso del nome turchesco in coloro che gih Tassunsero, poiche
a 'luf U che gia 1’assunsero, sovrasterebbcro mali gravissimi dai turchi,
quan 0 dalla deposizione del nome turchesco scorgessero essi turchi il
_ ato 1T1^arU10» *I che pu6 rendere scusabile il ritenerlo. Ma per assumerlo
bast reSta a^tr° modvo» c^e >1 voler esimersi dai tributo, e questo non 4
tono ip a scusabile 1’assunzione di simili nomi, quando infatti
aii«t,ne ,,bania m°ltissimi cristiani anche poveri, i quali anche senza
1 uso di nofYi? • * , . , . * - .
bucn a Ilorni turch> vivono tra 1 turchi medesimi, e soggiacciono di
sionarM ° a^PaSa^Tlento del tributo. Onde i Vescovi f i parrochi, ed i rais-
^ ec* a cu^ spetti, dovranno nelle prediche, nclle
e nei catechismi msegnare, e persuadere ai popoli non esser
lecito in alcun modo d’imporsi tali nomi in avvenirc, cd essere obbl' ,■
ad astenersene onninamente. u®*1
II terzo caso puo essere di quei cristiani, i quali avendo apostatato di!l
fede cattolicar ed abbracciato il maomettismo, sono poi pentiti ritornati alb
fede cattolica, e si domanda se questi possano continuare a valersi dei notr/
tureo, che assunsero apostatando, per esimersi non solo dal pagamento dd
tributo, ma da altri gravissimi mali, a cui scoperti soggiacercbbero.
E a questo tereo caso si risponde, che avendo tali cristiani con atti
veramente protestativi delta setta maomettana dato fondamento ai turcly
di credere con prudenza, che essi veramente siano della setta di Maometto
continuando a viver tra turchi co'nomi medesimi, che assunsero apostatando'
puo dirsi che il nome tureo, benchi di sua natura equivoco, dagli atti prott-
stativi precedenti resti quasi che affatto determinato a significare, che dim
ancora la professione dei maomettismo; quindi t che tali cristiani se non
anno coraggio di manifestare a’ turchi la loro conversione, sono temitj
certamente di allontanarsi dal vivere tra i turchi con portarsi ad altri paesi
ove sotto nome enstiano possano sicuramente vivere. Ne basta che la loro
n°ta 31 S0li/edel!' ma di 4 necessario, che almeno is
^ SU n°tlficatU ° da essi> 0 da altr» ^ turchi medesimi,
1'Albizzi ApT»*!1 r^UeS? ^'onS^e8a2*°ne ai 18 Luglio 1630, presso
non Duboemm' ^ ^ n* 29.1 Sicch£ a’ cristiani di questo terzo caso
gano dei no n ^ t CrS'’. ^ n°n pCr <iua^c*le tempo, che nclle occasioni si val-
per qualche il? CCOm* non pu^ lf,ro Permettcrsi, se non parimente
alia religione cattolica6 maiufcstino a’ turchi il ritomo che hanno fallo
il
quarto caso, che pu6 accadere in tal materia si e di coloro, che
essa di poi abiurata * Profess°ri della setta di Maometto,
cristiani che irremi«;K‘iSOn'' attI cr*s^ani cattolici, e si domanda se tali
possono continuare a valer^d ?areb!lero fatt‘ ntorire, se si scoprissero,
non che dal tributo m* 1 n C nome turco chc avevano, per esentani,
uiu, ma ualla morte 1
A questo quarto caso •
altri piu toHcrabili ritenen \ ns.ponde C*1C simili cristiani siano di tutti git
vivono coi turchi. ImperoJU ,"1°™!® tUrchcsco nel tempo che trattano c
detto, e meramente equivoco ‘“tenzione di nome, il quale, come s'c
che una mera industria, con n°n F“ di sua natura protestativo, non e
cattolicismo, ne essi, come oli ascon<j°no ai turchi la conversione lorod
. °’ fnndamcnto a’ turchi di ap°Statl» ,lanno dato, con alcun atto volon-
st ano turchi. E pero se questa '^rc prudentemente che tuttavia
a» pnmi cristiani convertiti dal *ndustric furono anche praticate
i' . mmm' «enza che fossem f 'm° per sottearsi dallc persccuziow
le iimn?060 sarFnno cotidannevnl^0 .da®** Stichi Padri condannate,
ISZ e!i?are '» "C1 -ristUni . di cui si « *
°ri in questa sorte di cristi • bcnc’ chc non neonoseS#
iani Coraggio bastevole a tollcrare
‘ « **. 7S5.
s. c. s, Officii
69
martirio in caso che lossero scoperti, dovrebbero altresi caldamente esor-
urii a fuggire il commercio de 'turchi, con andarsene ne’ luoghi dei cri-
sttam.
Sicchd a ridurre le risposte di sopra date in compendio, si dice che il
chiantarsi coi nome turchesco non e mai lecito ai cristiani quando cio da
loro si prattichi con intenzione positiva di persuadere ai turchi, che essi
eziandio siano turchi, poiche 1 'intenzione di dare a credere il falso, e non
gji di nascondere solamente il vero, sarebbe in questa materia un voler
simulare falsa setta, il chc h sempre grave peccato. Non d parimente lecito
quando chc ne riceve i! prossi ino grave scandalo, come sarebbe, quando i
fedeli ne prendessero occasione o di mancare, o di vacillare nella credenza,
essendo comunc sentimento dt’dottori che in congiuntura di grave scandalo
si pecchi gravemente con dissimulare la vera religione. Inoltre non h lecito
in circostanze. in cui corra 1’obbligo di professare estemamente la nostra
fede, intomo al qual obbligo si suppone essere bene istruiti i Vescovi. ed
i missionari deIFAlbania. Di pib non e lecito (com’e chiaro) c si pecca
gravemente in valersi dei nome turchesco, quando vi sia pericolo di negare,
benchc solo esternamente, la fede. E finslmentc de'quattro casi addotti
non c tollerabile una tal prattica di valersi dei nome turchesco, chc in tre,
cioi in quei cristiani, che gii si trovano indotti nel Puso di essersene valutii
e temonn prudentemente di mali assai gravi scoprcndosi; in coloro, che da
cristiani tattisi turchi, e da turchi cristiani, possono per qualche tempo in
tal manicra tenersi nascosti; ed in coloro per ultimo, che da turchi fatti
cristiani sono moral mente certi di perder la vita quando chc i turchi ci6
risapessero.
Resta pertnnto che i Vescovi, i mtssionari ed i confessori deiI’Albania,
i quali soli possono ben sapere le circostanze de’fatti particolari circa la
prKente materia, in conformitit di esse circostanze, e di ci6 che di sopra
si £ detto, ad altri vietino costantemente 'uso introdotto dei nomi turche-
1, escludeudoli dai sagramenti quando non vogliano obbedire; in altri
irettamcnte lo tollerino, ammettendoli ai sagramenti, e tutti esortino con
'cro ze o a trovar modo di evitare la necessit^ di valersi dei nome turche-
e avvertano a procedere in cio senza impegno di partito, senza pregiu-
1 proprio sentimento, c senza spiritu di contenzione, riflettendo che
m meno il sovcrchio rigore, che la troppa indulgenza, sarebbero in tal
Fp3 1 nntahilissimo pregiudizio alie povere anime.
0 ectanca S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 313].
789.
S. C, S. Off.t litt. 13 mart. 1736.
Do
che in^v rt r|?potldere Per istruzione di Monsignor Arcivescovo di Corfu
guinitati' ^ ifHC paro*c (7 orm . 7/, n, 6’ dispensandi in 3 0 et in 40 consan-
affin\ tatis gradu stmpltci et mixto tantum , et in 2°, 30 et 40 mixtis t
Curia Romam
7°
non tamen in 20 solo, quoad futura matrimonia 1 puo esso disp ensare con tutu
i suoi diocesani. Quanto poi aU’aItra parte dei detto n. 6 contenuta in qUt||(
parole quo vero ad praeterita (matrimonia) etiam in z° solo , dummodo nullo
modo attingat primum gradum , puo il suddetto Monsig. Arcivescovo dtsptj
sare solamente con quelli che dalFeresia o infcdeit& si convertono alia fak
mOuO dlttngul primUm gruuum% JJUU 11 suuuluu mvu&ig, n,ruvesCQVo diSpr
sare solamente con quelli che dalPeresia o infedelti si convertono alia faj.
cattolica, awertendo inoltre il soprannominato Mons. Arcivescovo che ir
pratica lo scisma e congiunto alleresia.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide» vol. I, n. 317].
790.
S. C. S. Off. (Tunkin. Orient.), 5 sept. 1736.
>* Utrum per haec Verba gravibus tamen de causis (in concessione facul-
tatis dispensandi in impedimento disparitatis cultus) intclligi possit, tam-
quam causa gravis et sufficiens, salus animae illorum qui in tali matrimo-
nio iamdiu contracto absque contumelia Creatoris vixerunt, praesertim
filios genuerint, vel iisdem difficillimum sit ab infideli coniuge separari.
z. Cum sub die 29 novembris 1725 decretum fuerit a S. Congr. S.Offi-
cu quod neophyti tunkinenses pro publicu apostasia teneantur tantum semd
a tura re utram christifidebbus, et, obturatione peracta, admittantur ad confes-
siones sacramen tales, iniunctis poenitentiis salutaribus arbitrio confessam,
° quaeritur utrum per illa verba ad confessiones sacramentaks intelli-
c r n 1 eS3,° Pr”ul cst Pars Sacramenti tantum, vel intelligatur integrum
Sacramentum complectens etiam absolutionem.
imnertit-rji* 1,1 quaesito esse gravem et sufficientem «!
a ^ .de qua agitur. R
confessionibus f co,,^ssIo,,es' in diligendum esse de
[Collectanea S.' 3“““-
791 *
S‘ C’ S* 5 sept. 1736.
Mos est in Rt^iio TunE *
que superstitiosa concurrere d h* ^ aedificationem templi idolorum ali>
opera pubhea, pecuniam vel -iP >tat l°la Communitas, sicut etiam ad alb
vt labiliter et violenter de boni. • C°' ~ aCndo; ^od si quis recuset, int-
Mt surama ‘W praefixa, vel ei commUn*tas multo plus accipiet quota
i C am graviorem imponet, vel etiam
* Art, 6. Form. I et || , ' y^MP
miXt° UntUm- « «« 3“ ** 4° consnnBuin,ta“' f
modo attinim nH * quo<1 v«r° «d pra' i . 4° nu*t“. ««n n.mcn in J* »,£
•d fidem Cur* ii» qui *t"m in =° iol°* dummodo n««<
* Cf. N 78 n *>ra,"dictis c»*ibu4 6,1 vc^ infidelitate convertunt1''
P 0 em declarandi legitimam’.
5. C. S. Officii
7l
ICC
«abit apud magistratus cum periculo quoad christifideles abnegandae
fidei carceris, aliorumque pergravium damnorum. Quaeritur:
j An id sit licitum.
' 'yn ^ltem id sit licitum praemissa protestatione qua fidelis declaret
contribuere tantummodo ad evitandum grave damnum imminens ete,
SC L An licitum sit fidelibus quando coguntur ligna caedere in sylvis, aut
i ** _ , 41/' ■ * | * •
etiam ea ad locum temP^ aedificationi destinatum deferre, ea peragere.
An sit licitum fidelibus, quando coguntur cibos coquere, aut orizam
contribuere pro substentatione opificum, ea peragere.
R Ad 1, 2, 3. 4- Non liccre» 5*vc praemissa sive non praemissa prote-
statione.
Item mos est ut aliquoties in anno comestibilia sacrificentur, seu offe-
rantur idolis, et tota communitas congregetur ad comedendum; coguntur
autem aliquando christiani pecuniam contribuere pro emptione victimae,
aliquando vero talium eduliorum partem praeparare, eamque ad locum
sacrificii, ubi etiam ordinarie epulantur, deferre; hinc queritur:
1. An licitum sit praedicta peragere, praemissa protestatione quod solum-
modo intendant fideles concurrere ad convivium laetitiamque communem,
vel reddere vicem iis, quorum impensis antea epulati sunt.
2. An licitum sit praedicta peragere in casibus in quibus talia edulia
offeruntur, sed non ibidem in communi comeduntur, praemissa protesta-
tione quod talem pecuniam contribuant, vel talia edulia illuc deferant tan-
tummodo ad evitandum grave damnum inevitabiliter imminens, vel consi-
mili alia protestatione emissa.
Ad 1, Non licere, sive praemissa protestatione, sive non praemissa.
Ad 2. Ut ad proximum (*, e. proxime anteced.),
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 320. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXVI I, p. 194, 195].
792.
S. C. S. Off., litt. 6 apr. 1741.
Intorno al dubbio esposto dal missionario cappuccino nefla diocesi di
frebigne, rimesso dalla S. C. di Prop. Fide a questa dei S. Officio, se
s’a conferito lecitamente il battesimo colFuso dellacqua benedetta, questa
Suprema Inquisizione h stata di sentimento che sia conferito validamente,
'na che in deficienza dcl Fonte delFacqua preparata al battesimo, debba
w uso dell 'aequa naturale.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 325J.
793.
S. C. S. Off., 14 iun. 1741«
Dal P. Remigio da Trento Min. Rif. missionario nelPEgitto e Presi-
- Cspbtio di Achmim sono stati proposti alcuni dublu attinenti al
ei Cf)pti, quali Io tengono in molta agitazione.
Curia Romana
Vcnendo praticato il dare la Cornu rtione dei Sangue ai ba h* ■
di fresco di otto giomi in circa, pare al detto Religioso un tal i ^ ^
disconvenevole, non solo perch£ i detti fanciulli sono esposti all/f
dcl vomito, ma perche, ci6 seguendo, e cadendo il vomito sonra 1 ^
di chi sostiene il bambino, le medesime si lavano poi senza verun «
comc gli altri panni usuali, gettandosi 1’acqua in luoghi
di cbe avendo esso ed altn missionari dei suo Ordine conferito in Ach^
il Battesimo senza Ia detta Comunione, e senza che dai parenti dei ba^T"
o da altn fosse loro fatta istanza di comunicarli come sopra crede ehr'“’
tal uso potrebbe togliersi, a tenore della dottrina di diversi 'amori : ' ®
approvando per una parte Ia detta Comunione, vi aggiungono h e n
rusi aliter cum prudentia introduci possit latinus usus
R. EM DD. decreverunt quod nihil innovetur, iuxta Instructione»
P* Commissarii.
in STLV&.Se^i ?emiK'° er r « «ei copi
Otto giomi in circa, il che da causa al set^8^ bamb.,ni natl dl fresco di
qoesti bambini esposti alie faciliti , ^ cnte In conveniente, poichi essendo
cadendo ii vomitore * rad° SUCcedc
pot queste cogli altri panni usuali «JL T*’- 1 sostengono. si lavano
laddove non u^drsnTcerimonia^r2"11051 lVTa in ^oghi’lmmond,,
alcuna irriverenza al Sagramcntn e * ai n^ssionari latini, non ne risulta
fa istanza che sia a’ loro^ambini w"0 d‘ q“? paese si laSna* e nemmeno
vtene usato dai conti; dal che n.r ^n,strat0 l} Sagramento suddetto, come
S, C- quest’uso ed ordinare" d"1?” ^ facilmeme potrebbe Ia
z -- --
l R4i=a 'SUS* ?£ ':;-ni"COnVdtniCnte' de« ««er ben noto ,1
25 5 Chiraa d« «pii, come t±a,Tu ****** ^ ^ anco» «
fr11 °;.e ,non scmplice uso di quellaVh' * ^'csa Rrcca» tanto che deve
n- notissimo che la c o . . "uclia Lhiesa, 7J jfl
anZaf etd a,F’provar' tutti' i'riS Si 4 dlchiarata di per-
«mpm voluto che ’ ** ^nenati gr“* ff
a tutti i prp^; ■ ,n ^ntenesse IW.„ .. derogarent; anzi hf
si puo vedere nelPP^-1 ^ occi dentali di oss^- * C°' ?0mandarc ed imporr
cham Constanti» ^ Bm°k Pr>ma di papa T rV4nJc * Uso e Ia pratica comi
mente da AkssTn^°^TvWW’ et ^erjn(,ft Arc)0^r ^ ^ichaeUm Patrior
Pontcfici, inercndo^l r’ ^ ^nnoccnzo jy 1 1 c cosi successiva
riftrito in cap. Licet D?TaTr **? ConciIio general'1 7 ' SUCCCSSOri Somm
Si possono vedere li . Ba*tu™) adunato di T C Latcranensc (ai Can.-j
i.-' ' " C costitujtioni stampate^7'0/11, de’ cluali tutti
paie da Leone Allaziol nel
1 * t*rra pax hommbus.
inuscolo !)c interstitiis, et aetate Ordinandorum , dove sc ne vede !a
5UvX pivi P»ena ed csatta- Anz| Innocenzo IV nclla sua Costituzionc Sub
^iglttae trasmessa al Legato di Cipro per dar rimedio ad alcuni abusi,
mu volle pero derogare ai riti e consuetudini della Chiesa greca, benchc,
I^ssime nell 'occasione dei Battesimo dei bambini, occorressc qualche disor-
dine ondc rescrisse nel 2. e 3. articolo come segue: Quod mos ungendi per
]g!um baptizandorum corpus , si tolli absque scandalo non possit, toleretur.
\!m refert sive in aqua frigida , sive calida baptizent. 1
Vnche Clemente VIII fece rispondere ali 'Arci vescovo di Monreale in
Sicilia, per gritalo-greci di quel Regno, colle seguenti parole riportate dal
Card. Albizi, fol. 310, in risposta al sesto quesito: «Ad sextum. £ bene
istniire i greci che farebbero meglio sc non dessero la S. Comunione ai
fanciulli che non hanno 1’uso di ragione: ma se non si acquietano, st puo
tollerare il rito loro, massime che il S. Concilio di Trcnto nel Cap. IV e
nel Can. IV della Scss. XXI non riprova Fuso degli antichi, ma insegna
non esscr necessario». Da tutto cio puo comprendere il P. Remigio da
Tremo non essere intenzione della S. Sede di togliere, o molestare i greci
nei loro riti, ma solo istrturli, quando occorre, perche siano esercitati colla
dorata decenza e riverenza, e con quelle cautelc che sono proprie per pro-
venire qualunque inconvenicnte o disordine; e cio massime in Egitto dove
lamaggior parte dc'copti sono scismatici, e che malamente intenderebbero
ogni innovazione che si facesse corttro il loro rito antico; onde solo dovri
il P. Remigio opportunamente esortarc i copti cattolici perche usino le
dovute cautcle nella Comunione dei Sangue ai bambini, e nella lavanda
dei panni per la dovuta riverenza al Sagramento.
Inoltre il P. Remigio rappresenta essere rito dei greci c dei copti confc-
nre il Battesimo con immergere tre volte i bambini totalmente nelFacqua
tr- . Ida. Da ci6 ne segue che lc madri per non esporre i propri parti al peri-
colo di morte, come alie volte e accaduto, differiscono due o tre mesi a
srli battczzare, con pericolo di fari i inorire senza il Battesimo, e benchc
** scr'tt0 fici libri copti, che in caso di pericolo il sacerdote debba
P'«n tre tre volte 1'acqua colle mani c porla sopra il capo dei battezzando,
con, ajtt0 d detto P. Remigio asse risce non essere in uso tal rimedio,
onde dimanda quid agendum.
nto' °Pra • 't r!clliesta deve esser noto a! P. Remigio, che anchc questo
f \C.an^*c^lss*ni0 nella chiesa greca, e trovasi descritto nel rituale greco
fEded^0,'', ' ^cdc non voluto sino ad ora mutilare,
ffclla Ch’ nt° dare d Battesimo per immersionem non solo c rito antico
0Pere Ii comc diniostra il Card. Cozza nellc sue vmdicie delle
An» t • l<>nigio Areopagita, ma ancora e uso e consuetudine di alcune
chJat,ne °C^entaIi-
mone a| -°L nc .^^tto d< clima cosi caldo possa 1’aequa portar pericolo di
P'it ehe dat^r pU^ essere che venga dalle indisposizioni dei medesimi
redtln dei )’acqua, potendo cio accadere anclie nel bagno del-
n.
1 er. \
74
Curia Romana
1'acqua tiepida: nondimeno dovendosi anche rimediare ai disordine chc
procrastini dalle madri ii Battesimo ai bambini coi perieolo che
muoiano senza Battesimo, dovri ii P. Remigio, senza pretendere di atte ***
il rito dei copti, per Ic ragioni di sopra dette, esortare i ministri dei Jj *
tesimo a servirsi delta cautela posta nei loro libri stessi, cio£ di dare il
tesimo o coll'uso dellacqua tiepida, o per irinam aspersionem almeno J
caso, che siano portati li bambini d’infermiccia complessione, e nello st «n
tempo dovri predicare, ed esortare le madri a non differire il Battesimo
de 'loro bambini, dimostrandogli Ia erudelta verso det medesimi, se w
timore della mone temporale espongono i loro parti a maggior perieolo i
perdere in etemo Patrima.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 326].
t ^ r i
S. C. S. Off., 12 apr. 1742.
auod^?8 S',DT’nki (S' DominS°) supplicat pro declaratione an posito
AS Z\TmvI etC- 1UdiCCt^ (in ieiuniis et ahsti-
IZ nt Z del,bus;.ipsc et sul commissionarii ea dispensatione utt
utuntur valetudine C0rp0ra lter minus ^tigent, non firmiori quam ceteri
[Collemnli^ > et urator recurrat ad sui Ordinis superiores.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol I, n. 337]. |
795.
S- C. S. Off., decr. 5 aug. 1745.
Iu ■ j| ^ 1 Ihe
nis habita in Palatio ApostoUrn ^an.cfae ^otnaria<:, ct Universalis Inquisiti"-
Domino Benedicto Divina P • . coram Sanctissimo Domino Nostre
verendiss. DD. S. R. g Canhn n?*** ^apa et Eminentiss,, ac Re-
quisitoribus Generalibus a Sancti a^versus haereticam pravitatem In*
Sanctissimus Dominu-s \'r,e, 3 C,,.e ^Posl°ttca specialiter deputatis,
delictum illorum animadvertens, quam pa* *
ac S1 utaris Poenitentiae Sacrami>ni?Umi’ T” Sacrosancto Missae Sacrificio,
Domitio mstitutis, in Marum ncrnJf.;’ ^ Animarum reparationem a Christo
au^rv t-1" p0sterum Sacerdotes tam «u et damnationem abutuntur, decre-
annim '?1S’ nstltut'« Congregationis CCU ares' quam Regulares cuiuscuitl-
~a" VC! in actu SacrameiualU C <*c necessitate
tilevia n * U’ ‘u lUrP*a sollicitantes vel <; n^8,°nis, sive illius occasione.
— • - -
tt vjregnm XV * fftn, nstitutiombus, ac si
• — - ra eosdem inflictas, pc-
' Cf. Nf. ,J7
* C’f N 3oi,
75
S. C. S. Officii
• L .uaitfltionem incurrant ad praefati Sacrificii celebrationem; quod-
usmodt Decretum significetur singulis cuiuscumque Ordinis Supcrio-
^ 61 ac prepositis, ad hoc ut de illo, sicuti et de praedictis, aliisque
Cnmffiorum Pontificum Constitutionibus, iuxta praescriptum in generali
Lreto Supremae Inquisitionis diei 15 Decembris 1633, semel saltem in
inno Fcria sexta post Octavam Assumptionis B. Mariae Virginis in publica
Mensa vel in Capitulo ad hoc specialiter convocato, ac insuper in quocum-
' Generali, vel Provinciali Capitulo, vel alio quovis nomine nuncupato
Capitulari Congressu suos Subditos, ac Rcligi osos commonendos curent,
eiusdemque commonitionis coram Suprema Congregatione juratum T 'esti-
monium exhibeant.
IfBcocd. Xiy Bull., tom. 2, p. XLVIj.
796.
S. C. S. Off., 18 nov. 1745.
1. An proles ex matre christiana et patre gentili et vicevcrsa, matre vel
patre gentili invito aut inscio, licite a missionario baptizari possint. Contin-
git enim plerumque quod similes proles baptiza tac adolescentiorcs factae
patrem aut matrem infidelem sequantur, et superstitiosa ac idololatrica quae-
camque more gentilium exercendo, nec audire volunt pia monita partis
fidelis, patris scilicet aut matris, etsi saepius iterata.
2. An, patre vel matre gentili in baptimum consentiente, proles a
patre vel matre christiana natae licite baptizari valeant. Accidit enim fre-
quentissime quod tempore baptismi pater vel mater gentilis consentiat, et
postea videndo proles adolescere, e3S ad superstitiosa agenda inducat ac
ita, universaliter loquendo, ex centum similibus prolibus adolesccntioribus
fictis, si pater aut mater infidelis remaneat, vix decem religionem sanctam
sequantur.
R. Ad 1. Prolem ex matre christiana et patre gentili et vicevcrsa, patre
■el matre gentili invito aut inscio, regulariter loquendo licite baptizari posse
lusta sponsum Gregorii XI in cap. Ex litteris. De conversione infidelium
^ communem doctorum sententiam, sed cum plerumque, uti exponitur,
conttngat proles, uti supra, baptizatas patrem aut matrem infidelem sequi,
fandam e$se: constitutionem SSmi D. N. quae incipit Inter omnigenas .
tom die 2 Februarii anno 1744 pro clero et populo regni Scrviae, in qua
dentur: 1 K Istarum vero filios quos parochis baptizandos exhibent
dl«i parochi
ub j a* ■ * *
eorum vitae periculum imminere videatur, sacro lavacro abluere prae-
,n christi
numme dubitent, admonitis matribus ut, si convaluerint, ipsos
V|vacem 'aiU rc.^one etfucarc sedulo curent. Dc iis vero qui validam ac
unico m,C°rporis conatitutionem praeseferunt et nullo superstitioso fine sed
^ntu/3 ,ltlS °bt*ncndae vo^° ah baptismum a supradictis matribus offe-
> quonum impossibile est singulas rerum circumstantias expendere
1 Cf* N- 330.
76
Curia Romana
quae suadere possunt vel eos in evangdico legis et fidei cultu
turos, vel Christiana educatione ab huiusinodi matribus fraudati f*'
metam patris impietatem secuturos esse, perpensis etiam infantilis
periculis ob quae tertiam plerumque hominum partem ante comoT^
decennium extingui ferunt, nihil expresse iubendum censemus, EccI
que ministros dumtaxat hortamur, ut invocato cum gemitibus luminet
ritus Sancti iuxta illius ductum et prudentiae suae dictamina 8e „ '
Quod si eos ad baptismum admitti posse crediderint, nc omittant m2'
inculcare districtam obligationem qua tenentur huiusinodi Ecclesiae fit''
si ad rationis usum pervenerint, notam facere veritatem Dei. eosdemm,,
in disciplina ct correctione Domini educare w.
Ad 2. Licite baptizari posse prolem a patre vel matre christiana n-it.nr
si pater vel mater gentiles in baptismum consentiam. Sed quia, uti in casu’
orolcmtUl’ rreTent.er c0n^ cluod gentilis qui consensit in baptismum
p dem deinde inducat ad superstitiosa, servandam esse et prae ocnlb
a endam Constitutionem, de qua in responsione ad primum.
* ™ XXV ■ 'T J' "*• Vo1' '■ »• 353. - Cf. etiam Ac, a S. 3,
vns, VOl, AA V , p, 251, 252).
797,
S. C. S. Off., 9 dec. 1745,
mm quae ad ipsorum t*03 ^ln‘,nis'slonan,s associare cadavera haeretico-
camklis accensis. emP J eferentur, et eorum funeri in ter esse cum
R. Non licerp tii
[CollectaneaS. C. cort|misc^’c ritibus haereticorum.
’ * * n • 3541*
Q , 798.
- V. s. Off. (Mission. Acgyptl)> „ dcc. I?
An liceat catholicis inermi* - ,
t>d filii «mundem catholicom^t!!^ Ut „p?trini si,u in
quod filii eorumdem catholic^ advocarc ut patrini sint in
haereticis invitati possint . suscipere debent; et an cath
confertur. *■* Patr«m in baptismate quod ipson
Sanctitas Sua (Bened Yi\a - . M
«Officium parochi est, antenif, 'Wl,/ sponderi Ruenti insit
" > 'genter ab iis, ad qUos spectat *d ?apt*8mUm conferendum
~m ‘IU?m vel quos cleg,
-I ad **£
■asbmb-. . 21
cham sponsores, susc
S. C. S. Officii
77
scu
r. 25; ct si fides praestanda est scriptori satis erudito, Ioseph vide-
] Ucet Vicecorniti in suo tractatu,^ Baptismi ritibus cl caeremoniis, Idb. i.
Cap to. mos hic adhibendi patrinos in Baptismo initium habuit a tem-
1 poribus Apostolorum, et eorum munus est spirituales filios perpetuo corn-
. menJatos habere; atque in iis, quae ad christianae vitae institutionem
spectant, curare diligenter ut illi tales se in omni vita praebeant, quales
eos futuros esse patrini ipsi solemni caeremonia spoponderunt.
Spiritualis quoque regeneratio, quae fit per Baptismum, quodammodo
.similis est generationi carnali, et quemadmodum in generatione carnali
. parvulus nuper natus indiget nutrice, et paedagogo, ita quoque in regene-
ratione spirituali oportet, ut aliquis sit, qui fungatur vice nutricis, et
, paedagogi, filium suum spiritualem instruendo in iis, quae pertinent ad
Fidem, et vitam Christianam, iuxta claram D. Thomae doctrinam 3 part,.
(quaest. 67, Art. 7.
s Ex quibus omnibus nemo est qui non videat, haereticum non posse
(Iungi officio patrini in Baptismate, quod confertur filio catholicorum; et
1 quando solus haereticus esset, qui id praestare posset, conferendum potius
■ esse Baptisma sine patrino, cum patri nus non sit de necessitate Sacramenti,
‘ uti prosequitur D. 1’homas loco citato in responsione ad 2. Et quis enim
< sibi umquam suadere poterit, haereticum velle puerum instruere in Fide
tcatholica cui ipse adversatur?
v Communis haec est scribentium opinio: sic enim docent Thomas a
' hsUi Conversione Genitum , lib. 8, paragr. 4, in fine pag. 557; Verricell.,
< De Apostolicis Missionibus, tit. 6, de Baptismo, quaest. 125, n. 1 et seq.;
CastroPalao, Operum Moralium,1 Pom. 4, Tract. 19, Disput. unie., punct. 1 1,
«num. 7 ct seq.; Azorius, Instit. Moral., Tom. 1, lib. 8, Cap. 11, quaest. 9;
Diana in Editione coordinata, Tom. 1, Resolut. 94, n. 3,
‘Et inter eos, qui sacris Urbis Congregationibus interfuerunt, et iuxta
opiniones in eis retentas scripserunt, recenseri possunt hoc ipsum asse*
Cardinalis De Lugo, De virtute Fidei , disput. 14, sect. 5, num. 162;
-f* AI biti us, De Inconstantia in Fide, Cap. 18, n. 25 et seq.
• s*> iuxta antiquam Ecclesiae disciplinam, publici poe-
« mim ^ r °^C'0 patr^n°rUm exc*lldc^iintUT» multo magis exclusi ab eo
, c.TTt Kl debent haeretici, vcluti bene ponderant Mart^nc, De antiquis
•dt. od/ *» *» Art. 16, num. 13 in fine; \ricecomes, in
«lerimu/fn r Haptismi, lib. 1, Cap 33; qua de causa statutum
"tandro 1 Ehemcnsi habito anno 1583, et relato a Natale Ale-
( Baptistn^ Ca ^ta et Morali, tom. 1, lib, 2, de Sacramento
"num et ’ *’ re^ld' ut sacerdos baptizans clara voce roget patri-
' Apostolica*^ mam nurnLlu,d vclint vivere ac mori in Ecclesia Catholica
t £, jjcet ^ ®mana, et abnuentes, ab officio suscipiendi repellat.
‘*u$ceptonim ■ ‘1'Vf|lanno dicatur, patrinos amplius non curare de praedicta
Doori» _i? . instlhitione, unusquisque tamen facili negotio percipere
fidejussores a scriptoribus rerum divinarum vocantur, iuxta adno-
- Cathechismo Concilii Tridentini ad Tit. de Baptismi Sacramento,
P°lerit, aiiud
essc ‘Ill°d patrini non curent, aliud quod non teneantur
78
Curia Romana
• curare. Tenentur etiam hodie ad id praestandum , si
carnales
» id facere negligant, uti docet D, Thomas loco citato, Art 8 in ^ ^ r
ubi postquam inquit unumquemque obligari ad faciendum id quod f**'
• promisit, ad rem ita subdit: ubi nutriuntur, loquitur de pueris ba ^
» inter catholicos Christianos, satis possunt ab hac cura excusari j .
« de patrinis, praesumendo quod a suis parentibus diligenter instruanT^l
tamen quocumque modo sentirent contrarium, tenerentur secundum sum *
" dum salutl Ritualium filiorum curam impendere ; quod ipsum docet
■ Svlvio in notis ad hunc D. Thomae articulum, § Coeterum etc. J
Et qui secus agit, se peccati reum fateri debebit: unde in form t
confessionis apud Martene, De Antiquis Ecclesiae ritibus lib 1 DUn .
■ordine 3, ita legitur: Filiolos meos, et filiolas, quos in' Baptismo cLl
" suscePl' f f omnes m0n «factos* fidem Sanctae Trinitatis non docui nec 2
' ^ Donmcam, nec Symbolum, nec bona opera , sicut Deus praecetit '
* 5tntl De0 Pro lPns spopondi, tneque facturum esse promisi
« Supramcmoratus Verricellus in suo Tractatu, De Apostolicis Missili,
bus, tit. 6, de Baptismo, quaest. 125, num. 4 et 5 probat, solam mdiena.
• ^°nCm’ 3uanrumvis gravem, haereticorum, nullatenus sufficere ut ha^"
«Uc, possint esse patnni in Baptismate, de quo nunc agitur sed opon«
z SSS TSnfT' aut 3111111 grave malum
• setur: laudatque Patr« inission^^Ord^ admittens. 3 cuiPa
«malo cui fideW Aik Ordims Minorum* qui ut occurnnt
• officio patrin i mc re anensCS Sunt txP°*iti, quando repellunt tureas ab
-dus super huiierum colb^mr Td’ 2^° ut inflins baPtizan*
t tur, ne turea videlicet Mim ♦. ’ b aKlU0 christiano manibus sustinea-
« revera tamen dicto munere &**’ elquamvis pUtCt Se ^"8* munere Pat™>>
'anno 1703, part. 2, c.tn. 2 it - u.np^ri sed Albana Synodus habiu
infideles sive schismatkoi admittet ad ®**tahilem quo^ie consuetudinem
severioribus poenis vindicabunt ^ Potnm munus obeundum , Episcofn
' k* qnibus omnibus inferre lir^t
schismaticos esse patrinos in R ■ n0n P°SSe infi<lcIes» haereticos, au;
rum: quod ipsum 9tatu tum IpctJ aptl*mtlte’ confertur filiis catholico-
ubi haec habentur: sciant prJt^ I" R‘tUali Romano ad Tit. De Palmis,
4 dos infideles, aut haereticos. 1 *** f>ar'}cltI ad hoc munus non esse admitte*'
. ***** autei* icendum erit de catW •
* in baptismate, quod confertur filii* \ ■ ’ an VlcR“,lcet esse possint patnni
smnem laciens pro baptizafi e d u cati 2^ 1 c '>rum ^ Catholicus quippe spon-
lV ‘ onnuih putant posse catholici 1 * Cat^°hca laudabiliter spon-
catholico conferatur, ha scribunt ? •CSSe Patrinum, si Bapt ismus ritu
CZ,"' in lns,i’- AW - «om. lib. 8.
p imo, num 4; at tutius est Quod 0l?rdHlata. lom. 1, resolut. 98,
. tcTvZ Baptisma c„„Cil™ CUbs,inMn'. vel quia «|»l
’ 1 ad rcm Ponderat Cardinalis D. r n‘U lucr«ic<>, aut scliisIM-
s 1 Je Lugo, o, virtute Fidei, disput. M.
* Tit. II, c
* riu ^
n"tr°ndo, n. 3S
S. C. s. Officii
79
num 162; aut tlu^a catbolicus fungens munere patrini in Baptismo
^ ^conun, licet interius spondeat de facienda instructione in Fide Ca-
'®*e.re exterius tamen spondere videtur de instructione facienda in hae-
■ lCa’m Interrogatus censeatur respondere iuxta voluntatem et inten-
• unem ministri haeretici interrogantis; quod uuque absonum est, et a
! nate catholico alienum, quemadmodum bene argumentatur Castro
pjao. tom. 4, tract. 19, disput. unica, punct. 1, num. 9».
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n, 3551*
799.
S. C. S. Off., 14 nov. 1748.
S trum catliolicus coram proprio catholico parocho cum haeretica con-
rahens licite possit, urgentibus haereticis, matrimonium hoc ratificare coram
ministro haeretico, si nulla hinc ritus haeretici professio habeatur aut colli-
datur, et quidquid minister haereticus in casu peragit, civilis dumtaxat et
politica gratulatio sit ac censeatur.
R. Affirmative.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 367].
800.
S. C. S. Off., 12 dec. 1748.
1. Cum in facultate dicatur prolem susceptam legitimam declarandi , 1 an
iispensator Episcopus vel Vicarius generalis in dispensatione sua addere
possit et declarare legitimam prolem susceptam et suscipiendam.
2. An matrimonium contractum praevia dispensatione super gradu
remotiori, proximiori reticito, sit validum, non obtentis prius litteris decla-
ratoriis iuxta Constit. S. Pii V.2
Ad 1. Affirmative.
Ad 2. Sanctitas Sua docuit huiusmodi matrimonia esse quidem valida
illicita, dummodo dispensationes non attingant primum gradum, adeo-
<pie donec litterae declaratoriac., seu ut vocant perinde valere expediantur,
coniuges separari debere. Et ita in posterum rescribi mandavit, non obstante
• n trano decreto huius S. Congregationis emanato sub die 13 Nov. 1 73“ *
[ ol lecta n ea S, C. de Prop. Fide, vol. 1, n. 368].
1* IT
j n ^ orn\uIa III facultatum ^ub n, 3 conceditur facultas: ■ Dispensandi in 3
\ irniplici, et mixto tantum, nedum cum pauperibus sed etiam cum divitibus in
cori* l j. -****i.u unitum, ncaum cum pauperibus scu ^
^ U tl m contracti^J cum haereticis vero conversis etiam in 2 simplici, et
ummodn rM.ii». — - -j - - - -- 1 — f C( Jq his casibus prolem
, . vuiiinictis ; cum noereticis ^ero con
ummodg nullo modo attingat primum gradum
TrTJ€darandi HUimam
u> Nv n4.
8o
Curta Romana
801.
S. C. S. Off., instr. (ad Kp. Scodren.), ii dec iu
* 1 * 4 9*
In Congr. Gen. S. R. et Univ. Inquisitionis habita in Palatio t,
t.s Quirinalis coram SS. D. N. Renedictu di», pro». PP v. v P' m"“'
epistola R. P. D Petri Carnpsi Episcopi Scutarensis in Albania," 'da» d
■S C de Prop. F Ide, et ab eadem ad S. C. S. Officii remissa tenoris J , ?
is, videlicet: «E stato uso antico in questi paesi che gPinfedeli ihbi
deorsi nelle loro infermita ai sacerdoti cattolici qt, Vs„r;
" *" ■*** si «*> “Witi di leggerc alcuni salm, posti nd Ritt^e Rom
: M AT» tS. SfSSL ?£
tos® ast? «- c*p>—
-.utte le oraaioni proprie mcora
* deila sopraddetta visita c cura desPinfermi i\$rh P
«A tutti pero si usi , ** l[ che 31 traiascia ai turchi.
'< sua orazionc. Intendi, imi ^ ' forA 1 responsorio di S. Antonio con U
* illuminati ad abbracciare l-i ve C1" 'SUpP ‘Te SUa G*Vina AlacstS, accio siano
« ^ recita ali ^ ** * G(fs£l <*«<> nostro Signore.
' aegros manus imponent ei h ■ .niit Ci,Posta ncl medesimo Rituale; Super
in Principio erat Verbum ete » ? ^ etc’ ^osc’a l’inizio di S. Giovanni:
I Brevetti poi che si , - '381
Sapientia Da Filii iU Virtm n -PJrt.arsi seco sono: « Potentia Dei Patris l&
gmi' Maria, liberet u ab omni VbrfT^ Sancti ©* intercedente beata Vb-
* Afnen. } m lert,ona, quartana , continua , maligna.
" Po th tribu 1 uda radix David ifn 9^mU' fu£lte partes adversae , vicit
• aegros manus imo
* ’nund, salus , e/ damam,, hme Jmhebunt i W A/oriae Mitf,
” ,,<w ct /'«w/i p; omn j'iim r~, /n ff««ro«e sanctorum Apostolorum suo-
1 Mohisstmi si cristiani ^ ttbt propitius et clemens. Ama,
tosi \ engono spessissime volte i ^ <,OT1 artc magtca dai maligni invi*
; 1 ;**>}**■ In tali bUogd pl 1 maritati, a non poter fare
WL-.c>ioni si scrive il brevetto scph' ^ 'n" 1 ta^’ I>rev®tti ; onde in simili
tr r, ab omnt Qotculo maleficiorum 4 miercedaite beata Virgine Maria,
: z, ti' /ugite **» - Ecce Crucem Domini nostri
IT n . • ° * '«<*>, corfue Cerri,
" i er i d0|On dei c inn it
«™«. /. c. c. rV.
■ esimere veruno. lounto^r”
ni° 1 bmmenzc Vostrc non 81 P11^ {la cl°
n aPprovando il sopruccen*
‘ Tite V, C. 4.
5. C. S. Officii
8t
sei
(0 3Upplico caldamcntc ad assegnare altrc orazioni per potcrci servire
'ntom0 ai cristiani, e intorno agl’infedeli; altrimcnti rigettando questi,
piirebbero rnolti guai, come l’EE. VV. possono immaginarsi
SSrous D. N. Papa praedictus, auditis votis subscriptonim Emorum
decrevit , transmittendam esse dicto R, P. D. Episcopo Scutarcn. sequen-
tem instructionem, nempe:
Quando i missionarii, O altri s«accrdoti sono chiamati a benedire gti
ammalati infedcli, o vengono cercati accio loro concedano gl’indicati bre-
v ejti Ja portar seco, dovranno primieramente avvertir quelli che bencdicono,
o ai quali danno detti brevetti, che con cio non pu6 loro promettersi infalli-
bilmente Ia salute, o 1’efTctto desiderato, e specialmente dovranno ci6 avver-
urc alie persone legate per l’uso dei matrimonio, ma che pregheranno, o
pregano il Signore accii) Ic vnglia consolare. Inoltre dovranno awertirle,
che non pongano fiducia in alcuna cosa vana, come sarebbe, nel numero
delle parole, se siano o non siano scritte in carta vergine, nel portarii alia
tale ora, nel legarii con tali c tanti fili, netla tale o tale figura o piegatura, nel
portarii in tale o tale maniera, e simili vanita, che non sono di alcun valore.
Dovranno di piu avere intenzione, che nei detti brevetti non siano
mcscolati, colle parole sagre e segno di croce, altri segni o caratteri vani,
incogniti, e superstiziosi, c che gl’infedeli di essi non si abusino, ne vi sia
ptricolo alcuno di disprezzo, o superstizione, che gli infedeli fossero ner
fame,
Finalmentc per Ii supposti legati, o impediti all’uso dei matrimonio
potranno sennrsi delbinfrascritta benedizionc:
J. Adiulonum nostrum in nomine Domini. R’. Qui fecit coelum et terram.
~ T. Dominus vobtscum. Rf. Et cum spiritu tuo. — Oremus : Domine fesu
Christe, Det et beatae Martae l 'irginis filius, qui in paradiso terrestri matri-
• imuni instituisti tn officium, conservationem, et multiplicationem humanae
■oturac, et ipsum matrimonium mirabiliter honorasti in adventu tuo , et pri -
■>T tii miraculorum tuorum: Tu per merita et preces beatissimae Virginis
■ nat mahn tuae, beatorum Apostolorum tuorum Petri et Pauli , vel san-
wim tuorum A\ N. et omnium Sanctorum et Sanctarum tuarum, digneris
fluoi matrimoniali ter comunxisti, benedicere ijt et plent liberare ab omni
jSj™aiw>le' ci Maleficiis sanatae, et dare eis foecunditatem, et gra-
^ V ,e Posslfit uti matrimonio suo ad generandas , concipiendas, por-
Patris <>C ,lulnenAas proles Deo et hominibus gratas. In nomine
ndfur et. “lI ® et Spirutus Sancti Arnen. Psalmus: Domine, quid
timm sun 1 • ~ QUI habitat in adiutorio Altissimi. — Beati omnes qui
nostn ct °,ri.’.rium‘ Kyrtc eleison , Christe eleison, Kyric eleison. — Pater
Sanctr, di t ”j H0S. etC- ^ Ubera etc, — y. Mitte cis Domine auxilium de
jiJfaf l!Ua'f [ ■ e ^Wn tuere eos- — Y. Nihil proficiat inimicus in eis. R’. Et
dnu, di ‘aln fi0n opponat nocere eis. - - Y Esto eis. Domine, turris forti tu-
f *>* a jueic ■ ’ ’ ‘
ad ti v
h *
i-, ^ feti Christe Fili n m r * ‘ l • * , f
• wjjiutj n- .... c 1 !!t tJa vtm, qm uterum beatissimae Alariae semper
ra i itcr foeemdasti, ut de Spiritu Sancto conciperet, portaret.
mimici. y . Domine exaudi orationem meam. R1. Et clamor
!Ui*' y • Dominus z>obiscum. Rf. Et cum spiritu tuo . — • Oremus:
U
82
Curia Romana
pareret et nutriret: te Deum et hominem Salvatorem hunmm generis ■
mus per clementiam tuam , ut his N. N. sublato omni daemonis im fied '
maleficio, liberum comugii usum donare digneris, ut generare conJoJZZ!*' rt
parere et nutrire, tibi valeant prolem in vitam aeternam. Amen * 'P°H9n'
Psalmus: Beatus vir, qui non abiit etc. usque ad ouartum - • ,
inclusive; Gloria Patri, et Filia etc. ’ m VCrercul»
ris, tof SaC£rd0S imP°nenS nmU,S SUper capita’ pri™> ™. P«tea
In nomine Patris * et Filii * et Spiritus Sancti * Amen. - lt,in „
et Domnus sit vobiscum. Amen. H ,r* pau,
Le seguenti orazioni potranno dirsi anche sopra gli ammalati-
Omnipotens sempiterne Deus, qui non mortem peccatorum , sed vitam
per inquiris, suscipe propitius orationem nostram, et libera istos a JT
‘£as±i±SSss5
“■EkTr »*=.■!* 15
[Collectanea S. G. de Prop. Fide, vol. I, n. 374].
802.
S. C. S. Off., 9 iul. 1 750.
Relata instantia R. P D n. • r. .
nia supplicantis pro permissinn,. A • mp r ''P1800?1 Scutarensis in Alba-
in matrimonio coniunctas cum ad sacramenta plures mulieres
guineos et fautores talium matrimn1*™6*31'18’ S'CUt' <lU0^Ue eorum consan-
huius S, 0, in scriptis exarato °mt>run\ 5 . reia'° voto Rifii P. Commni
uixta votum praedicti P. Commi U- 1U *bS vobs Emorum PP., decrevit
gutneo$ habere locum resolurim.33*1111* ncmPe* qtioad fautores et consan*
d,e 18 Nov. t74S( videlicet: . GravU S‘mil1 casu ab hac S- Cm^
* utra ullam dispensationem filiae CSS° rePrehendendos Christianos, qui
• gentilibus; nihilesse omh”n*,‘ C°llocanl matrimonium 1
' Mtas pro crimine poenitentias dehe ltatem cr*minis percipiant; impo
" PfnitCntiac aut resipiscendae - a, i *** et ■»" leves; nec eorum
admittantur. Esse tamen ad sacramT* fidcndum Ra ut ad sacramenti
praemittendis iam supra exposiq" ^ admittend°s. postquam praemissis
BfColl°nem 1 praefat0 Episcopo Det!er° 3d mu,icres non habere locum
[Collectanea S. C. de pL T/ m' ■
P‘ F,d«- vol. I, 3„,.
s- c- s. Off, Mu. (ad Vic8°3-
Essendusi esaminato nella s r .P 2, ian. a ■ .
quello che eonccm.» f • b’ C* dei S. nm ■ ,
1 cattolici ed eretici nel ™0’ Cd a^mPaenami> '? * M gIi aItri dubb! ancllf
"el POT“te i |oro defun"*T,?nt0 «ambievole, che fan»
3 sepoItura, e fattasi matum
fi ssione su quanto V. S. ha rappresentato relauvamente ai quesiti fattile,
• 'che Taccompagnamento dei cadavere si fa solamente sino al cimitero;
Tivi giunti si ailontanano gli eretici dai cattolici, o li cattolici dagli cretici,
Ll mentre che gli uni o gli altri celebrano secondo il loro rito 1’esequie e
k preci; che questo c un uso da lungo tempo introdotto, il quale sarebbe
moliu difficile anzi impossibile a togliersi senza grave danno dei cattolici;
c hnalmentc che il tutto si riduce a cosa civile e politica; questi Emi Sig.
Qrtl coH\ippn>vazione di N. Signore hanno creduto che possa permettersi
]3 jetta prattica, e che, restando le cose in quello stato che ha esposto,
Elia possa astenersi dall’inquietare i suoi cattolici, se la continuano, ricono-
scendosi non eccedere lo stato presente Ia civilta, nc portar seco veruna
comunicazione in dtvtnis.
[Collectanea S, C. de Prop. Fide, vol. I, n. 379].
804.
S. C. S. Off. (Mission. Tenos in Peloponneso), 10 maii 1753,
1. An liceat catholicis latinis concedere vel permittere ut in eorum eccle-
siis Missam celebrent presbyteri graeci ritus schismatici et haeretici, atque
hos admittere in funeribus catholicorum defunctorum.
2. An liceat catholicis graeci ritus non habentibus catholicam ecclesiam
eiusdem ritus communicare in divinis cum graecis schismaticis et hae-
reticis.
3. An liceat confessarus vel sacerdotibus latinis administrare Sacramen-
tum Poenitentiae graecis catholicis communicantibus in divinis cum grae-
cis schismaticis.
R. Ad 1, Ad primam partem dubii: Non licere: maxime cum Patriar-
chae Constantinopolitani commemorationem faciant, et festum celebrent
2:.tamis Pafainas. Id enim perinde est ac consentire eorum haereticis ritibus,
et communicare cum eis in eorum sacris, schismatico ct haeretico furfure
P<> utis, aut saltem occasionem praebere catholicis, ad latinas intervenien-
11 us ecclesias, communicandi cum haereticis in divinis rebus, aut ad minus
^dalum conripiendi. Quo vero ad secundam partem eiusdem dubii, qua-
tttius schbmatici comitantes funera catholicorum meram praesentiam mate-
/0 m exhibeant, causa honoris civilis erga defunctos, non se immiscentes
a^a us ac r'dbus catholicis, quibus mos est funera efferre, et defunctos
vo*r^U C mm dcdUCere' tolerar’ P°ssc; quatenus vero in illa functione
nmtendum*1* a^l^ean^' v°l n°stris se immisceant: non licere, nec esse per-
adi r°n llccrc’ tlu’a ‘n casu proposito confugere possunt ad cccie-
1 4.,° ,Cam '*l tinorum, et in defectu sacerdotis catholici ritus graeci, a
U l Unis Sacram^a suscipere.
Pr » ma‘ °,n ''Cer.e cxtra casum extremae necessitatis,
rioruin * °n 'ero instructione eiusdem missionarii, aliorumque missiona-
dn Cri b* mandavit (S. C.) id quod SSmus ad materiam docuit
84
Curia Romana
a
in eius Tractatu de Synodo Dioccesana, lib. 5, > cap. 5,
" ea est misera nostrorum temporum conditio, ut multis in • r*11*
■ quibus haereses aut dominantur, aut grassantur impune d pr°Vin^t m
subeant necessitatem cum haereticis conversandi et familia Catholl«
\ erum quamvis ium praesentem disciplinam inductam a
eelebn Extravagant. Ad evitanda* de qua nonnulla inferius I.W ' '
■ icis cum haereticis, modo non sint expresse et nominatim df
. hbere conversari, et cum iisdem communicare in rebus mere
’ Civilibus- non idcirco tamen arbitrari debent catholici fas P f "
■CSS" cum iisdem haereticis consortium habere etiu m ;'n k q“e ^
«divinis. .Siquidem Paulus V post ruatur >m r ° rebus sa0®«
“ Hrcre definivit cathoIi«3 Regni AngUae Wticorur^mpradk^hT10
que tnteresse, quos inibi exercent uti Jecere est 1 Tt adre utlh^
eodem Pontifice ed.tis, uno scilicet anni (fo6 ,lt ^ deCretis *
runtur a Cardinali Lauraea in 3 Sententiar’ 1? ^7 °7, tJU3c rcfc'
9, § 4t „Mm. 2Q2 Haud £r” P ' 2’ 3,
=>b omni culpa absolventes catholicos qufcuTT' n°n.deeSSe
nominatim non denunciatia ™ * q ^ haereticis et schismatias
« menta ab iisdem recipiunt dun ,im‘cant.m dlvints. atque etiam Sacra-
standae: primo S w Z n r ^ COncurram rerum circum- I
* adigat gravissima et urgentissirn/^,^10*31" c°mmun»eationem catholicos
- hei, a quibus SacramenTa ’ ^^?31^"^0' Ut haeretici aut
« nistrent ritu catholico absque ulla ’ f™ TaI,de 0rd,natb et sacra adtni-
* communicatio cum iisdem ?n div!ri« n damnatl‘ tertio' ut
1 qualis erat ingressus ;n " * extcrna Pistatio falsi dog- !
* Angliae illud inhibui? PauL Potantium ecclesias, cu m catholici;
■ 'usseram haereticorum temola , r qU‘PPC r'8>s 'dicta omnes adirt '
" f21'™'"! quam, demum, m Va,V„r‘ P’“0 “ CUm Potantibus semirr
m 'v'nis nulli scandalum innent '5orum cun' haereticis communicaii-i
nim sententia suos habet adver.nr' ert*m In Pr'mis praedicta theoiogo-
quam m praxi secura: deinde ea |S’ nctpjt' al? omnibus admittitur tam-
. CT* Simul « coni ' dn T admissa- cum omnes enumeralar
in "hus sacris sSaa „'SSC dcb“m' Ut catholicorum eum
docent Silvius . „!*»?•• omn, vacet culpa, quemadmodum
tt
•c
docent Silvius in bart „ <T - - -
• cond. -i Carrlin 1 ■ 3 ^anctt Thotnae tam
« mas a L,, t “ D' ‘-“RO, De Fide 'dZ , 2+' 6- 3-
• § 4 «,*« V 22 ■ ««' «. ». 'n»
cd maior est diffieuhas - f'""™»*. lib. 8, pari. 2,
1 Lib 6 i„ aU F as*), Cardinalis Albitius, De
1 Qua. lmm«i2'dTne- " Mua nonnulla D II
‘bl Qwwnvh au1crn perC<J?l,ntUr non»ihil immJtau ‘luc,or v‘ariavit-
• «nt,pi, JU nitanda^ Concilii Connam," Pn'ditt* no™ «ditione prosunt*
• ”•» sequentibus consiiturnm.;-".' r° *emPcr v,^ a Martino V approba Ium, qu>
• «tita uent (iuciplma m eo u - i ''ncill<>nJrn na'.t|aetfi . n*11* non obstantibus contrarii’
conversandi Ct Letcranensii, aonnihil rtli*
: L <=*»« . n;.:Z «I. » divini, coms»-
" 'rl-itr,, L j,Wnt atW, *** C»w„ /rt non sunt tamquam vftandii
r 1 c tlq 3 et t eqtt non idciixo
5 4' ^ m2iw «> dTSui;M"7;:
6'. C. 5. Officii
eoi utQttfMi w Itdc^cap. i8, nttTTi. 3°, l‘t seqq.t Cardinalis (lottus in 2. 2.
Sancti Thowoe, quaest. 4, dub. f), § 3» num- 2» (d quaest. 3, De infidelibus
compond* ad fideles, dub. 3, § 2; idcirco fere impossibile est usuventre,
rt j tlagitio excusari valeant catholici sese in rebus sacris cum haereticis
t schismaticis admiscentes. Quamobrem Sacrae Urbis Congregationes,
Saacti Ofiioi videlicet et dc 1 ropugand.i Tidc, illicitam semper reputarunt
t communionem, de qua est sermo, doctamque concinnarunt Instructionem,
Xobis in minoribus tunc degentibus, qualemcumque nostram operam
navantibus, ad missionarios, cum opus fuerit, transmittendam, ubi ratio-
nes expenduntur, propter quas, vix unquam accidere potest, ut in praxi
sit innoxia catholicorum cum haereticis communicatio in divinis
[Collectanea S,C. de Prop. Fide, vol. I, n. 3S9.-CI'. etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXVII, p. 45 2-4543-
805.
S. C. S. Off. (Algeriae), 11 iul, 1754.
1. Utrum grassante peste SSmum Fucharistiae Sacramentum admini-
stnri possit lue infectis non immediate manuum porrectione, sed oblonga
aliqua virga in cuius extremitate adsit lunecula aurata ex argento quae, post
infusam in os infirmi particulam, igne purificetur.
2. Utrum infirmis peste detentis administrari possit Extrema Unctio
media aliqua virga, in cuius extremitate adsit modicum bombicis.
3. Utrum hoc Sacramentum, peste grassante, licite et absque scrupulo
amitti valeat.
1 '--'-■■•i «i*
«pwuics. q«o“ non possit omitti, administrari valeat per
micam unctionem; an vero de necessitate perficiendae sint singulae illae
unctiones quae tn Rituali Romano praescribuntur.
R. Sua Santiti si degno ordinare che in risposta si raccomandasse alia
7-fJinfiie lc}° deI Vic- AP- d procurare con tuito Io studio Pamministra-
c 3 SS< hucanstia, e della Estrema Unzione, anche in tempo di
rrivi fLrC "* qUf! ndscr' :lPpesiati nelle estremc loro angustie non restino
Qrca il m ' rt^r ^ a'Vto e conf°rto per Ia salute delle loro anime, e che
cd usj .]t°r ° _ 1 amministrarli potranno 1 missionari regolarsi nelle maniere
frequente nt'0)^ l)rat‘cat*s‘ nch<-* occasioni di peste, in quei paesi tanto
mconvenieme^ 1° S' *‘1CL'a con dovuta decenza, e si cerchi scansare ogni
'fflWonf 1 C 1C (10tess(' i” qualsivoglia modo csporre alia irriverenza
JU 7 Sl sacrosanta.
ctanea S. C, dc Prop. Fide, vol. I, p. 370, nota 1].
Henrieus M * j ^
dispensat T1'' dt ^denr)' Archiepiscopus 'Puronensis in Gallia
potest, nisj ^riCrn C,rca ,T^Ped>nienta matrimonium dirimentia conce-
lX sPcclali Sedis Apostolicae induito, quo ipsi potestas
S. C. S. < if,, 26 sept. 1754.
86
Curia Romana
data est dispensandi cum pauperibus tantum; quaerit an cu -
pauperibus dispensare valeat, qui adeo miserabiles existum. ut bb^ ^
nuum, et industria tantum vivant. ’ °re
2. Ex hypothesi, quod cum iis dumtaxat pauperibus dispensare ■
quaeritur an dispensationes huiusmodi ipsis concedere queat n P°S^’
dumtaxat infamantibus, seu inhonestis, etiamsi alii plures Episcon°
circumstantiis easdem dispensationes pro causa qualibet honesta if' ■
Rauo dubi.andi, quod Summus ipso Pontifex, ,’quo sperem hfe
“r s^di^r: pro causa inhones,a cum -“*• s
3. Si praefatus Archiepiscopus dispensare valeat pro causa pt;™ u
sta, potes, ne dispensare pro iis dumtaxat causis honestis pro quibus!"
dispensat Apostolica Sedes, an pro aliis quoque similibus» Sie «
£4=9^ $g
t“tiam 7CZ, chudS^d !SL' 'deformis!
infamia ^STuX? C°nSangUfmeis “*•*<* 3 aut 4 gradu publica
4- DeStne Trchtnis^5 "T™ aut caPitali P°<™ daturi
turpi, sive honesta exivere * ‘1S ^m^uscum dispensat pro causa sive
circumauntias, aut condition °n S° ^ L!asdeiT1 causas* sed easdem etiam
Summus Pontifex exigere solet’ ** Simi,tUm disPensationum largitione
facultas dispwLndf d,CtUS ArchicP‘scopus obtinuit, datur ipsi
« mixto; potestne vi huius Vel affinitatis simPlid
t*um. ultat,s d>spensarc in secundo gradu aci tcr-
R. Placuit SSmo Diio N. auditis r . 1
gua, ad quintum dubium rescribe /u onsu t0rum et Cardinalium suffra-
Ut significaretur quomodo SeJpt a e£a*tVe> ad quatuor vero priora iubfft
lUm Piperibus circa impediment ° P0S*0^ca se gerere soleat in dispensando
^ >Pse SSfhus D. N/ad^" hr^°m“W T«um *
moribus et consue, ud '"f™ u,i fegulis, quum delegabis .
tbcai. Deinde subjunxi, : Vcl “**Per recedere, nec possit, ntc
timol ^ "°n ^*8Pensandi i„ J^T* lol,c“ »b antiquissimo tempore
consanguinitati,, vel 1Sdb.Rf‘pe™m circa tertium et quartu
s, et aliqua ex causis inferius rettS grattum» n*S* vera concurrat pai
V ere autem pauperca r"ms recensendis.
dispensatio In for manUum’ « qUam qui adco f*
«i dc paupert Ja;PCri'!n non aliter a S ‘ . .m VlVant’ quo fit 1
vh«Tpr"'J “ 1 rbani yP-sT
> ut ex suis laboribus t
S. C. S. Officii
87
Quia tamen illi etiam ita pauperes merito dici possunt, qui aliqua possi-
1 t bona, hinc non denegatur a. S. Sede dispensatio in forma pauperum,
titmsi oratores bona ‘n Possideant valoris scutorum 300 monetae
wroanae,» ipsi citra montes degunt; vel, si ultra montes, valoris ducatorum
juri de Camera 300 summam attingentium scutorum 525 dictae monetae.
Quod si bona habent ad quantitatem usque scutorum, vel respective duca-
t*njm mille auri de Camera, dispensatio nihilominus in forma pauperum
conceditur, soluta tamen eleemosyna, quae vulgo dicitur componenda, scuto-
rum quatuor pro quolibet centenario ; quam SSmus memorat et vult vel
erogandam esse in subsidium pauperum, vel ipsis dispensandis eleemosynae
riiulo remittendam , si nihilominus eorum conditione inspecta pauperes esse
rideantur. Amplius vero possidentibus dispensatio in forma pauperum non
conceditur, sed sub altera forma Ex honestis quae tamen in facultatibus
concessis minime comprehenditur.
Ad causas vero quod pertinet, ob quas huiusmodi dispensatio in forma
pauperum a Sede Apostolica conceditur hae sunt quae sequuntur:
1, Scilicet ob copulam sequutam inter matrimonium contrahere vo-
lentes.
2, Ob infamiam, videlicet quia vir et mulier insimul conversati sunt,
carnali tamen copula inter cos minime subsequuta; et nihilominus orta est
suspicio, licet falsa, quod se camaliter cognoverint.
3, Pto muliere viginti quatuor annorum et ultra, quae hactenus virum
paris conditionis cui nubere posset non invenit.
4. Ob angusttam loci , se» locorum, quia nempe vir et mulier in loco, in
quo orti sum scu in locis, in quibus ipsi orti sunt, etiam de uno ad alium
« transferendo, propter illorum angustiam, virum sibi non consanguineum
>ti affinem paris conditionis cui nubere possit invenire (mulier) nequeat.
5» Pro indotata: cx quo mulier indotata existat, nec habeat rationem
unde dotari possit, ct vir illam sic indotatam in uxorem ducere, ac usque
quantitatem secundum dictae mulieris qualitatem competenter ex integro
otire intendat; apponitur tamen decreto: Et postquam dicta mulier compe -
Mo ex integro dotata fuit , ut praefertur.
int . •* *ntm*c*t*as : explicatur haec causa sequentibus verbis; quod cum
_ r vin « mulieris parentes, consanguineos, vel affines, graves inimici-
matri^"13^1 S*nt> Ct ad Prilcsens vigeant, aliunde tamen quam ex causa
ei0rt_rTIOn,t Intcr 'psos contrahendi provenientes, et ante illius tractatum
ter ^ Certum sit, quod si vir et mulier praefati invicem matrimoniali-
ijtitur a arCntur* 'Hinucitiae huiusmodi omnino componerentur, pro illis
wpulari mp°nCnd*S ac Pro bono pacis cupiunt invicem matrimonialiter
7 Pf £
rirum Cotymaltotte pacis: Causa haec ita explicatur: quod cum inter
1 ■ !erciM’ nec non eorum parentes, consanguineos vc! affines,
virum ct mup *ae aliunde tamen quam ex causa matrimonii inter
tu® exortae Crf^n l1ractatos contrahendi provenientes et ante illius tracta-
^^•utionp „ ■ 'Cct pax de acenti inita fuerit, nihilominus pro illius con-
upiunt matrimonialiter copulari.
88
Curia Romana
8. Ob lites : quia nempe cum inter virum et mulierem seu
tes graves lites super rebus magni momenti ortae iam sint paren-
vigeant, aliunde tamen quam ex causa matrimonii inter ini , ' Praesei«
provenientes, ante illius tractatum exortae, et certum .it C?m.raht^
mul,er praefari invicem copularentur, lite hujusmodi omnino comn' .* 0
•ur; pro tlhstgttur componendis, ac pro bono pacis cuP™, 1
expressa conditione (dispensatio conceditur): et facta prius /*C ^
hmc mde cessione, seu illarum compositione. P ^
, y ObJiaerestm: Quod ipsi qui orthodoxae fidei cultores m. ■
et sub obedientia S. R, E. vivunt et vivere er m, , vere exist^t,
partibus, in quibus multi adsunt haeretici n n *' intcndunt* « in illis
explorare, et qui catholici ^i^ vJT ^
propterea ne contingat eos cum haereticis mflt • pr°fitentur Pernoscere; ac
«tc.( addita tamen ca lusui a- Etdumlnl ^T'1 COntr,h*». cupiunt
Mei cultores ^ » «*L
won intendant. S. R. E. vivant, mvereque it
Flde' Vo1- "• 393- Cf. etiam Acta S. &.
au/.
s. C. s. Off. (I„d. Orient.), 13 ian. ,7„.
luxta Bullam Greeorii Ytit . .
di' 25 ianuarii .583 Ltes, “i’ .,nciPit: Pap^ ac notionibus, da.
“"tncto, dummodo constet ccnhcTV1" malrimonio »te Baprisn*
Quomodo intelligenda sunt haec ,S moncri k£'tim‘ «<" fon
Ph>«a, an vero simul de mo“li> V' 3? A" de “Po^ibilitate mm
Occurrit casus in mm
™iu. uxor indecore aufugcraUndT, m°"£ndi gemilem,
nnnl”C ??v*esimo periculo istius n ' r£H10nemi s<>ri non poterat moneri
P '' ll*'Primis, volebat ad Banrilm c°n<ractis in «Ii* regione secundis
Primi .irr™" c™ ^ •
ln J ° a'ebal minima oborta ad iJlam occidendam, si
^de aliud oritur duhmm , * ausP*cio.
n^iLmm"1 fUXit- Ct ilIum Primam* ^ Post
specta, an nihllonimu” ^ 8ent‘litia tum"^ i**™™ *** reccPtunjm
'UF- Huc usque tamcnm°nendUS ** ^^reh^on—^ **“* P"'
R- Quoad casum ?n m monend' miss£^ 'nterest ut non monea*
organum S, Congregabo?0?**’ Di^i ct Dro i SCqUUtI sunt‘
>• Quod mulie^separeh * Pr0P* Fide: P ° rcscriben
2- Quod ambo d/* 'Jr a sccundo vim •
suscepto Baptismo ?°rc instruantur n !?nino ct c,im cfTectu.
primum Virum ' lsPensari ab obli^n * Cand° praecipue mulieri,
.Cf v 8atlone quam habet redeundi ad
' *SS’ ' e f etli,m Codic'» lum cano .
Dacum. yj(j
ibendum per
,V. C. S. Officii
Quod quatenus post debitam instructionem constet utrosque moveri
j Eripiendum Baptismum ex vero religionis motivo, et non intuitu obti-
nendi facultatem contrahendi imer ipsos matrimonium, admittantur ad
Baptismum. .
, Quo illis tradito, significetur primo viro quod eius mulier amplexa
rU iidem catholicam, et Baptismum suscepit, quodque ex corde dolens
de fuga et defectione sua, parata est ad illum redire, eique debita obsequia
matrimonialia praestare; id vero fiat per medium tertiae et probae personae;
cum opportuna circumspectione, ne vir veniat in notitiam loci ubi mulier iam
baptizata repentur, quatenus ista grave aliquod sibi malum ab illo vereatur.
y Eodem autem tempore interrogetur primus vir utrum velit etiam
ipse fidem catholicam amplecti, vel saltem sine contumelia Creatoris cum
praefata muliere vitam traducere. Quod si annuat, caveatur ne id subdole
et vocetenus tantum affirmet, animum de cetero in illam infensum adhuc
retinens. Si vero aperte renuat, interrogetur qua de causa, nempe utrum
religionis odio, vel ob iniuriam adulterii ab ea sibi illatam, aut ob has binas
rationes simul coniunctas, et de omnibus resultantibus (missionarius) certio-
ret, et deinde providebitur.
6. Interea vero sciat mulier quod tenetur innupta manere, et vitam cot-
libv-m ducere,
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 400J.
■M M ■
S* C. S. Off., 30 iun. 1757.
Utrum in Regno 1 unkinensi permitti possint reverentiae coram solo
teretio et genuflexiones coram defuncto, cum conditione tamen quod exclusa
sitquaecumque res quae redoleat superstitionem, id est, quando non est
a iorum oblatio, nec tabella adhuc correcta ante vel coram tumulo; necnon
^ C0nCt:di possint acccnsiones candelarum ct thuris coram feretro et
*n, «clusa pariter omni rc superstitionem redolente?
K. Bene provisum per decretum factum a S. C. de Prop. Fide sub
oj, aeoque ritus, de quibus agitur in proposito dubio, non licere,
BBsioium eidem decreto omnino parcant.
[Colfectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. 1, n. 406].
809
(Archiep. Antibarcn.), l dec. 1757.
S . Mjjj.jg rinda s't praxis quam habent parochi catholici castri Lastruae
^usurpatis Tt CIlliri in ecclesiis catholicis, a graecis schismati-
schismatir/ 1 *U* 11 ’ ‘*Sdcm officiatis, seu etiam in illis quae pure ad ipsos
«.os pertinent.
■ Cl- s. c, dc p,„p. Fi*, vol. r.
g
'T—
90
Curia Romana
R. i [aberi pro regula universe accepta et servata, non licere I
communicare in divinis cum haereticis et schismaticis; verum ' ”•
dam casibus particularibus regula haec aliquas patitur exceptione-
si in eadem ecclesia habeantur cappellae et altaria separata QUonT,?**
tantum catholicis, alia schismaticis inserviant; si eiusdem ecclesia™ ^
smt separatae, et in una celebrent solum catholici, in altera tantum ^
manci: tum promiscuus ecclesiae usus tolerari poterit. Guatenn* , 7*
deficiant R, P. D. Archiepiscopus mandare poterit suae dioecesis
ut altaribus portatilibus utantur iuxta facultates illis in Formula imn ^
quaque Sanctitas Sua rursus dare et renovare intendit. PCmty'
[Collectanea C, de Prop. Fide vol T n #nft pr « *
dis, vol. XXVII, p. 454]. P ’ °‘* n‘ 4°8- ~ Cf’ etiam S.Se.
810.
S. C. S. Off, (Cochinchin.), 1 aug. i759.
al.=rXSd™' “J ““ Md'libu». convertatur ad fidem.
sine contumelia Creatoris et ouirP5"1"3' Ut'n cobabl,ilrc cum fideli
imo promittat se quoque fidem „7 pe?rahat at morta,e peccatura,
specialem rationem aHoln^ vi amplexaturum, quod ob aliquam
infidelem non dimittit ZTtll , ^ necessarium «*ucit. Q uarc fidelis
gum tempus et aliquos etiamV 7* pergunt ut conjuges, idque ad Ion-
non solum converti non vult T*8 at Postea infidelis, mutata voluntate,
cultum, vel discedit nec i™ Sed tentat fidfem pertrahere ad idolorum
nuptias ipse transit.’ Quaeritur- C°nstmit *lilkitare cum illo, imo ad alias
nuptias transire, habcat^iffi;^?™ 8dd'! derelictus discedere, et ad afiai
tum: Si mfideiis discedit, disced ?CUm Pnvdegium ab Apostolo promulga-
2* An id solum habear °
et,am <W«dn discedit oront» It- qUa"do Infidelis discedit odio fidei, an
versam. ^'0ptcr d.scordsas, vel aliam causam n fide di-
3» An etiam possit fidefte * *
cumque de causa ab co disces^T 7 “?** nuPtias quando infidelis qua-
infit | An qui ex dispens’iHCC potest vivat adhiic necne.
nolit*51’ r”8'" passit 0(1 alias nu 7 Vaidc c°ntra.xit matrimonium cum
? ',Um Pcrtr®hat ad morui’ " lnfiddis dis«da>. ve! cohabitat.
5 An aliquo, et quanto tZ Piatum.
R a71 *¥**' ** fiddis P* conversionem coh*-
Ad ) rln T de «P» ^itur ffi :UC tr3nSeUndi * «Ha® nuptias
ae“lSS|fm”““- du™"odoT„nst7sitC""v'rsi favor fid«. «o !*>'«' -I
inteHigatur solutum “niu*i dis«d™i?‘h * n°" dcdcrit
coniux conversus /V ' ^ m v’ncul‘ matrim Ua tamen ut tunc solum
ad <c: &rme *•*“» pJteSL cum
R ationem converti) transit
S. C. S. Officii
9i
3. Praemittendam esse interpellationem qua intimetur coniugi infi-
an velit converti, a qua interpellatione Apostolica Sedes iustis de cau-
sis dispensat.
Ad 4 fidelis, praevia dispensatione, contraxit matrimonium cum infi-
deli censetur illud contraxisse cum explicita conditione, dummodo nimi-
ruo infidelis secum cohabitare velit absque contumelia Creatoris: quare,
si infidelis non servat supradictam conditionem, adhibenda sunt luris reme-
dia ad hoc ut eam servet: alias separari debent quoad torum et eohabita-
tionem, non tamen quoad vinculum, quoci. 1 . -asu dc quo agitur, coniuge
infideli superstite, non potest fidelis ad alia vota transire.
Ad 5. Conversus ad fidem in ipso conversionis momento non intelligi-
tur solutus a vinculo matrimonii cum infideli adhuc superstite contracti,
sed tunc acquirit tantummodo ius transeundi ad alias nuptias, cum coniuge
tamen fideli, idque si coniux infidelis renuat post interpellationem converti.
Caeterum tunc solum coniugii vinculum dissolvitur, quando coniux conver-
sus transit cum effectu ad alias nuptias. Si autem coniux conversus ante
susceptionem Baptismi habeat plures uxores, et prima recusat amplecti
fidem: tunc legitime potest quamlibet ex illis retinere dummodo fidelis
fiat, sed in hoc casu contrahentes mutuum consensum coram parocho et
testibus renovare debent.
[Collectanea S. C, de Prop. Fide, vol. I, n. 421. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXVI, p. 65, 66].
811.
S. C. S, Off., instr. (ad Superior. Mission. Peguan.), 1 1 iun. 1760.
La facolta che si chiede di dispensare i gentili convertit! , chc vogliono
coritrarre matrimonio, dall’interpellazione dei coniuge infcdele, ,si concede
a \ . P. come capo e superiore di cotesta Missione, con chc Elia non debha
senirsi di essa che rarissime volte, ed in caso di urgente necessita, potendo
perauro eita coinunicare la medesima facolta ad altri suoi correligiosi colla
medesima condizione, cioe nel caso di urgente nccessiti, e cio a tenore
dei Breve pontificio nel quale non si concede Ia facolti di dispensare dalla
interpellazioru' dei coniuge infcdele sc non con la seguente clausola che
tro.iM inserita nel Breve di Gregorio XI II in data dei 25 gennaio 1585 1
tconfermata da altri Pontefici per le parti dell lndic e dcgl infedeh , cioi:
1 Ruoniam saepe contingit ete, >■ 2 Questo Breve pontificio Le serva di norma
S* s7Cn’C cas0‘ e fienche nel foglio delle facolti che si conccdono dalla
5 e Ptr ittezzo di questa Suprema Inquisizione alii \ escovi, \ icari e
( 7°nar* aP0sto^C1 in partibus infidelium leggasi la seguente: « Dispensandi
^ io gentilibus, et infidelibus plures habentibus uxores, ut post convcr-
rcti"em bap^sntum» quam ex illis maluerint, si etiam ipsa fidelis fiat,
mcrt Poss*nt, nisi prima voluerit converti »>, contuttocio s’incarica la
1 r c 7 !.5St ‘ ^ J cliim Codicis furis Cafumici iDocum. VIII.
tf N- s07, 810,
92
Curia Romana
coeaenza di V. P. c de’suoi corrdigiosi che non debbano servii a- ■
facolta, se non a norma e tenore dei suddetto Breve trrtvnwi* , dl Slffi
luzjonc di questa Suprema Inquisizione, ehe annessa se te trasmett S* •**
Con la pres(.en‘" lstruz,one> cioi che non si dispensi dall^internel^1^"
comuge mfedele, se non quando la parte infedelc sia assente
st sappu ove essa st trovi, o per Ia lontananza si renda trotmo jL0.,*
intcrpellazione, ed anche per urgenti motivi in ^ , . pp difficile |
volte. Osservi pero tl.Iigememente e Z tum I. uf ' «-
Superiore della Missione, che in ognuno di qlesri^i neTo" r “ **
necessario d. dispensare dallWcrpellazione, Tn te.eri V""1''
Ogn. foturo ,e'mpo ap^isca™ «X TZ 5T*0 * *
nsponde, o perchi non si sa ove egli sia o nerehA » ^ mterpcIIat0 ■*
dei suo aperto dissenso; e sara bene in tal ^ d pr°Ve co1 {iVj-
cautela, si facciano anche. le citazioni aAm 7 ’ C^e pCf non “““SKdi
zione di congruo tempo ad compar endum etdZf ** ^Z edtCtum colI,assegm.
processe tto sommario nasce aalla 1,^5“ dedarandutn etc. Questo previo
indicato nelle seguenti oarole- \ j C da ° Spinto del Breve gregoriano
* «Uter, co„C™ ““ etiam ^mmarieSi "
■tntra tempus in «dem monitione p^efellm'" “ IT“' aUt D'0"it,“'
* ficas3C »■ Nostro Signore felire, P , Um* suam voluntatem non signi-
voole queata prova sfZJtZT 7f!Me inculca^
da delegherJ le faeoha «c’ Sup'ri°re delh Missione o
[Collectanea S. C. de Prop. Fide] vol. I, n. 430]. '
S' C' S- 0ff- *"«>•. (ad Praef. mlton T • , v
. Scbbene poss, . * P<>, )' m<!nSC '**
SS,nf'chePf?„teSt8rUi 'nteryengano di spontanrt
Ba««it^ H0‘mn' “«"iatr^chi “fr propria chiesa,
venirvi 00^°° ^Vono pero i medesimi^' Cle ,v‘ s* fai del Sag ramento del
!«rnr"d" ““'“Vitola “Z, ° ‘HOl,Ci invitare e'! «1 **
fatte note al C ' leg8* della Chiesa .n,ca2iunc ln Ovinis, a cui si oppon-
ito EiZS CaUOli“- « 'U,,e le pubblicate e
■a» ;r:;rr y stlt \r— h h-
* senza di niii 'J atte Queste ftin * * . rc^ione: « GiA tre volte
* alia nostra chiesa °I S°l’ Sl catt°Hci cj? ^C'°^ deI Battesimo) alia pre*
. In quamo poj ^ ^ cattolici siano0^^^ ' ' qUaI' vcng°n°
"lta P,re3Critte dal Rituale ZV' Battesin»o nel ritoT^ 1 81111,11 funz,on,**
e e-reduto che, Eene.r_i 'omano nclle Pr:Vl. , c *at,no con tutte le solen-
manzsi, comccJt^ Q _ pariando, nonC C,lsc de’Consoli nazionali.si
”e ^ (:le»tcntma Uttira j a d,Sc*pHna della CW tplcsta Una lecita costu-
ac ramento nella chiesa «^ole i"n°VUla *******
ndone i sojj p .j si amministri questo
ei fv e dei grandi principi-
S. C. S. Officii
93
Nondimeno quando sulla faccia del luogo si conosca dai missionari che
i genitori non si possano indurre a portare i loro figliuoli al sagro Fonte,
e vi sia pericolo inoralmcnte certo di qualche maggiore inconvenitnte, o
di morte della creatura; in tal caso, c non altrimenti, prevalendo la
neccssitil alia disciplina, potranno i missionari, facendo uso di un prudente
arbitrio, confcrire il Battesimo ai ragazzi nati da genitori cattolici, nelle
case dei Consoli parimenti cattolici, mentre questa limitazione coerente
alia necessiti, viene ammessa dalla Clementina con quelle parole: aut talis
nnessitas merserit , propter quam nequeat ad ecclesiam absque periculo propter
hoc accessus haberi.
II punto d’ogni altro piu sostanziale, ricavato dalla di Lci relazionc,
consiste in vedere se si debba dai missionari amministrare ii Battesimo
ritu catholico ai figli dei protestanti, i quali, se sopravivono, rimangono
sotto 1’educazione dei genitori cretici, come denotano le parole della di
Lci relazione: Credo aver ben fatto, ancorche sopravivono quelle creature,
ianche educate poi etc. In che non puo la S. Congregazione non disapprovare
la di Lci condotta, mentre oltre il non potersi tollerare, che un missionario
apostolico vada a celebrare solennemente i! Battesimo in casa di un ere-
tico, quando anchc si trattasse di Battesimo privato, ove non si tema che
la creatura pericoli, milita sempre la regola contraria alia collazionc del
Battesimo in veduta di una quasi morale certezza, che i figliuoli seguano
gli errori de'loro parenti, a cagionc della educazione, o della cura, che sono
per riccvere dai medesirni, potendosi, c dovendosi ragionevolmente, e con
sodo fondamento temere che adulti, profanino il sagramento, e chc cadano
con abommevolc apostasia da quella fede che ne! Battesimo hanno profes-
sato, essendo tanto il padre, quanto la madre cretici, e cooperando ambe-
uue ait educazione. 'Futto cid premesso, e inutile esaminare se nel Battesimo
t un g 10 i protestante possa un cretico far da patrino unitamente con
‘in cattolico. Ma siccome puo accadere chc ne! Battesimo di un figliuulo
na 0 a genitori cattolici intervenga qualche cretico in qualita di padrino
nnl 1 tC 'f, Un cattoIic°: anche in tal caso non dovri Elia permetterlo,
tinn ^ ° perc^ j;1 pluraliti de’padrini e \ietata espressamente dal Triden-
inter I percB<‘ daj B’tualea c dal Catcchismo Romano e espressamente
Mos mlswoZJ* fZ!° 8gi‘ Cretici PCr 'a r2gi0ne Che * padrini '• spirituales
oltre 01 -I ^ ffaPJssmt fonte susceperunt opportune docere tenentur n. Essi
promeitOTirf ° , '8®z'nnc* ^anno anche la figura di offerenti e di fideiussori
ha nrof*«e C * 1 riRt‘uerato osservera nella cta adulta quella fede che
tico, ma ^n' della Chiesa non solo non si adempiono dal Fere-
que||j Vitt jSu v*enc ta cbam ente ad irridere colle suc risposte vari di
“ametta j^° . . comt’ cretico non ammette, benche per parte sua gli
®d>ivarc Firn^3 rU1° cattoBco- ^ missionario pertanto quando non possa
gnaziono ch CITcnt0 crctico; dovra prima dichiarare con esplidta desi-
VenBa ad esser Ca^to^co l,n*camente Fufficio di padrino, onde Faltro
picsentc tamquam testis non tamquam pa trinus; e procureri
' Tic I V,' d\ Tef- matrim., c. 3,
wcramfnto baptismi rite administrando, n, 25,
Curia Romana
che ne i registri dei battczzati si noti in coerenza Ia sola persona dei
cattolico. Chesc poi tanfoltre giungesse 1’eretico che volesse esor* ^ *
esercitarc qucst 'officio, dovra allora astcnersi da ! I 'amni i nistrazioned^^T^
mento, senza mettersi in pena della profanazione, che potrebbe coni ^ ^
ammimstrandosi da un sacerdote scismatico o da un protestante
questo non vi coopera ii ministro cattolico, laddove ammcttend^;^ ‘
drino un eretico non si evita la profanazione dei Sagramento c
concorrere ,d a cooperare alFaltrui peccato, il che non Tmd “
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, 447j. >H'™™
813.
;if.t 22 sept. 1763.
rsr ecclesias’ ibiqucma"
permitti, dummod^r^ITaTrldnisJrem^ stcra^T Cath°liconim
communicent m divini, n 7 J* Sacramenta, nec quoquo modo
[CoUectan^s ri £d F^TT? fueri?1 Oti-
dis, vol. XXVII n ,--1 1 c, \ol. I, n. 450.- Cf. etiam Acta S, St*
* t ’ 435j-
814.
S. C. s. Off., decr. 9 febr, 1764,
§ MC-aT4(;fmUr in Pii VI “"*• Alias emanavit, ,5 ntaii m
ora,
29 nov. 1764.
J7 I5 y t e n | K
^catholicorum filios a patrinis m<’rt*s periculum baptizare possi
i,cat spe^ illos je cathoUcat rclipi< 10 ,C1Sl ° datos’ quibus tamen nulla afft
R. Negative; sed * . rcjlgione imbuendi.
nC jgf1 aut.Parentes pueH obl^f Se geret in danda rcPuli
[Collectanea S. C. de Pr’ f; SCandaIu>n patiantur.
P- nde, vol. i, n, 45?j
s r „ 016
' C S' (Mission. Hu ,
-quang), 3o ian I?65
Necessarium videtur, ut k • * '° *"• ,?65’
d^pSrrapr°.d« ultl^l2‘m Mifsionum dispensentur *
iu Quadragesimam^ a0im SUbsequentis Posif13 anni sinici atHue etiam p»
g ,mam> veI se^m feriam' ZZ T** huius^^ii dies incidant
au,mi pro qua dispensatio^
5. C. S. Officii
obtinenda has a/ferunt rationes, nempe, quod praedictae d ies solemniores
sunt apud Sinas, quod "S recurrent,bus n.on magis facile ist abstinere a
carnibus quam apud nos feria III ante diem Cinerum, et quod si Chri-
stiani soli, tanto infidelium numero immixti, ab esu carnium abstineant,
m aenum sibi odium ac molestiam sint comparaturi.
R Negative, et detur decretum anni 1760. 1
[Collectanea S. C. de Prop. Fide (1893), n. 2056. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXVIII, p. 32J1*
817.
S. C. S. Off. s Stitchuen.), 30 ian. 1765.
Dignentur (EE. VV.) nobis permittere ut in collatione baptismi possi-
mus uti aqua benedicta quidem iuxta ritum in Rituali Romano mandatum,
sed tamen absque sacris oleis intra mixtis. Contingit enim saepe ut non
tantum deferri nequeat aquae copia sufficiens numero baptizandorum, sed
quoque desint sacra olea quibus adhibitis possit aqua nova benedici.
R. Negative, excepto casu necessitatis; et missionarii se gerant iuxta
Instructionem S. Caroli Borromaei (in parte 2 quinti Synodi dioecesani),
id est: ' Quod si intra annum prae temporis diuturnitate aliaque causa illam
*aquam corrumpi contigerit, in sacrarium prope Fontem parochus proii-
r ciet , statimque Fontem purgabit; et vero, si in urbe est, ad Metropoli-
tanam, s: in dioecesi, ad plebanain ecclesiam veniet, unde proprio vasculo
' nitido aquam baptismalem accipiat, in parochialemque ecclesiam secreto
«terat, ubi quamprimum in Fontem effundat, baptismalique aquae allatae
tantum etiam aquae purae, nitidae et recentis addet, quantum satis erit.
Hoc ipsum quoque praestabit si etiam aqua baptismalis per annum ali-
8 quo modo defecerit ».
[Collectanea S. C, de Prop. F'idc, vol. 1, n. 459. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXV, p. 242].
t , , tebr . 1760. - In Regno Tunkini antiqua ab omni retro memoria
^ 1 iQ privilegium his neophytis ab Apostolica Sede pro tribus primis snm novi
ut quam cum que diem, sive abstinentiae, sive iciumi inciderint, fuisse concessum
nu h* 4 VCSC1 ^0SfScnt, nc ederent in offensam eorum quos his diebus* reverentiae
conoois tcncnturf si oblatis cibis uti recusarent. Huius quidem con-
uuiT n fr*1171 UUni m ^^Sl0nc transumptum repentur» sed inuncmorialis postes-
Citntis locurn tenere videtur .. Humillime recurrimus ad S. C. supplicantes
vi diebus^"' fXtCt SUP edictum privilegium hisce neophytis pro tribus primis anni
^P^tratione^tar* concessum; casu vero quo non extet, enixissime supplicamus pro
hductabilit ^ ^ ^ vitandum periculum violandi praecepti ecclesiastici» cui
DtQ muPrier MpontJntUf Christiani in toto hoc Regno* exceptis forte aliquot pagis qui,
ft pe e* la^ fidem christianam sunt amplexati.
fnvdegium (d«
Ruim
^ ^Uiicrilur) non extare, nec esse generaliter concedendum; sed
^lumittcnd CQ servandum esse decretum un. 1665 oratoribus prout tacet
absti ’ S. C. dc Prop» Fide, vol. I, n. 155); quo vero ad leiu*
nnt in feriam cnt,am « carnibus, teneri neophytos, si pnmi dica anni annamitici made-
Hir, /pf r t, %cxtam, vel uluun diem qua nullo privilegio apostobeo a iciunii lege cxiniuil-
CoU"“'“ S. C. dc pldc, vol. I, o. .Is).
96
Curia Romana
816.
S, C, S. Off*f 19 sept, 1765.
Eifti resp.: Non essi- prohibendos sacerdotes catholicos n k ■
priva, tm infantes natos a parentibus catholicis, tametsi Ctrl ' ^
eosdem infantes fore iterum per ministros schismaticos sacrilet.rk'"”'1"'
dos; quantum tamen Christiana pru dentia permittere 8 b>p,l!»-
instruendos eosdem infantium parentes de illkita eonirlT' "'?** «
iterationem praedictam baptismi cooperatione ad
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, 46o].
819. /m ;
S. C. S. Off. (Siam), 21 ian. 1767
haeretici, iam definkum aliqUando Petm
tate: haec adhuc difficultas remanet *“e.doi,“ baPhzandos sine necessi-
tate haberi debeat: sunt etenim hzchVr^ -V°k " Parentum pro necessi-
Pliciter necessarium ad salutem mima '™butl- non esse sim-
Poculo moriendi sine Baptismo^’ malunt^ue «uos exponere
catholicorum. Quaeritur a Jliriiu?' C°ns?l^e ut deferantur in templum
v7 poss,t accipi pro vera necessitarf T'S’ ** Practer mortis periculum
uotas non permittendi ut filii 3.,:*.^ Pontum haereticorum
mutuo, ^2" hlsitanorum dare pecuniam Cos-
sum im^a-Pr° centum accipere Cluni. n^'' x? ant'» et ex ca pecunia lucrum
«^mjedtre, («) nondum p^i " "T' °'Ui (<*° Vic' *P-) huncuhu.
ad sustinenda1 Co°far' ^«'anis, praetendit h'1nc 1*“-
p In Con ^on^ratermtatis opera mnes sponte solvunt usuram
tnente P("> xftf Apo^S^g**«WM. e. Universalis Inquisitioni,
RepiibJica Chr'1; C°r3m E*is et Rmk n- bSmo Domino Nostro Cle-
bus a S Sede Una Cl)n,ra ba<-*reticam nr P Cardinalibus in tota
stolico Sia mi * ** depS' Gencrabbus Inquisitori'
eadem ad S Offi^°S t*S ^acrae Congre»-, f — rtdat‘s dubiis a Vicario ApO-
EE. DD c^inr|m,SSiS( SS^s Dnm v ProPaSanda « ab
detur super ‘U,n G'neraliUm j'. Noster Clemens PP. XIII,
tatc Sua benigne probat dUb'° ,nstr«ctio Sl,ffra^iis- d?crcvif
,,ap"'smi Parvulis reerm
s' ad eam pr„ I!ap,i,mi *“* c!ltra morti. p,.rjclC.'r'0 scll,«t quod cos domi
P ™ susceptionc defen!^™ bote vero in ecctein,
u°niam vero ex hac falsa
s\ c r nmr„
ersuasione periculum imminet graviter delinquendi nedum adversus eccle-
siasticam, sed etiam divinam legem, qua subiectum praescribitur, cui non
licet administrare Baptismum; idcirco praesentem Instructionem exarari
iussit (Ssmus) praefato R. P. D. Vicario Apostolico transmittendam, qua-
leniis. eadem missionariis isthic degentibus communicata, singuli veram
causam addiscant, propter quam pluries ab Apostolica Sede definitum est,
non licere filiis ex haereticis parentibus natis Baptismi sacramentum extra
periculum mortis, administrare atque in posterum caveant a sollicitandis
parentibus haereticis ut filios suos ad ecclesiam baptismo initiandos defe-
rant.
Prohibet quidem Ecclesia, Clementina unica , de Baptismo , ne, articulo
necessitatis excepto, propter quam nequeat ad ecclesiam absque periculo pro-
pter hoc accessus haberi , domi baptizentur infantes nisi sint magnorum prin-
cipum filii; verum hac lege, qua locus indicitur administrandi Baptismum,
nihil statuitur de filiis ex haereticis parentibus natis, quod aliunde constat
neque domi, neque in ecclesia, si bene valeant, posse a catholicis baptizari,
scilicet, cum a divino ac naturali praecepto interdictum sit sancta dare
canibus ei proiicere margaritas ante porcos, atque inter catholicae religionis
mysteria maxime sancta sint ac utilia Sacramenta, per quae merita passio-
nis D. N. lesu Christi communicantur, et omnis vera iustitia in nobis vel
incipit, vel coepta augetur, vel amissa reparatur, non licet ista dare cani-
bus, idest profanis, qui cum primum per aetatem poterunt, ea contempturi
mh: suotme vitio corrupturi. Atqui nemo non videt filios ex haereticis paren-
ulnis genitos, qui suorum genitorum curae ac educationi permittendi sunt,
ciim primum ad discretionis aetatem pervenerint, in quo suorum actuum
compotes esse possint, paternis erroribus fore imbuendos; et fidem eatho-
tluam Per sponsores in Baptismo profiteri debent, sacrilege eiuratu-
res til maiorem sui condemnationem, et catholicae Ecclesiae ir. qua rege*
ner Jti sunt graviorem contemptum. Hac iraque u6 causa non licet cos in
CYtri mort's periculum baptizare, et ministri catholici con-
** eis dispensatoris officium peccant, qui eosdem ad suscipiendum
apti sinum admittunt. Nullatenus ergo moveantur missionarii ad prccu-
1 lJ u pr*edictis filiis Baptisma, quamvis futurum sit, ut hoc Sacramento
turad ,careant crrore parentum, quo illud minime necessarium arbitran-
BaK, ~ salutem consequendam. Equidem nec illis prodesse potest
sanctita,'J<5* apostatis a catholica fide, usu rationis accepto, mox futuris, nec
conferat* a^rament* Peritur, ut cum manifesto profanationis periculo eisdem
n' praedicV nStan(e Ver0 mort*s Per*culo, aut quolibet valetudinis vitio infe-
di «cretionis parVuE’ <luo prudenter decessuri credantur antequam annos
narji ‘ a tingant, non modo licet, sed sollicite curare debent missio*
s'a scd eSmTm0 ?apt'Sm’ tcrnpcstive regenerentur, non solum in eccle-
deferri- tunc <*n'1’ Parentes obfirmata v-oluntate nolint eos ad ecclesiam
saluti infanti imiCSSat Prox^miJm perversionis periculum, atque aeternae
ministri _ s Hccessario remedio, citra culpam, imo etiam cum merito
tisruum' °spKltlJr* Quotiescumque tamen in domibus haereticorum Bap-
Im ln dotibus, ut supra periclitantibus, administrare contingat,
7
Curia Romana
9«
solemnitatcs omittant, quae ad Sacramenti substantiam non perti
ecclesiastica regula cautum est ne coram haereticis in eorum dom*h '
beantur. mit)Us adhi-
Ad alterum dubium quod spectat de mutuo sub certa j
Confra tribus SSmi Rosarii: Sacra Congreg. moleste accepit esse isr 1^7
quem ex religiosis missionariis, qui hanc opinionem foveat licere
Confratemitati praedictae mutuam dare pecuniam pacto lucro
hbet centenano in annos singulos, donec integra restitutio fiat soni, •T’
cipalis, ex ea rauone quod pecunia non oppignoratur nisi solis chfil™'
qui usuram sponte solvunt ad sustentanda onera Confratemitatis (1 U
tum enim infirma sit haec ratio et inepta ad purgandum ab
lucrum, quod exigitur, nemo non sentit qui de usurae vitio abouid T
v,t: equidem quod pecunia solis Christianis oppignom ,r u 3 IT
non toiht sed aggravat, cum adversus domesticos Mei exe’rceamr ad P“
maxime, Apostolo docente, tenemur operari bonum, Ouod vt™ “
sponte solvant, temere, ac verius falso asseritur *■ • - IStl USUrarn
Uone mutui pactum inierceda, de luem sXndo vT criom TT ++
conventum. Denique non exemor i ’ scripto vel oretenus
Confratemitatis onera imnend-m 9 UCFUm percePtum -ad sustentanda
dam eleemosyna^ Tta^en? S1CUt emm ROn licet ^ari ad erogas*
sustentanda. Neglecta Droinde6 USUras cxercere ad Confratemitatis onera
gregario ^ominicanus adduxit, S. Con-
pulatione contractus mutui a Confra?1’ 1 IgentL*r m9uirat utrum in sti-
pactum vel conventio scrioto a(]/ crn,tatc P^edicta huc usque adhibita,
de quolibet lucro propter f mutuatar*o facta intercesserit
none conventum fuerit, videat tam pcndendo; vel etiamsi nihil in stipula*
prupter mutuum, quae oblieatinn 60 ^onsuctud() aliquam usuram solvendi
"«Ilus alius titulis concurm mm^ in his omnibua casibus, si
causa consurgat aliquid supra sortem S^3’ “ *uo iusta ac ^
anum esse declaret lucrum indi» ‘gendt, omnino prohibeat, ac usu*
obnoxium. inde Perceptum, adeoque etiam restitutioni
S' d' **, vol. i, +65].
c 820.
s- C. S. Off. (Scopiael , ,
Se eia leeito dare e pomre . X ' ' ^ 1
R-. ReapoudcndumX' f"* '=
bencdicerc^infirmoTet uX"™ ^'i^Xe donlo^ ! ^
ctenturet cneiant»,,. ^ ni!h) quando adest „ • ^ n COrum maml
elinantur; secus veru si miss“ ut Averent
1 Cf. \ So, * tre am non adesse ce
99
t rt.Verenter uti eisdem. Advertantur tamen missionarii ne in huius-
Cdi 'brevibus contineantur reliquiae sanctorum, res intinctae sacro chris-
^ite et multo minus si contineant vel immixta sint verba, signa crucis
„ t c|,aractere$ quae inducere possint infideles ad actus superstitiosos. In-
cr; (he u oraztont , benedizioni od altre divozioni, che si daranno dai preti
(dtlolict ai turchi, si diano sempre gratis sensa il minimo emolumento.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 468. - Cf. etiam Acta S, Se-
dis, vol. XXVIII, p. 66].
S. C. S. Off., is dec. 1768.
Cum christiani (in Sinis), numero pauci, non possint quin saepe utan*
lur gentilium consortio, reperiunt se quotidie ad mensas eorum, et convi-
via; quia autem pagani habent pro more, ut cibos non solum directe ad
cultum idolorum, sed et ad comestionem ordinariam familiae praeparatos
idolis offerant, apponantque indifferenter super mensam; christian 1 qui ibi
sedent timidi indifferenter quoque comedunt, quia esset sibi rubor, et gen-
tilibus iniuria si cibis appositis uti recusarent. Quaeritur ergo:
1. An possint isti christiani de istis comedere quando non est datum
scandalum.
2. An possint et christianae uxores gentilium quae, nisi comedant, male-
dictis, iniuriis, et interdum ictibus impetuntur.
3. An possint et ipsaemet uxores, partu aliisque infirmitatibus praepe-
ditae, in quo casu necessarius est usus carnium, nihil enim aliud offertur
quam carnes idolis oblatae.
4. An possint operarii christiani, qui ut familiam suam sustentare valeant,
tenentur saepe pro gentilibus laborare, eisque nonnisi semel intra hebdo-
■udam offeruntur carnes, aut alii cibi, sed idolis oblati. Si autem isti omnes
«nominati prae debilitate, et timiditate prohibitioni cibis istis utendi non
iint, debentne a Sacramentis arceri?
i. Relato praemisso dubio ex Sin arum Imperio Sacrae Oongr. de Pro-
pgan a Fide proposito ct ab eadem ad S. Off. pro resolutione remisso
U J11118 ' audifis Bmorum DD. Cardd. Gen. lnq. suffragiis decernit
^ csse c°medere epulas indifferenter appositas, quamvis idolis obla-
^ °d° ?0n ’n templ° neque in loco idolis sacro, et dummodo
que sPec*es cu^tua aut venerationis idolis, ac superstitionis, nullum-
10 ii'* Pcncubim scandalizandi fideles vel infideles.
dis vni Yv?Ca de ^roP- Fide» vol. I, n. 470. - Cf. etiam Acta S. Se-
' ‘ AXVI1» P- 195, 196].
822.
s. C. S. Off., 12 inn. 1769.
diuensi" Upls(CitCmens decrevit transmittendam esse Vicario Ap. Sut-
^ ? Kant‘ sctlllcniern Instructionem: — Ut dubiis quae a Sinensi
1 ut e *uensi transmissa fuerunt ad S. C. de Prop, F. clara ac distin-
100
Cuna Romana
cta dari possit responsio, necessarium duxit S. C, S. Off a(i
fuerunt, postulata circa facultatem dispensandi suner remi^
tatis cultus ad nonnulla capita redigere. P ento dispari.
I. Circa loca in quibus eadem dispensandi facultate uti deh
biura est quod in locis, ubi sunt plures infideles quam Christiani 'IT,’'"'
dispensatio concedi possit; animadvertendum tamen est quod 'cum
nanus habeat etiam facultatem dispensandi super imoedlmiW
nitaris et affinium, faciliorem s. praebere I
nooibus concedendis, st hac ratione matrimonia inter catholicos iunT"*'
sum, potius quam in dandis dispensationibus super disparitat* « F P<**
effectum catholici cum infidelibus matrimonT conSt' C“K“
II. Si matrimonia lam inita fuerint inter catholicos et infidele
^ • -c missionadui
^ ^^^m^tari'^*01^ indU'g“"-' -
““ “ "!■»*“ 8»via praevidentur
cede imperfiantur LSPCnSati0ne3 0m"in° « ^ * P'°™ «*
catholica* qu^m^ tnih eduat^ ca,holic“ “"tmendetur atque iniungatei
P«H. ccLg\ inSfis t“ ui'o„eImqUOd d'b'a*- ™d° «
renovatione conaeius^le^d ”npetrante3 '"struantur super necessarii
Mt erit ut inter solos coniuawf n pcrs?cu V0?** et ad scar>daia declinanda,
fitn poterit, etiam parti infideli^ ^at'm *V*beatur, patefacta tamen, quoad
. 6. Ut hac eadem sibi pr‘on? matrimo«« nullitate.
nis fines Uti minime Uccat ^ faCultate "““«onario extra suae Missio-
III. Si vero matrimon'
dispensationem praefati s‘nt' distinguendum est, nun
tasu uussionarius sese cE™ ^ qui iam adulti «mt, et in hfl
concessarum ct iuxta Instructio T"0 ,uxta tcnore™ facultatum sib
Si vero dispensationem petant^aCriK ^ ongrcgationis de Propagandi
eri u», ut eos desponsent filjj» ?arentes pro filiis vel filiabus impir
ja_ •Il^° "“^unarius a concedenda CH,Um’ *UXta morem regionis, abstintai
’ CUm ainbo sponsi ad annr» 1SI>e/l8adone; sed tunc solum illa*
consenSUm praestiterint, servaris ""mn Pe^nCrint, et muniur
none contentis. se">P« conditionibus in praefata instru
nium 1 'cum ^ S? Ul,am dfeP™aSnL'fi^t' Su,cl>"™-) circa patente
datum die 5* V, U"’ (SSl5ws) decrevit ut' "* SUaS coll',can* matrimo
repreW J„, “(i S** hi£ , " S. Cong.
,M Misionariua instruatur r^Un,S C0nc‘P*tur; Graviter, W
U ’ ad*mp letis exacte omnibu)
Cf. N ||0i
ior
5. C. *S\ Officii
jejn eodem decreto praescribuntur, poenitentes ad sacramenta admittere
non differat, praesertim si praevideat Milationem futuram cum periculo
pereundi absque sacramentis.
} Quoad particularem casum puellae viginti annorum (pagano olim a
parentibus desponsatae) quae petit Baptismum: si puella adhuc baptizari
cupiat, si Probe fuerit edoCta de. ntysteriis christianae fidei, si parata a
psetis sponsalibus cum gentili resilire, quatenus dispensationem super dispa-
ritate cultus obtinere nequeat, baptizari poterit a mjssionario. Dispensatio-
nem autem super disparitate cultus pro contrahendo matrimonio cum gen-
tili cui fuin desponsata, tunc largietur missionarius cum illae conditiones
concurrent quas exigit Instructio S. Congregationis de Propaganda Fide
t I r " \ - jnA# « 1 it j-m h * 1 rk ar% n d , / 1"I A * t Ia A 1 J a w mm. \ Tl
823.
S. C. S. )if., instr. (ad Vic. Ap. Sutchuon,), 13 iul. 17O9.
Essendo stati riferiti avanti la Sanrita di N. S... i dubbi da V. S. pro-
posti alia S. C. di Prop. Fedc suIFosservanza delle feste,2 la Santita Sua ha
risoluto che fra 1 cattolici della Provincia di Sutchuen dee aver luogo l’In-
dultu di Paolo III dato per le Indic Occidentali 1’anno 1537, giacch£ ne
fu fatta Testcnsione anche alia Cina con decreto della medesima S. C. di
Prop. dei 20 Marzo 1685. 3
Commiserando inoitre la Santiti di Nostro Signore Ie circostanze, e la
situazione di queste cristiane popolazioni, la poverti della maggior parte
( 'e mcdcsime, pur degni quei fedeli riconoscendo di tutta la piu pietosa
paxma sua benevolenza, come germi novelli della cattollca Chiesa, biso-
gniii ancora di esser nutriti di latte alia sue mammelle, e finaimente avendo
Jnc e riguardo alia consuetudine introdotta, concede Ia facolta, per dodici
nni' 3 . S. come Vicario Apostolico di codesta provincia di Sutchuen,
> vLn0llTanea S' C' d' PrOP< FidC) V°L !* n' «5-
■ Inter decem* Dc^011, ^Utc^Jen*^s Sacrae Congreg. dc Propaganda Fide h acu cxpostuerit:
praecepta adverti esse tertium ad quod observandum minus proclives
* « friatum li T ** ^ ®tatirin
*m\i ... man^tlt0 obtemperarent; >U comparatu magis ac magis, experientia, probe
t tes chmri* ■ Stiiiim ac perveni in Su-Tcbuetu nihil certe omisi quo sinen-
- novinToT1 UIC mandat0 °^tcmPCTI
tre HA;»:. Ut mtCfltum hal>crem, hoc opus et labor esset. Praeterea advertens ubique plu~
* debiti) onustos !
• * P u resque multo pauperes quam di vite* intra multitudinem gentium
1 inn?Cn,<,llC V*1*” ?llod m tantii messe tam pauci adessent operani qu *
ob dl|im^j0CCUPat*0ll*^us sPintualibiis diebus Dominicis et festivis retinerent, iudi-
'fodei r,t,0nes consultius tolerare ut ordinariis praedictis diebus isti Christiani
,tqBi coque id m maiori parte vacarent laboribus servilibus s meridie usque ad noc-
,di« nonnisi a mane ad meridiem usque, cos dumtaxat
'ptionji B. ^1S tarricn d^bus Natalis Domini, Resurrectionis, Pentecostes, et Assum-
'Tur Quidem Mcra^UOrUm ^c$t°rum observantia totius dici ita praescripta est ut denegen-
1 ***** Repserit mtnlf ^f^gantibus. Hanc agendi rationem fideliter expono ut* siquis
1 Q. Collrrr^1 promPtac» s* mandetur* cito consulam»-
kClanM S- C. dC Prop. Fide, vol. I, 2a9.
Curia Romana
102
e suoi successori, communicabile a tutti i missionari dei suo d' '
dispensare tutti i cristiani a loro subordinati, a potere appficarsi j ^ ^
servili anche nci giorni di Domenica, e nelle altre feste di tuttoV^
quando lagricoltura, o Ia mercatura cosi esigessero, secondo l^arb'^?'0’
coscicnza de’medesimi missionari, cbe ne rimane incaricata: hen int lUl° *
che debbano osservarsi le condizioni dallo stesso missionario postulanT ^
poste, cioc Ia mattina delle Domeniche ed altre feste debba csser
dall-opere servili- e che soltanto dal mezzogiorno fino alia notte nosZT
cnstiam mcombere alie medesime. Che nelle quattro solenniti di Natai.
Pasqua, Pentecoste, e delPAssunzione della SS. Vergine non possa av£
hiogo veruna dispensa pel lavoro, neppure nelle ore dopo il mezzoeiorno
uialmente che si esortino i fedeli a compensar questa condiscendenza della
.,csa =hc mostrasi verso di coloro cosi pietosa ed indulgente, con qualcht
pia meditazione, od orazione, o altro spirituale esercizio in quei giorni ia
cui saranno dispensati.1 M B ™ 0
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 473].
824.
s. C. S. Off. (Sutchuen.), 16 nov. 1769.
sup^dam* mission,arius N ) Pluri» difficultatem quam christian
enim prodi, dfctoT ,1“ confer|i,,,t superstitiosis. Modo
aliquid argend, vel ad m , qU° ,na,ulatur ut ^«que de plebe conferat
sacrificia idolis faciendi n f merulam aut reficiendum templum, ve! ad
» Sit Christianus, post fctu^^™!*"? refragans’ al,i8atus percutietur, et,
octo superstitionihn^ t Postasiam compelletur. Modo septem vel
argenti a christianis uui .lmunitate Praepositi veniunt exactum paululum
tur, aut ictibus impetumu^^^’ 'estlhus cxuuntur, aut res vi rapiun-
praetoris
Apostolicus Provinciae Fokicn "in qUI?am Illn'lus Episcopus et Vica
nos posse conferre non nnifU ‘ ,nis> consultus olim, respondit chris
1UnQuodd habCt P^^gendUribut iSUperstitionis* sed Potius rati
missionanos antiquos pcrmUt^^t a,ITimunitate constitutos, probe r
t-men conditione" ut S 1fnstlanis conferre modicam summam
remium ct lieret insuper protest n rCt' U[ ”°m’na eorum in catalogo cot
poi superstitiosis, sed potius se cunf - ^ r’9t‘a[1*st se nimirum non conft
> Inr« trrc Cluasi Inunus exactoribus, ut p
. — 1 Vicariis App.
*** Wl«M diebu, Dom,rMribU5 qu' °P«™ 4’ e“iclluens;
* *i varo non posilt 'V* festis- P«t umen gdc 'nd,*ent- ut serviliter
' Pentf®s*», Mati vitati** D U*u'a ',feCtlu’1 •UppletWi,^*' p ’
•non indi^nt, di*pen54ndi ut ’ *“ur"Pt«oni« n M . «weptw diebus P»
^ SD cmn,t3tjbu' aupt^itoi,' po»'«t pos, mcridicrn i{ldent di
■ t inter sc convivari, ut tandem hoc modo christiani debiles sc possint
a vexationibus ct molestiis redimere...
Non obstantibus tamen eiusmodi decisionibus, fateor me semper anxiam
ubuis&c conscientiam; ideo ut securius agere valeam, tutius censui consu-
57*» eiusmodi casus etc.
r jn proposito casu non licere. Scribendum esse missionario postu-
lanti, quod secundum ea quae in casu proponuntur, tam praetor in edicto,
quam superstitiosis a communitate praepositi, pecuniam a christianis exi-
gunt, vel ad construendum aut reficiendum templum, vel ad sacrificia tdo-
lis facienda, et christiani praeterea sciunt quidquid ab eis solvitur in eam
causam esse erogandum. Itaque minime laudandum illum Vicarium Apo-
siolicum provinciae Fokien. qui olim respondit christianos posse conferre,
non quidem ratione superstitionis, sed potius ratione iuris quod habet prae-
tor exigendi tributa; neque antiquorum missionariorum sententiam sectan-
dam, qui permittebant christianis conferre modicam summam, ea tamen
conditione ut non inscriberentur nomina eorum in catalogo conferentium,
et fieret insuper protestatio a christianis se nimirum non conferre pro
superstitiosis, sed potius conferre quasi munus exactoribus, ut possint inter
se convivari. In utroque enim casu, quidquid solvitur, pro superstitiosis
solvitur; haec causa proponitur in praetoris diplomate; ad eumdem finem,
suique etiam ratione muneris exigunt imperatam pecuniam viri illi qui 3
communitate sunt praepositi superstitiosis. Qualiscumque igitur esset sol-
ventis animus, quaecumque etiam oris protestatio, si quis praetori, si viris
illis pecuniam penderet, iam facto demonstraret se aliquo modo supersti-
tiosis cooperari, quod christianis nefas est et summum scelus, nec etiam
pro vitae incolumitate perpetrandum.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 474. - Cf. etiam Acta
•V Sedis, vol. XXVII, p. 196, 197].
S. C.
S. Off. (Chen •si et Chan*si), 23 nov. 1769
nomine legitimi impedimenti, per quod dispensatur coniux
tia* ^ intt‘rpcllatione coniugis infidelis, veniat sola praesumptio impuden-
eaikn/1’ ^Ul' s’cut Pr'ma V1CC uxorem vendidit, timendum videtur ne,
m recuperata, secundo etiam vendere audeat.
jn _ * nven*atsola Praesumptio quod pars infidelis nolit redire, quia scilicet
ej(Cau • 6 entl ^°^ahitatione, vel ob diversitatem temperamentorum, vel aliis
^,am 0 inter se discrepabant , continuisque agitabantur dissensionibus.
tansiit adTr Iat S°*a- PraesumPtl0 quod maritus infidelis, ex eo quia iam
adhaereat* * i*3 P^Pdas» no^ reiicere secundani uxorem ut primae rursus
*ecunHi« VC/ S1 *0r*e veIit rursus suscipere primam, nolit tamen reiicere
1 M “ • ambas siT 1 «tinere.
*ntWpellatio ^ Wat -m°^US tl,rior Christianorum ne scilicet pars infidelis, ob
«dniU -c • ^.Cni 1 ‘ factam intelligens tali in loco haberi christianos, possit
‘hnstianac religioni molestiam afferre.
104
Curia Romana
R. Ad i. 2. et 3. Negative.
Ad 4. In huiusmodi casu consulatur Sedes Apostolica
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 475].
S* C. S. Off* (Sutchuen.), 15 dcc. 1769,
Pagani, i et 15 die mensis cuiusque, in fine et initio anni simet in ann;
versa ms defunctorum, aliquando semel aut ter in anno, offerunt dirm
ve indirecte, sacnhcia aut idolis aut defunctis; mulieres autem Christiana
uxores eorum, quorum officium est culinae gerendae, iubentur
c necessarios praeparent. Istae vero mulieres metu ictuum, maledictorun
et uuunarum obediunt... In responsione S C. ad Vicarium Ap. Provincia,
Chen-si consulentem legi tolerari posse in istis mulierculis praeparare cib*
si ^ r amiHae dCStinatOS* CUm Protestati°ne se agere To ±
“haCVT aUtfr" ?r° ido,o: S* au*m C- nihil decrevit circa db*
aliquando "alis dirigUntUr- 0ccurrit mihi (Vic. Apost.j
modo cibos resDondit- fitenda; a me vero Pn«s interrogata circa dictos
domi qUin indifferemer PraeParet>
et iracundus Advertens * •* S miari.tus gentilis esset superstitiosus valde
fessione dto remisi illam flX Cg° hU'US mu,ieris d^ilitatem, absque Con-
pr essura £SE amarC 60 in <?«■ - UtnqX parte
angustiis, possent se salvae a^uneXr' “ Wt“ muileres* tantis oppressae
randis cibis indifferenter ,i f, ■ P tltI0nc quocumque modo in praepa-
idolis laborare, debemtoue if ?"1 Protestationem se non intendere pro
p*7 *». ~ privari in “su ^
superstitioXa^l0^^11^? christiani* mulieribus, ad vitandam iram
lis progenitorumque SDiritihna Jff’ PraeParare carnes quas sciant esse ido-
missionarii, quibus ab AnostoliV^cf0, *** ^onfantur autem Vicarii Ap. et
matrimoniis super disparitate ruit. C- 6 ,concc(ffiur iacultas dispensandi in
um adsit perversionis coniucns fi f’lPsl® non licere ea uti quando pericu-
a mussim servent conditiones in f 6 IS' ^VaproPtcr caveant ut omnino et
declarationes et decreta hac de « ‘P’» praescriptas, necnon
*unPI* 'C"*"'5 AP°stolicis in ii.Dn c?* ^CI' alias edita, atque Epi-
>uper.„nbus annia ,ran,miJ £ ° S.nan,m a S. C. dc Prop, Fide
m servanda sit, quod omne absit „ ' ,mter ® “nditiones, ea praeser-
quemadn,^ in prop^,™', perversionis conin/fideli.,
xit Itao*1 08 K°3 CI*)0S. iam illam .J ln^delis fidelem uxorem cogit ad
"der ZC’ rt',qU?m "“«rimoninm mom>' patrandum indu-
nim“™ -^£2^ si hrrofi casus prae
allecli f “o"0." ium 'largiendae lrara v>ri Infidas, d«pe"-
«iones boc casu ^sTutTr"^"™ «
d»,[«v“,S Bc' d' p™p- ten „ w
AAV11' P- 197. 198]. l' n* 476, -
Cf. etiam Acta S.
S, C, S. Officii
827.
S c. s. Off. (Mission. Loang et Kacong), 8 mart. 1770.
1. Se in qualunque Regno, o la Religione vi si eserciti iiberamente, o
n(l possano battezzare gli adulti, che essendo in pericolo di morte non
hanno tempo di essere istruiti, sebbenc ne abbiano buona volonta, e pos-
san0 solamente rispondere con un si ad ognuno degli articoli di Fedc, che
vien loro proposto da credere come assolutamente necessario per esser bat-
lezzati, owero possono soltanto fare de’segni i quali indicano che credono
quanto loro si dice, c che oltrc la Fede hanno un gran dolore di aver offeso
Iddio e un gran desiderio dei Battesimo,
2. Se si puo amministrare il Battesimo ai vecchi, che non sono mori*
bondi, n£ malati, quando lo desiderano, sebbene non possono ntenere a
memoria le cose necessarie a sapersi, ma che per altro dopo averle intese
assicurano che le credono, e le confessano come quelli che inutilmente si
sforzano di loro fari e impar are.
3. Se i mentecatti di nascita, o divenuti tali avanti Puso di ragione
possano essere battezzati, sebbene materialmente essi vadano ora alie chiese
dei cattolici, ora ai tempi ed idoli e facciano csteriormente tutte le ceremo-
nie deiridolatria come fanno quelle dclla Religione Cristiana.
R. SSmus auditis etc. decrevit: Affirmative in omnibus, et praeterea
iussit ut quoad primum et secundum dubium moneantur missionarii ut
caveant ne baptismus ab infirmis petatur potius ex superstitiosa concepta
spe obtinendi per salutare lavacrum salutem corporis, quam spiritualem
animae regenerationem. Pariter animadvertant, quoti si adulti, de quibus
quaeritur, a mortali infirmitate post susceptum Baptismum convalescant,
tenentur missionarii pro virili partt in Fidei rudimentis imperitos instruere,
etsi senes tardiores memoria fuerint, iteratis instructionibus eorum succur-
rant imbecillitati. Quoad 3. dubium addidit, a missionariis curandum esse
tprantum fieri poterit, ne dementes de quibus in eodem dubio, ingredian-
u tcmp|a idolorum, et ab idololatrarurr* caeremoniis se abstineant.
I o lectanca S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 477. - Cf. etiam Acta S. Se-
ts’ vo • p. 254, 255],
828
S. C. S. Off. (Smyrnen.). 10 maii. 1770.
interteJ*Ceit Clltri olacis, baptismis protestantium et eorum concionibus
Vt.| ’ ncc 110,1 n»a<rimomis et baptismis graeconim, in quibus per se,
K ^'lT i-UtlUand0 et^am officio patrini funguntur.
^ticionibu °h regulariter non licere haereticorum aut schismaticorum
ntc _tr slUS> 0aPt«smis et matrimoniis mtcressc. Absolute autem non licere
filiis al, ,* nec per alios, iungi officio patrini in baptismis qui haereticorum
[Coli aeretlc,s ministrantur,
dis vol C?^,S- ^roP* Fide, vol. I, n. 478. - Cf. etiam Acta S. Se-
’ WI1' P* 4551-
829.
S. C. S. Off. (Vic. Ap. Fokien.), 12 iul. 177©
Cum sequenti anno secunda dies lunae primae sincnsis incidat in f
Cinerum, ortum est dubium inter istos Patres missionarios et ah ‘ ^
interrogatus sum: An sinenses illo die teneantur ieiunare et a carnibus “
ntrc? Cum autem videam in kalendario perpetuo, facto et characteri,?'
smen sibus impressioni mandato a missionariis antiquis, hanc notam. n e
* t*" *«“ — *** ‘n,ra QuairngeUnuun, non , %£?£
a carnibus abstinere, nec ieiunare ultima die ultimae lunae , et duobus ^
diebus primae lunae , infero hanc consuetudinem esse in hoc Imnerin 17
ct PubIicatam a missionariis antiquis; quod quidem kalendifi
multi sinenses prae manibus habent, ut sciant qualibet die de qU0 SmT
celebrat s. Mater Ecclesia. Non ausus sum contra hanc consule
M rewob** dPr° r*?*T annis supplico ut s- C. dignetur respondere,
I' Den ‘8nttUr 3d T mi-tterc Rationis decretum ’
Timkini f *ta’ et scr^atur Vicariis Apostolicis utriusouc
eorumdem decretorum^ * P°Stoltco Fokiensi, ut incumbant e.vccutioni
procuranda proficiant Curent*'01^™ reddant S' C' an in eadem executione
in eo legitur, videlicet primis 1 kaIend®ri° dcleatur nota quae
stifideles ab abstinentia » u US .le^us nov‘ ann* dispensatos esse chri-
dant. carnibus, st ndem dies in Quadragesimam inci-
rCoilectanea S. C Hi* Pm„ c- ,
dia, vol. XXVIII, p' ^rj P' ldc’ V0 ' n- +79* - Cf. etiam Acta S.Se*
« r .. .. 830.
Otf. (Mission. Loang et Kacong), 8 nov. 1770.
J - oc nel raso cht? t rc i* jtflj
^angelo, possa amministrarsi il pOpo*'.s‘an0 contrari alia propagazione
nare la loro fronte dalla mrr a. {csimo a* fanciulli moribondi con st
considerabile, con una sponda TnU aVant' s°himente o qualche altra p.J
Umore che i genitori i qUai; ua_ el!uta d aequa, senza versarne sopra. j
missionari, se ne accorgano atta °Ppos*z*one, c osservano da vic
loro figfiuoji per p0^nionnC‘ $*>£»* si oppongono al Battesimo <
in cSv m°nrC’ pQssano battezzarsi 7° ?Volta g^^olatri che ii Battesii
S’ Saran™ poste delle S™ peric^ di mortc coi servirs, d 'acq
P» forti, oppu re aktt
z stJx* fcs? n:t
lavare o pulire^l / °-S?,pra ,a lest«. o sia m d0CI?atura! con versare 1«
P ' " fjTOUl10' ovv«o per tZ baS"°- ° SU f
gh ocelli, o nettar,
S, C. S, Officii
107
|c piaghe, 0 ancora con dargliela a bcre, oppure in qualche altra maniera
a Juisa di rimedio, comc se cio fosse efTettivainente, ma sopra tutto prin-
cipalmente per battezzarlo, pronunziando sotto voce la forma dei sagramento.
R. Considerati dalla S. C, dei S. Offizio i proposti dubbi, la medesima
i stata di sentimento di dover primieramente inculcare ai missionari il
grave obbligo, che hanno di uniformarsi al Rituale Romano eziandio nella
privata collazione dei Battesimo, e di non rcccderc da esso per quanto
possono.
Xei caso peraltro di estrema e vera necessiti, in cui e imminente la
morte dei fanciullo, ne ai missionari pu6 darsi altra e piii commoda occa-
sione di visitarlo, e i genitori sono al Battesimo av versi, come si espone
nei dubbi, possono, anzi debbono in tal caso i missionari servirsi di mate-
ria prossima e remota, quantunque dubbia, dovendo prevalcre al pericolo
della invalidita dei sagramento il soccorso, quantunque incerto, alia spiri-
tuale generazionc det fanciullo. Quindi e, che, toltone il modo di dare il
Battesimo per modo di bevanda, che pare si accenni nel secondo dubbio,
il quale e certamcntc illecito ed invalido sarebbe i! Battesimo cosi conferito;
c tolto ancora 1’uso di aeque odorifere o essenze in cui Ia sostanza delt 'ae-
qua sarebbe alterata, tutti gli altri modi espressi nei diversi dubbi possono
e debbono essere adoperari nel caso dell 'allegata estrema necessita, e non
altrimenti; su di che s’mcarica la coscienza dei battezzanti; awertendoli
ancora, che in questi casi procurino sempre che qualche porzione di aequa
scorra sui capo, se c possibile, c non potendosi in verun modo sui capo,
scorra almeno su qualche principale parte dei corpo dei fanciullo. — Inol-
tre awertano che in caso che questi fanciulli cosi battezzati, con dubbio
della vallditi dei sagramento, riacquistassero la saniti, cerchino ogni niiglior
modo i missionari di battezzarli di nuovo sub conditione t e d’istruirli.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 480. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vo!. XX ^ V, p. 242-245].
831.
S. C. S, Off., instr. (ad Ep. Geneven.), 3 sept. 1772.
Secondando V. S. i 'antica lodevol disciplina di ricorrcre alia Sede Apo-
sto ica per essere istruita da essa chc e la inaestra di ttitte Ic chiese in que Ile
fcufaU,UC C d*d*cd* cose cbe appartengono al suo pastorale uffieio, domando
m|| anno seorso la risoluzionc di alcotii casi che sogliono con frequenza
ca vrt nella sua diocesi ad effetto di potere in quelle circostanzc retta-
wente regolarsi colPautorevole decisione della S. Sede. Fu peitanto dalla
antita di N. S. mcrltamente lodato lo zelo di V. S., ed il filiale rispetto
ed d*iriostrava la sua dipendenza dal capo visibile della Chiesa,
fich' ‘ tn fS' ptT£) s^mato doveruso it prendere in considerazione le sue
trin^ad* flrr0n° dat' ad esam'narsi * su°i dubbi a teologi di profonda dot-
ijejj-3 1 t,lf> passar poi coi loro consiglto a prontinziare la suprema
{ mat0ri<: ^ difficolta della materia sopra cui si e dovuto fare un accurato
uro esame, ha fatto si che prima d’ora non Le sia stata data alcuna
Curia Romana
108
riaposta. Ma essendosi finalmente ben ponderati i medesimi dublTT''
Santita Sua deliberato di rispondere sopra di essi come qui aDn *' * fl
verri significato. Ppresso l*
Intomo al i» e 2°dubbio che riguarda i matrimoni clandestini i ,
81 contraggono contro la legge dei Concilio di Trento, 1 & da osservaJ-5 ‘
. contraenti hanno fissato il lor domicilio o quasi domicilio in
quali e stata promulgata la legge tridemina, siansi pure eglino cS"
ereuct, sono tenuti a contraire il matrimonio con quelle condS i*
dalla medesima legge son prescritte, altrimenti contraggono inrfZ *
e invalidamente ancora contraggono, se in fraude della legge, senza mui ’
i antico domicilio, si portano apposta tamen te in paesi dove non lutati
stessa legge p„mulgata, per solo fine di cekbrarvi Idmiai ' ? r
matrimonio. Quindi a questi due dubbi debbesi rispondere che i m t -
mom sono invalidi perchi, secondo cib che si propone i contraenti b
d donucilio o quasi domicilio nella dioccsi di cLvra ove la il^
Concilio & pubblicata e ■ i i ,Lvrj> ove la legge dei
Concilio non i ZbUicL rl ° n'ipaes' d'8K Sviazeri „»e il
matrimonio. ’ P°rtan0 all uni“ effetto di contrarvi J
non ha preM rs'
dei vaghi, ed b cosi incerto il ^>en stabilire la natura c la quaJiti
vaghi considerarsi per soeeetti alie ° (j!rcost?n7c ?c,,e <luaIi debbano i
e dove talvolta contrageono mat ■ *®*1* ’ CjUCI 1)3681 ove vanno vagando,
rieaceil decidere ^olto piO facile e sicuro
generale giudizio. Quindi hSaSS c*™ i Che Pronun2ia™e in astratto un
accaderi in codesta sua diocesi alcim ^ r msim?a c^f quando in pratica
contraito da vagabondi Elh aeoV ° dl matrimonio clandestinamente
dei caso stesso, della quali 4 deW, $i inf°rmi di tutte le circostanze
d vagato, e della disposizione deWr i°” dc’ c deJ tempo in cui
C, ac.end°ne unesatta rclazione dei di lui animo per contrarre il domicilio,
Cho* « *rte Hora in S' C- « no» si m,n-
, Jsr* * 4» « 5« dubtTLTv s ,va rispos,a-
]£=»?* C di.T««o* Stabili picosa 'certa'
scioelie™* \ .m°d° che vivendo il nr i tina volta validamente
dairautoritl -t?eamc matrimonialc da o° ,e^lttimo c°niuge non possa mai
monm fin d di un autori^ e molto meno
«co ed unaaereUcaiPo°l ° tra Cretici dun<lut 11 matri'
si POtri mai In ° tra un cretico ed Una ra Parle- ° tra un «tto-
»lfa religione cannl; q“* Caso' anche della o ‘ H s,il stato valido, non
con tiim pe^°l,Ca' “*»nutc dai con ”t^cr8ionc dcl coniuge eretico
loro giovarc Ia , atarito che sopravivcii Tl Va u,antentc altro matrimonio
" d,dUara*>"' - -»« P0«4
i Sm, XXIV 1C0 cIle illcgiuimamente
* s«*. XXIV * rn^i, n'n,nm ‘ C. 1. J
t v* matTtn tomo,
S. C. S. Officii
109
■0lga il primo valido matrimonio, e per met ta alia parte eretica di p assare
[d altrc nozzc- Sicchfe dunque, supponendosi nell’esposizione dei 4° e 5®
dubhio che i matrimoni contra tti o in Losanna oppure in Ginevra, t nel
paese degti Svizzeri siano stati validi, ne viene in eonseguenza che sono
suti nulli tutti quegli altri che sono stati contratti dopo lo scioglimcnto
dei primi fatto dall’Ulegittima potesta dei magistrato protestante.
Finalmente intorno al 6° dubbio che risguarda gli sponsali de futuro,
i! Concilio Trid. non ha prescritto alcuna forma con cui si debbano con-
trarre, e pertanto il lodevole stabilimento dei rituale di Ginevra, c la con-
suetudine ad esso corrispondente di contrarre gli sponsali in chiesa avanti
il parroco e i testimoni, pu6 certamente far si che i sudditi nc siano tenuti
alfosservanza, ma se si trascura, non rimangono percio gli sponsali invalidi,
e resta anche fermo consegucntemente Timpedimento della pubbtica one-
bta che essi producono, come puo vedersi nel lib. 12, cap. 5, De Syn. dioec.
delfinsigne Benedetto XIV.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 492].
832.
S. C. S. Off. (Tunkin. Orient.), 25 febr, 1773.
1, An liceat Christianis 'funkini prosternere se ad imaginem Crucifixi
ad latus feretri, vel supra feretrum, vel in manibus defuncti collocatam,
exclusa omni re superstitionem redolente?
2, An liceat, addita protestatione publica ab omnibus adstantibus intel-
lecta, qua declaratur nec defunctum, nec feretrum, sed cruccin coli, Cliri-
stoque pro defuncti anima hoc obsequium exhiberi?
3, An christiani possint salutare missionarium vel sedentem in suppe-
sneo feretri, vel ad latus illius, vel etiam feretrum circumeuntem, thus
eidem incendendo. Mos in hac Missione est Christianis et missionariis,
c netorum preces co in loco dicere in quo est feretrum; cum vero inter-
UTnt 1 etiam primum aliquid superstitiosi fuit, edixi ego (Vic. Ap.) ut,
deinceps hoc fieret, non domi, se in ecclesia preces dumtaxat
m'1 ^fanc °l3 ngendi rationem nimiae severitatis insimularunt nic
^uamp ures, nihilominus ab ea sententia recedere aequum non habui, ne
Cft T c”r*st*anos e* superstitiosos aliqua videatur connexio,
decrevit 8Cra ^nPri:fiat*0 generalis s. Officii habita coram Clemcnte XIV,
rt/^0I?dcndum esse omn>a dubia: Non licere, et addidit: trans -
a,i,:i 1753 l\aTm ^Posi°itco et omnibus Praefectis eiusdem Regni instructio
db ^vnl vviri >C’’ de l’roP- Fide, vol 1, n. 494. - Cf. etiam Acta S. Se-
1 XXVII, p. 325].
Collectanea S. C. dc Prop, Fide, vol. I, n. 3S6.
4
Curia Romana
i io
833.
S* C* S* Off. (Cochinchin.)t 12 sept* 1776
Ab aevo cambodienses christiani in sui famulatum emunt laoss^
aliosque ex populis confinibus, idque agunt etiamsi dubium fundatum"**
immo etiamsi aliquando certo sciant, quod illa mancipia fuerint in
sua furto ablata. Pattli
R. Imtmetio Pii PP. VI: In primis distinguendum est, num aM
laossenses qui a plagiariis veneunt, sublati fuerint legitimo eorum a!
vel potius liberi ac proprii iuris in plagiariorum iniustam servitutem dtr<
nerint. In primo casu non licet eos emere ; etsi enim iniuste a plagiariis
detineantur, nefas tamen est alienas res furto ablatas emere invito
In secundo casu «erum pariter distinguendum est, num laossenses «It
snams venum «re detrectent, vel consentiant: si detrectant emi ncamZ,
iHer furtum'"'"'!"5’'"1 d0m,n‘ SUm proPriiK' libcr“tis, quamvis iniuste
iurc sibi libertatem3^1*1113 ereptac' ver0 postquam plene edocti fuerint
a, qua n<mms; ali— tottina exciderunt,
nirn dombii ''“'onote, tamquam rernm su,
servitutem eo pmdenti consilio ! !T* — “ r'cip'an,m “ -
«ohid, a qua fpsis dl.m no„ fueri.8^" 1 d"ra servitu»
sibi persuadere Penes quos etiam facile
que inaestimabili animarum sm P°SSC “ agn,t,onem Veri Dci cultus, eum-
cumstantiis permitti ooterir , arum compendio profiteri; in his sane rir*
fidei, ut possint eiusmndi • Cmstia?JS’ labito etiam respectu ad favorem
prtam servitutem redigere et ^rct‘° s'*>* comparare, et /» pro-
ctent secundum praecenta .m^rc* dummodo eo animo sint, ut eos tra-
fidei illos imbuere t adeo curcnt ctiam ™dimcrnh
quae m sola CathoH^ Ecclesi i Potent» *n libertatem filiorum Dd
modo opportunis stiasiomhi J nU 3 tamcn c°actione facta, sed tantum*
«" P« eorum convexum n h°rUtoib^. Ubere et felici er trudurn,-
[Collectanea S. e. ', ° i> ,.Vcram Udem,
dts, vol. XXVin, p, 'dl'' vo1- *. ", 515. -Cf. etiam Acta S.Se
„ _ 834.
C' S' °K. (Sutchuen.), apr
S5^SEaS^'ataa rr~ ’
probandum <*it r. ■
‘ un'lnorm» quonmdam enn-u prostrati<,ni
consilium, ut ani
in
S. C. S. Officii
arationes ct caeremonias defunctus sepeliatur, nec nisi illo terrae demandato,
fi,int preces cum luminaribus et aliis caeremoniis, quae nullam cum genti-
libus uniformitatem habent, aut superstitionis speciem habere videntur.
3. An opportunum sit prohibere usum thuris et cereorum in exequtis
defunctorum, preces quoque flexis genibus ad mortuorum sepulchra; ex iis
quippe ritibus uniformitatem habentibus cum caeremoniis gentilium, et
christiani parum tuti in fide facile revocantur ad pristinos errores, ct infi-
deles scandalizantur, putantes, Christianos eumdem, quem ipsi, cultum
defunctis praebere.
R, Ad 1. Mirata est plurimum Sanctitas Sua, post editas a Romanis
Pontificibus praedecessoribus suis Clcmente XI et Benedicto XIV novissi-
mas Constitutiones 1 postque Instructionem anno 1753 ab hac Sac. C. de
Prop. F. Orientali primum Tunkincnsi Vicario Apostolico datam, 2 ad
alias deinde Missiones extensam, qua cultus civilis defunctorum, quos intra
limites contineatur, exprimitur, sinicas rursus prostrationes obtendi tam-
quam civilem et politicum dumtaxat cultum prae se ferentes, cum ex
praefatis Constitutionibus, praedictaque Instructione, liquido constet pro-
strationes hasce a superstitione liberari nullatenus posse, quamlibet etiam
gerant mentem, vel protestationem edant earum actores, aut a re quavis
alia superstitionem olente easdem separent ; sunt enim de se illicitae et
superstitiosae, neque ideo malae quia prohibitae, sed prohibitae quia malae.
Confidit nihilominus Sanctitas Sua nullam in posterum super his prostra-
tionibus motum iri quaestionem, et, intrinseca earum pravitate inspecta,
nine.es in oinarum Imperio, aliisqtie finitimis Regnis et Provinciis, evan-
gelicos operarios non modo in eumdem sensum, pro suo religionis studio
■!c puritate, suaque huic Sanctae Sedi debita reverentia, uniformiter con-
«nsuros, sed omnem praeterea operam daturos, ut opinio mere civilis
0 sequi i in hac caeremonia quomodolibct implenda a suis quoque neophy-
«® penitus eliminetur, eiusque praxis otnnino arceatur, qualiscumque fuerit
Ad 2. Improbavit Sanctitas Sua huiusmodi consilium; et sacras caere-
monias ac ritus, quibus catholica Mater Ecclesia saluberrime utitur in
suffr^ 3UOrum exeq’uisi sedulo servari praecipiens, mandavit consueta
• ragia et Missam, praesente quantum fieri potest corpore defuncti, cele-
fctcnto"tC^Uani seFu^Ufac tradatui\ Quod st casus aliquando occurrat ut,
strar-0 3U^Cr .mum udavere, certo praevideat missionarius futurum pro-
tom duUm ^Cr'cu^um» ncc valeat possibili quovis conatu praecavere,
c-u „ m an|c omnes orationes et quascumque caeremonias defun-
I* ah ua^10 *1en'^,lc iudulget Sanctitas Sua. Potius est enim ut laudabi-
privetur ,C?nsuc*udo quandoque immutetur vel nonnullo spirituali bono
rideant tC UrictUs’ 9uam certus relinquatur idololatriae locus. Cacterum
tunc uro jutssionarii ne casum huiusmodi p assim confingant, neve
S|bi arbitrentur, cum efficacibus monitis ac persuasionibus
1 Cf. N
* er r'n 7S’ 329‘
Col,e«aw* S, C. dc Prop.
Fide, vol. I, n* 3S6
1 12
Curta Romana
superstitionis posset periculum amoveri: super quo missio
eorum qui praesunt graviter oneratur conscientia. Eosdem praete001*’ "
iubet Sanctitas Sua ne, revera instante necessitate, ullum cor^V*'^
permittant, nisi post debitum temporis intervallum cuo n,,»^ bun,Jr!
supersit dubitatio. 4 U de ®ottt
Ad 3. Antiquissimi ac piissimi moris ecclesiastici cum sit cerer
SOS in exequiis et funeribus defunctorum deferre, eosque feretm' ^
corpusvc defuncti circumponere, ac thus adhibere suis loco ac ^ ^
praecepit Sanctitas Sua ritum hunc omnimedis retinere Nec facile ^
acendum fidelium vel infidelium scandalum, cum caeremoniae a cS?*
.. vuiii Ldcremoniae a npf,
nm differant, et aliter accendi lumina incensumque aduri a gentilibmT
que novent, aliter cereos ac thus adhiberi ab Ecclesia Catholica tJ?'
eiusdem usus, si modus diversus est, sufficiat inferendae institutioni , i ?
Missionanorum praeterea est insipientes ac debiles, cum fert opus hm-fT
et ntuum diversitatem, diversumque Ecclesiae sensum suos
neophytos edocere; casus propterea iustae timendae offensionis dfffi rf “
est, quo caetemquin occurrente, et insuperabm
omnia possunt quae a temporis locique circumstantia vel penomSmSl
effingant aut imolienv 2’ caveant omnino missionarii, ne casum
quod spectat, cum nr.nf Ia ltun* (^nuflexiones autem fidelium
quod spectat cum nrmt 1 un- LrenuKexiones autem fidelium
icgV“^™^7;v:ixrh™m rptrai siquidem nu,h
tem habeant c^tmuLm n‘S’ aC dcbere interdici*
sionem vel speciem prae scPj°Str*ltl0nibus' vcl a!‘am quamlibet mali occa-
[Collectanea S. C de
dis. vol, XXVII, p 325 32-] ' e’ vo * n- 52,*~ Cf. etiam ActaS. Se*
»• S. 0«. CSn,chucn0, 2
Uuaedam sunt territer; r *
voto indita: urgentibus Ji" * chris,“nis Ecclesiae e* voto vel
luTT VEnd"c au' Jimitteie ai' licc,nL' V,cariis APP- hui
Jienationem bonorum suae eecltiaeT a.^T* fi“* liminis
^muonem bonomm SUae ec’cl <ff«>d rei fiant crimir
civilem^01^^ £lb' vindicent nullu* ^UandoSue enim fit ut .
Posteri eonim ( J!" qULdatUf recursus ad auct
ZfiST ‘ * -%-» «v£Et£r h“c •»». r-**
SSffiu, Jn«u '°SE "J" lo<:is "»nsioS PrMd,C,,S Vicina *
qw vef gnvl ne alicTandi ''“"""«deria”"0 Apost' Sutchuen“
Praevideri possit qu“j™ r'Ugio”' «nmi.-,, ?"» '“risdictinnis,
donatorum , aut praed'cta 3k , vendantur, vcl r
J vicinis paganis aufe * » ™cce
diripientur, subla
spe, ut in facto exponitur, illa servandi per recursum ad potestatem saecu-
larem; cum consilio tamen missionanorum, eorum videlicet qui commode
in consilium adhiberi possint, et cum onere adiuncto pretium ex huiusmodi
venditionibus retractum in Ecclesiae utilitatem impendendi, vel emendo alia
bona, vcl aliter erogando, prout magis expedire visum fuerit onerata super
his Vicarii Ap. conscientia, additaque praeterea obligatione certiorem fa-
ciendi Sacram Congreg. de Prop. 'i ile de omni quacumque peracta alie-
natione.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 529].
836.
S. C. S. Off. (Sutchuen.), 20 aug. 1778.
Est mos apud gentiles cum magna veneratione domi servare tabellam
progenitorum, in qua scilicet legitur: Sedes animae talis ... Coram ista tabella
duplici vice in anno offerunt vinum, carnem, thymiamata. Porro saepissime
evenit ut dicate tabellae reponantur in loco honorabili domus unius de
familia, qui nomine familiae totius tenetur illas conservare; secus enim
aruisatur .1 parentibus coram Praefectis de impietate erga progenitores,
atque graves propter hoc poenas patitur. Nunc quando gentiles, qui tabu-
las praedictas domi servant, ad fidem convertuntur, quomodo cum ipsis
circa hanc causam agendum est?
t. Possuntnc licite illas e domo tollere et tradere parentibus paganis
ad quos pertinent ?
2. Si non liceat tradere, saltem possuntne monere parentes ut illas
tollant e domo sua?
J. ‘ i non licc.it monere, possuntne abscondere, et deinceps tradere
raeeetis, aut parentibus, si ab ipsis ad id cogantur? Profecto si cogantur
1 c°m urere sicuti propria sua idola, tremore imminentis sibi poenae,
« adhuc m fidp dwkiUo • _ .. .
in fide debiles, paucissimi erunt
“hs obtemperent.
tamen unicus stt, qui man-
4> Pariter proselyti, qui apud se habent idola aliorum paganorum, quae
per modum depositi acceperunt, ad quid tenentur?
parva cbr*st'an* clu' emunt territoria supra quae idola sunt, aut
territoriu* 0mm °fator^ai possuntne monere gentiles, quorum prius erat
pfn. ai m> terntor>° tollere; ipsisque recusantibus, tenentume conlrin-
F j L,lla ct destruere?
d*stineu 1 2 Ct b*s dubl^ opportuna atque apta detur responsio,
dominio^ Um Cst num superstitiosae tabellae, de quibus agitur, speciali
*°lidum QCCt€n! ad 6entdcm conversum, vel potius ad alios de familia in
tur no»n/n^'!erl?admodllm cru* v>dctur ex ipsa facti expositione, ubi narra-
it familia Si ^ 'ami^ac eas conservari in aliquo loco honorabili domus unius
nequc aiij, Prunum, tum certe conversi ad fidem, neque eas domi servare
tradere jt<ji pi^?nis dc f®niilia tradere possunt, sed imo conterere, igni
lsperdere debent; atque ita a missionariis docendum atque
iniungendum est. Si vero praefatae tabellae ad alterius dominiu
prietatem pertineant, tunc ad i, 2 et 3 dubium responsum est tcl"' ^
dem Christianos nuper a gentilitate conversos easdem superstitio ^
nitorum tabellas a propria domo tollere, sed licite posse eas trad* ^
de familia ad quos pertinent, vel illos monere ut illas tollant ac sibi ***
Quemadmodum enim nefas esset ut christianus huiusmodi tabellas^
iuris ac potestatis essent, sibi retineret, aut aliis traderet colendas ac ^
randas, quod vel occultationem verae susceptae fidei redoleret vel —
pationem superstitiosi cultus; ita e converso, si tabellae ad alios 1*^°'
recens christianus eas a sua domo removens ac domino reddens tum n
a se suceptam fidem testatur, abdicans ac reiiciens superstitiosum illan,m
cultum, tum lustitiae praecepto satisfacit quod iubet ut quod nostrum n«
est domino restituatur. 4 «umnoa
JtiEt id0la' qUa' Pr0Sdy,US iUre dcP°siti «* «m
Ad 5. Cum territoria venduntur, videtur quod cum fundi dominio in
transferatur etiam ius et proprietas idolorum aut oratoriorum
rdohs dedicatorum, quae in fundo sita sunt. Si res itTJ LZTT
“ r0^ deSln'"C' vel in ««un fonrnm 'k ^
omn; f ’ .l.ni!lla amPllus species appareat oratorii idolis consecrati et
ipsi idola tollam °ae r*moveatur occasio. Monere autem gentiles’ ut
vacat nec iustum eStrU?"t’ nec tur^arum excitandarum periculo
permittat paeanis alio t ' ld°la per SC pote3t christia™s evertere,
ac oratoria huiusmodi ouamv^' ^ .profano cuttu adorare. Si vero idola
iuris ac sub princink' « * *S m pnvatorum territoriis constituta, publid
ac destruere; et potius ^ sun*\,turic non hcet Christianis ea tollere
fana haec simulacra ac oramriTr^ '*S tCmt0riis emendis in quibus pro-
. [Collectanea S, C
dis, vol. XXVII i p ^ « * C’ V0 * n’ 53°* Cf. etiam Acta S. Se-
S.c. S. Off. (Sutchucn.), 9 iul. i779.
t-nristiam sunt qui mf.Ul
apti2ant, tergendo manu aom ^anoiai !*i,.Pracsertiin moribundos ini
!ut panno similiter madefacto 1 ** ■* lndncta> frontem infantis; vel d
ormae proferunt, absque co Qllr!j m ^rontem signant, simulque
huiusmodi estne validus? q d aclua fluat aut decurrat. Bapti
K. Se gerat (Vic. An \ ■
fp'1770 *°v.) transnussamU*M* Ct- C°nSentance ad Instructi'
[Collectanea S. C. de Pton p , M,ss>«nariis Africae >
«I». vol. XXV, „ ,..1 rop- F'd'. vol. I, „ !lfi . .
’ P* 245i- ’ “■ 530.- Cf. etiam Acta S
1 Cf. N. 830.
838.
s. C. S. Off. (Sutchuen.), 27 ian, 1780.
1, Juxta Indultum a S. Sede concessum, missionarii omnes habent
pcr communicationem facultatem elargiendi Indulgentiam plenariam in
JJticulo mortis constitutis. Verum cum raro inveniam fideles praecise in
articulo mortis constitutos, inde fit ut alii dictam Indulgentiam elargiantur
ubi tantum est mortis periculum, licet proxime admodum non videatur
imminere; alii vero iuxta rigorem verborum non applicant nisi quo tem-
pore agonia videtur proxima; et tunc, quando non observant tam proximum
mortis periculum, sive ope medalliorum quibus, auctoritate S. Sedis
huiusmodi Indulgentiae adnexae sunt, quaeque fidelibus dant, sive invoca-
tione SS. Nominis lesu, prout concessum est a pluribus Summis Pontifi-
cibus, monent fideles ut conditiones apponant quibus tantum beneficium
consequi mereantur. Si S. C. determinare censeat cui pacto potius adhae-
rendum, omnes quotquot sumus praesto erimus S. Sedis iudicio.
2. Saepe in hac provincia gentiles exigunt contributiones pro supersti-
tiosis; plerumque christiani recusant: tunc gentiles ab ipsorum domibus
vi auferunt, quasi in compensationem, plura utensilia quorum pretium
longe superat valorem rei quam pro superstitiosis postulaverant. Ad vitan-
dum istud damnum possuntne christiani haec utensilia ab ipsis redimere
data pecunia, quae postulatur? Atque, si possint, tenentume cxpectare, ut
gentiles auferant dicta utensilia, quando praesertim sciunt ad hoc venisse,
ve ut postulata recipiant, vel ut in compensationem depraedentur?
H. Ad 1 . Ad id quod inter missionarios controvertitur de tempore imper-
tiendae Indulgentiae plenariae constitutis in mortis articulo, S. C. censuit
«m tempons circumstantiam satis esse ut rite conferatur, quae sufficit
tllr 38 ■ , » i cum nempe infirmus vi morbi cerni-
mini mtentum vergere- Neque proximius agoni tempus expcctandum esse,
mine t>v0tyS ^IX su‘ comPos> ad eos plane animi motus edendos impar est,
nis fn ' ^ C 1 0manum coagitat 1 ut tanti beneficii, sicut Extremae Unctio-
portadhV U C-1US perc‘P*atur* Quamobrem c missionariorum debito fore,
animo * lt8m in^rrno sacramen talem Unctionem, cumdem excitare ad ea
. c°nciPierida quae in eodem Rituali libro leguntur, mox \ero tam
DotiMim, nC a° p Unariae remissionis cumdem communire; idque tunc
Ad 2Jr|?.pracstare cum se haud reversuros praevident.
non ea CU(4^Um ^CLTe n°n utcnsd*^lis praecavere, antequam diripian-
^ntributa ^ imere postquam direpta sunt, illa, quae petebatur, pecunia
Praeseferre ertun^ cst enim contributionem huiusmodi externam saltem
rerc nc i/'orlsensionem cum superstitiosa gentilium voluntate, cui adhae-
* de prop. I-idc, vol. 1, n. 540],
1 Tit. \-
bertfdlctiortti apostoHate in articulo mortit.
u6
Curia Romana
f
I
i'
839.
S. C. S. Off. (Sutchuen,), 15 febr. 1780.
Ubi de baptizandis parvulis Rituale Romanum hoc praescribit sdl'
Si mater praegnans mortua fuerit, foetus quamprimum caute extrahatur u
usque inter christianos casus occurrit, sed regula praescripta nunc. „
observata est, neque unquam promulgata. Rationes sunt: summa renui,
tia quam sinenses habent ad etusmodi sectionem, absoluta apud
anatomicae imperitia, gravissimum periculum atroces calumni^ontn
religionem excitandi, gravesque persecutiones sustinendi cum discrimin,
salutis et vitae saltem pro iis qui sectionem tentare auderent, 7Z
ad nonnam gentilium perveniret, quod admodum facile est. Causae prae-
dictae possunt ne silentium excusare? ^
m-L aSrf Pruderrque aB'ndum “*■ paucos quaerin.n,
j iSS
nae possunt vires postutot chri ^.U1 UsoP»tulari nihilominus, quoad huma-
tudoP Neque Lurahii™^* f™ ^ chantas* P««ulat ecclesiastica solitci-
-care mTemlmum -'chuensibus, aut ullis fidelibus,
redemptione. Illud nntiii« * OITun,a,m atus dissectum sit pro nostra
pro inani quadam integritate m d* * m,m atclue 0mni pietate remotum
tem natum aetem^lTa^^C T ^
tantum profluit malum. Haec autem "°n m°dcstia’ non v,rtus' unde
ctaeque alvo matris auamvic c oetUs extractio de praegnantis defun-
«presse tamen cavet prohibetni C ‘enda’ ut dicimus, ac persuadenda sit,
particularibus se in^T Sua* ne missionarii in casibus
peragenda. Sat proinde milL - rl® Sectione. multoque minus in ea
que ut eius perficiendae rationem™* c"* flUus. notitiam edidisse, curasse-
omines, tum vero, cum casus ^.er . 13catlt. qui chirurgicis intendunt, laid
muneri reliquisse. lem’ eiusdcm praxim ipsorum oneri
[Collectanea S. C. de Prop. Fidc vo,
* voi. i, n.
« n 840- ' I
S- C. S. Off. (Sutchuen \ . . , .
,*» «w mute Mel. , ^ 5 fchr'
£ l°ngc •*««- „ubendi cum vlr0 Re„,
r “J "" i"?d'K dispensandi,
no, non duhttent >nticipa,lvJm ct ' , qUC co Pressum est ut alk
1 Tit. n c, , d 'mmunein dispensationem ad hu
' ' ritt .
* ^nurando, n
3C
17.
1
ffecnim dare. Ratio ipsis est, quia probabile non videtur Sanctam Sedem
exigere ut decem, et aliquando amplius, dierum iter suscipiant, ut, occur-
rente casu, dispensationem postulent. Praeterea observarunt quod cx cen-
tum mulieribus paganis quae viris fidelibus nubunt, nonaginta sint quae
fiunt Christianae; unde generaliter et anticipative, habita ratione numeri
Christianorum loci alicuius determinati, horum determinatum numerum,
non nominatis personis, a disparitatis cultus impedimento dispensant. Num
«cedant isti missionarii in praedictae facultatis usu, non audeo determinare.
R. Excessisse missionarios et excedere in concedendis dispensationibus
anticipativis et communibus absque nominatione personae, eisdemque iniun-
gendwn ut deinceps se abstineant ab hisce dispensationibus concedendis
sub nullitatis poena; alienum quippe a more ac mente huius Sanctae Sedis
prorsus est cuipiam facultates delegare velle, quae exceutioni mandentur,
non prius visa diligenter causa, nec positis per eumdem exeeutorem in
tuto conditionibus quae apponuntur. Krit proinde e munere ipsius Vicarii
Ap. facultatem, quae sibi adesse ac perdurare supponitur, dispensandi
super disparitate cultus, iis tantum prudentibus ac piis in sua Missione
laborantibus sacerdotibus sub delegare, qui neminem fidelium permittant
matrimonium contrahere cum infideli, ni viderint antea graves illas causas
concurrere in singulis plane casibus expetendas, quas accurate inspici iubet
Apostolica Sedes, atque illud maxime caverint quod pars infidelis, nisi
spem suae conversionis praebuerit, saltem sine contumelia Creatoris et
chnstiani nominis iniuria sit cum parte fideli cohabitatur?, nec ullatenus
impeditura educationem prolis utriusque sexus in sancta religione. Ne vero
s-iper indebitis hucusque concessis dispensationibus angatur Vicarius Ap..
cememissime indulsit Sanctitas Sua ne turbarentur qui contraxere, sanatis
m radice, ut dicitur, ipsorum matrimoniis, atque a novi consensus obliea-
txmc absolutis coniugibus.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 542].
841.
C. S. Off., instr. (ad Vic, Ap. Constantinop.), 28
aug, 1780.
Postul;
dentum 1 r ‘tcra 9on^r’ dc Propaganda Fide, num Tibi liceret Sacra-
.1(i~°niS’ mim a*"s sacerclotibus alia Sacramenta admini-
ycris tamf01! T ^ Ur^'s adolesccnti catholico, qui quamvis catholice vivat,
cogitur a pat eran°nim functionibus, '"estis ad minus diebus, interesse
mescit, apyd^. 1a^rc^'co» nolente sui nominis i acturam facere, quam perti-
P^tringat F Con ut"cra^°s suos, nisi filium ad suae sectae imitationem
afiemiin prorj8*6 ‘,utcm omne ab huiusce S. Sedis Apostolicae regulis
prorau invit<)SUS' J^Ue adversumi etiamsi adolescens obtestetur, malo se
avcnenda qu^H an,rri0 praedictis functionibus exhibere, atque ad ea unice
de hac re' cxj j1”! ^av*ss*nia orirentur incommoda, cum suae praeterea
s haeretico C at,°niS Cl e*cct*0ms periculo: ct quamvis adolescens,
n,m sacra> non se immisceat illorum precibus, non coenam
Curia Romana
1 1 8
sumat, non aliud quidquam operetur: sed immobilis vere sicut Ia '
rialem solummodo praesentiam impendat, et denique licet iuvenis d ir
tur, cum primo a patria potestate fuerit liber, eiusvc actuali imperi ^
quam se haereticorum sacra haec aditurum: dignoscere poteris cx e!1* ^
simum instructione quam typis edidit Sacra Congregatio dc Prop ^
super communicatione in divinis, 1 exque decreto diei 19 februarii
ibique laudatis Benedicti XIV Constitutionibus, a quae tibi praesidio ™
que erunt in consimilibus aliis casibus expediendis: interim adnotaS!’
praeter penculum propriae perversionis, praeter scandalum quod fiddibia
aeque ac infidelibus praesenti in casu ingeneratur, simulationem nuooi*
aliquam externam saltem falsae religionis adesse, quae cum puritate fidt
catholicae componi nullatenus potest.
Sed cum haec a nobis Tibi rescribenda veritas commendat doctrinae
tontem ' “T «T 'S"1*"* * Te suSgcrit> «■« procurandum ut pericli’
a i"i te"tatlone Pos,tum adolcacentulum, eiusdemque optimam
matrem, flebiles torte refoveas, pusillanimes confortes: patris sponsique
Lommmatmmbus perterritos, proposito eis futurae retributionis gfuduAd
praesens sustinendum certamen enixe adhorteris: doceas insupef nisi <mi
discbulum° «"V CUm m scandalum factus est, non posse Christi esse
iis UmauaJn ri CmqUC <tenu?1 1x115 monitis instruas, ut (illum), ne se ab
atque venerationis e^UIT"fi Cn!^c?^at’ cocterIs quibuscumque obedientiae,
haec vero ioverim, 2«°"^ “b“q^ntk,ime prosequantur. N
ministerio eorum in^l ■ ’ ■ pr° e°' 011,0 fl,ngerjs. Apostolici Mcarii
(Collectanea S. C. dc^ ~X
842.
s C. S. Off. (Algcriae), 14 sept. 1780.
aziom sc^ucutj j e *
istnuioci o preghiere pubblielf sPec*almentc alie moschce destinat
i corpi dei pretesi «an»; OVVero a' marabuti , luoghi ove si o
eli come un abbandono dei cri!?°mLttan,> non sono nguardate dag
mettismo, ma unicameme ™l?°' nh COme una finzione dei
qu.vgh SVcnlurati alCassoluta volnrui \ ett° de^a sd^iavitu che sotto
' dclla ^ande catena, dclla ^ Padr°ni Sotto P'™ dclle basti
t- Spesse volte nella c0\Tn dclIa ™rte.
chumano gi, schiavi crjstian. on« deUe moschce, o dei marabu
r a\or.ire insiemc coi tuori C da tnanovali, e anche da mu
2. Altre volte viene ordinat.
are o nlevare le mura di tali edifcT^r™ d.ei “«desinu schiavi di
1 1 'lPrire dclle nuove finestre
Cf. Collectanei S C H n
* Cf. Collectanea S C t S*0p* Fid*. vel 1 _
» cf v C' d« prop. Fid ’ l' n- 3i t.
Cf- N- 339, 431. P* t,de' v«l t.
S. (J. S. Officii
I It;
, jn certe feste alcuni sono mandati ad imbiancare con calcina i detti
cdifizi specialmcntc nella parte interna.
4. Nefle principali solennita lavano le porte dellc prime moschec con
le iscrizioni che sono al di sopra della facciata.
Talvolta e accaduto, benche ranssimamente, che qualche schiavo
fosse incarieato di accendere la lucerna di un marabuto.
6. Nelle disgrazie pubbliche dai cristiani si preparano le aste delle ban-
diere che gPinfcdeli pongono sopra le moschee, o li marabuti, per annun-
ziar le ore della prcghiera, ed altri cristiani salgono a piantarle e a fermarle
con corde, e poi un maomettano attacca il panno della bandiera.
7. Alcunc volte s’inviano schiavi per dare calcina ai cimiteri degl’infe-
M. ' _
8. Altri sono deputati per intagliare sopra i cannoni la figura della luna,
0 iscrizioni in lingua turea significanti che quei cannoni furono fabbricari
sotto ii governo di tale Bey di cui Dio conservi V anima.
9. £ accaduto ancora che qualche cristiano abbia dovuto scolpire in
pietra la detta figura della luna crescente, da riporsi sopra edifizi profani.
10. Quando Ii schiavi coloriscono 1’esteriore dei bastimenti corsari,
lengono ordine dt colorire anche la luna che vi h rappresentata, e se nol
facesscro, vi sarebbero costretti.
11. Gli schiavi dei Bey, c dei grandi dei governo, alcune fiate gettano
.-.Lijua sopra le mani c piedi dei loro padroni allorch^ questi si preparano
per le ahluzioni o purificazioni legali, e dopo le medesime purificazioni o
. Zl0fl' S*1 stessi schiavi presentano un tovaglino ai padroni loro per lim-
piare il Iuogo umido.
12. Frcquentissimamente gli schiavi si valgono dellasilo dei marabuti,
tntran ow a fine di evitare la morte giustamente o ingiustamente immi-
en e, 0 bligare un padrone crudele a migliori trattamenti; dimpedire
persecuzioni contro la carita.edi sottrarsi generalmente a qualsivoglia
pmcoio urgente. n 6
in b Pr*ora quatuor dubia, christianos captivos relinquendos esse
relini 11 ■ ^ dummodo actiones in illis contentae fiant sine contemptu
^ ,ms’ '! 51 ne 1 n ternione cooperandi superstitioni.
Ad 5- Non licere.
^ 6. et 7. Licere. :
jjiavo sens(.,CCrC durnrn°do enunciata verba non i ntel ligantur a christianis
Ad 10 ^,’cere*
ad Quahw. et.12, ^hiistianos captivos esse relinquendos in bona fide, ut
Jf,J ,or Pnora dubia.
0 «tanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 547].
120
Curia Romana
843.
S. C. S. 0ff„ instr. (ad Ep. Scepusien.), 16 aug. ,?8|
Non passim et pro cuiusque Episcopi merito facultates ah 4n ,
Sede conceduntur, sed mxta antiquam praestitutam orarim « b Ap08to1'
distantia ab Urbe, e. dioccestim u,i]ii
vmejae Ep.sct.pis distribuuntur, ita ut minores iis ?
mfidelium, eorumve qui in felici pSumZ» ft*
An unarum salus, observantia canonum custodia dkS d ?*■
sobna quaedam legum reunendamm severitas moIr, r P e’ aC denMJi
tatum, quas Apostolica Sedes Episcenis indui !r * *** ommum facu
&tndn. Si ab isto more ac usuLl, d g pr0 dlsPcn^'onibus du
datur, iam rides pel^bari ln *C ?robato PauI1^m recc
eiusdem provinciae Episconos er<-> ** *t<1Ue miscen* at<Jue invidiam ime
tadbus augeatur. At vero universis ill^ndri^! aItCr° amplioribus ^
facultas, nihil aliud sit auam uri i d gCre' cum omnis dispensand
* 'W* rigor, salubrUqrscverilLtbT0’ VCrendUm maxime- ™
Modo de sepultura et funeriht 1 bs? escat at£lue labefactetur,
quamcumque enim in Wini^o Pactoribus agendum est;
sive defunctis, catholico viro «sT^lT0"*"1 CUm haereticis sive vivis,
gatum, ut nihil magis. Sed -id r* P 0 .tam* tam notum est ac pervul-
CaP' >Samit De sepulturis «Saeri m prC3SIUS' et Primo quoad sepulturam:
«communicavimus vivis non ^ Canonibus institutum ut quibus non
'I SIastlca sepultura qui prius era .mCemtJS defunctis: et ut careant ecde-
Wericu in 6, Cap. QulUmoue n*b. eCciesiast,ca unitate praecisi». Et Ut
\ Ucos tradere scienter pra^r, ' QUICUmque «cleaiasticac sepulturae hae-
W Proprii$ manibus publir * a 30 ut*on*s beneficium non merean-
« Pora damnatorum >. In RftJL "" CXt^muIcnt> « projiciant eiusmodi cor-
Kus ?’ reeatUr ecclcsiastica senui tu nT °mafl° Paub V» De exequiis, Tit. 6,
tione ae.r<‘,UCl*' ct eorum fautoribus p3^anjs' Idaeis, et omnibus infideli-
in al^ M 'Vltanda. 1 nonnulli in {Z[ q.Um,ct Mfrtinus V, cuius Constitu-
« « nunirM?'?0" ,nttr amc * ,i''2 acf«icorum nimium extendunt,
- crimine . ’ lCCt Ilondum per ccn.it: < Si tales haeretici publici
Cu ClSSerim' 'cclesiaauca c i “m dccla™i. “ hoc tamen pari
l„ ‘N "if u' hoc ccclesiaadcae “ f MP“ta"ra ..
m’ rfe i,liS mSn^ tSSkS bCn'fid0 hl"«'ci quidam ta»
iHonim familia. CryPlaa eorum corpora ;1?fl°d ^Ut ln<luis) non per ianuas,
cam vel iZ°l *?“r' vel quod co iure iamdiu
•ici communf rrnl «taCr? .«**• ««tum. ac fabn-
sepultura curn catholia“^ F«tenae legibus, si haere-
1 Cf. n. 45. r* quamquam diverso utan-
iai
S. C. S. Officii
tur ad sepulchnim ingressu. Ius autem familiarum quale esse poterit, si qui
a fide desciverunt, omni etiam iuxta sacros canones, iure ac privilegio’, quod
Ecclesiae beneficio consequutj sunt, privatos ac spoliatos esse oporteat? Tan-
dem ncc sumptus pro restaurandis ecclesiis ab haereticis promissi movere
Te debent, ut pecunia existimes eosdem communi posse cum catholicis
sociari tumulo. At valde timendum refers, ne quod ab Episcopo haereticis
denegatur, id a saeculari potestate impetraverint. Catholicorum Principum
pietas haud ita futurum esse suadet; attamen quidquid absque tuo consensu
ac nutu facium fuerit, si quidem absque turbarum et discordiarum periculo
prohibere nequeas, moerens ac tacitus patienter feres, ita umen ut sis de
Christiana aequanimitate ac tolerantia laudandus, nunquam vero de consensu
et approbatione culpandus.
Quamquam non tam de ecclesiis modo quam de coemeteriis quaeris,
quae haereticis ac catholicis communia sunt; quod cum omnino sine offen-
sione tolli non possit, « Episcopus, inquis, disposuit, ut occasione sepultu-
rarum, secundum recentiora regia toto Regno decreta, extra urbes, oppida,
pagos ab ecclesiae areis transferendarum, nova constituenda coemeteria,
remotis arbitris, in proportionata sui parte pro catholicis humandis bene-
• dicantur, in reliqua vero intra eamdem coemeterii cincturam parte cor-
<pora acatholicorum tumulentur ». Optime quidem haec a i e disposita ac
constituta sunt pro ea, qua Episcopus in hac temporum iniuria uti patien-
tia ac tolerantia debet. \ ideat tamen Amplitudo Tua, ut, quantum sublatis
contentionum ac dissidiorum periculis fieri poterit, in humandis catholico-
rum corporibus tam quoad locum, quam quoad alias Ecclesiae caeremo-
nias, omnia ad normam sacrorum Canonum, quos optime calles, confor-
memur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 549J.
S. C, S. Off., instr. (nd Ep. Scepusicn.), a. 1782.
auanHfvP6 acturri est T10^ parochis mthenis omnino prohibueris nc, si
guoque^C C~ndn®at binorum infantes ab ipsis baptizari, Sacramentum
fr 11 °n rmal'on*s graecorum more post Baptismum administrent.
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 552].
845.
S* C. S. Off. (Constantinop.), 18 mart, 1782.
Utrum
5 >n so/™ ad t'tldum missionis ordinati, possint conferre pecu-
proccdt utera > ct 'ta accipere partem lucri ex negotiatione
nus in societatem
— - -
€iun beaeficio ’*.dttern'*na^ailtti ve^ eventualem. Ratio dubitandi est quia,
sustentatione ~\ patrimordo careant, non sunt sufficienter provisi pro sua
quibus eleem’ 'e . pro esibus infirmitatis, pestis, incendii, senectutis, in
(>s>nis Missarum non multum vel nihil sibi providere possunt.
122
Curia Romana
R. SSmus i ussit per IftstTUcttoncffi responderi
Instructio. — Tota quaestio in eo versatur; an sacerdotibus ad k, ,
msttonts ordinatis, qui patrimonio ac beneficio carent atoue \Ti« ****
mosynis parum aut nihil comparare sibi possum, permitti ‘ mm e|*
atque honesta aliqua negotiatione suae consulant SWtentationl D v*
autem oportet, utrum sacerdotes isti ea nunc inopia premantur^
consulatur, cum su, characteris dedecore victum sibi mendiZ^ T 1
an potius, providentes futuris casibus infirmitatis, senectu^ a au°f ^
pestis, incendiorum, ac terrraemotus, quibus urbs ista fr J f' ' q ^
est, lucrum aliquod sibi ex negotiatione comparare velm? m o
hac caut,one futuram egestatem devitent. Quoad sacerdotes
pia laborantes, m promptu est Decretum S. C. de Prop Fic l V™
necessitatibus prorideJc llieZ ' “ “d i4™" P^^WIibus,,»
Clementis XIII, diei 17 sentemh ri’ ’ pros.lat Uiam Epistola Encyciicas.ro.
in qua, ct praesertim in H Si nT /75-9’ ?Uae ’nc*P*t: primum,1
» e» e,c pcXz ;L5„i u ;r *-**- etc «*
regulas atque instiCa ^ *
rius Apostolicus » «*
‘P* ent omne dubium dissolvere et Inn ac Jlhgemer exequatur, facile
vel statim consulere vel in „n.t ’ P P m sacerdotum indigentiis.
inopia, ex laudato Decreto anni wS*51 0ccurrere! Nam si urgeat praesens
■> sacerdotibus fieri iis taiT1„n poterit tolerare negotiationem aliqusro
adiiciuntur; si vero futuris ne b C°?d,tlonibus quae in eodem Decreto
facultate utatur quam Clemens PP^Yn Tp dUmUxat est Providendum, ea
dispensationem sacerdotibus in i 1 Episcopis extra Italiam concessit,
sidia quaerere ad vitandam eeesta^T'- U* SUa industria possint sibi sub-
pihis quas idem Pontifex in « 1? ’ n'xt:i tamen cas conditiones
[Collectanea S. C de Pron pvi Eplstola praescripsit,
,s’ Vfd' XXIV, p. 6^ 1 c’ n- 553* — Cf. etiam Acta S.
846.
0 . S’ °ff (Sutchl,cnQf ,5 ian f7g4
Quando fideles baptizati m-.» •
s™"' ,:rc Tm ip,° IKTi“ T '?'“■><. « missionariu
Cuncilium’f,e *i ***' ve* non detur 1 e?e8*ctionem sotemnem rec
um„ibu muIn C",,m,mlhis « P»t b J “'m"' "mP°ris opportunira
Pra«e„tibPu™' 'KUr' mod" »1» „ ,P“bll“!un’ "™ indift
f “ “""ahere. Mi,si0n coram chri
autem reduce, nec ren
Cf. CoIJettanca s r j „
«• N. “ S' d' ■’™P. Fide. . ,
s**». xxrv, * rrf . t6j-
• T,3 matnm
S. C.S. Officii
123
consensus, sal«m sub conditione, nec ordinarie ipsis impertitur bene-
^ Cr° Non esse inquietandos fideles qui, missionario longe absente, matri-
monia ineunt in Sinis coram Christianis tantum, cum neque Tridentini lex
publicata ibidem fuerit; hinc vera esse matrimonia, ideoque indissolubilia,
quae in locis Sinarum contrahuntur solo contrahentium mutuo consensu,
ib anno usque 1665 declaratum est; et, etiamsi promulgata ea lex foret,
valere tamen matrimonia in praesentia duorum testium tantum, quoties in
loco ubi matrimonium contrahitur, vel in vicino, ad quem sine periculo
accedi possit, parochus vel alius sacerdos saecularis vel regularis non exi-
stat ab Episcopo deputatus, haec pariter Apostolica Sedes pluries interro-
gata respondit. Caeterum, ne Sacramenti dignitas vilescat, voluit Sanctitas
Sua adhortandos fideles ut missionario reduci sese sistant, ab eoque bene-
dictionem petant, praevia tamen facta declaratione a missionario benedi-
ctionem huiusmodi ad validitatem matrimonii nequaquam pertinere.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 566].
847.
S. C. S. Off^ instr. (ad Vic. Ap, Constantinop.), 18 rnart. 1784-
R. P. D. Ioseph Antonius Frachia Archiepiscopus Theodosiopolitanus
et \ icanus Apostolicus Constanti nopol i tanus multas exposuit S. Congrega-
tioni de Propaganda Fide corruptelas circa contractus quosdam in eadem
Constan tinopolitana urbe celebratos, quos ab usurae labe excusari posse
7prae arbitratuy- Cum itaque eiusdem Vicarii expositio a S. Congregatione
.e Fide ad aJ teram S. Officii transmissa fuerit, ut melius atque
sincemu quaestionibus a Vicario praedicto propositis satisfieret, sequentia
<tobia excerpta sunt. ^
J;Lt- propter deficientiam publicorum Montium, vel propter diffi-
rem CmjCrea i 1 ctnsus’ aliosque licitos contractus ineundi, aut etiam ad
cui mCff UTO de^r’[ncr^um artificibus et mercatoribus obventurum, liceat
3re pccun*am suam mutuo cum actuario cuilibet, etiamsi nullus
amni emergentis et lucri cessantis titulus.
mutun ^rU?n ProP^er idem motivum absque iusto titulo liceat praedictum
•nutuo^ 53 *em V*du’s' Pupi I lis , patribus-tamilias, aliisque personis, quae
lendum ^ Pecunias, non ad augendas proprias substantias, sed ad consu-
datus r*3 C^estfdbu8« ad providendum familiae indigentiis propter varios
bones{a ccurrentibus; quoniam si a mutuo abstinerent, vel familiae desunt
reduci ^ necessa”a» v'd coguntur capitale consumere, et ad egestatem
3- An
O^statuin^T6 natlonum» Vel communitatis mercatorum possint in urbe
mutuo pecuJ0 ltana Considerari Pro Montibus publicis, ita ut licite illis
tUm' ut fert*30 dar* Possint, cum pacto actuarii septem vel octo pro cen-
sui emcr ^co^uetudo, ct quamvis deficiat titillus lucri cessantis, aut
,24
Curia Romana
4. Cum Constaminopoli non infrequentes sint casus incend.V,
calumniarum, vulgo avanie, quae aliquando a mu tua tari is „ ^ ***“
gravi eorum damno, quaeritur: Utrum propter periculum cuiM^' **
casibus sors exponitur, licitum sit propter pecuni?^
datam aliquid ultra sortem exigere?
5- Utrum actuarium ex mutuo, propter exDositi i
pactum, exigi hcite possit, quando mutuatarius, in assecurati > mutyinIt
mutur, pignus aequivalens vel excedens mutuanti
est, quia non restituente mutuatario sortem mutui tempore Draefin ^^^
vendi non potest a mutuante, ut suam ex ipso pecuniam
vel mutuans expectare debet restitutionem sortis ansnd^P I ' IdeW)ue
cuent, ve! cum gravibus expensis debet mutuans ante
cogere mutuatanum ad pignus vendendum m t^bunalta regionis
Aliquando etiam accidit So a^I mUtUi rati^
tatem sortis acceptum penitus amitti P g S. a mutuante ad securi-
lia constare facit PquodPpignus a mumVT tCrt“ Persona ant? tribuna-
SCdtvT il3lJdPUe Sib' Pcr ^icem vindeicettCntUm ^ ^ mUtlJatarii'
mutuum dTe Cmergentis’ et Jucn cessantis
tibus Religiosorum, quae exame n ' q“Inque Pr° centum Communia
ex parte incendiorurn ab’ aliis n V P^ncul|s Pestls* terraemotus, et aliqua
securior apparet apud east^on^ " fere —nes, et sors ni
eiusdem civitatis. * " Lom™n,tates, quam penes alios incolas
quatuor vel quin^^cenmmT ^ ^ mutuum acciPil cum actuano
lCg’ ** Pcrsonae mutuare cum acmarif W PCCUniaS mUtU° aCCeptaS
. 8l. ttrum sacerdotes ad tituJun. • decem Pro centum,
PUS m societatem negotiationis /n^IO”w.ord*nat’ possint conferre pecu-
une procedentem, vel determinatam acciPere partem lucri ex negotia-
ta cum beneficio, vel patrimonio !** eVCntuaIem- dubitandi est,
^ro sua suhsientationc, vel pro casib^^c* n°n SUtlt su^c,enter provisi
T*5' m quibus cleemosynfs ivSfnT mfirmitatis- P^tis, incendii sene-
dere possunt. M,ssarur» non multum vel nihil sibi provi-
riaque cum haec omni, , . '51
coram bSS'° ^on^cgarionibu^Sunm dub,a Praeviis theologorum consul-
SnalT diebuS 4. U « ,* f£3* Inquisitionis habitis
Magiis der ennt: Sanctitas Sua audit ‘ 'r-lbgentaBs^me Perpcnsa, atque
Qu;arr«V2bTdendum^ rum DD- C:ird*aIi™ *if*
a^t attenta dS^"1 indigcndisCobtd^ect,udUlS’ ** Patribus‘
aut intuitu detrin ^ creandi census ai,n ' ^ Pub,1corum montium
aliunde adsit ^ficibu/et ICIt°S C0TUractus ineundi
dare pecuniam adie -t US damni emeraent* mcrcatoribus, licere, rus
Ad 3, Quamvis secunH*0 aIiqui<l «hra ' Ct Iucri cessantis, mutui
qtiam quod cani! ^ndum «*• quae nrJ° reciP«ndt.
]°num vel communit ir antUr» Vc* minus videbatur,
dtl8 mercatorum reputari pos-
5. C. S Officii
**5
ntpro montibus publicis ita ut pro pecunia in illis mutuo collocata absque
justo titulo damni emergentis, vel lucn cessantis, aliquid ultra sortem recipi
tt; attamen nihil hac de re sancire voluit Sanctitas Sua, sed prius a
Icario Apost-dico exquiri iussit, 1 . An aliquo, et que potissimum contractus
titulo pecunia iisdem capsis nationum aut communitatis mercatorum mutuo
tradatur. — 2- An illae habeant certos reditus, quos in huiusmodi contra-
eribus vendant in commodum eorum, qui pecuniam mutuarunt — 3 . .An
iliqua publica auctoritate hae capsae nationum seu communitatum merca-
torum constitutae sint. Cum his postulatis a Vicario Ap. dilucide satisfa-
ctum luerit, tunc dabitur proposito dubio aptior, et certa resolutio.
Ad 4, 5 et 6 dubium, quamvis distincte proponebantur, una tamen
omnibus danda est responsio, quae ut magis pateat, sequenti instructione
comprehenditur: «Atque illud tn primis est exploratum etc. > (K. Instruet.
S.C. de Prop. Fide an. 1873. De lucro ex mutuo, n. Ii). 1
Ex his autem unusquisque videt, quanto minus liceat a Communitati-
bus Regularium aliquid recipere ultra sortem absque i usto titulo damni
emergentis et lucri cessantis, ob solum periculum obventurum ex publicis
infortuniis, pestis, incendiorum, et terraemotus, cum juxta facti speciem
indubio 6 propositam, immunes illae plerumque sint ab aliis supra recen-
sitis periculis, et tutius apud ipsas, quam apud alios istius urbis incolas
pecunia mutuo collocetur.
Ad 7. Non licere Communitatibus Regularium pecuniam receptam
cum cinere persolvendi quatuor aut quinque in singula centena, maiori
conventa usura, aliis dare.
Ad 8. Huic etiam dubio iussit Sanctitas Sua per Instructionem respondi
debere. (Omittitur Instructio, quia refertur supra, in N. 845),
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. t;68. - Cf. etiam Acta S. Sc-
vol. XXVIII, p. 704-707].
848.
S. C. S, Off. (Sutchuen,), 21 ian. 1802.
‘ru^'b^Ui' C°nSUetUdo b*C CSt ^cre *n omn*bus huius Imperii provinciis,
Sun* C nSt,anos recepta, assistendi nimirum conviviis gentilium quae
. °~”*f,one celebrationis memoriae eorumdem defunctorum. Convivia
pluribu U‘USm0di Ved die sepulturae defuncti, vel adhuc non raro
t s mcnsibus, atque etiam annis, post sepulturam, prout superstitiosa
V(| insPcctio diem aptum ad sacrificia determinavit; die assignato
P^rcu^11 * pr*d^c dlius diei quo dicta convivia fiunt, qui curant funus,
ad Ct.”Plam “ram tabella animae defuncti offerunt, postea transfe-
fii.ui Cu lnain ut ibi coquantur, indeque tractentur hospites: porro saepe
dias c*" S C °b^ata Prac numero invitatorum non sufficiat, tuneque addunt
tim lca^1” non °blatas, quas simul cum sacrificatis coquunt, et permix-
n 1 erenter mensis apponunt in loco prorsus indifferenti.
1
^ectioci S. C. de Prop* Fide, vol. II. n, 1393-
126
Curia Romana
Iam a quindecim annis inter missionarios huius Vicariatus a '
praesens quaestio occasione Decreti huius S. Congregationis pro^T^i^
dati 14 lanuarii 1753, cuius tunc indirectam notitiam habuimus 0e E°
illius partis chriscianis prohibetur assistere conviviis quibus gentilia h
rant memorias suorum defunctorum; quamvis autem, re inter nos d ^
casus prout hic observatur dissimilis apparuit, nihilominus ad mTf'
cautelam Illmus Agathopolitanus scripsit ad duos Vicarios Ap nimirT
Fokiensem et Chansinensem, necnon ad Episcopum Nankin^C^!
rogans ut de praxi suarum Missionum circa propositum casum vello,,
ipsum edocere. Respondit primus (R. P. Calvo, tunc Provicariua pro £
Sinopolitano e vivis iam tum excesso) praxim Vicariatus esse prohib,,'
chnstiams ne huiusmodi conviviis assisterent, ca de causa quod decretum
S. C. de Prop. F. existebat .d aperte prohibens; et citabat praefatum <W
tum pro tunkmensibus datum; alii duo Praesules unanimiter respondet
fi? TLu"um Cirta hoc pos* dubi™
amiquam hite' tenebam' ’>rudens non iudia«
nunquam ad Mission^L , f mmare ProPter decretum quod
batur prorsus dissimile ah !?/**** extclnsum* cuiusque obiectum vidc-
essc inquietandos Christianos * **U0 agcbatur m Smis: unde s^tuit non
pru nunc eaedcm^parenT ’ sun t^^Quod an,^ad%ertimus’ quaeque etiam
dicti Decreti convivia k,,;,’ V- .* ^uod in Funkino, luxta expositionem
crifida, ita ut quasi utuun fiebant post oblationes et sa-
seu sacrificii, constituebam 1™ ‘‘n “U.°nem cum dictis oblationibus
muniones seu parti ciDatirmm^ ■ r^m. ,deo Vl bebantur veluti totidem com-
post sacrificia fiunt ita nt - ’ ,niS vero convivia huiusmodi longe diu
aliquando 6 horarum a se invmem1 oblationes spatio 4, 5, atque etiam
raro plus quam dimidia parte im™ lm°’ Ut SUpenus notavi, non
pridie conviviorum eentiW -c grae dlei seParentur, quando nimimm
>• Oiscrimen in ' “ SU1 defunc,is ««erunt,
necessario referantur ad nhl it; T ’ ^U0<* *n futikino convivia huiusmodi
0 ationjbus separabilia sunt suPtrstitiosas; in Sinis vero, in dictis
nites qui in his circumstantiis eVcniat quod gentiles, praesertim
1 ms cibos non oblatos invitatis m: .gentem convivarum turbam invitant,
numero victi, aliis deficientibus dh’ 18trent> ct nonnisi hospitum improviso
mos est enim i„,or e„s carne, 0u !' iisd«m appotum sacrificator,
- remom.,, ^ ^ »b, resenare ut, absolutis omnino
c conviviis curandis, laboriose eosfiuc Sui tum in sacrificiir,
restuvent"8 7?““" 1uod si minu?di?,"‘S‘ranimi lautius tractent; unde
potius ad Mrccn i'3*'5 apponam- *d non “atd'Cta® .carnes. oblatas non abi
1 In rr 1 • Um exPensis. Praecise ratione sacrificii,
J* An iunkmo convivia in
propter eorum dem «olemnitatem eTa££UnCt0rum a gentilibus celebrata.
Cm qnam habent cum sacri ficiiit
S, C. S, Officii
l2l
videntur quasi pars caeremoniae quam in cultum defunctorum peragunt;
apud Sinas vero, in schedula invitationis, quam scribunt quando de paren-
landis defunctis agitur, ne minima quidem mentio est dictorum convivio-
rum, dum tamen ubi de matrimoniis celebrandis, aliisque civilibus causis,
(orumdem expressam mentionem faciant: ibidem igitur unice assignant
diem et horam quibus sacrificia defuncto debent offerri, simul diem et
horam quibus denuo defunctus debet in fortunato loco, ut scribunt, ter-
rae mandari, rogantes consanguineos, affines ct amicos, ut dignentur prae-
sentia sua honorare invitantes, et mos invaluit ut sic epulis invitatos hono-
rarent.
4. Ratio propter quam S. haec Congregatio tunkinensibus prohibuit ne
dictis conviviis assisterent, est, ne ex christianorum praesentia, infideles
confirmentur in suis erroribus et in observantia superstitiosorum rituum
erga defunctos: porro cum ehristiani tunc, contra infidelium morem, neque
sacrificiis assistant, neque iisdem ullo modo ministrent, neque tabellam
mimae salutent, neque feretrum, neque candelas et papyros ad comburen-
dum offerant, neque illud omne, praeter denaria cum inscriptione valde
diversa ab ea qua gentiles utuntur (nam isti ordinarie involucrum denaria
continens inscribunt munus ad sacrificia , illudque deponunt prope aut coram
tabella animae quam prius prostrati salutant; ehristiani vero inscribunt
munus ad condolendum, et, quaesita aut expectata opportuna occasione, illud
in alio loco tradunt simpliciter in manibus eorum qui specialiter curant
funus, et hoc faciunt partim ad restituendum id quod a defuncti familia
in simili occasione prius receperunt, partim ad iuvandas expensas et con-
vivii, quod quidem aliqui, in inscriptione sui muneris, minus urbaniter
luxta morem sinicuin significant): cumque praeterea gentiles id generis
convivia tanquam sacra nullo modo habeant, nec comedendo distinguant
n ata a non oblatis, sed praecipue, si non unice, de bene epulando cogi-
tmt, pro abile non est, his in locis, quod assistentia christianorum dictis
omivits infideles confirmare valeat in suis erroribus, praesertim cum in
circumstantiis ehristiani non raro dicteria et obiurgationes eorumdem
«it; •u”1 cotltni sc provocent, eo quod iisdem in supra memoratis super-
^tombus nolint communicare. f per
in^r mtjd° cxpos‘Tas rationes, usque huc censuimus Christianos, non
tum ^Uietan 05 cjoanquam plurimum iisdem consulamus abstinere quan-
a|;~|- jCr^nt a“ ds(k‘m conviviis, ne forte ab infidelibus coacti, prout
•titionibus aCtUm cst’ 8a^uten< tabellam animae vel feretrum aut aliis super-
datur c °CCUrrant' Nunc autem quaestio haec rursus in controversiam
c°n\iviis ^ censen^ absolute prohibendum esse Christianis dictis
ratione nis’ ^rC’ Ct *d de ^acto 'n suo districtu prohibuerunt, non alia
ciorum ! (N,a timuemnt ne huiusmodi convivia totidem fuerint sacrifi-
T!"m Participati,
con-
viviis quae r pat,ones! alii distinguunt, ccnsentque quod si agatur de
da, et s Un! d*e sepulturae, licet eodem pariter die offerantur sa^»...-
^isnis i1Scje™n C?tlS 'b'dem COmedatur, tunc non prohibendum sit chri-
suPrat uipote lv;isterc et denariorum munus ad condolendum offerre, ut
c quoti convivium tunc non videatur naratum nisi in eratia-
128
Curta Romana
rum actionem erga eos qui funeribus assistunt, et munus oblat
ctum habeat pium, neque expensas pro funeribus, quas sic iuvant1^-0^'
de dicbus in 1uibU8. unice fiunt censent absolute
bendum esse christianis ne invitati tunc ad dicta convivia se co f Pr°hl'
munus offerant supradictum, quanquam iidem facile concedant cnT™’ m
omnino absoluta, licere post aliquot dies denaria offerre in comoen v ““
denariorum quae forsan a defuncti familia in iisdem circuimtam,"
exequiis propriorum defunctorum receperunt; ratio autem insis «J* P?
cum m schedula invitationis nulla tunc alia causa assignetur praete X
ficia, gentiles censeantur tunc christianos unice ad sacrificia invitare- X'
indecens videtur ut christiam ad sacrificia invitati eadem die ad 3^?°
locum se conferant; quod autem hac die christiani non debeant praedici
munus denariorum offerre, id probant eo quod munus istud l!??
probabilem causam habere videatur praeter contributionem fdTcri ^
SC,ripl° Unice de ««ificfc fit mentio. '
rssw\
tamdiu gubernarunt dun Rni er.punm?s Pmesulcs qui eam sapienter
notiriam8etiam habuen,m !P P‘ super,us aPpella,i h™ distinctionis
rationes, ST “ “*!“-»> l-rvipendendam: cumque
in contrarium excludant: nam m "°n Vabdac s"*t ut probabile dubium
talionis scripta tunc exnresse t*UamV13. umca causa, quae in schedula invi-
iuxta morem sinicum publice recentu^1^* **• CSUSa .sacrificiorum- tM*n
tur hoc modo ad convivium sim.? • ”V qV* eam recipiunt, de facto censen-
honesta sim, et a sacrificiis ind . I0v,tatli cum ‘gitur convivia huiusmodi
mittunt Christianis iisdem “V1** fatentur* siquidem per-
die ad sacrificia destinato , • ’ 1 8entlhum funera concurrunt cum
que modo epulentur, restaret C°nvivae dc sacrificatis ibidem eodern-
stendo huiusmodi sacrificiis t C • r|3tian‘ omnino st abstinerent ab assi-
munus denariorum, quod til! ^>nVlvi>s tantum assisterent, cum aliunde
>i sacrificiis, nimirum parenti m 3 erunt, obiectum habeat longe distinctum
Prn ex Pensis convivii atque t' * nCt* a^^l,a^s consolatio, adiumentum
quae hac occasione larve dktrik*™ Pannorum seu vestimentorum luctus
non c]SSent saltem tam cito inouiJ15^’ restaret, inquam, quod christiani
sas ad dicta convivia eundi J ^tandl* Praccipue, si graves haberent cau-
vitare, unde satius iudicavi causim ^ 1"°" Possent rixas, odia et inimicitias
r.mLiM.1) Episcopo Agathopolitano T n<luere in statu quo a bo. me. IUmo
mrr|0S r CS Ustiue dum haec S ^dt’ et declaravi non esseinquic-
modum aliter defi„ia,; de b» «mnibus , me p«l-
^| dl ra!,on'' ,d S. Congregatio dV |S',ppl,co ul. « abusus fuerit in hic
D. v"5,|uCT'°- ~ D' bbjm ntT '"s,ru«i“ncm.
pcoponttum, et nondum ob [°P’ P'dc aliquot abhinc annis 1
pettorum temporum vices
S. C. S. Officti
29
lutum, utrum scilicet, post eiusdem decretum dici 14 ianuarii 175-3 1 prr
Tunkino latum, retineri in isto Vicariatu aut tolerari adhuc possit consue-
tu do a christianis recepta, assistendi conviviis gentilium quae fiunt oc casiam
«librationis memoriae defunctarum, cum nuper ad S. C. S. Off. transmissum
fuerit, haec in primis id perpendendum sibi esse statuit: An et quatenus
consuetudo sinensium, de qua agitur, differret a consuetudine tunkinen-
sium, quae tamquam superstitiosa iam fuit merito reprobata atque pnj
hibita. Ex hac quippe comparatione deliberationis summa pendebat; absur-
dum enim fuisset, in re tanti momenti, id declarari sinensibus christianis
licere quod non licere tunkinensibus declaratum fuit. Nam, cum in omni
bus rebus optandum est, aut exigendum potius, ut christiani idipsum discant
omnes, smtque perfecti m eodem sensu et in eadem sententia tum nn,,
semm in »s quae ad ms naturale ac divinum pertinent, in quo nimirum
sicut nulla auctoritas est quae dispenset, nulla conniventia quae excuset
ita milia consuetudo, quamvis inveterata, quae deroget atque praescribat.’
Agitur autem hic, non de instituto, aut ritu aliquo ecclesiastico, sed de primo
Decalogi praecepto quo omnis, non exhibitio solum, sed etiam participatio
superstitiosi ac profani cultus interdicitur. Iam vero diligenter inter se
invicem comparatis utroque casu, tum qui olim pro tunkinensibus propo-
situs fu», tum qui modo pro sinensibus proponitur, S. C. nullum inter
etTmemT"1 d°prehcndit alicuius ™mcnti discrimen: eaedem quippe
« numero et re circumstantiae concurrunt utrobique; aeque convivia een-
mrn' " Sens,J,m 3tqUe tunkincnsium fiunt occasione memonae defuncto-
tionts coram' nh T- F"™ Col<:nUae; fi,Jnt post * obla-
sacrificiU ■nm Cj f’ - CX. C,f1,s °^atis. Quod si sinenses, ab obtundis
vetitis se’ absthien t at,<I>n 1 ?' 1 s. 1 psis’ a!iistlue caeremoniis alias a Sancta Sede
T Tittf tunkincnscs: quid ergo unum
Quas vero dWr’ m‘ C’ .|Uam hae duac SUnt inter se consuetudines?
StUdi°Se C0lI‘git V- •* visae sunt
Prodest horarum Pi-rU,n Mncnslurn C;wsae, partim verius obesse. Parum
^ a tunkinensibuTr' SpatlUm’ Q 110(1 sacrihcia inter et convivia inter-
«Piranda interponitur rR‘CCS5ano ‘icbcti neclue cnim haec ab illis
d»; ca iritur ^ .a. immola,as Porc' «t caprae carnes coquen-
a! nioralittr errt ^ ° S0f1erstltmsa Ct prorsus idololatrica, si minus physice,
«tomm praenar ui,C0,nt,rliUatUr-t non intem|nipitur; maxime cum vel ipsa
adeo rcliciosio I t * ^l3d gentiles omnes pars caeremoniae funebris, atque
flui propterea *ii Jrf **" SCmper sit> ct haberi puriter apud sinenses videatur,
itionum minist CmpC0(*lds ,!Il,lUuri qt>' mint funerum curatores atque
mioribus amici n /arUm prodest mos div itum aliquot sibi suisque inti-
privatus t3C uUnCTiS curator*bl,s oblatos cibos servandi: qui mos,
kc,° probat cont ^ ,trarbls> nc(lue constans, neque universalis, nihil pro-
disposit,0 ■ ^ primar’i,ni huiusmodi conviviorum institutionem, con-
^rrtuni attcmlcad ernp^U^^K Um tpiae ’n externis religionis actibus est potis-
ta* arum prodest denique quod a sinensibus permixti m
' tf Coli
s, ( ; je prQp Vo) |. n.
i3°
Curia Romana
apponantur cibi immolati cum indifferentibus: quippe permixtio h
est ipsamet superstitiosa, cum ex instituto religioso fiat, et est cum^' *
ris gentilibus tum tunkinensibus communis; reprehensi enim 1
tunkmenses fuerunt, non quod unice sed quod etiam oblatos cihos0^ "
conviviis manducarent. 08 in hi
Utraque vero illa formula, tum qua Christiani sinenses ad fun k •
infidelium convivia vocantur, tum qua seu ad condolendum, seu ad ■
vii expensas iuvandas, symbolum conferunt, tantum abest ut supererit!
labem detcrgant, ut augeant potius. Fieretne a gentilibus in schedula in™
tationis unius sacrificii ct non convivii mentio, si unum separarem i
altero, nisi hoc illo, tamquam partem toto contineri censerent? Christian
igitur qui huiusmodi invitationi obsequuntur, nonne ad convivia acced-r'
videntur, tamquam ad sacrificii partem ct una sacrificii causa? Dum vX
, pecuniam tradunt ad condolendum, nonne se declarant illius esse velk
luctus participes, quem esse superstitiosum norunt ? Dum tradunt ad ium
das expensas et convivu, nonne ct sacrificii expensas scientes iuvant? Quibus
enim tradunt. Nempe sacrificii ministris. Cur tradunt? Ad emendas rames’
quae, antequam apponantur mensae, defuncti animae coram
convivii ylsmld™ rat,"ne dicendum qua gentiles sinenses diem
«bhjn nhr Ce,frand'. instituunt? Non scilicet commodo, non
rum insoectio ^fPCCtU 3 l^U‘> c*vib ct PoI'tico, sed ut superstitiosa tempo-
haque 1" tr.rntUm ?fida determinav*t. Res ipsa loquitur per *.
tus idololatriae vice prath d«it S* m " iUICtorc .Tcrtu,Iiano* omnes affla-
sccis actibus cultus idololatrici ,1Sunt'.non In djr«ct» modo atque intrin-
sive diis sive detunnia 1 e m universa serie humanae superaritiotM,
tinentea: quomodo non emm^hrist ^ immundos Per'
defunctis gentilium maneioan , devitanda huiusmodi comam
superstitiosis quot fere sunt V ■* i sed tot sfflstt
atque ijm conviviorum ca»s, ^.J^imstantiae inficiuntur? Eadem st
cultus erga defuncto-; „.7**™ °au illCi0i am ; idem atque unus finis, nempe
res, venerantur, quosau t08.smenscf - perinde ac divos manes romani vete-
non antea animalia eis siste13* COnviv''s d<dectari et rite coli arbitrarentur,
nani mensis; eadem est ‘Uclllt °fferrent, quam eorum carnes appo
formula, iidem sunt ministri 'm™ occas*°» cadcm atque una invitationi'
constituti Quomodo igitur ' ** Cf? dlcs eadcmque vanissima observantia
convivia dicenda sunt, ad f°sdeni spiritus immundos pertinere
stiani interessc et accumbere . c*a Perdnent, et iis poterunt chri*
abre nuntiaverunt et omnibii* C*uiri %in'ent baptismi fidem in quo satanit
Est quidem generati^ t pCnbus cius?
lium, idq.,.- : «ropterea CorinthiU*™'3*'^ *nd’^ercns ad convivia ire infide*
ongregati» prohibet sinensibus nime apostolus prohibuit, neque Sacri
ticavotemur, et velint ire. tu’/, , T* ^ Iasione mere civili et poli*
__ tn. erT0Sar*tu propter conscientinL, °mnf 9u<id sibi apponitur manduca'’
Dra u°nae defunctorum gentilium ”A,“ed COnvivia occasione celebrationi
P cuce spectentur, tres illas simuli Cclebrari solita, si speciati* rf
IT1Iles circumstantias adnexas habere
deprehenduntur, quarum vel una illicitam cum infidelibus communicatio-
nem efficeret- Hac enim occasione, cum convivia pars sint superstitiosae
functionis, eis nequeunt assistere quin primo superstitionis participes fiant
n,m de aliis causis quae superius memoratae sunt, tum illa imprimis quam
affert Doctor gentium: Xontte qui edunt hostias, participes sunt altaris? Quin
jecundo edendis cibis, quos, quamvis nemo indicet, iam scium et scire
debent cx instituto oblatos fuisse, occasionem scandali infidelibus facite
praebeant se in nefariam opinionem confirmandi, talibus mensis defuncto-
rum manes et delectari et placari, et honorari oportere, quo in casu idem
Apostolus vetuit Corinthiis immolatum manducare, propter conscientiam
non propriam % sed alterius, quin demum chnstiani ipsimet sihj subversionis
periculum creent, ct iam non alterius solum, sed etiam propriam conscien-
tiam laedant, cum scilicet non raro dicteria et obiurgationes infidelium
contra se provocent, eo quod aliis superstitionibus (iam ab Apostolica Sede
toties damnatis) nolim communicare; et cum aliquando rcipsa fiat ut periculo,
in quod sc coniecerunt, succumbant, lapsu sane luctuosissimo.
His omnibus maturo examine perpensis, atque SSmo D. N. expositis
m generali Congregatione habita feria V, die 20 ianuarii, an. 1802, doluit
vehementer Sua Sanctitas, pro ferventi suo Christianae fidei ct animarum
-alutis studio, hac superstitionis labe dilectae istius Ecclesiae faciem detur-
^ m tu k J * V VI, k
f | ^ « * r ■ k- -P i MU V* V
■ I J J -S' "■ ■ ■ ** * U U _ _ ^ — —
in icrris, exhibere non habentem maculam aut aliquid huiusmodi, iussit
decretum anni 1753 pro Tunkino latum, ad Sinas extendi, deque ea re
ad D. Instructionem mitti. Quod dum facit Sacra Congregatio, iussui
Sanctitatis Suae obtemperans, facile sibi persuadet, freta et tua et aliorum
Antistitum ac missiona riorum perspecta pietate et prudentia, omnes et
fingu]<>\ se confortantes in Domino et in potentia virtutis eius, controver-
sa» omnihus et dissidiis sublatis, in id unum consilia ac studia collaturos,
ut audatum decretum, cuius proinde exemplar transmittitur, primo quoque
‘ ■' ’ri extlv'utioni mandetur ct inviolate servetur in posterum.
I bllectanea S, C. de Prop. Fide, vol. I, n. 663].
849.
S. C. S. Off. (Chan«si ct Chen-si), 29 ian, 1805.
Ttui * f'tU ^C' v<;rbo a quodam gentili qui, post venditam legitimam uxo-
?um ajUra.m nunc cum sua ficta uxore petit Baptisma. Missionarius
fac{ | nccessar*° tsse laciendam venditae uxori interpellationem;
^ 3’ ‘eglt*ma uxor respondit quod vehementissime peroptat redire ad
Ute Q^n.mum c°niUgem; ipsa namque, cognita religionis christianae veri-
^ibita ^nSt° ,ll>nH'n dare intendit, eo vel maxime quia christiana fieri pro-
■unt vari^n*'500 fmPtorc* Hu’ cam *n uxdircm duxit, et cx quo procreati
care fiiiJs. 1 ,1' ncHuc permittit ei observare legem Dei, nec in ea edu-
081 et* 9u<>d peius est, illicitum illegitimumque contractum matri-
"ciridcre recusat, coque renuente, nec a iudice cogi potest, proin-
Curta Romana
dcque nui Ius est inodus, absque dictae mulieris emptoris co
legitimum consortem a quo fuit vendita, redire queat ut aj
1. Quaeritur num venditor uxoris baptizari possit ita ut r
post Baptisma matrimonium revalidari possit, ut habetur 7? hXott
totum n. u, cui repugnat illa clausula: m, i prima voluerit conlZl ' fWll‘
2. Item quaeritur utrum baptizari possit uxor vendita ouTe mul
discedere potest e domo sui emptoris, si ab eodem obtineat ? ™ ° mo*>
prius fiC °b9"VC' ICgCm Dd' ,ic« in « «dticaire nequ™™'”
Difficultas maxima circa primum quaesitum est m.i*. „ a-
recuperare potest legitimam uxorem, non vult dimittere alianT^* **
pojerit mutare consilium? Posito',, iam quod non mute Cosmum"
reparari potent scandalum? Crcdentne infirl i nsdmm, quomodo
inter buiusmodi ficti, io, ^ **
matrimonii, et hem ™*™*°*«*
monendus interim erit de oblLtione n, ^ ad“ltenn° «mcubitu desistat:
cum primum poterit, venditam uxorem rcd,mendi’ si Poss‘h «
dummodo t ^V"0 “■*>«*.
quomodolibet adverso. Quod si videat „ ,d?l?li,tr,ae « Christianae fidei
proximum adsit periculum relapsus vel pr3CStare non P0^- «
quam habet, confugiendi ad ali^ r r<nr ,scandaIl'.moneatur de obligatione,
ad suum legitimum coniugem iuxtf CUm Pr,mum poterit, et redeundi
Instructio. - Merito Tv adnexara ^structionem.
Mento dubitantes an non timendum sit ne mulier ven-
quamdiu versabitur i
rn proposito non peraevelet Tblrinln f.mptoris clu' ™ hactenus abusus est,
omm opere vel sermone idololatria „ ' CU™ 3 carnali commercio tum ab
nn3. fide* 0PP°sito, ac proinde H CXpnmentc' vcl quolibet modo chri-
DDk- Av TW commendanti S“*Um in«*litatis relabatur: Emi
« baptismum conferat, omnem rnd"ac huic mulieri petitum ab
X* PCr ^uae prout fci Z Ze'U,,n “"fibettt ad tentanda media
^ redmru qufat< sive’ k&irnZ S2T™* l0C0nJm circumstantiae, mulier
visPrno'rP eCtl rel,8ioncm, exhortando* c,0nS0rtem' qui et ipse Christianam
fueam ^S1Ve vend5tae mulieri irSnuan!? K praestantiuml sive alio quo-
aliis qui busdarn^mod' qWmdocu*nqUe intIuirat vias tentandi
erit examinare utr,^'*/ manibus emptoris lih !' S* SUtem. ne(Iue h,s nc^ue
ctendt et h-int* flrma Persistat in n™ ^fran <lUcat 'sta mulier, tuum
ciendam auamSmUm s^scIpiendi; atQue ; P°s,to fidem Christianam ample-
carnale comm»r ,m<*Ue inhonestant emptori Pf,ni.'s an prompti* sit ad reii*
quavis alia ratione^ ^ renunc':uidnm c? '?Vltat,°nem, ct omne cum eo
hhus circumstamiisUTSt'rnile reIigi,,ni conteri ,r 3CtU’ 'Cl fdWo,atriac’ Vel
queat praefatam v ‘ *ua sPem ac securi». ’ SI stant<bus iisdem loca-
ram esse, (quod miiri ****** 'n taIi *»se Pron ‘Ucm m°raliter certam habere
^ qU,dem RaP’cntiac ac p& «que m eo perseveratu-
,ae tUat* discernendum rclin-
J33
s. c. s. Officu
nuitur) tunc optatum ei baptismum conferre poteris, cui certe vis inerit
jj firmandum i nborandumque sincerum ipsius atque efficax propositum
Deficiente autem praedicta spe ac securitate moraliter certa, tum A. T. cum
eodem suo notissimo zelo in ea muliere fovere nitatur iam conceptum desi-
derium christianae fidei amplectendae, ac proinde baptismi suscipiendi, ubi
primum, mutatis specialibus in quibus versatur circumstantiis, id exequi
poterit sine contumelia Creatoris et reatu peccati; quo nimirum, in casu
saltem gravis infirmitatis, aut muriis periculo, privata non maneat medio
jd aeternam salutem tam necessario.
(Collectanea b. C. dc Prop* i ide, voj. I, n, 68o. — Cf. etiam Acta S Se-
dis, vol. XXU, p. ()6-u8).
S. C. S. Off,, 30 iul. i So6,
Propositis duabus quaestionibus ex relatione status ecclesiae K. P D
Episcopi Murani excerptis et a S. C. Concilii transmissis, videlicet: i« Quid
^endum cum haereticis occultis qui resipiscunt, nec Romam adire patiun-
tur adigi, 2° Quid cum ruthems vel albanensibus militibus qui sacris se
immiscent catholicis, quosque non reputatum est adhuc interrogare de fide
ad scandala vitanda, Emi Dni decreverunt respondendum: Quoad haereti-
£0S OCCl|ltos poenitentes qui Romam adire recusant pro absolutione, si
fxnnt absolvi in foro poeni tenti ali, adeundam esse Sacram Foemtentiariam 1
p ,Vcro sP°nte comparcant in foro externo, audiendos esse iudiciahter ab
bpiscopo, vel ab officiali ab eodem delegando, et praevia secreta abiura-
tl0ne ct poenitentiis salutaribus, absolvendos esse ah excommunicatione
‘ i,pt>T laeresim incursa, eaque absolutio pro utroque foro valebit. 3 Quo
,C1° 3 ^^c1108 ^ albanenses milites qui se immiscent catholicis, haben-
c.vsl uti catholicos, nisi aliunde constet, vel rationabile dubium adsit
d ~iik a.crcsi Vc[ &chismati adhaereant; quo in casu tolerari quidem potest
5int llt:°i!CaS ccdes'as ingrediantur et sacris ministeriis assistant, cum non
roamd aer«‘Ci \el schismatici publice et notorie excommunicari ad for-
1(j Sac:-a 1 ' 1 hirtim V, Ad evitanda, 3 vexum tamen admittendos non esse
rint ^ ’ me ^t0”im Partic'Pat*onern nisi postquam vel sufficientia signa dede-
tj0nc ° 1Ca ”dc ct unjtate notl defecisse, vel, emissa congrua abiura-
idjj redierint* ^ ^ schi8matct iterum ad hcclesiae gremium ct unita-
iCollectanea S. C. de Prop. Fide, vol. 1, n, 68S}.
» E* i)ccr
5 Athit |0 ^ ,anUafli Albi6umt Dc iruvrut m Ftde, Ub. I, cap* 25*33,
3 Cf. X ‘ c,t‘
45.
T
H4
Curia Romana
con
* «
851.
S. C. S. Off., instr. (ad Ep. Cataren.), 1 2 mart. ( 809
Per quanto sia vero che convenga (generalmente pariando) di
costanza t nostri altari, e i diritti che abbiamo nelle chiese d *
C30 per aJtro, com’Ella stessa colla sua saviezza potri conosccre T ***'
a molte eccczioni, specialmcnte ove si tratta dmtrodurrc 0
senza urgentissima causa una mescolanza di altari o di riti ner T f
mdecente nociva spesse volte alia purita di nostra s. religione pTco ?
vemente aHa santiti dei divini misteri, e perdi appena ulvoita iSS
lia S. Sede rispetto a qualche luogo donde non abbia potuto estiroaR,
senza eccitare turbolenze dannosissime, e senza pregiudizio gravissimo dd
e t 1, e coi avvertenza moltre che non concorresse nel caso alcun pericolo
(ed £ oue^la clwl Clr^09tanza VIziosa* essendo sempre prevalsa Ia nussinu
(ed t quelfa che dovra sempre prevalere presso di Lei) che a nreferen»
san^H™? deVe 0nn,nfmente procurarsi di mantenere la puriti di nostra
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 697].
852.
S. C. S. Off. (Saxoniae), 29
ian. 1817.
nUP'Ultm‘
K, Negative,
[Collectanea S. C. do Prop. Fid
<1«. vol. XXVII, p. 45-i P
c’ vo^* n- 7 1 7- - Cf. etiam Acta S. Se-
853.
S* C‘ S* 0ff-. 2Q ian. 1817,
!• An licitum sit legere vel n
dntwnnatre encyclopediaue iir, » \ ^ ’ ir0S contra religionem, v. g. k
2. An laico ules lihros . mten?0ne legantur.
K. Negative quoad utram!» l°oss‘('ent‘ possit dari absolutio.
(Collectanea S. C. dc Prop. VidT^'
vol. 1
7*8].
854.
s. c. s. off., instr. (ad Praef
\on - . Moldaviae), 20 mart. iNi/-
->on puo mettersi in dubbio r\ • • | K
wtoheo, fra veri o finti cat,oljci ' ‘ m“rin’°ni contrarii avanti 11 P>"K»
indissolubili, quando „„„ 8ia„„ validi .p*
a Cun altro canonico impedimento
S. C. S. Offuii
*35
. imente. Impcrocchc la simutazione di religione h bensi illectu e crimi-
^ AI m-a nrtrt i rt U'rii I ir ** n 1 1 1 1 i , *
«a ai cospetto di Dio, rna non involve nullit& in ordine ai matrimonio,
„4 1 'apostasia dalla fede discioglie il vincolo matrimoniale gia da prima
validamente c legittimamente contratto, checchi in contrario pensi no nei
loro vaneggiamenti gli scismatici cterodossi. Quindi e che un cattolico
congiunto nel modo suddetto in matrimonio, o con chi ha simulato reli-
gione, o con chi dipoi Pabbandona e abbraccia lo scisma o 1’eresia, non pu6
in alcun modo, durante Ja vita di costui, passare ad altre nozzc ancorche
venga da lui abbandonato, o attenti egli altro comugio, e percio dovra
essere efficacemente esortato ed ammonito a sopportare con virtuosa pa-
zienza !’infelicissimo suo stato, e a non dementare la divina grazia e la
pirtecipazione de santi Sacramenti con abbandonarsi vanamente, vivente il
coniuge, ad altro sacrilego adulterino congiungi mento.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. 1, n. 721].
855.
S. C. S. Off., instr. (ad Pracf, Mission. Martinicae cte,),
6 iul. 1817.
Iit medium afferemus (circa ciandestinitatis impedimentum) concordem
theologorum, canonistarumque opinionem, multiplices S. C. Concilii reso-
lutiones, recentem denique Pii f. r. Papae VI decisionem, in eius epistola
in forma Brevis, Episcopo Lucionensi in Galliis directa die 28 maii 1793
quae incipit Perlatae sunt, § 3, 1 in quibus ponitur legem tridentinam, quoad
suum effectum, suspensam remanere etiam quoad illa loca, in quibus luit
publicata, atque in observantia servata, quoties aut non amplius observari
potest, aut non potest observari quia pericula ct obstacula insuperabilia,
aut superatu difficilia offendantur: idque accidit quando aut parochi desunt,
aut facilis ad eosdem, et tutus non patet accessus.
Hisce tamen in casibus coniugatorum dispositio se praesentandi, cum
primum licuerit, proprio parocho, seu vices cius obtinenti, ut nuptialem
n«lictionem consequantur, laudari meretur, non quidem ea de causa,
q -d ^aec Pro validitate ipsorum matrimonii, iam valide in eius absentia
contracti, necessaria sit, sed potius, ut gratias ct peculiaria auxilia sacro
1 !lc ntui adnexa, consequantur, atque, statim ac valent, eoque modo quo
4tnt, satisfaciant Ecclesiae praecepto, implorandi a proprio sacerdote
fueru1 benedictionem quae sine ipso iam antea initae valide
-Neque supervacaneum erit hic memorare etiam ante Tridentini irrita
^ nmonia clandestina reddentis Decretum, matrimoniorum sine parocho
Pers^1 US Cek’krationem illicitam atque peccato obnoxiam fuisse. Id enim
XXlV°n 8fdum ex *P®° 1 ridentini Decreto (de reform. Matnm
v) colligitur, verum etiam a quamplurimis piorum Patrum Eecle-
BulL Rom. Cont., tom. 9, p. 314-316.
136
Curia Romana
siaeque Doctorum testimoniis, a quibusdam Conciliorum aeZZi ^
vmaaliumque sanctionibus, atque ab illis praesertim r,m? i ■ Um* Pro-
nensium III et IV, 1 * nec non Londincnsis, et Toletani' 2 a IOn!m Later*,
ad consulta Bulgaroium4 * etc. Quamobrem illis in locis ad 1
lex haud extenditur, seu quia minime publicata fuerit r T ndcntill>
dinem abierit, vel quod observatu impossibilis aut diffidi?, f ,n.desu^’
momum quidem, non servata conciliari forma, irritum et Lr ’ "***
■Hiatum tamen atque culpabile erit ob actualem Ecclesiae W T Bl'
aec facile servari potest) violationem, aut ob actualem id eun ?• ?Ua?do
comparationem, respectu ad cos, qui ,psius observandae uh?^ ° and*'n
aderit, animum minime habent, ' ubl 0PP°rtunitas
Hinc factum est, ut S.haec Conereeatio in
ad Vicarium Apostolicum Sutchucnsem transmisit dum artno i784‘
vationcm ante proprium sacerdotem haud necessarium ^
quoties matrimonium extra eius praesentiam ^ declaravit,
simul tamen adiecerit « voluisse Sanctitatem* q * JL Contractum Euisset,
-ut missionario reduci se sistam ,h eom. 1 Ua™. ad.hortandos esse fideles
" Ume declaratione , m.^nal faeien . 7’'d!“'?n‘"‘ ■»•«. P«*
• matrimonii validitatem tteutiquam pertinet ,Cn°I“m h"iuSmodi *
haud absolutitmi ' P Francisci a Brenno, * qui ,«
accipiendam ab ipso nuptialem bmedfctL™' nUprias coram P»roeho , .d
■Ilo, illiusque benedictione valide cnm l m,’ imrt rccusantl licet sine
prave ad recipiendam «aeramenti COnt™h*re. valeant. adeoque tali pacto se
cam, quam gerunt minime oht '■m absolutionem dispositos ostendunt ob
“• « ah, l „ grZIZ u' d7'ranf ‘ tECd”iae Volun,a,i- « #«*
u obtemperare, nedum sacrarnent 1 ?0nc udlt: “Nolentes autem Ecclesiae
* affectl wluntate, verum etiam m 3 f° .Utl0ne incaPaces sunt, utpote prava
* tur omnino repelli juxta Chri n et PuL>Iicani ab Ecclesia meren-
de his satis. UXU Chmtl D°num oraculum, Matth. r8», Atque
nunc sitn^ a * • .3^^*
super iudicibus illud exeoucnrih suP| r *efPs illud inducentis auctore, ac
n.r.C nCCesse ««• q b ’ VC CXequi facientibus, principia con-
* Liuin omne dis i
“"Srmati, tnter chri«ia^alucmvCO"i,,*alis ™culi legitime eontrac,
UnT TU ™ «£ ius nat rr m’ imP°rtanS’ ** »» *
Le *££* cr 'i- acriptum' —
«*W Quapr^Cm^7’ * &+ *
tatioru-m • • ' ir lLgum latio omni.. . i ec*> ttb- A///, cap. 22, §
’ lmU ct nu1,a suapte natura * C°^firmans, ac dirigens atti
‘ st' Vl°Ientia potius quam lex
c.
I pPUd Drcucn» O?”? n,atio**. IV, j
C- 3, C. xxx a r ,atra««W«i«.
* «. N. 8,6. 1 q 5‘
* M«nu*i. Mi»»., iib ,,
,3t v' nu»ct. f
.V, C, S, Officii
: *37
(P Th. i-»". quacsL 46. a- 4j. corruptio legis est, cum supra rem
Jfofoa institutione mere sacram, adeoque superiorem, uti talem, et ab omni
icrnna potestate evadentem versetur: quae insuper manifesto divinae oppo-
nitur legi- cui ornn*s Humana potestas flecti, atque cedere debet; quo fit,
u, non minus legislator, a quo hujusmodi corruptio procedit, quam iudex’
,;ui eidem famulatur, eamque ad peculiares casus applicat, atque eius pro-
movet exeCUtionem, rei auctoritatis praeter fas usurpatae primo existant*
quod idem est ac mortaliter peccare, priorem quidem usurpatione potestatis,
alterum vero usurpatione indicii; (Leonard. Lessius, de lust. et iur, Dubrn
■IA 2, Cap. 29, p. 288). Uterque pariter gravissimi scandali noxam incur-
rit, dum pharisacorum exemplo, atque «in re maioris longe momenti
irritum faciunt praeceptum Dei , ut traditionem eorum servent » (Mare. Yl I
9; .Matth. XV, 3). I mino id etiam sibi sumunt, ut divino effato: Ouod Dem
conjunxit homo non separet, contrarium substituant statutum: « Quos homo
«paravit, neque Deus, neque Ecclesia reconiungat » uti ab articulo 295
codicis superius citati habetur. Uterque denique exitiosorum omnium con-
sectariorum particeps repentur, quae ab huiusmodi nefaria legum latione
necessario fluunt.
lam vero dum criminationes istas omnes a se removere contendunt
ibusii tritissimae distinctionis contractus matrimonii, et sacramenti Matri-
monii, perinde ac si valor, consistentia, et duratio illius, e contra ac istius,
«wula,i Potestat' P^r modum regulae, atque pleno iure subdatur» augent
profecto, non auferunt culpam, dum haeresim in subsidium impietatis
advocant. Dogma fidei est, in Tridentino Concilio contra iutheranos defi-
mtum, Matrimonium vere ct proprie unum esse e septem legis evangeli-
cac sacramentis a D. N. Iesu Christo institutum: «Si quis (Sess. XXIV.
an. I) dixerit Matrimonium non esse vere ct proprie unum ex septem
cps vangeheae sacramentis a Christo Domino institutum, anathema
' J? TCS1S ’^’tur ***• sacramentum Matrimonii a matrimonii contractu
f^ mo um regulae, et absolute seiungere, perinde ac si contractus essen-
nam atque substantiam Sacramenti minime divinae institutionis vi ingre-
co t » 11 sacramentum esse repe natur, nisi qualitas
1 ntractui supernatans, aut corona pictam tabulam, cui extranea est, cir-
i^m ornans. Quapropter i). Thomas pluribus in locis, modo se digno,
^octrinam hae dc re declarans concludit: « Matrimonium igitur
p™iemUrd qUOd Cons'srit in coniunctione maris et foeminae, intendentium
(Lih T?'3 ^C' cu^tllm procreare ct educare, est Ecclesiae sacramentum»
criset (C0,,^a &ent ' c- 7^)- Alibi autem affirmat, quod cx coniunctione
ecnunac, explicito ipsorum mediante consensu « efficitur vinculum,
1 3 t'1"1 CSt sacramen,uni Matrimonii (In 4 Sent., dist. 28,
ri subst ■ 'tr*monium igitur ideo sacramentum est, quia contractus et
^ogma lI!tM,n Prrrinet, ct definitionem ingreditur sacramenti: atque hoc
fidele ”7°l,cum «t. Quamv is autem quispiam ponere velit, aliquod inter
^e« mini nrn.un*um sacramentum non esse posse, semper tamen erit de
°0|ttractu *1C ,n*Cr. Ldcles Matrimonii sacramentum reperin, quod super
rtrialiter haud acblificetur; nempe in lege evangelica matrimo-
13$
Curia Romana
nii contractum esse posse, quod non sit sacramentum- Matn ' '
sacramentum esse non posse, in quo contractus ipse non sit m0mi Umtn
Atque hoc dogma est, in citato Tridentini contentum
* dlxcnt Matrimonium non esse vere et proprie unum ex * “ J **
" «"?«?* sacramentis ete ». Haeresis igitur, ut iterum dicanT? **
rcre m lege «angelica contractum matrimonii regulariter et
matrimonii sacramento secerni, et sacramentum non aliud eoe» • ■ erc
tractus ornatum, qui ad valorem ipsius atque consistentiam indiffZ“"'
Fidei pariter dogma est aeque in Tridentino Concilio definitum r~i
stam, ultra consauguiniutis et affinitatis gradus in latvitico exTre^ '
luisse alios gradus matrimonium contrahendum impedientes et
dirimentes constituere; alia impedimenta matrimonium dirim „“ CWa
tuere valuisti, in iisque constituendis non JlZTZt ? “““•
monial» ad iudices ecclesiasticos spectare: t Si qufa dixerit ait
• hum (sess. XXIV, Can III IV et Yin a- t ’ m S. Cono-
•affinitatis gradus, qui in ul!L
• mant, •" ^ 'mpCdiam' « *
•impedimenta matrimonium dirimentia «1^;,"°"
• anathema sit. — SI onie rt;v. - * c in us constituendis errasse,
" indices ecclesiasticos, anathem" matrimoniaies non sPectare ad
Ecclesia verant p^prk^ U ' tlogmatici simt’ cognoscitur k
dorum enim impedimentorum A' • “ contractu potestas. Constituen-
potestas potestatem suapte natura eommtluc dispensandorum
matrimoniali contractui vi mportat sive auferendi, sive impartiendi
sive inhabiles ad illud V!1|;n ’ .at<^UC va^orem; item contrahentes sive habiles,
sis matrimonialibus facultu meVndum addendi. lurisdictio autem in cau-
ipsius nempe valorc consist ^ ??portat de contractu ipso iudicandi, d<
!"oniales in hisce potissimum* aU°"c; causae et sententiae matri*
institutione super fidelium yc.r9ent^- De fide igitur est, Ecclesiam divina
statem habere, non vero tam rimonia^ contractu veram et propriam pott*
sacra caeremonia, qua co _ super sacramento, seu super sola
neoterici quidam contendunt C • ened‘c**» eumdemque sanctificat, uti
Addemus postremo, ex hui?*1 pr.opterca in novam haeresim incidunt
^orum systemate semel admi<w«8ni0 * flUorumdam modernorum legnmli-
cgttimo. duplici contractus et e* constituto, tamquam aequo ac
cramenti Matrimonii respectu, ut prior
peculari, alter vero ecclesiasticaennY”*^'"* - r
O^temate id consequi, ut evan»?***? subdatur: ex huiusmodi, inquam
CWo pcr ,m legis matrimonium, gratia a I»
tiivina ',‘iCramcntl Fcclcsiac dignitate*1 !>ancufica,llni, perlectum, atque ad
petuo in apOSIt,onc* contradictoriis )em CVectUm. eodem simul tempoRr
tuetur n,fL d?3S d,Vcrsas IWteatato11^! adonibus obticeretur, atque p<r*
’ q °d ah altera tritum redditur ^ ,° conflictaretur, dum id altem
' 1 ,a c°ntemptui habet ac punit id
■39
5. C. 5. Officit
■ ;sta benedicit, atque sanctificationem adhibet; illa civiles concedit effe-
CJ' nuem ista ad civiles atque spirituales effectus inhabilem reddit-
uae hinc inde iure mentoque herent atque congruenter nativis, divinis,
humanisque iuribus, quibus praescribi nequit; quae quidem omnia simui
;umpta immane haeresum blasphemiarumque cumulum conficiunt.
Quaeris quomodo tam pro externo, quam pro interno te gerere debeas
t'um respectu ad iudices oflicialesque civiles, qui suismet sententiis, seu
declarationibus matrimonia legitime contracta dissolvunt. — Haec una
praesentibus in circumstantiis, quousque vi coactiva destituaris, quoad
forum externum, tibi regula praescribetur, ut prudentia atque zelo utaris
pro opportunitate, atque, nisi maiorum malorum pericula praevideri debeant,
ut arguas, obsecres, increpes in omni patientia et doctrina. Quoad forum
vero internum hosce iudices, eorumque complices ab incursis censuris
absolvere poteris, ubi ad tuos pedes se sistant in poenitentiae tribunali,
atque admissarum culparum, et scandalorum, quibus offendiculo fuerunt,
vere compunctionem cordis praeseferant . Nisi autem prius serio promittant
se officia huiusmodi dimissuros, qbae impiae legumlationi innituntur, iuxta
quam iuste ataue recte iudicare haud possihile est, eos omnino absolutionis
indignos debebis iudicare.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 725].
856.
S. C. S. Off. (Kentuky), 13 ian, 1818.
1. An liceat interessc haereticorum funeralibus et sepulturae.
2. An liceat Catholicis adire templa haereticorum.
R. Ad 1. Licere quotiescumque agatur de assistentia materiali praestita
civilis officii causa a qua eximi nequeant catholici sine gravi damno vel
pcnculo, dummodo nullo modo communicent in eorum ritibus et sacris
caeremoniis quibuscumque.
Ne amem in praxi temere permittatur periculosa consuetudo adsistendi
aereticorum funeralibus ct sepulturae, inspiciat Episcopus serioque perpen-
it num facile ea tolli possit quin exinde oriantur odia et inimicitiae hae-
reticos inter et catholicos, unde aliquod grave damnum catholicis sit per-
timescendum. Quod si pacifice ea tolli nequeat, sedulo instruendi sunt
0 lCl conditionibus, quihuscumque in circumstantiis permittatur,
irmnim permittitur ut dictum est: 1. sola praesentia materialis praestita
. 1 !s causa: ca igitur conditione ut catholici nullum se actum reli-
^ aC rcbS*os‘ cultus et ritus praestare intendant. — Permittitur 2. in
Cil tx'm' nequeant sine gravi damno vel periculo; quae circum-
n a non adest ubi quis nullum sibi damnum vel periculum alias immi-
: lle.n.s, Pr°pno lubitu et electione interesset, nullo adstrictus civilis
°fHc,i debito.-—
3- Permittitur denique ea conditione ut nullo modo com-
municentin ■ WUHUS -
nfibua fl!m igitur nec simul orare, neque se in eorum
suffr., lnUn)SCtre debent, nec luminaria deferre, neque pro defuncti anima
persolvere.
Curia Romana
Ad 2. L.cvrv, si «dant merae curiositatis causa, absque ulla c,„
cationc m sacns, in qua talis aditus communiter habeatur n mrnun'‘
stativo falsae religionis; quandoquidem sicuti profana aedific™ ^ pro,t'
pia haereticorum adire, est actus per se indifferens;* quj ct lv*-
fine, vel ex circumstantiis efficitur malus. Malus nimirum tfi' a pm<>
quis ca adeat animo adsistcndi sacris haereticorum functionibus"!" 'i?
etiam absque tali animo, st ingressus ipse in haereticorum ecclesia r ' ''
inferat vei inferre videatur cum eisdem haereticis in divinis „ J “f1*
nem, hinc et scandali occasionem praebeat: - 7 a... un|caiio.
cnts sit ab haeretico gubernio, tamquam protestatio eiusdem lideu!“ ir"
rns catholicos inter et acatholicos; - 4. Vel utrumque communite, h ?*”'
vehttMesseta urnus eiusdemque communionis catholicorum e. acaS'”
rum. In his igitur casibus numquam licet catholicis -idir/. t .c ^
templa, quia numquam licet haereticorum sacris parti cinare n aerCtlCOrum
simulare fidem. Ubi vero ha<*r u ■ P t , lf>ar ’ nec P™pnam
videndi moveantur, inculpate ea adire p^um “
du\„t^v1iSpC4t5,P™p6]Fide’ voi' *• "• m-a- etiam Acus&-
857.
S. C, S. Off., instr. (Surinam), mense aug. 1819.
Unam ex facultatibus sihi a Q c j
facultatem dispensandi super i mpedi^l f Praefectus- «
contractu. Stante hac r r T - duP^tatu cultus in matrimo*
tabat: — 1. An ea uti posset UtIS ad m^rimonm contracta, dub
*da ita erant contracta ut ° mter kaptizatos et infideles matrime
autem Viri; sed postmodum vellem j??ltr*hcrf"t quidem Pro semP", »
2. An quando neophytus m„r • }\ cum 1 ,s Perpetuo contrahere. -
nulliter duxerat, deseruerit et ^ quam’,iam baptizatus, ideoqu
^erti, altera vero etiam hantic ™ m ,e.‘ nilpscrit, renuente prima con
hac secunda permaneat Um sllscipiente, possit dispensare ut cun
Matrimoma ^ cxdo 'f*
matrimonia legitima, de furt Casuum reccnsita, quamvis de ture non sin
quae extenditur concessa famh la*??en n^trimonia contracta dicuntur, ac
11 propositis dubiis; Affirmn‘i-' sPcnsandi, Hinc S. Congregatio respon-
onem sine legitimis causis dilnf^ ^UOnjam vero probe novit, dispensa
loncm, et citra culpam sine t a.1™ T*1 d‘sPcnsationem esse, sed dissipa-
h/ pfcnsatunjs consideret utrum dlsp<Jnsarc non posse cognoscit, vult
oarti* r€hgionis bonum rl matr‘m',,UlJ dc quo agitur sperari pro-
in Fid mfide. ls conv*raio; an poti’ 'nstian* educatio subolis nasciturae, <-
ut ind, ^ fiddi‘- «fc PmS Probabiliter timendum de subveni»
V+** in Cr‘"!oK”'
bap,i2atta mu!iera
1 equeant se subduc* ^ cruin9t>e in talibus circumit*®'
*” *■ d°minorum potestatet subit'
S . C. S. Officii
‘4*
biiinde, dominos velle eas in uxores ducere, ct ad intentum ipsis clam
erpetuam fidem in coniugio se servaturos promittere.
^ Hac narratione praemissa, sciscitabatur utrum in his casibus super impe-
dimento disparitatis cultus possit dispensare.
Hx simplici casus expositione apparet matrimonia, de quibus loquitur,
non ulb modo contracta sed contrahenda: quare ad dispensandum in
ipsis super disparitate cultus supra recensita facultas non extenditur. Nec
ob impossibilitatem se subducendi e potestate dominorum, in qua sunt
servae, nec ob firmas promissiones dominorum de nunquam servis dese-
rendis putare debet facultatem sibi factam dispensandi in matrimoniis con-
tactis extendi posse et ad ea de quibus loquitur; nam nec impossibilitas,
in qua sunt servae, nec promissiones quas faciunt domini, potestatem con-
etssam ampliant, et ultra statutos limites extendunt. In hisce itaque et con-
similibus casibus necessaria est facultas dispensandi etiam in matrimoniis
contrahendis a S. Sede impetranda.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 736].
858.
S. C. S. Off. (Quebec), 23 febr. 1820.
1. Ad Missam solemnem ecclesiarum dioecesis Qucbcccnsis cantatur
pro rege Angliae Domine salvum lac regem , et tum in ecclesiarum paro-
chialmm pronao (gallice le prone) tum in benedictionibus SSmi Sacramenti,
ubi pro Papa et pro Episcopo, pro rege nominalitcr oratur. Quaeritur an
tatis consuetudo arguenda sit communicationis vetitae cum haereticis.
2. Cum protestantes officiarii dominentur omnibus tribunalibus, curiis,
oganis, pubheisque gubernii tum civilibus tum militaribus officiis (gallice
0 ur««x) modnsque iurandi apud eos sit tactus et osculum Bibliorum;
^Ue n haeretica praebentur tangenda et osculanda, solique clero
tvr SfiIjV',t-U* *UR ( admovendo manum ad pectus. Hoc posito, quaeri-
huiuTmodl hibF^U*Ctan^* S”U de modo qu’ invalu,t tangendi et osculandi
atholi ^C'CntC ca^'°^Co v*ro ad pulsandum organum in ecclesia quadam
ficus? ^ f(>tts,1u temporarie ad istam functionem admitti musicus aeatho-
“Wilationi ct ^ casu. ct circumstantiis de quibus agitur, esse locum dissi-
« n CasU ct c'rcumstantiis expositis respondendum esse negative,
^ es» inquietandos.
rColf cm°l° scandalo, vel scandali periculo, affirmative.
Canea S- c* dc Prop. Fide, vol. I, n. 739].
Curia Romana
142
859.
S. C. S. Off. (Quebec), 10 sept. 1820.
Expeditne ut missionariis quintae partis dioeceseos Quebecensi n
scilicet extremae quae irrigatur per amnes ad Sinum Hudspnium «i
hmianum currentes, concedatur facultas accipiendi mutuum cJ
S.VC haereticorum inter se, sive eoramdem cum catholicis matrimonii?"1
trahentium* ««mcori,
R, In casu proposito praesentiam missionarii non requiri oro vilia;. ,
matrimoniorum, adeoque non esse locum concessioni facultatum- aIJ
respondendum esse per Instructionem. En Imtructto: ' '
Praemittere opus est de regionibus agi, in quibus parochi seu niis-i
nan, praesentia ad valorem matrimonialis contractus, haud «t ncc^
Itl 4 | t - * w viget; praxim' autem, quae ^
Statuum Unitorum Americae dioecesibus invaluisse, ut sacerdos catholi ’
aismatnmonns catholicorum cum haereticis publice nuptiLem^^
modi ^ti sT^hh11 1 S" SedlS conniventiae inniti- Haec enim ab huius-
inirL p 3t“t nmT PCTPC,U° QU°J ” “sfa
periculum re, notum * ^ 87W“ mtercedunt causae, atque perversionis
saeque prolis eduratC ln catholico prudenter pervidetur, univer-
eas aut in ecclesia aut « CatJ°^Ga* cautum fuit: numquam tamen sinit
Ast omni om" ’ er.dotls benedictione sacrove ullo ritu celebran,
nuptiali indul^ «t catholici missionani
catholicam, alteram ^
recipiant? Ohsrrv-in, . ,.ca.m» at’aint> et mutuum eorum consensum
reperiri protestantiuiTi f CIu- m '^*S amPbssimis terrarum tractibus pauca
quae tali obsequio „i ZZZ! !?** ea*?Ve cultus sui religiosi ministro carente-,
c contra ex huius denetrat ° ICai^ ^dein brevi adducendae sperentur, qiu:
constituant. Ast haec ^a'°nf (^beat ne haereticum ministrum sibi
videremur, alias variis t wusmodi momenta, quae etiam urgention
quibus tamen Sancta Aoostnl^ Uq’ 2 varhsque regionibus proposita fiit
stent iac assentiretur \ea, ° edes Permoveri non potuit, ut tali adii*
Sanctam Sedem cum oh i,n ' r° advtTSO exemplo afferri valeret, ipsam
parti catholicae aim acatii Causis’ debitisque cautelis matrimonium
ndemmum vigct Decreto V”. CX d«P«watione inire sinit m locis, ubi
1 uo ih ejus ^ 1 expresse simul concedere ut parochus cum
? e^u'um Tridentini decreti °n ' 'S‘irn omnc$ tunc circumstantiae id
ra uq, irritantis, peragi ri*mon !!^atrimon*um sine parochi praesentia
gerere Vcr° null° pacto Tm "CClesiasticae auctoritatis venia intu-
bationem jPWnim cultus fi181" rcllgiosi haereticorum Z
u, . ' rchgioso indiffereru’ ^en. aut illi aliquam aflerre adpr,l‘
QUJC t3m' " ,n casu prop^mT a!iV» ratione accedere appartt
> x\ii , 2 "scl1lc huiusmodi non satis rcninv^1
1 43
S. C. .S’. Officii
nunifestum est, eo vel magis quod haeretici noti quemcumque testem, sed
religionis ministrum, ante quem nuptialis contractus fiat, requirere, in pro-
priis ipsorum moribus atque institutis habere soleant. Quae profecto ab
Vpostolica Sede dissimulari religionis iactura non sinit; ut proinde huius-
modi petitionibus suum denegare debeat assensum.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 749],
860.
S. C. S. Off. (Kentuky), 9 maii 1821.
Qui consuetudinarii sunt, recidivi, salutis incurii, Sacramenta per annos
relinquentes etc. morbo correpti sacerdotem advocant, datis signis quibus-
dam infirmis quidem et valde suspectis; quae Sacramenta ipsis ministar i
absolute debent, supposito mortis periculo? quae negari? Quid si talis infir-
mus necdum primam Communionem fecerit?
R. Consulat (missionarius) probatos auctores. Meminerit tamen in
mortis articulo quemlibet fidelium, qui signa dat resipiscentiae, a quolibet
sacerdote absolvi de quibusvis peccatis et censuris posse, et neminem tunc
repelli a participatione Sacramentorum, nempe Extremae Unctionis, si
aegrotent, et SSmi \iatici, nisi quoad \iaticum obiiciatur consuetudo,
qua iis qui extremo supplicio mox punientur denegatur, de qua quidem
consuetudine nihil hic pronunciatur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 757. -Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXV, p. 442].
861.
S, C. S. Off. (Kentuky), 9 maii 1821.
Passim ad Matrimonium se afferunt, qui nedum communicant; licetne
*c sacramentum dare antequam communicent? Communiter accidit quod,
ptst contractum matrimonium, ad vomitum redeant cunctaque negligant.
. Animarum pastores totis viribus in id incumbere debent ut nupturi
1.1 catholicae doctrinae rudimentis sint instructi, peccata sacramentaliter
n ten, sacraeque mensae accedere consueverint, atque curare ut matri-
2 «“"W Sacram Communionem, purificatis animis perceptam,
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 7^8. - Cf. etiam Acta S. Se-
UIS, Vol YYVT , ' •
’ K A*VI, P- SU, 512I.
862.
S. C. S. Off. (Kentiiky), 9 maii 1821.
j rVj
fne u9ura omni iuri, etiam naturae, contraria?
bbitas UOrn0^° Se ®ercl c°nfcssarius qui.... usuras (quasdam) putans pro-
f3 • . j. ma nc*atum acciperet ab Episcopo nullam in publico mentionem
R. Ad
cius materiae?
l- Affirmative
Curia Romana
«44
Ad 2. Quoad doctrinam Ecclesiae quod ex mutuo vinu^
percipi usura aliqua illam silentio praeteriri non posse Q 7
casuum particularium in quibus vel ex alio titulo diverso ^ dlicisiontt"
contractus alterius indolis proventus legitime nercioi mUtU0> Vch>
scopo posse et debere, P ‘lsStr,t'Jr. Parere Epi.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n 7 ea - Cf -
dis, vol. XXIX, p. 1 29]. • "• 759- - Ct. etiam Acta S, St,
863.
S. C. S. Off., i aujv. 1821.
Licet; b ■: rbus p- «
ticac? - R. Negative. ’ P ’ benedlc^‘ Anulum sponsae haefc.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 762).
864.
S' C. s. Off., 12 dec. 1821.
SSmus benigne concessit Patriarchae rn.v-, c ■
armenos catholicos Diarbelcirii ' uac ^*cuJtatem dispensandi
sacerdotibus armcno-catholki L ^mmoranlcs- deficientibus omnia»
paschali praecepto, et pro Viatien tommunic;ml'hus pro adimplemln
m f'r">cnt«o a sacerdotibus catholiUm'k ' m’ r'cipcre Possin' S- Synirin
[CoUcctanca S. C. de tnp
P' rictt, \ol, I, p. 502( nota jj
865.
S C S 0«-.'i«. 7 mali i822.
Uubia quae S fnn -* j
«tum : ,n"r facull«M a SS r ii' P!dc P™r"nuntur a F. Maurilio M. Su-
IJKJTI h“ d“« limtuf; ap-’ Vla,riis APP- in 1«* Missi*
■ ecefet^r,^”1' ? a fid^eTo ‘S, ■“ ‘6’ 1*Wlc“! *'•*
< rint u fti c m saectf!ara quam rt<„ 1 ’ ° sc injnate quoscumque etiam
• 7LZ,uTl"‘m °^“» ™Zr Z «*V « b* /«r-
'Ur ittm "IS « Mhnomm in quilm mpn,
?rassantur }, ° iud*ctaUter abittraverinl, ni»
« STassant,,, l ^ exercetur • - , "«< ™i rai r.i m /w*
'• “H nati rint ub^' dl'ltqueTini , nec Ufa J]ftSftom,n in Quihus imPm
” Utitc reversi in l SrassatitUr haeret Utdlcm^ter abiuraverini , nisi
* N. autem 16: Absol^ relaP*i; et hos f indiliahm abiuraiiom
" etiam in Bultn r* osifliA,,! , ni ^}ro conscientiae tantum. -
' «atum vigore abT7* q” Wi tSc</' Aposlolicae resecratis.
•» delinquentes ’corumer S1 eXterna occ‘dta V; J' ^trum ^larum
•culares quam regulare 7' "‘,,C,t°ni ^biectos”^?-1* AP0stoIic« quoscumqw
> absotvere fas sjt .l,am ecclesiasticos tam sae-
abo dubitandi quoad primani
s. c. s. officii
r4S
.facultatem sub num. 15 est quia ibi fit sermo de S. Officio, et de iudi
( ciali abiuratione, quod certe nisi in haeresi externa publica locum non
1 habet, et insuper in hac facultate exceptio datur locorum in quibus haeresis
e crimen fuerit commissum, cuius exceptionis quoad haeresim externam
f occultam nulla videtur rationabilis causa, nisi forte circa eos delinquentes
« qui ad loca Vicariis Apostolicis subiecta, ad absolutionem obtinendam in
«fraudem reservat i onis, transirent. Neque dicendum videtur: cui maius
«concessum est et minus esse concessum; nam si in ceteris hoc admitti
«posse censetur, certe non in casu nostro. Quamvis enim, uti Benedictus XIV
' aperte docet in sua Dioecesana Synodo , tam Episcopus -quam Inquisitor
r haereticum ad forum iudiciale deductum, sive sponte suum delictum ad
.idem forum deferentem, pro utroque foro absolvere valeat, non autem
1 hoc valeat circa haereticum occultum, quem neque Episcopus neque In-
quisitor potest absolvere a vinculo excommunicationis qua coram Deo et
‘ in {oro conscientiae est innodatus. — Ratio dubitandi quoad alteram fa
duitatem signatam sub N. 16, nempe: Absolvendi ab omnibus casibus Sedi
* Apostohcae reservatu etiam in Bulla Coenae Dni contentis, est quia cx com-
muni scientia, concessa facultate absolvendi a casibus Bullae Coenae
T? “"cessa facultas absolvendi ab haeresi, nisi de ea spe-
ualib mentio fiat, quia haeresis habet strictissimam et specialissimam re-
lationem — Quaeritur 2. Si per neutram hanc facultatem valeant Vi-
«caru App. ab haeresi externa occulta absolvere, possuntne ab hoc occulto
* C"7C ‘l^c^que, etiam ecclesiasticos tam saeculares quam regulares,
_ . VCrc CX aho caPIte> ob enormem nempe locorum distantiam, quae
iSic7nt mter ltTJpedimenta admitti potest Sedem Apostolicam adeundi?
^ ^ P W ♦ n frt rt 1 ^ T . . j ■ ^ ^ se praesentare coram
.emd,rCCtam ab hoc occulto crimine absolvendi? -Ratio
^ and, quoad primam partem huius quaesiti est quia huiusmodi fa-
MSiornlUP‘v°P1 * tantUm ordinarns videtur competere ex vi sui muneris
‘limites rrin- IC '7* JUtCm ^Ppst°l'ci sunt tantum delegati; delegatus autem
Pro_ Fi , ,?rcdl non Potest sua« delegationis. Et Sacra Congregatio de
omnia farV ^ ma, tn ann‘, l6<i4 declaravit Vicarios App. non posse
undj 01IOJC «««I f;1C,unt Episc°pi «n suis dioecesibus. - Ratio dubi-
onumt-r ,n' C SLClln( am Part«-’m. quia enormis locorum distantia videtur
[osse uuei impedimenta Sedem Apostolicam adeundi >.
belli ni
Ij _
^ltcslt‘l :ltquc difficultates Fr. Maurilii Mariae Sta-
rumt* htr in : c j* . . .
I conti ni*t ■ * - * 1 a, iuauuin triw idc oia*
Jor<s conscient 7* ^ facultatum, ubi in fine habetur: et hos in
fuit dictum a S a'lJum' f-«rca quam clausulam dic 26 Septembris 1696
orunts jn nt-;, ' f ca vcrba: c* h°s tu foro conscientiae comprehendere
^Hiltate sermo ' . UU'tat*S Piirle nominatos. Manifestum ergo est in ista
e sirrnnn r *J|
ciali, sccl de d T n°n CSSC de absolutione in foro fori seu in foro iudi
%>rem e\crce *S° 'lt,0Pc «n f°r° conscientiae, adeoque harum facultatum
Adacta ad f0 n Pr*l0CISc ct taxati ve super haeresi externa occulta seu non
no° P^tount absT CXternum «udiciale. E contra Episcopi et Inquisitores
t0mparent( m SO,r^rC baerttic,im n,s' iudicialiter in ipsorum foro exteriori
1 11 SUUm crimen confitentem. Absolutus autem sic in foro
146
Curta Romana
exteriori potest deinde absolvi a quolibet confessario in #V»r '
absolutione sacramentali. Absolutio data v,e„rc facultatum dc aaT'?"*1
mur pro foro conscientiae tantum immunes non reddit sit- ,» 1 '>t
ms fori exterioris. Quapropter (sic decretum die t ianuarii iT 'uV ^
esse tuti m foro exteriori, debent sponte comparcre in tribuar c *,in|
vnl Ordinarii, « denuu abiurarc; alias, si denZZnZ
Ordmam in nos animadvertere possum. Item .5 mau 1 660^
monendi sunt apostatae reconciliati in foro comcirntmr tmim m^i'^
diennt ad loca ubi exercetur S. Officium, remanem obnoxii 1? “d S' re’
apostatas a foro externo comminatas. 2061,1 ° n°X,i P°enis c°mra
[Collectanea S. C. de pr0p. Fide, vol, I, n. 77,].
866.
S. c. S. Off., instr. (ad Archicp. Queboccn.). ,o sept ,8,,
C tsge u r,'-icr p,ures “« *« »
cum promissione perpetuae cohahit-T ^ 1 ^"t* acccPtam ^nssc In uxore
(accedente copula) consistit totum mT*8’ n- huiusmnd* Porro promissior
morem regionis. At vir neoat atnmomum inter istos infideles iuxi
seseque liberum existimans Cnm le^ T promissif)nt™ «nquam emiscri
cohabitatione procreatis DimS ”?* dimisit cum filiis ex mutua comi
tur, licetque cum priore viro rem ^ ^ cbrist‘anam religionem amplecti
* >llc de suis promissis admonim"^ absqUe Pcrv<-‘rs'«nis pericult
-ueme, ipsa -Uet, quaeritur an, c
affirmative, an prior QUOau,. C^nst,ano ,nirc Possit. Et quaterni
"'™ **“» citimum uxorem duccr"*"3 ^ Mem conv,:r'i,l'r' P™
in numero Christianorum coom 'c^drlcm duxit in uxorem, «tu*
stiano more contrahat. Inierim n* CUptt’ ut cum 'PSf> matrimonium chri
veniens declarat se rem hahnise emetrms Pauli filius ex priore uxore pro-
copula cum muliere infideli resuit r*™ B,a.lbina> Quaeritur an ex huiusmodi
3' Mulier quaedam infi.it i; ‘mpedimentum affinitatis in primo gradu,
sine causa reliquit adhaesitqu' ’ #eque infidelem duxerat, quem
m coniugem accipere vult. OutpfSh C nst,ano* quem ipsa facta ehnsriana
rt ver ad dias temTt^ *** iun£\Possib spreto primo
vim-, est. ‘ ‘insuit nec verisimiliter in patriam
4- ' ir fidelis in matrim m
gumeam in secundo gradu ISl™!*!* mulierem infidelem cuius consait*
sationS^Uam UXOr e*Us Christianam fi ?Uoque antea cognoverat. Quaeritur
here poSt^ 3eCUndr> affin‘‘-«is gradu ?a?.P!CXi fueril- indigeat dispen-
- \i i*‘ . ,rn lPSo sacramentafiter contra-
3- Mulier infidelis viro hae™,* *(
aerctico nupta ad r, ,• . ,
1 cf. n -J7 «aptismum admitti postulat.
S. C. S, Officii
H7
m ohst.il maritus quominus illum recipiat, et catholicam religionem pro-
fiteatur, at ipso catholicum fieri nolente. Quaeritur quomodo se gerere
debeat missionarius catholicus. An baptizando mulierem, permittere ut cum
viro isto haeretico coram ministro acatholico matrimonium contrahat? An
ci denegando baptismum, ansam dare ut illum ab haeretico ministro reci-
piat? Alt ipsam baptizare et matrimonio iungerc cum viro haeretico, quod
evidenter implicat communicationem in divinis?
6. In facultatibus extraordinariis, quas Summus Pontifex concedere
solet missionariis ve! Episcopis in longinqua agentibus, dicitur’ Dispensandi
quoad matrimonia praeterita etiam in secundo solo (gradu affinitatis et consan -
lenitatis), dummodo nullo modo attingat primum gradum, cum iis qui ab
hartm vel infidelitate convertuntur ad fidem catholicam De quo quaeritur
an per matrimonium praeteritum ( Fom /, n. 6) intelligenda sit coniunctio’
quae obtinuisset inter virum catholicum et mulierem haereticam, vel inter
virum fidelem et mulierem infidelem, vel vicevcrsa, ita ut praedicta facul-
tate uti liceat quando alterutra tantum pars contrahens ab hacresi vel infi-
delitate redit ad fidem catholicam.
K. Ad i. Nihil propositi dubii species praeseferre dignoscitur quod cx
traditis quod ex traditis a Benedicto XIV (De Svn. Dioec 1 m c 21)
heilis non sit solutionis. Duo enim ibi Pontifex ponit principia- 1 ’ Matri-
monia infidelium dissolvi posse si con.ugum alter ad catholicam com er-
utur fidem, remanente altero in infidelitate ac renuente cum coniuge con-
verso cohabitare; vel st voluerit, non tamen absque contumelia Creatoris;
rqUc partem t'onvei sam Posse »nter catholicos ad alia vota transire. 2.
Const«re ;amen debere dc infidelis coniugis renuentia, non ex sola prae-
1 r^' rC pCr eiusdem interpellationem, nisi interveniat
rtpostoltca dispensatio.
j 'l \an Primam dubii partem: Renuit, ut exponitur, vir infi-
i)eEat Sf, u,!j!?nUSS,,.S e. PerPetua cuni praefata muliere cohabitatione, imo
rrtionis 1 emi8,sse promissa, ac proinde se verum iuxta morem
^bere velle ^axi'ssc cum e;1 uiatrimonium; negat igitur se illam habuisse, et
dfdarare ; m Uxo,rctn- Qn,>d, ut quisque videt, plus est quam simpliciter
eo erg0 cum >psa cohabitare nolle »: sufficeret autem haec declaratio:
h« 1 ***«**«* recensitae casus circumstantiae ad
obstat imod . m i-8*1 Conversae mulieri aliud matrimonium inire. Neque
'ionis periculo ^crnanerc posset cum infideli coniuge absque perver-
nani ti aam Sl lpse admonitus de promissis cum ea cohabitare vellet;
Animadvertent SUpponitur* et rcnuere asseritur.
r®Uflitiae viri . ,-U.m tAim’n cst haud satis esse extraiudicialem notitiam
®tnprobetur uitl' C- *S antL* muher>s conversionem, praesertim si nullo
pavi negotit, idh'hntlCU ai-lt pubbco documento. Non enim tuto in tam
kripturfodicja]:.1 erctur hdes unim dimissae uxoris assertionibus. Opor-
meuncU matrimo ^ 'iruni *nterpellare, antequam facultas fiat mulieri novum
dicata n,T’ n'S' concurrant circumstantiae ab eodem Uencdi-
diectur ad rjuh;,,,L° J qu‘ls utendum sit Apostoliea dispensatione, ut fusius
,U,T1 tertium.
148
Curia Romana
Quo vero ad secundam partem dubii; Disputant equidem inter
logi ct canonistac, quaestionemque se intactam relinquere declarat r a
Pontifex in sua Constitutione Apostoiici ministerii (super abusu lih ir **
dii conversorum a iudaismo ad fidem catholicam): 1 an scilicet qui 6 '
gibus in infidelitate perseverat, in poenam suae perfidiae illigatus nJT**
vd ubi coniux conversus ad alias iam transit nuptias, liber et infi.i 1ancat'
sendus sit. Ast longe dispar est praesens casus et eitra quaestn
emm h,c agitur de libertate viri in infidelitate adhuc pe«everamis *d 7
eius hbertate postquam catholicam et ipse amplexatus est fidem, ac «£
d iam tnut matrimonium. Quo in casu quod favore fidei concessum ta
mulieri, fidei quoque favore concedendum est viro, ne alioquin ansa ej
p aebeatur catholicam aversandi religionem, aliisque infidelibus coniuribu-
mfidehtate permanendi. Praecisa itaque quaestione de ligamine pJL|j
quae m praesentiarum locum non habet, res est ex communis iuris princi’
PnnlCl?i'lm auttm iuris communis est: soluta a vinculo
coniugab muliere, solutum remanere et virum. Quippe vinculum est inter
$2 3*25 m Unum’idcirw libertas unius libertatem infert alterius,
nem llVr ^ “ Vir revcra emiscrit’ vel non* ^rtam promissio-
nim QuanVeT ipSUm inter eI dictarn mulierem matri-
tioTse^r^ T Ttrim°nii dubietaS in causa cst
supp.init cohabifcndi, quin imo solutio verum matrimonium
nam infidelem r in^UCnda ' !° ^ *>3U*US duxit in uxorem Balbi-
«bsque Apostofica H* lsPer?satlone Apostolica super cultus disparitate, vel
2°-Vd Atrius rem habuit cum U
Apostolica dispensatione Paulus lRa^!pCret m UXOfem’ Vel Post' Si Prjevu
trii copula cum euh-m n i*v ■ • 3 b,nam duxit, etiamsi praecessisset Deme-
cum non habeatur ut i,,,-;. v .\pracsertim ex copula illicita, ut m casu,
infideles ex mente Frvl . 1Vini’ aut naturalis, sed tantum ecclesiastici,
Ecclesia dispensando em ' ^ a*but' cluia Ecclesiae non subditos: ct
infideli contrahat. dwm*ri«\ P*rtC *;f.tho5ica suPer disparitate cultus ut cum
bus exempta est pars ab ‘*s etiam impedimentis a qui-
individiiitaitem, communicata * U m C buius exemptio, propter contractus
ntodi matrimonium iterari tinn^11131 Ct :ibcri. Fit mde consequens huius-
semel enim validum, semner P ,SSC P°'sl ®*lbinae conversionem ad (idem:
tUr. Pcr obsequentem copulam ?,!?. pcrafverat validitate, neque infirmare-
qma non inde solveretur vinmit cmctrius aim Balbina habuisset.
',L trK° primo casu animadverti «C°n*U^;dt esc ifidissolubile. In
ennstuno more contrahere nostn 1.1, inissioiiarii ne hujusmodi coniug»
stationem, imo eos admoneant <j.- ud novam consensus prae-
eunt per sacras nuptialis benedicti * * 'taU Praecedentis matrimonii, ut
matrimonium, Sed tantummodo u ' T* cacremonias non novum sc tnir^
SSlSii “m ‘"icran‘- firmumque corwA
(. t N
S. C. S. Officii
49
lu
in
Contrarium autem dicendum cst in secundo casu, nempe si Paulus
intraxit cum Balbina absque Apostolica dispensatione super disparitate
tuitus; tunc enim nullum et irritum fuit matrimonium, ac si contractum
„on fuisset, ct ipsa Balbina post baptismum impedimento ligaretur affinita-
Xec refert quod Balbina, cum carnaliter cognita fuit a Demetrio, adhuc
... infidelitate versaretur, atque idcirco ecclesiastico non subiiccretur impe-
dimento; distingui namque debet affinitas, in se ac physice spectata, ab
impedimento affinitatis. Porro affinitas etiam ab infidelibus contrahitur,
quia etiam inter infideles verum est quod vir et mulier per carnalem copu-
lam una caro efficiuntur. Itaque ut habetur in Cap . Fraternitatis 3 5 , quaest io:
«si una caro fuerint, quomodo poterit aliquis eorum propinquus uni perti-
-nere, nisi pertineat alteri? ■> Igitur quia Paulus pater pertinet ad Deme-
trium filium, pertinere dicendus est et ad Balbinam, ac Balbina quia una
aro effecta est cum Demetrio, pertinere Paulo. Id tantum est discriminis,
quod affinitas ecclesiasticum non parit infidelibus impedimentum; fidelibus
autem parit. Quapropter cum per baptismum non tollatur a Balbina eius
\m physice contracta cum Paulo affinitas, haec ipsa affinitas radicaliter in
ea inhaerens, quae eidem infideli impedimento non erat ad contrahendum,
impedimentum evadit post baptismum quo subdita fit Ecclesiae, eiusque
proinde legibus subiecta; impedimentum autem utique in primo gradu, et
quidem in linea recta, quia in tali se gradu et linea Paulus pater et Deme-
trius filius, et affinitatis gradus a gradibus desumuntur consanguinitatis.
Ad 3. Duo in hoc dubio asseruntur unde eius auctor videtur rationem
sumere dubitandi: nempe viri pcr mulierem facta derelictio, ct eiusdem
uri in alias terras transmigratio, in patriam verisimiliter non reversuri,
iwd exploratum est horum neutrum valert ad hoc ut mulier facta chri-
itiana possit absque dispensatione Apostolica alteri nubere, spreto, idest
non interpellato altero coniugc. Et sane: Non valet primum quia cum matri-
wmium infidelium, cui nullum obstet impedimentum iuris divini aut natu-
' Va ! Um s*r et indissolubile, nedum arbitraria alterutrius derelictione
” j° '!t?r’ sc^ 11 eque mutuo amborum coniugum consensu nec volun-
omi&s n?! P°tCSt‘ Subsistit igitu<- coniugale vinculum, nec potest solvi
etssare in*erPe^ad°nc. Nequ< valet secundum, ut hinc dici queat,
°bligationem interpellationis faciendae: missionarios enim
n°n e et benedictum XIV (de Syn. Dioec., lib. 6, cap . 4; et iib. 13,
jufjirialcm * iwwin m pi
.• ^ mterpellationem licite omitti posse quoties aut fieri reipsa nequit,
...j* • . cin S:lt*s tutam in praxi appellare opini mem illam, quae ponit
}ut sj • J Jicite t
tji nU;ttCrtt' ,.Ul^’lIS 'Militatis fore reputatur; 2. ipsumque in ea esse senten-
(17 1 Ct rncmorat sententiam S. C. Concilii m quadam Floren -
I^22)’ * n'm'rum; etiam in casu quod coniux infidelis in
tsse dispen^ -Cr' C re^*ones« au* *ta latitet ut interpellari nequeat, adhuc opus
^msian tiis d Pontificis, cuius est declarare in quibusnam cir-
vidciur m’ esmat obligare praeceptum divinum quo praedicta interpellatio
mneta. Iu dicio autem remittitur Episcoporum in illis Missionibus
tom 2 1 p, 116-1 18
lS°
Curia Romana
versandum, quibus facta sit facultas huiusmodi concedendae dis
decernere in casibus particularibus, an concurrant urgentes f*Cna^tl0flls,
stantiae ob quas dispensandum sit ab interpellationis obligatione6
Ad 4. Ex his quae dicta sunt in responsione ad 2 dubium patet
sio ad 4. In utroque enim agitur de impedimento affinitatis ex conubT
cita, nisi quod ibi sermo erat de affinitate quodammodo passiva pL-Vr
Iis, quam nempe contraxerat cum Balbma non ex proprio sed cx f
alterius, scilicet Demetrii, hic autem de affinitate agitur activa cuius T
licet auctor est ipse vir catholicus qui contrahere vult mulierem' cuius "
sanguineam in secundo gradu camaliter cognovit. Eo ergo maris
dicendum est ex parte viri impedimentum, et quidem in secundo oli'
consanguinitas et affinitas pari procedunt et computantur gradu, eodem™,
similiter detineri etiam mulierem, quum catholicam amplexata fuerit fidem
„ aqu<! » matnmcmium a viro fideli cum infideli contractum Apostolica prae-
essem dispensatio super cultus disparitate, pro valido habendum est, ideo-
que non iterandum, post mulieris baptismum, novi consensus praestatione-
, . eru ab*tiue huiusmodi dispensatione initum fuerit, quia nullum tunc'
hnsset et irritum, praeexistentis affinitatis impedimentum afficeret, post
"tl o ^ ^ ^ | j > i ' ^ 1 ut ipsa quoque indigeret disperm*
a 1 v • C “ sacramentaJiter contrahendum.
ea.e oriL, IT”"115- !n W?*0 CM“ e^occre debet mulierem de nuit
pnons matnmonu m mfideUute initi cum viro haeretico, qui utpot.
disparitatia cultu • tf^Stae ^glbus subjectus, impedimento detinebatur
admittere cum mn ?•' "Ctli ',1Kpos;I'im reperit, eam potest ad baptismum
ut post bintism? * ^ ab ' habente facultatem dispensari potest, ad hoc
»«C hlCrC,iC0 rir°- “ «“ al‘ud obstet, liti,,
heret in provinciis (wL. matnm°m' validitetem, valide iam iliud contra-
declarationis (j \Tn« k ensi ct Canadensi ob extensionem Benedictinae
impedire dignoscitur m m* 1 ^aclaTn 3 Clcmente XIII. Nihil autem
queat, cum ' ut exniWn Jrrunu;* Prrtcfatac mulieri baptismum licite conferri
ei annuente, relirinne». * .catbo^cam ipsa profiteri velit, ipsomet viro id
sandi, ut viro haeretico 'n nec urKcns deesset causa cum ea disptn-
tione prudenter pertimese* aT’ *lU0tiescumque foret ex denegata dispensa-
teretur, vel illud reciperet 6*1 ^ ^ CS V<^ 3 susc’pienth> baptismate aver-
pariter iniret; quod nulli min,stro a catholico, coram quo et matrimonium
catholico parocho huiusmotl^ ° ?erm'u* debet. Vetitum autem non esset
dispensationis Apostolis- i: , t JSSISt^re ^nimonio. Vi enim concessionis
praesentia. Verum, ut monet iv™ ] ud eVaderet, idcoque et licita parochi
§ 4), Its m locis atque regionibua^uhf ^ XlV ^De Syn' nio€C ’ lib- 6\caP'
^ 1 icet cum haereticis) aliamn/i lu‘Usmodi matrimonia (catholicorum
ut piscopus ad tuendum Eccl*»?, Cor,^rab' permittuntur, expedit omnino
iorum celebratione servandos onn* ccnrem> ritus in eoiumdem contui-
m P1111115 prat oculis habeat Eoism rtUnc Pcudenterquc praescribat. Atqur
pus, ac, prouti fieri potest, servari curet
1 Cf- Btned- XIV BuU., torn.
*- n* 87*817
S. C . S. Officii
>5*
r
•m c Sedis, regulasque ab ea praescribi solitas cum ob graves causas
huiusmodi matrimoniis dispensat, nimirum: ut matrimonium coram
"arocho et testibus celebretur extra ecclesiam, et omissa nuptiali benedi-
Jiione, omnique ritu sacro; ut pars catholica gravissime moneatur dc obliga-
tione quam habet, quaeque nunquam ei cessat, curandi conversionem conm-
[■i< ct educationem prolis utriusque sexus in catholica religione; ac demum
ut catholica prolis educatio etiam in pactum iuramento firmatum deducatur.
Ad 6. Manifestum est per matrimonia praeterita, in quibus uti possunt
Episcopi vel missionarii facultate sibi ab Apostolica Sede delegata dispen-
sandi ut in dubio, intelligi non conjunctiones quascumque etiam fornica-
rias, sed eas tantummodo, quae, iuxta mores regionum vel infidelium vd
haereticorum, formam habent ct figuram matrimonii, habenturque pro legi-
timis matrimoniis, quae tamen irrita sunt ob ecclesiasticum impedimentum
secundi gradus affinitatis et consanguinitatis.
Intelliguntur itaque matrimonia hoc obstante impedimento nulliter con-
tracta ab iis qui legibus subduntur icclesiac. Huiusmodi porro sunt matri-
monia: 1. fidelium cum infidelibus inita absque Apostolica dispensatione
super cultus disparitate; 2. catholicorum cum haereticis; 3. denique haere-
ticorum pariter cum infidelibus, vel etiam inter se, quippe et ipsi Eccle-
siae legibus tenemur. Non intelligenda veniunt matrimonia inter utramque
partem infidelem. Qui enim Ecclesiae legibus non ligati, ut infideles, validt-
iam contraxerunt, opus non habent, neque postquam ad fidem conversi
fuerim, dispensatione ut in contracto matrimonio remanere possint, quia
quod validum initio fuit, revalidatione non indiget.
Primum autem, ct secundum dumtaxat casum ponit auctor dubii, ter-
nec attingit; atque in illis duobus casibus, quia una pars iam catholi-
um profitetur religionem, ac idcirco, per alterius conversionem, ambo
conniges iam sunt catholici, cum his dispensare licite posse non ambigit,
K tantum quaerit an ad huiusmodi solummodo casus extendatur dispen-
dit i facultas. Ume patet quod ;ul quaestionis eluci dationem, etiam de
Kruo casu habenda est ratio, quaerendo nimirum an ad hunc quoque
uni ucultas extendatur, ita ut ea uti liceat, tam si una tantum, quam si
U!raquc pars convertatur ad fidem.
mfid ^)<>t^e*ur autem, extendi. Et re quidem vera, si convertitur vel
! *t , remanente altera in sua haeresi, habetur casus dubii
matr‘rnon” mixti catholicos inter et haereticos. Sicuti
imn«t‘L &c“es interdum dispensat etiam in huiusmodi matrimoniis al>
quih 'mcnt0 51 Minitatis et consanguinitatis, sic et illi dispensare possunt,
litati COnCeSSa CSt ^acuitas dispensandi cum iis qui ab haeresi vel infide-
^^jonvertuntur ad fidem catholicam. Quod si convertitur pars haeretica,
nim ■ e?*|C a tera *n infidelitate, iam est casus matrimonii catholicorum
dispjritat C lbU9’ ac tnne quae graves adessent causae dispensandi super
.n^er ^C.CU tus> eat^env et gravia evaderent motiva dispensandi quoque
lo£ rUUS imPcd™ento; si vero coni ertitur uterque coniux, iam nec
licitf ^ dub*tandi de facultatis extensione, ad effectum ut cum iis
sPcnsari possit.
*52
Curia Romana
Atque haec quidem sunt quae pro Episcoporum et mi»*; -
instructione super propositis dubiis respondere praecipit Sum IOnar,onjf
Ha igitur voluti certam regulam et normam in expositi.
casibus prae oculis udem Episcopi et missionarii teneant ac S hbu
nitate servari curent. ’ ‘ L Pro °PP<3nu
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. 1, n. 784].
867.
S. C. S. Off.t 23 aug. 1826.
1 . Utrum pueri expositi in xenodochiis, qui baptizantur suh
debeant inde Confirmationem recipere. °nd itione,
2. Utrum persona adulta et confirmata, si de collatione j
ontur rationabile dubium ev mm «,1, r ■ natione Baptianu mdt
iterum confirmari ' q C°nd,,,0ne P"s"a b“P‘^r, debru
^ h"C SeCU"d" ““ *“
K. Ad 1. Affirmative.
Ad 2. Negative,
^ m0rtaBbUS dte amea " sacr*
tari ullum sacramenta lis confw*’ UC?VltCr SU,J condlti0nc collato non impor-
ptionem; secus praemitti debere ^ Co,nniunionis suscc'
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 79o].
868.
S* C* S* 0fC, 12 maii 1830.
C. resp.: Non licere ihc ,
tione, ct absque aliis necKmn" Pri|tcipalium fidei mysteriorum
rationis usus capaces baptizar*8 1SPos,t‘on*bus nigros ceterosque ir
[Collectanea S. C. de Prnn p 1
roP- Pide, vol. I, n. 813].
869.
. S* C S* °ff*’ '7 nov. 1830.
An degentes tn iis prot^r™,-
<|uam infideles habendi sint, ita ut 'im °C*S‘ U'>' baptisma dubium est
impedimentum dirimens adcsSe Catholicos ct eos disparitatis
R. I ; Quoad haereticos quomm .
minari™ necessario usu materiat nU‘a,m Praescribunt collati
zant valid U* Prr! CUlaris 2- Quoad afi * ^°rmae cssentialis, debe
de, validum censendum est naQ? qUl iuxta e°rum rituale
,sma- Quod si dubium
. jn primo casu, censendum est validum Baptisma in ordine ad valicli-
f u*m matrimonii. — 3- Si autem certo cognoscatur nullum baptisma ex
,a<suetudine actuali illius sectae, nullum est matrimonium.
[Collectanea S. C, de Prop. ( ide, vol. I. n. 821. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. xxvTp, 258].
870.
S. C. S. Off., 16 iun. 1831.
An Episcopus cophtus catholicus consecrare possit ss. lapides et eccle-
sias latinorum. 2. An latini uti valeant ss. oleis benedictis ab Episcopo ritus
cophti catholici.
R. Non expedire.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 822].
871.
S. C, S. Off., instr. (ad Custodem Terrae Sanctae), 30 ian. 1833.
Propositum fuit dubium a P. fua ad S. C. de Prop. l'ide trafismissum
a pane alicuius ex istis missionariis apostolicis pro persona catholica quae
de validitate suscepti olim baptismatis valde dubitat, quia praesumit debi-
tam in ministro intentionem dum illam baptizabat, defuisse: huius autem
praesumptionis fundamentum, ut exponitur, totum consistit in confessione
seu declaratione cuiusdam Episcopi olim schismatici, postea. Dei succur-
rente gratia, ad veritatem catholicam conversi, qui nimirum declaravit, se,
dum in schismate versaretur, vesano in religionem catholicam odio, nun-
quam habuisse intentionem vere baptizandi, quando catholicorum filios
baptizabat. Et quamvis persona de qua in casu non ab Episcopo qui talem
declarationem emisit baptizata fuerit, tamen cum putet, eadem ratione
ceteros pariter ministros haereticos, et schismaticos egisse, ve! in posterum
*Cturos: hinc baptismatis a se suscepti validitatem ir. dubium revocat,
Diligenti igitur discussione super huiusmodi dubio praemissa, S, Congreg.
Paternitati Tuae peculiari hac instructione respondendum decrevit, ut
nimirum, quid de casu praesenti ipsa sentiat, quidque dc aliis similibus
sentiendum sit, probe intelligas,
I’orro ad validitatem baptismi praeter materiam et formam a Christo
domino praescriptam, debitam insuper in ministro intentionem requiri
artissimum est. Ad valorem tamen Sacramenti necessariam non esse eam
^ternionem quam vocant expressam seu determinatam, sed sufficere inten-
"‘ tum tantum generiram nimirum jactendt quod facit Ecclesia seu faciendi
(Jiristus instituit vel quod christiani faciunt, theologi p assim docent.
1 ^ 'aj°rem Sacramenti, ait P. Antoine, de Sacr. tn gcn., Cap. II, non
requiritur expressa, et distincta intentio faciendi Sacramentum, sed suffi-
'cit confusa et implicita, qua quis intendat facere id quod lacit Ecclesia
(hnsti, aut quod Christus instituit, aut quod vidit per parochum fieri,
>54
Curta Romana
* aut quod Christiani faciunt. Constat cx praxi Ecclesiae, qua
* zat eos qui baptizati sunt ab imperitis et rudibus, aut paganis ^
* materia et forma, licet illi non noverint distincte quid sit Ba' t^”1 ******
«Sacramentum. Praeterea tunc est intentio faciendi quod farit?5/
« quam solam requirunt Concilium Florentinum 1 et Tridentinum * u-
mota rationibus, haereticorum baptisma validum esse, minimequi
dum Ecclesia declaravit. « Caveat Episcopus, ita gravissime docet ^ '
«ctus XIV, in suo percelebri opere de Synodo , lib. VII Cap VI n •"**'
' « dubiam pronunciet Baptismi validitatem hoc tantum
. Juereticus minister a quo fui, colla, us, cum non creda^—ff
■ lavacrum deter, pecca, a, illud non contulerit in remissi, mem peccer
atque ideo non liakuent intentionem illud conficiendi prout n ’
■Domino es, institutum: siquidem cum in Galliis dispu.mmoImZ
;a„ ob ptaedicam rationem rebaptiZilndi essen, b&ST. ^Ivin S’
-inivit 9 ^ qUCm Controversia de^* est, mi n i tne rebaptizandos defi
■ pne;a^r“s“mtinT n0n ‘w ***** “i
* mit, seu quod fit in vera Christi5 ‘‘T’1
* Cone. Ebroicensis an t--A i ■ .tUe#,a; Quemadmodum testantur acte
*ncm Apostolicae Sedis &J' ' !'/• ild rwn adnotantur: Ante decisi
t> Verum Quoniam fntt A fortasse cuique in suo sensu abundate
> dationi, qpim V mJh, " h°C flcuU?‘e *#*#***, filicis rrn.
• adhibentes formam ii .'""t BaPl'ma' <t“° alerentur cahmiti,
> fidendi lTcZil7Tnm, 'T'U'am “ Chrh'° CUm in>entime
■ “ singulari intentione, ut atii 'fnT^T M l?"r‘iculari *******
< telligentiam formae .• trmes ^aeretia erraverunt vel cuca in-
=n,i abTpl rZnaTZT’ «*»■» Rectum. Ob id kpti-
per notissimam illam i v„l' ' ! " !,n%en‘l°s sub conditione u. Quamvis enim
*». w „ wla:a;nt“aeT r fr™ rf -• ~ * *
ln renovando baptismo de m' ?v. r ba^ttso l9uac Alexandri III decreto,3
periculum removeatur reh .SVa|d|lHtc ‘Abitatur, omnino adhibenda est,
ad huiusmodi remedium 1 cos* clu' *am baptizati fuerint: tamen
''abdes et prudentes adsint d rcc|irrcndum est, nisi rationes vere pro*
1 ^on ideo (prosequitur i«/i prf ce<lentis baptismatis validitate dubitandi
;■ !ioncm Poculum evitertibam^ 'i0""'') <!“.od P«
apicatus, est illa passim 3011 CUTn fi11' iam semel fuerit legitime
• ^«bit, oom prudens et «d tunc solum ea uti
baptiza tus, nec diligenti DraemiV ** ““f*81 . dubitat»o, an quis fuent rite
" sc*re> quemadmodum scite net-ruf a^adone’ potuit rei veritas innote-
°\h ^ iuca ^anc igitur solutionem !'>°lUS M 4* dist. 3, quaesi, unicc.
„egulari,a,c *b"M‘ «<«do " L' non excusat, nequt
Sl1 conditione rebaptizantem queiu
* ii t * ^
•sckdomi baptizatum, et nihi!
1 £i N . S3' 54
* c“; xl§At^bm- c,n 4.
3‘ X* * b*Ptlv*n a r,Ul rfJ
tPllld cnllatum ei baptisma rationabiliter
ff,w- Ut. 4I
S. C. S. Officii
35S
v ctum reddat. Quare minime sectanda sunt exempla quae congesserunt
r.la toni, i, tract. 2, sect. 3, et Marin., Theol., tom. 3, tract. 19, dispui. 1,
t / S n. 14°, ubi plures sub conditione baptizatos narrant, qui ob merum
- nulum non tam dubitabant, quam impruaenter suspicabantur se non
«c rite baptizatos; quam quidem conditionatam Sacramenti iterationem
censequutos, seu potius apprehensos effectus quietis conscientiarum,
tinlem auctores videntur approbare; sed potius aures praebendae sunt
* Estio >>! 4' dist. 2, § 15, baec ad rem ad notanti: Sciendum est non quam -
.,mtqu{ levem in contrarium suspicionem, vel scrupulum debere sufficere ad
h‘,c, ut sub conditione quis hoc pacto baptizetur, sed requiri dubitationem
probabilem... Ea autem probabilis dubitatio est , quae, facta etiam diligenti
indagine, dis cuti non potest, ita ut nec moralis certitudo facti haberi possit,
!mmo verius obtemperandum est Catcchismo Romano, part. 2, de Sacram.
Btipt.. V, 57, ubi de forma conditionata ait: Ea Baptismi forma ex Alexan-
dri Popae auctoritate illis tantum permittitur, de quibus re diligenter perqui-
sita, dubium relinquitur an baptismum rite susceperint. Aliter vero nunouam
jas est , etiam cum adiunctione. Baptismum alicui iterum administrare r*.
Hae autem cautelae ac diligentiae omnes in ferendo iudicio de ba-
ptismo iam collatu, de cuius validitate dubitatur, ut adhibeantur, tum Sa-
cramenti eiusdem dignitas et sanctitas, tum fidelium utilitas, et animarum
quies, atque tranquillitas cui in primis consulendum est, omnino suadent.
Qinndoquidem si nimia, seu imprudenti quadam facilitate, dubia quae circa
huius Sacramenti validitatem in dies nascuntur excipiantur, homines timidi
et scrupulosi dc suscepti baptismi valore semper dubitabunt, seque iterum
baptizart requirent. I Iorum exemplum alii atque alii imitabuntur, ideoque
multa eaque gravia in religionem orirentur incommoda et scandala, quae
omnino evitari debent.
Quare cutn dubium ad I\ T, expositum super invaliditate baptismatis
de quo quaeritur non ex probabilibus rationibus, quae propositum casum
speriatim afficiant, sed ex gencrica t mtum ac levissima praesumptione
ortum videatur, ideoque nec prudens sit neque satis fundatum, Sacra haec
Congregatio respondendum censuit, uti respondet: — Iuxta exposita non
esse locum renovationi baptismi, ideoque poenitens de quo in casu acquie-
scat.
Quod si ex diligenttori investigatione, ad tramites doctrinae hactenu
expositae instituenda sive in praesenti casu, sive in aliis, aliquid novi enrer-
?n|' ^uod novo maturiorique examine dignum videatur, iterum ad hanc
r AP°stolicam Sedem recurrendum erit, et novae omnes circumstantiae
tti casu concurrentes distincte exponendae, et tunc S. C. decernet ncccssi-
opitulari, et conscienti amm quieti provideri.
Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 830].
Curia Romana
S. C. S. Off. (Qiiebcc), 17 nov. 1835,
1. Quaeritur sirne validum matrimonium a duobus catholicis nat,, *
nbus secundum formas ab Ecclesia praescriptas contractum Ra m'rc
mvitts parentibus. um* Ume
2. Quaeritur utrum matrimonium partis catholicae et olis nm, , .
natu minoris , invitis parentibus unius ex na«ib^
o.ram magistratu vel ministro protestentc et duobus testibus valitw”
seri debeat necne. ’ VJliaum ccn
3. Estne validum matrimonium a duobus nrnr*et*n»;k. 1
teste contractum? protestantibus absque ulli
dScn,m in“
Ullo teste, veTcoram duobl.T testibuHn^o ub^ comracni">1 »N«
ntimste^um eticuius
nugistratu, et unT nmtum^te Pyd coram haCrCtica d«Pons»ntur coras
itidem teste ootesrnv. m • ' coram ministro protestanti, et uno
matrimonium istud estne wlidum ^ Ut altcr tcstis cen$eri? Et
testibus contraaum coram n Cat.^ollcorum intcr se, adstantibus duobus
s cum y* et re,uctame estne validum?
ut matrimonium ineat 'mm r Protestantem aut apostatam, eo consilio
et duobus tcstibJ dm^ iere Catholica co™m ministro protestante
9- Duo olhdiri d • ™‘r,mo"ium «tne validum?
animadvertentes ne mairim 'S • uc°ecensts nonnihil impedimenti obesse
meundum coram maerUtrati, °mUin contrahant, in fraudem legis ad illud
bs ditiones quibus in ret>' ^CT®Untfad Foederatae Americae Septentriona*
Tametsi'- promulgatio r,*,!1111 US, ^acl,t numquam est tridentini decreti
K. Ad r. Affirmative- nM-1"1 • 3 *;ndurn cst matrimonium huiusmodi?
mter impedimenta matri mon, Cnmir . sscnsus parentum aut aetas minor
isce temporibus recenseri T Um inmentia ullo possunt modo nostris
sententiae non moramur ilb Caesarcas « iussa Prin cipum huic ad veru
sunt mtelligenda, sicut de edicto W — .aut de c‘vil*bus tantum effectibus
'ico Ui confirmato sentiunt ora****11"1 ^e8's Christianissimi a Ludo-
omi lamis, H ubertus Episcoou^ ^\a"tes v’r> Lorctus in parisiensi senatu
«Alexander aliique; ^«tiua, Gcrbashi..ft*
SSf Petatis, sunt ^nL r -Uam qU°d limites praetergreditur
Di mcrit ^*cr»inentoruni non Prin^u6"1*4* ^‘rca ca quae ad rationem
De jL«St d!finiendi Potestas. Ea vcro 1saecuIar>bus, sed soli Ecclesiae
**" «««modi ***• « in cap. ftt
* Se*». XXiv dt rrf 1 3 ni*t ct declaravit, ven
• at TeJ ■ 'nainw.,
c. 1.
S. C. S. Officii
>57
Tridenti in Spiritu Sancto legitime congregata 1 eos anathemate percussit
falso affirmant matrimonia a filiisfamilias sine consensu parentum con-
cta irrita esse, et parentes ea rata vel irrita facere posse. Nullus igitur
dubio reliquus locus cst super validitate praedicti matrimonii.
“ 2 Affirmative pro Canadae regionibus ad quas extensa esc Benedi-
•nl Declaratio. 3 lam enim supra monuimus neque aetatem minorem, neque
parentum dissensum dirimere matrimonium, quod nec de catholicis solum,
ftd dc ipsis etiam protestantibus volumus intellectum, cum haeretici quo-
que sacris Ecclesiae legibus teneantur, nec, in iis praesertim quae attinent
ad Sacramenta, saeculares leges Ecclesiae sanctionibus ullo possint esse
detrimento. Deficientia tandem parochi in casu expresso nonnisi clandesti-
niralem parit, quae in illis locis in quibus vim habet Benedictina declaratio
haud irritat matrimonia haereticorum. Cum vero ut idem fert Benedi-
ctus XIV in Opere de Syn. Qioec.. in matrimoniis mixtis pars libera et
immunis a lege, eamdem immunitatem cum altera parte communicare cen-
seatur, sequitur protecto clandestini tatem non obstare mixtis matrimoniis
in Canadae regionibus contractis.
Ad 3. Est validum pro Canadae regionibus : inibi enim viget Bene-
dictina Declaratio, quae valida declarat ea matrimonia quae clandestine ab
haereticis contrahuntur.
Ad 4 Validum pro Canadae regionibus ob saeptus laudatam Benedi-
ctinam Declarationem ad ea loca extensam. Hoc patet ex dictis in solu-
tione ad dubium 2. Praestat vero hic pro maiori claritate verba 'eferre eius-
dem Benedicti XIV (Lib. 6, Cap. 6, de Syti Dioeces.) sic exarata: «Cum
* coniugum alter cum ratione loci in quo habitat, tum ratione societatis in
qua vivit, exemptus sit a Tridcntinae Synodi lege, exemptio, qua ipse
< fruitur, alteri parti communicata remanet propter individuitatem contra-
ctus, vi cuius exemptio, quae uni ex partibus competit, ad alteram secun-
dum etiam civiles leges extenditur eidemque communicatur . Quae verba,
|!I videre est, tam sunt clara et aperta ut nullum relinquant dubitationi
ocum super validitate istiusmodi matrimonii.
Ad 5. Primum matrimonium est validum pro iis dioecesis Queheccnsis
lflco's inissionariis tantum utuntur, Sacra enim Congr. de Prop. Fide
anno '820 decrevit: < Pro incolis dioecesis Quebeccnsis, qui inissionariis
kniuin et donec utuntur, non esse locum Decreto Concilii I ridemini
amrfn, nullo Imbito respectu maioris vel minoris distantiae: et missiona-
nt curent referre matrimonia celebrata in eorum rt-gestu, Ordinario respe-
. 11 ,r‘tdcndo: quibus ex verbis patet incolas praedictos matrimonia
•we posse, nec parocho nec testibus ullis (praesentibus), quum utraque
j ugatio e\ eodem perveniat Tridentino Decreto Tametsi, cui locum non
declaravit pradaudata Camuresatio. Secus vero de iis incolis affirmati-
m]\ ' m i°cis Imbitant t*bi sunt paroeciae constitutae; illi cmm
j iege i ridemini Decreti immunes haberi possunt; ut pnunde
1 S»** XXIV J
I I "
Ucnr ! vix* ii
e,,Cl! XIV Ituii
4 ** hunnm . c. I
toni 1 * p 1S7-M j.
158
Curia Romana
ipsorum matrimonia irrita fiant si nullo teste praesente Contrh
eundum matrimonium, tle quo in dubio fit mentio, validum* 8mUr' **
bendum est: Sacra enim Congregatio Concilii die\o M« .?u,ique^
declaravit, quod sicubi catholicus parochus aliusve sacerdos rJ 3000
aUl’ vd i,Nm aiemii UhrTa tortas non sit, matrimonia ,(ian ”!
stamc sacerdote contracta valida censeantur, dummodo !°,id
testibus contrahamur. Pius etiam VI huic inhaerens declami™ ”
habuit matnmonia in Galliis tempore revolutionis contracta cum c I
legitunn pastoribus destituebantur. ’ m ccc 651,1
Ad 6. Matrimonium est validum pro partibus Canadae oh ded»™;
nem nubi extensam. Repetendum hic est quod iam satis st.n .n,
mus, matnmonia huiusmodi valida semper esse etiam si m S T**
3sasssss£££&tr
Leges autem saeculares, si quae in Canadae regione vieent nu,n
evphdrnd^ cs Juin l"! ' Ecc,ta“ vi poltee. ment«t
itaque "T*?*. ad dubiu"‘ *• •>%»«
sic contrahunt, se in foro enn r*1*' ac redonibus matrimonia praedico
idcoquc coram Deo -jiuuminL' iaC s',ecul|Jr,hus *Ui* legibus non teneri,
divelli. esse, ut nulla possint hominum potestate
«dens 3 quaesito Enisco^C^11 ^ 90n®re^a^° Concilii anno 15SJ respon-
* per vim adsit sacerdos dum' contrahitu^^T^ “ S* 'nvitU9 “ Comf,uisui
‘ “ * Res~ ** Utnim tak* ma"*
stasiam, non ideo catholir^m^ j^tCr con,uS1Jm haeresim simulat aut apo-
coniuges sint reapse catholici 1 **• animo deserit. Quocirca cum ambo
M COr'iugum alter non In» . ’ f ‘int imitatis impedimento tenentur. Quod
lid' ad haereticam *». ^ Scd vere animo a catholia
exurgeret matrimonium q„ .r,mjlIeris Prav*tatcm, tunc profecto mixtum
manifeste apparet. ratUm habendum esse ex superius dictio
primum domicilium retineant Tl^rT et*am domicilium: irritum,
tribus dubiis datas afferre ex hic rt's°Litiones a S. C. Concilii
1 ie mens circa hunc similesve P^tct apertissime quacnam sit Kccle-
_c tani niasculi quam foeminar* T Quaesitum itaque fuit: » 1. An inen-
u iKto matrimonii est promultmh ** *n t*U<l Concilium Tridentinum in
“um t oncilium non est promulm, ’ transcu"'K |'er locum in quo .
fr,»* '»» martmoTfc- rai"-« idem domicilium? valiih
?ri, r, 1" **** 3*»C ’ Paroch” « '«tibus contrahere, -
oiutaiucsT— .t o,'5f,h"S ' f"cminac s<ll“
parocho ^ t Sl tran*ferant hahit . ra,isferant, habitationem non
e3tlbus contrahant? $ c >ne,nni° solo animo, ut flbsqu«
-''npregatio respondit ad t et 2: non
S. C. S. Officii
*59
1 eeitimum matrimonium inter se sic transferentes et transeuntes cum
*** , ®j' si domicilium vere transferatur, matrimonium esse validum.
fCgjjjjtanea S. C* de Prop* Fide, \ol. I, n. 842. - Cf, etiani Acta S. Se~
■ xxvi, p. 379-3 823-
dis, vol
673.
S. C. S. Off., 26 nov. 1835.
Se nei matrimoni misti il sacerdote debba anche astenersi dal prunun-
liare le parole: Ego vos comungo in matrimonium.
R. Parochus assistens matrimonio mixtae religione se abstinear,
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 843. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXVI, p, 382].
874.
S. C. S. Off., 8 iun. 1 836.
In S. C. Generali Universalis Inquisitionis actum est de quaestione
ab R. P. D. Archiepiscopo Quebcccnsi proposita, quae his verbis contine-
bitur: Ex illis difficultatibus quae in America obstant conversioni barba-
rorum, inter quos viget polygamia, ea prae caeteris, ut longa experientia
constat, praecipue valet, scilicet quod usque nunc, iuxta XI ex XXIX ani-
culis, quibus constat Indultum extraordinarium Episcopis communicatum,
infideles plures habentes uxores tenentur, post conversionem et Baptismum
primam retinere, si ipsa voluerit converti, Iam vero gravibus missionario-
nim rationibus permotus, et ut istorum infidelium saluti efficacius consula-
tur, enixe desidero novam erogari concessionem, cuius tenore eisdem infi-
delibus plures uxores habentibus, et converti desidera» tibiis* permittatur
ut quam cx illis maluerint (quae ordinarie inter alias iunior est) eligant,
id illam, etiam converti volentem, in matrimonium iuxta regulas Ecclesiae
ducendam, sine obligatione primae eligendae. Haec autem desiderata con-
cessio refertur ad decretum S. Pii V, 2 Augusti 1571 datum quo declara-
iur* !ndtt,. tn futurum baptizandi cum uxore quae cum ipsis fuerit baptizato
remanere valeant, tanquam cum uxore legitima, aliis dimissis . 1 in hoc enim
ttreto nulla fit mentio de prima in legitimam uxorem suscipienda, sed
lanium de ca quae cum illis fuerit baptizato. At in casu submisso nulla
nascitur difficultas Baptismi suscipiendi a parte illius uxoris, qualiseuirujue
lt *n^t^c^es Prac ceteris eligunt
eous omnibus circa controversiam hanc mature perpensis, Eh* ac
f Cardinales Supremi Inquisitores distinguendum esse censuerunt
mrum matrimonium haberi possit ut validum necne. In primo quidem
^ 'ls v ^elicet quando agitvir de vTcro ma rimonio inito, dubium esse non
S| ^ Cong. existimavit, infideles plures uxores habentes, post cbnver-
nun debere primam uxorem retinere, si et ipsa Baptismum susci-
- Cf* eliam Codicis luri^ t .nnomci Docum. \ II.
i6o
Curia Romana
piat, vel saltem habitare cum illo assentiatur absque iniuria C
altero vero casu, scilicet quando non subsistit validitas nec priJ?*0118, ["
sequentium matrimoniorum, ita ut serio dubitari possit matrimon'^ ^
nunli ad insta bdluarum censenda esse, posse infidelem qui ad fi ?. 1UlUs'
vertitur eligere quamcumque velit ex suis mulieribus, dummodo !? **
Christianam religionem convertatur, ac renovetur consensus v ] -^
posse quamcumque aliam digere mulierem eadem servata conditio^
o regemus \\ I suffragia EE. S. K. E. Cardinalium Universalium !„
siturum probavit, renovato tamen consensu, si matrimonium in prim» hT'
thes. comrahttur cum secundo vel tertio ete, coniuge, proptere^Ti
«infidelitate permanens erit; et addita facultate dispensandi tbimS
"°"c “"'“S'* Pnmt- quot.es aut fieri reipsa nequeat, aut si fieret Ia
militans fore reputetur, lux, a ea quae a s. m. Benedicto X S “"g
7r 21 > ruuntur, ubi agatur de matrimonio valido ' ’
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. 1, n. 8+Sj.
875.
S. C. S. Off. (Tunkin. Occident.), 19 apr. 1837.
statem publicam,rtdIensItiuncSi'mma,Um paga"?r.um P™ducitfie hont.
versionem? Verbi er Titin- n 'mpCj ,IPe"tum dirimens post eorum oon-
summavit; post mortem SfartTroS* P***?"" "4**‘*-
Idcmoue 3,°r,!.TVe' ^tMobrinam Maeviac c pagana fa^CStiaS
»' 'mpedimenturnt “S”™"1 °° ^ —
CCtanta S’ C* de I>roP- F«de, vol. f, n. 857].
876.
U S’ C' S* 0ff** l9 apr. 1837.
ttrum possit aut debeat rv>l K •
graeco schismatico qui cn i ve* . * 1 >ran . *ssa* ac percipi eleemosyna pr
8,ve 'n ecclesia adstante «jv» Y* atqu,c ‘astet ut Missa applicetur pro ips
R. Iuxta exposita non licere n* fcc*es,;im manente,
matico praeberi ad ininetr „,Y ’ ‘S‘ COnstet «presse eleemosynam a schis
* [Collectanea S. C. 7 f «versionem ad veram fidem.
dw’ *>'■ XXV, p. r°P' F*de> vol. i, n. 858. - Cf. etiam Acta S. Se
877.
Poenae ecclesiastica* ^ ^ ^ *“"* ,8a8*
sent aTm SOCKhlU’ qUam ' ‘''Sm'!'1"'5 Pontificibus in eos statum
" 1 e luramcntiiim dc arcano 9e ^rat°rum >• dicunt, nomen «Wfc*
ndo In eorum conventiculis .«»*
S. C. S. Officii
16 1
issent. Dubium exoritur, utrum ii quos licet emissi iuramenti poeniteat,
communicando tamen cum caeteris eidem sectae adhaerentibus, vel eorum
conventicula adeundo, vel alio quolibet modo veros eiusmodi societatis cul-
tores se palam exhibere perseverent , ad Poenitentiae aut Eucharistiae Sacra-
participationem legitime per confcssarium possint admitti. Sacerdotes
inveniuntur nonnulli qui huiusmodi homines reapse admittunt. Ut igitur
certa ctmfcssariis norma praebeatur, quaeritur, utrum in quacumque orbis
regioat hominibus liberorum muratorum societati aggregatis, qui iuramenti de
secreto servando vinculis invicem consociati, in unum corpus coalescunt,
iuramenti exigendi more apud camdem sectam adhuc vigente, sacramenta-
Um absolutionem licite aut valide confessarius impertiatur, priusquam ipsi
absolute et positive praedictam damnatam societatem in perpetuum relinquant.
Quaeritur quomodo se gerere debeat confessarius. Huic petitioni Sacra
C. S. Otlicii sub die 5 Iulii 1837 respondit: •< Iuxta exposita non licere \
Cum autem ortum sit dubium, utrum verba illa non licere includant,
in casu exposito, etiam invaliditatem absolutionis, exoratur S C’. ut dignt-
tur id declarare.
R. Affirmative iuxta Constitutiones Apostolicas.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 868].
878.
S. C. S. Off., 6 mart. 1839.
Sc debba farsi Ia denunzia (di sollccitazione) ancorchc il sollccitante sta
defunto,
R. Negative, dummodo sollicitatio cum certa ac formali haerest non
conjungatur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 882].
879.
S. C. S. Off. (Pondicherv), 17 apr. 1839.
• m m US e:d*d’s rcgionibus aqua baptismatis facile corrumpatur, quae-
omnin* ^trUm vaRdc baptizetur cum aqua quae, etsi suam liquiditatem
2 , 0 *erVc*» magnum tamen et valde iniucundum foetorem exhalat. —
m posita validitate baptismi cum tali aqua, et altera bona, sacro
Jo Smate *°*®««data, non habeatur, melius sit uti ista aqua putida, quam
^ pura ct naturali, Chrismate non foecundala,
aptismos collatos cum aqua corrupta fuisse validos, quamvis illici-
^tural? CasUm neCtssitatis; et in casu necessitatis praeferendam aquam
Rituai r>’ SCd Prov*dendum renovatione aquae Fontis Baptismatis iuxta
,JC R°manum,
[Coi |tct
anea 8. C. de i’rop. Fide, vol. I, n. 885]
it
t6z
Curia Romana
880.
S. C. S, Off., 27 maii 1840.
In Congregatione Generali Sanctae Romanae et Universa Ik 1 • - .
ms habita in Conventu Sanctae Mariae supra Minervam cor-2
simis et Reverendissimis Dominis Cardinalibus Inquisitoribus^™”?’
propositis precibus Dominicanoram Bononiae, quibus «m™
Religiosum N. N dum OrdioaUonem Presb^r? rti ,0^7 «"'p t
Episcopo monitum fuisse ipsum perturbavisse formam adnexam nrm ‘ °
manuum impositioni, dicendo: Quorum remiseris peccata retenti sZ^,
Tmissa smt: propositis item Actis Curiae EpiscJJ ' '
Miltoribus, quod distributum fuerat per manus; proposlS SmS2?
Sub condit"1 SUfffagilS’ Eminentissimi et Reverendissimi Domini dixe°r^
Ii:™0 °rat0ri°.‘ *** -i tempore, sup^Ta
ctiva dcL Kll \m°rC ttTt‘a manUUm imP°3itio- « forma respe-
tales an Jadhlt n i! "’ "°n ta?len rePetendo Caeremonias accidL
per ReverendissLum^pI^8 “n*1” ** FeHa in So!ita Audientia «latis
Dominus Noster Gte^^PapTxi^S t— °pCi-’ SanctissimU9
approbavit * ^ X\ I resolutionem Emmentissimorum
[S. R. C. Decr. Authent., n. 2836].
881.
s. C, S. Off. (Cochinehin.), 23 iun. 1840.
QuiciJ *
m lingua vernacula: Epo1^ *'^erof quos et ipsa baptizavit di<
)!on tu nomine Patris et Fili' ”"’lls!rare t,^}! Sacramentum Baptismi ptee
tismus sic collatus valeat ” u t"r,t!ls Sancti. Amen. Quaero ergo an Ii
dubius, vel tandem an sit , at su^ conditione reiterari tanqi
R Baptismum fuisse 1 eoqUe absolute denuo conferendus:
(.ColIectaneaS C dt- p p.n?’ Il*cncluc absolute esse baptizanduir
d,s> vol. XXV, p. Pr°P’ vol. I, n. 901. - Cf. etiam Acta S
s. c. s. off. (Pro 882,
pater vel mater mont‘ Bonae Spei), 22 iul. 1840.
cum^3 Vel utroquc in infideUtar^at BaPtwmuro Pfo suis infantibus,;
prom^^r Sk fi,ios in tutum erit illum conk
dsdan S’ CUm ad^m de C(kjCandos futuros esse, licet de;
demque permittendi Se christW pt0 BaPtismo certiores facien
«uanos lprofiteri?
0 itmxjue parente in infidelitati* permanente, non licere f secluso tamen
mortis periculo) quando sint filii in eorum potestate relinquendi, etiamsi de-
tur promissio filios, cum adoleverint, dc SUSCeptO baptismo certiores faciendi
cismic permittendi exercitium religionis Christianae. Quando vero eorum
unus sit infideli» et alter ehristianus, et ambo concordes postulant baptismum
'ffljjs, licere in casu «pio vitae periculum imminere videatur Monendum
umen parentem Christianum Ut filium vel filios in religione christiana cdu-
seilnl" curet, si convaluerint. \ icarius Apostolicus prae oculis habeat
Instructionem Clementis IX quae incipit Apostolico Spiritu , eamque inissto-
Tiariis proponat. Et duo decreta Supremae S. Congregationis adnectuntur
nempe: ( Die 7 Maii 1675) Quo vero ad Baptismum, licere, si infans sit
in .irticulo mortis morali ter Constitutus, vel infans non remaneat in pote-
state infidelium f Anno 1703): 1 non licere si sint filii infidelium et in
potestate eorum relinquendi, secluso tamen mortis imminentis periculo;
liceri vero si sint lilii barbarorum baptiza torum. Curandum tamen per
mkdunarios .ic per ipsosmt t eorum parentes ut, cum ad annos discretio-
nis pervenerint, a se vel ab aliis instruantur, praesertim in illis regionibus,
si iwii praevideatur in promptu adfuturos ministras ev angelicos qui in
h« parentum commode supplere possint defectum •.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 9021.
883.
S. C- S. Off. (Promont. Bonae Spei), 22 iul. 1840.
Definitum esi in Congregatione Generali S. Off. dic 20 Maii 17^4
invalidum esse matrimonium coram ministro calvinista initum eo quod
»wat uti lormuia perpetuitati matrimonii contraria; quaeritur:
i. Quid sentiendum de matrimonio catholicorum sic celebrato, si, non
vMJiite lnrmula ista, intendant bona fide contrahere in sensu Ecclesiaer
’• Quiil de matrimonio mixto cum pars catholica intendit ut supra
contrahere in sensu Ecclesiae?
p \ j ■
■ «0 1 in casu, prout exponitur, Affirmative, seu matrimonium inter
utK catholicos qui in sensu Ecclesiae contrahunt, interveniente declara-
i°ne contrahentium, esse validum et indissolubile.
2. Matrimonium mixtum esse nullum, scilicet parte acatholica ex-
•,r cc, init; sc contrahere matrimonium de praesenti mxta fonnutam
Li < UIIatl matrimonii contrariam. Quod si pars catholica expresse decla-
• intendere contrahere in sensu Ecclesiae, et pars haeretica ei assen-
Ir* n UC validum haberi debet.
0 ectanea S. C. dc Prop. I^ide, vol. I, n. 903 ).
t r
Cf. N
7^7.
164
(.'uria Humana
884.
S. C. S. Off., 2 dec, 1840.
An liceat celebrare parentalia et ecclesiasticam sepulturam t0nn,l. *
qui ante exitum receperunt Sacramenta, attamen sectae rnassom,., '
dederunt, et in feretro tenent sectae eiusdem emblemata.
R. Affirmative, servata forma Innocenti III Gap A , W,.v n
excom., ablatis insigntis sectae ab Ecclesia damnatae, et dummodo’ ani
emblematum demandata non fuerit a defuncto post receptionem S-i
«orum, vel ah eodem fuerit revueatu; et amoveamur
apposmone et omnino ante associationem cadaveris. Moneantur CJL,
n. loe, de obl.gat.one exigendi retractationem ante sacramemalem7te£
[Collectanea S. C. de Prop. Fjdc vol I n mr re ,- *
dis, vol. XXVI, p. 64.]. ' 9 5* * C** etiain Acta S.Sc-
885.
s. C. S. Off., mstr. (ad Ep. Sanctorien.), 12 maii 1841.
verno k‘C'.t0 3 v<-*scovo cattolico sebbene invitato dal go-
per infervenire^an^h’-111, 1 ^ detU Cor,c> di imirsi al governatore,
chc come suoerinrr. ?TC.Ca sclsmat>ca a cantare (a doxologia quasi
rit» civili SiSr^£de88e PartC a' ^ ** *" ^
ed obbligati dal’ eovernn ,^.p,egatI civili tlel governo, sono inviuii
di corte si fanno nelle cbiese^rech mtfrvcn!r^ aIle ^nzioni, chc per feste
non si avranno ad in ■ ^ scisma*»che, non celebrandosi Ia Messa,
vengano alia doxoloeia per lai' 1 loro Personalt circostanze, inter-
ram praesentiam materialem prCndan0 P;lrte ncIIa medesima, et m ■
3- I Vescovi SSdlfcSET ““ W* +»■
a solcnnizarle nelle loro h* • governatore locale per le teste di corte
stano, e alia benedisione d /'^ ’ ' ^m*dno s‘do canto dellYnno mbfo-
acclamazionc .1 Viva ^ * ^groniento, dopo |a quale siavi Ia solita trina
•n altra istruzione in w 1,0 clu' aversi in memoria Pawiso datopa
I rincipe acattolico, che citiW’** i- ■ Pukhlichc preghiere ordinate da un
dei sovrano c dcl govcrnn r 'P lri22as®ero non pet solo bene temporale
dono della fedc, e l’CSScrt. ' .1™ ,l pcr Ia vera fdicita, chc e ii prezioso
4- Bw Vescovi iTSi •• Clla «!» W~».
da altn cantare Messa, ond#* ma' Acciana pontificale, o facdin^
scismatico coi suoi officiali «; <; e^tare che, intervenendovi i) governatore
rntn prr veruti pre testo. * <,r° ^ lr> censo e /a pare, non tsstndo do
5- Si ometU pcrcii 1’invitn ,1 1
enne nelle feste dd S. •g"***» scismat.co alia Messa *-
're 1 llUl'st' atd, chc non poaao nl 'nc n°n sia\i occasione di deve-
1 Per met ter si.
(( A questa istruzione attengasi Ogni volta chc si volesse dal governo
istraordinarie circostanze qualche ecclesiastica funzione.
pC Si procari di evitare il reciproco intervento dei cattolici alie chiese
icismatichc, c degli scismatici alie cattoliche, potendo piuttosto ciascuno
.(llc reSpcttive chiese escguirle secondo Ia propria professione.
8. Coi mczzo dei confessori, e con quelle cautele che suggeriranno le
drcostanze locali e personali, colla maggtor riserva i Vescovi istruiranno nei
CJSj occorrenti quei cattolici, che si trovino nelle occasioni considerate in
questa istruzione.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 921].
886.
S. C. S. Off., 1 sept. 1841.
S. C. resp.: 1 . Licite matrimonium contractum coram parocho benedici
ib alio sacerdote de consensu parochi vel Ordinarii. - 2. Quoad Missam
celebrandam de sponsis vel de sancto standum decreto S. R. C. die 3 Mar-
tii 1S1 8. 1 3 • Sacerdotem non teneri Missam applicare pro sponsis nisi ab
iisdem eleemosynam accipiat. — 4. In eadem Missa posse sacerdotem plurcs
sponsos benedicere. — 5. Ab eodem sacerdote celebrante aspergendos esse
aqua benedicta sponsos ante altare genu flexos, non autem ab alio sacerdote.
— 6. Non licere sponsos benedicere in Missa defunctorum, sed potius trans-
ferendam esse benedictionem ad aliam diem. — - 7. Quando plures simul
capulantur, accepto primum singulorum consensu, et rite celebratis singu-
li? matrimoniis, dictaque pro singulis a parocho forma Ego vos coniungo in
wtnmontum, etc., nihil obstat quominus benedictiones annulorum et reli-
quae benedictiones liant in communi per verba generalia.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 938, - Cf. etiam Acta S, Se-
J>s,vol. XXVI, p. 635].
887.
S. C. S. Off. (AngHae), 2 mart, 1842.
tti» 1
,,IUS.’ dum Episcopus confert ei Ordinem Subdi aconatus, interna men-
, miea!lon.c rcndlt, ncc vult vere acceptare Ordinem illum, nec contra-
r.. ^donem perpetuae castitatis; deinde eodem prorsus modo ordi-
mu f' laC0iills’ denique Ordinem Presbvteratus accipit cum debita interna
'one, cumque Ordinem vere et sincere acceptat. Quid agendum ?
lJresb" ' Maiorem Pocnitentiarium, ut Titium promotum ad
‘Itt u;teraiUm pCr sa^tum dispenset a suspensione et irregularitate, ct man-
quociim^850* ^rd*nos Subdiaconatus et Diaconatus secrete recipiat a
?Ue.cat^°*'C0 Antistite extra tempora, non servatis interstitiis, et
'missoriis proprii Episcopi, in quibuscumque diebus festis, etiain
S, R c i\ , .
J>ccr. Authent., n, 25K2.
1
i66
Curia Romana
continuis, et postea possit rite Missam in posterum celeKnr i-
dotalia munia valide et licite exercere. alu
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 946].
Mue Sdcw.
866.
S. C. S. Off., 29 apr. 1842.
U'fum publica nominis Christiani, publicaquc oninir.
rs cred,,ur chns,,anus sive quia ortum habuit ex parentibus S,
“vc <l’m chnstianae alicui comunioni fuit annumeratus dS
numque se profitetur, sufficiat ad validitatem matrimonii in casu i. ,
dtetus homo revera non fuisset, aut invalide fuisset baptiaatus, et tiatril
tuin musset cum baptizato, non petita dispensatione disparitatis euh
cultu” matnm°nh,m d«*w«ur invalidum propter disparits»
2. Utrum intendat Sancta Sedes dispensare etiam super tmpedimen
_ ;'par,tatIS cul^u« quando dispensat partem catholicam ad contrahendu
S' ‘n"-'n^t S- Sedes Olem dispensationem coneedL
nis imnedimrnm S[lfficiat’ cluando dispensat super mixtae religii
haeretica ... ,t '?• 1 -Ut va*e4t "“Amomum partis catholicae cum pfn
baS SCh,Smat,Ca’ CtiamSi haec fr* non fuerit, aut rite non C
dimemo Vtnut* InduIti ApostoHci suPer imP«
ad validitatem mufJL •’ ■ dispensationem concedat quae sufficis
baptizata pars acatholicT1'’ (‘UamS' f°rtc non fuerit> aut rite noa
. III
cultus nonnisi expresse et Ap03t°llca suP«r impedimento dispantati:
decretum feriae I V T- v ® 'lw5ima de causa dispensat. In reliquis dt
cien.i ’ 7 A0V- 1®3° super precibus R. P. D. Episcopi *
Ad 3. Provisum in secundo.
[Collectanea S C Hr- p
dc Prop' F«dc, vol. I, n, 948].
889.
S' C, S. Off 1*++
nnrv ' Utt* 20 maii 1842.
11 r. Provinciale delpQrdin v
za per esserc accertato dellW .®ostln*ano d’Irlanda ha inoltrato
•ulPobbligo di denumtiare i , n':t';nza ** ddk S. C. d
B«.d«to XIV, Snermwu^p riP<>««° ■*»* Nota sila
» P««ra(Mel nc|k Teo
* cr. n. 859. B
1 Cf. N. 300. — pf t
* e l3rn Codici* !urt* c
anonici Docum. V.
S. C. S. Officit
167
. Qliesta Suprema ha risposto: « esserc genuino ii Decreto >■. Praedicta
voU fit quae sequitur: ■ Qui in partibus schismaticorum, haereticorum et
‘ ‘uhumetanorum degunt, licet subiecti sunt Constitutionibus contra solli-
« riuntes, tamen in iis locorum circumstantiis, in quibus nulla spes adsit
punitionis denunciati, atque mulieres sine periculo et infamia denunciare
nequeunt, denundatos vero facile poenam declinare posse credatur, recur-
< ren do ad episcopos schismaticos, vel ad laicos iudiccs infideles, ex decreto
S. C. S. Officii dic 21 Februarii 1630, attentis supradictis causis, absolvendi
sunt, et liberandi ab huiusmodi onere denunciandi; moneri tamen debent,
, ut cessantibus narratis periculis et impedimentis, teneantur denunciare .
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 949].
890.
S. C. S. Off., 30 iun. 1842.
1. 1'trum matrimonia mixta, si vir est acatholicus, benedici licite possint
a parocho, etiamsi coniuges promittant se educaturos proles in religione
catholica, cum haec promissio irrita declaretur a lege civili, et pueri insti-
tuendi debeant tradi ministellis protestantibus.
2. Quibusnam censuris ecclesiasticis pars catholica subiicienda sit, si
ipsius culpa promissio parocho facta de liberis catholice educandis non
adimpleatur?
3. Quidnam Episcopis et parochis faciendum, si forte pars catholica
ante annum 14 aetatis liberorum moriatur, et proinde promissis suis siar*
non potuit?
4 Quid de matrimonio iu dicandum, quod sponsi inixtae religionis,
quod parochus catholicus propter defectum cautionis opportunae de catho-
lica educatione prolis illud benedicere (aut litteras diinissoriales dare) recu-
sant, coram ministello protestantien contraxerunt? Numquid multer haec,
ubi Concit. Frident. 1 est acceptum, concubina erit habenda? Et si ita, qui-
,us sub conditionibus Ecclesiae poterit conciliari, eiusque matrimonium
freon validari?
5. Quid accurate et strictissime sumpta significat cautio opportuna?
R. Ad t . Negative . v , ^ r.
Ad 2. Prudentiae Episcopi id esse commissum qui habita ratione adiuu-
«onim [fuiium poterit urgere exeeutionem meliori modo quo expedire ei
'ideatur.
/ ® 3* Episcopis et parochis huiusmodi filios remanere commendatos.
Ul satagere debent pro viribus, ut catholica doctrina imbuantur.
. 4- Quoad utramque partem recurrat in casibus particularibus,
fund-* ^ *Fa^em Promissionem, quae in pactum deducta praebeat morale
anHmum dc Veritate exeeutionis, ita ut prudenter eiusmodi exeeutio
rptad Poss<t. SSmus approbavit.
t ectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n, 951].
XXIV, dt rtf. mairim., c. 1.
ifi8
Curta Romana
891.
S. C. S. Off., decr, 14 sept. 1842.
An in casu necessitatis parochus ad validitatem sacramenti F.,
Unctioni» uti possit oleo a se benedicto, Ul LWema,
fr ad formam decreti Fer. V, coram SSmo die Ian ,s
dis- vol. I, p. 4, j. W 9561 - Cf- etlam Acta S. $*
892.
S. C. S. Off. (Chan-si), 21 sept. 1842.
I. Qui (in Chan-si) quando si comprano muli cavalli ma>ai; ..
gna che d compratore paghi un certo dazio secundo i sttol L?' ^
di «Ii dazi. Adesso avendo^Lmina.o qu « f ‘ L XoTtdmeltfh^
zz z: :iz izr 0 com^no *2rss :
Lone8 m! dLnT cristTani' ' i' dasio. L
fondiario, ed ai vettieali 'nJ’. ^ n01]siam(> obligati al tributo, cio*
tengono ai Governo mu o ° ^i110 e 8a*)t;Ile; questi dazi non appar-
dono, „ affiLoLialcoffiri0 “>b^« *'mias,ri subalterni, i quali L
negativamente al dtnno dei e h fr ’e lere aniriiajl . sicche cooperiamo
obhligati, ma non defraudfL8 f * pr0CUrare 11 ™ d™
e libero da vessazioni noirh ’ °t * g0Vcn}°; A v verto che chi paga qucl dazio
il compratore non e tenuto rovanc*°si il legittimo padronc deiranimale,
suo denaro dal venditori. ** rest!tut ' » sc non ^opo che avra ricevuto il
tribunale; se pii Z 7t„ l™*** 1°VrJ >»S*™ '« della causa nd
dircttamente contro il Cf,n ‘ ^ ta'da2!0* legittimo padrone ha 1'azione
d-asaicurazione, c sejmari in^ ¥?' Pagandosi taI dazio si riceve una eam
'1 giomo. 1 cristiani dunaue 4- ' T0 1 nome dei compratore, dei venditore,
V1 c alcun timore di accusa o vC°n°' 9uando compriamo da cristiani non
non diremmo d’averlo cnmL, essaz,0**> « se vi fosse qualche vessazione,
qua e ha la carta d’a$»icurazmn^’ ^ aveido avuto in prestito dal tale, il
! , aZlu’ Io ver*isse a scoprire il da £emili e non pagando
^>0, ma anche Ia pena che Jt C lCle’ s,amo pronti non solo a pagare
^nc i coraggio niente temono mp?rra* Aggiungono finalmente che per-
non KC’ 9UCSt0 ^ ba Mandate 'lihi»0^ SC S°n° State cond°tte davanti af
etrli ?.agat0 d dazio, e f()Ss Crc t('mcndo che se le condannasse per
aha S rUdlCC Sarcbbe ° npreso „P°rtato 1>aPpeHo al tribunale superiore,
13 S' C* SC debbano obblS ° Post" cio, domando urnilmente
, °SClenza t;di defraudatori alia restitu-
at* N- 717.
169
.V. C. S. Officii
: ne ed a chi debba farsi’ UOn e*scndo convcniente, che si presentino
^abeltieri gentili per restituire. Un sacerdote indigeno nn ha proposto lo
",J.S0 caso; gli ho risposto, che tacessc fino alia risposta di cotesta S, Congr.
II 1. Un cristiano se avvertitamcnte rovinasse le mura, o !e porte, o
3hri utensili di un pagode, e fosse ritenuto dai gentili, deve o puo resti-
luire il prezzo dei danno almeno sotto altro titolo?
, Se non fosse stato scoperto, cd in confessione se ne accusasse?
;. Se ubbriaco, o inavvertitamente avesse cagionato danno, come si
Jee regolare essendo ritenuto, e come essendo occulto, e come se non uso
tutu !a diligenza, o non preyide?
1 Sc un cristiano avesse ruhato le offerte agli idoli o le rendite d'un
pagode sia obbligato alia restitiizione, cd a chi, e comer Se non si ricor-
dassedcl luogo, o non conoscesse gli offerenti, o collocato in gran distanza,
come dovrebbc regolarsi?
5. Come debba risolvere un sacerdote il caso d‘un gentile, chc desidera
battczzarsi, e narra aver commessi tali danni, o ingiustizie, o pure si accusa
ili tali cose nclla contessionc dopo il battesimo crcdendosi obbligato a re-
stiluire ?
III. Come debba regolarsi un missionario trovando nelle Chiese, e nelle
wse le immagini dei Salvatore colla barba alia cinese, e colle scarpc? Finora
nessimo ha detto ai cristiani cio esser proibito dalla Chiesa, ossia da
Urb. VIII.1
R. Ad 1. Christianos fraudantes vectigalia emptoribus animalium Chan-
?i in regno Sinensi imposita non obligari in conscientia ad restitutionem,
dummodo, iuxta exposita, saltem prudenter constiterit illa non esse a legi-
litiu auctoritate praecepta. Monendos tamen ut solvant quoties non valeant
in illo infidelium Regno absque periculo tacturae nostrae sanctae religionis
eximere, dummodo se abstineant a mendacio.
Ad II, Quoad 1. partem: Teneri ad restitutionem titulo iustitiae,
Quo.td 2. partem: Teneri ad restitutionem secreto faciendam.
Quoad 3. partem: Consulat probatos auctores.
Qu<mJ 4. partem: Teneri ad restitutionem faciendam ve! sacerdotibus,
y* 'j* at^ *luos pertinere noverint, ve! etiam teneri vergere in pauperum
neficium, aliosquc pios usus, si suis dominis directe restituere inoraliter
impossibile redderetur; et detur decretum diei 16 Februarii 1795. 1
Paur iri5’ partL'ni: l'cncr* s' possit, et cognoscat personas, et detur Bulla
de ^lissionarii co meliori modo, quo possint t curent, ut imagines,
US conf°rrricntui illis quas ubique terrarum adhibet Ecclesia
[Collectanea S. C, de Prop. Fide, vol- I, n, 957].
I N, 223,
Collectani^
C1 N. 81.
t de Prop. Fide, yqL 621
Curta Romana
170
893.
S. C. S. Off., 14 dec, 1842.
Cum quaereretur de modo subveniendi conscientiae olunt*
ficum, structorum, famulorum etc. qui artis suae vel 'ndin ^ Wi'
vi^nt inter reformatos, et malos catholicos in Anglia vel iSlj
ahb,. et continuo exponuntur periculo violandi legem abstinentia V-
»D. dixerunt. Si operam locant catholicis, serventur leges ecclesia -V ”
s. operam locant dominis acatholicis, detur decretum diei e- i T
f Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. ,,6o|. ^
894.
s. C. S. Off., instr. (ad Vic. Ap. Ocoaniae), 6 apr. ,843.
lam a die 28 Maii 1835 V. Amplitudo ad S C de Pron P.H .
SsToT™ diffiCUlU"S ^ Val0rem "'«i-i-nior ,L t UkSZ
^ 52 rum die 30 Iunii ■»» '»40 ss
non obstantibus rSrera,|' T°J Viddicct- lcSibus & "on **
post triennium absend^S “ Perraitlimtur iniri alia matrimo
esset agendum: miS f’artLs> quaerebat quid in hisce casib
2. Si titerquc^sit^M** ' ^ alteruter aui uterque voluerit converti t
3. Si utriusque aTahtHS' ? alieruter- <iUt ^que voluerit conm
S C de Pr “ i t nUS baPttsmus sit dubius?
diligentissime discussa fuerunt tum ,1 , S‘ °fficium transm,sit- u
tenus ex Oceanii drm h . a ^u^ia* tum cetera omnia quae ha
dem in consessu Etfionim S' Scdcm missa fucrant» ct ?*
et t Decembris eiusdem eneraliutu fer. II, die 21 Novembris 1S4
SRrhus vero I). N. U CremriuTpa™ V V? fer' V' ‘lie 6 APrilis **•
ad i, nempe: Cum agatur d .. . rc coram sc diligenter discus?
coniugum , vel unus ex itsis * U,a^rinionils m infidelitate contractis et uterifi
relicto priore coniuge resrrih;0^ ' '^Ucrtt • on possint alias nuptias tni
particularibus circumstantiis Inant av't' ' Cum tn casu posito , attentis etio
calore huiusmodi tnatrimonior 1”°” mt(>fveniat ratio iuste dubitandi t
« S. Congregatione de Proba! m,PrfiLISU,n per communicationem iam
* Decret* Sanctitatis SuJTk,- V ^'Praefecto Oceaniae Meridiem
* etione adnexa Eminenti*fjmonini , ^ma ^ * 8 Junii 1836, una cttm instru
* Stohco reairrenti utraque transmL l’!q‘*mt°rum Generalium, ideo Vicario Api
mandatls Suae Sanctitatis ni * ‘ Sacra autcm Congregatio, ut supre
nstructmncm EminentUsimorum^^v^’ lltrumcluc respective, Decretu n
1 cr. n at lcarium Apostolicum transmittit.
t7i
S. C. S. Officii
Duo alia dubia versantur circa baptizatos, sive eorum baptismus sit
•alichis, sive de eius valorc iuste dubitaretur, et circa hos S. Sanctitas
iussit imprimis Vicario Apostolico communicari Instructionem Kmorum
Jiuun fer. IV, 17 Nov. 1830, prout S. C. de facto transmittit. 1 Advertcn-
Jum est tamen, quamvis baptismus in casibus in decreto expressis, validus
censendus sit in ordine ad matrimonium, tamen partem conversam, de
cuius baptismi valorc prudenter dubitaretur, rebaptizandam fore sub condi-
tionc quia baptismus est Sacramentum necessitatis. Atque sic confidit S. C.
satisfactum fure plerisque difficultatibus, quae ex baptismo oriri poterunt.
Sed quoad matrimonia post baptismum contracta, praecipua attentio Vica-
rii Apostolici in ipsum valorem matrimonii dirigenda est. Certum est matri-
monium contractum cum conditione ipsius substantiae, et nominatim ipsius
irdissolubilitati repugnante, nullum esse, ut habetur ex * 'an. Si conditiones ,
De conditionibus appositis. Jam vero non paucae formulae a prot est antibus
adhibitae illa conditione irritante contaminatae sunt in quibus expressis
verbis inhaeret haec conditio: contraho te cum donec in fidelitate permanseris;
immo etiam voluntas aliquando satis aperte factis exprimitur, vel verbis
simul et factis, dum verba, vel facta interpretantur ipse usus et consuetudo
illorum locorum, ita ut abfuisse intelUgatur consensus in contractum per-
petuum et indissolubilem,
Tametsi autem dubitandum non sit, quin validum matrimonium con-
trahi possit cum errore mere concomitante circa eius indissolubilitatem.
quia tunc praevalet generalis voluntas contrahendi matrimonium iuxta
institutionem Christi, et generalis illa voluntas privatum errorem quodam-
modo absorbet, attamen ubi adhibetur formula cum explicita ve! implicita illa
conditione, iam fieri nequit, ut particularis error absorptus maneat a ge-
nerali voluntate contrahendi iuxta institutionem Christi. Inter formulas con-
ditione irritante vitiatas, non postremum locum tenet ea quae transylvanica
dicitur, quaque calvinistae in Transylvania et in pluribus aliis locis utun-
tur. Substantia huius formulae (tametsi quoad accidentalia nonnihil variare
P“ssitj in co consistit: Minister protestaris ad contracturos dicit: A udi te
■fivangehum; deinde praelegit eis Matth. iq, v. 9. Dico autem vobis quia
‘jwcumqite dimiserit uxorem suam , nisi ob fornicationem etc. quo textu ipsi
utuntur ad stabiliendos suos errores, et contracturi, qui eisdem erroribus
participant, admonentur de restringendo consensu. Post consensum utrim-
que editum, perdurante eodem ritu, ab ipsis iuramentum exigitur, in quo
1 mutuo promittunt fidelitatem quoadusque altera pars in honestate per-
' en_V ^ariter vitiata esset formula si minister pro textu Matth 19., adhibe-
1 ni A™111* V ®r’ 5, 32. Ego autem dico vobis quia omnis, qui dimi-
Parite^n’7” SUam CtC‘ VC* ^e^r- 4< honorabile connubium etc. quibus
jjt> 1 abutuntur ad eumdem finem, maxime si tunc, prout apud illos
0 «, minister instructionem vel sermonem ad contracturos habeat de
TOniugum officiis, inter quae illud etiam numerant de unione scr-
°nec ahera pars in adulterium labatur; ac denique solum iuramen-
1 Cf. n. 869.
IJ2
Curta Romana
tum, ut supra emissum in ipso ritu contractus suffiri r o i
irritandum. 1 matr»ntion||j
Circa alias formulas ita pariter statuendum, si vel implicite v -i ,
conditionem contineant matrimonii substantiae repugnantem p CXplja!
vel ex precibus, vel ex adhortatione, quae «liquando praemittit,!?'
postponitur formulae, vel ex mutuis promissionibus contrahenti.!
vitiun, irritans emergere possir, Ciam ad ««rem mJk2Z2E*S‘
dum est: nam plerumque et formula iuramenti, et promissioni^
aequivalent apud ipsos pactioni huiusmodi, quod scilicet violat o E“
inducat respective cessationem et iurium et obligationum inter ,J
promdeque rescissionem matrimonialis vinculi. Ex hisce omnibus et T
ex admnetis loci circumstantiis, ab eo qui in iis praesens sit facile H'
potent quaenam sit prava coniugum intentio ' dl£nosci
Vicario0 p”1508"" f*? P°SSUnt ,alia ■
conversae ad alias nuptias nuUoal' ^ aCU 'a.S tnl>u' pan‘ (vcl partibos)
convolandi. Hic vero nln n interveniente canonico impedimento,
sunt diligenter adnotanrh011/3 P™ ^‘Vers'tate casuum, et circumstantiarum
gionis profectumf °miUa ‘"serviant ad maiorem catholicae reli-
ad Ca,!’°'icam velfcn, sccum uniti resu-
Vero evenire potest in rumdcm matrimonii, renovent consensum. Quia
aliud canonicum imneHi°C *. Setl“®nt‘^us casibus, ut interveniat aliquod
A ad ^ SSrftU3.1?. N. Vicario Apostolico cL
mcre ecclesiastici exceori . l®Pcnsandi in omnibus impedimentis ittm
solet etiam in terris infide)? ,S 'P30 Pontifex dispensare noti
porro hanc facultatem Vir U™’ C\ tUnc rccilrratllr in casibus particularibus;
su‘ districtus, vel in eo n,™ U* postolieus possit subdclegare missionariis
2* Si una tantum pars vellet* fi**? *"? C?mmorantiblls-
tamcn in matrimonio manere \* Cn ,catbobca> altera vero renueret, vellet
matrimoniis mixtis, cum eni;.’ ,cari.uf Apostolicus possit dispensare in
alm.T prudentia rcqu- _ ,s conditionibus ab Ecclesia requisitis, nisi
'« rSjo) * eunt iSucii^ EffiA ih AP™iolicu Pi. VIII (15 «»•
ongregatio ad eumdem tri * Icarium Apoatolicum proni
quousque prudentia permittat nsm,ttlt’ ut indicium ferre possit quid, .et
vol. XXV, p; -0J 'P*P- **. Vol. I, 96j. . Cf. etiam Acta S. Se-
; Cf- N. 48,.
P 4’ SeCTW- SutU1* ingtr.
p* 473» nota i ,
27 *8jc.-Cf.Co
llectunea s. C de Prop. Fide, «>•
895.
S. c. S. Off. (Amcricac Septentrion.), 6 mart. i 844.
, Se sia lecito ai sacerdoti cattolici assistere come magistrati civili ai
piatrimonii degli eretici.
z Se sia lecito battezzare i bambtni degli eretici esibiti ai battesimo
dai genitori, parenti, cd amici bcnche non vi sia probabilita nclla parte
delenitori, che saranno istruiti nella religione cattolica?
R. Ad I. Detur decretum i* er. IV, 20 Decembris 1837 nempe: Si
agatur de matrimonio inter duas partes haereticas, respondendum ad men-
« tem: Che sebbene non si condanni tale intervento, in modo che non possa mai
mer lecito, pure comunemente si deve dissuadere. Si altera pars sit catholica,
«obtenta dispensatione ab impedimento mixtae religionis, et servatis soh-
«tis cautelis et conditionibus, licere ». 1
Ad 2. Dentur decreta 24 Aug. 1826, et 19 Septembris 1827, nempe:
- Illam praxim (baptizandi etc.) non esse approbandam, prout ex epistola
• ad Archi episcopum Pisanum; ab hac regula in praxi discedi non debere,
scilicet infantes haereticorum a parentibus oblatos non esse baptizandos,
misi probabilis affulgeat spes catholicae eorum educationis ». SSmus appro-
bavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I. n- 986].
896.
S. C. S. Off. (Angliae ct Hiberniae , 2 iul. 1845.
fcpiscopi privatim per se vcl per alios sibi bene visos nomine S. Sedis
conftssariis praecipiant ut serio moneant suos poenitentes, ne societati libe-
wuw muratorum aliisque huius generis clandestinis aggregationibus nomen
are, iel earum conventicula adire aut fovere praesumant; ac pertinacibus
acramemalem absolutionem negent, cum facultate absolvendi vere resipi-
entes ab excommunicatione incursa.
[ ollectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 998].
897.
i». C. S. Off., 10 iun. 1846.
1. Un
j. ^ pcut-il en surcte de conscience faire i mp rimer et vendre
rc_s c c. g. A I annales libellos sodalitatis , nu bien les faire venir
„• rs’ ct es vcndrc avec un benefice qui Cindemnise de ses peines et
^es qu-i| court? H
Coli
ccUnea c. tle Prop. ride. vol. I. n. 86^
'74
Curia Romarut
2. Dans le cas ou la reponse serait negative, on demande *
pourrait vendre ces objets pour se procurer les movens de priUt
bonncs oeuvres, v. g. payer pour 1’cducation de quelques ieuni^
\ res *
R. St agatur de libris quorum sacerdos qui typis mandar* .
auctor, itcere. St autem agatur de libris ab alio compositis vel aliJ t *
genera tun loquendo non licere, sed in casibus particularibus rem clr
cum suo Ordinario, ciusque stet iudicio. tfl1
[Collectanea S. C. dc Prop, Fide (1893), n. 229]
898.
S. C. S. Off. (Marianopol.), 8 Iui. 1846.
■ . Sc un curato, chc riccvc dalla S. Sede un induito di nubblta I.J l
per la sua parrocchia, possa pubblicare Hodulgcnza* “ d! l'
\ escovo diocesano abbia visato Tindulto, e ne permetta la pubbllt, ‘
libri devoti nnaCTdune un^Ttl pOSSa farc stamP«. e venta
ma anche delle fatiche sue e h*?^0 2^ comPfnsarsi deIIe sP^e non solo,
1 q, i\ ZV ' dd nsch,° CU1 si esPone di soffrirne danno
di *rvi^ ne r^ZlCed ’te ^ di TO8°zi° ablba i""™»
a S,- un „ ' Sg dl P°Vcrl Slovanetti, possa cid fare.
mettere a fnmo il daZ C°mUni,i. rcli8losa n°n facilmcntc i metti i
Miri) o darl?rm,„Z I ’ P°“ '"W*0 "*'&mchi (» suppone pnb
c 5- Se sia lecito dwIZTilZZ " Col.frU,to 'assa'° da"a >W-
fesato dalla leam ncr ... p, , n a un ‘"toresse maggtore dl qurllu
6. Se in fi", ;! °k^ro “<*« » 5° per tooi
per es. dj 2r per 100 r’ E f3 ! b ’8are il mutuatario a dare un premio
sulla somma imprestata e dei60 ° 1 °bbIlgo in iscntto dei 1’interessc legale
7' ^*etro domanda a Paolo j' .
■i Pictro; vendi mi it tuo cavali 5 , CUt,! ,n prestito; si ricusa Paolo, madict
sente alia vendita. Puco dnn 'o. C| C 10 U' Pa£° 5° scudi; e Pietro accon-
cavallo, gli fa offerta di riv.* t' i ° C0?0scend°. che Pietro ha bisogno de!
di pagarli dopo un anno mn m*" ° 3 *U' Per Cento scudi, a condizione peri
sottoscrive Pobbliga^ione <?; !ntcrcs'1'c e Pietro vi acconsente, e ne
aggravato la su» coscienza 0manda se Paolo in tale transazionc abbu
. 8‘ Sc * confessori in Cani 1
z,onc ad Un uomo, che nren t 3 P'>!>fjnp ragionevolmentc negare 1'assoJu*
I0°’ da restituirsi fra lo sn,_; ° V? ^ tst*to dalle IJanche il danaro a pc*"
S,,ne a lung° credito per ,4mnidlilrc mcsi; indi lo impiega con altre per-
fCr Una scri«a obbliEatoria 7 ‘ Un°’ 0 duc «mi, imprestando 50 scudi
9- SeZn | , *“"* 'ljak «ig« 1’interesse legak M
h .cscmpi? Ji un ann^j' e sicuro P“g»bik “
isogno di danaro contant*1^0 3 mct^ d<d cred*t0
uru
S. C. S. Officii
‘75
Stato, se sia lecito com-
10 it) l ^ sacerdote presta una somma di danaro ad un mercadante
J| nietierc in commercio, a condizione di aver parte nel profitto senza
ffammi«cWarsi nel negozio, e che il suo denaro gli venga restituito al tempo
fcaato. Si domanda sc cio sia lecito.
!,) Sc sia lecito adoperare mezzi per non pagare i diritti di dogana im-
posti tjaj govemo suile merci portate da altri Stati,
n. lissendo entrate le dette mercatanzie nello S
prarlc.
12. N\1 c;iso che si rispondesse afFermativamente al n. 10 A), si do-
manda sc sarebbe un giusto motivo di modificare !a risposta, pensando
j||o scandalo cive ne prenderebbe il goveme protestante a carico dellaChiesa
cattolica. ■
13. Sc per 1’adempimenlo dei divino prccetto di santificare la Dome-
nica basti ascoltare la Messa, ed anche la sola Messa bassa.
14 Si domanda infine se un sacerdote il quale applica la Messa per
una persona vivente celebrando ad un altare privilegiato, possa applicare
Hndulgenza ileUaltarc ad un 'anima dei purgatorio.
It, Ad 1. Negative.
Ad 2. Si agatur de libris, quorum sacerdos qui typis mandare optat,
est .metor, licere; si autem agatur de libris ab alio compositis, vel alias
«litis, generatim loquendo non licere, sed in casibus particularibus rem
conferat cum suo Ordinario, eiusque stet iudicio.
Ad 3. Stet iudicio Ordinarii.
Ad 4, et 5. Dentur decreta una cum responso S. Congr, de Prop. Fide:
Ikaetum Feriae /I , 31 Aug. 1831 Propositis dubiis sequentibus Capi-
* tuli Collegiatac Lucani: Sc la necessaria onesta sostentazione sia un sufficiente
'it/ifo di dare ii d enaro ad in ter esse , t se questo tilo/o supposto ammtssibilc
■ 'i possa estenderc anche alie chiese, monas! er i ed altri luoghi pit; Emi DD.
dixerunt: \on esse inquietandos et acquiescant , dummodo parati sint stare
mandatis .9. Sedis ». — Responsum S. Congregationis de Prop . Fide ad
uttrium Apnstolicum Mogol anno 1828 super dubio respiciente i rmvesti-
menti jam ar mert anti de/ danaro appar tenente at legati pii >. - Eadem
••L. respondendum decrevit Vicario Apostolico cum instructione ut sequi-
>ur. • Iti quanto poi a cio che si dico dei denaro di questi iegatt pii che
ptr maggior commodo suol darsi ad interessc ai mercanti, ad evitare qua-
,|n que pericolo di usura, dee V. S. procuraro, per quanto pub, di lare
nsservarc gli ordini pi ii volte dati da questa S. C. i quali portano che il
«uro dei legati pii non si dia ad interesse a persono particolari. no s’im-
PIci 1 in commorci eventuali, ma che se ne comprino bini stabili, o che
f, ! ’cni stabili si metta a frutto fornxandone cioe recolari e legittimi
< 1 j "c so mmostunte le sue premure vedra che il danaro gia dato
meb - CrCSSC mcrcar>ti si continuera a lasciarc nelle loro mani, o ben
j. |i 1 86 ,R da loro dei nuovo, Formando altri simili contratti, non deve
n ri mcttl''rs’ 'n pena neppure per questo, ne deve inquietare chi Uiedo
lucro VC ' dcnar<> *n tal modo, poiche proscindendo anche dai titoli di
cessante o dj danno emergente, e chiaro da quanto b.lla cspone
Cuna Romana
s
u
«che questo denaro dato cosi e scnza cauzione ai mereant i '
rischio di perdersi. In fatti Elia agghmge che una grande
fondt (in denaro) si c perduta appunto per essersi dat; * n J 41 S|tnj!
micanti, quali alia fine hanno falli,,,. Ora i aemnnen , v mMi *
« tcologi, come attesla il B. Dc Ligi, ori, lib. ,, (, 76,, che „'''7?'"*'
. corre un vero e straordinario pericoln, si puo a titoln di ess, • “
" cornspondente e propor/ionato interesse. Per di |ci chi trn I, TgCK '
«qui un decreto di questa medesima S. C. di Pronaranrt. . , np,,r
. dei missionari Regulari de.la Cina fu pubbfeZT.te l' 1 “*
•amne della s. m. d’Innocenzo X e Cc,n ordine dei mJJZ TT
‘ f “W <|UCI mm“nar! osservaft,. II dubbio i riferito in quest Z
" fmrm r'S"° ‘v «abditum est ut in mutuo triginta pm ,l„ IT
. ptalur absqu t respectu lucri cessantis et damni e mejenti, n
' Christianis licitum sit pro pecuniarum mutuo, licet non intermtiuk’
• cessans et damnum emergens, praedictam triginta pro centum oueebT
■ lege , aratam accipere. Et causa dubitationis est quii iu renZaZZ
'^^ZenlltZTT “
• repetere, vel propter alia huiusmodi. -KcJ CensuitZc" 7“
: u!lrt sor,T "»
• z z, uZZ zi rr1 ,M,iier **•*»*. A « «>». *
• eiusdem, ac servita proponiZ ZtZZZZ^Z t*riculi' " t"**
Ad 6. Quoad praemium . r ^ 'culum et ui Ruod accipitur 1
««legale, provisum in 'iCI!re' Q'™'1 i"“'
Ad 7. Affirmative. *
Ad 8. Affirmative iuxta exposita
A<* 0. Negative.
dic 25 Febn!arii°n, 'i' ’ * n’nsulat institutionem Benedicti XIV lautu
aIi' \°i ?2 Crpi **"• m—. 98
, A- .4. maom- ...
‘ ummurum 1'nntitinuvi .w . 1 • scl1 1 • Constitutiones Apostolic*
«"'ii XI, qui su„ru7 '7, , '"•’Cl<"'>emiSIX,.e.pracSorllmI,m,r
in Jrc\| sub die 4 .VIaii Li,^oruni doctrinam confirmans, declaravit
issam f,i ,) anima, uuete ^ ‘Omulgato: Quatidoc u mque sace rdo * alific
M||| 1 m ±jjjjj^ntmcta ah L vita mignn cnU
.1 ■ . "jj , ntfn t piiitt/ei ... i ' irit, anima ipsa tfc thesauro !•*
Icxandro Vlp l)UpHrafln^ nUum '”‘pnrahit. 2. Propositu» damnat.
WW ****** potest smcnlas pro eadem HiJl
d praedictum altare [prtveiivml c^artt*ltf c oittuncta ah hac vita mig
cbsun per modum suffrl»; f ,m) Gravent, a
ab AIcxa"dro VH iDuliJ”' “isntm, impetrabit.
'l. 1.
r>
j ( t ollccuuiea s c 1
t L X- tJrf>p, l?idc V(J
* Cretiuiu \Vft„
• Mpt ,66V ^CiStnS0m
stx. c , „
1 tj
( * Buii [LJ 7
, tnm. H
t-*m 0. VI. 141. 14.
t0in* (>* VI p. J5«. 359.
licta a tabere, applicando petenti partem etiam speciatissimam, fructum ipsimet
S Lnti corrcspondentem . *
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1008].
899.
S. C. S. Off., 5 aug, 1846.
Proposito dubio quacnam sint societates damnatae in pontificiis consti-
tutionibus, responsum fuit: Societates occultae, de quibus in pontificiis
constitutionibus sermo est, eae omnes intelliguntur quae adversus Eccle-
siam vel gubernium sibi aliquid proponunt, exigant vel non exigant a suis
asseclis iuramentum de secreto servando. Et ad mentem: Mens est quod
Episcopi communicent tantum confessariis huiusmodi responsum, et caveant
2b eius publicatione.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. it|2o].
900.
S. C. S. Off., 24 febr. 1847.
1. Nel quarto ultimo paragrafo dei suddetto Decreto (21 Augusti 1670) 3
si dicc: «Fides aliaque documenta, quae producuntur de partibus, non
■ admittantur nisi sint munita sigillo ac legalitatc Episcopi Ordinarii, et
* rcu ignita saltem per testes, qui habeant notam manum et sigillum Se
non sono esse fedi documenti muniti dei sigillo delPOrdinario, ma dei
sigillo e firma dei solo parroco, e tal firma e tal sigillo, sia dt parroco della
wocesi, sia di parroco estraneo, b ben conosciuta da uno o piu ufficiali
c 2 Cuna, come dal canceFiere o sostituito, possono ammettersr Ed in
t*so negativo, a conosccrsi se ii sigillo o firma sia dei parroco seri vente,
j n 1* f®8*10*011’3112** dei padre o madre dello sposo o sposa, o di altri
Wh dlT o di lei famiglia?
tC^Z,° u^’mo § ^ ^ecrcto si prescrive: "Pro testibus in hac
ma recipiantUr niagis consanguinei quam exteri, quia praesumuntur
pri 0rmat' ' ‘ ^otto 'a Par°l<? consanguinei possono intenderat 1 pro-
monio111011’ abbencb^ 8* scorPano talvolta interessati al disbrigo def matri-
timi ad^Cr CUI es*b*scono ess* stessi, o si fanno indicare dagli sposi mede-
s;i^a ^oro Ji^crti di stato? E se in mancanza dei genitori
posto 1 °\° ^3rtI ° o zii, potranno questi nel Ia conoscenza o
. ^>c| 1 13 6 'ntcrcssamento sentirsi in qualitii di testimoni?
‘bat n Predetto § verso la meti si aggiunge: « Et notarius exacte descri-
tui- tir. ■ tcstls» quem si cognoscat, utatur clausula: mihi bene cosni-
’ lAamcn non recipiat, nisi cum persona testis aliqua alia
Cf. \
1
178
Cuna Romana
■i comparcat cognita notario, et duae attestentur de nomine et
> ipsius testis ». Awenendo che in una diocesi siano diversi e ] C°gn0ni‘i
e siavi 1 'uso che gii sposi mandino o portino seco loro due testi™ ^ PlC
piu incogniti al cancelHere, ed anche incogniti spessissime voiteTS **
di vcscovile residenza, non ritrovandosi persona che li conosca * **
di gravi incomodi per le popolazioni per la perdita de! tempo e d
che vi spendono inutilmentc, se dovessero rimandarsi indietro J
anchc di forti lagnanze che ne nascerebbero, possono prenderent
testimomanze sui legale assioma che Nemo praesumitur maius nisi
4. Succedendo anche bene spesso il caso che in seguito dei fattot
. | 1 + t ■ » tSnSl agli sposi, non ha piu |U0{,
per allora il matrimonio: passato uno due o tre mesi senza cffetto JLvJf
tssi tornare a fare lo stato libero per detti uno duc o tre mesi trmanrf
b“~ Ki° e di pcrsone non « £ sjes
... 5: Essendo in molle diocesi invalso l’uso che nelfesame desii m
IW :™° 'C dep°S,Zi0n,| dei so,i -»** <= diccndosi nel ZZ
ecreto testes sensa eccepime le donne, possono Sentini anche le do»
domicT , rarc,volw «“< Pure awenire che un uomo o donna si m
tSSZjA f“" da •<]UC"0 d'°ri^ f«*no * dbd epih »
domicilio o r ^ d ,d,CC\e anni passati neI Paese dd suo
sua patria 0 s 'erra pure (n^’ostante un st lungo tempo di assenzadilli
o questo per mariurei? ***** **“* ^ fed‘ d’ St3t° Iiber0 di ^tstt
« hulsndodi^^r1^1111,1^0 ^ del suc^ett0 Decreto si prescrive: • Ht
«scopi, vel ali ™ ‘rbus debct mteresse.... extra Urbem vel Vicarius Epi-
(f deputanda » Per U *>e^Sona et idonea ab Episcopo specialiter
Vicaril^oan PT°na ***** et P^ono intendenti
di rogare, accorda J°^ “?ccl,ien\ benche questi non abbiano la f a colli
attende™’ la consuetudine i^contra^ j,eSCOvile? Ed in 0350 nePtiv 0
tur legalitas a Curia Eni-u^r8^™’ ;^ffirmative; quo tamen in casu apponi-
Ad 2. Affirmative " «Quoad secundam partem; Provisum in primi
t? 3' fervetur Instructio. |H
... fenerarim affirmitiv.,.. : *, WM
arbitrio Episcopi. * in casibus vero particularibus, prudtoO
Ad 5. Affirmative
Ad 6. Quoad nH*
Affirmative. mam partem, Negative. Quoad secundam partem
. Ad 7- Quoad primam _
mittam acta ad Curiam Eniarrrn^' J^rmat‘ve; Vicarii tamen Foranei ti
7Co,rnd™ partem, Provisunn, ai,U- ttt exPcdife fidem status
I. [Co !cctanea S. c. de Prnrv^ m pnma-
». Wl. XXII, P. 63,-633?' ‘d'’Vo1- >■ "• ■o„.-Cf.e,iam
dis
Acta S
.V. C. -V. Officit
t79
901.
S. C. S. Off. (Siam), 17 mart. 1847.
j;st apud siamenses consuetudo radendi pueros ct puellas a tenerrima
«tate, conservando cirrum in vertice capitis; quando vero pervenerunt ad
octo 3’nnos Ct supra (aliquando differunt usque ad sexdecim annos), tunc
parentes vocant bonzios ad orandum et aspergendum aquam superstitiosam
'ijpcr puerum vel puellam; postea radunt cirrum, vacantque conviviis et
comoediis, parentesque colligunt pecuniam a suis notis et amicis. Omnes
siamenses quos consului mihi dixerunt aspersionem hanc eo fine fieri ne
puervcl puella insaniat, et ut a morbis aut daemonibus praeservetur, ‘falis
consuetudo nullo modo per falsam eorum religionem praescripta videtur,
ct a multis non observatur; videtur ergo esse caeremonia civilis, cui admi-
sceri quasdam superstitiones apud paganos necesse est . Sed nunc quaeritur;
1. Quando bonzii iam abierunt venitque tempus vacandi conviviis,
christiani {praesertim si a magnatibus invitantur) possuntne participare
istis conviviis? Usque modo non prohibuimus quando sine comoediis lusi-
busque inhonestis fiunt.
2. Apud quosdam christianos, et praecipue neophytos, observatur etiam
consuetudo radendi pueros et puellas, servando ipsis cirrum in vertice,
quem suo tempore radunt, sed modo sequenti: Mane cum comitatu addu-
cunt ad ecclesiam puerum vel puellam, pro quo vel pro qua parentes petie-
runt Missam; qua finita, sacerdos benedicit ipsi secundum formulam Ritua-
lis Romani, et postquam ad domum reduces fuerint, dignior inter notos ct
imieos cirrum sine ulla caeremonia radit; deinde parato vacant convivio,
parentesque colligunt pecuniam quam ipsi conviviis in simili circumstantia
expenderant. Vicarii Ap. praedecessores mei illud permiserunt, sed cum
quadam repugnantia, et quia inter confratres sunt quidam qui illam caere-
moniam reprobare videntur propter quamdam similitudinem cum illa quam
exercent pagani, ideo consulendum esse duximus, et si, ut puto, tolerari
possit tuta conscientia, illam christianis permissam esse declarabimus.
R. Ad 1. Detur decretum Congr. Particul. de Prop. Fide mensis Mar-
* 1 *^*7» hoc est: Non licere adesse tonsioni capillorum , et quoad eleemosynam
: meum, non licere , si haec habeantur ut partes religiosae caeremoniae; si
habeantur pro laetitia familiae , licere. 1
rr> n ' ^onend°s ut se abstineant.
I Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1013. - Cf. etiam Acta S. Se-
dls' v°'- XXVU, p. 19g, ,9,j.
( 1 Collectanea S, C. de Prop. Fide, vol. 1, n. 720.
i8o
Curia Romana
902.
S. C. S. Off. (Tche-Kiang ct Kiang-si), 21 apr. i8„
I. Sinenses, etsi innumeros, non esse tamen in tota ImDe •*
partitos nisi in trecentum et aliquot cognomina variis famii;;?1 eXtCnsio
de quibus multum gloriantur, quae scrupulose servam Quaen»0"1”^
transmittunt, forte veluti aliquod signum distinctivum inter K •
rum regnorum. Vere ubique et in unoquoque pago, quamvis n„« *
mos invaluit pro variis familiis eiusdem cognominis habendi unaL *£
communem Tm Tmg nuncupatam, in qua asservant unam vel nC ut
las in avorum honorem erectas, et cum eorum nominibus inscriptis
qu.bus supemmones et sacrificia peragunt; pariter in eadem aedfeS
. gunt in uno, vel in utroque aequinoctio sive de rebus comestibilibus ana
p genitoribus oblatis, sicut ct de aliis non oblatis. Variae eiusdem co™
minis familiae habent adhuc pro variis eiusmodi aedibus unum coZ
communem, in quo inveniuntur scripta omnia nomina hominum eius*-
gnominis, quem ordinarie renovant et imprimunt quolibet quindsni
Quando renovatur codex, pagani varias faciunt superstitiones et qZ
brl ,uTTn IltT adhibCrc S°,em 3d °ra"dum P™ «*
1 ' * m li,h ann,s e v“a decesserunt. Si nascatur puer w
dumSnak ren ^Tu £ C°dicC P«*icul.ri. »P
aliquas saoecas ad mV ^ de jCnt pr0ITUtterc aequam quantitatem vini m
bibetur in aede superstitiosa ab Um: dlud eni™ ^inum Empore aequinoctt
quando inter ^ J! * ab 0mn,bus membris particularium familiarum
ex terris temolo UVan.tur ab‘s fructibus vel reditibus qui provenii
pmcZil Xiturf 0n,m * '0rUm aViS Proav*® addictis.
cognominis aedro!' mm"' CUm al''S gcmilihm filmiliis **
nere ct possidere " * Upra agitur, vel templum progenitorum n
2. An christiani nneem»
Jocum habent in uno v l ^ rt,clpes esse conviviorum quae in tali ai
progenitoribus oblatas C Utr°^lle aeqil>noctio, dummodo non edant
3* An fideles deinceDs nnee* •
quem habent commnn v ' !nt insCr,bere nomina puerorum in cod
In omnibr^r, .
anno comoedias, vel intra ? iStUi> provinciae, sinenses faciunt pluries
genitorum, vel in plateis r^hr 3 n^° ante lcmplum idolorum vel p(
officinarum praepositi cnm^k lCISf cx^ent*° ut Omnes familiae ct ontf
solvere n»» eogalur ad 2TI et hoc tam rigorosc ut
Istae comoediae. i°CUm m'g^re vel claudere suam r
nne superstitioso, niWl©mini,.T u' 9cmPer, vel fere semper pro
orb,s Partibus, nempe laentri^^ vid<mtur alterum finem, sicut in
umero pauciores non possint v- bcam* Unde, cum christiani seit
«re, quaeritur: I"*5™ v. se defendere, nec ad auctoritatem «
Utrum christiani, gravibus urgentibus causis, possint solvere aliquid,
on ratione superstitionis, sed tantum ratione tributi quod solvunt ad'
"mendum ius faciendi commercium, unice intendendo laetitiam publicam,
toressisqu* verbis finem superstitiosum rejiciendo.
III. In uno pago, cuius tertia pars incolarum est ehristiana, sunt duae
jedes progenitoribus dicatae: prima pertinet ad infideles in qua ipsi soli
quolibet anno faciunt quatuor comoedias; alia vero partim pertinet ad alios
gentiles, partim ad christianos. In illa ultima aede ab omni tempore mos
invaluit ut gentiles faciant etiam quolibet anno duas comoedias, et christiani
pariter duas alias. A pluribus annis christiani, urgentibus missionariis, usi
sum, sed frustra, pluribus mediis ad se liberandum a tali servitute. Infi-
deles, licet sint eiusdem cognominis, per vim, persecutionem aliam illis
minando, cogunt illos ut saltem praebeant, si nolunt ipsi eas duas comoe-
dias facere, pecuniam ad hoc necessariam, dicentes sc nolle cogere illos
aci solvendum pro superstitionibus, siquidem ipsi non credunt, sed illos
debere solvere sicut alii, pro laetitia publica. Quaeritur igitur:
5. Utrum in tali casu, urgentibus gravissimis causis, liceat Christianis
facere illas duas comoedias, eligendo comoediae argumentum non directe
superstitiosum, et omittendo, sicut usque nunc, consentientibus gentilibus
omiserunt, actus superstitiosos qui comoedias a solis paganis factas ante-
cedere vel comitari solent; vel utrum saltem liceat Christianis, urgente per-
secutione, praebere auxilium seu pecuniam ad faciendas dictas comoedias.
R. Ad 1. Quoad proprietatem non esse inquietandos; quoad interven-
tum, licere in negotiis tantum mere civilibus, ita tamen ut ista negotia
nullo actu superstitioso videntur.
Ad 2. Non licere; et detur Instructio anni 1753, 1
Ad 3. Inscriptio taxati ve civilis et politica, et disjunctive sumpta ab
omn> scandalo et ab omni actu superstitioso, licita est, 1 deoque permit-
■enda; secus negative; et consulat Constitutionem Bened. XI \ , Ex quostn-
gulari, diei n Iuli i 17^2. 2
Ad 4. Christiani praemittant protestationem se solvere pecuniam taxa-
five tanquam mere tributum, dummodo non adsistant ritibus superstitiosis;
ct’ Sl J «emine reclametur contra, non esse inquietandos.
*^d 5. Non licere.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol, 1, n. 1016].
903.
S. C. S. Off. (Vic. Ap, Yunnan.), 23 iun. 1847.
de ■jjUa^am mulier pagana derelicta est a suo viro qui amplius non vult
j. ,a' fandem, post aliquot annos praelata mulier nupsit alteri pagano;
n c facta ehristiana. Secundus vir non vult converti, ct primus, qui
i ct' ^6ct*n** C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 386.
v'1* N- 329*
182
(luria Romana
est legitimus maritus et etiam paganus, adhuc vivit t !
quaero: “* Unde
1. Utrum illa mulier, si esset in bona fide circa nuilitatem
sui matrimonii, posset in eo tolerari, et post sufficientem ’ P°stcr'r'r‘'
baptizari, n 'nstructionem
2. An satius esset ei differre Baptismum, quia tandem ooswt .
v.r convertetur, vel saltem consentiet ab ea separari? Sed etiam
casu, cjuid et quomodo agendum si illa mulier graviter aegro.™, "t"
separationem essetne baptizanda? 'groiaretr Anu
R. Ad i. Mulier certior facta de nullitatc secundi matrimonii e
a secundo v.ro et sufficienter instructa, baptizetur; deimfe S ^
mus vir utrum velit converti, vel cohabitare cum muliere •ilXu -
Creatoris; quatenus in infidelitate remanens, ve! nolit absolute Zl 5?"
2 SS* abSqU' C°ntUm'lia Cre*°™. -'icr nuberet
Ad 2. Provisum in primo. Quod si mulier graviter aeerornm
904.
S. c. S. Off. (Marianopol.), 28 iul. 1847.
°n pretend savdr da?S ^ ^ d*oc^se- Est-d criminel quanJ
est tout a fait interieur et ' carht* ** IieUX fort cloign^s’ 0l! ee
decouvrir des voteurs Jr . L 1 ans e caur:' Quand on s’en sert pour
Pir les personnes a qui iM-imT^ ?.Uand °n e" fait USage pour W80U'
afittRde'« r“d« insensibles a la douli^*110" * qUClqUCS
sequitur: « Remoto omn^mo^e™ wi ^ Ioco .IV*23 ^nii 1840 prout
‘ nia i» vocatione usus m * ’ s,;irtl'eS10t expUdta aut implicita daemo-
" Physica aliunde’ licita m >?***' n.emPe merus ^tus adhibendi medi*
1 hnem illicitum aut aurim1^6^! fllorahter vetitus, dummodo non tendat aJ
" Lt inediorum pure nhvciT ° 1 Ht Pra' 111,1 ■ Applicatio autem principiorum
♦physice explicentur, non 'r'lm. ad res 151 etiectus vere supcrnaturalts, ui
[Collectanea S C .1,- i> 1 tCcPll° omnino ifUcta ct haereticalrs
L lr°P- F,J=. vol. I, n. 10,8].
• S- Off. (Malaccn.), 2
y* «111,
Inter varios libros au: K; ' " " " '
^^disseminantur ab anab-mt^ ^ car'im° sermone passim in his
quW f °Vi T«tame,ui t^ ;.C.Um plus minus ve en
‘m vero’ hcet orthodoxi, non qnarum quidam loci adui
3 normam vulgatae editionis tr<
alii tandem propter defectum verborum, aut accurati sermonis igno-
Iwiiam, ambiguitatem praeseferunt, vel saltem non adaequate ad genuinum
um translati sunt. Hi libri ct translationes difficile possent auferri a
neophytorum praesertim ana baptistarum conversorum manibus, quatenus
illorum lectioni sint assueti, et missionarii catholici meliores (libros) legen-
dos Illis praebere nondum valeant. Unde quaeritur:
, An libri de quibus agitur possint relinqui in manibus conversorum,
sub praetextu quod errores in illis inserti non intelligantur, vel saltem non
credantur.
2. An possim absolvi missionarii, qui, sub iisdem praetextibus vel aliis
huiusmodi, nollent auferre supradictos libros e manibus Christianorum.
3, Utrum saltem, postquam errores reperti, correcti vel suppressi fue-
rint. possint supradicti libri relinqui fidelibus usquedum habeantur libri
accurate scripti vel translati.
R. Ad singula dubia, negative. Curandum omnino ab operari is 'e vange-
licis ut libri, dc quibus agitur, flammis comburantur, et omnem dent ope-
ram perficiendae catholicae emendataeque versioni biblicae, tvpis drin eden-
dae, praevio S. Congregationis de Prop. Fide examine ct approbatione.
[Collectanea S. C de Prop. Fide, vol. I, n, 1030. - Cf. etiam Acu S, Se-
dis, vol. XXVII, p. 701, 702].
906.
S. C. S. Off. (Siam), 17 sept. 1848.
1. Circa profectionem exercitus est consuetudo quod magi regis, ex
superstitiosa supputatione, definiant diem, horam et momentum profectio-
nis; tunc dux iubet explodere tormenta ad dandum signum. Possuntne chri-
stiani milites in tali casu explodere tormenta ad iussum regis vel ducis ?
Uque modo christiani milites exploderunt tormenta, et timenda sunt gra-
tia incommoda si renuant obtemperare.
2. Elephas albus pluris aestimatur in Siam utpote animal curiosum,
pu c irum, et boni ominis pro felicitate Regni. Porro, quando adducunt
tum in ratibus ad regiam civitatem, magnates aliquando assumunt chri-
-uanos, ut adiuvent ad trahendam ratem in qua insidet animal, quod cum
«nutatu plurimo et signis laetitiae excipiunt in civitate. Liceme christia-
trahere ratem elephantis albi? Ratio dubitandi videtur esse quod sia-
•ntnses aliquam superstitiosam opinionem habeant circa elephantes albos.
cadav ° ma^3 c'v*talc est platea vacua, in qua, quoties comburendum est
^ ,cr vel principis, aedificant magnum mausoleum sub quo fit ca-
tur tT C0-n^USd°' ^’rC!i mausoleum construunt septum intra quod versan-
pro * aPu,ld ad funera invitati. Praeterea disponunt tentoria extra septum
Uj Agnalibus, faciuntque stratum in tota platea, partim ex tabu-
Jd' id 1 CX aruruhn'hus. Nunc quaeritur: — a) Christiani possuntne, si
%uris ,U CntUr' ad'Uvarc m construendo mausoleo, exceptis quibusdam
Sut emhicmatibus superstitiosis? — b) Possuntne caedere, vel adducere
ert ad terram ligna aut tabulas ad confectionem dicti mausolei
184
Curta Romana
destinatas^ c) Possuntne texere stratum ex arundinibus ~ T "
extra septa. — d) Possuntne tenere arundines in suis domih'^ mr*>^
ducibus paganis, qui exigunt opus hujusmodi pro dicto^' T trad''<
mausoleum videtur esse quasi tentorium momentaneum US°lco? Istud
post combustionem penitus destruitur. ’ SI^Uldem staur?
4- In funeribus principum, omnes eorum clientes adi.m
sua, sive pecunia, pannis albis, aut C0mestibilib.il , , am' sivc ^
sunt oblata idolis, sed comtnuoia, „ ??***»
flatibus, qui assistunt funeribus, et partm, oner r , parti,n "»
Nune quaeritur: - «,) An ehristiani di , uV nrindnum "'H»
funerum deferre ad palatium rceis vel nrineini ? !,msmt »«*»
scula comestibilia, ipsa die funerum sdtent nr , m“"fr
fit, nuod ipsa munuscula offeruntur’, mi tm praevia protestatione ut
"is neque ad suffragium defu™" “-A CuTo "°fl' "T* pr°
** ne juuurrant odtum **
«^mneLTerttr,n' T™, — «**- 1*-
quasdam caeremonias superSosas. c/nse C,rrum’ ad^«
cirrum, pueri variis caJamitatihne * 1 *U ..enirT? tlu°d, si non radunt
filiam ad unum sacellum ad id ^ t Uint 0 n°X*i. Aliquando rex filium iut
* magno cum apparam ad 1/ ■ T""1 “ Pa,atio* vicibus mit-
talapuinorum antequam abr.dit ‘P1U1 um orat*°nes et aquam lustralem
variarum nationum inll ^ **Uimwl ,(n-
p 8 brahamani procedunt sparge/eri/utm/18 *■ dtCUrSU pr°<Xm>‘
lorro, si rex iubeat ut *, f , CX Utr,a<lue P^tc onzam superstitiosam
possuntne ehristiani tradere r « . PlJCr0s Christianos ad istain processioneir,.
peragant superstitionem sed M,OS’ slll)Pt)S'*o quod isti pueri nullam
ste casus raro accidit dicunt • c"m,tcntur principem honoris gratia? —
tientc Vicario Ap. non esse e T** "c*0 tcr acc'td'ssc> inscio vel consen-
acciderit, satelUtes per v^r,» ' Sed ccrtum est quod si in futurum
enixe rogo E. V. ut aememit,!^ pUCros ad co™tandum principem. Ideo
quam primum transmittere di»n Vc?tr,im c^rca istum et alia puncta ad mi
R Adi. Ni' ki* rC . ®neimm>
)Ur tamquam actus superstiti!' tXP^osl1' Armentorum bellicorum hitba-
un anni 1817 S. Congr de Pr'^’ r°j LSSl *nqil^tandos. Et detur decre-
Ad 2. \on essc inB . 1 roP- Fide. 1
superstitiosus. E. detur Seu,* ■’uWi“ “P"'™" habeatur uti act»
Ad 3- Detur Instructio s ? “? “««• W 1
fnopositis a Vic. Ap Sim, ’ ’ - PmP‘ Ftdc dici z tulii 1827 super
Ad 4- lusta exposita ,i ,amc"sl- =
45 * Congregationis de Pr ’ emoto scandalo, vt detur decre*
1 rf>P* ride, a
tum
° 40 uc rrop
Colkctanea S C a
\ CoUecta** S.‘ c £ 1*°'' Fi*- vol , „
1 CoBccunc, Sfe c £ pr°p- Fid*. vot , n"
Pr»P Me. vol, | ^
7*0,
795 ^
»>4.
S. C. S. Officii
185
y j, Detur decretum an. 1817 1 et Instructio S. C. de Prop. Fide, ut
5Upra, anni 1827»
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1031].
907.
s. C. s. Off. (Oceanine Occident.), 27 sept. 1848.
Utrum pars fidelis matrimonii initi aut confirmati coram proprio mis-
sionario, promissione de cohabitatione pacifica a parte non baptizata prius
data, possit disiungi non solum quoad habitationem sed etiam quoad torum
d quoad vinculum a parte infideli, quae deinceps non vult amplius pacifice
cohabitare propter partis fidelis religionem.
Quaeritur utrum haec pars fidelis possit valide et licite convolare ad
alias nuptias.
R. Affirmative.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1032].
908.
S. C. S. Off. (Tunkin. Occident.), 14 dec. 1848.
1. An (in casu matrimonii in infidelitate contracti, et conversionis unius
coniugis) si non daretur talis dispensatio (disparitatis cultus), pars conversa
non posset nec licite nec valide remanere cum sua comparte infideli, sine
contumelia Creatoris cohabitare consentiente?
2. Quid si pars infidelis, equidem sine contumelia Creatoris cohabitare
ronsentiret, sed recusaret sinere ut proles nata vel nascitura in religione
instituatur?
R. Ad t. Quando pars infidelis consentit habitare cum fideli absque
contumelia Creatoris matrimonium consistere iuxta D Paulum, atque ad
hiusmodi effectum nullam in casu necessariam esse dispensationem.
•■^d 2, Posse in casu partem fidelem transire ad alias nuptias cum alia
parte catholica; recusatio enim educationis prolis in religione catholica aequi-
'det contumeliae Creatoris. R. P. I). autem Vicarius Vp. efficaciter insi-
nuet parti fideli ut curet, eo meliori modo quo potest, pertrahere prolem,
Sl Imbuit, ad catholicam religionem.
[Collectanea S. C. tlc Prop. Fide, vol. 1, n. 1036].
909.
S. C. S. Off. (Sinni Orient.), 21 febr. 1850.
_ )tn a pluribus annis rex Siam, praeter animalia quae sunt in horto
J' Jht taria animalia, elephantes, equos, boves, oves et capras, anseres,
anates, gallinas, etc., vel in stabulis, vel in septis intra hortos;
loreos,
Coli
Wtiric* ^ ■ C, dc Prop. Fide» voL 1, n» 7^0,
i
i86
Cuna Romana
aluntur expensis regiis, et per servos numerosos. Quoties mo *
animal, illud statim deferre debent ad Rong viset (culinas r
quitur et partim comeditur a famulis, operariis et ancillis Ub‘ C
mitlitur ad Rong Ihm (domum deemosynao) pr<) alendis paunerii,',', P?
dam etiam dicunt optimam partem offerri talapuinis Porro 1 Q“'
a ducibus Christianis quaedam animalia ad alendum ' in sentis !*?
hs suis, protestando quod non intendit Kum . id est sun«r«i,L‘ Stabu
laxabit illa intra fines fanorum, sed mandabit alere iu/ob solum h’ "T
citum suum duces Christiani possuntne, tuta conscientia, illa animar"*^
offerre, Ratio dubitandi est quia, ex una parte, quamvis rev m
dem his animalibus ad alendos servos ct ancillas, operarios et nauoeLT ^
ponitur tamen m animo regis quaedam intentio superstitiosa v e <- ’ SUp'
tando vitam animalium, intendit suam propriant vitam conseVvarc ' Sed ^
que ut sacra et veri Hi™ w - ’ ^ ,l ox rePs “fo-
dent {secundum • , A1,°quin omnes qui verbo regio non crt-
tt„, proiimle tr * f*? *?*“'•. si v€ra »“”• «P»*
in merum tributum Sciat Vir. <iu'*3us agi*ur in quaesito, laxative
inquietandos. Monendus autm pe^ SP'c°dt Pro^F^v” "-0” 7‘ ^ ^
$ c
consultivum. Atuue hin - * a >ere Suffr*igium decisivuin, sed solummodo
sionarii ut in posterum _ aL'riter m°neantur etiam praedicti siamenses mis-
suffragium decisivum in * Slmilil,us, nimirum ne audeant ferre
. (Collectanea S. C. de “ r t’ ** ,m<’rum-
dis, vol. XXVII, p K)(} 2p0j 1 e’ vo * *,n’ 1041. — Cf. etiam ActaS. Sc*
S. c. s. Off. (Cochinchin. Occident.), ,2 itln. ,8S0.
*' Quidam ad fidem m .. .
vel it converti vel saltem hahn LOnvtTf' interpellant coniugcm infidelem afi
itineri a secundo mirit ^ f)aC1 Ct" ^esP°ndet illa se quidem velle.
Quaeritur utrum in hoc casu c i Vdacredit™ qui ili am abire non sinunt
Kx S. Sedis induho n„?1UX?0nVer3us P<>ss*tatl alias tmnsire nuptias,
nsores habentibus, ut, po," c™ ’e «<*» cum gentilibus plu*
verti”1. 1' c,“m M*» fidelis flat r*'?nem * baptismum, quam ex illis nu*
crini' sa<:PIus evenit ut mulier6 !ncr* P°*smt, nisi prima voluerit con*
illa SatUr* QuacritUr ergo lllrUm C/Uac habuc™ plures successive maritos
convprt qUem malucrit cx 0CUS CJSSC P°ssit dispensationi, quatenus
* utrum post baptisniu^ ™od? fiddis fiat, si primus noltferit
partis infidelis requiratur consensui
S. C. S. Officii
187
vatio explicita, vel an sufficiat implicita, scilicet per copulam subse-
Sem mm affectu maritali.
R Ad 1. Affirmative: nempe conversum de quo agitur, st non est legi-
time ab Apostolica Sede dispensatus, teneri ex divino praecepto ad facien-
te jn praesenti casu una vice interpeliationcm alteri coniugi; posse autem
m fa(;erc pluries ex mera charitate. Expleta autem a converso hac divi-
nitus iniuncta conditione, si pagana uxor ad ipsum non redierit intra iustum
aliquod et rationabile temporis spatium, posse praefatum conversum, licite
ei valide alias inire nuptias cum muliere tamen christiana, dummodo vir
non sit causa impedimenti quo mulier detineatur.
Ad 2. Locum esse dispensationi tam pro hominibus quam pro feminis.
Post baptismum vero partis infidelis necessariam esse consensus renovatio-
nem explicitam, neque implicitam sufficere per copulam subsequentem cum
affectu maritali.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1044].
911.
S. C. S. Off. (Siam), 17 iul. 1850.
Brutus conversus ad fidem Christi duas acceperat uxores quarum pruna
ab ipso remissa nupsit cum alio viro; qui Brutus iam baptizatus interpella-
vit primam uxorem ut converteretur, aut saltem rediret cum ipso; sed illa
renuit cum eo habitare, seu redire ad Brutum, tum convertere se ad fidem;
secunda vero consentit habitare sine contumelia Creatoris cum Bruto, sed
non vult converti. Humillliine petitur utrum Bruto iam baptizato concedi
possit dispensatio disparitatis cultus ut nubat cum secunda illa muliere
pagana, vivente, ut semper supponitur, prima et legitima uxore quam olim
in paganismo ipse acceperat. Saepius quidem adsunt rationes gravissimae.
Secunda uxor, quae melius dicitur concubina, dedit viro liberos, et sepa-
ratio ut plurimum difficillima.
!b Posito quod interpellata prima uxor renuat vel converti, vel coha-
fotare sine contumelia Creatoris, si conversus gravibus de causis mulierem
catholicam ducere nequeat, supplicandum Sanctissimo pro facultate dispen-
“ndi ad decennium ab impedimento disparitatis cultus, remittenda prudenti
«bitrif) et conscientiae R. V. !>, Vicarii Ap. Si a mens is qui, iam in casu
quam in aliis similibus casibus, prius easdem graves causas recogno-
scere debeat. — SSriuts annuit.
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1045].
912.
S. C. S. Off. (Perth.), 18 sept. 1850.
be g]j adulti selvaggi, i quali dopo esserc sufficientemcnte istruiti
catioljca tede domanda.no esse re ri gene rati nel sacro lavacro, ma incon-
mvincibile difficolta nelfabbandonare Ia loro maniera di vivere sci-
1 88
(.una Romana
ali
vatica, debbono per questa sola ragione essere dal *„.r f
tanati. sacro f«nte ,
2. Se un adulto selvaggio in articulo mortis per la brevi ri t i
per mancanza di idec e per ignoranza della lingua, non solo non!'^
istruito nclle cose necessarie necessitate medii ma nenntir P ****
di comrizione o cTattrizione dei personali peccati possa ****
R. Ad i. Si verba illa * Ia loro manicra di vivere selvatica^’*?*'
tantum usus indifferentes qui nec religioni nec morali opponuntur' bw'"”'
deher,; al„,r d.ffcratur baptismus donec amoveantur obs, acu ' P"*
Ad .. Si antea dedent signa velle baptizari, vel in praesenti
aut alio modo eamdem dispositionem ostenderit, baptizari nosse V! ^
ditione, quatenus tamen missionarius, cunctis rerum^diunJL f ’ C0R'
prudenter iudicaverit* tLS InsPectis
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. to5oj.
ita
913,
s. C. S. Off, (Vic. Ap. Sandwic.), II dec. 1850.
fa i re qt^queT rigne^Td^ ^*rd-mucts, aux quels notis voyons
principaux mystfres de la foi. b'en Certains’ qu>iIs sebent le
baptiS" dcs !ieiJIards « danger de mort, c
raison que Ia divine nrovid rS^Ue nous ‘tvons cru, que ce n*etait passant
Icurs nous 3Upr6s « que d*
n'ctaient point ennemis de Ia vLit * 2Vai.ent renonc<* * 1’idolStrie, et qtrih
poim embrassce d’une manifcrc bien * *' ''***
versa, lorsque qui ont dcs femines calvinistes, ct vice*
4- Nous baptisons les enfant1 I* * a P°,nt de danger de perversiori,
memes desirent d’etr»* k.nt-. S > ^ i1,'rs,mncs non baptisees lorsquello
5- Nous nc sommes pasTfaciS Tv' ^ ?U.‘ ^7 presquc tou*om‘
qut appartiennent a de<*n i -. s J I egard des enfants bien portanti,
les baptisons pas. Nous Iavirf0 r men^lrcs de 1’eglise calviniste. \'ou> nc
repentis, ' ' ns Ult quclque fois, et nous nous en somni*
v*. Nos chrtticns ^ 1 1 l
quement, soit en cachette et Suu'<-nt en danger de mort, soit publi-
vinistcs, dom les enfants ’ ,,s *>nnaissons un grand nombre dcs cil*
tes clm* et de mourir avec i, t,n leur d>etre marques ainsi du scrau
pour leurs parents les faveurs \u t ^ !|rmo<*nce. Puisscnt-ils obtenir
7- Lwant dans la rubrique J' * ™!8incordc divine.
T*“ du B^pteme: . Si ?ero oh !a de suppleor les cere-
r ritus* adhib^’ HUar|df)que comijT |JJud.,nci” baPtizatorum, ut in Indu
• ur^t dhbcn non P°ssunt, tunfv.1 . "euIorum baptismo praescnpti
g necessitas, omittantur ; nous rP Unbus simul adhibeantur. vel, s>
>,ls cni pouvoir adopter lacondu't<;
5. C. S. Officii
isuif. • I. pour le ciergc qui nest pas touj°urs de cire et qut nest pas
qUn Vius toujours allume. nous disons au pluriel: Accipite lampadem etc.
n" g 4vant de commcnccr la ceremonie du Rapteme nous faisons rnettre
u catichumines a la porte de 1’iglise sur deux rangs, les hommesa droite,
: f‘inmes a gauche Dans ccrtaines localitfe, soit a cause des heretiques,
i cause de la pluie, ou de toute autre raison, nous faisons dans Teglise
mime les ceremonies que d’apres les rubriques nous devrions faire dehors.
t,. Quand nous n’avons que quelques personnes a baptiser, nous suivons
1? Rititel aussi exactement que nous est possiblc.
io, Comme nous navons poim des Fonts, ct qu'il ne nous est pas
possiblc de conserver partout de l’eau baptismale, nous cn avons fait toutes
te fois que nous en avons eu besoin, et nous Ia faisons cncore. L/annee 1842
ct i S43 nos missionnaires de la grande ile, croyant de manquer de saintes
htiiles, se sont contentes quelques fois de baptiser avec de 1’eau benite.
n. Nous baptisons sous condition exprimee ou purement intentioni Ile
tous ceux qui se disent avoir ite baptises par les calvinistes.
12. Nous confirmons les enfants sans attendre qu*ils aient atteint l’4ge
de Ia raison.
13, Jusqu’a present nous n 'avons point donne des parrains, ou si quel-
quefois nous en avons donne, nous n 'avons point observe la rubrique :
Adulti vero seu alii maiores ponant pedem suum super pedem 'lex ferum pa-
trini sui.
14. Nous ne faisons point usage de bandelette. II serait tres difficile,
pour nc pas dire impossible, de s‘en procurer. Nous contentons d’essuver
le front avec un linge ou avec du coton.
15. Nous avons soin que les adultes se confessent avant de rcccvoir
tet auguste Sacrement.
tfi. Nous lob poenitentium multitudinem) omettons quelques fois Mise -
tt&tvr etc. Drius noster etc. Passio Dni etc.
17. Nous donnons 1’ExtrSme Onction tous les malades que nous
wiuins cn danger, et nous suivons le Rituel.
18. Nous ne craignons point de donner ce Sacrement en presence des
rettques. C’cst une occasion pour nous de leur montrer le chapitre
de ^a‘nt Jacques, v. 14.
Nous navons quelques fois, en donnant ce Sacrement, ni surntis,
fit ctole.
0 apris la loi du pays nous pouvons maricr et nous marions en
^ e des catboIiques avee des catholiques, des catholiques avec des here-
‘<ptes dcs catholiques avec des infideles, des heretiques avec des hereti-
' w h^nitiques avee des infideles, des infldiles avec des infideles.
1« R1 .|0llr cathoI»q,Jes avec des catholiques nous suivons exactement
2 Cp Ct nous avons toujours soin de les confesser auparavant.
f Ur k"3 cathoIiques avec des htir<5tiques ou des infideles nous con-
tiou* ailParavaiit, pour plus grande stlrete, la partie catholique et nous
^contentons dc demander ensuite le consentement des deux parties.
- les autres nous ne demandons que le consentement.
I£>0
Curia Romana
24. Nui doute que nous puissions, cn vcrtu de nos puuv, •
i catholiques avcc des catholiques, des catholiques uver A-'!*?
dea mnic n< mvnr^n,, ..A-,.., , ' ‘\VCL °CS Wtim,
des catholiques avec ues catholiques, ues camoiiques avec «Jc 1 •'
ou des infideles; imis pouvons-nous, en sflr«c de conSde„ce. JS*
ples officiers aviis, recevoir Ic consentement d'un hdretiquc av "
tiquc, d’un htfrctique avec un infidile, d’un infidele avec un^fi!t"i
ne pretendent se marier que d'apres Ies sens et les termes de li-M
qui admet le divorce? 1 01 W
25 Lorsque les deux parties que notis avons mances ne sunt pas tante i
catholiques, pouvons-nous remaner celle qui obtient un bilU H* j- “E'
f Si .<“ q«» Di- ne plaise) deux catholiques aila.cn, " tireT
par ies m.mstres calvinistes avec 1’intentinn de ne se marier que d",
les sens c, les termes de Ia loi civile, qui admet le divorce nuurL,?
r.Sr ob,“ du «MSt
27. Notre condulte, dans ce cas, est de marier indistinctement et m,V
qUi ^b,ienne"1 du ia PemS
aurions validemenf "’e’!orables qu'envets les catholiques, quem
se marier de nuui-eTu “ qU' V0UdraiCTt en * Ia loi du di™
ensembleT^1'?8 ^ S°m P“ chan,te ”<* chrfriens reeiten, M
avons traduiKs- « qU’°" <* **««
haptirari CurrrVl!^ mutos ?u' ‘I3111 aliqua religionis signa posse lici.
P.C™SerXmm mS*°Ti ? meli0ri nwdu q»» Possunt, u. »
excitent ad Deum adamanS” sanc,ae ,wstrac FHri «I*
sint eonstitmHnmorimret^'^ baPt*Mri- constito prius quod
cedemer abrenuntiaverim idolotariae. “"° m°r‘iS' " ^ "*
constet/ut didtur J®* agitUr. Iicite baP>'Xari, dummodo rrvcn
Ad 4. Infantes' de o h P"7crs,on,s Periculo,
sionarius fundatum mnrilnVf^’ possc bc,te baptizari, dummodo mis-
tismum vel ipsimet netam s* U 'cat Cretkndi fore ut eorum parentes bap-
exponere sacramentum d - minus> habeat prae oculis missionaritis non
quae sequuntur: Decreta jhZ !v P^^analionis. Et communicentur decreti
- baptismum pueris a mr ti * miueiitihus •' '< An licitum sit conferrre
- ^«fidelitate edu^nTs Zt T***"" °blatis , cum periculum sit fitiw
infidelium » etc. 1 °re * . {anna lyojy « N!on licere si sint nlii
Ad 5- Bene sc gerere
Ad 6. Infantes de quibus ,0-t
constet de proximo et moralit^ ^ ^ossc bcite baptizari, dummodo revera
* Z' ^tent Rituali Romane * corUin m°rtis periculo,
lLU:m’ s,nt accensi, et curent ^u°ad pluralitatem, affirmative; quonJ
nt’ 81 fier> potest, ut sint ex ccra.
N'. 767, SHa, ■ -
Ad 8. Gravibus de causis posse fieri caeremonias, de quibus agitur,
. ‘ ecclesiam, sed Vicarius Ap. diligenter advertat ne inter causas graves
K-ik- adnumeret contemptum haereticorum.
\d 9. Commendari praxim de qua agitur; hinc regula generalis esto;
semper inhaerendum caeremoniis in Rituali contentis; quod si impediente
«usa gravi non possunt omnes, adhibeantur saltem illae quae possunt in
casti adhiberi.
Ad 10. Si adsit gravis necessitas, et si nequeat conservari aqua baptis-
mis, et si olei sancti defectus habeatur, posse conferri Baptisma licite etiam
cum sola aqua benedicta. Caveant tamen missionarii ne id peragant nisi
existente vera et gravi causa dignoscenda, ut par omnino est, ab Ordi-
nario loci.
Ad! u. Missionarii, qui ita se gerunt, non esse inquietandos, sed expri-
mant formam conditionatam.
Ad 12. Neminem confirmandum nisi saltem septimum attigerit suae
aetatis annum; neque ab hac latinae Ecclesiae praxi recedendum nisi ob
causas omnino graves, ex. gr. si infantes periculose decumbant, aut, ob
distailtiam locorum, amissa praesente occasione, aliam vix essent habituri.
Ad 13. Dandos in Confirmatione patrinos et observandas Romani Pon-
tificalis rubricas quae neque variandae neque omittendae sunt, nisi obeau-
sam gravem; et ad mentem: Mens est ut loco pedis ponant patnni manum
dexteram super dexterum humerum confirmandi.
Ad 14, Si, ut dicitur, vittae comparari difficillime possunt, tolerandam
praxim dc qua hic «igitur.
Ad ij. Hanc praxim esse apprime conformem praxi imperatae § 4
Romani Pontificalis De Confirmatione , ideoque laudandam.
Ad 16. Bene sc gerere, et ad mentem: Mens est ut si, urgente casu,
mtssionarius breviorem formulam adhibere velit, dicat; Ego tc absolvo ah
ommhus censuris et peccatis, in nomine etc.
Ad 17. Rene se gerere.
Ad t8. 1 olerandam hanc praxim, dummodo contemptui haereticorum
ntus rostri non exponantur.
Ad 19. Curent habere, et induant utramque in collatione huius sacra-
menti.
Ad 20. Providebitur in sequentibus.
Ad 21. Bene et rite se gerere.
, l 22.‘ ^at*oncm sive modum ibi descriptum coniungendi contrahen-
J e quibus agitur, minime vetari, dummodo detur consensus extra eccle-
sine ulla omnino benedictione, quemadmodum recte de more iubet
-.ictus XIV, De svnod. dioeces., lib. 5, c. § 5, et serventur con-
**“ quibus infra.
Vt 2^* ^rovidebitur in sequentibus.
it ! 2<b ^uoa^ Quaesiti partem primam, viderit S, C. de Prop. utrum
*ir CUrn Sl,is missionariis fruatur revera facultate dispensandi super
ae religionis impedimentis et disparitatis cultus. In mentem tamen
- -m . « * ht! <nri / *. n 1 n K 1 1 I » 1 ^
[sdem V
1Cani Apostolici hic onoortunc
generis semper esse detestanda, nunquam a sacerdote cathol1
cenda, et contrahenda extra fores ecclesiae, praemissis nri beflc<li'
conditionibus, quae sunt nimirum educatio totius prolis j ^
tatc, liberum exercitium religionis catholicae, et studium Vfhr* Wn*
tis pertrahendi scilicet alteram ad verae fidei professionem "° lcac P«-
Quoad secundam quaesiti partem, missionariis, de Quihi,c - •
quocumque respectu consideratis, vetitum esse recipere ^tUf. sub
haereticorum cum haereticis, quam infidelium cum in fi dei Ura
contrahentium. Quod si Vicanus Apostolicus praevideat supervcnturaT' *
gravissima catholicae religioni ex recusata hac missionarior.,™ ^
scu. lpse miMionarios. in tali hypo.hcsi, non osso pr0 imerimTb 5“™"'
tandos. Sed lPso quam citissime deferat omnia ad hanc S Sed d <l“"'
ciando eidem diligenter et accurate quae et quanta forent dem’ enun*
casu imminerent; referendo insuper eSctissirnTorne Zoror^ "
personarumve arcums, antias; referendo tandem utrum n ZTcJhT™'
ahi quicumque scandalum patiantur ob rnemnrat*™ ostn catholici, »ive
rum adsistentiam, ut S Sedes matun H^rK • S?C!;rdotuni catholico-
illius regioni» missionariis possit licite perL^TimcraTnm ' T/'™
« aoetSil™ C'V'1CS' S'VC ,amiluam testes^ualifeati
*k* 'aszr~ * ** *
Ium sive3„b legem divmU in'1 5™""" fuisse sui-
dirimens ^oJZt^iZZ ^ ** °b •“**
agatur de? mixtis tMntaOT«»"fi!»r 0,nnmo rasc vetandam. praesertim si
assistentiam vero quam mk«im C.!Um Cl!m flaeret‘c's et infidelibus. Quoad
trahentibus, et infidelibus m™111 n°Str' Pracstant haereticis, inter se con-
assistere, prout responsum f !38u,nanos Prodictos non posse licite iisdem
Ad 28 Praxim de Z “ ^ ^ parlCm quinti >
[Collectanea S.* C. ^ amplissimis
5^ 1 *
y 14,
• C- S’ 0ff- (Tunkin. Occidunt t * ■
fluent,), 8 ian. 1851.
Sunt christianitates o * - ’
eum idolis erigere, et in posterum 3 man^ar*n*s coactae sum fanum pubi
cru e vssimo tyranno qui iloc • Cer!e a wc aL* hoc cogentur. Porro, stant
n?' 3ep ^ana Pu^^ca destruere s.crrirmim Regnum gubernat, tliffidllim
q i civili potestate freti eadem de t mantlarinorum et paganorum rabieii
ttitS W- eri, S,',rinT,iC",Ur’ VCl dCS,rUC,a rMCd'
ciendis abstinere n„, - *’ ntra Pagu rn suum sese a super
* quaeritur:
In hae rctiactiont: ad
S4
S. C. S. Officii
>93
! \n( attentis supramemoratis, christianitates quae fana huiusmodi
runt', censeri vere possint a superstitionibus immimes, modo nullos
superstitionis actus in istis fanis peragant?
, Vel, ut illae christianitates a superstitionibus vere liberat sint, estne
absolute necessarium ut illa fana destruant, quaccumquc sint vexationes
ct mala quae «inde illis accidere poterunt? Et in quantum affirmative:
- Tota christianitas debetne censeri superstitionibus implicata, quam-
diu fanum ah eadem erectum adhuc stabit, vel tantum istius christianitatis
primores?
R. Ad i. Non licere christianis templa idolis fabricare aut eorum fabri-
cae cooperari , et detur decretum pro laponia, dic 7 Decembris 1626, 1 vide-
licet1 Nm possunt iaponit fideles, ut periculum mortis vel exilii evitent, altaria
ul idolis fabricare aut eorum fabricae cooperari .
Ad 2. Negative, et detur decretum Sutchuen. feriae Y, 20 Augusti 1778, 2
nempe: Christiani qui emunt territoria, supra quae idola sunt aut pan a idolo-
rum oratoria, possuntne monere gentiles , quorum prius erat territorium , e ter-
ritorio tollere , ipsisque recusantibus , tenenturne confringere illa et destruere} —
Cum territoria venduntur, videtur quod cum fundi dominio in emptorem trans-
feratur etiam ius ac proprietas idolorum aut oratoriorum idolis dedicatorum,
quat in fundo sita sunt. Si res ita se habet, tenetur Christianus idola tollere
ac oratoria destruere, vel in aliam formam ac usum ita redigere , ut nulla am-
plius species appareat oratorii idolis consecrati, et omnis superstitiosi cultus
removeatur occasio. Monere autem gentiles ut ipsi idola tollant ac oratoria
dtstrvant, nec turbarum excitandarum periculo vacat, nec iustum est ul, quae
idck per se potest Christianus evertere, permittat paganis alio transfert f ac
pofano cultu adorare. Si vero idola ac oratoria huiusmodi, quamvis in priva-
torum temtortis constituta, publici iuris ac sub principis potestate sunt, tunc
non "c/t christianis ea tollere ac destruere ; et potius abstineant ab iis tt - rito-
nis mendis in quibus profana haec simulacra ac oratoria reperiuntur.
Ad 3, Provisum in secundo.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 10;^. - Cf. etiam Acta S. Sc-
*■ vol. XXVII, p. 200, 201].
915.
S. C. S. Off. (Coreae), 12 febr. 1851*
■ 'n ,
^ - uguria coreanorum sunt parva valde, ct tam paVurn alta ut homo
_ ^vjx star^ possit: usque modo saepissime non potui administrare sacru-
«■ LUm kacLd° et mhra. Hoc licitum sit mihi in posterum absque scru-
adh^^^lJan^° Patrcs^m^*as pagani veniunt ad nos baptismum petentes
tabelj UC ^or^orum tabellam domi retinentes. Equidem illi non cunint de
a’ st(^ luxia morem Regni quando quis habet fUimn satis granei lc*
i o
1 Cf v°^cc*anea C\ dc Prop, Fide, voL 1 , n, 30-
i 1
194
Curta Romana
vum, pater illi tradit omnia vasa et administrationem familiae
piius de cis curam gerit. Illi patresfamilias possuntne admitti ^
mum, absque eo quod auferant tabellam de domo? Et, si auf ”
non possunt, quia filius domi magister illos impediret’. ** Veiltilt-
3. Licitum sit mihi in posterum absque scrupulo dare bantkm
tis, utendo, propter defectum temporis et nimiam defatigationem ^ ^
niis pro pueris assignatis, sive sint pauri sive multi. ’ C;krcm°-
4. Inter alumnos qui modo edocentur, unus est triginta sev inn
matrimonio coniunctus, sed a multis annis una cum uxore in con
vivens, uterque cum voto simplici castitatis; liberos non habet. Cum \1T*
mis a me petiit ut se daret Missioni: illum incunctanter admisi Roaou
postquam sufficienter edoctus fuerit, licitum sit, vivente uxore et cum n, 1
\im sit m Corea monasterium, in saeculo remanente cum simplici voto
castitatis, virum ad presbyteratum promovere. Homo ille est probatu? \
fide, et si fieret sacerdos, maximae utilitatis esset ***** “
uxoribus^l ““ SUnt qui' tCmporc famis vel P«secutionis separati tb
invenerunt *Xmomm ^“«itioncra minime
runc, nec ullam quidem notitiam utrum eae vivant an inortuae s.ru
habere qe.venm,: possumne alias uxores accipere?
liceat illudi,' l’abcre m (»orea viaticum nostrum totum in solidum:
R “lU.d mu“re •" merces, sive lucrum sit. sive iactura.
haculo pasmrali,Tdh,bi“Us!;oiaP°SSe PriVa'im *** "
adnunistratiorfrm ’ ? baptismuin priusquam tradiderint filiis vasa omnia ei
quarum habent dom*1** ***! P°SSC ^aPt‘zar’ destruxerint tabellas
filiis vasa omnia et adm?* *! VC^° petunt baptismum postquam tradiderim
tradiderunt tabellas aliis "'st[atlonem famiHae, posse baptizari, quia iam
Ad 3- Stet RlrUal1lotnom 18 ^ S°Iidum‘
Ad ^ ^°n exPe^rc-
de Prop" Fide Ll' at^ nuptias transire, et detur Instructio anni 1791
Ad 6. Det’ur Eem T T*** 1
[Collectanea S. C de'1?1'’ lS34 S' C' de FroP* Fidc' 2
U de Pr°P' F“ie, vol. I, n. ios7l.
_ * ^lelanesine ac Microncsiae), 14 maii 1851.
Ctrum suspicio vaea Pr(M * >•
superstitionibus, (eos) mortem ™ .18erias* multis ordinarie inficiunw
ipsi baptismo tributuros esV m antU,m *n e)ctremo agone baptizatoiur
C,at, doncc indoles indigenanin!1 SPfaalem videant aquam adhiberi, suffi
non consecratam. ‘ nielms agnoscatur, ad adhibendam aquar
Collectanea S c* i
* Cf* Collectanea S* C de propa,*and* Fide, vol i n (
vol. i. n M
S. C. S. Officti
195
(t PoS$C Ut Ifl C2S0f
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1060. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXV, p. 245]'
917,
S. C. S. Off. (Cochinchin.), 19 aug. 1851.
justa ius canonicum, in Ordinatione presbyteri et diaconi, impositio
tnanuum fieri debet tactu corporali; quod si omissum fuisset, caute supplen-
dum esset quod per errorem omissum esset; sed dubitatur: 1. Utrum si
facta fuerit impositio manuum sine tactu corporali , suppleri debeat imposi-
tio manuum tactu corporali.
2. In quantum affirmative, an rumor publicus, et mala fama quae inde
eveniret Ordinanti, praesertim in his regionibus, esset ratio sufficiens ad
abstinendum ab huiusmodi impositione manuum iterata cum tactu corporali 7
3. Si suppleri debeat tactus corporalis, an iteranda sint verba quae si-
mul ab Episcopo proferuntur cum impositione manuum, praesertim in
Ordinatione diaconi, in qua verba Accipe Spiritum Sanctum , ete , udentur
multis esse forma Sacramenti?
4. Utrum possit suppleri tactus ille corporalis privarim, quando huius-
modi Ordines non conferuntur?
R. Ad 1. Affirmative.
Ad 2. Negative.
Ad 3. Affirmative.
Ad 4. Affirmative, et secreto in actione Missae, atque etiam extra
tempora generalis Ordinationis.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. io6h. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXV, p, 579, 580].
918.
S. C. S. Off. (Nankin.), 5 mart. 1852.
Ltius chrisrianus, obtenta prius legitima dispensatione, matrimonium
.ll Cum nuiliere pagana, quae post tres menses habitationis et tori unio-
' au ugu ad alium maritum paganum, quotum nunc pacifice vivit, absque
®pc conversionis, ne redeundi quidem ad virum fidelem. Quaeritur
".vera Petrus teneatur innupte vivere, vel potius praevia interpellatione
‘J **Muptus transire possit.
,p ‘ , 0,1 P0ssu Petrum transire ad altas nuptias,
'artanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 1070].
196
Curia Romana
^ 1
S. C. S. Off. (Hu-nan), 31 mart. 1852.
1. An liceat comitari processionem draconis, explodere tnr
transeume, dare candelas pro draconis laterna, vinum et W
hac superstitione. 1 ni3m prn
2. An liceat chnstianis conducere domum cum obligatione di-r j
vel per se vel per alium laternam in processione cum dnfconc. 4
3. An liceat saltem aliquid contribuere cum protestatione dicendo- u
est non pro dracone sed pro te gui colligis contributiones. ° **
4* An occasione defuncti liceat, dum occiditur sus ut naretur
vium, facere explosiones. P r Convi'
5. An liceat filiis et nepotibus comitando cadaver patris et matris t#h,
albae longum frustum deferre ad ostendendum esse postero q u
vocare boiuios ad rumpendum infernum. q ?™m
R, Ad 1, et 2, Non licere.
Ad 3. Non licere, et detur decretum fer. V, 16 Nov. 1760 ut sequitur
i™Qrrr an sit ,icitr con,ribuere s
, Respondetur In rCUmam’ " exPIodere tormcnta P™ hac superstitione. -
ntepondetur. In proposito casu non licere »,
Ad 4. Negative.
Ad 5. Non licere.
dis/ vol. XXVJI%C 3*i8]*r*>P * V0,‘ I074* “ Cf' etiam Acta S'
920.
s- C. S. Off. (Coimbatur.), 23 iun. 1852.
proprie dicta; ^nde consueS»”1 *** Conficere Pancs eucharisticos farina
facile haberi potest farina . r °rta CSt (excePt‘s forsitan locis ia quibus
hs et per aliquas horas in am,* Tf pa"em conficiendi cx granis contri'
Quae grana manibus com ” ‘ nfUsis* non tamen usque ad corruptionem,
conficiunt ferro calido cx materia alba adveniente, panes
puluj i de tali confectione N ^U^°pa consueto. Aliquod habeo scru*
tionem non adhibeant, tritic ^ pancni conficientes maximam atten-
niptionem, saltem incernam11"' Rj!‘nqUcrc P°ssunt in aqua usque ad cor-
in t tli pane contineri. 3 Talis ota abstantia tritici non mihi ridetur
dum, ex quo practice nanie 1 pteria mihi videtur appropinquare ami*
fannu Europa adveniente vaM^a)nf-LUS non dchct. Aliunde dt
cum omnibus notum sit meream .tandum 681 utrum pura sit vel non,
lumilitcr quaero: ^ ®^Uras innumerabiles facere. Undt
»• Utrum licita sit supradlcta ..e -
. 2’ Sl non Kceat, quiddebram panis prn Missa-
Vlt:< u In diversis partibus rndiae Crt’ praescrth 1 uni illa consuetudo
S. C. S. Officii
197
R Affinoative; curet tamen, si fieri possit, Vic. Ap. ut frumentum ex
ut) panis eucharisticus conficitur, non contundatur solummodo, sed apto
instrumento in farinam redigatur, quae deinde cribro exacte purgetur, et
panis ex eadem conficiatur, modo in Europa usitato, — SSmus D. N.
Pius d p. PP* IX resolutionem Emorum approbavit.
(Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I. n. 1076. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. XXV, p. 441]-
921.
S. C. S. Off., 16 mart. 1853.
Missionarii satagant omni meliori et prudentiori modo quo possunt ut
catholici sonatores vel cantores ad festa vel solemnitates paganorum ab
ecclesia expellantur. Quatenus reapse impossibile evadat physice vel mora-
litcr eos amovere, tunc eosdem catholicos sonatores vel cantores opportunis
monitionibus, obsecrationibus vel obiurgationibus ab huiusmodi daemonio-
rum cultu deterreant, etiam denegatione ad tempus Sacramentorum, et ita
cos ad bonam frugem revocare (studeant).
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide (1893), n. 1750).
922.
S. C. S. Off., 13 apr. 1853.
t in uso in Mossul che ogni famiglia abbja il privato sepolcro, camera
sotterranea che serve a quelTeffctto. Da piii anni la naaionc giacobita si
c divisa, avendone una parte considcrevole abbracciato la fede cattolica;
contuttocio perseverano i membri della stessa famiglia cretici e non cretici
i esser sepolti nello stesso sepolcro. Deesi togliere un tale abuso?
R. Affirmative, et detur Decretum feriae V, 16 Augusti 1781 — quod
«1. " SSmus auditis Emorum votis mandavit respondi per instructionem
qua insinuetur Episcopo Scepusiensi quod pro sua prudentia et zelo curet
<m Cuncta fiant ad normam sacrorum canonum; quatenus vero absque
•scandalo id obtineri non possit, tolerari posse quae Episcopus exponit
1 m sua relatione #. 1
[Collectanea S. C. de Prop, '-'ide, vol. 1, n. 1089].
923.
S. C. S. Off. (Sutchuen.), 4 maii 1853.
a j . ct en dautres royaumes ou les pauvres sont tres-nombreux,
vnt d’ tlCr3 presclue des enfants, plus dc la moitie certainement, meurent
,iV°ir contmis un peche mortcl. Les pauvres petits mal 'oges, nui
' Cf- N. 843,
i«;S
Curia Romana
nourris, mal vetus, exposes h toutes les infiuences dane temo e
malsaine, sont attaques, durant sept ou huit ans, par de nombr™11^ ^
die, qui 1« font mourir cn nombre prodigieux. Ce aom «400^1'^
Uons de pauvres infideles qui presentent a nos baptiseurs une *“*
quantite d’enfants malades sans danger prochain de mort pour
guenssent. Tous les enfants malades qui seraient baptis&s par milUft k
que annee, et qui mourraient en si grand nombre avant d’avoir comm ^'
pdchc grave, seraicnl sauvea; ceux qui echapperaicm 4 1, mort
pem nombre, devenus grands, profaneraient leur bapreme. Je ff
permissum, si elle est conforme 4 I 'enscignement du Saint-Siege de ij
baptiser ces enfants malades sans danger prochain de mort, qu w2 “
cn si grand nombre i nos baptiseurs pour les guerir ^ e
monis pe°ricuUr' “ “ “ si"‘ «d.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1090].
924.
S. C. S. Off., 5 iul. 1853.
av«!doSconUcldUnnrdegli ritornasse dlWiti della Chiesa.em
(s’intende easenifo l neI nt0 Sreci}- abbracdasse « rito lati)
!a.ino ctfXt n°" 3aCCrd0te)' P“6 ” V— « ri
dagli sci8ma,ici ‘ P“6 h Vaw
cis denuo I i n i a nnj r^p 09 1 Tedh um TT* '°nfirmati a sacerdotibus schismat
^ che nci casi particS sW« • Cl ad mcntem' ~ La «■
vertiti furono cresimati Chc ”*? * ^ escovo dcI luogo preciso ove i coi
ncIPisole adjacenti o n» • * °Sse In BuIgana od in Cipro, in Italia
samente sia revocata taUacoltT^"^ 1,b.anesfi’ ° in a,tro lu°g° ove csPrf:
chia e Moldavia nelPA* - de~ nconfermarJi absolute. Se in Vah
rivocata, acquiescat. Che * ° 'uogbi in cui non fu espressameni
ragionevole circostanza renJ? / ublta~sse dcl ^°go. dei modo, o di alu
dictum XIV, [)e Syn. Dior */ • *” cast^us Particularibus, et consulat Bene
Episcopus Vicarius Apostoliri ’ i ' C' * et seqq. Sedulo autem curet i der
ipsis non esse extra casum »S 3 moriere catholicos sibi subditos licit
tismum a schismaticis vel rema,e necessitatis petere pro filiis suts
& c- * <st. « TO1.
' "■* " ~
6’. C. S. Officii
199
925.
s. C. S. Off. (Bulgariac), s iul. 1853.
1. Se si converte un unitario alia religione cattolica, deve ribattezzarsi
almeno sub conditione?
, Se si convertono i luterani e calvinisti, si debbono ribattezzare sub
conditione?
> Se si converte un unitario alia religione cattolica, e tenuto a ritener
Ia moglie della sua setta, se essa non vuole abbracciare il cattolicismo?
R. Ad 1. Quando unitarii ad fidem catholicam convertuntur, in primis
Episcopus diligenter investiget an eorum ministri in collatione baptismi
cum necessaria intentione materiam tum remotam tum proximam, et for-
mam iuxta divinam institutionem adhibeant, et si, facta inquisitione, error
substantialis certe inveniatur, absolute sunt baptizandi; si autem remaneat
prudens dubium circa validitatem, secreto et sub conditione baptizentur.
Ad 2. Dum lutherani et calvinistae ad Ecclesiae sinum redire petunt,
Episcopus diligenter inquirat an in locis in quibus baptizati fuerunt a mi-
nistris haereticis, in collatione huius sacramenti omnia essentialia circa vali-
ditatem rite fuerint servata, et si Pacta inquisitione meliori modo quo potuit,
idhuc prudens dubium de validitate baptismi perseveret, secreto et sub
conditione sunt baptizandi.
Ad 3. Si omnibus perspectis, dubium persistat de valore baptismatis,
validum censendum esse in ordine ad validitatem matrimonii, ideoque uni-
tarium ad catholicam religionem conversum non. posse dimittere uxorem
suae sectae. Si autem certe dignoscatur invalidum esse eorum baptisma cx
consuetudine actuali eiusdem sectae, matrimonium inter eos non esse ratum,
et ut infideles esse habendos.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1096J.
926.
S. C. S. Off. (Coreae), 5 iul. 1854.
i- Sunt in carcere aliquot fideles, et apud viros paganos aliquae mulie-
res Christianae, qui exire non possunt ad Eucharistiam suscipiendam: expe-
-l-tnc o t illis deferatur secreto, sive in carcerem, sive ad domum gentilium,
modo magnum absit periculum?
Illi qui occasione data remote contribuunt superstitioni, v* g*
(J° Lmunt cibos ad sacrificium ordinatos» qui submittunt igni aliquot ligna
a cas coquendosf qui tradunt vel commodant vas, mattam sternunt ad
^nurttetendum, ct alia huius modi faciunt, suntne arcendi a sacfamentis
^uedum corrigantur* ideoque eorum actio estne peccatum mortale?^
• Ad 1, Affirmative, dummodo tamen aliunde sint rite dispositi, ac
^Urii (excepta gravi infirmitate), ct remoto quovis sive irreverentiae sive
200
Curta Romana
contemptus penculo; idque liat eo meliori quo fieri
Vicarii Ap. prudentia determinando. ' nt mo<^°. ipsii
Ad 2. Detur Instructio Sacrae C. de Prop. Fide diei e a ...
Consulat Synodum Sutchuensem in Cap. X R ln i n 18 r7#J.
S. Officii sub fer. IV, 5 Septembris 1736 * * 3 tntur r«pons
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol/ I, n. 1099].
‘ Cf. Collectanea S. C. de Prop, Fide, vo]. J, n. 576.
H»ec ibi; . beno moneamur fideles, atque instruamur d» »,
. committunt ii, ,ui ««**, „„curru„t, ,d m ET» «.
. delicto deterreantur, quod fidei labem, religioni dedecus fid!l k ^ 0mnibtu *
. scandalum. Et quoniam in plurimis locis frequentissima est ' ma*lmum Wfif
. desunt qui vexationibus, et exactionibus debilitati, vel timore
• (*one ducti cadum, .deo in omni patientia, « doctrina mi,!™ , ««**
• tum per cateehistas edoceam et adhrtrtmr>,r fi i r , n» frequenter tum w, *
• « no.^.u, s t^srss.' iz -z
• patietur ipsos tentari supra id, quod pos.um P q'Jod Domi™ ««
■ -odo, 'SissfS i,Iudant ^c!w' ‘cumnuik>
’ grave damnum, aive ad ea redimenda postouam d.V * ^«Pboncm bonorum, aut Jiod
■ nes, live etiam ad servandam vitam vchWm d P sum> slVe ad v'bmdas pervec-jty>.
• mae, sive orizae, sive alterius cuiiumm pro suP«r*btmsis contribuere sive pew-
' officium impendere, a ! "V ^ ^ «c operam^
•apponatur conditio, ut non jJLjh» , praefccto pllbl,co postuletur, vel exigatur, iin
• fiat protestatio se niminS „oT«^™ WUm nonY“ » «“*°*> conferenL, !
• «b iniusta vexatione, se conferre omui J5"* SUperstmosls> sed Potius ad redimendum «
• <ut alia quaevis declaratio, ^ mUnus cxnctor,bus- ut possim inter se ctmrivtri,
• «* solet, in honorem?dob^\P™n^^“8' al,i,quc Spectaculis- ct ludu, quae fiunt,
• vc progenitoribus defunctis dicata »1 ' * ?Cm syPerstJt*osl LWn i vei ante templi iddii,
• c ^icet* Non Ucct contribuere nm ^ ra bonos mares, ncc quidem iis ommbut inter-
•cuitiacumque templi idolonm, “«»«vatione, et ornatu
■ouusque fd etiam eduliorum ilWalr!!? ^onftjcii « nec pro emptione unius-
• ■ 1 °mnibut operam, et laborem im* orumf ncc Pro *Uitenlatione eorum, qui ia
'«*«•. -eu caeremoniis quae T 7' ^ C°ntribucrc pro saenfiaii, aut
unctonun tabem( aut feretro eir c* privatas, vel ad scpulchra fiunt conm
L,^en^ «losudam contributione* m°S, ta?len ttl*cubi invaluerit, quod nt» Latet,
*" VLri’ rcfcramurt ac destinemur r *'mU ctLtrn aiJ P°Puli laetitiam, aut aliud quid
^nbutre dummodo tuncf urgente gravissima causa, liceret fidelibus
, 'T ,0# cor'currcrc, praeser^ ^ 'USm0d' “ntributionem non intendant ad ictm
r T 'J °’1 ^ tributa praestant jn ordirT^1***1 ** comm^c fieri potest* protestationi,
^cl saltem cultui religionis ch i *■ ntUm ^ P°P«H laetitiam, et nd iCU» iadif-
.11 ‘ T “"I1™ “ “'libu.1LT.'!’“ W'" “'n
, ™ vd'idol " n°'‘ ' aut PIenilunio, sive in ennis-erwiii, lui
i fj . . njt re- 'el coquere, memai m Cf>naecrnt^s» etiam praemissa quavis pro tau-
■paranda! et 5*1'1* fiunt P^O Mki edulia cluovis modo praeparare, wl
■ Ij. . . p, . i, ‘ 1 ;crtnda. Si vero extra irH P .®C!nt?rumclue *P>ritibua specialiter pPf
non ignoretur \*l °* ^cMionibu, *n>m fium^modi convivia pro laetitia fami
ut d, qwie fi*nt 'qU,n’ C°:um Part'm idoli "ffmC superstit*°»‘s primario fiant, quimni
Pendeu extbir?0 J""-"* -i <1»P« non dia tineatur,
mi Pro Clbo c°n vivarum, sed destinatio
,Ji 'niniaterio sunt fd^,^ °.rdfnar‘i» «ervi,, et direCt*’ “ praepir*‘4 pf°
u'% Dmtc « t * ll' °>querc -t ybnanis, qm toto anni tempore Jiuiiu-
r— a», .i
- tn^ quoviti J| „ " ‘ ls,ponefe mensa, ad i non pro auP*r»titioai,; *t«w
k 75I K odQ iupentitiosli coop^j^1 obtdoim, cibo* divWcrti ntc
m
“O li
m n i
ere
20)
S. c . 5. Officii
927.
S, C. S. Off. (Yunnan), 20 sept. 1854.
, \’0vi Dei cultores, qui pie vivunt, et iam doctrinam ad Baptismum
absolute necessariam callent, debentne statim baptizari, etiamsi nondum
Sacr.i Eucharistia refici possint? In istis enim infidelium regionibus utilitas
maioris doctrinae non videtur praevalere necessitati et etiam Baptismi uti-
litati, propter periculum ne praedicti catechumeni sine Baptismo moriantur,
vei ab imperito christiano forsan baptizentur. Post baptismum suum doctri-
nam de aliis sacramentis addiscere poterunt. Aliunde multi sunt ita tardi
ingenii, ut statim non possint integram sacramentorum callere doctrinam.
2. Qut fumigant opium et illud statim derelinquere non possunt, pro-
pter fumigandi consuetudinem, quin subeant grave penculum mortis, vel
saltem morbi gravissimi, modo tamen sese pro viribus emendare conentur,
si aliunde dispositi, possuntne ad Baptismum admitti?
R. Ad r. Novos Dei cultores qui pie vivunt, et iam sunt bene insti-
tuti, et necessitas postulabit, posse baptizari, etiamsi S. Eucharistia nondum
refici possint. Et Vicarius Ap. consulat Rituale Rom., tit. De Baptismo
adultorum, et Synodum Sutchuens., cap. 2^3.
Ad i. Dummodo pro viribus, ante Baptismi susceptionem, id impleam
quod a se iure exigitur, et eorum constantia probata extitit, ac etiam vita,
possunt admitti ad Baptismum, si aliunde sint dispositi.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 1103].
928.
S. C. S, Off. (Yunnan), 20 sept. 1854.
In istis missionibus saepe evenit ut minor ’ ratris >ui maioris defuncti
uxorem ducat, et postea convertatur. Difficillime separari possunt propter
prolem iam susceptam vel periculum nc avertantur a fide. Ipsorum matri-
monium invalidum esse videtur utpote omnino a lege civili prohibitum,
oum sub poena mortis. Verum post baptismum ad convalidandum eorum
inatnmoniu;:! satisnc est ut tantummodo suum renovent consensum?
* Praevia dispensatione ab impedimentis disparitatis cultus et primi
itatis gradus per tactiltates quibus missionarii gaudent, consensum esse
oiovanduni. Quod si superventura mala deprehendantur, relinquendos in
Doni
(Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I , n. 1 104. - Cf. etiam Acta S. Sc-
"*■ TOl- XXV. p. 586].
202
Curta Romana
S. C. S. Off. (Tunkin. Occident), 27 iun. 1855
1. Possumnc fideles contribuere cum pago vel cum ,
dum bubalum, vel bovem, aut porcum, qui dhiSSTS t L ““
habitatores pagi, aut inter parentes? Ex sua carnium parte christhm^
parabunt suas mensas quae nulla superstitionis labe inficiuntur « in^i
ex sua parte conficient suas idolo aut progenitoribus offerendas St christk
non contribuant, exponentur rixis, iurgiis et inimicitiis personarum ‘t
doque litibus et apostasiae* > ■
2. Possuntne absolvi illi quorum nomina inscribuntur in cataWn „
yelm catalogo sui magistri, et non possunt illa delere? Iuxta hos at JJt
infideles pagi vel condiscipuli cogent illos ad sacrificia superstitiosa^!
tamen promittunt se nihil facturos esse, sed propter pusillanimitate^
lmendum est ne violent suam promissionem. S. C. iam resolvit hoc du
Srmasrap0"!'s “d EpiSCOpUm sed hoc rcspoL» *
VS. List cTmtf IT Rtgni’ li0mus cuiusque fa*
cat immo LTv? ' “"gregetur, offert progenitoribus et msndu
LC ptire Lut nn“’ Jo7SVCiqUe dc»cnt verrere sordes, «m,
ad Deum familia „„ 'jumo andum. Quando primogeniti convertunto
ad bStSSr ."nfnaPa„rr ^ ^
periculosas et d;«n«, r *, Par*ntes non raro intentant lites pro fidi
erga haec omnia / !°Sas’ c ,nst,an* possuntne sc hahere modo passive
4.^m MdeLrT,qUm ill0s facerc h“= sl,perstitiosa in domo»
se onera pagi vel 'n su's aed|bus vel ad dividenda inter
celebranda qui nm™ C13> fera8cnclai vel ad festa in honorem idoli
nare pileum in signum ^er^m’ ' .descendcre dc palanchino, aut indi-
sis ictibus Dossimrn^ i e Ul3c* fideles, ne afficiantur duris aut iniurio-
cum protestatione ista- Satut ^ Seda £C3tatoria, aut pileum inclinare
S* Infideles in honore “'A ^m°res ta,ltuni, non revereor idalum?
<7 Pago, et indicant alttmri!m.£rTbe"t."om'n eius pronuntiari in
mit nomen hoc ChH«im^rUm ver^llm a<I significandam rem quam expri-
idoli, non reverentia sed ^0S3Un*ne 8e abstinere a pronuntiatione nominis
ps et poenis infamantibus? paganorum, qui afficerent illos vir-
* 10 dubitandi est ne videantur honorare ido*
A.ti j
superstitiosos, nec sic in chriatiani non intendant ad actus
tandos. Nihilominus S. C c 1Ca.exi3tmi:U'°ne habeantur, non esse inquif'
and.im esse resolutionem var'ctatc rerum ct circumstantiarum
m ^eSn° Tunkini... 1 e 1 5 Septembris 1736, nempe: Mos tsi
Cf
N. 791
S. C. Officii
203
2 Detur Decretum sub die 21 Aprilis 1S47, nempe: Sinente* etsi
""S? Simplicem tantum patientiam, citra ullam sive expressam sive
citam approbationem aut quovis ministerio penitus excluso eisdem super-
stitiosis actibus (si quandoque contingat a Christianis), posse permitti, cum
aliter* odia, inimicitiae vitari non possunt, facta tamen fidei protestatione, ac
ccUnte periculo subversionis.
Ad 4. Non licere.
\d v Non esse inquietandos.
[Collectanea S. C. de-Prop. Fide, vol. I, n. 1112].
930.
S. C. S. Off. (Tunkin. Orient.), 4 iul. 1855.
Si quando evenerit ut polygamus ad fidem conversus, facta iuxta Apo-
stolicas sanctiones interpellatione, sub spe conversionis coniugaliter habi-
taverit cum prima uxore (quippe quae sola fuit et est legitima eius uxor),
quae interim conversionem ac baptismi susceptionem diutius differt, fas
erit Episcopo, rei veritate bene perpensa, declarare integrum esse coniugi
fideli ac baptizato ad alia vota, cum persona tamen fideli, convolare, sive
cum secunda, si ad fidem convertatur, sive cum quacumque alia persona
fideli.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. 1, n. 1113].
S. C. S. Off. (Siam), 4 iul. 1855-
1. Cum sinenses interdum emigrantes discedant, et in regno Siamensi
permanenter maneant, hinc fit ut per distantiam locorum interpellatio ad
coniugem infidelem pervenire nequeat, vel est multum difficilis. Quaeritur:
An possit dispensari ab interpellatione eoniugis, attentis facultatibus Synodi
Sutchuensis, cap. IX, § S, quae id permittit pro difficultate exquirendi
P^ncin interpellandam, vel quia in tanta est distantia ut interpellatio ad
illam pervenire nequeat, vel saltem res est multum difficilis. Qutxl dedu-
nt ex Brevi Grcgorii XIII, die 25 lanuarii 1585. 2
I* Leges in illis regionibus admittunt divortium et sinenses successive
P'Ures recipiunt uxores, ct, relicta prima, habent aliquando filios a secunda
nnilicre.
Quaeritur; r . Si prima recusat redire cum viro, facta interpellatione,
^P")ius potest ne t praevia dispensatione disparitatis cultus, contrahere
^ secunda infideli, quae tantuni vult cohabitare, a qua habuit Hlios?
1 Cf* N.
1 Cf, \\
<>c 1
*SS-
tf Uum Ccidtcis luriii Canonici Docojtv. \t(I.
Curia Romam
204
Quaeritur 2. Si secunda mulier infidelis det spem iutu •. "
licet filios non habeat, potestne Similiter neophytus ct>nVe^onJi
via dispensatione ut supra? 1 ' °n,Ungl CUm illa, pfi,
Quaer. 3. In casu quod secunda mulier converti velit ■
tum interpellari prima an converti velit, omissa alia im^r , ’ ^ tritUn*
sentiat habitare pacifice? 101 Erogatione an Con.
III. Evenit aliquando quod prima mulier vendita mn n*,t
ipsa vero ad obtinendam libertatem consentit tantum habitare” “?“'*■
Quaeritur; 1. An primus vir eiusdem teneatur (eam) redim
tute, hcet non ab ipso vendita fuerit, sed a parentibus vel a secun t
qui postea eam repudiavit? s<-cundo nro,
... QV^r' }• Si neophytus habeat secundant uxorem i„ infidelita,.. .
hlios habuit, et haec consentit converti ad fidem vel cohih;.. •' ,li
potes, ne diam retinere, renovato consensu, e, data' dispensa, ionc(
Quaer. 3. In casu quod prima mulier, ut a servitum i!i,„ .
se velle converti ad fidem, postea Convert r^^Lh.^'^''
ad re<“- “
**£?£ fer r
choana ,0*1, uti privile^XZ^^^^
edoctus et IwplkMti^cumH^nna °Ie ■* transit ad alias regiones, ub
pellatione, celato orimn m ■ 1!lstlima uuPSit coram parocho sine inter-
confitetur et netit di«rv a nmomo; postea ad meliora reversus culpam
vet consensum cum Xen?tlo,wm ab interpolatione primae uxoris ut ren*
pensandum nei 'essari Tm dispensari, si adsint conditiones addis-
<t ignorabat illud <.«<=., • °na contraxit matrimonium cum Anni
. »• KespondenC cTptTP a fl
Ap Sumens, iuxta P S' Co"grcEat. de Prop. Fide R. 1>. 0 Vic
iNSlsecrm P . dP’!" . ">«™ctioncm .
Instructio. ProD^iri. “* ““«WWRni.
Siamcnsis, feria 4, die 4, Iu!" *r ^ tJUat-*sit*s Episcopi Maliensis, Vic. A|
sequenti Instructione cum f Officii respondendum censu
Pullationem conjugis infidel’ CfC 9Uaesita, utpote respicientia inifi
verbis et praescriminnik.,^ o_\ ac}.1®rcm s°lutionem admittant si attendati
verbis et praracriptionibiu q! BO,unoncra aunuuw,
extensa luit etiam ad re„ ;'c° .* ^utchuensis, quae, approbante S. S«
«tam regnum Siamense- «i™ ■ , adiacentia, inter quae comprehendi!
CUe declaratur quando ab [hn! caP‘ g eiusdem Synodi pers|
rpe atione dispensari possit, ct quibus mw
‘”-N- ‘lS ' C,‘ "“»• CMiri. Iuti, .... M
tar,°nici Docum. VII. 'Jfi
S. C. S. Officii
205
d normam Brevis Grcgorii XIII sit procedendum, et insuper praescribitur
quibus facienda sit, ibidemque repentur quando et quomodo, prima
legitima uxore renuente vel converti ad fidem, vel saltem cohabitare sine
contumelia Creatoris, possit fidelis secundam ducere. At, si etiam secunda
renuat converti, declarans tantum habitare pacifice, minime licitum est viro
fideli. Si vero agatur de particulari casu, et gravia subsequnntui mala, cer-
tior faciendus est Romanus Pontifex, ad quem recurrendum semper est in
casibus extraordinariis, cum adnotatione omnium circumstantiarum. Inte-
rim standum ent praescriptionibus Synodi Sutchuensis et facultatibus .1
S. C. de Prop. Fide eidem Vic. Ap. impertitis. Cumque, ex eis quae habet
Vic. Ap. in tertia secundi dubii quaestione, videatur inniti Apostolicis facul-
tatibus dispensandi cum infidelibus plurcs uxores habentibus, ut post bap-
tismum, quam ex illis maluerim, si etiam ipsa fidelis fiat, retinere possint,
nisi prima legitima uxor voluerit converti, atque in hoc casu sufficere, ut
interpelletur num velit converti, S. Congr., antequam propositae quaestioni
quidquam respondeat, eidem Vic. Ap. scribendum censuit, ut alferat
rationem dubitandi circa usum earumdem facultatum. Si ' ero agatur de
legitima uxore in captivitate detenta, etsi repudiata ab altero viro, instru-
endus erit neophytus, ac monendus, ut debitam interpellationem jton omit-
tat, 2 qua tantum dispensetur s: adsint supradictac iustae causae, servatis
stmper servandis. Aliunde, respondente captiva muliere (supponitur legi-
tima) se velle aut convert' aut cohabitare sine contumelia Creatoris, eam
a quocumque venditam redimere non negligat, si ei suppetunt media. Nun-
quam vero coniugi converso licebit eam vendere, etsi mendax in suis polli-
citationibus reperta fuerit. Verumtamcn, si pars infidelis, etiam post longam
cohabitationem cum viro converso, nedum converti recuset, sed insuper
tentet fidelem pertrahere ad peccatum, vel a viro iniuste divertat, aut alias
ine^t nuptias, poterit conversus uti privilegio in favorem fidei concesso, ac
matrimonium cum alia muliere fideli licite et valide contrahere.
Praeterea vetitum omnino est christianam nubere pagano: quod si, prae-
ia dispensatione disparitatis cultus a S. Sede obtenta, quandoque eiusmodi
•itnmonium fieri contingat, notum est illud indissolubile futurum quoad
inculum, et solum aliquando quoad torum posse dissolvi, si inotiva cano-
ica adsint a iudice ecclesiastico agnoscenda. Nunquam proinde, vivente
ito illo infideli, licet concubinario, poterit christiana mulier secundas inire
uptias. Si vero agatur de uxore pagana alicuius pagani concubinarii, quae
invertitur , tunc facta interpellatione (ut supra), si renuat converti aut
dubitare absque iniuria Creatoris, ac proinde desinere a concubinatu
i,J1 sme iniuria Creatoris certe haberi nequit), poterit uti privilegio in
'orcm hdei concesso,
Generatim, si coniugis conversio praecesserit matrimonium cum infideli,
*ev i.a dispensatione Apostolica initum, nullo modo illo frui potest privi-
m favorem fidei concesso; si vero matrimonium praecesserit convcr-
ae[ti, tunc pars conversa poterit uti eo privilegio, servatis servandis,
^ dictum est. ' ^
Animadvertendum est etiam, quoad impedimenta dirimentia, ign
inran-
206
Curta Romana
tiam invincibilem aut bonam fidem haud sufficere ""
matrimonium. Etsi quandoque (quod tamen raro credendum* C°ntrallJI*
illa ignorantia et bona fides excusare valeat a peccato ta *** W ^
efficere potest matrimonium validum quod obice diriment "fT nUn<}UiQ
Hinc si quis transeat ad alias regiones, et ibi edoctus et banti?!™ ^
duxerit Christianam, omissa debita interpellatione primae UX<^
sss n st"
tfittarssssrs ssittr*
consulvmh probati auctores. Quod si nihilominus difficulfaLs
suboriamur, tunc recurrat ad S. Sedem, enucleatis omnibus drcummll”
prout dictum est. circumstanti^
[Collectanea S. C. de Prop. Fide vol I n , ,,, i-r . . .
dis, vol. XXVI, p. 70-73). 1 ldc» VQ|. *»n. 1114— Cf. etiam ActsS. St
932.
s. C. S. Off. (Portus Aloisii), 1 atig. 1855.
Voirilcs “ 'U‘“ «JJ* * f~~mm
respectueusement \ V F V » 3 me® LLcles,astiques; je Ies soumttj
ordonne cc q.fi suit: * ^ ^ ,eS »PP™>™ '•]*
demande 1 ’assistane^°rne aurd’t cte assistec d’un pretre, ou qui aunif
ecclesiasti que. Voili Ia nrem^* * !'heure fle ia mort’ re?oivc la sepulture
ce pays-ci d 'agir autremLt T /f * K Crois qu>il m imPossiblt; dans
meme a Phcure de h rr^rt a -^V aV°,r cnerch(5 * sc reconcilier a lTghie,
sante pour autoriser h ' i01t Ctre r*garde comme une reparation sufii-
au trement. ]’«tp{rc donc * fcciesiastique, et je noserais pas frirt
2* Que si le corns d’i ^ K. approuvera cette premtere riglc.
on nc le re^oive n;\s i |* : ™a,«nn detunt etait porte a la loge massoniqur,
rigourcusement tuum rn31s au contraire, qu’on doive lui refuso
. 3- Que pour admeitee 1**^*?'°"'* eccldsiasticIue- .
doive extger rigourcusement i f ^mmumon un Iranc-ma?on le clergt
cc que le ma^on peut f 2. * ‘lt)aru'onne k j ama is la societ^ ma^onique.
Lt de le3 aider a sc m tinr a,nS cn Cessant dc frequenter leurs logo
4- Que qusnt au ^a ' 1 1
mavons, qui ne veu| n ^ ma,'isge, le elerge doive agir avee Io
1 aflt a%<c protestants d ai? 0nncr leur fraternite criminelle, cotmw
Je "e vois pas u pitiblS u?. de "“*«*«« mixtes.
ppmuvera toutes ces instructh L faire autrement, et jespere que V. £
’ q? ‘|,existe Jans cc diocese T T** J*“ donnt-ies a mon clerge. V. B
f . C cut- et» s> nous mettons ? °'S qU‘ rende«t ic mariage valide au*
dl n;P,mX St conte,«eront du " ‘rQp d’cntraves au mariage ccclesiastiqut,
d3nS concubinage, Mais CivU tout “ul, ft rivront air:
c quesuon bien sdrieuse que je soumrt
207
S. C. S. Officii
Siint Siege, le priant humblcment de m’accordcr une reponse pour Ia
directiori de ma conscie n ce. II sagit toujours dc franes-ma^ons. Les Bulles
de SS PP. qu* excommunicnt les franes-ma^ons n’ont jamais etd promul-
raees ici d‘unc manidre solennellc pas plus qu’en Angleterre; mais comme
^gle generale, mon clerge a exigd, quand un ma?on se presentait au tri-
punal de la Penitence (chosc cxccssivemcnt rare), qu’il abandonat Ia franc-
maconnerie. Cepcndant un de mes pretres affirme qu’en France les confes-
ieurs admettent a Ia sainte dable les franes-mapom sans lcur demander cc
qu’ils sont, pourvu qu’ils soient de Ia bonne foi: et ce pretre a agi ainsi
a Maurice dans quelqucs cas. Maintenant le Saint Siege a repondu le
5 Juillet 1837, et le 27 Juin 1838 aux Vicaires Apostoliques d 'Angleterre, 1
que ra&fcolution donne aux ma^ons dans quelque partie du monde que ce
scit, est illicite et invalide. 1 ^n de nos ma^ons de Maurice qui faisait Ia
Communion paschale depuis quelques annees, et qui etait, je le suppose,
dans Pignorancc et la bonne foi, avant appris que les nra^ons sont excom-
munies, et qu’il devait les quitter, s’il voulait recevoir la S. Eucharistie,
j preffre la ma9onnerie a la religion, et cette annee il n’a pas fait la Coni-
munion paschale. L/absolution donnee a celui-ci iorsque il ignorait le mal
dc la maconnerie, cst-elle valide ou invalide? Il y a quelques autres person-
nes, mais pas beaucoup, qui se trouvent dans la mime position. Je supplie
V. E. de vouloir bien me donner une decision, et une solution dc ce cas.
Ji. Erninendssimi I)D. mandarunt respondi per S. C. de i'ropaganda
Hde iuxta adnexam Instructionem, et dentur decreta:
hria Il \ 2 Dcc. 1840. * — «Ad dubium: An liceat celebrare parentalia
ct ecclesiasticam sepulturam concedere iis qui ante exitum receperunt
sacramenta, attamen sectae massonicae nomen dederunt, et in feretro
«retinent sectae eiusdem emblemata : Emi decreverunt respondendum :
«Affirmative, servata forma decreti Innocentii III, Cap. A nobis, de sent.
rcxcom., et dummodo appositio emblematum demandata non fuerit a defun-
v’o post receptionem Sacramentorum, vel ab eodem fuerit revocata, et
amoveantur stalim cognita eorum appositione, et omnino ante associatio-
nem cadaveris. Moneantur confcssarii loci dc obligatione exigendi retra-
ctationem ante sacramentalem absolutionem ■.
Feria V. die 5 Iulii 1837. Proposito dubio: « Utrum in quaeum-
|]uc orbis regione hominibus liberorum muratorum societati aggregatis,
icct emissi iuramenti cos poeniteat, sacramentalem absolutionem licite
'aut vabde confessai ius impertiatur, priusquam ipsi absolute et positive
praedictam damnatam societatem in perpetuum relinquant ■; Sacra Con-
gregatio S. Officii respondit : Iuxta exposita non licere. Cum autem natum
dubium: «Utrum verba illa non licere includant in casu exposito
'tiam ‘nvaliditatern absolutionis»; Feria IV , 27 luntt 1838 l.mi DD. di-
runt respondendum esse : Affirmative iuxta Constitutioni s Aposiolwa*. 3
1
1
1
N. S77.
cr- N. ss4,
Cf \.
2o8
Curia Romana
Quoad dubium de validitate absolutionis impertitae "
societati massonicae ignoranti pravitatem huius sectae FerialVt
ii.mi decreverunt: «Vicarii Apostolici privatim vel*pcr se V(.\ * ^ 'h
* benevisos, nomine S. Sedis etc.. 1 Instructio Iilme ac w
Ex epistola quam superiori anno ad S. C. de Prop Fide m ‘}°'nini "
liquet quo studio ac pastorali zelo flagras tam in procuranda' t'
commissi salute, tam m tuenda SS. Canonum observantia i' 2
Prmcipio siquidem spirituali tuae dioecesis incremento merim
de re haec suprema Congregatio plurimum in Domino gmtulitur * ?
destinis societatibus ab Apostolica Sede toties dlnatis Srf
perturbationes et scandala eiere. atque salutares Ecclesiae lee«tfri "
moliuntur. At cum ea sit militantis Ecclesiae perpetua vicis T
Petri navicula nunc tranquillitate fruatur, nunc ureentibm fl -i "1“
lactata pericli, ctur, praecira passim occasio su^pcS h ti ~ T
sti ovibus proferendi pastoralem zelum quo et ea nossim ^
hecre et expedire prudentia dictaverit et in A i - P . amplecti quai
Iium valeant efflagtare ab 2v k dub”S rebusc!uc ardu«
tatem. Optimo S^siltTbtTsr^' q"e p0scen,ib’* P™1*' «*
sepultura sive dandi vnt f.-,» i . nuper exorta tum dc ecclesiastici
cti turn praesertim t eSarida n* qui proscriptis societatibus sunt addi-
sin, Qu™u«m%Trem0n,mK P^dP«i0"«. »<1 hanc S. C. delsn
ex ApLiicii c21 i^KP0nS,O"',:',S Ciusdem S- C. alias datis, atque
qua ratione enuntiata Hnh’ U* SUPf r UL re sapientissime editis late pateat
directe adiunccre tum uro m ™“Cean Pl,sslnC' ifbet nihilominus aliqua
«teri, qui in cxc„i“„lP f?0" enodatione, tum insuper a,
quam inoffenso prorsus piTinV™ '“Um adli,boran,• "o”»»» habcanl
Norunt profecto n! P qui Poss,nt et debeant,
tibus nedum tcmoonli ®ra' *^s*ma damna quae ex clandestinis societa-
animarum saluti a ICaC tranqui ditati, verum etiam spirituali
« Leo XII) s existunt acerbissimi?1? lnferuntur- " InJe enim (ut loquitur
1 vexatur, et quas sine dolor > * am,*ates» quibus Ecclesia fere ubique
1 tuus. Impugnantur imru°lC' '*m” Sine moorore commemorare nonpossu-
rta, cius dignitas extenuatur t'!®ime sanctissima eius dogmata et pracct-
" fru> deberet, non perturbati ’ P?X 13 et Wicitas, qua suo quodam iure
ut probe nosti, \postolica Sei - omnino evertitur ». Quamobrcm,
r?/Crtls’ *lua exbortationibus ** ^Ua 1,lc>'cbcis doctrina ac pastorali unctione
Christi oves avertere, atmic nunquam destitit ab huiusmodi societatibus
tes, suprema sua auctoritate ejc*fcmum exitium Ecclesiae minitan*
ac m primis maiori excommim;,-*!?051™ ’ 'n^*ct’s insuper gravissimis poenis,
c aratione incurrenda, a qUa 3 _ mlotle rcservata, ipso facto absque alia de*
P^r quemquam nisi per Romanum Pon-
1 Cf. v,.
1 Bulla o
* Bull i O, i#| , ,f* {
* Ita Ctcr xil iiuLi •VVn“ ,8*5>. - Cf. N ,«
Pim vil EetlL (Gf N \
Benedictus XIV, Provida! C
graviora (Cf. N. 481); Piuj I
S. C. S. Officii
209
ritirem practerquam in articulo mortis constitutus, absolutionis beneficium
valeat obtinere. . , . ,
Quae cum ita sint, nemini dubmm esse potest qum transgressores in
hanc gravissimam poenam inciderint. Qui enim post habitam harum con-
stitutionum notitiam, vel proscriptis societatibus nomen dare praesumunt,
vel ah tis omnino recedere detrectant, hi profecto in re gravissima Eccle-
Sitm n0n audiunt, eiusque auctoritatem contemnunt; merito igitur plectun-
tur, cum, supremi Pastoris Christi iudicio, tamquam ethnici censeri debeam.
Praedare S. Cyprianus gravissimam hanc poenam spiritualem gladium
appellat, 1 quo superbi et contumaces necantur. Quo etiam fit ut nedum
bonorum spiritualium communione, sed, si contumaces ac obstinati deces-
serim. etiam ecclesiastica sepultura priventur.
Verum cum Christi Ecclesia divini fundatoris spiritu instructa nihil
magis exoptet quam ut devii, deposita contumacia, tandem aliquando ad
ipsius sinum redeant, ideo, quemadmodum etiam in articulo mortis pos-
sunt per contritionem in Dei gratiam redire, ac internam cum membris
mystici corporis Christi communicationem adipisci, ita, si clara dederint
resipiscentiae signa (quae passim a docto ribus enumerantur), - possunt
etiam post mortem ab ecclesiastica censura absolvi, ac subinde (si casus
excipiantur a iure praescripti) 3 etiam ecclesiastica sepultura donari. Id
luculenter declarat Innocentius III, cap. A Nobis est saepe quaesitum , de
sent. excom., ubi statuit insuper quo ritu sint absolvendi qui obtenta, prout
creditur, gratia apud Deum per contritionem, per externa resipiscentiae
signa excommunicationis vinculo exsolvuntur. Hacc autem locum etiam
sini vindicant, si quando defuncti corpus m aulam massonum (xulgo Lvi*-
£jo, Loge) delatum fuerit. Etenim, si extrema defuncti voluntate id accidit,
procul dubio ecclesiastica sepultura carere debet, cum, ut praefertur, obdu-
ratus nbierit. Si vero perversa aliorum opera contra defuncti votum, quippe
qui cum veris resipiscentiae signis decessit, neque absolutionis beneficio
pnun debet, nec ecclesiastica sepultura, prout cx doctrina nuper expositi,
l' cv hh-crcto 1 huius S. C. clarissime eruitur.
Quamvis vero cx bis quae hactenus dicta sunt ultro profluat solutio ad
Y *!uae sacramentorum participationem respiciunt, atque in primis itum
‘ fr' wratores ceteriquc huius generis sectarii ad absolutionem in sacr.i-
JnenJ° Poenitentiae, atque ad S. Syna.vim admitti possint, nihilominus uti-
113,15 exrers non erit aliqua pressius adiungere. Ut autem silentio prac-
«riaritur ea quae a sacris canonibus generali regula praescribuntur. Romani
Witifices qui Christi vices gerunt in terris, in memoratis constitutionibus,
quanim ':lm uotitia ubilibet propagata est, conceptis verbis docent, et cre-
( edarant eos beneficium absolutionis a lata censura obtinere haud posse,
-1 in articulo mortis, vel ex Apostolicae Sedis benignitate; atque in
aque casu cautum est, nc confessarius absolutionem conferat, nisi prius
, I' ^prunus, Epist . 6a.
, aSnanu», tit. i8, f), Srpui
' nP‘ wAfttiam, tn />, t<
V° Fxfom
(itura, t\ , 12, 13* I erraris,
,, m it( fomeatntntii . Hcncd- XIV, lh Syri*, hb <3, ^
*crel'2J IVt 2 Decembris 1840.— Cf. N. 884
lK> n
I
1
210
Curta Romana
retractationem emiserint, ac certa dederint resipiscentiae sicn- 1 1
gravissima ratio ex iuramento a massonibus praestito depro ^
nedum ecclesiastica lege, sed divina prorsus ac naturali danui ^ ^
* enim? inquit Leo XII, 2 nonne nefas est iusiurandiuii, quod ^
« pronunciandum est, veluti vinculum habere quo quis $e atp
* caedem obliget, et ad eorum contemnendam auctoritatem qui " ^
■ Ecclesiam, vel legitimam civilem societatem moderentur, ius
« cognoscendi, quibus illarum salus continetur? Nonne iniquissimum3 'rt
M gnissimum est, Deum ipsum veluti scelerum testem et fideiu«nr„ J
xlare? Rectissime Patres Concilii Lateran. III inquiunt Can. v.
u dtcenda suni iur amenta, sed potius periuria , quae contra utilitatem tlrh*
" stteam et Sanctorum Patrum vetiitmt instituta. Et intoleranda est c J-
* cx hls *;omintbus impudentia sive amentia, qui cum non modo in cor*
“ su?’ sed f,am PaIam dicant Non est Deus, audeant tamen iusiurandum
* ex,§ere ab ns omnibus quos suas in sectas deligunt ».
Quamobrem ubi primum confessariis Hiberniae et Angliae ex Apostolia
indulgentia per Episcopos facta fuit potestas absolvendi poenitentes p
damnaus societatibus adhaeserant, haec tria sapienter praescripta («1
tLn l C°n an‘ seri° monerent suos poenitentes ne clandestinis antrec.
nibus nomen dare, carum conventicula adire aut favere praesumerent;-
'r pertinacibus sacramentalem absolutionem denegarem; - Ut vere
casuirihnr 5 V* > mCUrSa CXC°mmunicati°ne absolverent. Atque in hoc tantum
Ce - .. Ul (^PPor^unii potestas, 3 quemadmodum confessariis tuae dioc-
quc intf»li;V ^ a " Postobca Sede tribuitur. Quae cum ita sint, facile quis-
consemii n C- n.ettun,em ex massonibus absolutionem, de qua agitur, pwk
relictis* nom ' cPos,ta contumacia, atque clandestinis societatibus omnino
vere ifimiP insuP<;r ex confessariis posse nisi vere resipiscentes .ibso!-
ac indulgentia ° mortis» veI extra ex Apostolicae Sedis benignitate
tali bona6 fide dubio' si fortc> nimirum, possit aliqui!
adseriptus tamen °rant1,1 Hborare, ut quamvis proscriptis societatibus
lutus censeri valeant ^ CenSUra rescrvata immunis ac proinde valide abse>-
fide relictus ne cr' mClS! nuH*ni retractationem emiserit, utpote qui,
tent chndestinae so^ietaf01 qvU!cm de Pcriculis erroribusque quibus sa
potest; peculiares enim ? ■ ** Cmm generalis regula super hac re tradi
atque pro earum vari a<j*1 circumstantias oportet sedulo perpendere
mam sumere dumm!/lC 3 auct°ribus probatae doctrinae indicandi nof*
ea quae, tanta se
mam sumere dumm i eionous probatae dod
tent larum gravitate. in prae oculis habeantur
per accidere deinceps _ °nsbtutionibus Apostolicis decernuntur. Id ins
cepto teneantur serio m” poterit, cum confcssarii Apostolicae Sedis pra
nomen dare vel favere nra Pocn‘tcntc$ ne clandestinis aggregationib
retractationem, prout in ,CSUinam’ atque debeant ante absolutionem exige
^cretis, quae tibi transmittuntur, apertissime tr
tonsi», A post ,i j
1 O,», et decreta
\)uo grat-toTQ v
• -n. : £|
21 I
S. C. S. Officit
ditur. Quod si, nisi resipiscant, indigni prorsus censeri debeant qui absol-
vmtur in sacramento Poenitentiae, potiori iurc ab Eucharistica Mensa sum
arcendi: qua enim ratione ad Sacramentum unionis et pacis admitti pote-
runt hi qui nunc clanculo, nunc scriptis et aperta vi, Christo eiusque Ec-
clesiae bellum indicere, eiusque dogmata ct tranquillitatem evertere fundi-
,us moliuntur? Pro externa vero agendi ratione, haec locum habent, dum
icitur de his qui notoric damnatis societatibus sum adseripti: occulti enim,
probe nosti, si publice Eucharistiam peterent, non essent arcendi, cum
t: ipse Christus Pastorum Princeps Sacramentum sui corporis in suprema
oena proditori haud negaverit. Quod attinet denique ad matrimonium, in
quo una contrahentium pars clandestinis aggregationibus adhaeret, cum
usque adhuc Apostolica Sedes nullum generale decretum super hac re
tulerit, oportet ut pastores caute ac prudenter se gerant, et debent potius
in casibus particularibus ea statuere quae magis expedire in Domino imii-
averint, quam generali regula aliquid decernere. Certe boni pastoris par-
tes erunt, quantum sine clamoribus ac scandalis fieri poterit, hujusmodi
ctmnubia impedire. 1 Confessarii praesertim in sacramento Poenitentiae qua
instructione ac consiliis, qua adhortatione, debent poenitentes graviter ad-
monere ne tali periculi se ac futuram soholem temere exponant, cum ni!
boni faustlque cxpectari possit ab co qui ')ci eiusque Ecclesiae leges tam
inique contemnit. Quoniam vero, ut exponis, denegata facultate contrahendi
huiusmndi matrimonia, nonnulli passione forsan abrepti, parochi ac testium
praesentiam negligerent, initoque tantum contractu civili, vitam in c ' : bi-
lutu degerent (quod ubi viget decretum Tametsi Concilii Trid. 1 veri- unum
e>[), ideo urgente necessitate, pro casibus, ut dictum est, particularibus
iteris ea decernere quae magis in Domino expedire indicaveris. Oportet
denique ut nunquam ab oculis excidant Apostolicae Sedis sapientissima
instituta, quae prout cunctis Ecclesiae Pastoribus est regula veritatis, cun-
■liS identidem praeclara praebet pastoralis mansuetudinis ac prudentiae
Anupla. l.t nc remota proferantur, praestat animum adticere ad ea quae
'Upcnoribus annis super hac re gesta fuere: idque eo vel magis quoniam
'■'■n, dc quibus hactenus actum est, eadem ferme sunt ac illa pro quibus
11 *nfi!'ai Hibernia, et alibi acriter disceptabatur, quaeque tandem ad hanc
upremam Congregationem fuerunt deducta. Post sedulam itaque investiga-
wnem, resolutiones seu decreta prodiere, tum ad enucleanda dubia tum ad
andas animorum perturbationes aptissima. Transmissis vero huiusmodi
ceretis, iniunctum fuit Episcopis ac Vicariis Apostolicis ut privatim, no-
r'in* Sedis, eorumdem exeeutionem confessariis praeciperent; quando-
!Ue msuper, nc perturbationes in Ecclesiae perniciem suscitarentur, adiecta
a Causula nt n «..Ul: : OiumMnitr otia
E t>r,eiUI *udirc verba Leonis XII, Bulla Quo graviora (Cf. N. 4S1); aic porro Ponti-
• “Colicos alloquitur: • Cognoscant (fidele*) per vo* sectariorum dolo*, ei
■ et ma • * !*!er’t'a c°*i corumque consuetudinem cavere debeant. Horreant vobis .lucturibus
M^a 1 tr,s eorum doctrinicnii qui nanetissimu itligionii nostrae mysten», et pima-
t o r Pffcecept* irndent, omnemque tegitimim patestutem impugnant •.
^ WtIV. d, „/. mamm„ ....
2X2
Curia Romana
polles pastorali prudentia, privatim nomine S. Sedis confeZ~~-~
cesis praecipies ut sedulo obtemperent, ac omnino adltttZVl?' lS*'
tum m memoratis decretis, tum in hac epistola continentur 0 li “ ^
publtcentur. I lurimum haec suprema Gmgregatio in Domino coIs?'E
tah prudenti oeconomia, ac insigni tua, Illme et Rifte TW hdl1 *
tudine devicti, etiam devii, relictisque damnatis aggrceationibu^T'
tandem al, quando Ecclesiae ac Pastorum vocem subn^sse ac ^
[Cn Ilee Linea S.C. dc Prop, Fide* vol 1 n i r iA c1 c i
dis. vol. XXVI I. p. 576-582]. ■ ‘um A™ S.S,
933.
S C. S. Off., 5 sept. 1855.
nMCT m .Thib€tensis Imperii quibusdam provinciis frequens sit simula
communicabilera tnissionariis facultatem dispensandi ^m LtnS
nem chrtsttanam profitenti. u, eum viro, q.5 vui, fide^S. Z
DnRar,ldUraUdi'rrela?™e.SUprascripbte instantiae urutcumEE.iclIR
fqu«"dtt m? r!‘m InqU,SI,0nJm ^ffragils. interpellato vim legitimo
tia ex^„L7Ju,uti™i qU1,CTUS.renUa'' b'Z' annui,
mulier baptizata ducere vateat ^uZ* vi*™ hUOa<1- polyamln“’ "“"P
baptismum. * 1 a virurri benevisum post susceptum
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. „,7).
934.
— -m ■*
s. c. s. Off. (Coreae), 12 sept. 1855.
t. Sequens casus hic occurri f. « v *!H
pter morum dissensionem ah ili ‘ ?lul,cr. Pagana viro pagano nupta,
regione frequens est int»r «wcessit, alterique nupsit (quod in
m ■
regione frequens est inter' n™ .Cmccssit* auenque nupsu
siln copulavit. Nunc dicta^3^008^ prmius quoque maritus
cmxe petu, sed nec note^r n|U le.r’ au<hta religione christiana, Baptis
hAAu.au * _ . . au nritntim .V *. . . *
aliam ux
em.\e petit, sed nec J* ''juiicr, aumta religione cJinstia
neque iuxta regionis morem pn,mum niar'tum redire, qui nec vult
tnaritum relinquere a quo nl possctJ nec facile potest secui
mitIlcr- quae via sallis „ ,<>S ^neravit. Humillime postulat
tizan posset, P maneat, vel quo pacto in articulo mortis
2. Mancipia apud infideW
tint, sed herus, servam lhii IICM1 Pr°Prie dictum matrimonium co
~er CUm vivit, ru nT r ‘bens’ Volentcm virum advocat,
ascuntur ad herum pertinent ° . un‘nac interrogato consensu; filii
e nictur, et ad libitum discedit I^ascu lls Vefo advocatus nullo lig*:
1 a ut l emina pluribus successive er
S. C. S. Officii
2I3
'ttio iungatur- Porro huiusmodi fornicarias coniunctioncs nullam veri
patrimonii rationem habere sine tergiversatione pronuntiavi, et, iuxu deci-
sionem hanc, aliqua iam matrimonia ad fidem conversorum rite fuerunt
contracta. Nunc vero, propter aliquorum dubium, humiliter rogo ut perem-
ptorium responsum detur, et quae contracta fuerunt matrimonia, si quod
supersit dubium, quod mihi non videtur, in radice sanentur.
R Ad 1. Iuxta exposita mulierem esse baptizandam, et praevia inter-
pellatione primi viri, prout dc iurc, si renuat, data dispensatione disparita-
tis cultus, matrimonio copuletur secundo viro pagano, servatis servandis,
praesertim circa educationem filiorum.
Ad 2. Iuxta exposita, dummodo in singulis matrimoniis praecedentibus
baptismum non interfuerit reciprocus matrimonialis consensus, acquiescat.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1118].
S. C. S. Off. (Tunkin. Occident.), 9 apr. 1856.
Plurimi christiani superstitionibus implicati satis facile enixis suis preci-
bus apud paganos a superstitionibus agendis se servant immunes, sed diffi-
cillime a pecunia secundum ratam suam partem solvenda pro superstitio-
nibus agendis sese liberare possunt. Omne quod a paganis obtinere possunt
est ut non illis tradant suae pecuniae contributionem, nisi elapso aliquo
tempore post actas omnes superstitiones. Sic agendo illi miserrimi christiani
multum lactantur quod eorum pecunia ad superstitiones agendas non assum-
pit fuit, nonnisique ad usus indifferentes expendenda est, et sic a supersti-
tioni? peccato omnino mundos esse se putant. Num horum Christianorum
talis agendi ratio tolerari potest? Num in eorum bona fide relinquendi sunt,
et ad sacramenta admitti possunt? Ut ita fieri possit multum optamus;
«xus enim multi aliunde satis boni christiani a sacramentis arcendi, in
ptecito relinquendi et aeternae damnationi exponendi erunt.
■ Si tributum, de quo agitur, constet recipi et persolvi a christianis
^ superstitionibus, sed uti impendendum in alios usus indifferentes,
nstianos ipsos ita persolventes, emissa etiam protestatione st nolle con-
0 r/?n ^r° suPerst’tiosis, non esse inquietandos.
1 ectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 1120].
936.
S. C. S. Off., 18 iun 1856.
P
inj]fT1 ^rimonium infidelium cui nullum obstet impedimentum iuris
fuisse ^vj nat^ral’s' s>t validum, ideo quotiescumque moraliter constet
Wr)V 3 c m‘tum, nulla adest necessitas renovandi consensum (in casu
00,8 un,lJs coniugis), neque coniux ad fidem conversus cogendus
214
Curta Romana
est ut infidelem coniugem pacifice ac sine contumelia Creato '
volentem deserat, nisi revera adsit perversionis periculum e^8 C°^'Urt
coniugis fidelis, sive prolis. SIVe r€sp8ctive
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1124].
If
f
i
i'
937.
S* C» S* Off*, Uti* encycL 4 sug. 1856
In Congregatione Generali S. R. et Universalis Inquisitionis h,u,
Conventu S. M. supra Minervam (fer. IV. 30 Iulii 1856) E Ai ae DI)
Cardinales in tota republ.ca Christiana adversus haereticam
Generales Inquisitores, mature perpensis iis quae circa rnnpneftW
menta a viris fide dignis undequaque relata sunt, decreverunt edi pnJL
hteras cncyclicas ad omnes Episcopos ad magnetismi abusus comncscmli.
Etenim compertum est, novum quoddam superstitionis genus m«h ',
phaenomenis magncticis, quibus haud scientiis physicis enucleandis ut*!
isset, sed decipiendis ac seducendis hominibus student neoterici plures L
rrir?' ac ,u'ura dctcgi ****** -.e, TC) P*
nuUcT P 1« unice a magnetiaatoris nutu pendent L
Uae um hac de re a S. Sede datae sunt responsiones ad peculiares cs»
TUam «K? «I* -Perimenta, quae' ad finem
nantur- unde in ■i-.n-c™’ no1? 1 ^«hitis mediis adhibitis assequendum, ordi-
C“lbuS <1<jcreturn est Feria IV, 21 Aprilis 18,1.
modi err,',iVnTrlv°“' “'T'"") nan lictre- Similiter quosdam libros cius-
tio Verum ouia n"^* ,ssfm‘nantes prohibendos censuit S. Congrep-
lii ,847. r',, P modum «P*1» sic statutum fuit Feria IV.zSIu-
explicetur Iidtudo*Tut ' Quamtiuam generali hoc decreto satis
crevit hominum malitia m aut abufu magnetismi, tamen adeo
sectantes magna Cum „«■ Cfi ccto hcito studio scientiae, potius curiosa
ntemo, ariotandi divinandi™™ ia?tlira *Psi«sque civilis societatis detri-
Hinc somnambulismi et / Pnncipium quoddam se nactos gforitntu;.
illae gesticulationibus nimJ™ miu,tlonis* uti vocant, praestigiis mulierculae
conspicere effutiunt, ac d CmpCr verL’cundis abreptae, se invisibilia quaequr
tuorum evocare, responsa6 'P83 rcbPonc 8ermoncs instituere, animas nior*
id genus superstitiosa excre^*^0’ ^0ta ac I°nginqua detegere, aliaqut
stum sibi ac dominis suis V*? 3U^U Eemerari° praesumunt, magnum quaf'
quacumque demum utantur^'11311”0 Ccrto consecuturae. In hisce omnibu*
sica ad effectus non naturale**1^' V<^ *bus*one> cum ordinentur media pby-
urn contra honestatem monim^?6^^ ^eccPt*° omnino illicita, et scanih*
vih societati infestissimum , ?,tUr atd tantum nefas, et religioni, et ci-
**« pastoralia sollicitudo, ,2!? Cohihcmlu">, excitari quam mariiw
1 Cf. N. 904.
a ac Zt‘lus Episcoporum omnium,
Qui-
opter quantum, divina adivitrice gratia, poterunt locorum Ordinarii, qua
Lernae charitatis monitis, qua severis objurgationibus, qua demum iuris
remediis adhibitis, prout attentis locorum, personarum, temporumque adiun-
ciis, expedire in Domino iudicaverint, omnem impendant operam ad huius-
mudi magnetismi abusus reprimendos et avellendos, ut dominicus grex
defendatur ab inimico homine, depositum fidei sartum tectumque custodia-
tur et fideles sibi crediti a morum corruptione praeserventur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1 128. - Cf. etiam Acta S. Se-
dis, vol. 1, p. i77_I79]*
938.
S. C, S. Off. (Oregon), 6 aug. 1856.
1, Sc un libraio cattolico possa vendere con sicura coscienza in un
paese protestante i libri eterodossi, come p. c. Ia bibbia anglicana, i libri
immorali, come iebreo errante ecc.
2. Se debbano consi der arsi come validi i matrimoni dei protestanti ,
fontratti sotto una legge la quale permette ii divorzio, essendo disposte
Ic parti a giovarsene, qualo ra in seguito non si trovino scambi evo i mente
soddisfatte.
R. Ad 1. Scribatur a S. Congregatione de Prop. Fide ad mentem. —
La mente e che Ia Propaganda faccia conosccre a Air. Vescovo di Oregon
con quale dclicatezza la S. Sede si diporta nel concedere una qualche li-
cenza nel vendere i libri proibiti, escludendo sempre quelli che sono di
sua natura immorali, e che trattano ex proposito contra religionem; chc non
ostante, attese le peculiari circostanze dei luogo e dei tempo a cui accenna,
nmette alia sua coscienza e prudenza ii concedere alToratore libraio quelle
facolta che credcr& strettamente indispensabili.
Ad 2. Consulat Iiencdictum XIV, De Synodo Diocces., Itb. XIII, Cap. 22.
Quod si dubium oriatur, recurrat in casibus particularibus, expositis oirmi-
facti circumstantiis.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1129].
939.
S. C. S, Off. (Cochinchin. Orient.), 6 aug. 1856.
Aliquoties evenit ut occurramus gentilibus qui volunt converti ad fidem,
^ quia, dimissa prima uxore, secundum matrimonium contraxerunt cum
red" 'enentllr interpellare primam illam uxorem quae non raro pcropt.it
^ cum illis, et cx toto corde consentit ad fidem amplectendam ut in
recipiatur a marito. Gentiles autem nolunt illas recipere, nec con-
de sccundam uxorem dimittere, quae aliunde est etiam parata ad fi-
[^^/JriP^ccteridam. 1 -nile fit ut aliquoties numerosae familiae remaneant
8 ttate. Habeo quidem ex concessione Apostolica facultatem dispen-
2 r 6
Curia Romana
sandi super interpellatione; sed hacc facultas non * uT^TT
supramemoratum. Si igitur E. V. indicat hoc expedire p ‘d ^
peto ut dignetur mihi impetrare a SS.mo D. N. facultatem 5* Clt<r
interpellatione etiam in casu supramemorato, quando srilir « ’Spensant}j is
modo adduci potest ut cum 3ltcra redeat. C Unal>W*nu!b
R. Negative.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1130].
940.
S. C. S. Off. (Zacynt.), 1 apr. 1857.
Se sia permesso ai cattolici emettere il munimento nelle ,w i<
greco (scismatico) per obbligo imposto da! eo verno omlnr ■' C
™mcra che il solo giudice Io imponga, cd il preie ----- V'”1 ”
candde accrae dinanzi al Crocifisso, e senza miniLmenle da ai? “
““ sU'nz'““-. -e «iggai Che la sola e pura sua orcsenra "
momo lo pronunzia da si pooeudo la mano sui Vangdo ‘ ''
praesendr™???™5'" S?isma,icus pistat iuramemo catholico™
[Collectanea S. ^
941.
S. C. S. Off. (Coreae), 22 iui. i8S7.
Mulier ps^nR t .
uxorem etiam repudiavere P^gano expulsa, alteri viro gentili, qui sua
plures habuit filios n;,,,3 ’ an*C 9Uadraginta annos se coniunxit, a qi
audivit, a tribus annis n autem illa mulier, cum de sancta Religioi
cui sc adiunxit, nec itlam^ ■ ■ •*** °Um ^etymis expostulat. Vir pagam
sentit; maritus lepitim., • imittere* nec priorem uxorem revocare cor
mulieris illius saluti nmtS 'T mortl,us «t. S. V. rogo ut, quomod
R- luxu exp^taP r,l Ura S,t' mihi »<■*»« dignetur,
concubinario, nihil obstat n»*** <^38C liberam, et, prudenter separata a vir
[Collectanea S. C. de P ■** 01™jUS baptizetur. • \i|
4is, vol. XXV, p. 708], ^ 1 e, vol. I,n, 1 1 43 . — Cf. etiam Acta S. Sc
942.
Fstalhc S 0tf (Cambodiae). 22 iul. 1857.
,i alia caeremonia Qin,. k J ‘ 'i
auiff!!f k ^<Jvenitritc tempore nl,™ "113 superst itionem redolet quam
SU ,tls in r<-‘giam conveniunt8, accers't praefectos suos qui
1 u 1 ordinatur processio circum n
S. C. S
217
urbis, cum intentione obtinendi abundantiam frugum. Diversae tribu q,Jt_
bas constat populus Regni Cambodiae huic pr sioni distere debent,
ounbodienscs scilicet, christiani, qui ob religionem quam profitemur v.,,
cantur europaei, malacccnses et sinenses. Sic ordinatur processm dicta:
Quinque cumuli frugum recens demissarum in effigiem monti culorum
ixtr.i moenia civitatis extruuntur I unc fit processio, quae urbem ter ar-
cuit, transiens coram rege qui sedet in tentorio iutfta viarn adornato.
Christiani suum iocuni habent in hac processione //< meae nuncupata,
et armis instructi suum ducem sequuntur. Cum vero processio pervenit ad
quamdam portam civitatis, quidam bonzii, in stratu elevato stantes, aqua
lustrali transeuntes aspergunt. Sed christiani eos inclamant dicentes; Si-
nite ab ista aqua; 1105 sumus christiani camque in horrorem habemus. Post
tertium circuitum comburuntur frugum cumuli, ct tunc unusquisque do-
mum suam revertitur. Quidquid hucusque dixerimus vel fecerimus, nun-
quam potuimus avertere imbelles neophytos nostros ab ista processione;
adeo regiam iram formidant. Quaeritur ergo utrum, facta protestatione
at sapra, vel aliter, licite possint milites christiani dictae processioni i mer-
ose, praesertim cum sit locus timendi ne rex graviter in absentes ,:m-
mdvertat.
R. Ad primum dubium super explosione tormenti vulgo mortan , 1 EE.
PP. decreverunt: Iuxta ea quae proponuntur, non licere; et detur R. P. D.
Vicario Ap. instructio P. Consultoris Nerini sub fer. I V, No\, i~~~ a
suprema S. C. communicata Sacrae Congr de Prop F. . Secundum quod
ifnhis tsl huius modi: duas istim bellicorum tormentorum explosiones Jieri. ~
Ad secundum dubium: An christiani assistere possint processioni quae
fit, prout exponitur, ad obtinendam abundantiam messis, EE. rescripserunt:
Non licere, ct R. P. D. Vic. Ap. consulat Bullam Bened. XIV, Omnium
sollicitudinum, 3
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1144}.
b. C. S. Off. (Myssur,), 2
* 4 1
m I
Sciendum est in lniliis, in quibus si\e civ iles sive religiosae celebrandae
Sistit 1 B r JL O"
iicc 7nitateS’ 'n domorum quaedam construi Umbracula (tamu-
dtbet pandel dextrae manus Indi duodecim habere
ict columnas, sinistrae manus Indi undecim tantum habere potest; pul-
■cm.num et maxime necessarium pro coetu parentum amicorunu ue con-
(i.e?'lt0, Q“ot caeremonias observant gentiles, quot deos deasque invocant,
*ionHCO'UmnaS dccbcant narrare prolixius foret. Multa nostri chri-
1 creliquerunt; attamen in tali pande/ unam columnam fere sicut gen-
; Cf- N. g4s
1 Cf v"^' l<llUI1 f dc Prop, 1'nic, vol. I, n > :'>
2l8
Curia Romana
tiles erigunt et habent. Et quia essentialis et praecipua jm
habeatur, illam abolere timui; attamen propter rationes subs" Umulen'!
tolerare reformido; ' sequentes ilj^
t. Materia designata totius columnae; siquidem vel a„ l
specialis arbor requiritur, dum e contra materia aliarum cohimn ^ *
indifferens. ‘Umnarum er
J. Dies plantationis est peculiaris; siquidem ab erectione illi,.,
ad caeremoniam matrimonii essentialem, impar dierum “V"
esse debe. (3 vel 5), dum pro erectione panda p"" Z
numerantur dies. ert tluot et qui
3* ‘^Iomentum erectionis ominosum est; siquidem trentiU « . .
multi astrologos et brahmanos consulunt, dum pro aliis cohw
inquirunt momentum. P umms nullum
4. Nomen illius columnae; nam astrologi coniunctione \«-I
planetarum et siderum observata, momentum propitium
rant, tunc nomen monhourtocombou id est columtvt Draniri. A - .
nullum nomen sie attribuitur aliis columnis P P *'*"“• *
5. Locus erectionis determinatur; siquidem versus ecclesiam sure d.
faciem C mlrenSadebe"rr * ^ « *“<««»>« »
P'an,a,i0n<: USi,a,ae- Gentiles suas habem.
cantant. Multi novem tr. JduClml Tec,tantem. '‘‘antas, et Sah, %«,
ut germinent intra niatn^11*^1 S*miI}ant sPec‘es. lacte et aqua irrigant
sed* in honor,m n„ ”1^7 ' “ SIgnum abundantiae, quidam dicunt,
operatur seminatio* ro ^ v m Ve^ consteMationum frequentissime fal»
berentur precationes S' ** *S CO umna esset indifferens, tales non adhi-
cooperiunt sandah™ ^U9, nrnant' nam ibam pannis rubris et fulvis
appendunt, floribus r' in*Un.t Pu'Verc» pretiosos lapides, variaque monili»
nant. Tandem christian* ^r^,or*3 mouSuo dictae foliis illam cora*
dunt huic columnae q*. iC LPingunt imaginem crucis vel crucem appen-
dam deorum utuntur ™ ^Uns a(lorant vel quibus in honorem quorum*
sciendum est mos aut arbores semper eodem modo gentiles ornare
8. Processiones vel Circuit- . SjsRj^H
nae faciunt. Quando SD 1 us, curn c I i n a tion i 1 1 us venerationis tali colunt*
nam ciraimeunt, ct mcHnSt'Pnm° *?!* ^*ct0 PondeI intrant, ambo colum*
circumstantiis talem faciunt ,0nC caP’^s ^am venerantur; in pluribus alii>
nes crucem respicere* se 1 processionem: cliristiani dicunt tales inclinatio*
patens ct apparens? ^Uls crc^*t inter gentiles, quando crux non est
9* In multis locis.,, w
‘ ed in tali caeremonia cuiiisn,^? umn‘lc alligant ramum arboris cuiusdam.
amu enses, saltem quos cn<m arF>oris ramus sacer semper habetur...
canarenses), maungo arboris SE*?*» talem videntur alligare ramum (sicut
His consideratis, tali coIumJ! ltU,'tUm in extremitate alligant,
superstitiosam, Indos attrihi B ^Uam<^am significationem, vel genti lem,
Crc cvit«enter apparet...
R Non licere, et prudentiori modo curandum per R. P. D. Vic. Ap.
Maissurii ut huiusmodi abusus aboleatur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n, 1145].
944.
S. C. S. Off. (Sueciae), 29 tui. 1857.
Potcstne (diebus iciunii) ratione quacumque v. g. studiorum, hora pran-
dii et collationis interverti ut, more gatlico, collatio sumatur hora undecima,
prandium vero hora quinta post meridiem?
R. Inverti posse rationabili de causa; et consulat probatos auctores.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1146].
945.
S. C. S, Off. (Tahiti), 19 aug. 1857.
Mulier tahitiana matrimonium init secundum legem suae regionis quae
admittit divortium. Mulier illa intendit se uti velle divortii a lege permissi
facultate, si circumstantiae id ipsi suadeant. Revera repudiato primo illo
viro voluntarie, sive coacta, mulier ad secundas, et quoque tertias nuptias
transit coram publico officiali ac ministro... Hodierna die vult ipsa mulier
catholicam fidem amplecti; impossibile ipsi est ad primum virum reverti,
qui pari exemplo ad alias item transiit nuptias, qui non vult catholicam fidem
* ► B *
sequi, quique mulierem, cui postremo nupsit, nullimodc relinquere vult.
f*x altera vero parte sperare haud fas est, mulierem, de qua supra, in con-
tinentia vivere paratam fore. Casus expositus ita ordinarius est in quibus-
dam locis, quemadmodum alter dc eoniugibus quorum nuptiae ad obitum
usque perdurent. His positis, quaeritur;
1. Quid sentiendum de huiusmodi coniugiis initis cum intentione non
wpressa pro libitu divortii?
2. Possunt ne huiusmodi coniuges in bona fide relinqui, moniti tamen
quod si catholici evadant nequeunt uti lege divortii, prout antea fecerint?
3- Ad augendam eanulem bonam fidem, potcstne ab cis peti renovatio
consensus, cum fidem catholicam amplectuntur, et eorum coniugium bene-
^tionc nuptiali ditari?
4- Quae tenenda est praxis ac ratio agendi ad tramites misericordiae,
llt animarum illorum prospiciatur?
5- hxtraneus catholicus non vult vivere nisi in concubinatu cum muliere
v '.t,ana protes tante, sed spe movetur temporalis utilitatis, quae ipsi pro-
c-tn,ct intractum iniens coram officiali civili, et ministro, ac propterva ad
j contractum ineundum procedit, quemadmodum in casu pniect4-
^ n sentio fit. Omnes exteri norunt huiusmodi contrahentium interitiones,
palamque est extraneum virum, dc quo supra, tandem relictu*
\
220
Curia Romana
mm mulierem cui nupsit, et quam uti concubinl^t^
patna, vel etiam m regione Tahiti serio ad alias nuntia» A. '.T Ve ln ^
R. Ad i. Quoties m foro externo rite constet comuees tn,llStst-
tate solvendi vinculum contraxisse, aut cum expressa ren.iA" a.C.Vo,u»*
pactum deducta, matrimonium est nullum. Si vero exnr , " ^ndlt*t,?e ®
de matrimonio pro aliquo casu dissolvendo, apposita ^ \Condi,!5.
aliunde nullum praecesserit impedimentum, standum oro ^ ^ "
ctus: exceptio enim intentionis in foro externo non adndttitur ni'-'™"'
tur, et probari nequit nisi per externam declarationem Cnn i 9l.probt’
Benedictum XIV, De Synodo , lib. i3, cap. 22, ” , °maht **r
* d 2 * Negative, adhuc vivente priori coniuge, nisi de nuflitst
nu antea contracti rite constet, numtate matrimo*
Ad 3, Provisum in secundo.
Ad 4. Consulat probatos auctores, qui data opera de anosmia • ■
\d * « Pr°Curanda i"S<lelium ct haereticorum salute scr p e ‘7'1"
coniuges contraxisse ficte- vel non,,;-' r t , , f externo huiusmodi
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I. n x 147J ^
946.
S* C' s* instr. n. 1858.
^cnp.ionuL ^ZbZTh^IvT^^- * *—
Iudcx ad hoc deputatus nrll v , ? M,S°rat,0ne *)• 1
illa erunt, fieri debent miK ^ ^a'>eat <Ju°d examina, quaecunqut
Iis’ vel altera persona delegan^^m^^^ et. canccifarius curi*lc episcopi-
acta scripto tradet fart i • *7 interrogationes, responsa, et quadi tat
sonae iudicis coram qU0 c T' adn0t*ltione m«nsis, dici, anni, loci, et per-
nandi. n Cluntur *lc'a* nec non cuiuslibet testis exami-
1 *ti *
' 0lIlguiatim audiantur ** * c
nomine, vel cum simn ■ ' Lt m "nc examinis se suosermam propr
. Primus ille con"7ufcm, ',Uat'm,s sim
cis arbitrio, prudentiae et - ^ a.ctor cst m causa. Interrogationes fati
rnuditate sequentes tradunt,^®*0'18! re[,ncIUuntuc: attamen pro cius cor
iJommo iudicavcrit ad faa ’r, ’ qU‘bus alterae abdantur prout melius 1
rum' ' ^ quanto tempore c'.*11 ' entatcrn niagis magisque eruendam, nimi
parentum consensu, sponte ° co8noverint sponsi ante matrimonium; s
n< cte in eadem domo, eodVmri?11^3 °^untate iMud inierint; an in sequem
contugalibus ultro libenterquA * Cubiculo> et toro cubaverint, officiisqu
^vennt; an ipse exanuS ^^ dedc,int: an matrimonium censum
ummare nequiverint, liCct 8nosc«u, vel suspicetur causas propter qui
1 Cf. x 3lg CTJtts v*cibus etiam in sequentibus nocti.
221
S. C. S. Officii
bus aUsi fuerint; an id contigerit ob nimiam angustiam cunei mulieris, vel
ob immodicam sui penis crassitudinem, aut propter debilitatem, ita ut nulla,
vf| parvi momenti fuerit erectio; an, quae, et quanto tempore adhibita
luerint medicamenta, et quinam fuennt effectus; quamdiu simul vixerint
et condormierint; quis primus alterum coniugem deseruit, et an etiam aliae
causae accesserint; an et quibus parentibus, amicis, vel vicinis secreto mani-
festaverint quod matrimonium non fuerit consummatum, eosque singilla-
tim nominet. Haec vel similia etiam ab altero comuge requirantur, ut an
inter se apprime conveniant dignoscatur.
Deinde testes qui ab ipsis coniugibus fuerint recensiti, seorsim examini
subiiciantur. Prius vero eorumdem parentes audiantur, uti praesumptive
magis informati; postea vero famuli, et viciniores. Si quis illorum obierit,
vel longinquas regiones petierit, in actis innuendum ent. Interrogationes
autem sequentes proponuntur, sed immutandae pro rerum adiunctis.
An cognoscat coniuges de quibus sermo; an sciat utrum libenter mutuoque
affectu sese copulaverint, condormierint, ct matrimonium consummaverint;
an sit instructus quibus de causis consummare nequiverint, et an, et quid
ad illas amovendas experti fuerint; utrum et quae conquestio inter ipsos
extiterit; quaenam sit fama tam apud se, quam apud alios de hac praetensa
non consummatione.
.Singulorum testium absoluto examine, duo saltem ex celebrioribus civi-
utis physici medicinam et chirurgiam callentes seligantur, corpus viri tnspe-
Ctuft super eius potentia ad coeundum cum muliere, maxime virgine, nec
ille physicus praetereundus qui lorsan antea fuerit adhibitus ad viri incom-
moda medenda. Animadvertendum autem, ut mediis utantur licitis et hone-
stih, et perscrutandum praecipue utrum illius virilia sint iuxta naturae leges
iccuraic conformata: nimirum an penis naturalem habeat dimensionem,
prmnptamque erectionem ad coeundum necessario duraturam; an aliquo
m.irtHi fuerit affectus, a quanto tempore, ct cuiusnam characteris; an fi-
)rjc w,mpactac et consistentes, seu potius flaccidae lassaeque sint; an testes
&I11, naturalisque magnitudinis, et utrum aliquo vitio laboraverint, vel
‘l1iuc Inorent; quo in casu morbi characterem, et causas investigabunt;
«i vetus, vel recens, naturalis, vel acquisitus, ct an curabilis, nec absque
utis Periculo, — Quibus omnibus diligenter inspectis, singula sub iura-
mento scripto tradent, et quid ipsi sentiant de viri impotentia, an ucqui-
vel ingenita; absoluta, vel relativa tantum, ingenue fateantur miltaqiu-
rel,«a abigendi ratione.
&!te °r^L S msuPtT mulieris, sed maxime illius genitalia membra .1 duabus
: . otl'tetricibus in arte et praxi peritioribus ac bonis moribus imbutis
P- annir, adhibito prius mulieris balneo, si necessario praemittendum
■ 9lc’ c| ‘Psnc judicaverint. Accurate observabunt signa integritatem mulie-
onstituemia, nimirum conformationem partium, iuncturam, duritiem,
Vfl 0S!tatem, et colorem; an hymen sit integrum, vel confractum in totum
cxt - ',ot' in casu an et qua naturali causa, scu potius e congressu
rn * c‘|rPoris contigerit; an myrti formes carunculae inveniantur, e:rum-
a?nitudinem, numerum, et conformationem, aliaque signa ab arte
222
C una Romana
tradita integritatem aut corruptionem mulieris conati tuentiTlITT'
ciant. Deinde unaquaeque seorsim smgu ■*. quae repererint. .uh. l in*
ludto, et a cancellario scnpto fideliter tradenda, distincte V cran*M
ipsae sentiant de illius integritate declarent. Earumdem denJ-v”’ **
dictis physicis examinandae tradantur, ut decernant m.m I' T* pr;;
integra habenda sit, atque matrimonium non consununatumT 1" ***
Verum st aliquod dubium adhuc explicandum supersit nn™ '
physicis concinnatis interrogationibus, iterum obstetrici-, exaSh* *
nihilominus anceps peritorum iudicium permanserit, eorpus ^ l"8
ipsis inspicatur, adstante vero matrona antiquae virtuti, nullim! "
Pont obnoxia, et ab Ordinario designanda Expleta invnZ- • °“P-
dabunt physici singulasquc proferent rationes quibus imtt^' '" *?
innititur, M ‘psorum sententu
Praetereunda tamen non erit investigatio super qualitan- wn'„ r
eorumdem parocho vel alia nmK i »*- " antate testlum audito
Omnibus superius recensitis diligenter ab Ordinario colIccTT*
947.
S. C. S. Off, (Pondichery), 20 iun. 1858.
pagwZelbujuens, XriZZ?U5; Pr°PtCr T°“e dcfid':n,iam i
petiit, inibique iuxta mn P mciae pagum circiter 30 leucis dista
Srios™ ZtZ T trib,1S CUm pucU.a *“«SB ™dccin
maritum maneret nriM contraxit. At, licet dicta puella
lis, supradictus gentilis Drnm ! * fUCnt 1UXta reSionis existimationem 1
magnatibus tribus diin£«£f P ^ Causam nobis ignotam, suam uxorem 0
suum in pago vicino mm ’ ^Uljm n* talem pagum repetiit, et post red
recepit, de matrimonio c,,!!ierCIVm Vltae *la^5en* cum chriatianis, Baptisi
tionem secundo me rC‘at0 nihiI dicens- Anno post Baptismi re
nihil dixit de matrimoni .pUe a Christiana matrimonium contraxit,
fecit, lamiam tres liberos *** ®CI?ldl,ate contracto, neque interpellatio
praeterito puella, uu;im f nui}c nubet ex muliere christiana. Anno au
Baptismum recepit et nun ^ matr‘mon'um duxit quando erat geir
m investigatione quam ant#, Cum, Christiano vult nubere. Sed missionai
tilitate ab ea, ut supra rf1I_^tnmnn’lJra fet;it, primum coniugium in j
investigatione memorata dirr fttUm Siisse detegit, et ex eis quae sive
p lytl Plentes, ad nostram n^. v CrUnt* sive « inquisitione facta apud t
Vero ei diximus de * pervenit agendi ratio illius supra mei
» ms bona fides non tollatur*! llatc aut mvaliditate secundi matrimo
P izatac denegata fuit usaueHi nterea permissio nubendi puellae recct
Quid «nden^r. .r'Sponsum habMmus. Cumrcif i
e matrmionio dicti hominis cum pu<
S. C. S. Officii
223
christiana absque interpellatione et dispi nsatione contracto, ct quid nunc
icnduni? — 2- Quid faciendum ut puella recenter baptizata licite et valide
JJn, homine christiano alio contrahere possit?
R. Ex deductis subsistere primum matrimonium; ideoque R. P. D. Vica-
n;i> Ap* orator curet, pnidentiori modo quo fieri potest, partes ad sc vocare
id deducenda sua iura et, si nihil in contrarium reperent, redire obliget
3d primum coniugium. — Insuper idem Vicarius Ap. suos missionai ios
hortetur ut opportune instruantur sive cathecumeni, sive neophyti, de obli-
gatione quam habent interpellandi coniugem in infidelitate relictum, ante-
quam ad alia vota transeant, neque ad illa ineunda admittantur nisi pro-
priam libertatem prius comprobaverint.
fCollectanca S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1
[Collectanea
dis, vol. XXV, p
162. — Cf, etiam Acta S. Se-
709)
948.
S. C. S. Off. (Cambodiae), 3 febr, 1859.
In Cambodia officium est Christianorum tormenta bellica explodere,
sive in bello, sive in caeremoniis civilibus, et arma deferre in aliis solem-
nitatibus a rege assignatis, ^orro in regia quotannis fit caeremonia super-
stitiosa quam vocant Penharac , id est expulsio diaboli, et christiani iuben-
tur ad statutas horas per totam noctem tormenta bellica explodere ad expel-
lendum diabolum. In hac circumstantia quidam infideles vestibus ridiculis
induti, et indumentis subsistentes ipsos diabolos repraesentant, et ad fra-
gorem tormentorum pavorem fingentes huc illuc discurrunt et tremebundi
aufugiunt. Porro, anno praecedenti, christiani acccrsiti j rege ut praedicto
officio fungerentur, a missionario aversi sunt nc huius caeremoniae partici-
pes fierent; quo audito, rex inflammatus adstantibus dixit; Ergo nunc sunt
duo reges in Cambodia, missionarius et ego? Istis verbis timore perculsi,
dicti fideles ad regiam se contulerunt ad tormenta explodenda ne verberi-
bus caederentur. — Quaeritur utrum in tali casu christiani possint dicto
regis obtemperare, et tormenta explodere, saltem praemissa protestatione
quod talem caeremoniam habeant ut vanam, ridiculam et omnino ineffica-
cem ad depellendum diabolum.
Ut in N, 942: Ad primum dubium.
[Collectanea S, C. de Prop, Fide, n, 1170],
949.
S. C. S. Off. (Vicnn.), 30 mart. 1859.
, acatholici ratione vinculi consanguinitatis, seu matrimonii, in-
icite possint in sepulchro gentilitio familiarum catholicarum.
Curent Episcopi totis viribus ut cuncta fiant ad normam sacrorum
224
Curta Romana
canonum; quatenus vero absque scandalo et perunriTTTT^ ""
sit, tolerari posse. 1 P o id obtineri non
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, ,
950.
S. C. S. Off., litt. (ad Ep. Harlemcn.), 6 apr. ,gj()
■ . c'rca n^trimonia mixta volvebatur «• •
intelhgentia celebns Declarationis Benedicti XIV nro R an P
hendi possint sub nomine haeretici quinque seau.mr - °IJand,i * coinpna
cathohee baptizari a pueritia nondum scptennili ?„ h ^ U Il!i *
liaeresim profitentur; — 2. Qui non tam in haeresi (lll^ ?l,<iducantllr^
cantur, nulla scilicet, vel vix nulla haereticae doerrinl *b haeretids ^
et cultu non frequentato, licet aliquoties participato- **&■
m manus haereticorum incidentes haereticae ^ ? ’ r 3 • Out adhuc pueri
statae ab Ecclesia catholica ad haeretie .m t adlungumur;-4,.y
f »**# * haereticis, * * *
fessionem emiserint, ac veluri nulli. q“! solemnem haeresces pr*
sciscitatur Episcopus de istorum " ~ quid sentienL
•Wdit vero illic pnlxim vigere parion?c !mrn,IS CUm. ^ C3tholica
gregat 10 respondit: ad effectum , hohcain non inquietandi; - S. CW
in laudata Benedicti XIV Dedir nm,,ni1 suPranominatos compre/iuidi
Se f'cis3e mmt ipsemet EpiZuns.' ***** 3Cquicscere d<^ * *
ab haereticis fS^^ue^si 0^5°^ d • bapt‘S™tc cietlir: «• An M*»
,Ul non c0nStat in partiet •' J,fI,0nc baPtizandi; - 2. An saltem
quf «c alia similia fit satk n ^ ,de baPti2att* fuisse. - Ad utrnm-
cui obsequendum esse Drahat^i rt-‘«»lmioncm S. Congregationis Concilii, '
-J» * Aferfc/ ,«?, %°b“ Benf XIV (De Syaod., rn. n, ‘A » 71
tu conditione rebaptizari si w ^ (ai'bus baptizati ab haeretidi J/bee.!
?on rsse baptizandos nisi nJl, / L™ ca*hoUcam convertuntur. Respondit
enter patet non praeceps p»- ** *Um mva^ltatis baptismi. Itaque lucu*
®mga is casibus dtifgenter inBrU Cmcrc baptismum iterandum esse, sed m
tum fuerit eo |0ci valide lia»,; examin.e 3 testibus fide dignis si rtptr-
t uc Probabile dubitandi m, ,'in consuev*sse» acquiescendum erit; si vero
Ta 5* Condi^ne. Ast hZ ?"1 ^pererit* tunc conversus rcbaptizabi-
*_ ee qupd tertio loco n S ne£0tU 'udiciurn cuinam committendum'
anter bjquendo, in casibus d'cent^um est: posse Episcopum,
1 Eadc;n s ( • s U>1 n<'n ,irgeat necessitas, et alias iurenon
• f v ment! C/. Ilf”dum >t 'J, nonniu mxta hmiwmodi r*p»*
* l*"* Pro «,h M„mur J 'mnh\ V fvnarii Battimoren.* it* * Mf*
cn«-um eorpon» tMn '■"‘ilii* aMifin f “ Chrf’ quae P riwn ri pW
J ****** et affinium ed«n
> C‘ D-_ . , ixa dc qu» agitur ait toJeranga mertP*«TI
Mone
* C{ Dened. \IV ^
tom, 1 „ u „
• P- «7-S(>
S. C. .9. Officii
225
definitis, sibi reservare tale iudicium; quin imo quandoque, ob graviores
difficultates, ad S, Sedem tum in quaestionibus dc Baptismo, cum in quo-
libet alio catholicae doctrinae themate recurrendum esse iura ipsa decer-
Tcrtium quaesitum de baptismo infantium cietur, domi ab obstetricibus
aliisque conlato. Quoad hoc plura verba congerere supervacaneum foret,
cum a Summo Pont. Bened. XIV copiosam solidamquc pro more erudi-
tionem regulamque practicam expositam reperire poterit A. Tua De Synod. ,
}ib. VII , cap. 6 et Instit. 8 ac 84.
Demum cx pastorali sollicitudine A. T. inquirit: << Utrum concedi possit
i benedictio nuptialis privarim extra Missam, et praesertim annuli, quando
«post contractum matrimonium pars acathoHca ad fidem convertitur et
^ utrique contrahentium gratissimum foret benedictionem accipere? S. C.
respondit: (Facta declaratione super validitate matrimonii, iuxta decretum
s superius allatum, 1 remittitur arbitrio Episcopi, et, si fieri potest, benedi-
ictio illa detur in Missa ». Ex quibus probe colligitur hanc benedictionem
unice in favorem fidei pietatisque impertiendam esse, minime ex necessi-
tate aut ex praecepto. Immo declaratio de validitate matrimonii praemitti-
tur ne scandali, aut dissidii, aut dubii exoriatur occasio. Quapropter pru-
dentiae Episcopi committitur ut, pensitatis rerum adiunctis, hac facultate
utatur, prout magis ad bonum gregis Christiani ordinari in Domino Judica-
verit,
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1174].
951,
S. C. S. Off. (Tchely Orient.), 13 apr. 1859.
S. C. resp.: Interpellationem faciendam esse post baptismum; et in
casibus difficilioribus recurrat (Vic. Ap.) ad S. Sedem cum omnibus facti
circumstantiis,
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 1175].
o. l,, fc. Off., instr.
iv M L A i H I
in , 03UTlllr|icatio cum haereticis esse potest vel in reproba doctrina 1
tmln a dsvc ^gnis falsae sectae protestati vis cum scandalo fideliui
sut ^ l' ^'ccit‘s'a communio interdicitur cum illis, ne fides aut ami
r eric itari intelligatur. Unde S. loanncs Evangelista sic severe pra
t obtentu ^ ecrctur^ 4 Maii 1S09 quo statutum est: < laustnistas non esse mquietim^
1 ^ csthoT* ' contracti, non scrota forma Concilii 'i ridentini; ct pasl
1 ®*utrimrv*,JCOf nu>ntr|dos ut abstineant a movenda disputatione super validiutc \cl nuJlit:
^onim ds quibui t>girur ,.
15
226
Curia Romana
cipit: Si quis venit ad vos et hanc doctrinam non afferi
in domum , nec ave dixeritis ei , qui enim dicit illi ave ’ , * * recit>#e **
eius malignis (Ioan. 2, io). Evidentissime ex his verbis nrnh;?^.^
tur quidquid huiusmodi ave exprimit, prout sunt actiones ,£Um !ri “fo
ad ecclesiasticam unitatem significandam institutae fnPrP n qUi;
PP. Concilii Carthaginensis sancitum legimus cum haeretici (Q“*proPfcr 4
nec psallendum, prout refert Benedictus XIV (de Svnod r T
Illicitum est ergo in sacris functionibus haereticos in chorum inviae ‘ 2?
ms psallere, dare us pacem, sacros cineres, candelas et palmas h f
ahaque id genus externi cultus, quae interioris vinculi ac coloni
cia iu re mentoque existimantur, tam in sensu activo nimirum t-
dando, quam passivo, ab iis in eorum sacris accipiendo Idem enimT '' "
que hypothesi esset ac ave illis dicere, eorumque oneribus " ‘n
nicare. Sed quaedam (nunc) ***
exhibentur, co^nLonZ £ $££?££ £
quae circa patnnos in matrimoniia, et drea iurantes in ecclesiis u*
obueruntur nuliam declarant cooperationem prohibit™ qu^hZ
si nemine CaJ? fluctVet. missl0narii animus. Multo minus angi debet
cuilibet patentia ^ cooPerante* haeretici templa noitn
si tota ,<W —
Oh.rtaJ f,,_ , m. “«ciium cooperationi remota?
fuisse noverin^missfona1" Tl* V’ dic viScsima Maii 1755 responsans
tenus meram praesentis™’ t0 er^°^os esse haereticos vel schismaticos, qui-
defunctos, non se immi matena^e^n exhibeant, causa honoris civilis erga I
nulla est proprie diem ^5® Prccdius ac ritibus catholicis. In hoc enim
clusa, in rcliauis <:«„ ClPatlfJ 'n sacris ex parte catholicorum, qua e* I
evitanda. 1 c quis sese gerant ad tramitem Constitutionis Martini V, Ai
[Collectanea S. C u- j . . I
dis, vol. XXVII n oi * lde’ vo ' ^ n- 1176- - Cf. etiam ActoS, St*
11 * P- 447448].
953.
S' c- s* 0ff*» 20 iui. i8S9.
Proposito dubio R P n r •
dei ac absolutionem Ivi piscopi Philadelphiae circa profess.
lu r8S9. Emi DD. deereve^SP dum invertuntur, feria IV, die ;
In conversione haeretis nt ?ndam esse instructionem prout seq
in haeresi r 0nini inquirendum ***+ * ttar
m
aut
In conversione hacreti^*11 dandaJn esse instructione... r
laeresi suscepti. I istitm m9u*rendum est 1. de validitate Ba
J nuItum «« nulUt«cXu,^r. dUigenti examine, si compertum
investigatione peracta adhuc baptizandi erunt absolute. Si
1 (.j- ^ r° 3 1 e dubium dc Baptismi validitate!
227
S. C. S. Officii
.cjt tunc sub conditione iteratur. Demum si constiterit validum fuisse, rcci-
niemli erunt tantummodo ad abiurationem seu professionem fidei. Triplex
igitur in cnnulian.li haereticis distinguitur procedendi methodus:
, Si Baptismus absolute conferatur, nulla requiritur abiuratio nec
jbsoluti- 1 eo quod omnia abluit Sacramentum regenerationis.
2. Si Baptismus sit sub conditione iterandus, hoc ordine proceden-
dum erit:
a) Abiuratio scu fidei professio.
b) Baptismus conditionarus.
c) Confessio sacramentalis cum absolutione conditionata.
3. Quando denique validum iudicatum fuerit baptisma, sola recipitur
abiuratio seu fidei professio, quam absolutio a censuris sequitur
(Notandum vero abiurationem seu professionem fidei aliam esse ab ea
quae habetur in Bulla Pii IV.1 Nam a Suprema S. C. S. Officii praescri-
pti! fuit illa, quae adnectitur, pro conversione haereticorum). Si tamen non-
nunquam ciusmodi neo-convcrsus valde desideret ut ritus in eius baptismo
elini omissi, hac occasione suppleantur, sacerdos huic pio eius voto morem
gerere utique liberum habet. Debet tamen in tali casu adhibere ordinem
baptismi adultorum, et mutare mutanda ob baptismum iam valide suscep-
tum. y
Sacerdos supcrpdliceo et stola violacei coloris indutus sedet in cornu
Epistulae, si SS. Sacramentum asservetur in tabernaculo, sin minus in
medio altaris, et coram illo gcnuflectit neo-con versus, qui codicem Evan-
gelu dextra manu tangens, emittit professionem fidei, prout inferius habe-
ve , si nesetnt legere, sacerdos praelegit eidem tarde professionem, ut
conversus eamdem intelligere, et cum sacerdote distinctis verbis pronun-
tiare possit, r
Professione di fede
colh ' ^ "-1 avendo avanti gli occhi miei i sacrosanti Evangeli che tocco
die^E ^nC ,,ndn’’ e saPcnfIo che niuno puo salvarsi fuori di quclla fede,
Ch|C^Crede; Predk’a. ed insegna Ia S. Cattolica ed Apostolica Romana
luori di C°ntrpi . 9uaIc mi dolgo di aver gravemente errato, perche, nato
ddla meA:/ ,,esa* ^K> avi,tc c credute dottrine contrarie .lll insegnamento
G..to!L,1,Amina^ dada dtv‘,ia gruzia professo di credere che la S. Chiesa
r» - P°sto uca Romana e i 'unica e vera Chiesa stabilita da Gesti
glj articoli ^?tSta tcrra.» 3 Cld tutto cuore mi sottometto. Credo tutti
etie essa le CSS:t m' propone a credere; riprovo e condanno tutto cio
itu comi^T1""' 3 L condanna, e son<> pronto ad osserv-are tutto ctd che essa
Un so| 3’ jL, sI)ct‘idrT*ente professo di credere:
Fieliiml- ° _l d*° 'n tre divine persone distinte, ed uguali , doe Padre,
La d C- Rp,rit° Santo-
trina cattolica sull lncarnazionc. Passione, Morte, e Risurreaionc
1 C7 v
1 oH
228
Curta Romana
di Nostro Signor Gesu Cristo, e Ia unione ipostatica delleH»
cd umana; la divina maternita di Maria Santissima unita allaV^'*1
rima verginita cd immacolata Concezione. Ul Lei ,ntt^
La presenza vera, reale, e sostanziale dei corno
SriSdiNos,ro Signore GcsCl Cristo
I sette Sacramenti istituiti da Gesu Cristo per la salute h^ip
cioi Battcsimo, Creaima, Eucaristia, Pcnitenza, Estrema UnlioTo T
e Matrimonio, UIonc> Uru-rr
II Purgatorio, la risurrezione de’morti, la vita eterna.
II Primato non solo di onore, ma anche di eiurisdizinn#» i d
SSf S“re di s- Pietro Principe deg,i ****• ^talSS
11^ culto de Santij e delle loro immagini*
L'autonti delle apostoliche, ed ecclesiastiche tradizioni e delle ^
Scnuuro, da „„„ dovert» interpretare. ed intendere, se non „el
ha tenuto, e ttene la S, Madre Chiesa Cattolica
J*jL f ‘ra C0S1 che dai SS- Canoni, e dai Concilii Ecomcaici *
calmente da sacrosanto Concilio Tridentino (nunc additur ,tim
Concilto Vancano) i stata definita e dichiarata.
’T',' fed? non *■?* dete,°- ed abiuro «8« *«*.
Cosi 'nin m' • ■ 3m il delta S. Cattolica ed Apdatolica Romana Chitsi
J,„ ' ” ™ amU' e 1"es“ luai aami Evangcli che tocco colle p.oprie «l
rere », , tnnverso genujitne manente, sacerdos sedens dicit ptalmm Met-
iot Z, 7Zum profundis nm °loria Pa,ri "M- e«°
y' p. **SOn‘ f hnste cleison, Kyrie cleison. Pater noster setrtli,
iV c , lnducas “ tentationem. ■
”■ ^ed Hbera nos a malo,
H fc fac Scrvum tuum M ancillam tuam).
5‘ !; s meus sperantem in te.
l' Dommc, exaudi orationem meam.
T ; C am°r meus ad tc veniat. ^
7- Uommus vobiscum.
Et cum Spiritu tuo.
OJtF.MUS
Dfitis c 4
nem nostiam, uHmnrV^* 'n'scrcr' Scniper et parcere, suscipe deprecati -
excommunicationis C lt amu um tui|m (hanc famulam tuam) quem (fp1111
absolvat. IJer Dominn ^ constr‘ngit, miseratio tuae pietatis demcric
vivit et regnat m unim^ Qno:Unim Iesum Christum Filium tuum, qui ^
I?. Amcn. pmtus Sancti Deus, per omnia saecula saeculofli® I
Deifidg Jtifert/oj $tdi , . I
absolvit dicens: • e* ad profit entem genuftexum versus, cum ab ftc ' |
Auctoritate Apostolica 0..a r
^ fungor in hac parte, absolvo a te vlJ101
S. C, S. Officii
229
txcommunicationis quam 1 incurristi, et restituo te sacrosanctis Ecclesiae
C, umentis, communioni et unitati fidelium in nomine Patris et Fi*!ji et
Spiritus sancti. Hf. Arnen.
n, „wue obturanti aliquam poenitentiam salutarem iniungat, e p aliauai
* visitare ecclesiam, aut similia. ^
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1178J.
954.
S. C, S. Off., 11 aug. 1859.
An praetermitti possit interpellatio facienda coniugi infideli quando
adest certitudo quod infidelis nec converti, nec cohabitare velit pacifice
cum coniuge ad fidem converso.
R. Quoties coniugem infidelem nec Christi fidem amplecti, nec sine
contumelia Creatoris cum coniuge converso velle cohabitare certo constet
Episcopi tamquam Apostolicae Sedis delegati, ct Vicarii Apostolici, dispen-
sare poterunt super interpellatione, dummodo urgeat necessitas, nec tem-
pus suppetat recurrendi ad S. Sedem.
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. I, n. ri8o].
955.
S. C, S. Off. (Cincinnat.), 13 sept. 1859.
1. In quali casi possa dirsi che i penitenti siano in pcricolo od in articolo
morte, sicche possano essere assoluti sopra ogni censura e peccato da
qualunque sacerdote.
Se i \escovi in virtu dei Capo Liceat 2 possano assolverc dai casi
*cuu nservati alia S. Sede dopo il Concilio di Trento, e nominatamente
confessore che abbia attentato di assolvere i! complice nel peccato turpe.
• . / if» P0SSa c*ascun confessore assolvere il sacerdote che abbia solleci-
° n^. att0 0 luogo della sacramental confessione,
M t, . : andtl de^a reputarsi reo di peccato turpe un confessore, sicche
Cos - ia.asso|^l° complice, sia incorso nelle pene e censure infiitte dalle
/w/ iTl* ^euedetto XIV che cominciano 1’una Sacramentum Poeni t en -
e Ultra Apostolici muneris. *
pusj ‘ l' . probatis auctoribus iu dicandi normam sumat (Archiepisco-
V(1 pericu T* ^ Cfs*^)US revera dici possint poenitentes versari in articulo
0 mortis, adeo ut quilibet sacerdos a quibusvis peccatis et cen-
^^profess10 utrum poertitens tn excommunicationem incurrerit per hac
1 Cnn/. S4lcerdos hic inserat vocabulum forsan,
ndent,.seM-. XXIV, de rfp, C. fe.
1 €f v ^ etiam Codicis lurij Canonici Docum. V.
355-
I’
230
Curia Romana
suris eos absolvere valeat, et sub quibus cautionibus si a
de censuris summo Pontifici reservatis, et consulat decretafn Pr3Cicri'
rclat. in Cap. 15 Cum desideres, et C. 26 Quod de his rU „ emtntis Hi
municat. ’ Ue scntentia ExC(r.
Ad 2. Non posse, iuxta resolutiones S. Congregationis p„. t- „
tini decretis interpretandis praepositae, quae mense Iam,-, U v*4*
Archiepiscopo Mediolanensi ita respondit: Reservationes
post Concilium non comprehenduntur in Cap VI Sess n * "*
praesertim super elautura monialium; et quae item 2 Manii’ , Ct""' c
Nucenno respondit: Nasse debet Episcopus facultatem absolaeldi mTZ
tam decreto c. VI, sess. 24 non extendi ad casus oui novi* 0, ”
^Constitutionibus post Concilium Tridentium,, fuerint ApouZ £ I
tus, a quovis confessario absolvi possit. S°",c,,‘*ns’ a,'und' "«
cati mmi,Hdign°S“ndUm qUando “"fcsarius censeri debeat reus «t
absolvere poenTs' e «^T ’U° r^- Ut ” a,,en,a™‘ compfc
innodatus’ censeri debear T‘ 1*1 Consi, turiones Benedicti XIV injici»
phonsum de Ligorio. ’ Pr°bat°S auctorcs e( P'a«'«™ S. AI-
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. „81].
956.
s. C. S. Off. (Hong-Kong), 14 inart. 1860.
Per mezzo della S C HI p„„.. i • • . ' i A
Che in quanto ai ma ^ ProPaganda s, nsponda ai Prefetto Apostoli»,
peccatori. nmom dei massoni si regoli come nel caso di pubblici
[Collectanea S. C. de Prop. Fide n. IJl6].
S c 957.
,f*. «nstr. (ad Vic. Ap. Gallas), 28 mart. 1860.
*. Cum dubia expositi
vantur, et circa dispositi " 3jSer tim circa polygamiam simul taneam 't
doctrina Ecclesiae ex n»-i ^ ■ susceptionem Baptismi, praemittenda ei
facillime deducet. Ce ? corollaria , quaesita ipsa solutum iri (A. 1
lico esse omnino illicitam ''’Mr”um cst P°lygamiam simultaneam iureevang'
monium ad pristinam rednviT postrluam r^us Christus (Matth. 19)0»*
3dd,ta pro baptizatis Sacram' S;m*,tatem. unitatem et indissolubilia
ulli mortalium licuit plureT m dlgnitate> nec fidelibus, ncc iudacb,
stc restituta monogamia nonL'1 .C0Pu^arc uxores. Consequenter diviniw
«vinci n posse inconcussum fiT' l'nani uni legitimo validoque coniu#1
ndei d°gnia habetur.
s. c. s. ojjieii
2. Quoad populos vero ubi illa vetita uxorum pluralitas repentur, diti-
antissime inquirendum erit an in tanta morum corruptione quidpiam
matrimonialis foederis teneant. Inveniuntur siquidem adeo perditi, apud
quos nulla coniux propria est, sed ut cuique libitum fuerit, pecudum more
lasciviunt, ut refert S. Hieronymus (advers. Iovinian., lib, 2, n.7), qua in
hypothesi perperam de iure matrimonii institueretur quaestio, sed in con-
versione huiusmodi ad fidem polygami, aut eiusdem mulierum, conceditur
missionariis ut in particularibus casibus pro sua prudentia ct zelo id sequan-
tur quod pro bono religionis ac partis conversae favore magis consentaneum
ese judicaverint, utpotc qut vel quae nullo vero proprioque vinculo mari-
tali vinciuntur.
3. Sed etsi in particulari operabili, ob malam consuetudinem ita foe-
dari contingat humanum genus, tamen, ut ait S. Thomas (1. 2,, q. 94,
1.4), quantum ad prima principia lex naturae immutabilis homines ad
bonum speciei et societatis matrimonii officio consequendum, docet et or-
dinat (S. Thom. contra gent., 1. 4, c. 78); quod ex Apostolo (ad Rom. 2,14)
colligitur: cum enim gentes quae legem non habent , naturaliter ea quae
Itgis sunt faciunt , eiusmodi legem non habentes, ipsi sibi sunt lex , qui osten-
dunt opus legis scriptum tn cordibus suis, idcoquc bonum naturae cum non
totaliter extinguatur (S, Th. 1. 2., q. 85, a. 1) apud gentes utut feroces
ct corruptas, aliquid circa connubia iuris constitutum invenitur, quo fit
ut veri matrimonii ratio decernatur.
4. Et ita indicandum esse quoad Gallas plurimis indiciis demonstrat
epistola A. Tuae; descripta enim miserrima ac lugenda illarum mulierum
conditione, scribis tot sibi posse quemquam copulare, quot alendis potis
mt. agnoscunt ergo obligationem alendae uxoris. Traduntur filiae a paren-
0 his quandoque insciae vel renuentes: ergo ibi auctoritas paterna filiorum-
que subjectio exprimitur. Affirmas haud dubitari posse de earumdem amore
V unitatem maritalem, quo certe praetensam renuendam deposuisse ferun-
j r C. _msuPer sacrum ct solemne esi apud Gallas hereditare uxorem
« uncti fratris, quae idcirco ita erit fratris quod non alterius. Et quare
nntl. Icituf *us hereditandi uxores fratris, qut utique polygamus fuit, sed
^smgu an tantum uxorem ? Quod si uxores hereditet, erit eadem ratio quae
veru U8.'an' dicta est. Ex hoc conitcitur non solum esse apud Gallas
PoIvpiib’ ^ sed praeterea innuitur esse unam inter illas mulieres
verum^o ^ Pr 'Pr'C WJCOr ^*c‘tur- Quod si constiterit apud illos populos
^ ontrahi matrimonium, investigandum sedulo erit quaenam habea-
nn,«. . 3ni V era uxor» utrum quae prima fuerit desponsata, an alia quae
aliqua digmrere
atj t ’ ar,tcr sacri canones primam non in ordine ad baptismum, sed
nli ininH' ( tSponsati°n*s kf^hmam denunciant (nullo interveniente natu-
vt^jn imcnt()) eo quod in primis nuptiis liber supponitur vir. Quod
ltfventUr 'S1 U nuptiarum modus, consensus, eaedemque caeremoniae
ceterae ut °mn n,s' 1’rima itaque tempore declarata pro legitima uxore,
sP®*teancJi C°nCUbinac Judicabuntur. Si vero esset inter illas differens de-
gertus, ordo, praestantia, supenoritas, ita ut prima dicatur non
r
232
Cuna Romana
xemporis pnoritate, sed quae speciali connubii excellent;,"
mauone alus praecelleret, tunc A. Tua mores nuptfales ac*8®*'
nationis profundius scrutando referet, adnotatis accn™,;? con«ic,udjn(,
ctis quo definiri posset quid iuris statuendum fuerit ^
Ianbus casibus. f «scrtim m particu-
6. Hisce igitur ecclesiasticae scientiae praemissi* th w ,
nem descendamus per quaedam corollaria ultro fluentia Seni ^P1!^0-
polygamia tam infidelis quam haeretici regulariter primam in
pro legitima, nisi ob aliquod dirimens impedimem. m ' "Vhabcndan> **
Quoad infideles pensitanda sunt impedimenta Iecis nat.i ' *CntUr nuptiae
vero etiam .mpedimema Ecclesiae catholicae cui suhiidtur = c°
Mt etiam et forma nubendi, an in pactum rediu «Jr 1,
ahudve essentiae matrimonii contrarium n ^ - a nm°nu solubilitas
haereticus, remanere debet cum legitima urore S‘d“nVcrtUur Hygamu,
faaa interpellatione eo quod Mulina ne, V I ■ ' ?Im,ssl? aliquis, nulh
etiam mulieres hscreticae, alioquin adesset imn" neqlnt' SuPP°ntJntur
tus initans matrimonium I T Imm ‘ P' :dlmen,urn d^*afit ot
cis unam eligere, si nec cum prion ^^TcumTT' •? 1“*
renovato consensu: curandum tamen esseT u ‘ et T„T° Tr '° 2™“"'
justis de causis tribuin/ Sed !n tu ouodT'0 "*
barentur, melius eligenda sihi . , ^ mnes verae concubinae pro-
et prudentiae micarii. ^ Cath°Iica* Hoc immittitur Lio
7- Infidelis vero si frui velit • i •
tantum camque leeitimam t, k • > P11'1*6!?0 P°st baptisma, si unam
An velit conveni fnTst ', T™' Cara “'«Pcliare tenetur:
toris. Utrique aut alteri assenti™™^'-' PaCifi“. abs<luc iniuria Cra'
dicendum de muliere mia* n ■ acfipict Prout iura statuunt* Idipeum
coniuges infideles *>nverti vellet; et in hoc ad paria Judicantur
rem fidei, nh^rum^H “jfdellbus specialis concessio facta fuit in favo-
tem, scilicet an velit cmvertUanum^10 ^ dchct 9uoad Primam Par*
hbet ex aUfe eiigerC) dllmmodo *' ^e™en*e Pnma uxore, poterit quam-
enim verbis exprimitur Dra-f f , ”debs t]at, renovato consensu. Hisce
cum gentilibus et infidelibus tJ acu las rnissionariis elargita: » dispensandi
baptismum, quam ex illis mal^' UXores _ habentibus ut post conversionem (i
ntn prima voluerit converti 1 U?™nt' s’ etlam ipsa fidelis fiat , retinere possint ,
nuptiale, quae idcirco, si conv ^ hU‘C priori uxori tribuitur plenius ius
gn> dummodo absque inim-i, L^atui> remanere poterit in legitimo coniu-
interpellationem faciet prout rcat(Jr*s: at si velit frui paulino induito,
nussionarii pro lubito deflectr r ^ notatur. "ec ab hac regula possunt
repererint, S. Congregatiom S.r1 quid notatlJ i” contrarium dignum
9; Ex his patet etiam °e „ d l3S,me refc™<-
catns exponuntur. Siquidem ™h,° “* “ !ua' dc i»rc l.creditandi viduas,
_ j ccrd58ime pro legitinu hab.4c, Prim° ,0CO desponsata fuit in infideli'
^ um 9u°d de illis; poterit enim «• dc ccncub>nis fuerit, idem di-
* prima noluerit converti eam accipere
i
S. C. S . Officii
fitleli^ fint renovato consensu, datu ilii post baptismum diMpcnsationc
juper impedimento ab Fcclesia inducto cjnac equidem dispensatio iustis de
jjs concedi debet,
I io. Explicatis iis quae matrimoniale vinculum respiciunt, ad dispositio»
nfS pro rite suscipiendo baptismate gradum facimus.
Cum Apostolis ita i-v.mgelium praedicandum erit (,-Jr/., eap. 2, r. 5 -y,
PoeniUntuim agite, et baptizetur unusquisque vestrum Pro . duitis itaque
(bapti&mdis) necessaria est poenitentia non quidem sucramcmaliter sumpta
virtualiter, quatenus a statu peccati omnino reci dere ilcheat suscepturus
Jjjpiisiuum, ut gratiam consequatur. Si eriim baptizari vellet quis cum
voluntate persistendi in peccato, non est ei sacramentum Haptismi confe-
rendum, ut docet S. Titanias {3 p., q 68, a. 4), primo quidem quia per
Baptismum homines Christo incorporantur, secundum illud (Galat. 3):
iquicumquc in Christo baptizati estis Christum induistis». Quamdlu au-
tem aliquis, habet voluntatem peccandi, non potest esse Christo coniunctus,
secundum illud {2 Cor, 6): quae participatio iustitiae cum iniquitate?
Unde \ugustinus dicit (/./7». dc poenit.) quod nullus suae voluntatis arbi-
ter constitutus potest novam vitam inchoare nisi eum vitae veteris poerti-
teat. Urgo sive polvgamus, si\e concubinae omnino a statu fornicationis
recedere debent, si velint digne disponi ad baptismum, et quoad hoc fides
catholica ficeti nescia nemini blanditur; nec umquam lucem cum tenebris,
Christumque cum belial coniungi sinet.
Haec itaque a lia que similia doctrinae catholicae dogmata missionarios
docere studebit A Tua, nc circa necessaria ad salutem quidpiam erroris
m missionibus subrepat, quamloquidem non a prudentia carnis, sed a zelo
sccundmn scientiam Dei cui omnia possibilia sunt, apostolatus fructus
uberrimi oriantur.
[Collectanea S. C. do 1’rop. Fide, vol, I, n. itSS].
958.
S. C, S. Off., 18 apr. 1860.
1 bt-iniae omnes praeter antiquissimas et communes, quae in Brev iariis,
Nasalibus, Pontificalibus, et Ritualibus continentur, et praeter Litanias de
■ N- \, qujn* jtl Aedo L.uiretana decantari solent, non edantur sine
revisione et approbatione Ordinarii, nec publice in ecclesiis, publicis orato-
« processionibus recitentui absque licentia et approbatione S. Rituum
Ungregationis.
[Coitecta„ca S. C. ,lc Prop. Kiilc, vol . [,n. no,. Cf. etiam Acu S. St-
*• *«. XXVIII, p. 6;].
234
Cuna Romana
959.
S. C. S. Off. (Hong-Kong), 7 maii 1860.
Se contraito un matrimonio misto alia presenza H*f m- ■
«condo le regoie dcUa Chiesa, e considerate vaUdo da laTT” “f”8»
lecto alia parte cattolica di presemarai dipoi coli’altra Da?8'.'1"'' “
protestante. ^ 1 aitra parte ai minia,,,
960.
s. C. S. Off. (Coreae), 20 iun. 1860.
ncllo stesso luogo od foluoSj quasi^t' gi°rn0 P°SSa usari
2. Se il desiderio dei neofiti T 'T' fra di Ioro*
sima Comunione sia una causa ureentfsT* ^ ° V°ItC alI’anno la Santis
R- Ad , . Missam ab eodem £ ! USare delIa Predett« ^oka
in die celebrandi, gravissima cau^^ °tC’ ^a<:uRatem S- Sedis habente bi
ct in quacumque distantia celebrari”1^16’ J" e°dem vcl in div«so loee
"° 7/T natUr Ultfa h°ram S °d° dUSdCm Cclebralk
nionem sumere ^mium^r^01 b,S *Ut tW in. 1X1110 SS*am Commu-
dc fluo agitur; sed pensatis nmriK CSSe urgent<ssimam causam in casu
«linquendum arbitrio R p n locoru™ et personarum circumstantiis,
[Collectanea S C 2 p ' 21Cani Apostolici.
C' dc Pr°P- F'*, vol. I, n. 1194j.
961.
S. C. s. 0ff (Corcac) ^ i86o
i- utruixi
ad fidem convertuntur sunnlpnrt' ^ ! Postt!uam in infidelitate nupserunt,
*■ ™ *?"““■>»*« matrimonii.
H" fTlbo 'on'Ugra ut suppI’ r*10 ln PaSan'smo perseverante, rapo-
siae b, o , C°niu^ mfiddte S*! Pra!di<l*« “^monian?
Ad i ^mttes recipiant; adatrinv',S act‘ s‘nr> optime facere si Fccle-
Ad 2. Nepuivr. ads,""g. tamen ad id non debere.
[.Collectanea S C D
• de Pr»P- Fide, vol I „
ol* -i, n. 1 195].
1 751, ^%3Su
235
s. c. s. officii
962.
S, C. S. Off. (Briocen.), 18 iul. 1860.
j. Utrum habeat Episcopus in sua dioecesi, extra Italiam, facultatem
sive per se, sive per delegatum specialem, absolvendi ab excommunicatione
occulta quam confessarius contraxit absolvendo, extra articulum mortis,
complicem in crimine turpi.
2, Utrum saltem habeat praefatam facultatem in casu quo, propter
imminens periculum scandali, aut alterius gravis mali, recursus ad S. Sedem
fieri nequit opportuno tempore.
3. Utrum in iisdem circumstantiis habeat facultatem absolvendi presby-
terum qui non esset suae dioecesis.
Utrum absolvendo a praefata excommunicatione propter urgentem
causam, debeat imponere poenitenti onus recurrendi, cessante impedimento,
id S. Sedem, sub poena rcincidentiac,
5. Utrum praefatam facultatem valeat ad tempus praefixum, vel ad prae-
fixum casuum numerum, an tantum pro casu exposito delegare.
R, Ad 1. Negative, et dentur decreta Sacrae Congregationis Concilii
Tridcntim Dccret. Interpr., quorum unum sub anno 1589, videlicet: Re~
lavationes casuum dc novo post Concilium non comprehenduntur in Cap. 6,
Stss, 24, de Rcfortn., et praesertim stipet clausura moni alium. Et alterum sub
anno 1595, nempe: Nosse debet Episcopus facultatem absolvendi sibi tributam
decreto C. 6, Sess. 24, non extendi ad casus qui notis Summorum Pontificum
constitutionibus post Concilium Tridentinum fuerint Sedi Apostolicae reservati.
Ad 2. 3, 4. et 5. Consulat Decretales Clementis III rclat. c. 15 Cum
desideres, ct cap. 26 Quod de his , de sent. excom., et probatos auctores,
inter quos S. Alphonsum de Ligorio, JL. 7, c. 1, dub, 5, De censuris, a
84 ad 92.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 1197].
963,
S. C, S. Off., instr. (ad Vic. Ap. fchc*Kiang), 1 aug. 1860.
In tuliis ab A. Tuu ad S. C. de Propaganda Fide transmissis exponeba-
(lUcmdam missionarium saepius appellari ad conferendum baptismum
1 eltis moribundis, qui licet profiteantur propositum sibi baptismum se
1 enter recepturos, se vere renuntiare diabolo, credere in Deum, et antea-
^ poenitere, attamen ex circumstantiis maximum relinquunt dubium
arca sinceritatem huiusmodi dispositionum: supradictum vero missionarium
consulere volentem ex una parte reverentiae Sacramenti, ct cx altera parte
utt aeternae infirmi iam iam morituri, conferre baptismum sub hac ctm-
- u s* *u es vere dispositus » expresse intendens se non baptizare, sepo-
rtiwf J1*3 d'sP°sitionibus, Hinc quaerebatur: 1. Utrum talis modus confe-
1 optismum licitus sit vcl non.
Zj6
Curia Romana
Exponebatur praeterea nonnullos ex illis infirmis recepto k •
conditione baptismo, postea supervivere, imo et aliquoties V ,lu'usn»di
penitus convalescere, et posse rectius disponi, et quaerebatur* /r**
superviventes, et rectius dispositi debeant indiscriminatim’ omn^ ^
baptizari saltem sub hac conditione ■< si non fuisti baptizatus *
S. Congregatio Supremae et Universalis Inquisitionis, cuiuj iudi«n t
dubia delata fuerunt, maturo super iisdem adhibito examine « » J hl(c
i Augusti 1860 respondendum mandavit praesenti instructione ’**" V
Explorata res est tres in adulto requiri dispositiones ad fonti
suscipiendum: fidem nempe, poenitentiam et intentionem Ulum S? ?
propriae imelligemiac mensuram T*
« ea 6rmiter credere; e. necessaria item est d
sua dolere, et actum elicere vel contritionis, vel attritionis ac lem?'””
Mno requiritur intentto seu voluntas suscipiendi hoc sacramentum
deficiente, non imprimitur In adulto baptismatis character At ’ ****
et Cf^et P°eiutentia in, adult0 requiruntur, ut licite sacramentum susdpk
valide coaequandum11 adTo^u ^ ou * b™ tTl? Ve™ necessaria est ad illud
temia, illicite quidem u .baptlzatur adultus sine fide ac poeni-
voluntate sacramentum »n * • ^tlzatur> et contra qui baptizatur absque
praemissis facile erit "eC Valide baptizatur. Hisce
se gessisse, quando IW - mi8SI?nanum in proposito casu non bene
calculo habuit disoosirir- ^ srrLUn'i a ministrans adulto moribundo, eodem
et eas quae ad illum .«rj8 re<l^,sit:ls atI baptismum licite administrandum
enim utrum a ductus Vid^de ,Pcrc*P’ end um necessario requiruntur. In dubio
mysteriis, et ea suffiri m°rtl pr,0.x,imus sufficienter instructus sit de fidei
ctae vitae sincere poenitwt Tuum “ dubi° lJtnim ‘Psum antw*
absolute administrin- ri 1. 1’ ^ , m m0rtIS necessitas urgeat, sacramentum
ipse vere intendat bann L Ct abs<?uc uPa conditione. In dubio vero utrum
intentione adhuc dubitetv1'1Ik su®c*Pere> s' praevio diligenti examine de hic
modo sit capax bantism* \r ap*lsmus conferri debet sub conditione dum-
sionario, hic adnexum A 'V* tamen norTna quaedam desit huiusmodi mis*
tionis Supremae et Univr ^ae transmittitur decretum eiusdem Congrega*
2 4 Augusti 1701 tnripP trsa 13 Inquisitionis latum feria V coram SSmo dic
terca nec bene L ZS 2^*** ab Episcopo Quebcc . proposita. 1 Prae*
ditione intendit se non b SS'?nanUs quando baptismum conferens sub enn-
pieiite baptismum: nam in* IZare sePosiris bonis dispositionibus in susn-
baptizaxe quatenus suscinii* ^ssionarius debet tantum intendere se
cipere velit. s 8 s,t caPax baptismi, idest illum sincere per-
" 7*7 ‘
Meni fuit E .morum pp ..
VJ. Ap s.<„ cw 1V' 1 Au«- •«*> «< in «m»***
4 debba in i T 1 ** ncm 4vcsscro ni 1%*» ^ * mortet sotto conditione chc non ^
‘«•««ni di •»«« <ti.po.Uoni, cd in a» W
n eajo di dubbio, sub conditione *•
237
S. C. S. Officii
'pandein quoad secundum dubium animadvertendum est baptismum ne
.jb conditione quidem passim ac temere esse iterandum, et tunc solum
conditione uti licere cum prudens et probans subest dubitatio an quis
fuerit valide baptizatus, quemadmodum traditur in Catechismo Romano,
p 2 De Sacramento Baptismi , n. 57.
Ceterum si praedicta dubietatibus missionariorum diluendis non suffi-
ciant, eas A. Tua S. Congregationi exponere curabit ut omnibus perpensis
circumstantiis removeantu r .
Dubia proposita ab Episcopo Quebec tenoris videlicet. Quaeritur an
missionarius possit conferre baptisma aliaque sacramenta infirmo barbaro,
cui explicata sunt religionis mysteria, quique pollicitus est se observaturum
(mandata) hoc tantum motivo scilicet quod nolit ei contradicere,
Multae ipsi supersunt rationes dubitandi num moribundus sit bene
instructus, quia missionarius linguae barbarae nidis fere atque imperitus,
non potuit nisi obiter explicare mysteria sublimia excedentia captum bar-
barorum, et quando moribundus affirmet sc omnia capere, exteriora tamen,
ct exiguitas devotionis persuadent id moribundum dicere ex complacentia,
ita ut si alius ad eum accederet qui diceret quod omnia quae dicta sunt
ei nihil sint nisi merae fabulae, etiam , sunt fabulae responderet barbarus
complacendi gratia. Hoc autem oriri potest ex duobus principiis: primum
quia non capit quae ei dicuntur; secundum ex animi levitate, ita ut eo ipso
momento quo dicit credo et faciam credat revera et exequi velit , sed minima
ratione contraria sententiam mutabit. Quod tamen constat quod barbarus
nollet uri in inferno, et sic affirmatio eius possit esse vera et ex intimo cor-
dis, hinc:
Feria \,die 25 Ianuarii 1703 in generali conventu habito coram SSmo
proposita supradicta quaestione, et auditis suffragiis E minenti ssimorum et
Rmorum Cardinalium Inquisitorum generalium. SSmus rescribi mandavit:
Non licere, si missionarius sit moraliter certus, prout in dubio asseritur,
barbarum infirmum non sufficienter iuxta proprii captus mensuram intel-
lexisse mysteria Christianae religionis, aut ea sufficienter non credere, et ex
wlo motivo non contradicendi promittere sc servaturum mandata eius reli-
gionis.
Si vero missionarius prudenter credat infirmum barbarum, quando
credo et faciam revera tunc sufficienter credere serioque promittere
se servaturum, ut supra, debere baptizari. Si autem de praedictis niissio-
n^nus Jubilet, ct tempus non suppetat illum melius instruendi, immineat-
<lUc Periculum mortis, debere itidem baptizari sub conditione ». 1
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. I, n. 1198. -Cf. etiam Acta
S- Scdis' '»'• XXX, p. 473.4761.
1 Cf- n. ,6,.
238
Curta Romana
nutus
existi.
964.
S. C. S. Off., 22 ang\ 1 86 o.
S. C. resp. Matrimonium fanum ac validum consistere ono«„
vel caeremoniae coram testibus praestitae, iuxta communem S* •
mationem, mutuum sponsorem de praesenti consensum suffi ? 1115 E,«i
muntt et aliunde (si sermo sit de locis in
'rt m
965.
s. C. s. Off. Tchely Meridio-Oricntal.), ,o apr. .86.
debeam sunoleri 4nm; rx \ ^ . dem baPtlsnu caeremoniae possint et
aduTqui falorli «ri occurrit casus: , . Sunt quid»
que atque plcbeii adeo rudes"» a|fZan Petun(j verum isti, vetulae plerem-
ut nihil addiscere nihil . n \et Aquando senio morboque confecti,
dere *??"* retinere credere, se velle ascen^
missionarius eos domi ha ®rnum.Pro^tentui;- Si mors imminere videatur,
conferre audet ratione h ^ lzat f1^ s°lemnitate; nec alia sacramenta eis
venerationem et id vit UljSmt> 1 i£n°rantiae, °b ipsorum sacramentorum
>. Sunt vem 'ali alnT amJqUlmdam ohnstianorum admirationem. -
tes, vd absente sacerdoteT i '’C-‘ " d,sposit' 4ui periculose decumbo-
praesente baptizari aut Vh' | ins.tianis Iam ^aptizati sunt, vel a sacerdote
menta administrari petunt * .aptIsmt caercmonias suppleri, aliaque sacra-
mortem nunquam d-f ■* ^U1<lue' propter infirmitatem ct periculum, ante
Quaeritur: CtTl posse ad templum probabilissime praevidentur.
solemnis Baptismus dari 'cllado casu, buiusmodi adultis infirmis domi
3- An extra casum uro^ ca^rcmoniac suppleri possint et debeant.
Poenitentiae, nondum domi f ncccssitatis alia sacramenta, etiam
administrare liceat. 'e ln ^empIo suppletis Baptismi caeremoniis.
4- An in Baptismo sole . ,
moniis, servandi sint omnec n-. 0rn* polluto, vel in eius supplendis Caere*
R. Ad i . Adultos qui ;n S’. *n Rituali Romano praescribuntur.
chrtstianae religionis mysterii :?.?° peri™loso baptizari petunt, quique
i )\ta proprii captus mensuram inteflec^*
' Seji, XXIV, de ref m ..
■ “c TV. matrtm c ,
S. C. S. Officii
m
JJunt, et actum contritionis vel attritioni» eliciunt, serioque promittunt
servaturos mandata eiusdem religionis, baptizari debere. Et pariter
[icere conferre baptismum adultis in mortis periculo constitutis qui peccata
sua dolentes, et baptismum suscipere cupientes, nequeunt temporis defectu
in fidei mysteriis instrui, dummodo iisdem fidei mysteriis vel simplici oris
affirmatione, vel nutibus saltem, ostendant se consensum praebere. In bap-
tismo autem domi conferendo ob imihinens mortis periculum, omissis cae-
remoniis quae baptismum praecedunt, iuxta rubricam Ritualis, 1 illae pote-
runt adhiberi quae baptismum subsequuntur. Praeterea hisce neophytis
moribundis non esse administrandum Viaticum nisi saltem discernant cibum
spiritualem a corporali, cognoscendo et credendo in Sacra Hostia praesen-
tiam Christi Domini. Nec conferendum Sacramentum Confirmationis, nec
Extremae Unctionis illis neophytis moribundis, quos missio narius capaces
Baptismi credidit, nisi saltem habeant aliquam intt ntionem percipiendi
Confirmationem ad robur animae suae adindendum, et recipiendi S, Un-
ctionem in beneficium animae pro mortis tempore ordinatam. Curandum
tamen ut, si huiusmodi adulti convaluerint, opportunis instructionibus
circa fidei mysteria, et naturam atque effectus sacramentorum diligenter
edoceantur, et omissa omnia in baptismi susceptione suppleantur.
Ad 2. et 3. Affirmative.
Ad 4. Posse et teneri uti illis caeremoniis quibus possunt uti.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1213].
966.
S. C. S. Off., 19 iun. 1861.
SSmus D. N. Pius PP. IX de consilio Emorum ac Rmorum Patrum
Generalium Inquisitorum dignatus est declarare Episcopos qui facultatibus
gaudent Formulae VI, atque ideo facultate dispensandi in 3 et 4 simplici
a mxt0 taptum in contrahendis, posse dispensare in 3 et 3. in 4 et 4, nec
no.nn 3 mixto cum 4, sive gradus ab uno, sive a duplici stipite proveniant.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1218].
967.
S. C. S. Off, fMarysville), 21 aug. 1861.
*ecta ^nne est matrimoniis eorum assistere qui non solum sint e
- protestantium, sed etiam e societate muratorum liberorum , si huiusmodi
Wwe velint catholicos?
1 matrimonium fuerint equidem catholici, sed obliti omnino
fortittp5 , 8*ori*s per varios annos, tandem socios se iunxerint liberis mura~
‘ Sl huiusmodi velint matrimonium contrahere cum catholicis quin
C' 2 > Ordo baptismi parvulorum t n
240
Curta Romana
prius liberis mutatoribus renuntiaverint, num licite rar;h,7 ~
stcndum est? «talibus matrimonii* ^
R. Quoad assistentiam matrimoniis eorum qui neri'
liberorum muratorum parochi et missionarii se gerant ^ ^ S°cieUt^
praestanda assistentia matrimoniis eorum qui tamquam n! kr“ 3gitUr 4
habentur. Cum vero usque adhuc Apostolica Sedes nullum ^ PfCCat0fSs
tum super hac re tulerit, oportet ut Pastores **
et debent potius in casibus particularibus ea statuere La 1 * gersBt
in Domino mdicaverint, quam generali regula aliquid e*pdi*
sine clamoribus ac scan^T^/T ^
nt, huiusmodi connubia impedire. Confesarii praeseSib, **
Poenitentiae, qua instructione ac consiliis, qua adhorta 1 ,52"*
nitentes gravtter admonere, ne tali periculo se ac futuri 1 1*"' **
«ponam, cum nil boni faustique expectari possit aT~ou, n'ri 5*
Ecclesiae leges tam inique contemnit n,,™;. , q Dei ems<lUe
contrahendi huiusmodi matrimonia nnn fr <m. vero» denegata facultate
vitam in concubinatu degerent ^7, 7 L- q tUm contractu cirili
Tridentini 1 verissimum estl ;h* , ^ U 11 v '£et decretum Tametsi Condii:
est, particularibus poterunt eu' ,Ufge™e necessitate Pro casibus, indictum
fuerint indicaturi decerm *Uae maEis « domino expedit*
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. ,2,9j.
968.
s- C. S. Off. (Myssur.), 28 aug. ,86i.
apostasia et at^ir^retc0™^ ^ *5’ datur illa Solvendi ab haere
Episcopum nr»n fuisse delegatu^T?"? C°?Scicntiae* Undc seclni ^
ah excommunicatione in f 5,We ad absolvendum uco -conversu
subdelegare at! hoc Fateor"*) CX^CTrno’ a l°rtiori missionarios non voluis:
ctioncm me numquam evL?' ° c Ap‘) ,Iluc us{iue circa talem restr
tionem in foro externo ,t r i m *UISSC dubium, et talem dedisse absolt
aeo_ conversis qui reneritnr mi Um m°dum excipiendi professionem fidei
'Talis formula non repentur Tn J^ualis Romani Lugduni typis dat
otestne Vicarius Ad. iWi,, J!Uil 1 Propagandae typis dato; unde quaere
'aeresi, apostasia ct schisma^™ Cf dcR’garc ad hoc missionarios suos) a!
tah deprecor. ‘ ma,e ,n &«* externo? Si negative, pro facultat
E- 'transmittendum R. p n u. .
f\' ’ llc 23 Aprilis anni i - i I,Car,° Ap. oratori decretum latum it
dc ,cat ‘n ^ibus ab ipso exn£v normam «dem Vic. Ap. se geres
sequentis: « Praefectus Missiom' *S ■ ccrctl,m vero supradictum est tenori!
anorum dubium proposuit K9r/Vn Pc£no Ihibetano ex Ordine Capuo
‘ornu conceptu m: Nefla facoltd cke dolia
Sess. XXIV, de Tff M . JWSaar ~Wm
' Ttl- natrim,, c. ,,
s. Sede u concede al n, io (Formola IV) si concede ai missionarii di poter
assolerer doli ensi a, dall’ apostasia dalla fedet e dallo scisma ; ma non si sa
, s(, otrorrmdo il caso , Jebbano s delinquenti , secondo la fornus prescriita nel
Ritualt assolversi con quelli alti esteriori prescritli , oppure assoherli nel solo
foro interiore della cosdensa , quantunque il loro delitto fosse stato di pubb/ico
< sciusdido agh altu . Qtti/lo thi causa i / dubhio sono le ultime parolc di delta
tfaroltd: ct hos in foro conscientiae tantum, le quali parole non si sa distin-
puri sr si riferiscano a quelte deserit te nella secanda parte dei decreto - non
tamen eos - oppure a tuiti. - Super ista dubitatione Sanctitas Sua sensum
i suum benigne aperiendo, quem mandavit per S. C. de Prop. Fide signi-
«ficari, statuit: Clausulam - et hos inforo conscientiae tantum - contentam in
<n. io formulae IV (quae apprime respondet n. 15 Form. I), ad omnes
referri personas ibi nominatas, ac sensum praefatae clausulae hunc esse
quod absolutio valeat tantum quoad conscientiam, non autem prosit delin-
quentibus quoad forum externum iudiciale, si contingat praefata crimina
in indicium deduci. Neophytos vero thibetanos pro publica apostasia a
ti Je cum ad Ecclesiae gremium redierint, praevia abiurationc coram chn-
stifidelibus, absolvendos esse ab excommunicatione in forma Ecclesiae
consueta quae in Rituali Romano tit. 3, cap. 3 descripta est, ac postea
admittendos esse ad sacramentales confessiones gravibus iniunctis poeni-
tentiis salutaribus arbitrio confessarii ... Ceterum R.P.D. Vicarius Ap. uta-
tur ca absolutionis forma quae habetur in Rituali Romano S. Congregationis
de Prop. Fide tvpis dato.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 1221].
969.
S. C, S. Off,, 12 febr. 1862.
^ i- Curandum est Episcopo ut catholici coemeterium habeant a coeme-
crm acat olicarum distinctum, 2. Si id effici non possit, experiendum est
■um $3 tertt in eodem coemeterio distinctus locus pro tumufatione catho-
facult™ la^Cr* P055'1, 3- Si neque id possibile sit, usquedum praedicta
a m,nan obtineatur, singulis vicibus, cum catholici cadaver ad sepul-
m tc eratur, sepulturae locus debet benedici,
ectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1227].
Pedium ° Scrot‘nam refectiunculam infra horam X et XI matutinam,
ria dic 10 L™ ,dPerer*do ad I\' vel Vr horam vespertinam, S. Poenitentia-
nuaru I,ll34 respondendum censuit: «Si inversionis supradictae
970.
S. C. S, Off., 17 sept. 1862.
[i ^
Slt0 9Uaesito utrum in diebus ieiunii possit invciti tempus come-
n>
2^2
Curia Romana
H
rationabilis aliqua cxtet causa, pwniiemc. qui hoc mor,- u,„ ,
inquietandos ». n. utuntur,
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I. n. I23oJ
n,jn
971.
S. C. S. Off, litt. (ad Vic. Ap. Myssurien.), 26 „ov. l8fa
Quid intelligendum sit, sciscitaris, per verb-! ■ , .
cnone (.5 Nov. 1858) > innititur, et q^asi ligatur facubaV?'^,''®''
Procul dubio graviora inde oriuntur mala et damma -T ’ c,dam»> -
denegatam matrimoniis mixtis benedictionem facile
querunomae et odia adversus fideles, legesque ecclesiasSs ^r'''""'’
cumque denegata a parocho catholico benedictione ' ■ Z' ^l*0'
coram illo celebralum matrimonium ministeltm «? IV P
terodoxorum templum conveni™* ,4- *. , .. nt tt,am m tat-
parocho catholico omnino posthabito-^ obtinendm'
dum esset quod recusata ab ipsis expetit»3 ben ■ ^’,mque msuPer tm-
tur necessariae cautiones de amoveL, edictione aut non servata-
periculo, et de universa prole in catholica loIlC”
detestabilius foret ne niA h„ii 1 V gIOne cducanda, aut, quod
rae prolis aeteml n f ani.Cathol,ca ad haereticorum castra in sui et L
haec ct similia sunt tT?nsirct‘ Kvidenter. Mtfe ac Rroe Praesul,
Pontifex indulocre s^ii j 1 * ■ amna ac raa^a vitanda Summus
. „ au,&cre seu tolerari posse ,l+ ; «. ■ - .
nuptuhs impertiretur benedictio Per haec vb r Lr v “T “?
Cis omnibus, ac recta sese nfW - [ ■ ? faciIls Vicanis Apoitob-
Unde etiam ex dJrtie r, ' \ ^structionis interpretatio et pram -
dicta attendendo ^xiemiTdT ^ secundu,n; Statim ad supn-
discrepantem instnictionb hu -rnr ? .CVancscuflt circa rmn rL>ctam ac inde
tus applicationem Onv I prctationem, et ad practicos casus seu evnt-
Praesules per se ob noubi'™ locorum disiantian;
cognoscere nequeant ttrc™*antiaruin gravitatem et veritatem
standa, poterunt om- .mixta matr>monia sacerdotali benedictione fionc-
, P rum per m15slo„a„„s sibi subdjtos hacc cadcm ^
tamen sint circa oraeH'
dentia ct 2elo secunHi.J,C ^ CaUsas et instructionem optime edocti, pi
reddebant circa Silentium aentiain Pra«diti. Quae tertio loco tc an\n
inculcatum, non iu nr' ^ sccrctll,n m laudata instructione quoad poi
haec S. Sedis indigentia*56 mte ligcnda videntur, ut nemini innotesi
ptiis. Etenim scias 0D((rt’ SCU *(dcrantia in benedicendis mixtis fl
sules ut non passim et ab*- . ®ancdtas Sua monitos esse voluit Prj
tiatur, nec per publicas inq^ L tCtu 'matrimoniis mixtis benedictio imp*
• •di utantur facultate se 1 ™c^ones» vcluti etiam per modum reguh
tradantur saluberrimae F* i • ntcr adra°dum Ct caute, ut oblivium w
cMae conditiones, quae semper implicite talibi
‘ Cf’ Coli«*anM s. c. dc PfOQ r , H
P‘ Fldc' *>*■ E n. 1169.
W-
.9. C. S. Officii
M.?
impensationibus adiunctae mtclliguntur. Sane non aliam esse Summi Pon-
^ mentem A mpb Tuae cet erisque ApostolicU Vicar ia perspectum eri»,
J attendas ad ca, quae in Apostolids Litteris in forma Brevia Episcopo
Trevirensi die 3 Octobris 1853 hac super re datis habentur. Summus Pon-
tikx Pius IX postquam Trevirensi Ordinario indulsit ut, concurrentibus
causis iam supra commemoratis, matrimoniis mixtis impertiri posset bene-
dictio, hunc in modum prosequitur: « Quae sane conditiones (extra eecle-
<iim ct absque parochi benedictione) eo potissimum spectant, ut in anim
catholicorum nunquam obi iteretur memoria canonum, qui haec detestantur
connubia, et constantissimi illius studii, quo S. Mater Ecclesia suos filios
avertet* consuevit, ao iisdem nuptus in eoruni futurae prolis perniciem
contrahendis «.
Ex dictis igitur Tibi ceterisque Vicariis Apostolicis certa proponitur
norma ad recte interpretanda ct ad praxim reducenda ca quae dt bent di-
ctione mixtis nuptiis danda traduntur in instructione Card, Antonclli.
Ad quaestiones tandem quas veluti consectarias, solvendas etiam pro-
posuit A. Tua, ita S. Congregatio respondendum censuit. Improbandam
minime esse missionariorum praxim, sjua ad detegendam haereticorum
fraudem, qui relicta propria uxore cum catholica muliere copulari prae-
sumerent, inter alias investigationes, banna illorum publicantur, nulla
tamen ficta mentione religionis illorum, qui nuptias sint contracturi.
Quoad dubium autem: -- Num sacramenta dari possint catholicae parti
mente paratae ad ineundum coram ministro protestante sive ante sive post
L-atholicum matrimonium? Attendendum erit, an sponsi adeant ministrum
protestantem ut legi tanturn civili satisfaciant, an vero ut in sacris commu-
nicent. Si hoc secundum, cum minister heterodoxus adsistat ut addictus
acm, et pars catholica in sua prava intentione persistat, non potest admitti
sd sacramentorum participationem usque dum a pravo resiliendo proposito
'cre resipiscat. Qua de re opportunum erit consulere Benedictum XIV,
A SynoJ. Dioec ., Lib, VI, cap. 1 77, § 2. Postremo sciscitabatur: An
■sunii it enda sit pars catholica, quae matrimonium cum haeretico, ct coram
ministello contraxit (valide tamen vigon extensionis Benedictinae pro Hol-
snaia) ad renovationem mutui consensus coram parocho seu misSionario
a 1,1 :co,qui possit etiam recitare formulam » ego vos coniungo , insuper an
1 camdcm consensus renovationem admitti possint coniugcs ab haeresi
c°n. t rsi, qui id instanter petunt ? In locis in quibus matrimonia haereti-
] intcr se» sive inter unam partem catholicam, aliamque Iicterodoxam
r etiam non servata Tridcntini forma, 1 sunt valida (dummodo aliud
o stiterit canonicum impedimentum)* nequeunt coniugcs admitti ad
1 nnumium (iam per se indissolubile) quasi denuo contrahendum per
a mutuum de praesenti conse nsum exprimenda, nec formula - ego vos
,1Jngo m matrimonium * a sacerdote recitanda erit Attamen si igatur
rtia t n montis mixtis coram haeretico itiinistm iam contractis, quatenus
immt$ a i u re
necessariae praestitae fuerint, ct pars catholica facti [^oc
dt rcf. matrimrt c, i
*W * M II n*
Ct uno Kontana
l
nitens benedictionem petat, poterit ei, praevia absolutio^ '
sitisque salutaribus poenitentiis, benedictio impertiri £CCe,"!*S,
. *««** com^tgibu, ab fis*?
PeriT"Tc t,:icurai]on<-*- mariter etiam coniugibus ah *e
dummodo petant, impertienda erit nuptialis benedictio ;n vrS' COn¥cr,:
vero quovis in casu conjuges condocefaciat eiusmodi , *
ntum unice, non ad validitatem pertinere coniueii cne lctl°nem *
[Collectanea S. C. de Prop. Fidi, vol. I, n.
972.
s. C. S. Off„ instr. (ad Vic. Ap. Hun.„a„), a. ,863.
mis!b,urimSdetdde fb a '?£?"“ Prira“" 2 R' »• Grisee !
versantur fident &L2Sffl£ 7'T “ <"
illius actos in rabiem ob libertatem christi mae rll '"j" paga"°s "*•
conventione inter Gallorum ^ c- nst,a.nae reI»g»om decretam ex put
insaniae ut venerandae Crucis . marum imperatores inita, eo procurr
candum in publicis viis in nontih'111™ pcd,hus ultro CItroque euntium i
*». aut quomodocumque d^^ri^T™"’ 'iminc *■*
continuitate ut abstinere nh - • u^tlUL tanta alicubi frequentu
volentes quidem possint o,JfH m?^° Pr°secIl|i iter firmum sit)
stias coniiciendos factum fuisse41*1 "h™ ^ ch.nstianos praesertim in an(
dum iis sit, negotii T 7‘b,s’ ut p,mirum to* urbe a,
domos pereundum veI *nim ? ane. desertis, inedia fere ac tristitia in
religionis dare cogantur: au* de Cata' 1,)uilauin’ ut im arbitrantur, i-iurai
primis diebus in exeuhi - r* quasdam tibi videri cx paga;
explorarent, Quibus pvnr s. . Ulsse ut Christianorum agendi rationem tat
cruces incedere, non turT.'* ^°stu ast' an ficeat Christianis super ciusrao
etiam in casu in quo i h*"' contemPtus, sed necessitatis causa, idquei
quodque inde consequi tu 301 exP.°ra*ores qui taciti Christianos obsen.ui
rualc, an relinquendi sint' i' T ^Ul .'ta sc Scsscrunt recte egerint; sin vci
habendi. Quibus qin«ti ,-u na. an monendi, an etiam ut apostits
utrum, in Edidit missionarius Tien, niminir
mani adhibere debeant 'lni , 1 igcntiam, eamque mediocremne an sum
•mo iis liceat etiam volunt-i*^1311' nc s,lPer cruces vestigium ponant; ?■
ad eorum contemptum m,i ^ ,CaS ca*L:lrc> non quidem ad religionis, st,
que si christiani a nemine — ScIUt ulla auctoritate eas descripserunt. Ita
Pedes forte habeant S C oneaflUlr de aliquo Crucis signo quod ant*
minantes. QUaiulo cnim ea ^raestarc «”suit ut libere incedant nihil ex*
; a praesertim sunt «videntia ab A* '*» exposita sunt, duoque
i-i propna gerenda vitamciuc- ir * lce necessitas ita agendi ad net*
^ unias m sua religignt rctin^n ^1 SUslentandam( ct intima christianoniat
* cxc^tlendis, facile quisou^’ ^.ln iis omnibus quae contraria
2? « circumstantiis n«*«e « «ne, neque ex ,
tituitur) eiusmodi agendi ration^™ clemen*a quibus actionis m
em posse redargui. Finis enim qui
S. C. S. Officii
245
religionis contemptum, sed ad consulendum necessitatibus propriis dirigitur
manifeste honestus est; eiusmodi autem fine proposito, actum quoque mate-
rialem incedendi super cruces (quo in actu actionis obiectum situm heic
wt) si in se consideratur, nihilcjuc pravitatis a circumstantiis accipiat, culpa
omni vacare non est dubitandum. Cum enim incedere ac vestigia ponere
sit actus natura sua indifferens, necessario sequitur quod, si finis inhone-
stus excluditur, honestus autem rationique conformis proponitur, ipse quo-
que actus et honestus et rationi conformis sit habendus. Itaque' nosti non
modo inter scrupulos recenseri si quis religioni sibi vertat quod paleas in
crucis formam connexas inter ambulandum calcavit, verum etiam passim
libereque in templis super lapides sepulchrorum fideles incedere, ubi SSmum
Icsu nomen eiusque monogramma, et enices saepissime insculptae sunt.
Restat igitur ut a circumstantiis nihil accedat pravitatis, ex quibus una in
casu proposito occurrit quae speciem aliquam difficultatis portendere vide-
tur, quod in praedictis crucibus describendis laqueum Christianis iniicere
pagani sibi proposuerunt, ut nimirum, si necessitate coacti eas calcaverint,
ejurasse religionem videantur: cui alteram addit A. Tua, qua nonnihil vide-
tur commoveri, quod scilicet primis diebus etiam in excubiis pagani fuisse
usi sunt, ut Christianorum agendi rationem observarent: quam tamen cir-
cumstantiam nihil momenti afferre facile perspicies. Cum enim dicas eos-
dtm omnino tacitos, nihilque prorsus audentes adstitisse, plane intelligis
perindv ins esse habendos, ac qui fortuito Christianos transeuntes vide-
rem. Quapropter unum quaerendum heic est tum quoad eos tum quoad
“ qui fortuito adsint, tum etiam quoad ceteros' qu, alentes faernm
cognoscunt, utrum quod malo illo animo cruces pagani insculpserint, scan-
dalum apud illos merito oriatur si christiani super eas incedant, quasi nimi-
mmciuratae religionis indicium edidisse videantur. Cum in omnium oculos
uo i a quae diximus insiliant publieeque nota sint, chnstianorum scilicet
vountas quae religioni suae palam firmiterque adhaeret, parique ratione ab
iis quae contraria sunt abhorret, et vera ratio quae eosdem adigit ad urbis
ii requentandas, quae est necessitas sua negotia gerendi suaeque vitae
- ^lud s:lne consequitur quod si quis malitia sua voluntarie ob-
' 3^C n0^t v'derc, quod omnes vident, ut apostasiam per caluni-
"«lu/ *^1S' attr*huat, is profecto non pusillorum scandalum patitur,
fi>ieorum*n liatumT st-‘d pharisaeorum et ex malitia productum. Pha-
m fine 11 scandalum nosti esse spernendum, ac proinde vides neque
christi ' ne<^UC ex ac|'on>s obiecto, neque ex circumstantiis redargui posse
^ £ . s 9u°d nihil examinantes libere per urbem incedant. Id tamen
a<htioitct d *antum casu retinendum esse censu it cum nemo christianos
mon, . C Cruce aliqua quam iuxta pedes hal>eant. Si enim ab aliquo ii
'icantur, eadem Q n j* „ 1
Priibus * L = rcsPondit diligenter eos curare debere, ne Crucem
tamcn ^^doquidem, si moniti eamdem libere calcarent, cum
Actitate C U ^,(lsscnt’ merito pusillis atque infirmis viderentur religionis
dubir. :n V|t,'assc> Quapropter non potuerunt Kmi Patres non mirari de
uapropter non potuerunt Erfti Patres non mirari de
arie sub*cc^lJm utrum nimirum christifidcles possint etiam
cruces calcare ad contemptum illorum qui fecerunt, sine contem-
246
Cuna Romana
9
L
r
*
•»
9*
r
ptu autem religionis. Quis enim non videar contemptum C ■
ptu eorum qui eas descripserunt eo in casu separari non m> ™>'S 3 Com^
satio si admittatur, non absimili defensione eum quoau .**’ ea^Uf m-
veram Crueem sub pedes projiciat, aiens se non Christi nem, f Utl ^
contemptu, sed iudaeorum, qui eam Christo statuerunt i f r 1SUUS Cnic
si etiam huiusmodi abstractio fieri posset, manifestum tamen”? ^
rum saltem ratione qui scandalum inde caperem eadem mi ?• PUsiIV
enim m simili casu animadvertit Chrysostomus (Mom XXV 1Cer£’ lt
de H. nimirum agens qui existimabant fas esae chriatianis de i^Zl ?' '
catis suae se id facere profiterentur, non
eiusmodi remedio pusillorum vulnus minime sanatur, onk ^
wdeant vitari illud potuisse suspicionemque omnem violatae relim^ ^
ratione removeri, neque tamen id esse factum, nunquam aitl nl!
sib. sinunt persuaderi malum animum in ea re abfuisse eriw
•e 1 ^ i lmt- Quapropter cum Germaniae Vpostolus S^B *
ntfacius a Gregurin II postulasset « utrum de immolafitiis ,i 7fi m
srsrssuo vivificae *?? signum- edi ■«
habere curare 1, . c b ak<)U° m™^ntur se crucem ante p*
sit ite/ ut ZVtTZ, a '"'1 illam Quod si ita pracclL
manifestum non et CrUCC3 transirc liceat. co in casu cum sii
incedi, fieri quidem id oosscS^C !?* eX,mcra nccessitate Pcr iIki
nem amovendam rf,irirP .* resPonriitt sed ad omnem scandali ratio*
monente et audientih» 1Ctm COnd,tlonem servari oportere. Prima est ut coram
c™* profiteanlur -lunutem M
modum teneant c . SSL’ a tera cst ut in actu ipso transeund
signum ex eo im ^cn P°testt decentem, ut aliquod reverentiae
*gendi, et dc VoVntl^i^f ° T? si f,ant cum de necessitate iu
scandalum id sumere velit V-° * u**3 reIl6ione aliena aperte constat, si quu
que despicienda eius calii ,5- P ar,saeorum mores plane sequeretur, adeo
iniuriis plus aequo terr -r Psstt* Praesertim cum, si hisce paganorum
ficiliorem in dies facient nstjai?* fe sinant, ansa illis praeberetur ad dif*
facile hisce artibus «xtinvue A C lnatianae «Kgionis conditionem, eamqur
nilius tuis S. C. dandum cn ' anV Summa igitur responsi quod postulatio*
moneantur de aiiquo c ^ensuit ciusinodi est: i. Si a nemine christi^
cos libere incedere nihil Slfn° 9uod ante pedes forte habeant, oportere
a2; 27). 2. Si moneantur „ ‘UTliri',nrt's mxta monitum S. Pauli (I Cor. X.
inferant. 3. Si moniti adesst r Um ab iis esse ne vestigia supra Cru«n
nonnisi per eam transire Iiceat rUCem’ adeo praeclusum iter reperiunt u'
pro teantur nullam sibi essi n ,ransire debere, ut primum expr®54
transeundi, modum quamuiw^1” Crucis violandae, deinde, in actu ip#
aliquod reverentiae cx co iDso m potost decentem servent, ut indicium
P[ ureat. Quae quidem abunde vides sutf"
S. C. S. Officii
247
itfc ut certa norma christianis praescribatur, qua simul possint, et neces-
sitatibus suis consulere, et religionis sanctitatem inviolatam tenere,
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 1235],
973.
S. C, S. Off. (Helvetiae), 21 ian. 1863.
1. Nei luoghi ov’4 il costumc di contrarre i! matrimonio innanzi al
ministro cretico, i parrochi istrmscano i cattolici sui grave peccato che com- .
mettono nel seguirc questo costume, e suile gravi pene ecclcsiastiche che
sono percio comminate, e le infliggano pure ali 'occorrenza i Vescovi, ove
crcdano che cio sia espediente; e che nel darsi le dispense si ponga les-
pressa condizione slu ne prima nc dopo il matrimonio t contraeoti vid qio
ivanii al ministro cretico.
2. Che per amtrapporre un argine alPindifferentismo derivante dai
matrimoni misti, i Vescovi insistano acciocche i parrochi non'tralascino
mai d 'invigilare sulla educazione dei figli nati da tali matrimoni, special-
mente quando siano nati da una donna cretica.
3. Che i parrochi tutte le volte che muore la parte cattolica, invigilino
attentaincntc perche i figli non siano pervertiti.
4. Che nei luoghi ove esistc la leggc chc i figli debbano seguire ia reli-
gione dei padre, nel caso che questi sia eretico, non si accordi mai la di-
spensa, se non consta moralmente aimeno chc la parte cattolica sincera-
rnente loglia, ed efficaceinente possa adempire le obbligazioni e cauzioni.
nUnto Mons. Incaricato suggerisca in qual modo potrebbe ottenersi anche
sn ua di diplomatica 1 ahrogazione di questa legge.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 1236).
974. I
S. C. S. Off., 18 mart. 1863.
nrJr^v»1111 U° SC i3 p.cna ^ inabiliteaone alia cclebrazione della S. Messa
COnt[°.‘ rc‘ sollecitazione dei Decr. di Bened. XIV sotto i
d '[• .s'a fafae sententiae, o soltanto ferendae: inerendo alie prece-
,enzieria ' U r°p — * <lucsta C. Suprema, ed a dichiarazioni della S. Peni-
altanto V ^ Jriquisitori Generali ritennero che la pena suddetta e
dds Off °c senletlt,a€’ Fattasi di ci6 rcla2ione al S. P. dall' 'Assessore
nare ch - " • ant'^ s* ^eKn^ confermare questa dichiarazione, ed ordi-
nicfj[ aj y. Sa s'a not*ficata alia S. C, di Propaganda, e quindi la comu-
^rlain prnt ” P°st0^°' e Superiori delle Missioni, avvertendoli ad osser-
dau jn p3 nnn os tante qualunque altra risposta contraria che sia stata
S dc 3>roP’ FitIe* vo1- n- «37 * — Cf. etiam Acta
• vo*- XXV, p. 450,451].
' ^ N- 795.
248
Curta Romana
975.
S. C. S. Off. (Hierosolymae), I3 ian, i864
An sit probandus usus inductus in aliqua hospitali rl
sacramentahter sub conditione moribundos haereticos et Srh°m° ahsolvtt
mxta naturam conditionatae absolutionis et oh nn .1 hlsn^t*««, %
multorum qui in haereri vel schismate educa^fu^ nu UT ^ ^
quo possim, saltem implicite, reconciliati catholica.-
silentio super hoc servato vel ob impossibilitatem, vel ne ^"5*
bundi conscientia. ’ nc turhetur mon
R. Usum de quo quaeritur, prout exponitur, esse iniDroh-.na
mentem: La mente e di accennare a .Mons Patri ,rci 9 ;
qualora il moribondo eretico n ' ('>-'msalemiiie dii
su cui fondare un ralnevoTe IST Un «“W*
cattolica, in tal caso i prendi nneM ^ ? <,."CrI' ailcr,sra *»* <2
dettate da accredhati autrt ' de,eBa2'°"C k n»
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. ia46].
976.
C. S. Off. (ad Ep. Osnabrugcn,), 17 febr. 1864.
magistratii^mer^cirih^coram^m haeret;cum mini3trum agere personi»
debeni ob finem n tv*' am ^lJ° sc Sl3terc solent contuges, aut etiam
prolesque censeatur nci?'J)c m llabeantur civiliter honesti conittge,
civili imperante, non a^11110 T™ UrgentibVs hae aut ^
sc sistant ante v l ur 9ll°d P^rs catholica una cum haeretica
edam coram minkt ?°l C°ntraamn ad formam Tridentini * matrimonium,
dum. Etenim ad dubium^T adt!ict0 ad act,lm civilem dumtaxat impleo*
proprio catholico pZTho cZZ CXpTCSSum: * Utru™ «‘holicus *
1 tibus haereticis rmtr,* n , aerctica contrahens, licite possit, urgen-
1 nulla hinc ritus ha» /. ut,!Um b°c ratificare coram ministro haeretico, -1
K minister haereticus<"irnI1CI' *>r° CSH° ^beatur, aut colligatur, ct, quidquid
«sit et censeatur »• Der q r ^era®'t’ c‘v’'‘s dumtaxat et politica gratulatio
■ Verum enim vero n .™Rr^atl0ncin responsum fuit: Affirmatitt.
ficris addirtuc ^ lt-scumque numster haereticus censeatur vduli
Verum enim vero n .“n^rt'^‘Uonci» responsum fuit: Affirma,
* addictus, ct au-tsi n 1Ls<T^mtluc minister haereticus censeatu
:um haeretica matrinfonM ' munerc fungens, non licet catholic
eo quia adhiberetur ad nn ,a .em COnscnsum coram tali ministellopi
pars catholica ritui haere ti"1”1 am rc^S*4osam caeremoniam compien
cit.i haeresi adhaesio »f. / * so COns<)Ciaret; unde oriretur quaedan
in divmlfi 1 . Pn,*nde illirira nmn;«„ \u
cita haeresi adhaesio ac s< C°nsnciaret; unde oriretur quaecU
in divinis conununicitin p i,ru * illicita omnino haberetur cum \
“■ Ca ProPtcr c«i perniciosa hnec consuet:
1 i* .
’ Se**. XXIV, * ref .
* rej malnn,
c. U
.v. c, s. officii
249
leverit ita ut 3 clero de faci,i corriK' non possit, nihilo tamen secius, omni
Ihibito studio ac zelo evellenda erit. Et sane benedictus Xl\ aperte docet
* licere contrahentibus se sistere coram ministro haeretico, quatenus assi-
stat ut minister addictus sacris, ct contrahentes peccare mortaliter ct esse
monendos. Opportune itaque ab Te instructi et commoniti parochi ac mts-
xjmarii, edoceant fideles, qua publicis in ecclesiis catechesibus, qua priva-
tis instructionibus, circa constantem Ecclesiae doctrinam ct praxim, ita ut
a mixtis contrahendis nuptiis, quoad fieri possit, salubriter avertantur, sin
autem, abhorreant prorsus a celebrando matrimonio coram haeretico mini-
stro sacris addicto, id quod omnimode illicitum et sacrilegum est Ita re-
sponsum fuit Ordinario Treviren. sub fer. IV, die 21 Aprilis 1847.
Sciant insupei parochi, si interrogentur a contrahentibus, vel si certe
noverint cos adituros ministrum haereticum sacris addictum ad consensum
matrimonialem praestandum, sc silere non posse; sed monere eosdem debere
sponsos dc gravissimo peccato quod patrant, eide censuris in quas incurrunt.
Verumtamcn ad gravia praecavenda mala, si in aliquo peculiari t.;su
parochus non fuerit interpellatus a sponsis, an liceat nec ne adire ministrum
haereticum, et nulla fiat ah iisdem sponsis explicita declaratio de adeundo
ministrum haereticum, praevideat tamen eos forsan adituros ad matrimo-
nialem renovandum consensum, ac insuper ex adiunctis in casu concurren-
tibus praevideat monitionem certo non fore profuturam, immo nocituram,
indeque peccatum materiale in formalem culpam \ crtendum, tunc sileat,
remoto tamen scandalo, et dummodo aliae ab Ecclesia requisitae conditio-
nes, atque cautiones rite positae sint, praesertim de libero religionis exer-
citio parti catholicae concedendo, nec non dc universa prole in religione
catholica educanda. Quod si tandem consensus coram parocho velit reno-
di. postquam praestitus iam fuerit coram ministro haeretico, idque publice
notum .it, vel ab ipsis sponsis parocho notificetur: parochus huic mstrimo-
ii'*i non intererit, nisi servatis, uti supponitur, ceteroquin servandis, pars
catholica tacti poenitens, praeviis salutaribus poenitentiis, absolutionem a
contractis censuris rite prius obtinuerit.
Sacra igitur Congregatio plurimum in Domino confidit Te, praemissis
prudenter ac firmiter inhaerentem, effecturum, ut inviolabilis doctrinae
sartum tectum servetur depositum, catholicorum mores fidei respondeant,
oamna apprehensa arceantur, ct fideles doctrina atque exemplo roborati
incedant per semitas justitiae.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1247. — Cf. etiam Acta
‘ ' ^ed‘s» vol. XVI, p. 207,208).
S. C. S. Off, (Sanctorien.), 22 iun. 1864.
possa tollerarsi che il Vescovo cd il clero cattolico accompagnino
ll baldacchino il re acattolico della Grecia fino alia chiesa, come so-
I nr ili A- * & . k . rt* 1« - — — — * m^fVnUA-.
Se
Illo
praticarc j preci scismatici; e cio afline di evitare gravi inconve**
enti « j *
a danno dei cattolici*
2$Q
Gurta Romana
R. Si notifichi al Vescovo Ia risposta data dalla S.
siastici Stiaordtnarn nella sessione dei 27 Luelio ™fari Eet!
di Mona. Vescovo di Tournay nel Belgio: «Coti oua/i f 9«$
e t er odos so si debba ricevcrc, u VOllia J^L * P'Z
*"■*“ „• 4N. riceoere, « alhZtlZZf^, *
risposto sccondo 1'Istruzione data dal S, O. ii di ro M. ■ -?JOw f
«kj mvram praesentiam materialem exhibeat causa honoric^-i-1^^' * ®Ua!i
secat precibus ac ritibus catholicis , /o/erar/ ^ *»W,
functionibus proprios ritus adhibeat vel nostris se immisceat ITr” ^
Inoltre si richiami alia memoria di Mons. Vesenv* a; c
stone data dal S. O. al predecessore di lui nella fer IV 2c Ag0?»0 ^
messagh coi mezzo della S.C. di Propaganda, dove ipecial™!?1 *' "*
presente domanda. s tanno a proposito della
r' W°V“ch' '» “rimonU di «
richiegga, « porcheTCo^ed il I,
sacro, e purche si adoperi un baldarrh' usmo la cotta, ne altro abito
ad adoperarsi nelle sacre fun/ioni e ^ N 5°”°? da ^uella SQ^
rColleetanM Q A , „ Z,0m» e sia Potato da secolari.
collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1256]
978.
S. C. S. Off. (Smyrnen.), 30 iun., 7 iul 1864.
sino' alia di «compagnare i funerali degli ere
alPaltare per serviri ^a^Mcssa^ Cantare ne!le nostre chiese ed assist
matrimonio nella pronri!T?1?<fre ad Utl eret*co o scismatico di contrj
casa ove si reca i\ Ioro prete)?^ lfacen<*0 per lo piu i greci i matrimoni
4* £ proibito ad un i
t^jico. Si pui permettere ad u^° * f? da. Patr*no ad un fandullo c
g molo scismatico eretico amm’ .Catt0ico di tenere al sacro Fonte un
»n ministro cretico? ’ ministraudosi il sacramento, s’in tende giA,
5* permesso a cattolici Al , „
di 'enerazione al SS o metterst in ginocchro, 0 a Ime no dare
6. In pcricolo di mortc m.mMrnl:nt° recat0 d«gK scismatici?
rC assoiuzione da un sacerd t ^ ° Un sacerdote cattolico, si pu6
7* 1 fe^ci sogUono J T C sclsmatico?
gran° e del Panc detto coll°r,Grrn dispensarc a vicini ed amici
0 ^ceve debbe rispondere, intende
1 Cf. N. So+.
* Cf. N. 885. (D1W
«dprobau). 25 Au*- «t d,„ qu, h .
'usmodi Instructio a Sanctitate Sui
S. C. S Officii
251
Pp ..fe,nm: // Signor c h perdoni; e permesso ai cattolici di ricevcrlo?
tUolna Prima che sian distribuiti veng°no Posti sui sepolcri dei defunti cre-
•j e qualchc volta si offrono in onore di un santo),
» Si puo concorrere con denaro alia fabbtica di chiese erctiche? Si fa
uiu questua alPuOpo: si pub permettere che i cattolici contribuiscano allor-
che sono ricercati?
ij Gli operai cattolici, lavorando nella fabbrica di chiese erctiche, pos-
no rimettere qualchc loro giornata a benefizio defle medesime?
10. £ noi permesso di lavorarc per tali cdifizi sacri?
R. Ad 1. Dummodo catholici comitantes funera haereticorum aut schis-
maticorum usque ad ianuam coemeterii, meram praesentiam materialem
exhibeant, civilis honoris causa t-rga defunctos, nec se immisceam ritibus
haereticorum, nec luminari» deferant, nec pro defuncti anima suffragia
persolvant, tolerari posse.
Ad 1. Ad utramque partem: Negative.
Ad 3. Iuxta exposita non esse permittendum. 1
Ad 4. Negative in omnibus, et detur decretum latum sub fer. V, die
10 Maii 1770, quod est huiusmodi: J Proposito dubio a Yic. Apostolico
Smyrnensi: An liceat catholicis interesst baptismis grarcorvm, in quibus ptr se
r < 7 per tilias aliquando etiam officio patriti i funguntur; SSmus auditis Emorum
suffragiis decrevit: Catholicis absolute non licere vt l ptr st ; t f pt r alios fungi
officio patrtni in baptismis qta haereticorum filiis ab haereticis ministrantur.
Ad 5. Detur decretum latum die 15 Aprilis 1672 sequentis tenoris: ■
Proposito dubio Xuncii Apostolici apud Venetos: An Eucharistiae Sacra-
mentum delatum ad infirmum a presbytero gracco schismatico adorari d< beat a
tiro catholice; responsum fuit: Scribatur quod occasione qua non possit ni-
tore delationem Sacramenti y illud adoret , sed non prostquatur deferentem, nn
ingrediatur ecclesiam graccorum.
Ad 6. Licere, dummodo tamen et aliis fidelibus non praebeatur sc:m-
Ji!um, nec sit alius sacerdos catholicus, nec sit periculum ut fidelis ab
haeretico pervertatur, et tandem probabiliter credatur sacerdotem haereti-
cum administraturum hoc sacramentum secundum ritus Ecclesiae.
Ad 7, Prout exponitur, non licere.
Ad 8. Non
licere*
Ad 9. Non licere.
Ad io. Detur Instructio iam data sub feri a I A , dic 14 Ianuarii iSjS
lurin Apostolico Kentucluensi, cui postulanti: An permissum sit haeretico-
funi ecclesias seu synago:;i!s aedificare ; responsum fuit: Aow esse inquietandos
unimoda non adsit scandalum rue sit in contemptum religionis Curet autem
-Ptiiopui ut artifices per misstotl arios et confessorios opportune instruantur,
?w/nfo a propria praestanda opera in a clt - haereticorum seu synagogis aedi-
pandis se abstinere debeant. Tenentur saliat ab opere sc abstinere: 1. Ubt
1 KcUtum ,ucr|t „ujjJm ^fSSC |(l at,u ncCCssitatcni: «jionsos schisnuticos habere
Propria rn domum, pos e ilio modo demonstrari benevolentiam erpa ipsos; adesse
catholicorum, ei periculum mlsistentine ictui religioso acatholicorum.
''i- 8:h.
Curtu Romana
hutusmodt opus communiter habeatur pro signo prote^tatim f /
a. vel aliquid in ipso contineatur quod perse 'directe ac unice /! •
t,oncm catholici cultus , et approbationem damnat, cultus h„ , "A*-
constet artifices catholicos ad opus adigi vel vocari ah haTjtT^ 1 °’4
tum cathohcae rchgwms . - Ceterum quamvis extra hos casus ,// C°TP’
m bona fide, sempir tamen monendi sunt ne haeretico, ,,, „ ! ^ndi W
intendant. Creticorum cultu, coop„ari
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1257J
979.
S. c. S. Off., litt. encycL (ad Ep. Angliae), ,6 scpt. ^
Apostolicae Sedi nuntiatum est ^
S!!!*. Vir0s "*»* •* P'ocurand<m, ue aium™*" MaZi
Londini anno ,Sj7 erectae nomen AJ “T’ ' »«•>
ephemeridum articulos, qui catholicorum huic socieHti i [“l " 15,105 ~
exarati perhibentur. Et sane quaenam^ht^, “mm'Ddanfc
ea spectet, nedum ex articulil ephemeridis ^ ?“
protes, antibus quippe efformata et ******
expresse profitetur, tres videlicet chriefhnt’ - Cst 8pmt“' 1“
cam, graeco-schismaticnm et r * ,anas COinmuniones romano-catholi-
sas> aequo tamen iure ruin RJm’ (luamv,s invicem separatas ac divi-
'liant patet omnibus ubique uL^SVh1” vincI,'care- Adill's ■
schismaticis, tum anelicmi ■ gentibus tum catholicis, tu&' graeco-
trinae capitibus, in auibim ruf,**. ta.men C6C ut nemini liceat de variis do*>
stt PFOPriae religiosae <Wtfe8s:o":t'Un|l* 9uacstionem movere, et singulis fas
vero omnibus preces inm ^ ^ acila tranquillo animo sectari. Sociis
indicit iuxta suam intentionerr! J U aS’ ^ ®®cerdotibus sacrificia celebrandi
muniones, utpotc quae T,r, Ut ncmPc trcs memoratae Christianae com*
^imu[ iam constituunt at! i?!,1 su Pponitur, Ecclesiam catholicam omne*
coeant. m corpus efFormanduni tandem aliquando
Suprema S. O. Congregati,, , , , - 9HI
e atum est, re mature pernen- ' ^ tUlUs. examcn hoc negotium de more
esse operam, ut edoceantur litJc'] 1 l'l'aissar'un’ iudicavit sedulam ponendam
creticis et schismaticis sociW ! ^ iaeretlcorum ductu hanc cum iisdem
a res Cardinales praepositi S-, , Cm» lncant- Non dubitant profecto f-1™
.cnp1 pro ca qua eminent charitC» nffu's‘l*°ni, quin istius regionis Epi-
san xtntiam at* vh>a demonstrand i 3 t|nctr'na» omnem iam adhibeant
si secuni affert pericula* ni h "I1 U*S ISta soc*ctas scatet, et ad propul-
no!Tflra Crn eornmdem Episcono^' °mi,mts ^neri suo deessc viderentur.
Dia et a,'nn}arent: eo enim pcriculnlr Ze um *n rt adeo gravi vehementius
c e Christianae societatis unit^f0^ eSt *'acc nov*tas, quo ad speciem
a e admodum sollicita videtur.
S. C. S. Officii
a53
Fundamentum cui ipsa innititur hujusmodi est, quod divinam Ecclesiae
constitutionem susque deque vertit. Fiita enim in eo est ut supponat veram
jcsli christi Ecclesiam constare partitu ex Romana Ecclesia per universum
orbem ditTusa et propagata, partim vero ex schismate photiano.et ex anglicana
,t ( r, sj quibus aeque .tc Ecclesiae Romanae unus sit Dominus, una fides et
uttuin baptisma. Ad removendas vero dissensiones, quibus hae tres Christia-
nae communiones cum gravi scandalo, er cum veritatis et caritatis dispendio
divexantur, preces et sacrificia indicit, ut a Deo gratia unitatis impetretur.
Yjhil certe viro catholico potius esse debet, quam ut inter Christianos schis-
nutact dissensiones a radice evellantur, et christiani omnes sint solliciti ser-
um unitatem spiritus in vinculo pacis (Ephes. 4). Quapropter Ecclesia Catho-
lici preces Deo O. M. fundit, et christifideles ad orandum excitat, ut ad
veram fidem convertantur, et in gratiam cum Sancta Romana Ecclesia, extra
quam non est salus, eiuratis erroribus, restituantur quicumque omnes ab ea-
dem Ecclesia recesserunt: immo ut omnes ad agnitionem veritatis, Deo bene
juvante, perveniant. At quod christifideles ct ecclesiastici v iri, haereticorum
ductu, et quod peius est, iuxta intentionem haeresi quam maxime pollutam
cE infectam, pro christiana unitate orent, tolerari nullo modo potest. Vera
lesu Christi Ecclesia quadruplici nota, quam in symbolo credendam asseri-
mus, auctoritate ili vina constituitur et dignoscitur: et quaelibet ex hisce
notis ita cum aliis cohaeret, ut ab iis nequeat seiungi; hinc fit, ut quae
vere est et dicitur catholica, unitatis simul, sanctitatis ct apostolicae succes-
sionis praerogativa debeat effulgere. Ecclesia igitur catholica una est uni-
tate conspicua perlectaquc orbis terrae et omnium gentium, ea profecto
unitate, cuius principium radix et origo indefectibilis est beati Petri Apo-
stolorum Principis, ciusque in Cathedra Romana successorum suprema
auctoritas ct potior principalitas. Nec alia est Ecclesia catholica nisi quae
super unum Petrum aedificata in unum connexum corpus atque compa-
Kuni unitate fidei et caritatis assurgit: quod beatus Cyprianus in ep. 45
'incere professus est, dum 'Cornelium Papam in hunc modum alloqueba-
tur; ut Te collegae nostri ct communionem tuam, idest catholicae Ecclesiae
unitate; pariter ct caritatem probarent firmiter ac tenerent. Et id ipsum quo-
qut Hormisdas Pontifex ab Episcopis acadanum schisma durantibus asser-
tum voluit in formula totius Christianae antiquitatis suffragio comprobata,
u i sequestrat, a communione Ecclesiae catholicae ii dicuntur, qui sunt non
““sentientes in omnibus Sedi Apostolicae . Et tantum abest quin commu-
1 mes a Romana Sede separatae iure suo catholicae nominari ct haberi
u ^nt, l,t potius c\ hac ipsa separatione et discordia dignoscatur quae-
^ ®°c'«tates et quinam christiani nec veram fidem teneant nec veram
rish doctrinam; quemadmodum iam inde a secundo Ecclesiae saeculo
lcu cntjssime demonstrabat S. Irenaeus, lib. 3 contra haeres., cap. 3. Ca-
summo studio christifideles ne hisce societatibus 1 oniungantur,
Ul u$ salva fidei integritate nequeunt adhaerere; et audiant Sanctum Augu-
mum docentem, nec veritatem nec pietatem esse posse ubi christiana uni-
‘ hk tt Spiritus chnntas tleest,
1 rr'
raeterea imi.
254
Curti i Romana
t
I
t
4
*
*
t
i
i
r*
jx
p«c detent, quod conspirantes m eam et mdifferentifmo lavent -
!um ingerunt, Societas illa, vel saltem eiusdem conditores ,t ^indj'
iitentur photianismurn et anglicanismum duas esse eiusdem t.rectore* P»-
nae religionis formas, in quibus aeque ac in Ecclesia c- tholi Christii'
datum sit: et dissensionibus utique Christianas huiusmodi^ UWpIaftr!
invicem urgeri, sed citra fidei violationem, propterea ani C°mnnin,0,,£'
manet carumdem fides. Haec tamen est summa pestilentissime i^
Uae in negotio religionis, quae hac potissimum aetate in m,v
animarum perniciem. Quare non est cur demonstretur cathnZ^
** ddh~ Spiri,UaliS ca'holicis iuxta atquetl0U ^
nem praebere, praesertim quum ex vana expeetatione ut tres mmoT
communiones integrae et in sua quaeque persuasione nersister»^
unum coeant, societas illa, acatho icorum conversiones 'ad fidem^'™ "
e. per ephemerides a se evulgatas impedire conemr "
tatis, rjfssfets? *■* p#-
alusque similibus adseribantur, vel quoquomodo faveant et nFfaUaciM*
chrtstianae unitatis desiderio abrepti, ab ca dJS uSTK
quae mirabtb munere gratiae Dei in Petri soliditate consistit. P '
S. '• *• *^-<* «*»*.
980.
S. C. S. Off., 1 febr, 1865.
contraeeonr \^°VO 312 obh%ato di accertarc Ia liberti degli sposi, d
processo dei t -t ”1110**10 nC a ?Ua ^ocesb pnma dellc pubblicazioni, c
diocesi stessa tm°ni’ ancnrcbe essi abbiano sempre avuto domicilio nr!
zione SIgn'ficato si possa dare alia denomin;
* delle testimonianze ddl^lL? Vescovo ammettere ai giuramento, in luog
da edebrarsi neti t nr • C Processo sui testimoni pei matrimo
mente vaehi fnmn 'T™1 tIt,L'cs*> quellc persone che non essendo ver
di non poter sommin -?^^0^ ‘n parecchi fuoghi diversi, e dichiarai
cd in generate se si nn ^ tc>!t’mon* a^e curie per le fedi di stato liber
sono oitenere le richiesTe 1 vaShi in qw;mto non sc ne p*
>n riguardo a quei Itiu r) ■ 1 ■ n°nfa 1 c 1 bbtrta. ammettcndoli al giuramW'
3- Se la testimonidf.1/! 11 n?n S1 possono le testimoniali ottenen
suUesarnc dc-‘ testimnn; ° fJ s,-u‘> libero deve sempre esser fatta, oltrecb
4- Se la parte dcH’iftru "• * SU"e Pubbbca!d°ni ?
!? «** »on />road(»‘"‘f‘Tr nSt.rUCt' 21 AuSusti i67°) 1
Ord, nariorum suorum c srr };, ttce,lllam intrahendi, nisi doceant pcrpaP
c 1C S* Sede concede Df,P<r0i Clc' r‘manga senza vigore per la fac0^
ammettcre al giuramento supplctorio i VJ?
1 Cf. N
74^.
S. C. Officii
25S
(jj ; militi, e se per gli uni c per g!i altri tuttavia oltre il giuramento sup-
pi, torio si esigano le pubblicazioni nei luogjii, in cui vagarono od eserci-
tiruno la milizia.
. Se, quando mancano i testimoni, o essendo quelli difettosi nella
conascenza delle persone, cosicchi non valgano a rispondere alie interro-
g.izioni presentte dal soprac itato decreto, cd in parttcolare a quellt* cHc sono
espressc sotto i nn. 9 e 13, come accade ordinariamente, possa il Vescovo
permettere il matrimonio contentandosi delle pubblicazioni m quei luoghi,
nei quali si possono far eseguire, ed in mancanza anehe di queste o totali
0 parziali, se possa ammettersi al giuramento ed assum er questo come prova
totale di liberta, o come parziale per riguardo ai paesi, in cui non si pos-
sono fare Ic pubblicazioni ne il processo dei testimoni?
R Ad 1. Gcneratim loquendo, affirmative.
Ad 2. Affirmative, durante induito admittendi ad juramentum supple-
torium, ct servatis omnibus clausulis in eodem induito contentis, et dum-
modo mora in unoquoque vagationis loco non excesserit annum.
Ad 3. Regulariter loquendo affirmative, quando mora contrahentium
non fuit continua per plures annos in loco in quo contrahitur matrimo-
nium.
Ad 4. Indultum admittendi ad iuramentum suppletorium locum dum-
taxat habere quando libertas status aliter legitime probari non potest
Ad 5. Urgendam observantiam Instructionis s. m. Clementis X sub
feria V, 21 Augusti 1670 cum adnexis declarationibus datis feria IV, 24 Fe-
bruarii 1847, 1 et instandum ut parochi diligenter inquirant a contrahentibus
testes fide dignos in respectivis locis examinandos. Si tamen id difficulter
admodum fieri possit, admitti poterunt in curia loci ubi contrahitur matri-
monium testes fide digni, qui status libertatem tempore vagationis conclu-
denter probent: et, si Ordinario opportunum videatur, admitti etiam potest
•ponsus ad iuramentum suppletorium, constito t.imen ipsum esse fide di-
gfium. In casibus vero particularibus et difficilioribus R. R. D. Episcopus
recurrat ad Sacram Congregationem. Quod si matrimonium adeo urgeat, ut
tempus recurrendi non adsit. Episcopus curet concludentes probationes
supir status libertate, prout expediens iudicaverit, aliter colligere.
[Collectanea S. C, de Prop, Fide, vol. I, n. 1267],
981.
S. C. S. Off., 1 febr. 1865-
Ctrum Ordinarii dioecesium qui non sunt Episcopi, uti C icnrii capi tu -
M’ Administratores Apostolici Ecclesiarum cathedralium, et etiam Vica-
gericrales, nec non utrum Praefecti missionum possint resipiscentem
r' deum, aut coram sc comparentem, aut ad lorum externum quoquo
Cf N. 900.
4
t
f
h
f
4
(
£
9
f
f
C'
k»
p
*•»
K
m M
*•
P
p—
M
F*
>«*»*
I ift«
256
Curta Romana
modo deductum, aeque ac Episcopi, Ecclesiae reconciliare ,
foro absolvere a censura, in quam propter haeresim incidit ^
R. Quoad Vicarios capitulare*, Affirmative quoad s„h,f ’ .
potestate delegandi; quod vero attinet ad cxemnttK r , Ct,am cum
facultate Sedis ApostoJicac. - Quoad Administratores W?!"
siarum eathedralium, Affirmative, etiam cum potestate f? Ktc,t'
Quoad Vicarios generales, Xon posse v, muneri-! sui l '^4'
ttone proprii Ordinarii. - Quoad Praelectos, Negative ^ ^
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I „ ?* 8]'
S. C. S. Off. (Nankin.), 22 mart. ^65.
Pe' dU°Sf"ra “« «■
rem ibi necessaria non est et contra mom^™ S^<Lerdotlf* ad valo-
cum Marco. Marcus ’ 1 ? m0*Uum «uss, «nariorum, contraxit
dem dimittere Martham E ‘‘Yltei' ^prehensus a missionariis, vult qui-
*. nup,ias- Quid
parente, eum habuit pro mortuo ^ \ cc p0i>l tres annos ampltus com.
Petro rei conscio, sed * ab?entL‘ Pf°Pno sacerdote, nupsit
cum impossibile sit scire v 1 ; e.mf>rtc Pnons vin persuaso. Missionarim,
eos ^ Pau,M Vir ** ** **
'*TaaTs nm,'m * vi,a “ ma,rimo,,io d°ntc “
nupii.is, usmii' Jilln ni.iriT?1' Con'u^-l!i’ ct v'n,m non posse secundas iniit
iniit cum muliere de ni' ' W'Mt Ctrlum, ‘l110 tempore ipse matrimonium
obiissc, a agitur, primum virum eiusdem mulieris noa
17 , I
* ac Prop* r*'dc% vol. I, n. I272j.
983.
S- c. s. Off., 3, maii l86s>,
Quaestio a te pron '
permittendi vel impediendi c^1”3 ob''L’at'0ricna domiijorum chrisdanorura
vitatem, mulierum contubernii™0™^ ,*nfidcbum coniugia, qui, antecapti*
upftmos Inquisitores fer;, r v u.u'sse comperiuntur, delata est ad Em®
c eo em hoc anno ineunte invt ' le labentis anni, prout apertius
teris datis Hi» t iu\ta manHarnm j - n**AA lii
t Miuucrum con
upremos InquisJt0res fer: **?} ruisse comperiuntur, delata est aJ Emcu
e eo em hoc anno ineunte invt ’ le labentis anni, prout apertius!
('t*18 •?* ? Iwuarij exnr^c manda*Um eorumdem E morum Cardd , iit1
s casi »us. Primus casua es* _,a* Ut'rat *'*s* qui heie ad scribuntur, distin-
tus am servi qui a domino christi
, ‘WUrtm servi qui a domino c
Hacc instructio dala fuit - , .
Penori Mi»ioai* Dahomey in A friet.
ano u\o*
s . c. s . officii
257
rem
resi
„ petit, quique interrogatus num unquam fuerit matrimonio vinculatus
ropondit: te quidem cum mulieribus uxorie vixisse, sed ignorare quid sit vin-
culum matrimoniale; in suts regiombus viros cum mulieribus habitare quae pro
Bito dimittuntur , vel quae sponte discedunt , ut cum aliis viris habitent quin
praecedentia vincula obstent; talem esse regionis consuetudinem. Dominus
autem certiores notitias habere volens, nihil praeter supradicta dignoscere
potest. - Secundus casus est cuiusdam servi qui a domino suo uxorem
petit, quique interrogatus respondet: se tuxta morem suae gentis ante servi-
tutem mulieres habuisse; inter eas unam ceteris praelatam futsse , sed eam non
me quam in uxorum numero priorem tempore habuit: quam autem priorem
tempore uxorem habuit , cum ea non ita esse vinculatum ut, quando libuerit,
dimittere non possit; ea enim conditione assumuntur mulieres; talem in suis
regionibus morem vigere. — Tertius casus est servi cuiusdam' qui a domino
suo uxorem petit, quique interrogatus circa priora vincula matrimonialia
respondet: se quidem ante servitutem uxorem legitimam habuisse, sed quid de
ala evenerit impossibile esse certo sctre: eam vel cum fugientibus in excidio
j patriae evasisse, forsitan in aliis regionibus venumdatam , vel in Americam
translatam, vel m maritimo itinere , ut saepe fit , obiisse: certo autem de ea nul-
lum unquam nuntium habiturum . Se autem enixe pos lare ut alia sibi detur uxor
tamquam per divortium a prima disiuncto. — Quarius casus est servi cuius-’
| dam tam matnmomo ante servitutem vinculati, sed, servitute superveniente
'ta ah uxore pnma disiuncti, ut nulla unquam spes affulgeat suam uxorem
possidendi. Enixe autem postulare ut alia detur uxor, vel tamquam a prima
' orno acto, \ el quia, ut asserit, a Deo , gentilibus saltem, in gravioribus
fflti s p ures uxores etiam svnultanee possidere permissum est ; sibi autem a
Jjf ton permittendum, qm, priore amissa , aliam in eius loco habere postulat , —
uintus casus est servi cuiusdam uxorem petentis, quique interrogatus
» m?rcs SUac Sent*s> respondet: in suis regionibus mulierem adhuc pue -
tm Tv • ^ ^aren(t^us desponderi; in parentum potestate usque ad puberta-
l m f n' *um V*™ traditur; sed hoc non impedit quominus vir plures
mulier d rf?*Ptas u'xores habeat; in moribus autem esse, si viro libuerit, quod
dlim tr^ 'l n autcm ipsa sponte discedere velit , consentiente sriro, ad
fio tJanStt}’ Z e^ i!,am vlro tnvito, coram arbitris re pertractata, et impensis
ti habenda a viro exactis, restitutis, ad alias nuptias convolat;
^iern bJa£j^m ln<^ica^ur > tamquam de quocumque contractu . Se hoc modo
Casiifi est a nunc s^vitute divisus, aliam dari quaerit. — Sextus
tiurn iu. *U le,nS cuiusda^ ’n servitutem redactae quae viro in matrimo-
^pwrare ** ^ . . 1 c't se i^mpridern ante servitutem cum viro fuisse, sed
ribus in "'i1*1 llcr^^ iegittma uxor; cum pluribus enim, asserit, aliis uxo-
vc| ut c cm t‘omo sub uno viro vixisse, nec bene scire si tamquam uxor,
^fnoninrri )Ina ^a^eretur* Knixe autem postulare ut viro tradatur in ma-
Atit servitut . P ^ mus casus est mulieris gentilis quae a legitimo viro ita
Snus a,,,. ‘S!”Cta’ Ut nunquam spes affulgeat cum illo posse conjungi,
id liCeat Utem v°lcns eam in matrimonio cum alio coniungi, quaerit num
Quibus d'vorti° a primo viro facto ita, ut in quarto casu.
Casipus rite matureque perpensis, ita de illis Emi Patres iudi-
17
'
25S
Curia Romana
candum cci.suen.nt. Quum in primo,
dubnar. possit connubia do quibus ibidem agitur non 1^?.°"*«
monta, sed iuxta exposita, et, nisi meliores notitiae baberi i™*' **
bcm.a tantummodo ex libidine cum mulieribus ini» m. poss""’ «m-
ute existimarunt, infelices illos paganos ad perpetuum ^
coque privari concupiscentiae remedio quod iurc naturaTi ii^?™ *
praeserum cum agatur de matrimoniis infidelium ' !' "sdem «btila, ,
menta, non eodem profecto gaudent favore auo ch™,L noJRslnt^<-
Itaque in praedictis casibus, primo scilicet secundo nui r gaudcre c*«a
responderunt, dominos Christianos permissivo ** *
idcoquc non debere mancipia sua impedire quominus matrim " ■
Rant; hoc tamen circa secundum et circa sextum ,H ! * matjnm°wo se nm-
dum, cum ibidem duo haec simul narrata sin r- t t0 m°d°‘ ClrcasetM-
ditione viris adiungi ut, quandTi^ e Ubueri ' S n^”*
Illas unam prae ceteris anteferri *
dictum responsum eatenus locum habere auatenm • Pm'
quoque, quae ceteris nraefermr t ' l . tenus omnmo constet tam
admissam Quod vero attinet ad sevn Ji0"d't,0"e fui83e in «ntuberninir
se profitetur matrimoniin-' an p! “«lier, de qua ibidem agitur, nesdii
fuerit, quod quidem cum essentia veri * S“° ^ !““»*
consensum exigentis haud fa,ci matrimonii certum ac reciprooin
ulla difficultate res nn«> ? C j0,”Pom potest, nihilominus cum absque
<ur: , rr!im\r,~eouo H™' “ dU° * «*• «S
mulieres eidem ante se maritali ml SUU” V'rUm acccssi1' 3,123 “P*™
pro suo lubitu siKivnt ^ r mt^e comunctas; z. utrum vir ille soleret
interrogationes non in mU *ereS ;,imittere» et alias assumere: has quoque
iudicarunt. Utrunmn- pp0rtUne Pro maiori diligentia fieri posse EmifP
et concubinatum DoriuTim prae<^ct0 dubm gravissimum pondus adiiciet,
magisque suadebit 9uar« verum matrimonium initum fuisse nugi*
Emi PP. censuerunt^v*1 ^ Se^}tTni casus diversam omnino esse rationtn
est, habuisse fatetur item31*1 tCrt!?S uxorem legitimam, cum captivus ducto
ttmum virum habuisse n 5^. mil“er qi,a sermo est in septimo casu
se fuisse vinculatum asserit ^ at<^UC ,*s 9Uo ,n quarto agitur, matrimonr
matrimonium clare exDri * 9«idem omnia verum proprieque dictum
esset concubinatus; ncQuc™0' ' ^Ut° ut novum matrimonium adulterinum
itque ipsum adeo divorti Cnini ««bitare fas est polygamiam simuitaneam,
j 8 divino iure prohiberi m* n°n T10^0 christianis, verum etiam infidele
demus, De divortiis. Quod' expresse docente Innoccndo III in cap.
tu r s‘hi iam impossibile a^tcin c°» de quo agitur in tertio casu, addi-
S15’ e* ad novum matrimn -Cer*° sc*re an uxor sua superstes roortitfW
V lRC , matrimonialis obli«ja»‘llUm m’n’mc prodesse iudicarunt. Cum e™111
S° utI° nu^° pacto sit probata Certa *n eo sit. eiusdem autem per mortem
m'>rtkcm <lUMa vitam suadet ' quandoquidem simplex ignorantia nonm^
inc sequitur impedimenti1^ 1Tn° *n dubi° praesumenda prae t®***
Mm adhuc integram manere, iuxta expK®*
S. C. S. Officii
259
om doctrinam capitis In praesentia , De sponsalibus in infidelium aeque ac
Christianorum matrimoniis, retinendam, quippe quae in qualitate utrisque
communi, quae est jndissolubilitas, fundatur. Quapropter non minus in hoc
tertio quam in quarto et septimo casu Effii PP. responderunt, dominos
Christianos teneri huiusmodi servos a novo matrimonio prohibere, nisi forte
ct pluribus saltem contecturis (quae sin minus singulae, at certe simul
coniunctae certitudinem moralem pariant) demonstrari possit legitimum
eorum coniugem mortem vere obiisse.
Ceterum latere te non potest certissimam eamdemque facillimam viam
dusmodi nodos recidendi eam esse, si infideles, de quibus agitur, ad chri-
itianam fidem convertantur. Hoc enim si fiat, et ipsi privilegio Paulino
cum alia catholica muliere nubendi, et tu dispensatione uti poteris ab in-
terpellatione primae coniugis, quoties aut fieri reipsa illa nequeat, aut si
fieret, nullius utilitatis fore summarie saltem atque extraiudicia liter certo
constet. Denique ne illud quidem S. C. praetermittendum esse voluit,
nimirum ut, occasione data, dominos chnstianos memineris admonere ne'
in hisce servorum matrimoniis ineundis aliquam vim adhibeant, vel coniu-
gem iisdem invisum Obtrudant. Matrimonia enim libera esse’ debent, et
Ciuctioncs quae in us torte adhibeantur, difficiles solent exitus trequenter
iubere. In casibus autem difficilioribus recurras, expositis omnibus adiunciis.
[Collectanea ,S. C. de Prop. Fide, vol. I, p. 722, nota 1].
984.
S. C. S. Off. (Pondichery), 28 iun. 1S65.
Quaedam mulier ex protestantium secta declarat se undecim annos
Mam matrimonio iunctam luisse cum quodam viro eiusdem communio-
ni>, atque cum illo per aliquot annos habitasse, deinde ab eodem dereli-
uisse. Lege anglica in Indiis statutum est absentiam per septeni annos
ugitm coniugis aequivalere morali certitudini de eius morte, si ipse, post
risino 1 spatium per publicas ephemerides invitatus, haud se manifestet.
J ' «n casu evenisset, dicta mulier voluit cuidam catholico nubere. At
* . _cus presbyter eorum coniugium benedicere renuisset, eo quod
Pnons viri morte minime constaret, illi coram ministro acatholico matri -
i jj*U[T1 COntraxerunt : quod matrimonium, iuxta S. Sedis indultum pro
riiur CSSet s* nullum aliud obstaret impedimentum. Hinc quae-
cm!tud'tr,Urn prov’s*oncs civilis de absentibus coniugibus, locum
derclict’ * I^'Jra^S COrum m°rte tenere possint, ac consequenter utrum
ijfiin, 1 C?mug«. perfectis ct impletis istis provisionibus, aliud matrimo-
“ ?Ume «wfmlMre valeant
j]jqUa Pmesentj saltem casu, cum illae duae personae, civili lege nixae,
bona fide contraxerunt, ac prius mulieris matrimonium defectu
r asse invalidum fuerit, possunt ne ad sacramenta admitti?
2(k>
Cuna Romana
res
*; ‘crem Pnmum matrimonium contraxisse ante cmnni t
aetatis suae duodecimum. 2. Eo tempore malitiam non suppleri ” ™
3. Nec post adeptam pubertatem habuisse copulam cum vim
Quoad praetensam mortem primi viri, fiant acta opportuna iuata !„ .
etionem supenus memoratam. Sponsos tamen non poL
mentonim participationem, nisi praevia eorumdem «paratfo™ &
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1273].
985.
S. C. S. Off., 12 iul. 1865.
infitfcfium imen‘tionCerd,0t n“S CC‘ebrare pr0 turcarura ^ionimq!
pere. ’ ab 11S *leemosyiiam pro Missae applicatione ac<
cialimr IddTr ^ d"mm,odo a' scandalum, ac nihil in Missa »
superstitionis in ’ ^A°?u mtent,onem> constet nihil mali, aut erroris n
iStCt.oI p 'bUS offerentibus subesse.
certum eri etiam . ,iclIarmino {De Mista, lib. VI, Cup. 17
pro eiusmodi homini" t*™ ’ S nu^a S'1 prohibitio Ecclesiae, licere offtn
ste proTrtmZlo^ (*? EcC,tsiam *»0- Ora questa proibirionL
•JLhTZ 7ZT'AZerm,er pro ham,Ms V" ** -r
d S. Sacrificio d.-ll-. x i 1 e LOnsegUGntementc pub per essi oflerir?
est...., neque extat ouoJ**?' >tam hacc traditio, imo et Apostolica constitui*
a questi infedeli ‘ SCiam’ u“a Ecclesiae manifesta prohibitio; e sebbem
Cap. 2, S 2) « non n °S.Sei7a I amburino (Method celcbr. Miss., M -
" Propter privationem Tmiae n°— .m*ritum» siquidem infidelis qui
" neque prosit quoad ? f * C Uei mimicusj non est in statu menti;
* dum est in peccato m IS a.^I0ncm» quia satisfacere poenae quis non potest,
1 tur poena aeterna* nrj ? '*’ netp,c Pocna ulla remittitur ei, cui actu debe-
" ,mP«trari possunt medianti ?UOad impetrationem... quatenus ei
H spiritualia, ut sunt aliau t acrincio aliqua bona temporalia, immo t:
ingiuria alPofferente la Pnac inspirationes, ct auxilia ; ne pcrdbfrs*
rationabiliter potest. V uols™08.1^’ P°*C^ s‘ presume velle interpretaret^
sogliono talora questi I™ cautamente aw*ertirc che, aieeome
sacra liturgia, 0 vencono mrl ^ ,edere speciali preghiere da inscrirsi ndb
St a a,) da talse idee o da superstizione: °'c
1 Hacc Instructio, quae - - *
",tr S' C’ S’ °fT ' *• 1868 (CT N*1, florum clades, subrogata fuit
S. C. S. Officii
261
rtjiTicritc constassc, o si avessc, dallo assi eme delle circostanze, fondato
dubbio aliquid mali, aut erroris , aut superstitionis subesse, ovvero si esigesse
anertamente ut aliquid in Missa addatur contro le canoniche presenzioni,
non si potrebbe offerire la Messa per tali richiedcnti. ne accettame la elc-
mosina, perche si farebbe cosa illecita, e si terrebbe mano a simili pregiudizi
td errori, ed in questo senso appunto si trovano date piu volte dal S. Offi-
rio rispostc negative.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1274].
966.
S. C. S. Off., decr. 1 3 iul, 1 865. 1
Plura ad Sanctam Sedem delata sunt circa Societatem quae appellatur
Fratrum Fenorum, aut Fenianorum, eaque Supremae Congregationi Uni-
versalis Inquisitionis submissa fuere, ut quid de illi;* sentiendum forer decer-
neretur. Porro Sanctissimus Dnus Noster Pius PP. IX, audito Emorum
Inquisitorum suffragio, Amplitudini Tuae notificandum mandavit Decre-
tum Fer, n, 5 Augusti 1846 2 quod sic se habet: Societates occultae de
qutbus in Pontificus Constitutionibus sermo est, eae omnes intelliguntur quae
adversus Ecclesiam vel Gubernium sibi aliquid proponunt , exigant vel non exi-
gant a suis asseclis luramentum de secreto servando. Voluit praeterea San-
ctitas Sua, ut 'Tibi subiungeretur, recurrendum esse ad Sanctam Sedem,
ct quidem omnibus adamussim expositis rerum adiunctis, si quae forte dif-
ficultates in applicatione praedicti Decreti inveniantur.
Quoniam vero recenter assertum est in quibusdam foliis periodicis, ac
signanter in The Connaught Patrio/, declarationem prodiisse a Sede Apo-
stolica, iuxta quam Feniani inquietandi non essent, idcirco Suprema Congre-
gatio S. Otiicii Amplitudini Huae significandum decrevit praedictam asser-
tionem omnino falsam fuisse.
[Acta S. Sedis, vol. I, p. 290. Cf. etiam Collectanea S. C. de Vop.
hdc, vol. II, p. 33, nota z].
987.
S. C. S. Off., 6 sept. 1865.
S. C. declaravit: Sacerdotes confessarios orientales in excipiendis sacra-
talibus confessionibus fidelium latini ritus uti debere forma et lingua
proprii adprobati ritus, nisi aliter ab Apostolica Sede indultum vel decrc-
tum fuerit.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. I, n. 1275).
Albi ^^^piscopit Buitimorensi, Cinetnnn tensi, sc Neo -Ebor® censi* nec non Episcopis
tr d^11* Brooklyncnsj, BufTnfcnsi* Burlingtoncnsi, Hortfordicnsi, Newajcemi
“onUndtfui*
Cf* N* 89^. j ^ 'S'f
JVC rrntAmmn.
Jfe*>
l*f
%
fi
(IM
pc
262
Curia Romana
*
;
»
*
w
i
988.
S. C. S. Otr\, Iitt. 8 nov. 1865.1
Quod vos litteris datis, corde sincero et voce non ficto
profiteamint, ut secundum Domini Iesu Christi vJh* , tarUum°i»
unus pastor, id spetn affer, huic Sacrae Con^X^Tdi^ ^
tandem divma eiusdem Iesu Christi gratia ad veram ^cund,ssimam1 1
■uros. Cavendum tamen vobis es,, L ipsam
ld porro bacra Congregatio vobis contigisse vehementer di ' ' ' 1
bus, ad veram Iesu Christi Ecclesiam pertinere hm ‘ ex,stiman
nos Illos coetus, qui sacerdotii et catholici nominis herTiiZ ^
ctant, licet sint ab Apostolica Petri Sede divisi ac separati
rnhil est, quod magis a genuina catholicae Ecclesiae notion - ,uU °pm“:
thohca enim Ecclesia, ut in meis ad Episcopos Angliae litteris mona™' °
quae super unum Petrum acdifira^ L . J. b monetur, eat
pactum unitate fidei et cTri tt V /r t TpT T^Um S»
cipuam «se ac <?h?“I “"*»*»«. modo pn,
quoque sempemue vi«Wlr.m EccIcsiae proprietatem, sed certissiimi
ac facile distinguatur evident*10*3™’ ^ Ipsa Ecclcsia ab omnibus sectis tut
animo considerare vo\u ■ -V * 1*™° vob^’ Sl rcm sedulo inspicere pacatoqu
diserta testimonia insiimN ’ 4 Cmon3trabunt tum Sacrarum Scriptura™
delineatur acveluti repSsentetSEeele0”^ parabolac .ct imaSine5. Huibu
trum antiouissimarumnn a ^cc*cs,aiturn praeclarissima sanctorum Pa
quam Ecclesia a suis IsquTnrimn tumconstans agendiratio
generis haereticos et <trh; P- Jrc^us seflui consuevit adversus cuiusqm
catholici nominis hereHV **** tamcts‘ ex ”s complures sacerdotii t
sia Chnsti Zlto ^ m Slbt am*arent* Quemadmodum igitur Eccb-
diffusa firmissime retin ?U3m per omnes gentes et in omne tempui
dicitur, ua propter un't t C' corarnun,°nisque unitatem catholica este;
quemadmodum absone t r”1 eamtlem fancta et aPost°fica praedicatur; c:
ita sanctitatis etiam et ^rv 3 ? pmtate ^esia*ret et iurc et facto esse catholica,
At Christi Ecclesia su ° lcac successionis insigne i bus continuo privaretur.
vissimo quidem temnor;113111 uni*atem nunquam amisit, nunquam nc bre-
divina oracula, duratura amittet; quippe quae perenniter, iuxti
credatur, si in essentialem u°niodo vero Ecclesia perenniter duraturi
atque fit in mundana rum"1 UUS Staturr^ aetas aetati succedens non secus
formam, et ipsa adeo Fc,. h m, mu 13 bi Ii tate , novam induceret speciem et
scere aliquando posset nii-^!3 ' , eb communionis unitate desa*
deinde propagata? Ideo enlm^ 3 IeSU Cbristo fundata est, et ab Apostolis
in aeternum, quia individua r'i S ^mbrosius, regnum Ecclesiae manebit
i . , * es, corpus est unum. 3 Quod st Ecclesh
Ad quoicJam Pusditi* •
* s. Ambrosium, De oftic' IC°*' ^1*,
• >» <-uc, Bb. vtt, »• III, ,, num.
S. C. S. Officii
263
• ti indefecti bilis prorsus est, sponte sequitur, eam infallibilem quoque
credi debere in evangelica doctrina tradenda; quarn infallibilitatis
^ tivam Christum Dominum Ecclesiae suae, cuius ipse est caput,
PTnsus et lapis angu*ar‘s* mirabiU munere contulisse, inconcussum est
«tholi cae fidei dogma. Et profecto quis sanus sibi persuadeat, errorem
rjsse posse publico ac solemni Ecclesiae magisterio, quod Christus eo
consilio instituit, ut iam non simus parvuli fluctuantes et circumferamur
omni vento doctrinae in nequitia hominum, in astutia ad circumventionem
erroris, lquod sui praesentia nunquam deserentium, atque a Spiritu Sancto
Je omni veritate edocendum pollicitus est; a quo voluit universas gentes ad
obedientiam fidei vocari, et rerum credendarum agendarumque doctrinam
ju accipere, ut qui Apostolis legitimisque eorum successoribus praedican-
tibus non credidisset, condemnaretur; cui munus auctoritatemque attribuit
sanorum verborum formae praescribendae, in qua omnes docibilts Dei
convenirent? Hinc Paulus Ecclesiam appellat columnam et firmamentum
veritatis.* Sed quo pacto Ecclesia esset firmamentum veritatis, rusi tuto
ab ea veritas peteretur? Sanctissimi quoque Patres una voce loquuntur ac
praedicant, in unitate Ecclesiae unitatem fidei ac doctrinae Christi sic defi-
xam esse, ut una disiungi ab alia non valeat; quo spectat aurea illa s. Cy-
priani sententia, Ecclesiam esse unitatis ac veritatis domicilium. 3 Neque
catholica Ecclesia dubitavit unquam de hac praerogativa sibi promissa, et
per iugem Christi praesentiam Sanctique Spiritus afflatum communicata,
quoties subortas fidei controversias dirimere, sacrarum Scripturarum sensum
interpretari, erroresque commisso revelationis deposito adversos profligare
aggressa est; suas enim dogmaticas definitiones edidit semper ac proposuit
tamquam certam et immutabilem fidei regulam: quibus, ut fidei regulae,
intimum quisque assensum sine ulla dubitatione, suspicione, haesitatione
praestare deberet; qui vero iisdem definitionibus contumaciter obsisterent,
hoc ipso circa fidem saluti consequendae necessariam naufragavisse, nec
impiius ad Christi ovile pertinere censerentur. Atque haec magis magisque
ihsurditatcm produnt illius commenti de catholica Ecclesia ex tribus com-
munionibus coalescente, cuius commenti autores infallibilitatem Ecclesiae
necessario inficiari coguntur.
Iam non minus certum atque exploratum est, Christum lesum, ut fidei
wtnmunionisque unitas in Ecclesia gigneretur ac perpetuo servaretur , utque
•^pite constituto schismatis tolleretur occasio, 4 beatissimum Petrum prae
£rtens Apostolis, tamquam illorum principem et eiusdem unitatis centrum
*f ^cuIum conspicuum, singulari providentia elegisse; super quem Eccie-
um suam aedificavit, et cui totius gregis pascendi, Iratres corvii! mandi,
totoque orbe ligandi ac solvendi summam curam auctoritatemque contulit
m successores omni aevo prorogandam. Catholicum dogma hoc est quod
' Eph«.t iv. ,4.
t iTimoth.. IU, IS<
i E**1'*' ^ IU ad Corn., np. Constant, num. t.
icrorvym., Iit> , It ady, Jovia-, n* 26*
264
Cuna Romana
ore Christi acceptum, perenni Pitmm praedicatione tZ*. ~
Ecclesia universa omni aetate sanctissime retinui, • dl,um »c defer
torum errore. Summorum Pontificum Concilio^umoTd9"'
Quare cathohca Ecclesia illa solum semper credhTL, CCre',s «««2
ntone cum Sede Romanorum Pontificum Petri succe . ’ qUae fid' 9 «na,
, ropterea Sedem s. Cyprianus nuncupat <Z
inccm; quam unam Patres et Concilia Der in„ cslac ««licona®,
Apostohcac Sedi, nomine designant, e qtfa «ccrdotT"^ appcllal'®«-1
et m omnes venerandae communionis iura dimanant “ora «•
£»w*-5bs
non vincunt superbae inferorum portae »?cL ^ 5“ rat Petn.
hea Ecclesia eum non esse qui non inhnle. 7 «stendit, in cath».
<um positum est unitatis catholicae Neoue aKr * P6'13.'1 ,n S"» fundamm.
profanus erat quisquis non Cathedrae Petri t pom^' ‘ Hiero">™!- ™
munione consociaretur; « Nullum n,-;™ / - -i,°ntI^cl m ea sedenti com-
atum sequens, Beatitudini tuae, idest caThidr ‘ Cpad .Damasum) nisi Chr.-
cior; super illam petram aedificatam pqco p ,3e. Eetn ,communione coibo-
hanc domum agnum comederit n ( Ecc es,am scjo- Quicumque extn
^erit, peribit r^X^Qu^umT ^ * <uis in »* L non
m’ <*Ul Chris;i non est, antichristi estT* T" no« c°Higit, spargit, hoc
utanus, qui singularem illam ntf i "* /Sc(lUc ahter s. Optatus Milr-
constitutam, in qua unitas ab omnih ***? CeIebra*. omnibus notam, Romae
aereticus sit qui contra illam * 'i* Ita servar4 debet ut schismaticus et
mento quidem; in Romanorum cathedram dium collocet.1 Et
, 1 denunciat aperte omnibus s t ntificum ordinatione et successione,
sia traditio et veritatis praeconaur^115’ **Uae Cst ab apostolis in Ecde-
b»cc ostensio, unam et eamd„J .jSWn!t ust*Ue ad nos: et est plenissima
il Apostolis usque nunc sit n ' *Vl catncem hdem esse quae in Ecclesia
Itaque si proprium L l Sen,ata et tradita in veritate. *
ut fumma hdei caritatisoue verae Qhristi Ecclesiae insigne,
cmtas supra montem posita nm* *u unjtate contineatur, efflorescat ac veluti
si. ata ex parte eiusdem unitati * l!s.bom‘n'hus omni tempore patefiat, et
CS3e Vo U4t ApostoKcam Petri S a, °ri®ineni* centrum ac vinculum Christus
lCt em’ consequens fit, coetus prorsus omnes
1 Epm. IV, «d r- .. «
‘ S- Cj-pr.. *pilt XI ,U™- *P Comtaat, num. 3.
‘ A^C^^°****. "um- M-
1 Psnlm in ry*0,‘* eP««. ad Eutvch l*?Um Imp- an- 38i, inter epistolas *. Ambfi
1 W * T* Donati- ’ ‘ I11* Concilii Ephcs ,, np. Harduin. I. «■
• Lih mira* Do^ti„., iib n- *• ■
L,b- HI, contra haerei l** n’ a’
' ^P- 3. n. i, --
J’ e* '«t. interpr.
S. C. S. Officii
265
ab externa visibilique communione et obedientia Romani Pontificis separa-
tos, esse non posse Ecclesiam Christi, neque ad Ecclesiam Christi quomo-
doltbet pertinere, ad illam scilicet Ecclesiam, quae in symbolo post Trini-
tatis commendationem credenda proponitur Ecclesia sancta, Ecclesia una
Ecclesia vera, Ecclesia catholica; 1 quae catholica nominatur non solum a
a suis, verum etiam ab omnibus inimicis, 2 sicque ipsum catholicae nomen
sola obtinuit, ut cum omnes haeretici se catholicos dici velint, quaerenti
tamen peregrino alicui, ubi ad catholicam conveniatur, nullus haereticorum
vel basilicam suam vel domum audeat ostendere; 3 per quam Christus veluti
per corpus sibi penitissime coniunctum beneficia redemptionis impertit, et
3 qua quisque fuerit separatus, quantumlibet laudabiliter sc vivere existi-
met, hoc solo scelere quod a Christi unitate disiunctus est, non habebit
vitam, sed ira Dei manet super eum: 4 eiusmodi proinde coetibus catholi-
cum nomen tum iure minime competere, tum facto attribui nullatenus
posse citra manifestam haeresim, Inde autem perspicietis, honorabiles ac
dilectissimi Domini, quare sacra haec Congregatio tanta sollicitudine cave-
nt, ne Christifiddes societati a vobis recens institutae ad promovendam,
ut dicitis, christianitatis unitatem cooptari paterentur aut quoquomodo fave-
rent. Perspicietis ctiant in irritum necessario cadere quamcumque conci-
liandae concordiae molitionem, nisi ad ea principia exigatur, quibus Eccle-
sia et ab initio est a Christo stabilita et deinceps omni consequenti aetate
per Apostolos eorumque successores una eademque in universum orbem
propagata, quaeque in celeberrima Hormisdae formula, quam certum est a
t»ta catholica Ecclesia comprobatam esse, dilucide exponuntur. Perspicietis
emque, occumenieam illam, quam memoratis, intercommunionem ante
tc sma photianum, ideo viguisse quia orientales ecclesiae nondum a de-
to postolicae Cathedrae obsequio desciverant; neque ad optatissimam
anc intercommunionem restaurandam satis esse, simultates et odia in Ro-
manam Ecclesiam deponere, sed omnino, ex praecepto et instituto Christi,
‘jportere Romanae Ecclesiae fidem ac communionem amplecti; quandoqui-
em, ut ait venerabilis Reda, splendidissimum vestrae gentis ornamentum;
‘Uuicumque ab unitate fidei vel societate illius (beati Petri) quolibet modo
semctipsos segregant, tales nec vinculis peccatorum absolvi, nec ianuam
possint regni caelestis ingredi ». 4
thJkaUC Utinam* honorabd« et dilectissimi domini, quoniam Ecclesia ca -
?dis aunanse nec sctf*dt nec dividi posse monstrata est, 6 non amplius dubi-
T^os eiusdem Kcclesiae condere gremio quae usque ad confessionem
, s ftumani ab Apostolica Sede per successiones episcoporum, frustra
felicis circumlatrantibus, culmen auctoritatis obtinuit. 7 IJtinam quod in
* p Symb. fid catcch., cap. VI.
i s > (Ie v«« Rclig., cap. VII.
« c *U*'' contr* epi*t. fundam., cap. IV, n. s-
* Hom'1* ’ ***’ '41 * a,‘ >5*. n. s.
”<»». « nauli s*. pelri et Paull H
'S
^*yPT', cp. VIII, ad Com,p apud Coustant, num. 2.
“*■. * utfl. credendi, c. XVII, n. 35-
2 66
Ourta RotfiQTtQ
vobis per inditam benevolentiam erga hanc Ecclcwu, SWbTl
pit, complere et perfice sine mora dignetur. Id vobis „n SanctUsto«
Congregatione toto ominatur animo, et a Deo mi^nV *■ CUm hac Ssct
Patre enixe adprecatur Sanctissimus Dominus Noster P^p"1 *\knk<u
tandem omnes ab exheredata praecisione fugientes in h», r IX,utVc
m veram catholicam Ecclesiam, ad quam certe spectarum ^ ^
ante lugendam sacculi sextidecimi separationem, acSeSe^ Vestt
radicem cantatis m vinculo pacis et in societate unhatis i Crmereamit
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I n 1276 — rr ■
S. Sedis, vol II, p. 662-668]. ' 7 ‘ Cfl etl2n> Acti
989.
s. C. S, Off. (South warfc), 22 nov. 1865.
faj, r his a 5*
zaz sar “ S “
dispensare. Mihi videtur nuntii «r ■ "^nniomis mixtis contrahendis
rogatus cuilibet facit haec limitatio ^ ^1CU taCem Amanus Pontifex
warcensis dioecesis subditis, qui forteS^muth? J ^ *** U* du°buS
matrimonium inire oueanr rn t,r \ y uthi commorantur, ut ibi mixtum
Te, S. Pater, ut ed User as u trumh^’ per di8Pe?sati°nem possim. Quaso
dultum ea verba nullo modo uti c tc mi sententia vera sit: id est, quoties In-
subaudienda esse *’ minime praefert, haec semper in eadem
viro2auf™iicrii'm^tT‘!l0.SUp^ ,na"-imoniia mixtis, Ecdoii atholicc
siae beneficia non debent) We V!ro ^in qu0 directe adtre E“h’
concedi dispensatio potest cum P Perm,"cre sol<!:It. » quonam Episcopo
R Tjra SlUm ineundumT' V'nit “* "“**
ligi debere ut facultate suh°‘ **** ^0SSlt extTa fines suae dioecesis ita
cum propriis suKHt#.» ■ ,,1Psa comprehensae exerceri tantummodo pi
EamcL^eS IS. flentibus actu quo conceditur g
Apostolica Sede conceduntur "r Subflnte111?1 in facultatibus quae Episco)
Summi Pontificis, vel n‘ * ’t^1S1 *uent expressa, vel aliter constet det
dispensandi super imn*? SU KCta .mat(™ eam requirat. Facultatem
dispensare valeat intra fi nu<'nto mixtae Religionis concedi cum cla
nisi cum subditis actu s^ae.^toefesfSi eam proinde exerceri non 1
caeteroquin iis quae tr-hlim^ ^ "S intra ^nes propriae dioecesis,
k Ad a. Catholicos "ttr ‘n ^pu^ione ad a.
bus causis, super impedimen» . res dlsPcnsan posse, iustis acce
tatem habente, cuius sunt suhrfv^tf' Vcl,.K!°.n‘s ab Episcopo hanc
eius dioecesi acquisitum dnrr, ! °b ^om*cdium vel quasi- domi cili
. dummodo eadem dioecesi actu existant q
CD. 6t
i e A uiuccesi
Au«- «P- 61, «1. 2,. n ,
■*' n a; cp. 1
/i mim, i.
,9. C\ S Officii
267
j^pgflsationcm recipiunt; dispensationem vero ita obtentam exeeutioni
lr3di posse ubicumque mixta connubia contrahi permittuntur, nisi aliquid
aliud obstet, iudicio Ordinarii loci in quo contrahitur matrimonium: secus,
, dispensatione ad Apostolicam Sedem recurrendum esse.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I n. 1277, — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. II p- 670, 671].
990.
S. C. S. Off., instr. 20 febr. >866.
Quae supremus Pontifex gl mcm. Bened. XIV in Cunstitutione die
1 Iunii anno 1741 edita cuius initium est: Sacramentum Poenitentiae, 1 con-
firmavit ac decrevit, ea ad haec quatuor maxime capita reducuntur. In
primis, quemadmodum iam antea sancitum fuerat, praesertim a Gregorio X\'
Constitutione quae, sub die 30 Augusti anno 1622 data, incipit: Umvt rsi, z
omnes locorum Ordinarii aeque ac Inquisitores deputantur iudices ad inqui-
rendum et procedendum et condignis poenis animadvertendum contra sol-
licitantes ad turpia in Confessione, quamvis ab ordinaria iurisdictione quo-
modolibet exemptos. Itidem omnes sacerdotes ad audiendas sacras confes-
iiones constituti, sicut antea quoque praescriptum erat, obligantur monere
suos poenitentes, ut sollicitantes huiusniodi, quamprimum poterunt, Inqui-
sitoribus aut locorum Ordinariis deterant: eosdenvque poenitentes non ab-
solvere, qui huic adimplendo muneri parere recusent. Praeterea tertio loco
Apostolicae Sedi reservatur, excepto mortis articulo, eorum casus qui inno-
xios sacerdotes apud ecclesiasticos iudices falso sollicitationis insimulant,
vel sceleste procurant ut id ab aliis fiat. Quarto denique sacerdoti cuilibet
onuus facultas et iurisdictio ad sacramcn tales confessiones personae com-
picis jn peccato turpi contra sextum decalogi praeceptum commisso exci-
piendas adimitur, nisi extrema prorsus urgeat necessitas, nimirum si in ipsius
mortia articulo alter sacerdos desit, qui confessarii munere fungatur, vel
-me gravi aliqua exoritura infamia vel scandalo vocari aut accedere nequeat.3
• postolicae Sedi reservatur conmi confessariorum casus, qui complicem
m ^ccat0 turP‘ absolvere ausi fuerint.
■ u um sane dubium est, quin hac praescriptiones, prohibitiones, reser-
, 63 omnes et singulae in cunctas nationes universim vires sftms exten-
Ootque terrarum inconcusse ac inviolabiliter observandae sint. Quod
tissime1 VC^ *c8ent‘ ^regbrii XAr et Benedicti XJV Constitutiones eviden-
PJt< b et idipsum consequentium Pontificum suffragio, prout se
Vica •°C\!1Sl0’ at^ anc usque diem confirmatum est. Et re quidem vera
r|o . postolico Cocincinae sciscitanti: t. An Constitutio Bened. XIV
Mcttanies obliget etiam misstonanos franciscanos , qui ministerium
— Ci. etiam Codicis luris Canonici Docum V.
201.
e^dem s. P, Bened, XIV* ApotioUci mu*urist die 8 Februarii 1745. ~Cf.
268
(tUYio. Romane
e
5-
rr
i
► * ■
exercent m Cocinana. 2. An eadem Constitutio restrini7Z~ ~
m abqU° ^ohmagnam confessoriorum penuriam i„ Lp‘‘" **>».
M.;iuau_Pu VI anno ,775 opportuna inalrucliono ™ C«*>
'• Ad 2. negative. * Et proximo SSmus oTS*
dccmo fiums supremae Inquisitionis sub feria IV die * « PaP* 0
edixit, m facultatibus quibus Episcopi aliique locorum OrdL 3nn° m
Apostohca pollent absolvendi ab omnibus casibus Apostoli caT^*”'***
excipiendos semper tn posterum et exceptos habendos ^
Aw//d Benedicti XIV, quae incipit: * Sacramentum Poenitenti^Tu^ a
vero omnibus ubique terrarum Ordinariis praedicta , ‘f*°c decreti®
donatis absque ulla exceptione significandum mandavit" ^ facuiu!?
Quamobrem omnibus locorum Ordinariis pnit^w
ne eorum vigor, quae in praedicta Constitutione ralubritoT^' *
nuper cognoverunt. ^ ^
exccutioni tradi, atque in alirmihnc i ■ lc^e> sicuti par esse:
onere adimplendo mm in iudicio /„ n°nnuUos tum ■" denunditioa
abusus, quiane t^tSflSu^SSkS^ •‘"t*00*- N*
possent. Itaque neque inopportunum nPn, •* ■ dlscnnune toIfran minime
tum fore iu dicarunt si nniA ’ eque 'PSIS locorum Ordinariis irim-
gregatione ad?^L '\ro ” *"*“ abu8us ab h“ supreau, £.
cta prae oculis habeantur Ad n no^um decreta fuerunt, in unum coit
mandarunt, * q em effectum praesentem instructionem «S
sollicitatae in Confesrion^vel' ocm?”*6’ quaecum<lue i,lae sint- ad
admodum enucleate in memoratu r - praetextu Confessionis, qnem.
Seciam vd ad loci Ordinarium deW d^bTm PraeC,PltUr’ ”” * ^
carentem sollicitantem • qucmcumque sacerdotem etiam iurisdicrion;
consentientem, quamvis Ttatim dY ^ VeI etiam P°enitentis soiUcitatiom
complementum ad aliud tenm dlS.®5ntlcnte® de turpi materia loqui, illu-
nem pocnitenti.3 pUf> dl“er®htem, et non praebentem absolutio-
3- Huiusmodi denuncist-in»
sunt. Qua de re poen'r 3 nemme absque culpa letali omitti {#s-
instruendisque tomm cbent admoneri, neque ab iis admonent
4- Sacerdotes ad 3 fideS eXCUsat'
obligatione poeiutenr*^38 aud'endas confessiones constituti, qui de hx
5 lJoenitentcs admonit? IT ad™oncm' debcnt puniri. *
' ero ob iustain causam \ - ’ • omnino renuentes nequeunt absolvi ; q-
poterunt faciendam irm e?Uncia^nem differre debent, eamque quo
n ent serioque promittunt, possunt absolvi.
Cf. Collectanea S r> j
Cf. N. 99s. c ProP- Fide, vol. r, n. 509,
* Ex 1 ,
1 Fir t I *' "■ JUV'
tx declar. diei t , i:chrua
in Ftrl * ^CC*ar' *u^ diebus ae> \\ ?' corlf>rnwa in Const, Sacramentum Poemlt
**'■ “P- n. n. M,r"' ‘fas .1 . Octobri. 1626 pene. Albit*. tU
S . C. S . Officii
269
6. Denuntiationes anonymae contra sollicitantes ad turpia nullam vim
lubent: denuntiationes enim fieri debent in indicio, nempe coram Episcopo
eiusve delegato cum interventu ecclesiastici viri, qui notarii partes teneat,
et cum juramento, et cum expressione ct subscriptione sui nominis; nec
sufficit si fiat per apochas \el per litteras sine nomine ct cognomine aucto»
ns.1 Ceterum prohibetur, ne in recipiendis denuntiationibus praeter iudi-
«m et notarium, virum utrumque ecclesiasticum, speciali et scripto exa-
rata Episcopi deputatione munitum, testes intersint. Cavendum quoque ne
er denunciantibus quaeratur, num sollicitationi consenserint: et convenien-
tissimum foret, s: de huiusmodi consensu, quantumvis sponte manifestato
nihil notetur in tabulis. 2
7. Denuntiationis onus est personale et ab ipsa persona sollicitata adim-
plendum. Verum si gravissimis difficultatibus impediatur, quominus hoc
perficere ipsa possit, tunc vel per se, vel per epistolam, vel per aliam per-
sanam sibi benevisam suum adeat Ordinarium, vel sanctam Sedem per
sacram Poenitcntiariam, vel etiam per hanc supremam Inquisitionem, expo-
sitis omnibus circumstantiis, et deinde se gerat iuxta instructionem quam
erit acceptura. Si vero necessitas urgeat, se gerat iuxta consilia et monita
sui confcssarii. Ast si nullo impedimento detenta denunciationem omnino
«nuat, in hoc casu aliisque supra memoratis, laudandus est confessanus.
qui operam suam pocnitenti non denegaverit, et vel Ordinarium vel San-
ctam Sedem pro opportunis providentiis consuluerit, suppresso tamen poe-
nkentis nomine, formulas autem fusce in casibus adhibendas tradunt pro-
bati auctores, quos inter Pignatelli, consuit. 104, Carena, Albitius, etc.
8. Non infrequenter occurrit casus, ut confessarius aliusve ecclesiasti-
cus vir ab Episcopis (quorum utique haec potestas est) deputetur ad denun-
tiationes recipiendas in re ad sollicitationis crimen spectante absque inter-
ventu notarii. Huic instructioni folium adiicitur circa modum, quo hisce
in casibus confici denunciatio debet.3 Qui enim ad hoc gravissimum munus
vin maxime idonei destinantur, de actu denunciationis iudiciaria ratione
^sumendo instrui debent, ac moneri, ut statim a recepta denunciatione
fcm continuo ad ipsum Episcopum, a quo fuerunt deputati, caute transmit-
“Ot, neque confecti actus exemplum vel vestigium aliquod sibi retineant.
• tque in imne fere modum haud difficulter dcnunciandi munus adimple-
a locorum Ordinariis efficiendum est, ne ad loca suae iurisdi-
om subjecta applicare oporteat quod pro Missionibus Pcrnambuci in
trienca die 22 fanuarii an. 1627 declaratum fuit: Mulieres videlicet solli -
«fon 00,1 *eneTt denuntiationem si ministri Inquisitionis et vicarii Episcopi ,
regionibus degentes, sine gravi incommodo adirt nequeant.
p ' 1 n denunciatiombus, quod non raro contingit, aliae indicantur
j|*_ . rte puriter sollicitatae, vel quae de hoc crimine testimonium ferre
ratione possint, hae quoque omnes et seorsim iudiciaria forma supe-
Albit., |og
I ^ oc- c,t-> n. :i.
s Cf ar- Urbani V^III sub fer. V# dic 17 Aprilis 1624.
c*a S, Scdii^ vol, III, p, 505, 506. - Cf. tamco ciiam N* 1123,
270
Curia Romana
rius enunciata examinandae sunt: et primo nPr „ ~
dus, quoad ita res ferat, ad particuLia dJvenilnT dcin,icl>«r
utrum et quomodo revera fuerint ipsae sollicitatae veMK, ^
sollicitatas viderint vel audierint. ’ a"as Personas
io. Accepta denunciatione, non illico proceditur £Pri
siastico inquiri sedulo debet, utrum persona dcnuncians^r '!8*Sn
licitationis cnmen ut plurimum secreto perpetratur hin
m m causis quae contra hoc crimen instituuntur id „ pnviIeeiurn «t,
faciendam attestationes etiam singulares adnuWur^ ^ probati^
morum Pontificum Constitutionibus praescribitur r.A mernoratis^
laribus procedatur, nisi praesumptiones indidi v "T .testibus V
rant. Pondus igitur cuiusque denunciat.ont r ,* U admmicuI* conor-
seno accura tequ e perpendendae sunt et anteau^m*6* * arCUmstantii'
procedatur, perspectum exploratumoue . ntequam contra dcnunciatum
vel viri denuntiantes sint boni nomhtis neaue T *** qUod
cttia vel alio humano affectu addunnu n 3C accusandu™ «I inimj.
modi singulares ab omnibus *nim’ ut hui,,
integra fides haberi possit, » P ' ectlombus Slnt immunes, ut Ip^
ramve denunciatbnem ^^rTb Jt"' COnSU.etudo’ ut Post unam alte-
licet super delato crimine susnectiK h-T denunciatus observetur, ita vide-
denunciationes res explorata erit • .‘lb.eafur> ut <Iuum primum per nowi
nonnisi a tertia denuntiarione !ud*«um vocnndia sit. Ut plurimum
Parochi, vel probatae SoL ^ * Ad formaIe examen vocantur
qui cum iuramento de veritate Vir*u**8 v,n praesertim ecclesiastici,
tatibus denunciantium et dem ,CC^ 3 Ct de sccreto servando super quali-
miatiis examinentur. Hisce mc‘atl» ^ super mutuis eorum odiis et ini-
et coram iudice cum interv h * reus ,n iudicium adducitur.
super singulis cuiusque den^dation^1*8*10' **"•’ qU' notarii partes agaf’
dicendae veritatis obstrictu .* ,IS Ct cxarnm*s adiunctis, juramento
denunciantium nomina ren m rc?pondere debet. Cavetur solertissime, nr
quomodo violetur. m estentur et ne sacramentale sigillum quo*
t2. Quando perspecta *
Pem> prout iura exposcunt jSCf^ Patrat* criminis veritas, reo ad defensio-
‘n perpetuum, ne confessi™ miss?» dev«liendum erit ad illi interdicendum
acultates ad id muneris cid-3 cxc*Plat> subtrahendo omnes ct quascumqut
ip^a Sancta Sede impertita® iT pt,am Pcr quodeumque privilegium vel ab
lb “ crofer,,rTSm0di sen,cntiam P 'piscopus ipse, et non
i5 circumstantiis caeteras mm ,** pr° modo culpae, atque omnibus atlrn-
ponti ens Constitutionibus rW?UC Poenas reo irroget quae in supradicti?
con essus fuerit, congru^^^ ^«erea si reus in i u dicio crimen
Z' ‘Iu™ 'ncurrit, haTr«L ' Oarionem, ut «e i« purpt
mU,c"t»'-. Notend “ S“SP'™"'t « l»c quoque poena in ipsi
*’SC Poenas huiusmodi omnes, ct ipsam
* E* Instruet, iuiiu nM- ...
e®* S. C. dc Pron P a * ttoo 177 c aJ v
vol. I, ad Viotr Ap. CocinciW data.-Cf.
S, C. S. Officii
271
ir.habilisatcm ad sacrosanctum Missae sacrificium celebrandum in decreto
Benedicti XIV dic 5 augusti an. 174=; praescriptam, * esse tantum ferendae
untentm. Abstinendum tamen ent ab infligenda degradatione et traditione
brachio saeculari. Id nimirum a Gregor. o XV statutum fuit: 2 ceterum ad
(trrortM potius impositum haberi debet quam ut « xccutioni mandetur. 3
13. Qui nullis omnino super hoc crimine praeventi denunciationibus,
conscientia victi, Ordinario loci eiusve delegato se sistunt, patrata a se sol-
licitationis flagitia sponte confitentur, et veniam petunt, dimitti debent cum
congrua abiuratione et poenitentiis dumtaxat salutaribus, adiecto consilio
vel praecepto, ut ab excipiendis personarum sollicitatarum sacris confessio-
nibus se abstineant: nec coeteris poenis antea dictis, accedentibus licet post-
nodum denunciationibus, afficiantur. Qui vero iudiciaria forma iam prae-
venti, sed nondum citati, sua sponte se sistunt; et ii pariter, quos verita-
tem non integram sed diminutam in spontanea apparitione confessos esse
Ordinarius loci ex acceptis postea denunciationibus deprehenderit, benefi-
ficio impunitatis non gaudent, verumtamen pro ipsius Ordinarii prudentia
mirius puniantur.
14. Quod in hisce causis vel ex commissione Apostolica, vel e.\ iure
Episcoporum proprio, tractandis maiorem in modum curan et observari
debet illud est, ut eaedem causae, utpote ad fidem attinentes, secretissime
peragantur, et postquam fuerint definitae et exceutioni iam traditae, per-
petuo silentio omnino premantur. Omnes curiae ecclesiasticae administri,
a qmcumquc alu ad has pertractandas, vel patroni ad defendendas causas
assumuntur, iusturandum de secreto servando debent emittere, et ipsi Epi-
scopi aliique locorum Ordinarii ad servandum secretum obstringuntur,
pmm m iure cautum est cap. Statuta fin., de haeret, in 6, et in Clementina
. ultorum, § Porro , de haereticis. Qui vero denunciationis oneri satisfaciunt,
quippe in hisce causis examini subiiciuntur, iuramentum ab initio de veri-
^iCenda> cb actu expleto, de secreto servando, tactis sacrosanctis Dei
vangeliis, etiamsi sint sacerdotes, praestare tenentur. Haec si caute san-
cieque teneantur, nullum invidiae infamiacque vel aliud quodvis periculum
tomen potest, quod vel testes a dicenda veritate, vel competentes iudices
investigando et condignis poenis animadvertendo sollicitationis crimine
contineat.
Indultum tuit a Pio A i in instructione, de qua antea dictum est,
sit1"0 ad ^’car*uni Apostolicum Cocincinae data, ut cum difficillimum
m 1 1is tam dissitis ac disparatis regionibus ea omnia adamussim servare,
• hisce causis servanda sunt; et cum si aliqua ex his omittantur,
afm potiatur, ut poenae infligantur adversus reos, de quorum cri-
tas e m tciaria ratione adhuc sufficienter non constat, tunc consultius for-
■toediis Ct Sl c.xtra ttidicii ordinem procedatur ad occurrendum tanto malo
4 vt modis magis facilibus ct expeditis, quos in casibus particularibus
CX N, 705
3 Cf \i
IV, ZOI
ktajnno ' ' °P' dl'‘ caP' »S> n *3. cl Benedici. XIV in privat» epistola die ti Nwvern-
'74,1 aau ad Emmanuclcrn de Azevedo S, I. presbyterum.
*
2 72
L wric Romana
J?
3
# »
• *
t *
j?
u
I
c?
ci
I
t/
#■ Jt
|
r*:
j»
4 '
| M W
>%iT^
jf ■>*§■*▼
Vicani Apostolici prudentia cum animarum zelo^T*
vero quisque videt hanc indulgentiam pro locis JZ T^ 8u8ge«i. j
Jactam, neque omnibus esse communem, neque ab<m. ■ “T*8’ ac disP"<
auctoritate iure posse ubivis induci. q b qUe AP°3toIicae «
16. Ceterum si locorum Ordinarii in confidendis nr - -t
confecto processu, in proferenda sententia contra soPiri^331^8’ Vel ctij
confessione gravioribus involvantur difficultatibus rem ad tUrP,J
deferre poterunt ad hanc supremam Congregationem Smissis *
structiones singulis casibus accommodatas, uf uZf!, Tl PKUbm '
vam sententiam, si expediet» fuerit, ipsa proferet
Haec sum quae ad praedictam pontificiam Consrirm'
que exequendam conducunt, quaeque, u 2 r*" M
factlja, saera haee Congregatio supremae et universalis I°“S *"*
rali Ordinariorum zelo ac sollicitudini vehem.-m.-r enl^T >p“
[Collectanea S. C de Pmn ir; i i , nter cornmendat.
S- Sedis, vol. Ili, p;4t9-S051: e' ** ’■ "• '2S2'-Cf. etiam Aci
991.
S- S- Off, 28 febr. 1866.
ss,rf «bcn- inst^°n“" -
sunt; EE. pp. dixerunt r^nnnA i?*” pr° lls' ^ui in rar«« detenti
supplendas probationes status libe r™ ICar‘° Capitu,i Senogallien., ut id
bus, admitti possint documen t ^ ^ detcnti *■«# « caneri-
paroccia situs est carcer vel er' lrect0™3 carcemm, vel parochi in cujus
neri nequeat, et Contrahens m- C?pe,lani carceris; et quatenus id obli-
sit ad iuramentum sunnWn . rimon,um screatur fidem, admitti ipse pos-
debet quoties habeantur probam'- h°C iuramcntum «igi omnino
[ColZ SUffra8ium SSSSS suppleti vae. — Et SSmus
« S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 12S3].
992.
s- c. s. off^ ,nstr 2I mart l866
lampridem ad Sacram I - . n
quae per totam fere HelvetiAm onSr^J>ationem quaestio de scholis 1
CH’ tr,ku3 propositis dubiis Pernic»em rei catholicae minitantur,
unt, — - 1. An sacerdoti liceat s 1^1 ^ duo omnd>us communia haber
S??' T- lntn “nim «p u X Tm' dc 9»ibu. agitur, alumnis .
S?.' ehmtianae documen^ p*™ al,°' uti i» «ciesiam, ad id eoav
^ An parentibus lieeef ;uos ,,, >
‘usmodi scholis instituendos commi
S. C. S. Officii
273
Tertium ad lurae incolas Bernensi Reipublicae addictos pertinet, nimi-
3. An catholicis Iurassensibus liceat nuntium remittere iuri suo pactis
publicis innixo, vi cuius nefas est quemquam in publicis eorum scholis
docendi munus obire qui religionem catholicam non profiteatur.
Quemadmodum in rc gravissima oportuit, tum diligentem circa rei
ventatem ac statum ab Episcopis notitiam conquiri, tum mature agitari
conferrique consilia, Sacra Congregatio curavit. Quibus rebus praemissis
de eadem denique dirimenda egit feria IV, die 17 Ianuarii huius anni
Porro praecipuum et capitale dubium quod secundo loco proponebatur
visum est: « An liceat parentibus liberos suos huiusmodi scholis instituen-
dos committere quo in excutiendo vehementer Erftos PP. commoverunt
tum intrinsecum rei periculum, tum ea quae ad eos ab ipsis Episcopis
relata sunt. Itaque omni ope curandum esse censuerunt, ut omnibus patri-
busfamilias persuadeatur se nihil peius de prole sua, de patria, dc re catho-
lica universa mereri posse, quam ut natos suos in extremam hanc aleam
immittant. Cum enim puerilis aetas, pro sua ipsa ingenuitate ac simplici-
tate, vafrorum hominum seductionibus, nisi diligenter custodiatur, tota
pateat, tum vero maxime si iis implicetur rerum admnetis in quibus eam
venari tn eiusmodi scholis necesse est. Auctoritas quippe praeceptorum,
quae maxime in adolescentium animis valet, ad ea omnia approbanda, quae
in iis vident, ex iisve audiunt, naturali quadam vi eos rapit; quo fit ut illo-
nimerga religionem indifferentia, errores ipsi haereti cales, catholicaeque reli-
poms contemptus, venenato quodam alitu, tenella pectora inficiat, extin-
ctoquc calore omni pietatis, penitus cornmipat. Cui pesti haud minus
d itera accedit haereticorum condiscipulorum contagio, quorum, corrupti
mores, indita e\ sectario dogmate indocilitas, quaeque pueriles animos
t ememissime mov et , in catholicam fidem atque Ecclesiae praecepta mor-
xv 1 icacttas, si quid incorruptum, aut firmum in ipsis manserit, labefa-
■ Pc rdan t necesse est. Quae sane per se gravissima graviorem etiam
mo em assurgere Emi Patres perspiciebant, ea considerantes quae ab
l^cop.s aperiebantur, eo consilio eiusmodi scholas institutas esse ut catho-
mdustti-0 Ti9ti8 re8*on*bus extirpetur; eo enim praefixo scopo, nihil
« r 1 nihu fraudum, nihil adversarum virium praetermissum iri ad
ra itam ipsis iuventutem pervertendam nemo non videt.
sch 1 i Ver° 1 ut^ quispiam sibi persuadeat immunes ab hac pernicie
bZ SL*^S". *»■*-! • ^ one discretam atque profanam ha-
ce * praeterquam quod eadem in illis ab haereticorum, sive prae-
jcnt n1, s,ve discipulorum, vitae ratione ac familiaritate scandala impen-
Profecto in humanis rebus sit oportet qui non sentiat etiam
riJcm s* ° ! Scu°lis aditum haereticis magistris undequaque aperiri, ut j>ue-
Qtcumv ^ 1CII;P?IU °PP°rtune et importune, data et non data occasione
^ sunt 1UI' t l ln *a<lueos inducat, cuius quo mxigis inopinae atque occul-
inae sacr' CS> C° ma^‘s sunt yd perdendum efficaces. Itaque non tantum
S|c2v aut S'f!'' et*am quac profanis tlisciplinis, non tantum quae metaphy-
ct lcac* sed etiam quae mathesi aut physicae, aut historiae, aut
274
Curia Romana
humanis litteris, aut linguis, aut artibus quibusvis "
penculi atque exitii plenas eiusmodi scholas esse nulla
dum. luua ratione est dubit^
Quae sane cum ita se habere apprime nossent Emi P,tr
tamen eos praeteribat, peculiaria quaedam rerum adW, -i £ non ^
ut easdem adire aliquando cogat necessitas- „h; , ncta ld ^ccrepo^
tnantut catholici, u,‘.d schola! ^
am i hs aut pateat via, aut suppetat facultas, ideoque in ‘ d ndas' nu^
; '®f nccessana domu* suae studiorum subsidia deserant *1'lt,°ptiont'
psum regimen heterodoxis totum relinquant aut scholas p Mlcum^
ttssimi subeant. At vero licet id Patri ht» ,, , , 83 mixtas utut invi-
atque indefinito iudicio aditum ad schcL mix^aTT™ n°n- P°SSC absolul9
que potius singulorum Episcoporum prudenti arbiti™0 T,.mprobari> «in-
scientiae esse relinquendam, nihilominus neTn
decipiat, duo voluerunt serio moneri nui» . ? issima quisque sesc
sione proxima peccandi quae necessaria sit * ^ de Subcunda «a-
ut videant Episcopi, ne fucItT mT n " ’ /T* thcol°^ P**
necessitas; secundo, ut ab iis ad auo^im^ff; ^ “ -1?" SIt ea <iuae ob»aiw
studiose adhibeantur uuae ll ,v^ °fficiUm ,d spectat- «media onwia
-ut. Et ad primum quKe^lT, f*"™ Poculum efficaci
sitatem causari, si ad alias schnl™ verterunt frustra quempiam neces-
-is regionibus "*! «*■»«* licet in «*.
alterum vero quod pertinet nv °S SU,°S Sme notabl,‘ damno mittere. Ad
ferre, planeque esse necessarii V0.uerunt plurimum ad hanc rem con-
Iaicorum cum clero sive mi™ ’ Uaarlimern sinceramque concordiam sive
se, ut dum Episcopi- sive coni”8 C-C? CUm ^P’sp°Pls» s*vc omnium inter
Synodis provincialibus ammt nt_ ^ de °PPortunis adhibendis remediis in
teris pastoralibus instruunt et r *Vfi SinguJl SreSem suum qua voce, qua Iit-
ratoribus sive per se sive » C™lrrmnt- a supremis vero reipublicae mode-
rerum ordinem et condition^'* US- ln«rPosdis viris, ut meliorem in dies
curant, dum clerus minor — acclUIor^s impetrent, constanter studioseque
C’PUC tn his exponendi* UC Pr,leserdm parochi in catechesibus ac prae-
incrcdulis atquehetCrodo • sive fidei sive mo™™> quae magis ab
! miquc tot periculis iuvr-ir * impetuntur> diligentem operam ponunt, aposi-
rura usu, qua pietate in B y.03?1*1®15 magisque,qua frequenti Sacramcnto-
miter tenendam excitant . ir^me’^ communire student, et ad religionem
num ut eiusmodi relieionU a °n?111 Vcro iustum ac vehemens deside-
k n“xtae sunt, removeantur pletatl8 offendicula, cuiusmodi certe scho-
»nguli genitores, quiVe eon ’ ,pni LfUcr quidem sed assidue alunt, duro
Vel lpsi Pcr vel si minus idnn ° SUnt’ Jiberis suis sollicite invigilant, ac
cos interrogant, libros iademV VPSI Sint> pcr aIios Je lectionibus auditis
! “ deprehenderint, antidoti recogn°scunt, ct, si quid noxium in
aercttcorum discipulorum omT* 1Cnt' a ^a,ni li^ritate vero et consortio
Coni'mctae ct consociata arc^.nt. prohibent, omnium simul ac
dictnCmjUu^ntUr omnenique nes- llCS ‘‘filius efficaciusque adolescentium
dictum dubmm: An Uceat palc^ £ animis avertant, ttaque ai!
huiusmodi scholis institues-
S.C. S. Officii
275
u committere , responderunt: « Generati m loquendo non licere, sed in casi-
. bus particularibus iudicio et conscientiae Ordinarii id esse relinquendum,
, cuius tamen erit officii diligenter curare ut non modo a se ct a parochis!
verum etiam a singulis genitoribus opportuna remedia adhibeantur, qui-
i bus periculum perversionis ab alumnis removeatur, simulquc. eniti apud
magistratus ac praesides ne vis inferatur conscientiae catholicorum, adhi-
bendo libros qui religioni catholicae sint infensi, ac denique assidue et
instanter monere ct hortari omnes, atque eos praesertim, quibus facultas
< est ut liberos suos in alias regiones mittant ubi catholice edufcentur ».
£x hisce autem quae de hoc dubio considerata sunt facile ad alterum
patuit responsio quod primo loco hisce verbis proponebatur: < An sacerdoti
liceat scholarum, de quibus agitur , alumnis catholicis sive intra earum septa ,
sive alio, ut in ecclesiam, ad id convocatis fidei Christianae documenta specia-
Um tradere, aut pro eis capellam (aumSmer) quovis munere fungi Ex quo
enim constat gravissima ac plane extrema iuventuti catholicae in eiusmodi
scholis versanti instare pericula, neque profecto cuipiam dubitare licet in
exiremo gregis periculo teneri vi muneris proprii Episcopos in subsidium
accurrere, et sacerdotes ab co evocatos, ac praesertim parochos, omni stu-
dio opem suam conferre, cui tandem veniat in mentem infelices illos ado-
Icscentulos in mortis faucibus haerentes negligi ac deseri posse? Qui sane,
si culpa propria eo devenissent, eripiendi tamen essent; nunc autem cum
non sua sed aliorum culpa eo fuerint perducti, quanto magis aequum est
ut sacerdotali cura suscipiantur? Neque vero quidquam mov it Eitios PP. aut
obiecta desperatio fructus, aut concepta spes ex desertione eorum qui eas
scholas adeunt ceteros ab iis deterrendi, aut formidata scandali species, ne
h populus videat docendi munus in eisdem scholis a sacerdotibus suscipi,
eas ab Ecclesia approbari, licitequc ac libere adiri posse existimet. Cum
tmm agatur de obligatione quae officio sacerdotali inest, palam est non in
<a excqucnda scandalum timendum esse, quod sane pharisaicum foret, sed
F" inis in eadem negligenda, neque bonum quodvis (pro quo obtinendo
nuenda mala non sunt) ex eius violatione esse quaerendum, neque deni-
que ob desperationem fructus, quem divinae bonitati committere decet, dc-
stn illum debere. Quicumque eniin speculatores domui Israel dati sunt,
retinere non sine metu in auribus debent quae Dominus per Exechielcm
monuit, nimirum: Si loquuti ipsi non fuerint, ut se custodiat impius a via
-n-i. fore ut impius in iniquitate sua moriatur: at simul sanguis eius de manu
rtclu'ratur; quod si, curantibus illis impii salutem, nullus ex eorum
jl t,re huc tus succedat, impium quidem in iniquitate sua periturum, sed
suam omnino liberasse. Itaque praedicto dubio: An liceat sacer-
tt >i f^dadifijs scholis fidei Christianae documenta tradere aut capellam munere
Jwigi. respondendum censuerunt: <■ Affirmative, et ad mentem: mens est ut
non modo fidei christianac tradendae, verum etiam aliarum disciplinarum
' scholis quotquot fieri potest praefici sacerdotes, aut honestos perspectae-
i it religionis laicos curandum sit; quo vero omnis cesset scandali formido,
‘ monendum esse populum id fieri ut mala quae ex huiusmodi scholis dima-
Ratitum fiert potest avertantur; idque proinde nemini excusationi
zj6
Curta Romana
■ ca* debere, quominus liberos suos "
. m quibus eorum fides ac mores nullo modo perieb mtrc
Restat tertium dubium quod pertinet ad incolas m““- “f *'
reipublicae addictos quodque ita propositum f„it ■' ’ ?' “n* *“•«
m,.xtae) utcumque pastini tolerari, an cati, alicis iuL * T" H*
remittere turi suo pactis publicis innixo, vi cuius nefas ZT^
m rarum ,tb0lts docendi munus obire, qui relinionem rntb ,fKm<uam m pili
Cui dubio absque ulla haesitatione Imi Palrcs resuofri^T
mm: .. Negative, sive agatur de expressa, sive etiam d “™
“ silentio, ac tolerantia culpabili - ‘ de a«'a «Ki«tI
imprudenter agatur quo ad graviora mala ^f ren t"'? ™ sit' * *
tur ferocitas, nihil tamen dc industria deo, .e d“ adversari“™m eida
quo minus media omnia legitima quae in c^tb ??nst‘'n'Ia r'™ttcndum N
beamur, ad praedictum iuf una 'cum r ",.hol“:orum potestate sim, a*,
gioms indemnitate recuperandum Qua in're SanCtltate et catholicae r*
cuius lunsdictioni regio illa subiecta est sive m™ * “ ° *'
scilicet et laicalis, Etfii Pa,res minime dubitem' “qU' ”rdin“. olerio*
eodem monumenta habent, tum illuTc, „ ' qU,ppe 1ui Pra«'« *
concordia quam maxime retineatur „1?™ " n°" ***** «*>
dt*re feliciter poterit. f’ <iu“ «<« vigeat, nihil unquam sacce
[Collectanea S. C d<* p,.„„ r. ,
S* Sct]is» vol. XXV, p. 132-137]. ,dC’ V° ‘ I( n- tm • ~Cf. etiam Acu
993.
S- C. S. Off. (Constantinop.), rf, maii 1866.
sm Icci io {Ji i.
e Messa pei auicidi. S'P" ‘“ra ecclesiastica, e celebrare solenni esequie
^oncantur parochi »► ■ •
aSens d«Wum refertur, recurram^™^1 ?n sin8u,is Esibus, quibus^
(autem) est, npn licere dare eccfei-U°t* Cn P‘>tcst’ Ordinarium, Reguli
esperationem vel iracundum /aS Icam -®^P**Ituraiii seipsos occidentibus
signa dederint OO^ ‘T- ^ si ex id accidat) ni,
deiracundia vel deSpCrati('^P°Cniten^‘c- ^optent* quando certo consta:
de in* i>0mPac solemnitates iT™ C^Ct ccc^cs‘ast‘ca sepultura, et vitari
O msanta, detur ecclesiastica ?u,arum- Quando autem certo constet
ratione° dubium superestTr* CUm so*emnitatibus excquiamm.
pomm, ?b '-niam! dari n, ! U'” "!Ur,Cm ** dederi, ob deqx-
(ColIeetaSIeans''('!l>US '«fibrum. scPu,lura- 'ita,is um“
S- Se*», vol. XXyi,'p e4t]f- **»*- C .290,- Cf. etiam Acu
S.C.S. Officii
277
994.
S. C. S. Off., instr. (pro Vic. Ap. ad Gallas), 20 iun. 1866.
Delata sunt ad hanc S. C. Supremae Inquisitionis plurima dubia quae
proposuit R. P. t>. GujHelmus Massaia Vicarius Apostolicus apud Gallas
in Africa, quaeque in octo diversas classes distingui commode possunt,
prima classis respicit polygamiam simultancam tam ex parte viri, quam ex
parte uxorum; altera modum quo filiaefamilias nuptui traduntur; tertia
baptismum eorum qui perversionis periculo praevidentur obnoxii; quam
emptionem, venditionem, fugam, coercitionem, matrimonia servorum; quinta
inimicitias, communis vindictae nomine, inter Gallarum independentium
tribus exerceri solitas; sexta rationem agendi missionariorum cum homini-
bus e casta mangid sive vojto; septima ritus complures de superstitione
suspectos, qui rigent in regione Gallarum; octava tandem nonnulla decreta
ab ipso Vic. Ap. lata, quae nunc S. Sedis iudicio subiiciuntur. Quibus
omnibus dubiis mature perpensis, Emi Inquisitores Generales per sequen-
tem instructionem respondendum esse censu erunt.
1. Prima dubiorum classis. — « 1, Utrum viro polvgamo se ad fidem con-
vertere volenti concedi possit libera electio inter plures uxores quas habet,
quasque omnes iisdem solemnitatibus duxit; an vero obligationem habear
retinendi primam plerumque aetate provectiorem, minusque ab eo dile-
f ctam.
■2. Quatenus vir polygamus obrigetur ad retinendam primam uxorem,
rriiquis aliis dimissis, ncc tamen huic obligationi satisfacere velit, an hac
una de causa negandus ei sit absolute baptismus, quem ipse sincere desi-
tfat, etiam co casu quo ex eius conversione sperari probabiliter posset
multorum aliorum conversio.
' *■ iKiocre (jium «inticjUti cccJCMiisncii uiscipiL..« »»»«•
tndi hos polygamos in numerum catechumenorum, ut tempus habeant ad
considerandum, et expectentur in articulo mortis quando omnes cessabunt
difficultates.
4- Ltruin quaecumque ex uxoribus polygami in sua infidelitate obsti-
iU'!. 9uac baptizari desideret, frui valeat privilegio quod Apostolus Paulus
ct,rKedit mulieri fideli manendi cum viro infideli pacificae cohabitationi
wnsentiente; an vero ciusmodi privilegium pertineat dumtaxat ad primam
nrnnium uxorum cum caeterarum exclusione.
< t fi 1 i' Ua^tnUS *mPoss’^*Es sif pacifica cohabitatio cum marito in sua
«ad.’ C ^ °^st‘nato, an missionarius debeat exigere separationem, etiamsi
’1 f1ericulum mortis, et mulier nondum fuerit baptizata.
*' ^uatcnus privilegium Pauli /Apostoli ad primam uxorem tantum-
,|jjs 0 sP^ctcf cum exclusione reliquarum posteriorum, utrum si qua cx
Pass*5-0* US Postcr*or'kus cupiat fieri christiana, possit baptizari remanens
SJV;! SUil uxoris vel potius veri mancipii conditione, et praeseferens
sP°sitionem cedendi dumtaxat violentiae, sed nunquam quaerendi dehi-
27$
Curta Romana
** tum comugale ; an exigi omnino debeat seoaratm '
« mortis periculo ». paraUo er'ai* cum proiiih
Porro in hisce omnibus nullum vero dubio locum dari *?- »
est. Exploratissimum pnncipium est, matrimonium infideliiT PP-visiJ
viro cum femina celebratum, vivente alia cum qua an - $ ***«
obstrinxerat, nullum et irritum esse tum lege divina m”0” *
ubi constet virum infidelem voluisse verum matr i natUraIi-
contubernium mire cum prima, quam accepit rmilif r . IUm’non simplt
tnmonio obstitisse iuris naturalis impedimentum prima U !’m fu,‘L *■
est pro insta ac legitima uxore; omnes autem aliae Tui ! "S*" habend
- P,%amus «£ tempore IT
tst, retinere; ceterasquc tamouam adiil^mo . ,egitima u
haec obligatio a lege divina et naturali dimanant nedum'
modo liceat baptizare pclveimol ! mag,sque urget; ita ut nu
dam minime promptum ac paratumse eKeiTur °btligati°nCra iraP!<
haec obligatio et liberum fi» ^ i exhibeat. Uno tantum casu ces
vinculum coniugale dissolvere nriori° a^.chr,stiana™ religionem convti
contrahere nuptias cum tVw P t *? sol,us<lue legitimae uxoris, et ili
nimirum locus esse notent n • *t C. nstiana quam ipse maluerit, quan
concesso et a P™ ^ ,in fav°™ «dei a Christo Domi,
vis ut matrimonium ab infidd‘1^0^ ^t0* -E- VCT0 esf Privi,egi' Paul1
matum solvatur cum alt r * ^ StatU ^^ditatis initum et consun
-averti vult, ^T^Ztu^r * C?nVCreo’ alter **
«g* veram vero legitimo,* ^
conversum hoc privilemn fm* * ’*C V1Ceversa» Patet 2- non posse coniugri
pellationem alteri conium .*» * ?*** P°st suscePtum baptisma, et post intei
pacifica cohabitatione pennktaid^ ^ evanSeIica veritate amplectenda, e
posse locum, si ambo sbnul jemtrJ * 3' nuIIum huic Privilegio ess
autem pertinet ad interoell- 1' ^ * con,u6es ,ac* fidem convertentur, Qua
polygamis infidelibus chriJ* i0nem‘ . 0 praeterea adnotanda sunt: primum
cx concubinis suis concedi re !?*onem amplectentibus simul cum um
sionis propositum internet h .* Post°lica Sede ut tantummodo circa comer-
cumque ad fidem converoi ^ tencantur; alterum, cum infidelibus quibus-
tate dispensari ut interm-lUt p0SSe cx eiusdem Apostolicae Sedis auctori*
cr* re>psa nequeat, aur si fi ^ *°^lern- utram<jue omittant, quoties haec aut
*l s. Bened. XIV, fib j, rC » nullius utilitatis fore reputetur, iuxta quir
Ex doctrinis hactenus „21’ Synodo dioecesana traduntur,
turum in primo dubio oIurp« m *S ‘iPcrte fi’1*1 responsio ad proposita dubia,
nomine omnes indicantur nmn ^ mu heres, quas habet polygamus, uxori*
mtatihus. Cum igitur regulariter9!16 ductac fuisse dicuntur iisdem solem*
« ‘ft,e^l|tlIna UXOr’ ^anc polveamir °^Uend° prima tantum cx eis sit i«su
niv C et' s.' ct *P8* converti Conversionem suam retinere certi?-
1 converti, tunc sane poterit 'e sahem pacifice cohabitare.
,r uti privilegio paulino, et el
S.C, S. Officii
279
jlias quam maluerit, dummodo et ipsa fidelis fiat, ct renovetur consensus
per verba de praesenti. Sed in hypothesi secundo dubio expressa, quod
nimirum vir debeat retinere priorem uxorem, et tamen id exequi obsti-
nate recuset, omnino arcendus est a baptismo, quem perperam sincero
animo desiderare asseritur, quandoquidem voluntas persistendi in peccato
conciliari nequeat cum sincero conversionis ct baptismi desiderio. Absur-
dum autem est quaerere an saltem ob speratam multorum aliorum conver-
sionem baptizari possit, monente per Apostolum Paulum Spiritu Sancto
non esse facienda mala ut eveniant bona. Propterea nec in catechumeno-
rum numerum (quod tertio dubio postulatur) pertinax huiusmodi polygamus
recipiendus est; id cmm et christiano nomini, baptizatis atque catechumenis
olim communi, dedecusa spergeret, et refragaretur sanctissimae disciplinae
Ecclesiae, quae abusum differendi baptismatis usque ad exitum vitae gravis-
sime semper improbavit ei detestata est. Non tamen missionarii desistere de-
bent a miseris hisce hominibus in omni patientia et doctrina instruendis, et
maiori qua poterunt, efficacia ad perfectam conversionem excitandis: neque
vetitum est quominus iidem possint in articulo mortis baptizari, si vere
dispositi fuerint. Quartum dubium oritur ex falsa privilegii paufini interpre-
tatione, quod profecto non servandi, sed contra dissolvendi vinculi coniu-
galis iacultatem impertit, nec cuicumque ex polygami uxoribus competit,
sed uni dumtaxat legitimae, quae prima esse solet. Reliquae autem utpote
m turpi concubinatu versantes, debent omnino, etiam cum periculo mortis
adulterinum commercium abrumpere. Quoad quintum dubium examinari
accurate debent casus particulares, et investigari dispositiones animi mulie-
ris baptismum petentis, et si qua gravis occurrat difficultas ad S. Sedem
recurrendum erit. Neque ad baptismum concubinae regulariter admitten-
dae sunt, quemadmodum petitur in sexto dubio, nisi prius sese reipsa a
(wlygamo separaverint; quod plenius et enucleatius in instructione diei
15 Martii anni 1860 declaratur. 1
II. Secunda dubiorum classis. — « Filiae familias in regione tam Galla-
' nu|l Sidamarum traduntur in matrimonium inconsultae, saepe etiam
< unitae, aliquando iussu principis sine ullo ipsorum parentum consensu,
plerumque nulla habita ratione diversae religionis, quam vir et mulier
profitentur. Quaeritur proinde:
1 7- -An filiafamilias sic data in matrimonium debet esse disposita potius
a moriendum quam ad consentiendum, etiamsi solum passive, ut tradatur
‘manto rausulniano, aut idololatrae, aut polygamo.
’ Q^tenus tradita sit per vim marito adhuc libero, quem tamen
*Lri°U*C 9153 n°n ama* non vult, utrum missionarius possit eam exhor-
ut laciat dc necessitate virtutem, suumque praestet assensum ad legi-
convalidandum matrimoniuni vi contractum; an satius sit
ul* re^ncjucre in statu concubinatus passivi, expectando possibilem
IUs denatem futuram,
)■ Utrum dum infelix haec puella in statu passivo continuae violentiae
Cf, N.
957*
1
Curta Romana
280
i
S
M
L -
»1
I- '
► f?
VJ
3
f
r*
fX
psi
t*
L
* m
4
|Mf ■»
K -'
I’ t * \
■fL 0
• #r4fc ■
‘ detinetur, possint ei administrari sacramenta, ' \
* (1U1 versantur in occasione peccati ». Deant n«gari sicut i
Certum est unumquemque hominem sic animn ™
• * ^ ( ^ esse debe
gravissimum committi peccatum si matrimonium comrah.r ?U°** <
impedimento aliquo dirimente. Certum tandem
lam chnstianam et virum musulmanum aut idnlniT lnter P*
obstare impedimentum dirimens ligaminis vel disnar^ ^ a,Ut Pol)'gajnu
que simul. Quapropter ambigi
sermo fit m dubio 7, quaeque supponitur christi^a .^ufamtlias. de q,
potius ad moriendum quam ad enn^nn j * esse disponi
*» in ™>-oniumqr mu,X^o aundI^OCTlm<'U'
I oterunt tamen missionarii providere ner’ leriti.ll 1 C’ P0'®"»
faculratea, siquas habent, dummodoMncS^ebil'"”^"'"1’ ^
. Sed praecipue assiduam atque indefessam cu^m ,condin»'>“-
simam consuetudinem qua impendant, ut iniquis
« «vitae, verum t n°n incon*^ mod
radicibus evellant, docendo !im infidelibus viris nubere coguntur,
ecclesiasticam legem xT^Zt^t P ^ divinam- ««mE
ac discrimine proculcare nen.ia tam(lue mgentt filiarum suarum iniuri
dubio ^exponitur 7oZTc7 7^ Ib ^ 3Utem* + —
adi ungat, ubi nihil desideretur aliud ' “ SUaden Ut consensum *1!™
cogi nequaquam potest auia ad matnmomum convalidandum, sed
At si consensum praestare H lure naturali liberum esse debet-
gerant iuxta regufas aoud d H et’ VtCarius Apostolicus et missionarii w
«I Ter, ia Morl j^T ''*«'**■
' tradatur m matrimonium viV ' \°* ^trum propter periculum ne filia
* gamo Christiano, possit ■ .musulmano, vel ethnico, vel simplici poly-
" puc|Iis sive infantibus n°ta administrari baptismus
dispositiones ad eum suse'* ' a ’ ^uanto ceteroquin necessarias habeant
‘ 1 entur in matrimonium* ^len urn’ anu quain determinetur vir, cui tra-
‘ m°nium. ’ n exPcetandum sit donec stabilitum fuerit matri*
fidei discrimine vendantr..*^ °C S?„rv’ ^eris musulmanis vel ethnicis cum
1 cham in aetate adulta ona ’ ^0SSIt. 1 ‘s confcrri baptismus in infantia aut
n™nus 'ion iurat contrarium )CIUSmod* Periculum perseverat, eorumque
et puellas adultas. Illae uk^a^-|d^S1t.*n®uendum est inter puellas infantes
im periculum, admitti' tutissimi * 'ud obstet praeter futurarum nuptia-
con"1 3e<*Ujm est ut pro incerto r P?9Sunt ac debent ad baptismum, non
ue v !iUCn C baPtisrnatis «2« TJtucm?u* adhuc remoto eventu a cedo
' Vd nradum nubiles “ bcnt'hc'° «pellantur. Puellae vero «M-
motuum promissae, vel jam di'""1 qUld'm ®*M« sed nondum in m-
?nmo et m a^tero casu non (.^P'>nsatae viris infidelibus aut polvgami-*-
d° pucHae supradictae necessarii feneSetur aut differatur baptismiu.
a eant dispositiones; quandoquid4111
S. C. S. Officit
2S1
Mficu Iu m ineundi irritas cum infidelibus nuptias, in iisque postea violen-
|tr permanendi, certo proximeque non imminet, et potest aliunde pluribus
modis amoveri. At in tertio casu nullatenus expedit eas ante matrimonium
baptizare, tum propter difficultatem non minimam legitimae dispensationis
obtinendae, tum ob gravissimum periculum ne transeant ad nuptias, etiam
m dato dispensationi loco, quae certe tndulgeri nequit super impedimen-
tis juris naturalis. Satius igitur erit baptismum differre, quam proximae
profanationi exponere. Si qua autem ob peculiares circumstantias gravesque
(ausas baptizanda indicetur, omnino requiritur talis eius animi dispositio,
ut. si dispensari nequeat, potius mori velit, quam sacrilegium irritumque
matrimonium contrahere. 1
Undecimum dubium maiorem continet difficultatem circa infantes, quam
arca adultos. Nam praevisum perversionis periculum eatenus baptismus ne
conferatur impedit, quatenus per opportunas instructiones removeri nullo
modo potest. Quo constituto principio, sequitur servos utriusque sexus
adultos, qui rite dispositi sunt, et christiana instructione praemuniri queunt,
baptizandos esse, etiamsi eorum dominus promittere neget se nunquam id
comissurum ut eos infidelibus divendat. De servis adhuc infantibus consi-
derare oportet num ipsi obnoxii sint periculo transeundi in potestatem infi-
delium post adeptam adolescendam, vel ante superatam infantiae aetatem.
In priori hypo thesi, quoties nihil aliud eorum baptismo obstet praeter su-
pradictwn periculum, et spes aliqua effulgeat Christianae eorum educatio-
nis, sacro lavacro licite abluuntur; quod item liate eis administratur in
posteriori hvpothesi, si vel a parentibus Christianis offerantur, vel morti
proximi reperiantur. Ceteris vero in casibus consulant missionarii, et fide-
liter observent sapientissimas praeceptiones quas s. m. Benedictus XI V
tradit super hoc argumento in sua ad Archicpiscopum Tarsensem epistola
quat hic adiungitur. 2
'V. Quarta dubiorum classis, de st rvormu emptione ct venditione — Ser-
vitutis proprie dictae conditio apud Gallas et Sidamas tam stricte cohae-
r4- cum sociali eorum statu, ut impossibile fere sit domum inter eos
■ sine mancipiis figere et retinere. Illic enim reperire non est servos condu-
cticius, et quilibet paterfamilias omnia prorsus sibi suaeque domui com-
parare debet, sive quae e terra gignuntur, sive quae hominum industria
fiunt. Praeterea mancipia habentur vcluti principalis commercii materia,
immu valent quadamtenus pro numerata pecunia, eademque saepe ad
elutionem debiti vel principis iussu, vel legum ipsarum praescripto crc-
“t0I*8 acceptare tenentur. Quae cum ita se habeant, quaeritur:
1 An liceat Christianis apud Gallas ct Sidamas mancipia emere, et
M debiti solutionem, aut in donum recipere, quotiescumque id agant
Propter domus vel familiae suae necessitates, simranimo eadem mancipia
'rovendendi.
*3. An familia aliqua christiana non lucri laciendi consilio, sed tan
•'ynodus Sutchucn-i'- Can II, de Oaptismi Sicrtmenlo. n. 7
Cf. v'
N. 1-
377.
z8 z
Curia Romana
H
*•»*
f'
p>
* tum ob gravem victus comparandi, vel debitn«,m 7 ' " '
:r possit ,ictte aut tradere in ***•. «
■ p^:zi°T chruti*
«abhorrere quidem solet, sed ne detrimentum rei fe*£!fndls et
< vos aliquos revendere vult, quos oUm nobilium ™m pat,atur-
« recipere coactus est pro mercium suarum pretio P m PraeP«t
■ quam' m,t32£!£ t°rto2T ‘iCite PMSint 1
■ m id genus public* ‘1^
« circa servos ». genuum illarum leges fi
qucE^tiurXfc«m re'i<ll,erin' V» .
»m a pluribus sarculis nulli ‘apud ** ^
habeantur; tamen servitus inSa ner qPP^ 7 , IStlanorum gentes se
et divino minime repugnat pluresaue id* S° Ute cons*derata iuri natui
quos videre est apud proh ito! th ? ^ possunt iust> servitutis tit:
Dominium cnim^lFud nu^ JAR SMr0™n«I- canonum imerpru,
intelligitur quam ius m.scrvum “mpotit non aliud .
disponendi, quas quidem homini ah s,cni.°Pens m propnum commodu
consequi, ur iuri nltum^l Z' praKtari «*• Inde au, e
ematur, commutetur donetur mn t • rePu£najre quod servus vendatu
tatione, donatione, debitae condTt^ ^ ^ venditione» emptione, conum
bati auctores late persequuntur :,ones accurate serventur quas itidem pn
praecipuum sibi vindicat locum ! exP icant . Quas inter conditiones ili
qui venum exponitur iuste nn v* empp,r diligenter examinet, num servu
ditor nihil committat! quo Tert^T ?**■* SUa privatus et ven
honestas, aut catholica fidPC ;7\ . Um possessorem transferendi vita
quibus in dubio primo sermo fit t!s?r,men adducatur. Christiani igitur, di
solutionem, vcl in donum wi ’ 1CltC P°ssutu Scrv°s emere atque in debit
neque legitimo eorum domin T, ^U0Pes moraliter certi sint servos Illos
abstractos. Si eniin servi nn! a7 SU afos’ neclUc iniuste in servitutem fuisse
ablati fuerunt, non licet eoV^m!61^11™ °^erunturi legitimo eorum domine
emere invito domino Si autpm •C^G’ (‘Uhl ne^as cst alienas res furto ablatas
guendum est num se christian; Intus*e m servitutem redacti fuerunt, disfin-
i»uitiant. Si detrectant, emi aut r ^cn.Um *re aut donari detrectent, vel con-
v omini sunt propriae libertui - °Cipi ncquaquam possunt, ip: si enim captivi
quam plene edocti fuerint iur^ ln'uste ereptae Si vero post-
itturum imuria exciderunt 31 1 Ubertatem competere, a qua nonnisi
vountate tamquam rerum 'suanim^i Sp?n.te sua’ ct cx libera et propria
r^ciptantur et detineantur in a, .0nuni se exhibeant christianis ut *b
mitin-UU prac®mt*. a qua ipsis datumUltCm‘ eo.Prudenti consilio ut a duri
fa cil rt.™.apud dominos Christianos ' n°n Ueiat a,io m°do se emancipare.
;«Ie S.bi POTuadtte porrum v ?Wn,uten> «niantur, penes quos eri»
* cumque inaestimabili anu^j^* posse in cognitionem veri Dei cui-
suarum compendio profiteri, in bis
283
S. C. S. Officii
nt circumstantiis permitti poterit christianis, habito etiam respectu ad
Ovorem fidei, ut possint eiusmodi captivos iusto pretio aut alio iusto titulo
acquirere , et in propriam servitutem redigere ct retinere, dummodo eo
jnimo sint ut eos tractent secundum praecepta charitatis christianae, et curent
rtiam rudimentis fidei illos imbuere, adeo ut, si fieri poterit, in libertatem
filiorum Dei, quae in sola catholica ecclesia est, nulla tamen coactione facta,
.rd tantummodo opportunis suasionibus ct hortationibus, libere et feliciter
traducantur per eorum conversionem ad veram fidem. Et hac de re prae
«alis habeatur instructio s, m. Pii VI (12 Scpt. 1776), 1 quae adncctitur.
Quemadmodum vero servi licite emi, ita licite quoque vendi possunt,
std necessarium omnino est ut qui vendit legitimus sit seni possessor,
nibilque in venditione committat quo servi alienandi vitae, honestati, aut
catholicae fidei noceatur. Quare illicitum est servum vendere, aut quomo-
documque in proprietatem cedere alicui domino, qui certo aut probabili
iudicio praevideatur servum cumdem inhumaniter habiturus, vel ad pec-
catum pertracturus vel eodem abusurus ad iniquissimum illud commercium
exercendum, quod Apostoltcis Romanorum Pontificum, ac praesertim s. m.
GregoriiXYl constitutionibus reprobatur districteque prohibetur.1 Illicitum
pariter est servum alienare, nulla prorsus habita ratione iurium ct officio-
rum matrimonialium ipsius servi. Multo magis illicitum e>t senum Chri-
stianum vendere domino infideli, aut etiam, ubi perversionis periculum
prudenter timendum sit, domino haeretico vel schismatico. Haec si Vica-
rius Ap. probe teneat, aperte videbit, quid respondendum sit ad 13, 14
et 15 dubium. Nihil enim impedit quominus familia christiana, de qua
agitur in dubio 13, servos suos vendere tuta conscientia queat, si ipsos
legitime possideat, et cautiones supra descriptas in venditiono observet. Sic
«tum negotiator in dubio 14 memoratus poterit ad sacramenta admitti, si
constet, servos, qui ci pro mercium pretio obtigerunt, neque per furtum
legitimo eorum domino subductos, neque iniuste in captivitatem redactos
fuisse, ac praeterea spondeat, se cos honestis conditionibus ita venditurum
nihil ex eiusmodi venditione laedantur vcl periclitentur iura et
officia, quae illis tamquam hominibus, ett si christianam fidem amplexi
fuerint, tamquam fidelibus competunt. Tandem de dubio 15 statuendum
christianos ipsos, etiam missionarios, interesse posse ut testes et seque-
stres atiove nonune per sacros canones non prohibito, contractibus, iudi-
Cth' aKisque id genus publicis actibus servorum causa fieri solitis, qui ta-
mcn et i® se liciti sintt et nulla prava circumstantia vitientur,
V* Sequitur quarta dubiorum r lassis, dff WW JitgMfVts * - * Mancipium
l ixu leges Gallarum et Sidaniarinn m rerum utilium numero censetur, dc
1 quibus verum propriumque dominium habetur, et fiunt contractus* quae-
**uc ^Perditae conquiruntur, raptae aut usurpatae apud iudices repeiun-
i liir’ ^hnc quaeritur; * . ,
An liceat chrisdanis ipsisque missionariis servos suos fugitivos
284
Curia Romana
" Perse<jui, atque ad redeundum cogere vel saltt m ~
■ persequantur, et vi etiam adhibita reducant publicus ST" * *■*»
* 17, An servi ius habeant ad fugam, et an debeant Mus »«■ Wia
« eorum fuga domino illata. ‘ esareire damna C!
■ 18. An ad damnorum restitutionem teneantur servi illi • •
• domo nat. sunt vel educati, quique fugam arrinuer, m, ‘ " h,n'
" abor,b“s vel alia compensaverint a'
« fantia factas. ' * cnsas in eorum in.
* !9' An fructlJ5 omnes ex servorum laboribus ct ind.,cf •
' tes Ita ad dominum pertineant, ut tamquam fures e-tistimarid k™"*®
* I1" ln™n domino illos sibi attribuunt, de iisoue nro 1 1 •?
Quemadmodum adnotatum est in resDonainne P| ,blt0 dispom* ,
superiora, sunt iusti aliqui tituli seu l.“P-. 111 PWtt‘'M3
tate sua legitime privari, legidmeque 'a domino re h.“riP P^u**™ *"•
leste repugnet, hinc quidem ius domino competere nl iu. r CUmnMi-
,inessc nc *.
posse mta ^e^r«r^dePr^
C08Km^“ ;^n,;^rdrdac,°s 4 ■ •
iure suo possunt servi qui iniJste fuerint TCSp°nSl0‘ Regulariter
servi qui jU8tam gub_?nt ‘ tuLrmt In servitutem redacti; non possunt
aliquod peccatum vel inhi n-ltem’ n'S' ^0rte a ^om‘no sollicitentur ii
soiutio Ex ,,ac distincti°ne
damna ex fuga sua dS’ m ^ Servi fu^tivi tueantur reLrcirc
damni obligationem tria haec* ***' i Um e.n*m ,ad Educendam restituendi
logica, damnum secutum et causa effS C°niUnCtim ,requirantu<-, culpa tbeo-
ex fuga sua domino illata teneri profccto ad «ficienda damiu
teneri servos illos quorum f„„, *°S ‘ °S quorum hlSa fuit illicita- nra
deque obligatione resarr*;™,r j 0mni can,lt cuIpa; sed dc liceitate fugae,
tos auctores et cum illia a amna cx ^llga illata consulat Vic, Ap. proba*
Latissime similiter nati*1"?1!1- V*nos casus> vanosque servitutis titulos
nonnisi generalem renn • u >lum x9 ac proinde, uti conceptum est,
obnoxiam, quas Vicarius i3l°ncm a(d mittit, pluribus tamen exceptionibus
regulariter quando sentit * P ** pro^at's auCtoribus discere curabit. Itaque I
possidetur, atque ex aco ut p15*2 CSt’ servusclue iuste et legitime a domino |
lumenta ex servi ipsius /k ls Praescripto sustentatur, omnia lucra et emo-
rontur, idcoque furti reu* °n US et *nt*ustria provenientia domino aequi*
attribuit, de iisque in<sr;r.S fSt s.ervUs 9U‘ eadem lucra et emolumenta sibi
VI, Sequitur quarta rhjh .ratl0rlaJ>‘l^cr invito domino disponit.
Gallarum statutum est m t0rt?T cjasmj de servorum coercitione . —
* sus, domino suo imputeh ^U1* lUld cpmmittit servus fugitivus vel expul-
r improbo perniciosoque man ' ^Ul pro*nc^e nulla alia ratione potest se ib
damtenus in filium, assipnatC1P ^ eXpcdire’ 9uam VC1 'Uud adoptando qu»*
" VC1 Pcr venditionem aut donn*1 Cm cx Lerilibtis bonis congrua dotationti
tandem morti tradendo- miin "Jn^m transferendo in alterius dominium.
P(- c ominus apud Gallas independent^ p01’*
S , C. S. Officii
285
turiure vitae ct necis in proprios servos. Hinc relative ad dominos chri-
j stianos quaeritur:
20. An domini christiam, ipsique adeo missionarii, possint, herili iure
.utentes, mancipium improbum, sibique perniciosum ad mortem propria
c auctoritate damnare. Ratio dubitandi est quia ex una parte non potest
.dominus tale mancipium simpliciter expellere, vel per adoptionem in
«filium emancipare, ex alia vero parte quaecumque servorum venditio aut
. donatio dominis christianis prohibetur.
21. Quatenus dominus christianus mediis destituatur ad improbum,
noxiumque servum coercendum necessariis, an saltem possit illum dona-
. tionis titulo transferre in alium dominum, licet cum periculo ne ab eodem
«postea divendatur».
Duo haec dubia 20 ct 21 inde nascuntur quod Vicarius Apostolicus
existimet venditionem mancipii esse quocumque casu illicitam. Sed ex iis
quae superius explicata sunt comperiet idem Vic. Ap. non esse inquietan-
dos dominos Christianos, qui servos suos, iustae servituti addictos, vendi-
tione, donatione aut permutatione distrahere volunt dummodo praescriptae
conditiones serventur, cnque praesertim, ut mancipium, si baptizatum sit, non
tradatur hero infideli. Possunt igitur domini christiani hoc pacto sese liberare
jb improbo perniciosoque mancipio quin illud capitali poena afficiant, quod
nefas omnino est dominis christianis. Quod autem pertinet ad missionarios,
{Quum profecto est hoc in mentem venire potuisse, ut poena mortis in
servos utut criminosos decerni ab iisdem queat, adversus notissimos cano-
res. qui etiam irregularitate mulctant quicumque ex clericis iudicio sangui-
nis sese immiscuerint.
HI, Sequitur quarta dubiorum classis, de servorum coniugiis. — «< Manci-
. , * rarissime uxoribus certa aliqua solein-
nitate nuptis, unde veri nominis matrimonium arguatur; quia cum in tota
sua exist entia domino sublidantur, possintque adeo quolibet die divendi,
inu um inter ea perpetuum matrimonialis societatis vinculum supponitur
!«se. Idcirco postulatur:
. '^2' Ltrum dominus christianus tolerare possit ut duo servi adhuc
e cs; ciul* cum primum eius sub potestatem venerunt, iam in
emsmodi concubinatu vivebant, pergant ita vivere; an vero illos se-
P-trare teneatur, donec fiant christiani, et legitimo matrimonio coniun-
< gantur. 6
■vero^* dominus christianus qui plures possidet servos sic viventes in
<Iam C°ncubinatu’ cts* matrimonii appellatione honestato, quique ad regu-
disn -®ere “^*tierat ciusmodi matrimonia, simul ac praedicti servi sese
Wu°Sjt0S ex^*^ant at^ baptismum recipiendum, et matrimonium legitime
Sone P°S9*^ 'n nova> quam meditatur, matrimonii christiani ordina-
f ‘Irem 1 °S* CK u*roclUc sexu seligere qui plus christiani spiritus demon-
! (jae ^ ,aaiarcrnquc spem faciant unitatis atque indissolubilitatis custodien-
nuncii U 1 n,t*onc priorum vinculorum matrimonii, sive (ut magis
niutui^T .p^:iccat) concubinatus, dummodo tamen novi contrahentes
at ciantUr sympathia; an possit proinde tuta conscientia eosdem vi
286
Cuna Romana
rj
«kr
*
^■1
,mxs
pB
*-*-s
or
V
tf
separare a suis concubinis, nisi forte concubinariii™; ^7 '
ccm contrahere matrimonium Christianum. 1 mal,nt sccum m
« 24. An saltem violenta concubinariorum seDarafm
«quando alter ex ipsis, sive masculus sive foemina prouT ^
« fidem amplectendam, et matrimonium Christiane edebrandum' u* **
«b,um idcirco movetur quia violenta illa separatio oos^t HoC i
1 rationem, et querimonias apud homines narum ; ? ^citare adn
- quaedam fieret iniuria parti «nitenti, quaeP christianam «?’ •Per“<l' "
« Cti detrectat. 1 snanam reI»gionem ampl
• 25. Matrimonium sive servorum sive liberorum ium 0,11,
* dissolubile est saltem ex parte viri Si imr„r 7/ 0aU,tM*«flWi
8 Sive *"*. sive liberi, qui dU°
«runt, debentne ante baptismum edoceri de TndiZl “5? ' ^
« statimque christiano matrimonio iterum !ndlssoiubd<™e matrimo*
::."qS rPr, sts*
' Tfcw super sicm oponB
an. 1 r ‘ AP- 0mncs generarim coniunctiones servnn.m • ca v
apud Gallas non veri Drooriinn,™ • * . sen orum infidelius
cubinatus. Persuasionem hanc ex trini r*S m‘?tnmonta> sed mer°s esse con
tur, quia nimirum eiusmorTlw P- pot,sslmum «tione hausisse vide-
sae, nulla adhibita solemmtate ineuntur C de^nd^ ^ PatH° morepcrniij
suae tempore sint in domini notestetV h a ^ CUm Servi t0t° viuc
perpetua matrimonialis socierirL / V U' suPPonuntur esse inter eos
vorum omniumque universim C „inCuIas tandem matrimonium ser*
saltem ex parte viri. Sed ipsefad^« #?" item ™re disMiU «■
nes: solemnitates enim rw * . * erspiciet quam infirmae sint hae ratio-
tiam non pertinent matrima ,maxilJe aPud barbaros et infideles, ad essen-
diis consistere potest. Meon”Ut’ ^UO, ’ ^na naturali lege inspecta, etiam sine
evidentibusque Drobatinnn f iyp°thestbus et praesumptionibus, sed certis
fuisse pronuncietur matritnnS!I!entl* mmti debet indicium, quo nullun;
divortium quoad vinculum 1 0niun)’ cu*us validitati minime obstat ipsum
ditionemque expresse deriur**f V(^m°rihus permissum, nisi in pactum con-
pro contuberniis impruden^ jlveat %*tlir Vic, Ap. ne vera matrimonia
infidelium coniunctiones trat neat, praesertim cum eaedem servorum
nu nomine honestentur* et vi concubinarias existimat, vulgo matrimo*
latente, quamdam iniuriae '°;e.nta Partillm separatio, eodem Vicario Ap-
1 e.m*nerit, matrimonium yf J CCl.em babere apud homines illos videatur.
Ut infirUt« .a. ■ um verum inter nfij.i - . . , ■
287
S. C. S. Officii
rtiam infideles obstringuntur, et cuius observantiam dominus, utpote dome-
'ncac societatis ordinator, a suis subditis exigere tenetur. Sed primum
diligentissime investigare debet num illicito revera contubernio, an legitimo
coniugio servi utantur. Quod si de illicito contubernio constiterit, neque
iitri possit legitimum matrimonium inter concubinarios ipsos (quod quidem
semper optandum est, maxime si prolem ex fornicario commercio susec-
num haberent), tunc demum eosdem, vi etiam adhibita, separet, non im-
pediendo tamen quominus se cum aliis legitimo matrimonio coniungant,
triamsi Christianam fidem profiteri detrectent, nullasque ad eam amplecten-
dam dispositiones praeseferant. Ceterum quam viam rationemque dominos
christianos sequi oporteat in permittendis vel inhibendis senorum infide-
lium coniugiis, comperict Vic. Ap. ex alia instructione quae huic adnexa
id eum transmittitur. 1
Reliquum est dubium 25 quo supponitur matrimonia Gallarum, utpote
secundum patrias leges dissolubilia saltem ex parte viri, minime valere, ac
proinde esse renovanda si coniuges convertantur; tum postulatur an liceat
hos coniuges etiam post baptismum relinquere, saltem per aliquod tempo-
ris spatium, in suo errore circa dissolubilitatem matrimonii. De supposi-
tione sive hypothesi supra dictum est, pravam contrahentium opinionem,
licet patriis legibus sive moribus confirmatam, quod nimirum matrimonii
vinculum dissolvi possit, nequaquam per se officere matrimonii validitati,
nisi haec opinio deducatur in pactum tamquam conditio in actu ineundi
matrimonii; tunc enim matrimonium nullum irritumque evadit, uti sem-
per accidit cum matrimonio est apposita conditio substantiae ipsius repu-
gnans. Quod vero ad postulatum attinet, non tantum nefas est coniuges
in illo errore post eorum baptismum relinquere, sed ne ad baptismum qui-
dem admitti debent, nisi antea probe instruantur de matrimonii indissolubi-
litate, et parati sint divinum hoc praeceptum observare.
^ III, Quinta dubiorum classis. — « Mos est apud Gallas independentes,
51 quis occidatur, aut gravi vulnere laedatur, ab eo ipso temporis mo-
- mi-nto omnes et singuli eius propinqui et contribules teneantur mortale
"Jinm 1 urarc adversus omnes et singulos interfectoris propinquos et con-
• tnbulcs, cosque ad internecionem persequi, nemoque se possit hac obii-
‘gatione eximere quin iura socialia in propria tribu amittat, ab eaque tam-
•quam hostis expellatur. Hoc autem ulciscendi sanguinis ius et officium
* tamdiu durat, donec certa pecuniae summa, arbitrorum iudicio definienda,
U8tur homicidium, ct sic tribus, ad quam pertinebat interfectus, satisfa-
*2P? recipiat. Quae satisfactio frustra speraretur, sublata eiusmodi
’ !gaiionc suscipiendi praedictam inimicitiam sive vindictam, quoniam
Pu Gallas independentes omnino desiderantur publici magistratus qui
puniendis turibusque tutandis invigilent. Quocirca postu-
j *n*rt1*c*dat-“ praedicto modo exercitae haberi possint veluti iu-
*** c Ium unius tribus adversus alteram.
288
Curta Romana
* 27* P088*1 admitti ad sacnmenta qui ex una
« nullum prorsus odium vel simultatem animo foveram. tntma« a
“ lniml,:ac .,r;b“s. qum »no paratum se esse cupidumoue » i1?*“
« sueta amicitiae signa, statim ac iuri suo fuerit satisfactum ' 'is
« parte promittit se nunquam quaesiturum occasionem ri^n 7
* acceptandae pugnae, aut, si recuset, Srrendi t sT* C°niiciatU^
Ex tnbus quae ad mstitiam belli requiruntur condit™ °/Fensmn^ •
mnurum auctontate, iusta causa, et convenienti modn ?115' !e^
m ommno. desiderari in facti specie quam dubium ™/n‘festUm K' ter-
cmm conveniens id maxime postulat ut bellum n«n i 6 attingit' Moda,
neque nocendi cupiditate geratur, sed recta ^temL Cn,dcli^
satisfactionem, utque innocentibus quantum fi >r obtlnendi debitam
tnr. At Gallae simul ac alfeuis « ^ nequa^ noc«.
ctus, mortale iurant odium adversus omn^ « 13 ,VL tr’bu interfc-
«isdemque sine delectu, si obvios habeam" aggrSmu "7'““* ***
id unum spectantes ut barbaro ritu Sgi ruii tuntur, tenunt, trucidant,
consueta inter eos satisfactio praestetur NenT™ S<JngUine CxPient. donec
auctoritatis ductu, cuius tamunT^ i ^ 9 ? vindtetam sumunt publica
privati i„ privato, 'fera^ ZTLZunZT"' “ ****' b *““■ **
ntmm casu, vel licitae defensioni. 7 . - ’• ne<,ue ln antecessum exaniiram,
fuerit homicidium; neque priusquam ruTT^’ nCC cldPab‘btcr admissum
sive per communes amicos nertont ad arma, vias omnes sive per st,
pacifice valeant obtinere sed ut r/^rt ’• us debitam sibi satisfactionem
*PS0 temporis .nomento qufhomi" H episto|a Vic. Ap. ab eo
dit cuncti interfectoris interfectiou®»L : aut *etbalis vulneratio acci-
ra°do quodeumque locutionU vim» gnatl Ita statim sc separant, ut non
P«e, verum etiam, si fiant^ J!?^ COmmerciu™ «cum inv icem abrum-
tur- Quae omnia quantum a 3 '^^«‘onern usque confligere tenean-
5* belli notioneqabWant nnVenient,,befIi gerendi ™odo, Lo ab ip^
Icarius Ap., curent missionan" Cm° Pro^ecto nt)n intelligit. Curet igitur
tam barbaram et perniciosam ** °mnes m regi°uibus illis commorantes, ut
strages ac bonorum devastari/ consu®tuciincm ex qua incredibiles hominum
interea adrnittine poterit ad enn eS nriuntur' de medio radicitus tollant. Sed
comparatus, ut in dubio >7 ^amentonjm participationem qui ita animo stt
logiae moralis principiis ei ResP°nsio pendet a notissimis the*
causa °m*cidii, ct dispositione* * cctl()nem inimicorum, restitutionem ex
ccessanas. Quibus principii* .SUSClP‘endum Poenitentiae sacramentum
_ ,ISSe se uarrat miasionarii« ° u?* «fragatur regula illa quam Vic. Ap.
et n*r .negentur qui protestatum* ^ n Subd‘d9* ut nimirum sacramenta d
tit il, a 'ud Ve|,e Per extemam C, niJ Um- odlu"a personale in animo habere,
caede eu P3triaS leges’ s‘mulqUe ™mic,tlam msi quod de iurc sibi compe-
m- 'usque ex inimicis ahst* P ornitt,t s<-‘ omni pacto effecturum uti
si agam^de^0311 qui P^nen^J1?^ rcgu,am setlui P ot^f
praetor 8 ^Ul SUrU a familh r ,im*ham vel tribum interfecti. At
praeterea u, q„a„,„m in . » vel tribu iniusti interfectoris, requiritur
’ PromPti ac parati sint debitam satisf^j
S, C. S, Officii
dionem praestare, atque subire potius suae ipsius tribus offensionem uuam
aggredi et laedere quempiam ex adversa tribu si forte obvium habeant
excepto iure propriae defensionis cum moderamine inculpatae tutelae
IX. Sexta dubiorum classis. — « Sunt in oppido Kafa quidam ahiectissi
simae sortis seu castae homines vulgo mangio, in A byssi n ia vmto nun-
cupati. Hi censentur non tantum ipsi esse immundi, verum etiam im
munditiam communicare personis quibuscum agunt, et rebus quas forte
contrectant. Nondum coeptum est eosdem de Christiana religione instruere
quia si missionarius cum iis conversaretur, evaderet et ipse immundus’
i ipsumque nemo amplius alloqueretur; praeter quamquod si ve! semel
aliquis mangio ecclesiam intraret, haec illico pro immunda haberetur
Quapropter postulatur:
28. An memoratae difficultates praebeant sufficiens moti\mm ne mis-
sionarius hanc casiam instruere quaerat. *
12,- An eo casu quo aliquis huius cattae homo instrue, ionem sponte
na petit a missionano, ,s possit tali se ministerio denegare
T Quacd™ huius cas!ae familia aub dominio Missionis, eidem-
que inservit, eccarctne missionarius si ob praedictas difficultates omitteret
ilam familiam instruere?» 1
Catholica Ecclesia in mysteriorum Dei dispensatione non modo nihil
rnqiiam discrevit inter divites et pauperes, inter nobiles et abiectos verum
M" quadam veluti peculiari charilate ac materna sollicitudine pauperes et
ftfcld Xm Z7™ 7' qUi' Si“' luCU,'"ta testatur*
uTjl jZT redere S0lent prae mundi bilibus et divitibus. Imi-
rZ,! “,a SUm, Christum D- N. apud quem nulla est persona-
bat et cum iffW SC ^ eVangehzandum pauperibus missum esse dice-
: :PUbbniS? Peccatoribus manducabat, licet iniquissimum inde
SSSSS PharJSaei' Quild igdur ^ ad tria postulata 28, 29
hominum Quoano™ ngC"dum cst qum missionaru pro suo munere debeant
tutinw 0uqai?J L ”to n«ncupatorum instructioni et conversioni soler-
ftmia ne™ P(?terum’. adlaborare, raultoque magis si ipsi mangio
servitutem °a 1^S.!:ru, Pet“nt. vel mstam subeuntes missionariorum
Eductas ratinn 1^ n^r 1 ^ ■ °mcscici etTecti fuerint Neque tantum propter
etiam ne mj.,; S ' iatum cst ab instruendis mangio proreus abstinere, sed
«^tudinem °nari\ aUCt°ritate slJa conbrinare videantur superstitiosam
siimirum conta r ‘cis ^ra{ittiopibus probabiliter profectam, refugiendi
communiat' hom,num ma"g[d imo cum eos tangentibus nullam
riuti ptrinde n!Cat,(’ncrni qoam quidem consuetudinem Christianae cha-
rttirpare omni d I^CCt U rat’on' tantopere adversantem missionarti penitus
quam citissime 1 'Sontia studeant. Interea tamen, ut aeternae saluti mangio
Otidum „CCil ,pr(n meatur, censu erunt Eriii PP. unum c missi onariis depu-
quam citissime ° , ,a studeant. Interea tamen, ut aeternae saluti ti
^ndum csse ^prtnidcatUr* censuerunt Emi J’P, unum e missi onariis 1
qri illam consu >SqV«C mora aLi spiritualem eorum curam. Cliristiani vero
'd utiice ^._CtU mem servant admitti poterunt ad Sacramenta, dummodo
O :dioriim rivinm nnn flutem
pu^
voro
u Unice faciant ^ pwiu.. ««
'Ponte sua a( 'lc ‘l commerdo aliorum civium segregentur, non autem
kbeniqiie et irn * CX .C^ronca opinione quod homin es mangio sint immundi
munditiem vel solo tactu affricent personis quibuscum agunt
2 90
Curia Romana
(i
(f
(C
n
conversantur, rebus quas adhibent, et ipsis
tur. Ilaec enim opinio nullatenus toleranda est in viro cari V
Deus Beato Petro ostendit neminem communem a,»r ; *
hominem (Act. X, 28). 1 imm«ndum 4«*
X. Septima dubiorum classis, de circumcisioni - Vj«-f
* usus circumcisionis, quae infantibus adhiberi solet priusouLTr ***
• 1 *r*Cidei chHstirc.8ignacu,i8 • *****
‘ clrl:l™c's‘ non sint, despicatui habent, neque ullo pacto I X L V
* J“ Slnunt msl anl« circumcidantur, adeo ut gravis olim in bT'
C aliarum oppido exarserit seditio quia missionarius ill-rni .;r
‘ PUer0S «*■ -circumcisos. Presbvter uSS '* '"i""
* catholtc, usum circumcisionis tolerant, innitd, ut ipsi diS, ,„S“
.deostombus Sanctae Sedis quae circumcisionem ab Ab.ssSe" T
rTr ITT rcplioblVlt' u,P°tt civiIem regionis illius praxim Vicariu in
SLKr 55~Xt2
"quaerit: ’ °n CUm udt,lt ex il,a pusillorum scandalum oriri,
Galli »An t0leran possit usus circumcisionis vigens apud christiana
GSt V?C* Ap' fa3sum csse quod presbyteri indige-
permissam aut toleratam°velmm Abissinia fuisse antiquitus ab Ap. Sede
tholico enim Ahic ‘ * n * ?,Vi em quamdam gentis illius praxim. Ca-
incutite Afa» qui L inde *
riis circumcisio, S. C de P™ p°stlUaverat> ^ toleran posset m Abusi*
28 Augusti anno 161*7 P* Fide, approbante Pontifice, respondit die
cistonem; Pastores debere co^;l?U°Ck!?qUe Praetextu tolerandam
que arcendos esse a r ?crc subditos qtiamum possunt, contumaces-
instaurassct quidam °mm^nionc; 1 Cumque anno 1839 idem postulatum
die iy Iuni, ch!sll -Siniae missiona™s. Emi Inquisitores Generate
sti anni i6;-- t ,m ‘inni, lta censuerunt: « Detur decretum die 28 Augu-
11 prudentia Tantum ld Pra«tent adhibita omni christian.’
Abissinis permisi ru ; I^,tur ,Jt Apostoli ea Sedes circumcisionem in
improbavit diatrieteauv^nVk3-1 ^de.raver*t, quin potius eamdem expresse
Abissini modo hanc mt>do Ult* , 'Urc quidem atque merito; nam Ii«!
rem* constabat tamen tum 1 m™ :id3ld)e,lt*ae circumcisionis causam praetev-
ex indubiis aliis arm. ; U[,-X *U ,lt' Patriarchae accuratissima relatione tu:"
ritum sacrum ac relient r-». ^ p r<airnc,sinncm ab Abissinis servari tamquar
V,c V luculenter ostend. C3 quac nunC dc P°pulis Gallis exponit
cumcisione uti cx iU(mi m JlTlt persuadent hos quoque populos W'
q a »><1 nxphcita, sive saltem implicita cultu, to»
1 cr
fU’ Pont,r Prop. Fldc
’ pars p. 79,
291
s. c. s. officii
jj#ne Quid enim aliud significant pertinacissima observantia circumcisionis
^ouain unius e principalibus fidei christianac tesseris, contemptus euro-
pjtjonun incircumcisorurn, opinio tandem quod ecclesia ptr solum incircum*
cisi ingressum polluatur, ct quod Baptismus administrari nequaquam debeat
m circumcisio praecesserit? Xec sane contrarium evincit quod circumcisio
adhibeatur in privatis domibus, nullo interveniente Ecclesiae ministro; narn
• apud hebraeos circumcisio a quocumque fiebat etiam in privatis domi-
bus. Quare Emi PP. communicari mandarunt Apostolico Gallarum Vicario
decretum die 2S Augusti an ib37> «tdtecta monitione ut missionarii id
praestent adhibita omni Christiana prudentia. Quamvis autem mxta hoc
decretum contumaces arcendi sint a Communione, caveant tamen nmsio-
narii ne denegent baptismum infamibus circumcisis, quippe qui non sua
sed parentum culpa iniuriam istam imiiuntur. Praeterea quoniam Vic. Ap!
meminit in suis litteris de quibusdam aliis vanis observantiis quae apud
eosdem Gallas sunt in usu, et iudaismum redolent, qualis est observantia
sabbati et distinctio inter munda et immunda animalia, idcirco iusserunt
Emi PP. ut A ie. Ap. et reliqui missionarii omnem operam ponant ad vanas
eiusmodi observantias prudenter eradicandas, nam sacrosancta Romana
Ecclesia, ut in Oecumenieo Concilio Florentino ab Eugenio IV declaratum
est, omnes, post promulgatum Evangelium, circumcisionis, et sabbati, rcli-
quorumque legalium observatores alienos a Christi fide denundat, et salu-
tis aeternae minime posse esse participes, nisi aliquando ab iis erroribus
resipiscant. 1
XI. Sequitur septima dubiorum classis , de religiosis Kafmorum ritibus. —
< Incolae regionis Kafae, licet christiano nomine gloricntur, et servent eccle-
siastica ieiunia.amentque a presbyteris obviam factis benedicta aqua aspergi,
'tigissime tamen absunt a professione Christiana, ct plerumque ne sunt
quidem baptizari, Colunt praesertim SS. Georgium, Michaclem, et Ga-
niicm, eisque vota etiam nuncupare solent. Qui votum alicui ex his
“ P'~'r annum voverunt, festo eiusdem dic ad ecclesiam pergentes
'tenuit presbytero candelam, thus ct vaccam vel ovem. Presbyter haec
' ama nomine Sancti acceptat, candelas quidem accendendo super altari,
ndulcndo, vaccam autem, vel ovem manu tangendo. Deinde vaccac,
rt St^ 0 ,3atae trahuntur ad locum ecclesiae proximum, ibique in hono-
■.m Mnctf coram populi multitudine immolantur, Immolari autem debent
, ' numis diaconorum qui caclihes sint. Adeps animalium immolatorum
• Cnjri,qiU ad quandain holocausti speciem comburitur. Carnes con-
apponuntur, cui accumbunt offerentes, curatores fabricae ecclesiae
PfLS yteri. Tantam vero virtutem et efficaciam huic candelae, thuris
"lln >3dadon* attribuunt, ut sese hac Una oblatione iusrificari er
1 c^n finnissime persuasum habeant, quidquid contra declamet ca-
plurim rriISsion'lr*us* Quando eorum aliquis moritur, propinqui, die ut
duodecin» obitu, presbyterum adeunt eique candelam ct
1,1 0‘*eruntl rogantes ut excquias defuncto persolvat. Cui posto la-
Cf. N.
S4-
292
Curta Romana
s. c. s. officii
«
■
«tiorn antequam presbyter consentiat, quoddam aT
“ pro sui muneris functione paciscitur cautionemque evl?'?18
• accendit, certas aliquas preces e libro recitat cervishmk-i . Um «Ht
* instaurantur exequiae dic vigesimo, trigesimo ac qua^r» Slmili **
. stremo dte habetur solemne convivium funebre quod aonT f
Presbyter nimmim accedit ad domum defuncti f J , Ppe,Iant
pulchro exequiis, benedicit convivio, solidam diem tS fr» *
‘ C“ ProP'"<l“‘" transigit, suique laboris satis amplam X? I™" ^
*• nempe vaccas, quodam veluti decimarum iurc rcZ n! "’'
« tam abtssmis, quam kafinis summopere cordi estP Krfin' P?? 'liT™
-. cv.nu.i religionis pffido, in IraenaB tJL^u ¥*l»
« convivium hoc omitterent, arbitrarentur se ^ „ ™aam;
. posse. Neque pretereundum est kafiims addictisL, s™ ^ “
"Stitiom. Et sane magi apud eos opibus et potenri” ^ ‘Up,:'
* fesc<;nto m quoddam veluti sodalitium cui rex ipse J , q °*
" magiae quo se magi pervasos exittimant ' P p™ est' Spmtum vt«
- Ium e lusitano idioLtc derivatum esse videmr P? <W’ qU°d
< observantia erga spiritum magiae deam ut inri cb "7° “ kaS”TO'
dam c,iamP"rst?ct;Ch olToTeT ■*
n ■> 2 . An nrfshvksvr . tf r ~ bus Iir‘iemissis, quaeritur;
« catholicaeque missioni nleh10 ^ ex .^uoda™ tolerantiae spiritu, ut sibi
« presbyter catholicus orJdbus noms accedm. tan<lu“
11 tores conveniunt -.tn.i,* . tUS* tcc|es«as illas quo supradicti ob!i-
* cooperari religiosae functinn^lf can^e^as. et adolere incensum sicqtic
" qut in hac etiam* functinn * aommum n°nnisi solo nomine christi an oram
« traditionalibus suis ideis commltL & ””*** praCScferunt superstitione
nata , pr o testan d o con t ra ^ha P,OSStt accePture animalia sacrificiis desii
«ministerium suum non ree em sacr'^c‘a> atque ea tantum de ausa
’< sione praedicare (m,. ,! ‘cusando ut arrepta peculiaris conventus occa-
• 34 An suPers Iliones. ■
aspergere, iuxta antiau1m> 1CUS p0SS’t memoratos Christianos lustrali aqiu
vtl catholicum ministru eiJru^n consuetudinem, illosque praesertim, q-
|rant. Idquc postulatur tP rei,ci,inti vcl de baptismo aut alia re nihil cu-
^-pebus, 'fopter periculum confirmandi eos in suis vanis
(l 35- An presbyter cirhnl*
luminibus minime bantiv ► ,CUSf possi* persolvere usitatas exequias pf1
consistunt in accendenda ^ 13 «>Ioquc nomine Christianis; quae exequirc
” Cl ’us; idque ut presbvter 0^° -C 3 lE recitandis quibusdam arbitrariis pfr
3' ■ Quatenus prcsbvter popu^ar*s conventus praedicare vale!
VLre’ m «altem recipere nn«;* -CUs ?Ctlueat licite tales exeqmas pcesol-
um, omittendo quatncumon ,stipendiu,n pro iisdem exequiis reddi soli-
|U1j* si f^eshvter stlp,ndiX fUnctlonem religiosam. Ratio dubitandi*
« illud decunanim dumux« Ucciperet- etiam cum protestatio-"
periculum, ne c\eqiijae tam,n,ne accipere, semper tamen verum aJfc'
quam persolutae existimarentur.
2 93
tt
u
_.\n christiani ICafam incolentes licuc iurare possint per nomen
Ii j2. Difficultas quae Vicanum A post oli cum movit ad proponen-
jum dubium 32 duplici ex capite oria esse videtur, tum ex communica-
tlllM in sacris cum hominibus minime baptizatis soloque nomine Christianis,
m multo magis ex pluribus superstitionibus quas homines iidem secun-
juai maionim suorum traditionem functioni supra descriptae intermiscent.
Haec enim sunt ipsissima Vicarii Apostoltci verba: Se il prete cattolico. .
ricevere le candete, bruciare 1’incenso come funzione religiosa fatta
di gente che non e cristiana se non di nome, tanto piii che anche in que-
,to non mancano di avere molte superstizioni miste nellc loro idee tradi-
rionali , Verum cum eiusmodi superstitiones locum quidem habere dican-
1 tur sed minime explicentur, idcirco Emi Patres dilata praesentis dubii
resolutione iusscrunt, ut laudatus Vicarius Apostolicus clare distine teque
referat, in quo consistant multae illae superstitiones candelarum, thurisque
oblationem comitantes, et quae sint ideae traditionales, unde multae illae
superstitiones emanant.
i
Ad 33. Quoad functionem in dubio 33 memoratam, qua scilicet anima-
lia quaedam in honorem SS. Georgii, Michaelis aut Gabrielis offeruntur,
Sancti nomine a presbyteris acceptantur, et postea a diacono caelibe prope
ecdesiamimmolantur, ea certe, prout exponitur, non licet, neque ullo pacto
in cnriatifidclibus toleranda est, nisi removeantur omnia superstitiosa vel
iuperstitionis speciem praeseferentia, potissimum vero quaecumque sacri-
adi intentio, mactatio per diaconum caelibem, et adipis combustio aii in-
vv holocausti. Quod enim animalium mactatio nulli alii demandetur quam
ilacono eidemque caelibi, et quod totus adeps holocausti instar combura-
:ur,id manifestam continet superstitionem; ad quam proinde quomodocum-
que concurrere netas est presbytero catholico. Atqui concurreret si animalia
■u.rindis destinata acceptaret. Neque eum excusat aut protestatio adver-
su impia animalium oblatorum sacrificia, aut quaesita opportunitas prae-
ncindi in has superstitiones. Nam et talis protestatio nihil prodest utpote
,ntraria tacto, quum presbyter sponte sua, nulla cogente necessitate, coo-
^rctU: * ct absurdissimum est communicare quempiam posse in ritu su-
pwstiUoso, ut nanciscatur occasionem improbandi ritum eumdem coram
P t-uli multitudine; siquidem, monente S Augustino, ea quae constant
r"” PtCca^a nullo bonae causae obtentu, nullo quasi bono fine, nulla velut
na intentione lacienda sunt (Lib, contr, mendae., Cap. VI!).
. i 34' Negative pariter respondendum est ad dubium 34- s* aspersio
intentione superstitiosa, vel afferat periculum confirmandi
■ m Vanajn pemiciosamque fiduciam ex eadem aspersione concep-
*Cind i* S' CC)nstct *"am intentionem ct hoc periculum prorsus abesse, neque
,.V Uni lintea tur, nihil vetat quominus lustrari possint aqua benedicta
inuiim*8 S<^° ^cct nomine christiani: quandoquidem ipsae irrationales et
^ae ercatltra(; simili modo lustrantur,
i, irTl 35 Setj responsionem absolute negativum efflagitat dubium 35*
nim ,lK*ltur de hominibus solo nt>mine christianis, qui ab hac vita
294
Curia Romana
* .. 1 VU“UI1^ Iiun IlCCt ArrJ *
: pro iisdem celebrare; quod vel ev inc WtlCa8 TUfrii
colligi, u. E, Mnc exequiartim *
religionis mystem, Christianae pietatis signa et fi,W " u^«w%
bernma suffragia. His igitur ceremoniis et riribus ™ ^ am^’.
sione, et precum recitatione, honestare funus homini' Ca"dtlaru* im-.
irfcoque extra catholicam Ecclesiam mortuu,,, ” "'i", ' ^ hP'i»
profiteri quod homines isti possint esse in loci/, i C a' 'pso fu;
capite improbantur eiusmodi exequiae a presbytero 'r'0 '"Sup“'
quia nimirum important communicationem ,n £ '1,0llco «W*.
haereticis manifestis. Cum vero convivium , i tum lr>fidelibus
<ur tamquam pars aequarum ipsarum seauhurT1’"1’™ Wl8-
esse, multoque minus benedicere eidem eum i nequaquam licere mm-
Z&* *’«”•'* - ^Wi^,
Ecclesiam «temortuo^^Te W^llTcimm 0^ homimm cxtra ^tholicam
quocumque nomine exigere verecin^T qtUXJUe.CSt P^^tionen, ilh»
fef 0 vetat naturalis ipsa iustitia ne TlT* dubium 36' Pr*
vel tamquam sibi debitum recini at Z v “Colicus stipendium eku
quamque proinde minime «euuutus 1^%°^ funCt,one* cui se ^
rattone scandali cum, recipiendo ,SL 1 Sed Practerea ««viter peccam
PerA°iViSSevXeqUia8' tamets‘ eas ** ^
**"■ de quo Juramento dubTum Z ob'cstari et *“«* per «omtn
tnon vocabuli deocce, certum arn,. .3' .lovetur' Quodcumque enim sit ety- t
mum loquendi usu significare q C .^Xploratum est vocabulum liocincom-
Patrem. Unde consequens ^ae, nempe diabolum menda*
latnae diabolo adhibere. Nam , - q,U‘ per nomen ^occe iurant, cultum (
ictiir ei cuius testimonium iuran n«e^CUs Doctor, cultus latriaeaf
“ . cr. nomen veternorum deom ^ ° mv?catur> Et ideo praecipitur Exodi
®Uam hoc vocabulum ad Deumtl 1“rabiri» Intentio autem qua c!
•vnus eximere potest. In primi 'Crui^ t,Jrtc referrent, eos a peccato nu
'erum nuncupare, qUo ab imo fTi111*1*"1» prorsus est eo nomine De
adoratur. Deinde cum iusiumni * magis Spiritus seu diabe
nem exigentis, christiani pra£3tetUr spectu habito ad inteni
opinionei illum insum”611 deocce Arantes censebuntur, pubi
su_ n' . . .a sae rcfigionis protestar* magiac sP‘ritum invocare, et sic acti
inten*i,8tltl0n® c°nfirmabunt Qu ii Um’ Ct ma«os etiam atque etiam in s
to, nefas prorsus est illos n^Umque fetur sit interna christianon
vd ^-. Sequitur septima n?mcn iurare.
„ animal'”1 0CasorUm deque caere **’ Cassis' de esu animalium a mutui mv
■ Inulam* Pm horninuni victu ZT° butti‘ — In Abissinia musulnu
c et Pronnnciando, christian' dUlU’ Suamdam suae superstitionis fo
L?uL?‘SpHtUS ‘W. £ Ver° cae^nt dicentes; in «omuu P*
8 mactatas, persuasum ;» q?1S Christianus comederet carnes
haberet se eiusmodi facto abnega
n $ Offirit
hristiarwm fidem, et pro apostata reputaretur apud omnes tam christia-
/l quam musulmanos. Item si quis musulmanus carnes ederet a chri-
'"tianis mactatas, sua et aliorum sive musulmanorum sive Christianorum
opinione existimaretur transisse a musulmana superstitione ad religionem
Xistianam. Persuasio haec communis est omnibus catholicis etiam in re-
;!',u Gallarum, ubi christiani omnino abstinent ab edendis carnibus ani-
mum quae occiderint musulmani vel ethnici Gallae. Verum ethnici vero
.Gallae indifferenter comedunt carnes tam a Christianis, quam a musulma-
, nis mactatas. Eadem consuetudo viget in regione Sidarnarum: christiani
tnjm carnes a musulmanis et ab ethnicis Sidamis mactatas nequaquam
comedunt licet ethnici Sidamae recusent quidem vesci carnibus musulma-
*nonim, sed absque ulla difficultate comedant cames a christiams macta-
tas. Praemissa huius consuetudinis notitia, dicendum nunc est de ritibus
sive caeremoniis quas adhibuit Gallae, quoties extraneum quempiam civi-
tate sua donare volunt cum iure acquirendi fundorum dominium, et publi-
cum magistratum obtinendi . Tres sunt eiusmodi caeremoniae. Prima dicitur
- Md, et consistit in mactatione caprae certo die facienda; qui macta-
runt debent se invicem visitare, et comedere ex caprae ipsius carnibus,
qua comestione censentur profiteri quadamtenus fidem Gallarum, penes
quos edere carnes ab aliquo alio mactatas tantumdem valet ac religiosam
eiusdem fidem profiteri. Aliae superstitiones, saltem alicuius momenti, in
f praedicta mactatione locum habere non videntur, Succedit altera ca cremo -
< nia daggagd nuncupata, certoque item die peragenda; qui nimirum macta-
runt sabbd mactare debent et daggagd , quo nomine compellant v accam
1 comibus reduncis sive deorsum inflexis, et sic certum aliquem honoris
1 gradum in populo consequuntur. Tertia caeremonia esi buttd quem qui
mactant inter nobiles Gallas cooptantur, et potiuntur iure percipiendi
vectigalia ab alienigenis, stipulandi contractus, fungendi iudicis officio in
sua tribu, politicosquc conventus adeundi. Itaque postulatur;
38- An liceat christinnis comedere ex carnibus animalium a musulma-
* #
39* An caeremoniae sabbd, daggagd ct buttd permitti possint Christianis
altem si ipsi polliceantur, nullis se superstitionibus usuros, veluti invo-
catione diaboli atque id genus aliis; an vero prohibendae sint, propterea
quod importent quamdam professionis fidei speciem et obligationem ve-
’ scenc^i diis carnibus ».
I^e cibis Christus D. N. universaliter pronunciat, dicens: “ Nihil e^t
extra hominem introiens in eum quod possit eum coinquinare » (Marci VII,
J9)t subiuncta hac certissima ratione, quia non intrat in cor eius, idest,
an>mum ac voluntatem c ius allicere non potest. Hinc idolothytorum esum,
«tra certos casus, licitum christianis esse luculentissime docet Paulus Apo-
i!olusq«* cap, octavo ct decimo primae ad Corinthios epistolae rem istam
P1, se ac simpliciter facit adiaphoram, nec aliter prohibet quam ratione
«andali, vel sacrilegae communionis in sacris idololatricis. Qua posita doc-
nna facilis est dubii 38 resolutio. Nam quoad carnes a musulmanis macta-
***’ carum esus, referente Vicario Apostolico, habetur tamquam signum
296
Cuna Romana
musulmanae superstitionis protestati vum nedum , 1 ~ — -
sed etiam apud Christianos. Ergo ratione 'scand r ^J>U \ musu,nianos j,
comedere, maxime quia musulmani et lic“ cf>ristianif
s anorum carnibus ne christianae religioni hoc m CJVcnt ab edendis di
et nihil intentatum relinquunt uuo ehrk,: , P Par,‘ciparc a„ *
manorum edendas in fidei ad canies^ni^
quod legitimam inducat suspicionem ptifitc^BM m,m !ia* fteereS
m stmrlt casu Sanctus Nicolaus I Romanus P,, r EtnJfc
nmt Bu garis Christianis comedere allf «2*
ne videlicet, mquiens, fidelis cum infideli ,, ,mal,um a Pa«an» occhJ'
co„se!“r: «■ ? m S \Tdk0
conscientiam, non fidelis utique sed infi i r . VI^: et ™rsus prop.
Sibi a Christiano fuerit communicatum ac Sl°nmti* scili«t se
uem a fidei, spretus, quod vanitas erroris ,ui aUtuma,u,s. c° <h
bata. Cum vero ethnici Gallae et Siri™ ^nstiano extiterit apn
occisorum indifferenter manducem ntb 1°^“ animalium a AlW
tare videantur protestativum fidei simum nducatlon«»> eiusmodi re;
Carnes ab ethnicis Gallis et Shhmh T’ PmerU?‘ C‘iam christia"i <*
«rto conate, nullum adesse pericZV T? "tae ^«atas, dum»,
cos ipsos. “* PCnCulum scandalizandi Christianos vel e*
Resolutionem dubii 20 Emi p-,., a' i V
necessaria sint ad iflanim caeremonTa^m0 C° qU°d mu,ta aIia *
mendam. Itaque iusserunt ut Vicarhis T I*?**1" prudenti luciicio
formationes, potissimum vero ut r\ ' Af- ' ° !CUS accuratiores transmitt
mactatio penes Gallas retineatur ^ d,st|ncteque referat, an aninialiu,
an cum explidta, vel implicita \Tumi reI,gl0S0* 51X1 fiat m loco sacn
dam animalium et non SiorW^^8 mVOcatione. CUr certorum quonirr
praescribatur; quid significet ' rtl":ue.,tem diebus et non aliis facienti
occtstone consistens; quse quatet' P™**»0™ «*» sP«ics in animat»,
,d= qutbus Vicarius Aposff,^ "* suPC™itiones illae exigui mora»,
aut per®!^2lon* ncllo amrnnzzare nJ** CUr'ire Videtur, inquiens; ■ Alto
'e] Cm . al,ae dicantur habere e<m ° ° ^°n s‘eno 8ran cosai»; quomode
dnt5^°niS C-Usdcm 9uam lanio colit car?‘um veluti signum protestativum
Qu 11 Pro-x>me superioris narravi **T^ .y*Car‘Us Apostolicus in expositione
‘Scumque sive a Christianis sive* * 3| “ld*®erenter comedere carnes
. f t M1!0^ **r£%S 1“*™ —tatas.
■ v au .l fnno i<S6i decretum - ' e^erl ficarius Apostolicus se die
tibu^ Provcnientcs, qui . ™Vsono modo tulisse ut nimirum omnes
„ r -1" catholico ritu ordin .■ lcunt Christianos, non exclusis sacerde*
cvnrim ‘ SUb “"itione si„ ‘ 7a,'IS’ S"! sub condi, ione.m
•• 1Kmi -*s adduci, causa,.,
“rum suh^ * j?1 ab>ssinus Micha»! tr° ^°’ Part'm ‘n supplici libello ,a°
, (vJ* condttionc baptbZ ! V pctiit a Vicario Apostoli» ite
. .7™’“'“' “ alium •ESLZF"* “ Sacris Ordinibus inituri.
" Quoad | ?an,'r amhigcnt c valore sui baptismatis in Abissinu
' la,CM aut'-". qui b?p,I°fi<f°mp0'em ^.« Vicarius Apostoli
11 * njr,( ‘n Abissinia a presbyteris
« r 1
« ex
«
297
S, C. S. Officii
istnatids, vult quidem Vicanus Apostolicus cos indiscriminatim omnes sub
conditione baptizari, sed nondum lussit ut iisdem sub conditione admi-
, nistretur etiam Confirmatio utpote sacramentum non absolute necessarium.
, Quapropter quaerit.
4o. An non tantum sacerdotibus, verum etiam laicis ex Abissinia in
.regionem Gallarum provenientibus, et illic apud schismaticos baptizat
1 debeat iterum sub conditione praeter Baptismum administrari quoque
1 Confirmatio 3.
Decretum de rabaptizandis sub conditione omnibus indiscriminatim
^ui fuere spud scHisuisticos in Abissinia b^iptizut^ Kmi Pfltr^s mininn
probaverunt. Nemo enim ignorat validum esse baptismum ab haeretico vd
schismatico ministro collatum, si nihil eorum, quae ab Ecclesia Romana
praescribuntur arta materiam, iormam atque intentionem fuerit omissum
ace baptismum huiusnxodi posse, licet sub conditione, absque tjravi piaculo
et irregularitatis poena renovari, nisi eo tantum eventu, quo dubium adsit
probabile in validitatis baptismi. Non igitur quaecumque levis in contrarium
suspirio vd scrupulus sufficit ad hoc ut sub conditione quis iterum baptize-
sed omnino requiritur probabilis dubitatio^ quae, facta etiam diligenti
indagine, discuti nullo modo possit. Inmvero rationes quibus permotum se
esse dicit \ icarius Apostolicus, ad ferendum decretum de conditiemata
bapiisnni iteratione, non sunt protecto eiusmodi ut parere queant probabi-
'm dubitationem de validitate omnium universim baptismorum qui in
Abissinia a presbyteria schismaticis administrantur, praesertim cum libri
nftules abissinorum* quod ad Baptismum attinet, reprehensione careant, et
nonnulli fide digni missionani ad lianc S C, retulerint, sc Baptismo a schi-
maticis abissinis coi lato non semel interluisse, nullosque in eo deprehen-
substantiales defectus, tametsi haudquaqtiam negarent, tn aliquibus
tortasse abissinis provinciis locum habere posse talem baptizandi praxim,
quae merito ac rationabiliter incertam reddat collati Baptismi validitatem.
pCU)Cat0 *^tllr $no decreto, stet (Vicarius Ap.) instructioni ab hac Suprema
ongregatione ad Apostolicum Abissiniae \ icarium datae dic 2 Maii an. 1858:
jpa tx instructione videbit attendendos esse casus particulares, et si quando
ptismum condi tionata forma repeti oporteat ob prudens dubium de prio-
J ^iptismi validitate, iterandam pariter esse sub conditione Confirmatio-
-m ijni clericis quam laicis; licet enim hoc sacramentum non sit absolute
num necessitate medii, tamen, ut docet Sanctus ThotnaS, omnino
r neu osum esset, si al> hac vita sine Confirmatione migrare contingeret,
damnaretur, nisi forte propter contemptum, sed quia detrimen-
P^Jectionis pateretur, * , , . ^
anca S- C, de Prop* Fide, voL I, n* 1293]*
29$
Cuna Romana
995.
S. C. S, Off., decr. 27 iun. 1866.
SSmus D. N, Pius Papa IN, in solita audientia fc p n ,,
. . impertita, auditis suffragiis Eriiorum PP Card.n 1* ‘ P' ‘^ses»ri
generalium, attentis rerum et temporum circumstantiis ' ■qU'!i'01
tattbus quibus tpiscopi aliique locorum Ordinarii ex con**1'1™'','" *“*
pollent absolvendi ab omnibus casibus Sanctae Sedi rese™* ^'"
Semper in posterum et exceptos habendos eas* ^ oapitad»
Ilencd. XIV, quae incipi, «£«23' k “*
tion. de Propaganda Fide injunctum voluit ut in r iefCoW
formularum, post verba absolvendi au omnih, v Pfd,endls facultatibus
* bulla **■«
B')t ** “
S- Sedis. vX n' pC67j]iV°P' ^ V°'' n' ,29+-- Cf. etiam Affl
996.
S. C. S. Off. (Natal), 1 1 iut 1 866.
Ecclesia (positis ponend^po^abrDLVmCUl° n?atrimonii ^uae dan sok[
casu m quo post baptismum ' ptIsmum umus Partls. possit applican
habere eonn^onln! T ™ smc^m ^nius, duae partes non cessan
2 . Matrimonium' valiH nsummarunt matrimonium sicuti ante baptismu
potestne dissolvi quando DostLinS^"1 a”te baPtismum infcr duos infide
ilem se non inquietare muli p unius, pars infidelis promittit qi
sed ille recusat dimittere i erem aptizatam in professione christianitat
servaturum leges Evanr r UXOrcs illegitimas, vel non vult promittere
3- In casu praccIde" 1!,C‘rCa 1^ .
teneturne recurrere iH aJ * ma!nmo,duni dissolvi potest, mulier baptiza
.. t Mulier ^Ptixata no^^‘'°n'™ Pr° dlS3olutione matrimonii?
noscit quod, facta dissnlm’03 nC recurrcre ad dispensationem quando pra<
tus erit in potestate viri 'Vne.matrimonii, educatio prolis susceptae pea
5- Si dispensatio Z ;T ,nfidd“?
post conversionem norecr °n ?°|c.3t’ m,‘Iicr legitima quae fit christian
eodem domo retinet uxoroa*!*"0 .<!b‘t;ire cum marito infideli qui simuli;
6; Puella chrisfiana f b ^ ,Ueeitima??
legitime contrahere matrimln™3 d’spensat>°ne disparitatis cultus) pote
gimia abstinere in futurum? ^ CUm '^deli qui non promittit se a
in dictis fflcultjfy r
11 0ctobr“ i86g. IVt Goma£ p°n' tor nunc Bull* ApottoHcat St&
3^9- — Cf. etiam r S52,
01 LodJCl5 Juri p . . _
Docum, V.
S - C. S . Officii
299
7. flertha adhuc infidelis contrahit matrimonium cum infideli statim ac
pervenit ad annos pubertatis, et post duos annos relinquit virum suum
nulla suscepta prole, et ambo currunt ad alias nuptias, imo vir accipii
plurimas uxores et fit polygamus. Sed nunc mulier aetate provecta, audito
miSfionano, vult baptizari, potestne 1II.1 mulier dispensari a vinculo matri-
monii contracti cum primo marito, non postulato consensu eius, et sic
remanere cum secundo marito cum quo illa suscepit prolem?
S. Apud quosdam infideles detestabilis viget consuetudo iuxta quam vir
post commissum adulterium cum uxore alterius, administrat remedium
uvon adulterae, cuius effectus erit inferre mortem super legitimum mari-
tum eo ipso quod postea habiturus sit connexionem cum uxore sua. Linde
postulatur utrum vir legitimus qui nolit cohabitare cum uxore sua post
adulterium commissum , si convertitur ad fidem, poterit dispensari a vinculo
matrimonii sui contracti in infidelitate, et ducere alteram uxorem, etiamsi
infidelis uxor adultera vellet et ipsa baptizari?
R. Emi ac Rmi PP. ad singula postulata responderunt iuxta sequentem
modum, hisce tamen praenotatis: Primo: Suprascripta postulata intelligi de
privilegio a Christo Domino 1 n favorem fidei concesso, et per Apostolum
Paulum, 1 ad Corinth., VII, 12 seqq., promulgato. Secundo : Hoc privile-
pim divinum in eo consistere, quod stante matrimonio legitime in infide-
litate contracto et consummato, si coniugum alter Christianam fidem ample-
ctitur, renuente altero, in sua infidelitate obdurato, cohabitare quidem
. e sed non s‘nc contumelia Creatoris, boc est non sine periculo subver-
sioms coniugis fidelis, vel non sine exeeratione SSmi Nominis Christi, et
c nstianac religionis despicientia: tunc integrum fit coniugi converso trans -
!l ai alia vot:*, postquam infidelis interpellatus, aut absolute recusaverit
cum eo cohabitare, aut animum stbi esse ostenderit cum illo quidem coha-
ltJn sed no!1 s'rie Creatoris contumelia. Tertio: Iuxta idem divinum
prm egium coniugem conversum ad fidem, in ipso conversionis puncto
non ituelligi solutum a vinculo matrimonii cum infideli adhuc superstite
contracti, sed tunc, si coniux infidelis renuat, acquirere ius transeundi ad
J Cllm tamen coniuge lideli. Ceterum tunc solum coniugii vin-
omt isso]vi quando coniux conversus transit cum effectu ad alias nup-
tus. Hinc:
Ad q,
a[E v 1‘ ‘"l otiando evenerit ut, stante duorum infidelium matrimonio,
‘Wi .lu8Um atJ fidem conversus baptismum susceperit, atque cum infi-
dum ’ pac‘bcc’ et sine contumelia Creatoris cohabitaverit, si postmo-
(quin tamen pars fidelis rationabile motivum dederit disce*
tohahii.it*0 Um convcrti recusaverit, sed insuper fracta fide de pacifica
tohab °nt’ au* odio religionis discesserit, aut sine contumelia Creatoris
Irihcrc rL n,ducr*t> ve^ fidelem ad peccatum mortale, aut ad infidelitatem
a/ *nte8ru^n erH coniugi fideli ad alia vota transire.
Vtnitur * a®a*ur Uxore pagana alicuius pagani concubinarii, quae con-
itittria p Un^ . cta interpellatione, si renuat con^'erti aut cohabitare absque
toris certe T'riS' aC desinere a concubinatu, (qui sine iniuria Crea-
c li.iocri nequit) poterit uti privilegio in favorem fidei concesso.
joo
Curta Romana
Ad 3. Quando coniux infidelis intcrpellatu7Ti7~I~^ " "
cum comuge ad fidem converso cohabitare, au’t animum
cum '"° qu,den' cohabitandi, sed non sine Creatoris a,Z 0M"*n
que eo quod se a concubinatu abstinere perpetuo velit !a’ Vti lK
sus, prachabito superioris ecclesiastici iudicio seoam
“ s' ve,lt- uU privilegio seu divina dispensatione '^r ab lnfiltli'
concessa, et sic ad alia vota transire cum perJTfidT *"*« *
Ad 4 Si comugt converso impossibile prorsus rir fii:‘
nus comugis in infidelitate obdurati subducere- nec V * Potestate alte-
dica et formali interpellatione, cum eo cohabitare vel Praemj** iUn.
vel non stne contumelia Creatoris vult cohabitare A Ll?* ! c non H
35* “**•*. inorum en, ad ^
obligatione, qua semper tenetur curare «i » “rina tamen manente
filiorum educationem ’ ‘ qU° modo P°^rit, catholicam
Ad 5- Provisum in praecedentibus.
Apostolica qUi eX Conccssiow
dispensationem concedant nisi remotn n T d'Spantate cukus «veanine
Ad 7. Quum ..*■ POlyganuae periculo.
litate contracto, mulier ’ separet ur^?1 lecu ^ma tnmon io leS'limo in infide-
et si ob gravissimas causa/ -f r 1 1 v,ro «nimno et cum effectu;
habitationem, separetur saltem ' ' ^ imPotent^am separari nequeat quoad
amplius habens cU, ™dcm vi? T°f “ “ns“«udi„cm, i»
dt- more instruatur, ei nraecini.e *C fi™* ^ carnale commercium. Deinde
dispensatur ab obhgatione aLm ? ‘ficando <3uod suscepto baptismo non
quatenus post debitam instructi. * Ct redeund* ad primum maritum; et
baptismum ex vero relimnn IOnern c°ristet eam moveri ad accipiendum
coque collato, internclletiir r 13 Amittatur statim ad baptismum
Vertl Ve!it. aut sine contumdiTe/ Vir> et *nterrogetur utrum con-
Sl id renuat, qua de cau*™ v n at:oris Clim ea v'itam traducturus sit; et,
tantibus R. p. pj y;ciri- i 1 arr*,ac vcrs,J animo sit; et de omnibus resui-
Quod si vero, summa ri ^>0S/° ICUs Congregationem certiorem faciat,
in infidelitate relictum nd*/ /! ct Cxtra*udiciahter, constet contutrem
aut monitum infra teniouq ** .scntem> ,Jt moneri legitime non possit,
significasse; vel si adiri n*.;!T monit*°re praefixum suam voluntatem ntm
iam lacta christiana intern^n /0 P085'1 con'ux infidelis, sed de compartf
chnstianis inferendi nXT sinc «videnti gravis damni ei vel
circumspectione et cautel t . C* finin hujusmodi damna cum necessarii
renunciabit Vicarius Ados/i/10' Cr* poss'nU haec omnia Apostolicac Sedi
sinus causis pro obtinenda h;/US’ c*prcss*s nominibus, ct expositis gravis-
paritatis cultus, si praetensm pensa*lone super impedimento dirimente dis-
e narratis omnibus rerum ;CCUndus vir adhuc in infidelitate persistat,
gravis momenti procedi tuto ^Crs.onarum et facti adjunctis, ut in rc tam
. ,Ad Matrimonium '• POSSlt- I
md,«„,ubUe, « ,um ? infidelitate contractum natura sua e*1
* in avorem fidei a Christ i Vmcubim dissolvi potiat, virtute pti'i*
u°mino concessi, et per Apostolum Paulum
30i
S. C. S. Ojjkii
iromulg*1'» quando coniugum alter christianam fidem amplectitur, et alter
nedum a fide amplectenda omnino renuit, sed nec vult pacifice cum coniuge
converso cohabitare absque iniuria Creatoris; idcoque non esse locum disso-
lutioni quoad vinculum matrimonii legitime contracti in infidelitate, quando
ambo coniuges baptismum susceperunt, vel suscipere intendunt. — SSmus
confirmavit,
f Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1295, — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXVI, p. 184-187].
997.
S. C, S. Off. (Tchely Meridio-Occident.), 21 nov. 1866.
Catus; 1. Una ncofita abbandonata dal marito, son gia 14 anni, ia quale
non ha guari e passata in altro matrimonio con un cristiano da cui molto
difficilmcnte potrebbe separarsi.
2. Una donna cristiana, il cui marito fu rubato dai ribelli, e non poten-
dolo ritrovare, cerca di contrarre matrimonio con altra persona.
R. Casus expositos et his similes accurate examinandos esse iuxta In-
structionem S, Congr. quae transmittatur, * et iuxta ea quae habentur ex-
presse tradita a iure canonico cap. Dominus, De secundis nuptus, quaeque
traduntur a probatis auctoribus super subsistentia matrimonii imti nondum
sufficienter probato obitu contugis absentis. Ea vero quae deducuntur in
utroque casu, non sufficere ad novas permittendas nuptias: et faciendas
ulteriores investigationes iuxta praedictam Instructionem. Et relate ad pri-
mum casum, quum ncophyta ct secundus vir eius sint ambo in mala fide,
separandos esse, et monendum etiam virum non posse ad alias transire
nuptias, nisi constito virum absentem adhuc vixisse quando secundum
matrimonium tentatum fuit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 1299].
998.
S. C. S. Off. ( E.codicn.), 30 ian. 18^7.
1 - Qbid agendum quando vir baptizatus, sed apostasiam a fide verbis
* corde profitens, asserensque nominarim se non credere sacramentis Ecele-
s'aC| Put‘t matrimonium coram eiusdem Ecclesiae facie, unice ut desiderio
Mansae satisfaciat?
- Quid si idem vir petit sectae condemnatae muratorum vel simili addi-
ls’ R11* licet fidem non omnino amiserit, sectae tamen debite rcnunciare
recusat?
3- Quid si idem postulat vir, qui fidem non abiecit, sed eam profiteri,
tMqtu christiana adimplere abnuit?
... instructio ln^ntes bellorum clade* quae subrogat., fuit «tnpliori Instructione
n"° 1868.- Cf. N. 1002.
302
Cuna Romana
R- Ad r. Quoties agatur de matrimonio inteTun-m^ " -
ct alteram quae a fide ita defecit, m alicui fabae Catho!^
adscnpscrit, requirendam esse consuetam ct nec. ^I0n' vei sectae v-v
cum solitis ac notis praescriptionibus et clausulis QuodT ********
monio inter unam partem catholicam et alteram a, gatl,r dc matri-
falsae religioni, vel haereticae sectae sJe 3! ' 7 ■***.«£
modo potest humsmodi matrimonium impedfo Vad^' faroc,ltK ■
incumbere tenetur), et prudenter timet ne ** *#•
stentm grave scandalum, vel damnum oriatur U
R. P. D. Episcopum qui, sicut ei opportuna nunc f , rePdajn «se «f
Ctis omnibus casus sdiunctis, permittere poterit 0^“
passive intersit tamquam testis auiorizabUis ,|lim ' ,r0chus
s.t catholicae educationi universae l r’ duinm^ cautum omn
Ad 2. Dandum esse decretum diei a' f
“ tionibus per pontificia. ConatitutioiU^
- ficula ribus* ea dece n i quae <"» «*» £
Ad 7. Concilia „ u 1 g expedire ludicaverit ».
Syrt. diocces , , lib' 8 cniTT/T™* ** praescrtim Benedictum XIV, a
tColleaanea S. C. de Prop. fide, vol. ,Joo). .*
999.
S* C’ S- 0ff-> U febr. 1867.
qui in potestate parentum' Tn fi l ^.racfcct° Apostolico Xossi-bc, dc putris
rat spes fore ut in rditfion * ' e|,.um> relinquendi erant, sed fundata subt-
Aio); . Kcmittcndum^prudemfarbh ,nS""ji *"?*! mP°M' (S' ^
^ito, si fit-ri possit pr,,,t uno ct conscientiae missionariorum (au*
baptizare possint pueros i *" ° . ^’sto**co). qtti in expositis circumstantiis
singulis casibus non pmevid!»h* nt,^us n«n baptizatis oblatos, dummodo in
ct dummodo noh consi -t ca ur u**um adesse grave perversionis periculum,
zandos parentes ob superstitionem filios otferre bapti-
! Collectanea S. C. de Pr„n r t HV
p. **dc, vol. II, n. 1302].
S* C* S. Off., ep, ,s fcbr , 1
Ex tuis litteris die v
I-rnineutissimi Patres r, V 1 ,
g admodum intellexerunt " * “ V"^um ,
> gra\ es in ista dioecesi obortas esse et ad
^ >vcmhns anno proxime elapso ad me d.i
3 es lJna rnecum Sacrae Inquisitioni praepo
fcpt^copo Ad
ttimi
,rAIurj \[ fwtqii 1 ,
fJiocccsiii Quebecensis.
S, C, S * Officii
commoveri dissensiones inter viros potissimum ecclesiasticos, propterea
qiii.i in tradendis -humanioribus litteris tum in Seminario dioeetsano, tum
jn aliis puerorirn iuvenumque collegiis vigilantiae atque auctoritati' tuae
commissis libri ab ethnicis auctoribus conscripti, licet emendati, praelegun-
tur Non est profecto, cur qui huiustnodi libros a litterarum studiis aman-
dandos 1 \istimaot, hac in rt vehementer sollicito^ anxiosque se praebeant
Explorata enim res est et antiqua constantique consuetudine comprobata,
adolescentes etiam clcncos germanam dicendi scribendique elegantiam et
eloquentiam sive ex sapientissimis Sanctorum Patrum operibus, sive ex
clarissimis ethnicis scriptoribus ab omni labe purgate absque ullo periculo
addiscere optimo iure posse. Id ab Ecclesia non toleratur modo, sed omnino
permittitur, et a SSmo Domino Nostro Pio Papa IX perspicue declaratum
fuit in epistola encyclica ad Galliarum Episcopos die 21 Martii 1S53 missa 1
Quum igitur antiqui libri ab ethnicis graece aut latine conscripti, qui
in seminario et collegiis istis adhibentur, non ii nimirum sint, qui res lasci-
vas seu obseocnas tractant, narrant, aut docent, imo ab omni labe sint
iara diligentissime expurgati, sicuti insigni testimonio tuo ultro fatens,
idcirco nihil est quod m usu hujusmodi librorum iure possit reprehendi.
Verumtamcn illud maxime dolendum est, quod hanc ob causam, d'sturbata
isihic cleri concordia, non parum commoti sint animi* quia si semper,
nunc certe viri catholici praeserrim ecclesiastici non in agitandis fovendis-
que importunis controversiis, sed in catholica utenda veritate et in Sanctae
Ecclesiae iuribus, quae adeo divexatur, propugnandis omnem operam ct
industriam debent impendere Quare 'Pe maximo pe re Sacra haec Congre-
gatio in Domino cohortatur, ut non minori contentione quam pastorali
caritate ecclesiasticos istos viros concordissimis animis idipsum dicere omnes
ct in eodem sensu atque in eadem sententia perfectos esse moneas; atque
efficias, ut ab omni quaestionum vanitate abhorrentes, sedulo naviterque
Dei et proximorum negotium agant. Non dubitatur, quin pro spectata tua
prudentia a procurando hoc salutari officio unquam desinas." et interim
fausta cuncta ac felicia Tibi precor a Deo. — C. Card Patrizi.
[Acta S, Sedis, vol. II, p. 673, 674.- Cf. etiam Collectanea S. C, de
Prop. 1' ide, vol. II, n. 1303],
1001.
S. C. S. Off., Utt. encycl. (ad Ep. Angliac
ct Statuum Poedcr. Anicricuc Septentrion.), 7 tr*11* 1867.
s«pc ad hanc Sedem Apostolicam delatae sunt controversiae de illo-
matrimoniis, qui cum pertineant ad loca in quibus publicatum est
Neretum Concilii Tridentini dt clundestimtate,2 ad locum sc conferunt m
illud publicatum non est, ut liberius ibi possint maritali foedere cumungi
mra ‘Has difficultates quibus ‘ift patria praepediuntur. Inde et gravissimae
1 c* ^ IN, vol, I, p. 439-+4S.
, dV ttf A mairim>t c. I.
j°4
Curta Romana
dc \ahditate quaestiones, et gravissima simul iucommlh^ ^
non modo incertum tenent sacrorum Antistitum animi. ”” Soien,> ijm-
verum etiam pastoralem eorumdem zelum vchemente 'n iudic5
haec incommoda removenda SSmus Dominus Noslr *
ea, qua maxmie urgetur totius dominici gregis sollicitml l V 'X P
nens, hanc rem examinandam discutiendamque comm* 3n,,TtUrn '4-
gregatiom S Officii, et interim hanc ad te dare enistol Suprcmae
significare velis quod de eadem re sentis et evoer en , ^ mandsi'««
. Certum est, perrara ea fore bbe-
si canonicae praescriptiones de quasi domicilio ab 'ih tlU'bu,S hlc ^
ubi lex tndentina de clandestin itate viget ad e,,m e ,oco Mm
i igenter accurateque servari contingeret Persn P r®Ul\t ubl n,)a vige
tumque est quod a S. Congregatione C S Ultn tntm tibi exp4
Summi Pontificis Urbani VIII auctoritate lamPnclcm definitum «
incipit Exponi nobis, et rogatu Archiwv^C^™ ■ ■*“ Bmi *
14 Augusti an. 1627. 1 luxta ea ouae in Pj oniensif editum fuit &
cilium habent et retinent in loco ubi tridenti 0*7** ■ 8?nciuntur» flui dft'
matrimonium inire in loco ubi non viget n’ V^Ct' nc^,Jcunl vaSfe
etiam vere domicilium fixerint n„n i \ nedVm babilatiom.-m *d
omnino debeant. Ad constitnen ( laudem, SI <Iuaf intercesserit, purprt
casibus necessario adipiscendum 'i™ domic*bum. quod inhaot
tio nempe in eo loco ubi rnatrimnn*’ V°, haecj simuI requiruntur, habita,
permanendi per maiorem anni ni lumfontra*,ltur> at9uc animus ibi «in
ambos vel alterutrum Cv P rtem’ ^UilProPter si legitime constet, vl
anni partem, ex eo pnlm T ““T1 haberc P^mancndi per mi
« hujusmodi animuf • T\ *P. haec simul concurrunt, nimin •:
lium acquisitum fuisse cf ' n* hab,tatl°» «dicandum est quasi dnmici-
validum. Verumtamen si de praedTcm' ^ ^ pro'nde contrahatur,
rendum est unae nnestr ^ ' an,mo non constet, ad indicia rt cur-
te autem occulta et interna mora!cm certitudinem pariant. Ir
iudicem securum faciant- 1 1 * Cl c est hujusmodi indicia habere qu*
Summo Pontifice Benedicto Yt? adbiberi maxime debet regul
matrimonium spatio saltpm * confirmata, a ut inspiciatur utrum ant'
monii loco habitaverint O U.nil|s mcnSJ9 vel ambo vel alteruter in matri*
est ex praesumptione iuri^°* , actUm Fuisse deprehendatur, censendum
teni «titisse, et quasi domicibnll0?^ pcrmancndi Per maiorem anni pr-
niurn esse v; didum. At si n'Cl.mm . sse aeqtii3itum, proindeque matrim-
I tatione oritur, contrariis pr‘lcsumFtl0 haec iuris, quae ex menstrua lubi-
instet praedictum animi, 1 ."i probationibus, quibus certo ac liquiJ
proferri debere iudicium m ^ ° ^acto cxtUwic, tunc profecto contrjriun
Vtritaji, Praeterea nunife^t Ltum cst* CJU^ praesumptio cedtrt dtb *
LSSe ad tjuasi domicilium _m. QlI®quc est, actualem habitationem inepuff
ponentium, si quis in ca regione more vari *
s .Cf* fluU- Rom., tom. 6 I H
I. utens die in ' 1 P* 79, 80.
fabdomadit. ~ Cf \ rt,t *7s* ad Arcbieo C' . . » *i
+47. -'Oanum d.ujs , qu;ie incipiunt: Pintnti
S C. S , Offidi
3°S
iiincrjntis commoretur, non autem >erc prupricque habitantis, quemadmo*
Jum scilicet ceteri solent qui in eodem loco verum proprieque dictum domi-
cilium habent. # , ,
Huiusmodi canonicae praescriptiones, praesertim in quantum exigunt
ut habeatur animus permanendi maiore anni parte, eludi solent in matri-
moniis, quorum incommodis occurrendum nunc est, ihinimeque servantur
Opportuilt hisce malis remedium afferretur, si caedem canonicae praescri-
ptiones, salva matrimoniorum libertate, efficaciori, ct quantum humana
patiuntur, haud facile eludenda sanctione communirentur. Ad hunc effectum
Sanctitas Sua suffragio adhaerens Emorum Patrum Cardinalium una mecum
Inquisitorum Generalium a te peculiari modo exquirendum mandavit, utrum
expediat declarare, Ecclesiam praesumere, neutrum ex illis qui e loco disce-
dunt ubi tridentina lex viget, habuisse voluntatem permanendi ad maiorem
anni partem, ideoque nec quasi domicilium acquisiisse in loco ubi ea lex
non viget; et quam voluntatem forte iactant esse simulatam, et matrimo-
nium quod contraxerint esse invalidum; nisi ipsi vel alteruter eorum, Ordi-
nario loci ubi matrimonium contrahitur, vel eius delegato se stiterint, et
comprobata sicuti par est sui status libertate, animum ibidem commorandi
ad maiorem anni partem concludenter demonstraverint; ut si quis ex. gr.
concludenter probet se ad sex menses vel domum conduxisse vei operam
lpud aliquem locasse, in eaque re nullam esse fraudem duo probi
homines, sive viri illi sint sive foeminae, testentur; vel si sola etiam huius-
modi testium fides adducatur, qui scilicet curiae episcopali, vel eius dele-
gato probe cogniti sint; quique profiteantur, scientiae causam afferentes,
sibi notum esse, eum, dc quo agitur, vere sincereque fixum habere, sex
saltem mensibus in eodem loco commorari, ve! denique alia hisce similia
afferantur, quae pro concludenti probatione in mdiciis admitti solent.
Quod si graxribus forte rationibus id futurum observatu difficile, vel
(cumque minus opportunum tibi persuadeas, tunc considerandum quo-
que proponitur, utrum expediat, ut locis ubi contrahi solent matrimonia,
uiut tot tantaque parium incommoda, et nominatim in Anglia rite publi-
cetur decretum Concilii Tridentini Tametsi i, sess. 24, de reform. matr
.li ^amca ut obliget catholicos dumtaxat inter se contrahentes, quemadmo-
um seryatur in iis locis ad quae ab Apostolica Sede extensa fuit declara-
■n edita anno 1741 a Summo Pontifice Benedicto XIV pro Hollandia. 1
Fac igitur, ut adhibita quoque, si Iubet, praestantium virorum opera,
. , 'J1 rt sanc gravissima studiose indaganda sedulo verseris, ct sententiam
'fndc tuaai scripto tradas mi hi que communices. Nec te pigeat simul enu-
, tate rationum momenta exponere quibus ad ea quae hic tibi proponun-
t M\e admittenda sive excludenda fueris adductus.
1 Hectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. I3°sl-
Bened. XIV Bull., tom, 1, p. 87-89.
10
306
Cursu Romana
1002.
S. C. S. Off., instr. a. 1868.
Matrimonii vinculo duos tantummodo, Christo ir-, a
et conjungi posse; alterutro vero coniuge vita h ne 0 ^T’ ***
ultenores nuptias licitas esse, dogmatica Ecclesiae 122* «'
Verum ad secundas «ulteriores nuptias a uod -,»1« ^ *****
quae difficultatibus ac fraudibus haud raro es^ obnox ^
sedulo curavit, modo constitutionibus generalibus saJnh.t Sancta r
m casibus particularibus datis, ut libertas novas nupS ^
Ml7 ?SCt’ Ut Praedicta matrimonii unitas in discrimen nan^iT ^
Inde constituta sacrorum Canonum quibus ut offis
'0te 'rans,re> exigitur quod de morte coniugis certo^ons^et m-'^
*?’ n' s\cundis vel quod de ipsa morte recipiatur m/ T'
uti cap. In praesentia , De sponsalibus et matrimonii Inde [t maa
explanatius traduntur in rn«t«.^; ,■ Inde etiam ca qt
danente X sancita et t TT * °m a',as ** 21 Au8"»
Pro matrimonii, comrahcnd", fIT "" Tk”
Ordinariorum Maximi . Vicani Urbls ct caeteftm
nn. 12 « ,3 ‘ quae propius ad rem ^«entia ibi habet,;
om^mod^e^Tbsolu in eiusmodi peragead
posset; sed cum id non ^ alte”us con|ugis obitu haberi semp
sapienter animadversum esUn kuT? propemodum “Wt* viccs fo«
huiusmudi testimn»; i i • n aut ata Instructione his verbis: St tam
dere alias probationes' auaid P°SSUnt' Sacra Congregatio non intendit tuh
timae sint et <•,,/£_- \ **e ture cnnWiuni possunt admitti , dummodo i-;
praestitutis* hf? > Mquitur- quod s,a"t;bl‘s »«< principiis gent*
e-C‘"ilmt ■ in quibus ecclesiastico' „mpt»*
imo pro summa 'H p* Vcr,t lustaque probatione dignoscenda ac statuet
quasque rcirionp* 1 a zc*nalc tluae aetate nostra facta est, remoikiCTr
gentur, eiusmod' * CUO *’ lta V1 in omnes fere orbis partes homines din
de re ad Suprem CaS?Um mub*tUlIo adeo succrevit, ut frequentissimi b
«» inco^T” IT ;^rV h2b— recursus non sine porro r-
re nata, ut aiunt □ •r*' >U‘S !ntur ‘nf°rmationes atque instructiones, quas f'
possint ad ornata « 1 mitlique nccessc est, plurimum defluit temporis qi
Quapropter Sa COnVOlare‘ «I
percupiens, simulon^ Cadem ^ongr. huiusmodi necessitatibus occurri
ecclesiasticos praesiH«.^Cr^en^Cn? ‘n dlss‘t‘s praesertim Missionum b
difficultatibus extricar^ °PP<[>rtl,n*s destitui subsidiis, quibus ex
itionem in qua fic r " L vta eanl> e re esse censuit* uberiorem edere Instr^
intiigitentur, quas in ! 13 n.\ ,ra^'tn sunt, nullo pacto abrogatis, tetru
q " e,usmt>di casibus hacc ipsa S Cotlgr. sequi
1 Cf. N,
■V. C . S. Officii
307
illarum ope, vel absque necessitate recursus ad Sanctam Sedem, possint
judicia ferri: vel certe, si recurrendum sit, status quaestionis ita dilucide
exponatur, ut impediri longiori mora sententia non debeat. Itaque:
1. Cum de coniugis morte quaestio instituitur, notandum primo loco
quod argumentum a sola ipsius absentia quantacumque {licet a legibus civi-
libus fere ubique admittatur) a sacris canonibus minime sufficiens ad iustam
probationem habetur. Unde sa, me. I ius \ I ad Archiep. Pragcnsem die
11 Iulii 1789 rescripsit solam coniugis absentiam atque omnimodum eius-
dem silentium satis argumentum non esse ad mortem comprobandam , ne rum
quidem cum edicto regio coniux absens evocatus (idemque porro dicendum
e st , si per publicas ephemerides id factum sit) nullum suimet indicium
dedent. Quod enim non coni paruerit, idem ait Pontifex, non magis mors m
canui esse potuit, quam eius contumacia.
2. Hinc ad praescriptum eorumdem sacrorum Canonum, documentum
authenticum obitus diligenti studio exquiri omnino debet; exaratum scili-
cet ex regestis paroeciae, vel xenodochii, vel militiae, vel etiam, si haberi
nequeat ab auctoritate ecclesiastica, a gubernio civili loci in quo, ut sup-
ponitur, persona obierit.
depositionibus supplendum erit, T estes vero duo saltem esse debent, jurati,
lide digni, et qui de facto proprio deponant, detunctum cognoverint, ac
sin, inter >-c concordes quoad 'ociiin, et causam obitus aliasquc substantia-
les circumstantias. Qui insuper, si defuncti propinqui sim, aut socii itin-j-
ns, industriae, vel etiam militiae, eo magis plurimi faciendum erit illorum
testimonium.
4. Interdum unus tantum testis examinandus reperitur, et licet ab omni
'«re testimonium unius ad plene probandum non admittatur, attamen ne
Minax alia, 5 nuptias inire peroptans vitam coclibem agere cogatur, etiain
unius testimonium absolute non respuit Suprema Cong. in dirimendis
uiusmodi casibus, dummodo ille testis, recensitis conditionibus sit prae-
is, nulli exceptioni obnoxius, ac praeterea eius depositio aliis gravibus-
adminiculis fulciatur; sique alia extrinseca adminicula colligi omnino
nequeam, hoc tamen certum sit, nihil in eius testimonio reperiri quod
fn .Mi congruum atque omnino verisimile.
5' °n%it etiam ut testes omnimoda fide digni ccstificentur se tem-
iiti 110,1 SUsptL*° mortem coniugis ev aliorum attestatione audivisse,
V<^ qU'a abstntest vel quia obierint vel aliam ob quamcumquc
nus° j*1 * |m causam examinari nequeunt; tunc dicta ex alieno ore, quate-
jj|j' ranibus in casu concurrentibus circumstantiis, aut saltem urgen-
^ r^Pondeant, satis esse censentur pro sequutae mortis prudenti indicio.
| erumt haud semel experientia compertum habetur, quod nec unus
obitus1* rCpCriatUr *est‘s qualis supra adstruitur. Hoc in casu probatio
c°uiecturis, praesumptionibus, indiciis ct adiunctis quibuscumque,
pju ■, C<f!e et a ^ modum cauta investigatione curanda erit, ita nimirum ut
tiora v-1 i'mC *nde -Collectis, eorumque natura perpensa, prout scilicet urgen-
e ‘eviora sunt, seu propiore vel remotiore nexu cum veritate mortis
j(o8
Curia Romana
coniunguntur, inde prudentis viri iudicium ad eamdem " '
dam probabilitate maxima, seu morali certitudine Dron m°r.tem a(W
propter quandonam in singulis casibus habeatur J fll/'VCn .P08^- Qa
simul coniunctis iusta probatio, id prudenti rclinouend»* •
trio; hete tamen non abs re erit plures indicare fontes J ,udic« **
urgcntiores, sive etiam leviores colligi ct haberi possim q'"hus
' Itaque in primis Hiae praesumptiones investiam)».
sonam tpstus asserti defuncti respiciunt, quaettue^ prot'1, ? T,' *
poterunt a con, unctis, amicis, vicinis, ct quoquo L^ n .Utl
contugis. In quorum examine requiratur ex an ;i? ° utri'%
est sermo, bonis moribus imbutus esset pie relimV. * \ de cuius ob>
que diligeret; nullam sese occultandi cautlam te"!?'
possideret, vel alia a suis propinquis aut aliunde sperare
zri— TfaV^
Xr„rm” “
AHa ex rerum adiunctis pro varia absentiae r-im-* ^»11; * 4 a* *
:r» -®3fc3
deseruerit, 2
superanda; num^solus profectus pericuIa ftJtVr
regionem ad ouam rfim i- . em, \ ei pluribus comitatus; utnim i
Ifcntiae ete Si marith 'tC,suP^rvener^nt seditiones, bella, fames et pe!
quo portu discesserit Ucrc ^H£nt ,aSHressus, sedula investigatio fut
nomen navis quam conscendit- “"mt.lt,lJcris ***% quo se contulerit; q«ot
gium fecerit; an societas nuJ ^ ? cmsdcm navis gubernator; an nau/n-
solverif aliaeone rJr ’ q * navis caut|f>nem forsan dedit, pretium ei^
8. *£?££%£*£ i'*? sint'
tuit, hisce tamen rnnH - ?“* adm.nicu]is argumentum de obitu amsti*
fide dignis et iuratiu loni us, nimirum: quod a duobus saltem tesife-
famae: an eam acc&nJ^T° CtU.r’ (lu* dePonant dc rationabili causa ipsa*
eadem fama recte senti™». * maion saniori Parte populi, et an ipsi i
in quorum commodum ■ ’ ncti Slt ^hiuin illam fuisse concitatam ab illis
9- Tandem, si
cas ephemerides datis , .J ° ri 1 ’ Practereunda non erit investigatio per pubi-
ob speciales circumstanti!??0" °rmiihus necessariis personae indiciis, nw
10- Haec omnia Dro n* Mnior* ac Pr^dcntiori consilio aliter censeatur
fcr expendcrc solet; cum' ’Pp0rtun,tatc casuum Sacra haec Congr, dilige*
libratis, atque insuper audV*> t rt ^rav*ss'ma agatur, cunctis aequa lia*
fragiis, denique suum mei'*'* P Ur*um theologorum ct iurisprudentum sui’
ct n*hil obstet quominus 'c‘um t Pr°nundat an de tali obitu satis consta
n. Ex his «^22***» «• alias nuptias concedi p0^1,
normam quam in huiuamorT CS‘!,St,.ci Praesidcs certam desumere possoot
rcffuIls hucusque notatis T ! ' ,,'CI1S seqtiantur. Quod si non obstantibus
adhuc incerta et implexa illis videatur, d
S. C. S Officii
— 309
c Sedem recurrere debebunt, actis omnibus cum ipso recursu transmissis
;mt saltem diligenter expositis.
[Collectanea ?~s. C. de Prop. Fide, \ol. II, n. 1321. » Cf, etiam Veta
S. Sedis, vol. VI, p. 436*44«J-
1003.
S. C. S. Off» (laponiae), 11 mart. 1868.
Inter traditiones quarum pretiosum depositum Iaponensis Imperii fide-
les, urgente et durante persecutione, fideliter ac firmiter servaverunt, prae-
cipua fuit traditio de natura ct necessitate Baptismi, necnon de eiusdem
usu. In quocumque vico erat Baptizator cuius ministerium erat ad exclu-
sionem aliorum fidelium, Baptismum recenter natis conferre, dum alius
pariter ad illud ministerium designatus preces praesertim Orationem Domi-
nicam, Salutationem Angelicam et Symbolum Apostolorum recitabat. Quis-
que baptizator discipulum educabat, cui simul et ministerium et modum
baptizandi in hereditatem transmittebat. Currentibus vero annis, saeviente
semper persecutione, traditionis monumentis pereuntibus, multat in doctri-
nam Baptismi irrepsere truncationes quae tamen circa formam Baptismi
fere adusive versantur; nihilominus Baptismum vel invalidum vel dubium
reddiderunt. De his quae certe Baptismum invalidum faciunt hic non agi-
tur, sed tantum de li is quae dubium dc valore Baptismi parere videntur.
1. In aliquibus locis sequenti formula utebantur: Toga te patertzo in
nomine Pater et Hirio et Spirito Santo.
2. In aliis: Togo te baotizo mono in nomine baottzmo et Hirio et Spinto
Santa (Vox iapomea mono individuum significat;,
3' |n ab‘3: Tq?o tc pax mono (individuum) vel bazmono in nomine Puter
(t Hirto et Spiritu Santo .
4- In aliis: Togo te baotinzo mono midz in nomine Pater et Hirio et Spi-
nto Santo . (Vox ia poni ca midz aquam designat).
.5- Jn aliis: Togo te baotizo mono in nomine Pater et Christito naron (filii
qui Christus est) Hirio et Seu Santo. Arnen.
aliis: Ego te Pater in nomine Pater et Hirio et Spiritu S aneto. Amen.
i- In aliis: Togo te baotizo mono in nomidz Pater et Hirio et Spirito
Sancto, Amen.
In aliis; Togo te Pater in nomine Pater ct Htrio et Ibirtseu San.
. 9 *n aliis baptizator prima vice dicebat: Ego te tali nomine appello (quod
^ 'dio mate iaponico exprimebatur) baotin nomine Paiter ct Hirio ei Sorti
^rpatto Santo , quo dicto, immediate bapti^ati caput digito in aquam misso
crucis signabat; secunda vice, eamdem ac supra formulam repetebat;
crci tertia vice, eadem formula ac supra recitata, immediate post, bap-
u caput vera effusione aquae abluebat
sio Cllm formis pracet tatis, saltem dubiis» baptizati erant, niis-
Flaptismum sub conditione reiterare non dubitant*
ntns*° ^uarvdo recenter» mirabili misericordia Dei, pretiosa Lcdesiac lapn-
*s feperta tuere vestigia, missionarii baptizatores veram Baptismi for-
3»o
Curta Romana
mam docere curaverunt, sed vel ex oblivione vel ev Aia: ,
nuntiandi nonnulli baptizatores hanc veram’ formam l cuItatc *>ene pr!
sequenti: Ego te baotizo in nomine Patiris et Pini fv. mod
Sanctt. Arnen, De ista truncatione missionarii dubii sum ^ * Sf>irih
Maria. 0Un* ” mmi"' ^ « 'M° “ St** Tchaadji fl*.
Cum de valore Baptismi dubiorum solutio m«;m:
statu dubie baptizatorum, et de innumeris difficultatibuT^^^ ^ Ut 4
matrimonium versantibus cognoscatur, et bene iudicetur Pr?eSmim **
Utrum et quaenam formae praeci tatae B-mtismun ! ’ • d*°, I"*™*
& ideo ulrum Ls,„nari1
coliatum, sub conditione, vel non, in posterum reitj^re
Notandum est quod iaponensibus ordinarie valde differ ^
rum latini idiomatis vocum, v, er f tri t>ti Khi ** ^ ,S eSt puri[R5'
pro Filius dicent Hirius pro Patris kwonf p' t P-' tC' Pronun,latio- Unde
tizo, pro Spiritus dicent Sepiritus. “ ens> P™ baptizo dicent fo
Udum reddum iT™^’ T'!'0' SCX'° “ ettmo *»
formae, «"J. ■-!- «
conditione iterandum. ’ PaPtlsma hisce collatum, est sub
[Collectanea S. c! de Prop. Fide, vol. II, n, ,333].
1004.
S. C. S. Off. (laponiae), 1 1 mart. 1 868.
EccSiatnsriludr^r’ ^ “nPediment» matrimonium dirimentibus ab
bona fideZ« Imk SaepC matrim0nia his impedimentis vi *
dimentis attendentes ilic non ^ C0nsar)guimtate vel affinitate vel aliis ii
tinentibus, sed tantum de ecclesTis^ ;'npedimentis ad ius divinum
necnon Pastorum ef doctrina pe*l°\ PertIurante saeculari persecuti'
Ecclesia instituta totam . ■ 6 pnvat!onc perseverante, impedimenta
omnia matrimonia cum^ru”*0^13 d'dmcnd‘ v'm obtinuerint. Inde, uti
lida sint. Ratio dubii in * *** imPe^btnentis dirimentibus contracta iti
ct impedimentis omnin C° -CSt ^Uod’ cum ignorantia dc matrimonii nat
Ecclesia de talibus inincd' . - Ct ,nv mc,biiis esset, forsan praesumi
moniuni in hoc casu r™ imentlK dispensasse , necnon suas leges circa ma
2- In casu afiirnutivn"1 V11?* ljbtincre noluisse.
^pensationem a r aclicc . IJPp[lutt:r ;ic humillime imploro ut SSriius
Ecclesiae dirimentia rcvii;3] matrimonia nulla ob impedimenta u
R Ad 1 Providebitiii- tntUr> ^Cfdgnc concedere dignetur.
Ad 2. QU0,d ens bUUr m ^quenti. 31
omnino Qunad c«s quTi^hn* “i I"0"3 fide> R- p- D* Vicarius Ap. &
tUr> dispensationem com> i .r??a . c non sunt, curet ut consensus ren°'
1 0 facultates iam ipsi factas a S. C. 1
S, C. S. Officii
prup. Fide. Quod si consensus renovari non possit, vel obstinate nolit, dum-
modo certo constet de cius morali perseverantia, supplicandum SSmo pro
-ratia qua idem 0. Vicarius Apostolicus possit in radice sanare, inspectis
circumstantiis cuiusque casus particularis, matrimonia iam contracta usque
ad receptionem praesentis concessionis. In casibus vero difficilioribus, recur-
rat expositis omnibus cuiusque casus adiunetis.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 1326].
1005.
S. C. S. Off. (laponiae), 11 mart. 1868.
Mos divortii in Imperio laponensi ita universalis praevaluit ut sub
kus$tmo praetextu coniux socium deserat, et ad novas nuptias convolet.
Ifanc luctuosam consuetudinem non effugerunt christiani inter quos casus
divortii frequentissimi reperiuntur. Ignorantia legum sanctissimarum de
matrimonio adeo vigebat, ut bona fide nullius mali sed tantum minus per-
fecti divortium suspicari viderentur. Inter christianos, vel sub tali nomine
designatos, alii invalidum, alii dubium, alii tandem validum suscepere bap-
tismum. His positis, quaeritur:
1 . Quoad invalidi baptizatos: It rum coniux qui divortium tentavit et
perfecit, antequam ad sacramenta admittatur, secundum ac illegitimum
conmgem dimittere, et ad primum ac legitimum coniugem redire teneatur.
Itatio dubii praesertim in eo v idetur esse quod: 1, Uterque coniux, scilicet
dimittens et dimissus, ad suscipiendum baptismum disponuntur. 2. Con-
iux qui divortium tentavit, de dispositione, in qua inest coniux dimissus
baptismum suscipiendi, non dubitat. Unde videtur quod illi qui divortium
tuit, tempore susceptionis baptismi, dispensatio divina in favorem fidei de
qua loquitur Apostolus (I Corinth. VII) non potest applicari: quae si ita
sunt, nempe si non est locus applicandi dispensationem divinam in favorem
concessam, interpellatione ad primum coniugem facta, vel ex dispensa-
| onussa per gravissima inconvenientia quae ex tot ac tantis in fami-
iiu mutationibus oriri videntur, unicum medium vitandi forsan remanet,
w'CeI' *t;l Sanctitati Suae placet, utendi hac facultate a S. Alphonso
J ICyj ** agnita (Theol. moruL , De matrim ., n. 256), in Syn. Dioec, Bcne-
V\ tamen controversa (lib. 13, c. 2r, nn. 4, 5; et liLv 6, c. 4, n. 5),
> ^.moniutn ct verum, necnon ante baptismum consummatum,
x tndi, et secundum matrimonium antea invalidum validandi,
r k| si res opportuna ct possibilis a S. S. bene visa est, S S. suppli-
f* 2c humillime rogo et obtestor ut pretiosae, necnon persecutionibus,
^.avrum numero et fortitudine, tandem mira conservatione illustratae
^ netisis Ecclesiae saluti misericorditer consulens, facultate praedicta
iHeoJt"101'1'' ' ' RilP*‘snium consummata solvendi uti, ac secundam et
, Un,im urii°nem validare dignetur.
yuouti valide baptizatos .* Utrum horum valide baptizatorum, ct
^ omnium eti.im gentilium matrimonium, tuxta divortii morcin
312
Cuna Romana
m Jmpcno universalem, contractum, validum sit et id™ ■
dubn sistit m universalitate huius luctuosi moris in ; md,s*°lubi!e. h,
de mdissolubilitate matrimonii versabantur, vi ™
ut fit m patna, id est modo dissolubili contrahend' ‘ltnmon,Um uittu#
praesumptam habuisse videntur. trahendi intentionem ^
R. Ad dubium primum, prout proponitur AfHma *.■
tioncm prout petitur, non concedi ’ Affirmat<ve; et ad dj^.
Ad dubium secundum, matrimonia inita cum snln ^
quod matnmonu consummati vinculum in casu adulti ^CntIUm em*
sas dissolvi possit, valida sunt. Si vero sub hac x " V* °b a,iasCi-
sint, uti invalida habenda sunt preSSa “«ditione imu
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, l}2yl
1006.
S. C. S. Off. (Iaponiae), i, mart. ,868.
domum dcfoncd^S*^^* civilibus delegati ut de morte iudicen:
perstitiones consuetaTpJdat idoIo™> mittunt ut vj.
audentes vi VeI dencgaSo^T^:^3111 VCr°’ metu P«r«utionfa( non
eludere, sese tamen uf patientes hil d°mUS sacerdoti «Morum pi*
ctoque idolorum sacerdote, Christiani™’ pCraCtIS vero suPerstitiosis, proft-
destruere festinant. Unde quaeritur - iT™ ®uperstlitlonum vestigia igne
externa superstitionis vel «L / 1 tnjm haec tolerantia sit professi)
R- Dummodo revera nw’ "J6? an tolcranda sit vel non?
eooperando, neque si fieri !' ° abeant, nullo modo ritui superstitioso
exponitur. p K1teressendo, tolerari posse prout in casu
j Coi Icct^ocn Q p j ^
S. Sedis, vol. XX VI j, p, 3^7** 328]°’ R' 13 2S’ — Cf. etiam Aea
IUU/,
• C- S. Off. (laponiae), 9 sept.
1800.
x 9 sept.
^ ^ i tu ( 1 fi Hi i >f 1 »>
acceperunt, in iudicando de nl ^>aPt*Sm,> qui ita baptismum
Ut ch^iant vd ± d,ffi^^uS| v. g. circa matrirr
s i v ^ !nim s* dubium de valn C|Ut In^de*es considerandi sint,
zati « ublum n°n visum . re 3aptismi remaneat, et S. Congri
baotira^V rL'>us quae ad pPortlmuni. de his qui sic dubie
T l‘TT spcc'ant' ac “ ™ -
‘ ”,alUr " «We bap,'^,“7ud“l u* Christiani habendi sunt ii de
1 * ' #
S, C. S Officii
313
Ad 2. Censendum est validum baptisma in ordine ad validitatem matri-
[Collcctanea S. C. de 1 rop. Fide, vol. II, n, 1334* — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol XXIV, p. 574, 575; itemque vol. XXV, p 260].
1008.
S.C.S. Off., instr. (ad Deleg. Ap. Aegypti), 13 ian. 1869.
Sacrosancta Tridentina Synodus, Sess. 24, Cap 7, de Ref . matrim.. statuit
haud facile ad matrimonium ineundum admmittendas esse personas, quae
vagas incertasque sedes habuerunt, nisi prius diligens praecesserit inquisi-
tio super earumdem libertate status. Saepe hac de re interrogata Supremae
Inquisitionis Congregatio, vel generales, vel particulares tradidit regulas pro
casuum opportunitate, accurate tamen, et practice evolvendas, et applican-
das prudenti Ordinariorum iudicio.
Aliquando contingit ut haec investigatio fiat super libertate status per-
sonae, quae vidua putatur, sed de illius compartis obitu legitimae non
habentur probationes. Hoc in casu nuper aliam edidit Sacra Congr instru-
ctionem typis editam, cuius exemplar adiunctum accipiet Delegatus Ap.
Aegypti et Arabiae V
Aliquando autem investigatio est instituenda super libertate status per-
sonae quae prima vice matrimonium inire cupit, sed diu et fere toto suae
utae cursu in dissitas, variasque abiit regiones: hoc in casu, inhaerendo
regulis traditis in Instructione de anno 1670, 2 ab Ordinariis locorum
m quorum civitate, vel dioecesi permanserit persona ipsa, documentum cius
libertatis requirendum foret. Verum cum hoc difficile sit, et plerumque ve!
cttam impossibile ob locorum distantiam, vel ob populorum imperitiam,
«cuti m missionum locis ut plurimum contingit, supplendum erit deposi-
tionibus iuratis testium qui sint idonei, et concludenter deponant de liber-
ate personae matrimonium contrahere cupientis, vel quia aliquando fue-
nnt socii itineris, vel negotiationis, vel frequens epistolare commercium
CUm eadcm absente habuerint, et praesertim si sanguine sint i uncti: hoc
! . In casu vehemens oritur praesumptio quod testes ipsi, licet absentes
Jtnnt, sint nihilominus de illius libertate instructi,
dt ?etCrCa ^onSr‘ mm respuit etiam depositiones iuratas tesiium qui
iir ft *at° ‘dttr’lls personae deponunt, dummodo aliquo modo constet de
aus idoneitate, probitate et scientiae causa.
isce quoque deficientibus probationum argumentis, praetereunda non
^ investigatio super vitae ratione personae nubere volentis, habita in patria
j- ‘UUt,tlliam discederet sed etiam post eius reditum) nam si laude
Probetur, tunc fidentius ad iuramentum suppJetorium admitti poterit
3<+
Curia Romana
pro m,s libertate status comprobanda, monitTq^^ ^
tendi sanctitate deque poenis ,n perfuro. ' J '* dc ;,«us «
Porro animadvertat Delegatus Apostoltcus oritor h natis,
dium adhibendum esse in defectu
verborum significatio satis superque innuit rium> sicut
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n, IJ42j
jpfc *s
^ j
t*5
?SC 3
1009.
S. C. S. Off., decr. 17 mart. 1869,
Quum identidem inter theologos fuerit
ab Ordinariis locorum donari solent sacerdotes der ,m V****
excipiendi nimirum fidelium eiusdem itineris comitum Cbnf1 amplcn,B'
una eademque ea super re fuerit doctorum v.i 2 i Confcssi0(!‘
,7atl„„um *««««., nuPer l;;rpa; ra? ?rrumvrbisc
eadem quaestio proposita fuerit SupremaeS O r Epsc.opi. 1 .Nanntfu*
dubii formula: An sacerdotes it„ tl ■ . °* ConBregationis iudicio, suj
narm hei, unde naves solvunt donari '™annum SUscePfun\ faidtate ab 0r&
siones tempore navigationis • Erfii PP c^A' n\ad .exciPiendai fidelium mftt-
Mica Inquisitores cSeT^n’ 5 univc«^hristianarep.
rtspidt, omnis in posterum d„h,> *r Sat-S grJV1’ quac aninunim bonum
veatur, articuf„ 1 T*"
runt: Posse sacerdotes i/rr , V’ d,€ *7 Martii 1869 decrm-
solvunt, adprobari, ita ut itiJ^T*?' ah 0rdinariis focorum, unde nata
f essiones valide tu licite exciiter* Urante,fidt'flum srcum navigantium Cor-
ahrn superior ecclesiasticus iurisirp*0”** "s.quedum P^miant ai hem, uti
men ab ipsis Ordinariis > ( ‘c ione pollens constitutus sit. Carendum la-
nei non fuerint recogniti euti,no 1 fificultat em tribuant sacerdotibus, qui ilv
Ouam ^ - *”■ ‘3> * *f£*
dientia eiusdem feriae ac diei SS S' ° m 0rdinana 2“*
barc ac confirmare diem»,,/ ‘ * * N‘ r*us d* P- paPa IX plene adpro-
ahisque Ordinariis petentibus ii£m ££ pn ** RA°. Episcopo
[Collectanea S. C H ]> ... 11 • respondendum esse mandarunt.
S- Sedis, vol XXV V, E*de» vob II, n. r 34^. — Cf. etiam Atta
A V * P- 449J- ;! i
1010.
1‘4t* <8 maii 1869.
Riticnsi per rnassim. *
mu i arsi suflo stesso ct- COn,C:,t‘ibiJe che Puso di piu facolti non f
,spen;* «■«cumulamenm ’ ? :fS°h Sacrale che victa in materi i
u>mc le dispense stesse 1C Percie le dette facolti sono di stretto dirit
estendersi ai di la di ciueli .t,U|,u 1 dcbbon° strettamente interpretar»',
concedente. Laonde non r,r C suonan°» cioc della cspressa volonti >
( os| neile varie i aco Ita di dispensa pet '•
cu
d
S. C. S. Officii
3*5
radi parola alcuna che accenni a cumulativa, ne deriva che chi 4 di quellc
^ unito non puo farne uso simulfaneamente nello stesso caso.
"'"f Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1344].
S.c.s. Off.» instr. (ad Administr. Ap. Perthen.), 15 sept. 1869.
Supremae S. O. Congregationis examini sublecta sunt dubia, anno supe-
riori ab A. T. Emo S. Congregationis Prop. Fidei Praefecto transmissa,
relate ad Sacramenti Baptismatis administrationem. quorum primo quaere-
batur, num in casu necessitatis, nimirum deficientibus omnino extraneis
patrinis, liceat parentibus propriam sobolem in solemni baptismo materia-
liter tenere, seu potius, eo in casu, solemni privatus Baptismus sit subro-
gandus.
Porro quaestionis ratio postulat, ut praenotetur discrimen soJemms a
privato Baptismate: ex eo enim facile inferri poterit an solus patrini defe-
ctus postulet quod solemni privatus subrogetur Privatus igitur Baptismus,
ut probe noscis, ille dicitur, in quo nulla alia caeremonia 3 Rituali prae-
scripta adhibetur nisi ablutio baptizandi, verbis formae prolatis, iis videli-
cet quae Baptismo iure divino necessaria sunt Sok-mnis vero censetur
quando ii quoque adhibentur ritus ac caeremoniae, quas Rituale Romanum
memorat acceptas et approbatas ab apostolica et antiquissima traditione
fuisse, et ad eius solemnitatem pertinere. Iam vero relate ad usum rituum
istorum Rituale ipsum admonet eos haud licere omittere, nisi causa neces-
sitatis; 1 quod quidem eadem S. C. oraculo suo confirmavit. Cum enim quae-
situm fuerit anno 1663: An in locis ubi non adest ecclesia pcrochialis, neque
fatu baptismatis, conferri possit baptisma cum omnibus solemni tatibvs et carre-
buniis Ecfitsiae consuetis, decreto feriae IV, 28 Febr praedicti anni prae-
scriptum fuit quod possint, immo teneantur uti illis caeremoniis , quibus possint
«•i. * Quare liquet illico privatum solemni Baptismo substituendum non
f-"e> Cl> quod aliqua fieri nequeat caeremonia, nam, hae omissa, caeterae
adimplendae sunt.
Hisce positis, quamvis vix concipi posset, quomodo desertis in locis,
111 quibus nullus alius occurrit praeter baptizandorum parentes, caeremoniae
Ripnsmo adhiberi queant; tamen admisso quod carum aliquae servari
f "int, defectus patrini non clliciet, ut catieri ritus omitti debeant vel
pofoini, ct sic Baptismus fiat privatus; sed missionarii tenentur illis un,
qi1. us possunt. Immo Sacer Ordo censet hoc in casu praesentiam extra-
Sti patrini per baptizandorum parentes quodammodo suppleri. Quandoqui-
601 [hi impedit quominus ipsi jutrinorum vices gerant, suos infantes
furialiter tenendo, et pro iis baptizanti respondendo, citra tamen veri
Ptopric sumpti patrinatus praerogativam, videlicet citra necessitatem
I 1 g, a
, .fi c- h de lacramrnto baptismi ritf administrando, n. 2
U> X'- 733
Curia Romana
^i6
obeundi onera, quae ciusmodi munus secumfen rZTT"" “■*
«um cognationis spiritualis, ustun matrimonii proh" W t imW"*
sol mntnttc Bapttsm. omnes quadam ratione scrv™ ' r ««
matenah praesentta formalia patrinorum Supplca(ur e ?’ * I*"*
intefltges mm.mc quempiam «imi ab onere cun, d „ I»
lemn, Bapusmo unus saltem patrinus proprie dictus adf t! POSSe' “* '»
siquidem praesentia in Baptismate ex vetustissimi I>aW”°"*
quam praecipua caeremonia in Ecclesia Christi habiti i?' “T1 '*
generationis significatio per patrinos servaretur et in« Ut Sp,ntia&
tuto religiosa pueri educatio poneretur ’ psorum sPonsioaei-,
Quaerebat praeterea A. Tua, utrum aliquibus in u
possm, tamquam patrinum designare personam aho£m“h P“r'”Bli*
posse per mterpositam personam, seu per proTurTm^ Um Profect6
obin; verumtamen hoc in casu iura eviLt ! '1 patnm mur-
tempore habili munus patrini ac mani m * *j p*rsona absens accepte
oom in tali caeremonia' rapraeseLra ™ " +* * **
natui inhaerentia. Qu~? Sj! ^ pro *** °nera I*
nos designare haud posse. C kgpa ratione a Te proposita pa
qui munus patrini non° $etectisC iXntf ^ impfoban^a Ppntummcoi
eum Baptismus conferri d^h s.persoms, sed cuicumque qui
ipsum suum filium spiritualenTim^pr Committunt* ]icet Pro certo habe:
summopere commendat n amphus esse revisurum. Quare T
fideliter servetur quod oht^ V”1 in • 3C rc Ritualis Romani praescriptui
inducantur adTd^eos pa,ri„t * parentts dc «“ ««vi.ate 1
[Collectanea S. C de Pron * pm* poss,nt’ eligendos.
ae lroP- Flde, vol. II, n. 1347]. %
1012.
s* c. S. Off., decr. 12 ian. 1870.
Cum dubitatum fuerit t „• . 75
censeatur inter socie mi > 1. nniJIS an societas Fenianorum compi
Dominus Noster Piim* ^?- ar**natas in Pontificiis Constitutionibus,
Eminentissinioruni pp pma,- ™v*dentia pp* IX, exquisito prius si
versa christiana renubi in V 103 mm contni haereticam pravitatem
simplicium corda cum n ' .ntlU!SltarUrn generalium, ne fidelium pra
decretis alias a Sacra C' * U1lt 'm*rTiae discrimine pervertantur, ini
editis, praesertim dec re tr^ ° nc Universalis Inquisitionis in sii
Cr* V, die 3 Iulii 1 86^, 2 decrevit ac d
1 T'f- H, c. , d
, j! decr- * Hte immutando, n. 22-16.
• Septentrio* r° ^eta,e *Ha sub nomi ra*erillUtem seu societatem fenuirum seu ,
hf dfer<tum diei 5 4,(_ nC S; Patntu Emi dd.; Detur RpitcopU l
* Z8<6 •• - Cf. N. S99, „86.
JS A
S. C. S. Officii
ui societatem americanam seu hibernicam Fenianorum appellatam comprc-
[iendi inter societates vetitas ac damnatas in Constitutionibus Summorum
Pontificum, et praesertim in nuperrima eiusdem Sanctitatis Suae edita
quarto Idus Octobris 1869 incipcnte Apostolicae Sedis t qua, sub n. 4,
«communicationi latae sententiae Romano Pontifici reservatae obnoxii de-
clarantur * nomen dantes sectae massonicac, aut carbonariae, aut aliis eius-
dem generis sectis, quae contra Ecclesiam, vel legitimas potestates seu
i palam seu clandestine machinantur; necnon iisdem sectis favorem qu.t-
lemcumquc praestantes; carumve occultos cortphaeos ac duces non denun-
aantes, donec non denunciaverint Atque ita Episcopis quibuscumque
petentibus respondere mandavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1350.— Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. V, p. 389].
1013.
S. C. S. Off., tnstr. (ati Archiep. Corcyren.), 3 ian. 1871.
1. In collatione Sacramentorum Baptismi et Confirmationis haeretici
vel schismatici neque per sc, neque per catholicum procuratorem, nequi
soli, neque una cum catholicis, patrini munere fungi licite possunt: neque
catholicis eodem munere fungi licet in iisdem sacramentis acatholico ritu
administratis: ita enim constanter tenuit haec Apostolica Sedes. Quapropter
tuum erit, opere potissimum parochorum adlahorare, ut abusus hac super
:c isthic vigentes diligenter aeque ac prudenter, sensim sine sensu ut iam
speras, emendentur.
2. Si quando necessitas cogat catholicos ad acatholicorum funera comi-
tanda, sedulo advertendum est id solum licere, quotiescumque agatur de
praesentia materiali praestanda civilis officii causa, .1 qua eximi nequeant
catholici sine gravi damno vel periculo; et dummodo nullo modo commu-
nicent in eorum ritibus ac sacris caeremoniis quibuscumque. Hisce itaque
sdrihitis conditionibus, consuetudo adsistendi acatholicorum funeribus ct
^'pultuns, si quando nec facile tolli posset, quin exinde oriantur odia
ct inimicitiae catholicos inter et acatholicos, tolerari potest.
3- Neminem latet quantopere sancta Mater Ecclesia sernper abhorruerit
a J,tixtis nuptiis inter unam partem catholicam et alteram ve; haereticam
schismati cam: quod ex fere omnibus Apostolicae Sedis documentis
id hanc rem spectantibus manifestissime patet. Nihilominus iustis quan-
gravibus dc causis huiusmodi matrimonia licita lieri possunt.
i quem effectum tria potissimum requiruntur: et primo quidem ut dispen-
"’iio impetretur ab Apostolica Sede, ad quam unice spectat facultas dispen-
^"di super mixtae religionis impedimento: secundo ut mixta coniugia extra
et absque parochi benedictione ulloque alio ecclesiastico ritu
lirari debeant: et tertio ut in tuto positae omnino sint conditiones, quae
n llst<cm connubiis iurc naturali ac divino requi’ intur, nempe ut exclu-
' Cf. n.
55;
3x8
Curta Romana
'l
I t
fi 'HPI
Vv rt<
sum sit a pane fideli quodlibet perveraionis pericul,.» "
utnusque sexus in sancta religione educetur, et «JS* m'Ka» M
Itca onus curandi ut alteram acatholicam partem a,l v? e! pw'«l»
que catholicam perducat. ‘ Lram ,]dcm uni^
-f. Quamobrem etsi iamdiu, uti affirmas, opinio isth.V ; ,
posse nuxtas min nuptias absque Sanctae Sedis disoens-H ' 7erit'
opinio, qualibet non obstante consuetudine, toJenrfn™. T*'
presse docet s. m. Benedictus XIV, de Syn. Dioeces 'Ueaticm«
nm ad omnem removendam difficultatem quae in Airlo 9' C' 2' **
obnei posset, SSmus Dominus Noster Pius PP rv v -r* Casitm' fo«'
«a.en, diapenautU auper hoc impedimcl pro rigfnTL hT' * *
bus ad normam rescripti, quod heic adiectum reoeries ^ “T"*-
omittendum, ut in aliis ca^ihne nitjn ™ les* ^«icterum mhil trr
ritualis detrimenti periculo. 9 ^
5. Ex ,ua relatione ^
invaluisse, quo mixta connubia aeque ic c-ithor0^1** *r Arcll^fei
tur. Quid hac super re Apostolis SedLlS i ^ EcC esia benediajB-
erit ex instructione ad oZ« itorum Or r n°T dbi ^
ab Emo Cardinali Iacobo Am™ n O^manos iussu Sanctitatis Sm;
Mos enim iste ex ^ ™ Kv* '5 X°,Vcmbris transmisi
Potest, ub. ”*!»' * «*■ tote
ctata prudentia omnia ad Z^iei hutte^tnTr— q“in pr° T“
6. Condition.*< ■ nu,u* instructionis componas.
requiruntur, quia in nJt° [?CCes®Jflfc* ^uae ldeo in promiscuis nupto
quae remitti’ seu ffispensari nunS dlVm° IUfe fundantur> huiusmodi sum,
est, ut mixtae nuptiae i„ ",qU‘.'m p0SSUnt* Iure {&tur meritoque factum
quin hisce conditionibus ' l0<cesi nunqU;,m sint permissae, uti refers,
catholica viro schi^ ‘ ? T™ pr0rSU5 fucrit‘ taw» « qua U&r
ducere, haud r>r)(.ni\ *C° erc’ aut ’'r catholicus mulierem schismaticam
atque opportuniori otift5 1ISC-e cond^onit>us obstinate velit, omni aptiori
parochum cathnJi^.r ptJlcm> modo ab sacrilego huiusmodi proposito per
discrimine, i ' s ™ deterreri debet, atque instrui de aeterni salutis
ciendis adinonitianibus*^1' pnpcm committeret. Neque ab huiusmodi it-
chus, quia pars t-c lnstructionibus propterca se excusare posset ptrt-
peceatum nuteriale fiatfcl.?"” ,** VerMtur' et quia cavendum est n
educationem prolis jn orrna e- gravissimo enim scelere pennittcnfi
potest. Neque sine scanrM ISm‘i*e’ bo!}a bdes m parte catholica esse non
nim Participationem aHma P°P.ubls conspiceret eos ad sacramenta
7* Barochus ieitur nihV*1 qU' tam Immanc facinus patrare praesumet»-
mulieres a mixtis ineunt]1' mtrntauim relinquat quominus catholici viri
contrahant, nisi impetrat? ?u^t’ls so abstineant, vel saltem ipsas nunquun
riis cautionibus. Eos wr Posl°lica dispensatione, et praemissis neces»-
quoties opportuna sese Sccu? icerint, in omni patientia et doctrici
r occasio, et praesertim in administrando ssen-
1 i
1 Cf. Acta Pii IX vo! ni
P IH-Jy
<? C A Officii
mento Poenitentiae, admoneat et instruat tum de peccato commisso, tum
vero etiam de districta, qua tenentur, obligatione universam prolem, quoad
poterunt, catholice instituendi, quin contrariis promissionibus, utpote iniu-
stis, quantumvis iureiurando firmatis, obligentur. Quod si docibiles facti,
ct vere pernitentes revertantur ad cor , admitti utique poterunt ad sacra-
mentorum participationem, dummodo nullum validitati matrimonii obstet
canonicum impedimentum dirimens impositis quidem poenitentiis salu-
taribus, et sanctissima addita lege, ut quantum in ipsis est, conditionibus
in iure naturali ac divino fundatis satisfaciant,
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n, 1362].
1014.
S. C. S- Off., instr. (ad Vic. Ap. Myssurien,), 1 febr 1871.
1. Anxium te exhibebas circa magistratus catholicos et gubernii servos
qui immunitatem asyli ecclesiastici violant, veritus nimirum ne omnes excom-
municationi subiaceant, quae in Constitut. Apostohcat SeJIst 12 Oct. 1869 1
est quinta mter excommunicationes latae sententiae Romano Pontifici reser-
vatis, caquc est tenoris sequentis: Immunitatem asyli ecclesia, rin vt>Jan
jubmUs aut ausu temerario molantes , Qua te anxietate ut eximerent Emi
PP., audito etiain SSmi oraculo, monitum te voluerunt in ea formula verba
ausu temerario utrumque membrum complecti Ex quo mtclliges eum tan-
tum excommunicationem incurrere qui ab aliis minime coactus, prudens
ic sciens, immunitatem asyli ecclesiastici aut violare iubet, aut excquendo
violat; quem porro utpote omnis excusationis expertem excommunicationi
subiacere mirum esse non debet, — Deinde similem aperiebas sollicitudi-
nem quo; d eosdem magistratus et gubernii servos trahentes clericos ad
suun* tribunal propter violationem legis civilis, sive alio modo, quos omnes
timebas excommunicatione esse irretitos, que in dicta Constitut Apostoh-
cat bwu est septima inter excommunicationes l nae sententiae Romano
Pontifici speciali modo reservatas. Sed in c.i formula attendere debes ver-
liotn cogentes quod sane indicat excommunicationem eos non attingere qui
suoordi n;u i sint, etiamsi iudices fuerint, sed in cos tantum esse latam qu:
* oernine coacti vel talia agunt, vel alius ad agendum cogunt, quos etiam
indulgentiam nullam mereri facile perspicis.
Quaerebas insuper an ii qui praedictas (Constitutionis Apostohoie
(“U) censuras incurrerunt admonendi sint; quoil porro minime constabat
utrum de interno an dc externo foro quaereres. Sed si de interno res est,
lc*t theologi doceant aliquando (hoc est debitis factis exceptionibus, de
1'irn,., iidem agunt) dissimulari cum poenitente posse cum duo haec Minoi
Currunt, bona fides ct indubia pr.iwisio nullum ex admonitione fructum
i rci f 'tu m iri; hic tamen ... sive oh personarum qualitatem quae excommu-
,l ationi subjiciuntur, sivt ob qualitatem Constitutionis eamdem censuram
' 'f N
55*
-
320
Curia Romana
inferentis, q„ac recentissinia est ac plane noTiTTTTA
Rdes <'u.:le ^monitionem omitti posse suadent. Quod d t" P°tel ki
sermo ait, distinguendum erit inter pastoralem admonit L ' H
lem sententiam qua reum, <Ie quo agitur e.eeomm m’ Jc •
‘ Sententiam hanc declaratorum utrum
generattm non potest, sed facti personarumnue cire, „7 ”|,ldij|
sis dignosci debet. Ad pastoralem vero admonitionem "“a"11”'"0'
theologi doceant probe nosti, qm. si
. c fructus, p rudentique metu gravioris cuiusDiam nni’ ^ efnendauonu
admonendi officium, quod ex proprio
sentumt, nthiiomtnns monent, si scandalum a pastoris nlcS£*'-tm
mitti llhtd non licere. Quod denique addebas L7
retu/t a praedictis excommunicationibus , consuerunt
ob clausulas derogatorias, quae in CwKtitut. Ap^tolilesL'* T* ^
nam ceteroqui quid facultatum tibi datum sir „nt! S^i legunto'
decreverunt ut declaratio circi nn.Ai -t i ’ , n lf1se Itaque
suae ab hac Supre^ ConpcS^dim * -f»
* SSmus per dictam Constitutifncm Lm T 6 ™mmumc"ur. «ote
1 quam innovare quoad fari Ir-n, . ■ * Ltlua9uam m animo habuit quid-
■ mulgationem , S si™ T'1- ' g“'n'S ante
“,rb,,s « “Sr ***
num. 4 excommunicationurnV ?dlCaS’ C“r.m Conslit* Apostoiicae Sedis tub
vantur, ca quoque censeatur ae scntentiae» <luae Pontifici Romanoreser*
coriphaeos ac duct-s st- f . . ’ ' Uae cst contra non denunciantes occulros
generis sectarum quae tnntrftr*^0?* am carb°nar*ae> aliorumque eiusdtm
seu clandestine machina no ' cc esian]> vd legitimas potestates, seu palam,
'lOtnina praesiden™ 7 e77mKr,UC. dUhii "*• Te V***' **
Sed nc in re tani ^rivi a c,J,u>,que logiae publice typis dantu
tis animarum, publicacr ^ Ua*^ue Cant' 'nterest incolumitatis Ecclesiae,
suadere Tibi debes non* ^ trantl. h^is, quempiam indormire sinas, pt
specula, ex qua totam E nJ3 ^raV!SS*m*s ^susis, Romanum Pontificem s su
spicit, excommu n i ca t i on t> n° m' Ul’ °mncsclue simul circumstantias circum
1113 cohibitam retinuisse n ' ^ iamPr*dem latam multo mitioribus termi
causam videre iniun "lianuiu,ir5l haud difficile cuique erit aliquam p<
membrorum nomina C.cni,nc‘ati'0ttfs, licer, ut ais, praesidentium i
dentur. Ceteris enim nraer-1 Scua Mossotrica et carbonaria , publice typ:
c-!,‘ 'n publicis ephemeritrrmiSSIS’ tF'm sane t^ccrc *ut nosse valeat, utrufl
duces sint, veri im aI*Partfsmt» spccit* tantum ac nomine tenus cori-
\ut quis etjam j(, cnx mach i nationum artifices directoresque deli-
^'ilgare velint? Vides itriti T Utrum perpetuo. et constanter ducum nomiw
's^ ni coriphaei saltem nn^ noii, *nu Aliter» neque sine causa praeceptum
^‘us fieri denunciationes in°\rU tl S’‘n£ ^Cnimcientur. At quaeris cui et i
F'0,, 8t a eminis fariendae sint T0rt?bus d?beant’ Obscurum esse miflior
g*-nuale quippe est praeceptum, omnibus
S. C. S. Officii
fidelibus iniunctum. Cui vero sint faciendae manifestum quoque est ei
nimirum, qui pro pastorali officio vigilare ct cavere debet ne oves sibi con-
creditae in lupos incurrant, neve peste inficiamur, cuiusmodi est quicum-
que episcopale vel quasi episcopale munus in Missionibus gerit, Vicarius
videlicet vel Praefectus Ap., vel ab eia ad hunc effectum deputatus. Narras
(insuper) in tuo Vicariatu Te iussissc scripta, diplomata admissionis in
sectas, aliaque earutn instrumenta, cum ad sacerdotem deferuntur, comburi,
quandoquidem ea servari periculosum valde esse ais. In hac re S. Congre-
gatio deferendum prudentiae tuae satis cognitae ac perspectae existimavit;
nihilominus si quando scripta occurrant, quae cognoscere Ecclesiae rcipu-
blicaeve haud leviter intersit, quantum fieri poterit curandum erit ut tuto
prudentique modo ad eos, ad quos spectat, mittantur, iuxta dispositionem
s. m. Pii VII in Constitutione Ecclesiam , 13 Septembris 1S21 § Postremo. 1
4. Quaeris de nonnullis sectis quae massonicae societatis praescierunt
ac lopas instar illius habent, inter quas memoras societatem. (3. Congrega-
tioni satis cognitam) Old Felloxvs. De his eadem Congr. respondit: Iuxta
exposita societates de quibus quaeritur in proposito dubio, esse illicitas.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 1364. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. VT, p. 433-436].
W t Vi
S. C. S. Off. (Vic. Ap, Myssurien.), 1 febr. 1871.
,l ^trum gentiles mulieres nuptae, vel viduae, vel notorie corruptae,
quae cx gentilitate conversae christianum recipiunt matrimonium, possint
recipere benedictionem nuptialem intra Missam.
2, An sponsi christiani qui pridie in pomeridiana matrimonium in Eccle-
sia receperunt, et crastina sequenti die ad Missam ambo veniunt, benedi-
ctionem intra Missam recipere possint, illis non interrogatis dc continentia
w nocte servata.
Ad 1. Affirmative.
. 2' Affirmative; neque ullo modo faciendam esse interrogationem de
qua m dubio mentio fit: et ad mentem. Mens est quod in illis matrimo-
10 1 ungendis admonitio praetermittenda non sit , Sacrosanctum Concilium
mdentijum hortari (Sess. XXIV, cap, I, De Reform. Matrim) ut coniu-
■ ante cnedictioncm sacerdotalem in templo accipiendam in cadent domo
wn cohabitent.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2274. Cf. etiam Acta
*• Std,s' m xxvi. p. 636] ■, t, « 11
1 Cf. W
479-
J *
m. *■
r
3 22
Curia Romana
1016.
S> C. S. Off., Htt. io febr. 1871.
Nella rcdazione dejl'art. 5 delle scomuniche latae sem ,• n
Pontifici reservatae con Ia Costituzione Apostolica InZl ^
12 Ottobre 1869 1 essendo occorso un equivoco coi proporre ^ 1 ^ 41
lc paroic ausu temerario ai soli violanti i 'immunit-/ h5 l eti aPP^Cir(
mente pontificia dovea quella qualifica investire anche lf nrTn, ^ ^
ndrud. di Fcria IV, ,j Giugai dello
quell articulo fosse restituito al suo genuino senen * , ^ ordinate ct<
in seguito leggersi: Immunitatem asv/i ecclesiastici m ^ C0SICC!1''‘ de^;
tubentes, aut violantes. ~ SU emerario violat
[Collectanea S. C. de Prop. Fide vol II n r*e
S, Sedis, vol. XXV, p. 457i 4-s], ’ ’ 3661 ~ Cf. etiam Acu
1017.
S. C. S. Off., 4 apr. 1871.
leTju Zh^iCfme Jf* 4mikm SM rnt»
comoren*^ ! .delle faco"4 » «ampa della S. C. di Prop™,).,
7t 1 casl *«*« ’-odo riservati alia S. Sede.
caedem Ini lT CCnS“rae Spcci:,li mod» reservatae Romano PociSe.
facultatis ita refomenir^fe,* F 'j- B(,U"a C°cnK‘ Et *■*
SSL X ttt
s.
1018.
Off- (Marianopol. et Marquette), 2 aug. 1 87 * *
suoi dtoccsaui riin0 Un Pfovvcdimento sui modo di condursi t°:
lavoranti di mpfali;^ ° & osservanza delle feste per essere essi quasi Wtt
di prccetto. ’ cn;,trt:*ti dai loro padroni a lavo rare anchc nellc
rariis saltem akerr/k^Q1 CUm ProPr*etariis officinarum ut indulgeanf ope*
scopus ut Sacrum e, u “‘,cn,m aud’re diebus festis. Curet autem ipse ty1'
[Collectanea S. C. d^Pran^ri0”1" sePtimam-
, c, M r0p‘ tlde> vol. II. n. 1372].
Cl. 1\. 552.
1 Cf. N. SS2.
S. C. S. Officii
J23
1019.
S. C. S. Off. (Siam), 22 nov. 1871.
Titius paganus primam duxit uxorem Lolam paganam; post aliquot
annos ista Lola discessit e domo mariti cum Bruto pagano et cum ilF
vixit. Titius aliam duxit uxorem Fotillam etiam paganam, ct cum illa
pacifice vixit per multos annos et ab illa habuit liberos. Nunc vero Titius
tt Fotilla venerunt ad amplectendam fidem christianam. Attamen Lola
prima uxor Titii nunc est in servitute, vendita a secundo marito Bruto!
Titius interrogavit illam an vellet redire cum ipso et converti. Ipsa Lola
respondit se libenter redituram et etiam fidem amplexuram, modo primus
maritus liberet eam servitute a secundo marito. Nunc vero difficultates
sunt: I. Titius est omnino pauper et non potest liberare illam a servi-
rute. 2. InsupLr Lola non potest redire ad T itium, quia secundus mari-
tus non vult dimittere illam. Lola per tres annos pacifice habitavit cum
Bruto, non reclamante primo marito: inde ex lege civili facta est uxor
legitima Bruti et Titius iam non habet ius ad illam. 3. Ipse Titius non vult
dimittere Fotillam quia fidelitatem servavit, et quia, baptizata cum liberis
hac secunda uxore, et cum illo renovato consensu, iam cum illo vixit. —
Potes tne sic remanere conjunctus?
R Ad propositum casum matrimonialem responsum est ut sequitur:
_ uxta exposita, in casu de quo agitur, quatenus prima uxor adhuc in
irn e itate permaneat, permitti posse Titio ut legitimo matrimonio cum
secunda muliere coni ungatur.
Quaesitum primum . — An potestate a S. Pio V universe concessa per
btiVli/ Rotnani Pontificis 1 uti possint mjssionarii tn tota sua
Breve s.m. Pii \ spectare ad casum in quo prima uxor
usu ima n°|ta n°n simu,(lue S*1 difficillimum eam reperire; m eius vero
scriptaA ^ CSSC re£uIam afi eiusdem successore Gregorio XIII prae-
riJm m’ ?c est ut’ antequam neophytus cum alia muliere quae simul
rialem aptlzata est niatrimonio jungatur, per summarium et extraiudi-
ttperire r°CeSSl,m COnstarc debeat difficillimum reapse esse primam uxorem
tUs quande^d Sea!n^um~ — liceat dare dispensationem disparitatis cul-
iwllatm r a^a *uit :mtea dispensatio dr interpellatione, vel quando inter-
^ ««a fuit in vanum.
~ legative, et detur decretum feriae IV, 29 Augusti 1S66, 3
trdeoque ^Uc.n^5:/W ca^tbus de quibus agitur R. P. D. Vicarius Apostolicus,
rsstonant ab eo deputati non possunt dispensare super disparitate
1 Cf M
* Cf. N * Cf. cciatn Codicis luris Canonici Docum. VIL
1 Cf. rJSS' " Codicii luris Cananici Docum* VII I.
S. C, dp Prop. Fidc> vol, I, n- 1297.
324
Curtet Romana
cultus vi facultatis III Formulae b. Et quoad matrimo • ■
cta iam sint cum huiusmodi dispensatione, sileant et r Sl t|Uac «nti
m bona fide. Quoad futurum vero ipse Vicarius Ann"*'^*8 re,m^u«ii
casibus particularibus, expositis omnibus cuiusque v rtcurr»
hiem responsum datum fuit sequentibus dubiis signatis s ubhT^
nempe: A uo btterts B. C, j
B.~Uxor quaedam in adulterio deprehensa, a marito (nh •
vendita ipsi complici vuo. Per decursum temporis ista femll “ **
articulo baptizata ad sanitatem rediit. In terne lh tus nrim m "a 'n morj:
an velit Christianus fieri vel saltem cohabitare sine
respondit: Negative et amplius. Vir complex autem ‘ ^ C“*“n
consenti, tamen cohabitare pacifice. An. hoc casu,
possit is,i femiMe ut — < ^szzt
uxorem hibi,'l“US' SCo intricalus- Maritus quidam vendidit no
au“t!™; ",i*rn‘f Ut kr™m- * aWi'- P°S' -
tur quod si venditor intomelhretur^bem '3 PraKUnU'
ct cum r-i rpftMwxct. c ^ ‘ rctur> hbentisstme redimeret suam uxorem,
vir dives et potc^ hTCR^»h ab,t ar^* Sed hic nodus difficultatis: Emptor,
domo stu <-rrr -,t. e • ^?r>' n',n Perrnitteret unquam ut ista mulier e
redeat Quid iurF^A 3 C* *am. dcdlt plures filios, et cum primo mariin
latione orimo m/V 'r ^°SS1,t dar* 'st* mu^er‘ turn dispensatio de interprl-
pnmo marito facienda r..™ j <• , 1
secundo nolente * i naa’ tU™ dc d,sPantate cultus ut remaneat cum
Supponitur fimim*UK Cm convcrt*' sed consentiente pacifice cohabiurr
* is,i
nempe: a * tcari° Apostoltco sub numero J usque
i • Mantus Quidam n>n * • >
vero uxor a pluribnc • nunc habitat cum secunda uxore libera; pi
maxima, redimere j!tJnniS *n StTV,tute languet. Vir autem inopia labo
interpellaretur in mn 'm nc<?U*t’ *lua<; sub hac conditione redemptioni
2. Uxor quaedam cCrt*n ° SC Uf* ^lr‘stum consensura esse praesumi
riim genere disperditum11 vr^ ^a^et ‘n servitute venditum et omni vi
dispensetur de mtcrnell »* U ‘cr ad fidem conversa ct baptizata peti'
tUr> per amorem libertati ***** 'ac‘cnda *st* suo coniugi qui, si interpell*
surus praesumitur. '* 3 recuPei*andae, se velle christianum fieri re$|>
legitima, turpi morbo liho*8- uxt>rcs: prima, more Regni, repu^M
■,: ***' s* iuterpcllarctur, responderet se christbfl
325
S. C. S. Officii
fieri velle; secunda autem toto corde nomen Christo dare consentit: illam
urvare vellet maritus, relicta prima,
'C i. Siamcnsis quidam duas habet uxores; prima sterilitate laborat, secunda
liro iam dedit plures filios. Prima, quamvis non de officio quaesita, dicit
se velle converti; maritus vero petens Baptismum vult secundam servare
uxorem, dispensatione data de interpellatione de officio facienda primae
#
axon.
j .Alter etiam habet duas uxores: prima alcae et vino dedita vult con-
verti, quamvis non sit spes ut a vitiis abstineat. Petit iste homo Baptismum
recepturus ut sibi licentia fiat remanendi cum secunda uxore quae cum eo
Baptismum recipiet. Supponitur, sicut in casu praecedenti, quod interpel-
latio non fuit facta de officio primae uxori.
6. Siamensis uxorem habet vino et aleae deditam et per plures vices
in adulterio deprehensam. Recipit Baptismum iste homo, et remane t cum
ista vitiosa uxore adhuc pagana. An ista vitta reputanda sint contumelia
Creatoris, ita ut possit concedi illi viro facultas novum ineundi matrimo-
nium.
Quaero igitur an in his et similibus casibus adsit illud grave damnum de
quo mentio fit in facultatibus pro dispensatione de interpellatione facienda,
et an dari possit dispensatio.
Responsum fuit; Recurrat in casibus particularibus.
Ad postremum dubium expositum ut sequitur: Saepe evenit ut sia menses
ct sinenses in regno Siami degentes, occasione data, ducant uxorem, nulla
caeremonia de more patrio habita, ita ut, pro primo tempore, ista connubia
habeantur ut concubinaria. Sed, rebus prosperis, istiusmodi coniuges fide-
liter cohabitant, ac post quatuor annos secundum leges Regni reputamur
ut coniuges legitimi. Quaeritur igitur utrum ista connubia habenda sint,
poM tempus legale, ut legitima, adeo ut, si alter coniugum convertatur, et
'elu novum inire matrimonium cum femina christiana, debeat primum
suum coniugem interpellare. — R, Affirmative.
[Collectanea S. C. de Prup. Fide, vol, II, n. 1377].
1020.
S. C. S, Off., 17 ian. 1872.
• * lnjrn vigore clausulae exclusa tamen semper Missae celebratione n
apponitur in rescriptis de matrimoniis mixtis prohibeatur tantum
pio sponsis cum orationibus ct benedictionibus uti in Missa Ii Romano,
1 ^ttaehbet Missa etiam privata quae celebretur coram sponsis et comiti-
post matrimonium, licet sponsis non detur distincta sedes.
■ Quoad clausulam appositam in induitis dispensationum ab impedi-
■ ^ ni i inixt au religionis concessis Episcopis dummodo sponsi neque ante
l>e post matrimonium initum coram parocho catholico , ministrum adeant
‘"Uiolicum quaeritur:
trurn Episcopus antequam concedat dispensationem inquirere de-
Curia Romana
326
beat dispositiones sponsorum, cosque monere de "
pnrochum acatholicum; vel potius possit abstinere aP™h,bmo»' <dtw
trone. a «luscumque ^
2. Episcopus, cum sciat vel probabiliter nutet
habere adeundi ministrum «catholicum, teneatur "***■
hutus pravi propositi sub poena negandi dispensationem "‘"‘“"te
R. Ad I. Affirmative respondendum esse ad nrr-i™
Missa celebretur eum omnibus expositis circumstantiis”1 * ita
tamquam complementum caeremoniae matrimonii. ’ ' “ lub«-
Ad II. Quoad clausulam dummodo etc.: Ad i. genera tim i ,
mtioncm esse faciendam, et detur Instructio anni^Ji I°\Ucndo »
copo Osnabrucensi. 1 Ad 2. Provisum in i 4 P^o R. P. D, Epi*
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. U, n. ,379].
1021.
s. C. S. Off., litt. 16 mart. 1872.
Monsig Patria rea’ di Gui^ ^!°. ad f3 *™ *jbbio ekm oii
tlai preti scismatici si conferkm • °rn° a va!ore dellc Cresimech
ginne cattolica simtiltaneamen^. T n' nCO'COr"'ertiti. d“”o seisma alia tdi.
cioe, se Ja Cresima ammini & B*Jtesimo reiterano sacrilegamente,
Monsignor Patrhrca dehKa S nC ° con^*z*on> espresse dal preJodato
debba^> possa almenf et Come valida, oppure se ilfanciulln
st i Emi Inquisitori General? ?“°Vamente c°nfermato sub conditione. Que-
(li rispondere: luxtn «,.* •# matura considerazione hanno giudicaio
iterum ab Episcopo inuna ° ”^7/ exPe(*tre ut confirmati de quibus in cm
vel ipsi vel eorum parentes 7d \ T* 7 Tonsuram et Ordines promovendi sirj,
secreto conferatur rt 1 Pe <>nt: quo in cctsit Confirmationis sacramentum
ff’ 11 , b co,ldt Itone.
[Collectanea S. C de Pmn v 1 ,
• Prop. Fide, vol. II, n. 1381].
lUaCai.
S’ C‘ S' °ff* (Art*t*n.), 17 apr. 1872.
Saepe accidit in Chr' *
«t furtiin aliquis immisctem tC '.n^ntIum> praesertim in multitudine corui
extensione Episcopi. An d *arneTl praesens non fuit in prima manum
prima manuum extensione C 1 ',n*es relinquendi sint confirmati absqn
1 976.
5 1’jtriarcha leroiotym ■ '
Thnt dc «*■ aecorum
“"f'tob,u,r „ cum cJ.te.
S. C. s. Officii
327
r Affirmative. Curandum tamen ut omnes confirmandi adsint etiam
«rimae manuum impositioni.
V [Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol, II, n. 1383].
1023.
S. C. S. Off,, 4 dec. 1872.
Cum Supremae S. Inquisitionis Congregationi dubium fuerit expositum
an post Constitutionem Apostclicae Sedis editam a SSmo D. N. Pio div
prov. PP- IX, quarto idus Octobris 1869 l adhuc vigeant censurae latae
sententiae contra ecclesiasticos et missionarios mercaturae in Indiis Orien-
talibus operam dantes, in Constitutionibus Urbani VIII, Ex debito, die 22 Fe-
bruant r 63 3 » ~ et Clem. IX, Sollicitudo, die 17 Iunii 1669 ® editis comminatae
EE. PP. Inquisitores generales in Congregatione habita Fer. IV, 4 Decem-
bris 1872 cum considerassent reservationem aut exceptionem factam ad
paragraphum Quae vero censurae praedictae Constitutionis posse quaestio-
nibus ansam praebere, censuerunt supplicandum eidem SSmo Domino
Vostro ut declarare dignaretur Constitutiones Summorum Pontificum Ur-
bani VIII et Clementis IX superius memoratas adhuc vigere, et declara-
tionem mitificandam esse a S. C, de Prop. Fide per litteras circulares. Porro
Sanctitas Sua eidem sententiae in omnibus adnuendum censuit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1398. — Cf. etiam Acta
S, Sedis, vol. VII, p. 342, 343],
1 024:
S. C. S. Off., instr. (ad Vic. Ap. Oceaniae Central.),
18 dec. 1872.
^ Dubia, quae A. Fua detulit ad hanc S. C'. in quatuor classes distri-
uts, proposita sunt die 8 Maii labentis anni 1S72 iisque Emi Patres ita
respondendum censuerunt:
Qiii>d attinet ad primam classem, quae est dc matrimoniis inter infideles ,
pnmum animadverterunt cx verbis relationis tuae apparere, non bene fuisse
pro Ct,a,n ^structionem ad Archiep. Qucbeccn. diei S Iunii 1836,* quae
filit *V'dla ad *S*am tiuotjuc missionem Oceaniae centralis iampridem missa
fenerar CntUr Cn*m m*.ss*onar*> ita illum intellexisse, ut tamquam ex regula
r; V’,1,* mi,l.a 'n casibus particularibus inquisitione praemissa, matrimo-
saltc r m ’8l‘us reg*on»s haberi debeant veluti mera contubernia, vel
c,n '«de dubia, adeoque in conversione alterutrius coniugis ad catho-
t 7' 552-
t-f. N. an. *
Cf- N. 342
‘ c<- N 4,.
328
Cuna Romana
hcam religionem matrimonium semper esse renm i i M
parti conversae (ut habetur praedicta instructione) eli^nT' data ^
ex muhenbm iam sibi coniunctis, vel etiam matriLn^^T^ ^
catholica muliere. Unde ipse animadvertis, id commode *“* ***
qui ad fidem pnus convertatur; sed valde incomma I acci(*er«» si sjt ^
vertatur mulier, cuius scilicet magnopere interest nZ" pnor <*
o..,o copulata eat. Non hic tamen es. gcrmanuT ' m '" CUm viro' *
Archtep. Quebecensi. Nulla regula generalis ibi
necessitate faciendi debitas inquisitiones in casibus n ^
quando aliud non obstet, iuxta ea, quae mo^dS^ m,
proposita, aperte ibidem innuitur, f^cicnd^ete In s nT ad
tem ac seriam inquisitionem per ea verba » ouamh Cf ,bus <%«•
(c quibus serio dubitari potest e tc w Cum enim di r Ur e tnatrm^m,
aperte indicatum est, habendam
casibus particularibus; et cum dictum est «rS ***
spicue declaratum est, non auamlihi-r fr *J dubttW potat . p*
esse admittenda, sed ea tantum n. ^dinem, nec quaelibet duh
quae si talia non futrint de valldir T J£TW.sint’ ‘50C est verc prudentia;
Insuper Emi Patres onimadvc e um t‘nmon“. *»«k
infidelium istius regionis vidi^ThL rosstonanos quwd imafoo#,
dubm stantium esse pro imaliiitate mati' ™ • ?puu<mfm Amisse, i >
petit baptismum, repelli debeat a bantiJT ^ ■“ qU° ade°’ Ut parS quit
Parte, aut matrimonium cum * ‘ \ pt 1 msi aut se separet ab altera
petii, sit in bona fid^LT^r ™ Ctiamsi ea, quae baptismum
vari nequeat; quae sane ^ nr ^ ***? S!etJ quommus matrimonium reno-
matrimemiis contrariim? v‘ f '■ ^ faci,c Nosti enim i,
pro validitate tnatrimon ‘ pr,nciP‘um> lloc est: in dubio standum m
dere aequum TS,L^.tUtem ab hoc princiPio aUquandotea-
moniis infidelium) a,ia 11 m^rum (ut plerumque contingit in matri-
mum fuerit unquamV, - dc facto' lltrum scilicet matrimo-
non est continuo Dronr>m ™cturn* necne; nihilominus hoc etiam in casu
videndum est, utnim _^n. Um, principium contrarium, In primis enim
tat, possessionem pro se n.moniuni> cuius existentia missionarius dubr-
perperam a missionario indi™^ mcnt0 Possit- Hoc cnim si contingat,
tura possessionis servan 1 ■ ‘ retur standuna ei esse pro invaliditate, cum
autem Emi PP eo ^ - d j!nt’ donec de contrario perspicue constet. Id
apparet, eiusmodi casus - ima.dJVcrti votuerunt, quod cx iis, quae narres,
quod mulier, quac bant;^ '* 13 ' c frequentes. Ais enim id saepe evenire,
veram ac legitimam uxorem™ *” bona ftde «/, adeoque censeat, k
coniunctione nullum scandat CSSe’ ltcrnquc ceteros ex eius cum viro sun
nasto esse coniugio virum adeoque ipsos etiam censere, eam in
minus neque mulieris, neoi^ ^ in^delem, etsi nihil aperte dicat, nihilo-
agere tamquam cum vera ilv^ *>.t>pU^ °P>ni°ni contradicere, cumque ip«
mnctioni matrimonii nomen ^ qUae.Porpo eiusmodi sunt, ut eorum con-
tgttur statu regulare prindnit,v« possess*onein vindicare videantur. In
* qu°d in dubio standum est pro matrimonio.
S. C. S. Officit
329
jevi viscat necesse est; adeoque etsi indoles barbarorum ad concubinatum
j^gis, quam ad matrimonium proclivium, formidinem, ac dubium de con-
trario non immerito ingerat, non debet tamen missionarius ita durus atque
imoiniustus esse, ut si circumstantiae matrimonium renovari, omntque ex
parte certum fieri non sinant, neque stet per mulierem, quae baptismum
petit, ut iUud non renovetur, eam a baptismo removeat, atque ab omni
aditu salutis relidat: sed ita se gerere debet, quemadmodum iuxta sanae
doctrinae regulas in ipsis matrimoniis Christianorum fieri solet. Novit sci-
licet A. Tua, quod, si dubium aliquod deprehendatur in alicuius matri-
monio circa validitatem, atque ille in bona fide sit, et communi judicio
verus coniux existimetur, non possit autem idem moneri absque gravi ali-
quo periculo, communis doctrina est, silendum esse illumque in bona fide
relinquendum, neque proinde a sacramentis esse removendum. Multo igi-
tur minus in paribus circumstantiis removenda erit a baptismate mulier
quae illud postulat, cum multo maior sit baptismatis necessitas, quam cete-
rorum sacramentorum, sed in sua bona fide relinquenda erit, donec oppor-
tuna oriatur occasio, sive ex cessatione periculorum, quae timebantur, siv e
et conversione ipsius viri ad catholicam religionem, matrimonium illud per
renovationem omnino certum faciendi. Denique hoc etiam ab Emis PP.
animadversum est, missionarios ita in praeconccpta opinione defixos videri,
quod maritales omnes coniunctiones infidelium istarum partium meri con-
cubinatus dicendae sint, ut sollicitudinem omnem gerentes de modo, quo
ea mulier, quae baptismum petit, in vitae consuetudinem a viro recepta
«t, nullam curam videantur habere inquirendi, utrum eius vir cum alia
muliere adhuc vivente iustas nuptias ante illam inierit. Itaque de hac etiam
monendos illos voluerunt, in hisce casibus prudentem primum, ac sedu-
, quantum fieri potest, inquisitionem, necessario praemittendam esse,
utnim \ir infidelis ante nuptias cum muliere, quae baptismum petit, vero
P oprieque ^ icto matrimonio cum alia, quae adhuc vivat, coniunctus fue-
. 1,0 s* *1,1 constiterit, praedicta mulier non erit ad baptismum
tten a, nisi relicto viri infidelis conturbernio. Si vero id plane non
tacten60 d'l°S^>eCta Pracsert‘m eiusdem bona fide, iisque omnibus, quae
standae* ^ SUm’ *n Possess*onc sui matrimonii, prout exigent circum-
mae . e. cas'ls r relinquenda erit. Quibus praemissis, en ipsa responsa supre-
jj.U,ys on8rcEalionis ad dubia, quae in hac prima classe proposuisti.
Maj|Ct 3S* sacPf wenire , ut vir, qui plures aut successive, aut simultanec
fundat tL)0r,eS’ ut,nm tandem t unior em et nobilioris familiae assumat. Spes
tnititnet d’ e<UT' <lnod *Pse illam perpetuo servabit; quamvis tamen non se
dimisit ts^nct,ort vinculo cum illa ligari, quam asm ceteris , quas ipse tam
^ifd 're FUm d<’reb9ucrur,t. Saepe tunc evenit , ut mulier illa , quae
flionj infler' co,lver^at,ir , et postulet baptizari. Ipsa equidem ab illo tiro
inquam 1 l.*emanente recedere non vellet, et pro sua parte promittit , se
Astare ° ■ • V*T° ^scessuram fore. Mulier est in bona fide, et credit nihil
ilhwt £r tu^ l^SU baPdi*etur. Vir baptismo mulieris consentit, et tmo saepe
com •erjt0ll ** la>ef- Sperat vero missionarius, illum virum ab ea uxore ad
nan s,ncerato, et baptismi receptionem adducendum fore. Diffiale est
33°
Curta Romana
tamen eum adducere, ut coram missionario, aut corZZZZZZ~~~~'
mat m umonem perpetuam; periculumque adest tle T C°!Uensun^l
non amplius remaneat illius uxor in bona fide et L an 0!° ‘*b il!o Co*n.
consentiet ab illo viro separari , ut ipsa baptizari possit Z, "*** *
proximo periculo perversionis erit propter iuniorem aetatem Z
stantias. Denique nullum scandalum orietur , si ambae tarul • I*** 0>fs‘
quantur, et baptizetur pars conversa, 1 m bona f,d* rik
Super quo themate sex dubia proDoneha* n. ~ .
“ Utrum mulier praedicta baptizari possit , postquam ipsa ZT™ h<*
consensum m umonem perpetuam , sed sine rJLatione eiusdeZT"'
parte vm , et sic m bona fide cum illo cohabitare post baptisma T^r '
dubium extet arca validitatem matrimonii ». F ^ ’ 1
S. Congregatio respondit: « Ad primum : quatenus nullum ... • ■ ■ ,
immineat penruhtm, missiomriui in casu propoJto minuet muiTJ T
ne eius bona fida quuiquam detrimenti patiatur ut nnimn ■
rutus mjment, effusioris ieneooientioe. ^ ii^ZTeit 2T “
fler, potest, praesentibus propinquis, swe Jomestieis stn m tm t f"' ‘
bt/iLx r~7rd cum *-*■ " ■>« «ssa;
tnissionaril
ramque in bona fil "euZai eTa'J'T, e “*“• <**
ibere Poterunt ,/ j I gratia adiuvante evenerit, tux
*m consensum Ztt Z. ' °~ itionis nuptiaiis, ai ruLs
rei renovatio mns^m ^ 1 ’,a pn,Posltum fuit: '< Si necessario exigi dtbt-
cZmcl ZZ ! CUar“ nri' U,nm •“ M “>”*■»» “*«*•
versa quae postea h l‘,r ,ancQue renovationem missionario testetur pars m-
in primZ ’• S- C. respondit: « Ad secundum, Prosim
locum habeat an! *,°-C tlm' " ^ [rum sufficiat, ut renovatio consensus mslu
parentibus . S C ^ Parlis conversae, sive coram testibus, sive com
sione pritno dubio dauZ lt* ^fflr 171(1 t,ve inxta modum expositum in rapor,-
Quartum dubium ho<* f . , ; * . c . * iSfi -
fuerit matrimonium 'Ii / C‘ ‘ rcnovatione consensus non certioratu'
sae; et pars infidelis t> 7^ >emGtJStrit . post baptisma partis amvff ■
convertatur, et postulet ?Ua'l(>am lX,bobttat innem discesserit; ipsa autem pw*»
se derelictam redire f t>cl^fl'urt> quin tamen consentiat ad partem fidelem «
“irum pnpter dubium 1 IZ..TZ"’" m‘‘J"ari< suo privilegio alteri nith nl:.
infidelis, et novum mat ■ ^ '0>' fruilrtm'mw concedi possit, ut baptizetur p:J'
genter examinandum "no',,IOIt ,neat M» S, C, respondit: <i Ad quartum: ^
est, et cum qUa etiam Oost Z*’1' Utnm l>nmam mulierem, quae iam bapU^'1
>em; et quatenus dicat ■ a^,in,utn cius cohabi favit, acceperit tamquam u^1'
esse de probationibus huius <iCCr^lsse eofn tamquam concubinam, interrogant'
ras, quae contrarium suadZZ t>onis; tum opponendas ei esse omnes cornei-
e" ’ SUe qaod mulieris nobilitas nonsinitconcubir.it-
S. C. S. officii
331
tua praesumere; sive quod, dtmissis ceteris, eam solam retinuerit ; sive quod
m eius baptismum consenserit pacifice cum ea cohabitare, cum tamen igno-
\0t non potuerit, concubinatum in christiana religione non tolerari; sive *quod
firmae eius Opinioni, qua semper se habuit tamquam uxorem, nunquam contradi-
xerit; sh t quod apud familiares et vicinos uxor h ‘ima semper habita fuerit;
luii examinandam esse ipsam mulierent , nec non vicinos et familiares circa pro-
batmts, quibus opinio eorum innititur, quod ipsa vera uxor fuerit; et eas quoque
liro asserenti, se tamquam concubinam eam habuisse, opponendas esse Quod
,1 ipse hisce omnibus argumentis plane satisfecerit, ita ut omnino constet, eam
quoqut, non secus ac alias mulieres, quas, ea retenta, dimisit, f ut sse apud eum
m concubinae statu et qualitate , tum concedi ei posse, ut baptizetur, et novum
matrimonium ineat. At si argumenta eidem opposita aliquatenus quidem ipse
enervaverit, sed non omnino sustulerit , ita ut m statu dubii res adhuc perma-
neat, tum res tota ad Ap. Sedem deferatur, et una cum ceteris omnibus cir -
cumstanhis, et fideh et distincta relatione de iis, quae in ea controversia acta
mt, exponatur quae sit de eo casu fama loci ».
Quintum dubium hoc fuit: « In hypothesi matrimonii dubii inter infideles,
si mbo conversi fuerint, missionarius vero non cogitans de dubio circa validi-
tatem matrimonii impertitus fuerit benedictionem nuptialem duobus contundis
post utrsusque partis baptisma, ipse autem neglexerit procurare renovationem
mtlui consensus in umonem perpetuam ; deinde vero cohabi later in t ambo
rniuges m bona fide; utrum m eo casu exis tat vinculum matrimonii certum,
jiif quia partes non cogitantes de dubio persuasum habent suam unionem ab
EccUita ratam habitam fuisse, sive propter cohabi tat ion em cum illa persuasione
habitam \ S, C. respondit: « Ad quintum: Juxta exposita regulariter tenendum
mt, matrimonium factum esse certum ».
Sextum dubium hoc fuit: « In eadem hypothesi matrimonii dubii inter
mfdeks, mulier primum baptizat a fuit sed absque renovatione consensus tx
pinr tin. Quodam elapso tempore, vir in gravem morbum incidit, et in gravi
Pfiiculo mortis baptizatus fuit a missionario, vel a catechista Urico, qui renova-
tionem consensus arca matrimonium procurare neglexit. I ir autem non est mor-
bus, e 1 postquam ad perfectam sanitatem reductus fuit, ipse recusavit suum
consensum in matrimonium renovare , et tamen cohabitare perrexit cum mi-
ri* ?Wfl< est remansa (sic 1) in sua bona fide. Postea vir ille discessit. Utrum
Agnuntuui passi/ , nullum fuisse matrimonium ». S. C. respondit: •« Ad sextum,
sed facienda esse acta opportuna, prout dictum est in quarto; tisque
dejerenda res erit ad Sedem Ap. cum fideli ac plena rtfatione singu -
^ circumstantiarum, necnon actorum, quae facta sunt; et in specie expo-
erit, quac Sl/ ai. fanm publica circa eius modi eoniunctionem, sive
limonium k ' ^ *.
intnh* ^aeC ^ua Prop°suit aliam seriem dubiorum circa matrimonium
r.Af, ae,lbcos dubie baptizatos, quibus dubiis eadem A. Tua haec praemo-
a censuit: « Quoad matrimonia inter baptizatos, aut dubie baptiza -
fiunt apud haereticos in quibusdam Oceaniae insulis, et qualia fue-
^ exposita a R. pt Q' Vic. Ap. Oceaniae Centralis anno iSyj, responsum
secluenti 1858), illa matrimonia a Vic. Ap. irrita declarari posse,
33 2
Curta. Romana
et facultatem tnbmparh (vel partibus) "
wtereaucnte canamco impedimento, convolandi. MnotaZ P ’
ambo venerint ad catholicam fidem, et velint uniti - *°* M' .. S
T’ “d t 2. j* una tantum pars velLTT"' a"*
atera wro m A<™ remaneret, vellet tamen in matrimonia 1 "**»
/iojj;/ dispensare tn matrimoniis mixtis cum solitis mnA / * ■> 4
fr *■*«? *• hoc v„„
nntes animadverterunt, non fuisse bene intellectum . , e C0Iy‘df-
datum R. P. D. Vicario Ap. Oceaniac Centralis. Porro {jL ,CtU”1 Sponsum
distas sive concionibus, sive etiam praxi docere barbam! !?“lcW’ ^
placita, matrimonium solvi posse sive ev causa adnlf :• -,MJ suat' Stclar
S.S: i,=m dubiam aliquando Lc * * *
Quibus positis, quaesivit, utrum in regionibus fn quibus ‘ ab ,,s conft™r.
dicaverant, haberi possent tamquam invalida i ^U‘bus ^odistae pr*
qu, dubie baptizari fuissent, ob ipsum dubium W*W"’
que ma.r, munia, sive dubie, sive valide baptizati Vuerin, 0b 1a*'
ffir,s£r tc0zrr te
omnia a Vic. Ap. irriti declarari *
<lubi.aba.ob dubium ^suinbapdsmi S Vic.%
tum Feriae IV, l7 JL To J\ ?' ad eum tranSnutti iussit d«re-
in ordine ad matrimonium l! i* ! j^U'K scjlicct tlocet* baptismum dubium
ret respondisse barbarorum m.?- Um -LSSe t;lmcluam validum: ex quoappa-
babenda esse irrita 'sed im nU T!!*}0ni* rat‘om‘ baptismi dubii nullo pacto
de quorum validitate Vic A'ai a*. QUoJ Vero pertinet ad matrimonii,
methodistarum contr-irim P*- anx‘um se exhibebat ob praedicationem
«io t^imueretur C uC 7™ decrevit, utins.ru-
rat. * Iam vero in ea L7 7° *8*3 Vlcario AP- Occaniae orientalis dede
lis, quod validum mniri*. JC. lonc Pnmum diserte proponitur regula genera-
drea etus indissolubili (at en ^ J coniraht potest cum errore mere concomitanti
matrimonium iuxta institui 7* fraeva^et generalis voluntas contrahendi
formula cum implicita ® 4.toneff[ ^hrisit; tum additur, quod, ubi adhibetur
actu contrahitur, solvi n lclta l^a conditione (ut matrimonium, quod
fiert nequit , ut particulari^ CX causa adulterii, vel aliis de causis), iam
trahendi iuxta institutionem ry^ .or^us maneat a generali voluntate enn-
rem menti inhaerentem on >rtS^‘ ^x quo apparet, hoc traditum esse: erro-
tionem, validitati matrimo ” tamcn non sit deductus in pactum sive condi*
reddere, cum, considerattsT* non °®cerc» «oque tantum in casu invalidum
merito dici possit fujs<t„ ; 0rmu‘IS> cllJae in actu contractus adhibitae sunt,
merito dici possit fuiss * * * - _
facilior via praeberetur mJ* ^actu™ deductum. Ut autem in re tam grau
mulae adductae fuenint in 10nan,s recte iudicandum, nonnullae for*
tionem continent, quaeque ^Xem^um' <Juae eiusmodi pactum sive condi-
met °distis adhiberi solent; ac tum denupe
1 Cf. N. 869,
* Cf. N, 894.
Se C. S. Officii
333
)(jjecta sunt verba illa, quae ab A. 1 ua citantur, nimirum: In omnibus
jptur supra expositis casibus possent talia matrimonia irrita declarari ac fa-
IfaS tribui parti ( vel partibus) conversae ad alias nuptias , nullo alio interce -
niente canonico impedimento , convolandi: ita ut manifestum sit, non de omni-
bus matrimoniis, quae in illis regionibus fiunt ab haereticis, haec dicta
^ sed tantum de matrimoniis, quae contracta fuerint sub iUis for-
mulis, vel fortasse aliis eiusdem valoris, in quibus scilicet deducta fuerit
in pactum, sive conditionem, matrimonii dissolubilitas. Hinc Emi PP.
jnimadvert erunt alium errorem, qui vitietur irrepsisse inter missiona-
rios in interpretatione praedictae instructionis. Scribis enim indistincte
de quibuslibet, qui ad catholicam fidem veniant, in illa instructione adno-
utum fuisse, adduci debere ad renovandum consensum; sique una tantum
pars velit fieri catholica, atque altera in haeresi remaneat, Vicarium Ap.
posse dispensare super matrimonio mixto cum solitis conditionibus ab
Ecclesia requisitis, nisi aliter prudentia requirat. Atqui haec ibidem non
sunt adnotata de quibuslibet, qui ex haeresi ad fidem catholicam conver-
tantur, sed tantum de illis qui matrimonium inierint sub illis formulis,
quae ibi adnotantur, vel fortasse sub aliis eiusdem valoris, quae facultatem
dissolvendi matrimonii sive ex causa adulterii, sive aliis de causis, in pa-
ctum adduxisse merito videantur; adeoque matrimonium vel certe nullum,
vd merito dubium effecerint. Itaque adnotationes illae appositae sunt imme-
diate post formulas recitatas, et cum iis colligatae sunt per adverbium hic,
d »t in hoc loco , in hts casibus. In ceteris enim matrimoniis, in quibus
error de matrimonii dissolubilitate nullo modo fuit in pactum deductus,
(.um iuxta regulam in eadem illa instructione traditam omnino valida haberi
debeam, consequens est, ut neque renovatio consensus, neque dispensatio
>uper matrimonio mixto locum iam habeat, sed tantum agi debeat cum ea
parte, quae remanet in haeresi, ut consuetas conditiones adimplere polli-
ceatur, quas Ecclesia in matrimoniis mixtis requirit, interposita, si fieri
potest, luramenti fide; ea vero pars quae ad catholicam religionem venit,
ponenda sit, ut carumdem adimplementum, quantum in se est, omni stu-
10 curet; idque se pertecturam, necnon conversionem coniugis sui curatu-
rirn tureiurando promittat. Hisce animadversis, ad dubia, quae in hac altera
,P' ^ua proposuit, ita respondendum censuerunt:
* ‘ ,wm primum, quod huius tenoris est: < In casu, quo ambo comuges
w baptizati, et dubium est vinculum matrimonii, si una pars
Ur' Vtrum sufficeret, ut renovatio consensus in unionem perpetuam a
5 con,un*tis praestaretur, antequam iterum baptizetur pars conversu ».
ngregatio respondit: « Negative , hoc esi non debere praemitti renovatio-
'<knl ' n!enstis ma{rtm°nialis collationi baptismi sub conditione: et ad mentem,
ritt ,n casu proposito, cum nullum adsit periculum in examinandis
. * tum circa baptisma, quod adulta aetate suscepisse supponuntur,
nr'dt Tnatrprrionium , quod redintegrare dicuntur esse parati , cumque eius-
ftoiid U l<1 d*fuerc facillimum sit , quippe quae versantur in facto proprio ea~
^artlum> wissionarii non negligant examen partium rite ac diligenter
f 1 tlrmnisi eo praemisso, et quatenus dubium permaneat, ad collatio-
334
Curia Romana
nem baptismi sub conditione , et ad recipiendam ~~
vat tonem procedant non,a^,s consensus \
Ad dubium secundum , quod fuit ita propositunv 9; ,
vatio consensus mutui , antequam baptizaretur th,n ■ ' Im,t '
conversa discesserit post quoddam temfius cohahitL,,» ltersa’ P*t vero
fr- imuri° “■ ,mpu«
dubium de baptismo in haeresi recepto aemiiharJi
conversa c pmp,er Paulinum
respondit; « Negative n. ' nuptias transire .. S,
. Ad tertium dubium, huius tenoris: « Utrum
n' «f matrimonium etiam ia eo imu am "
matrimonium inter haereticam dubie bapthatum e, i r L?°i
wew/wwi disparitatis ctdtus ». S. C respondit- ’ t l.in Pr°Pu' onp
Hisce dnKiit 4 'r, r f- Por>dit. * Affirmative ».
dul,MS A- ] ua aIia adiccit circa applicationem Ai,*
mana, quorum primam hoc fuit: : Quidam neophy tu, er
utrum ipse possit matrimonium' inire^ in Wa inZ/‘d‘‘ P°'M
eri missio, tarius, recursas ad J^iZt,^ *«
* duos, vd tres annos, A^oaAv/m - * possibilis per unu
solutos mores paganorum et hml . . ' C°* ****** f™ ^os¥t* prtiesertim interi
bapthata, aut si aua sit hnpr IV f sacrament,s- vero nulla invenitur pm
uL„ uri,e t ?•"**• — ■*
ilh neophyto distensatin t, , ’ ^r°. iino\aut altero tantum dari tm
nominatione personae, mae^Upsl 7^ \m^edimento, ^paritatis cultus ahty
nata. Si negative utrum ft, ^ , - iHmi^a: (luac Vadem nondum est detur,
quod est ecclesiasticum * *** * P0SSlt lt npedimenfum disparitatis cultu
mum: Quoad primam tart T *?* existere? » S- C. respondit:
fwr SSww, f// provid it u ’ ^ eSailvet et ad mentem , Afe/u erf, «r rmru/c
tr° W« «l AS» r asihZ dts^emZTi IZTT1 AP' comiai‘
adiutorem anticibatim .Ac . , ne°pnytum swc per se, sive per sw
t tonis spiritualis aua ten ***** !Wmmat10ne Personae super impedimento co$na
Uca, ab ipso baptizato fuerit • COnVir(atur' ef deficiente alia persona cathr
disparitatis cultus sub I ' 9ua enus vero converti renuat, ab impedimenti
pbyto imponendis ’ ut o laf'ten nt ^rH a Itero casu conditionibus eidem nio-
tn ierim promissionem tur a !° ruri { conversiotiem mulieris a se elector, d
religione catholica neoue °/T ° *** CXI”a/' se cur(t turum, ut proles educetur m
hoc est ipsi neophyto siv" ***/■ U>UPla>u d laturam esse impedimentum site sik
ram partem, Provisum in * ° * *** >r^tonis Christianae exercitio. Quoad Alt-
benigne impertiri dit.n1( Prima ’• Praedictas vero facultates Sanctitas Sua
duhium h„c fu'St.P™ :nbus
SUper impedimento quin co r - • U1“em ntisswnartus concessit dispensatione*
autem innodatus erat coniun f6 absolutione a censuris Jacienda: censas
ruis ipse illam concessen t f ^ ^ }rmn valida sit illa dispensatio, st confer
qut non cognovit censuram r^m ®a^a et‘um sit, si dispensaverit alius sacerdos,
rtum, qia dispensaverit in \ t resP°ndit; « Ad secundum: Quoad confit'
mative; Quoad sacerdotem C ^ C0llj,S!,Of!}s post impertitam absolutionem,*2^
l n f 1 f pensaverit extra confessionem , A egaticc
S, C. S. Officii
Denique A. Cua, quartam adiccit classem dubiorum circa baptismum
qipe haec fuere; " In quibusdam locis nonnulli (haeretici) baptizant cum mate
lia ,t forma debitis, stmultanee applicatis , sed expresse monent baptizandos
atdant baptismum habere ullum effectum in animam; dicunt enim ipsum
. mere externum aggregationis iliorum serfn* :n: .
emm tpsum
use sivnurn mere externum aggregationis illorum sectae. Itaque illi saepe ca
tkolicos in derisum vertunt circa eorum fidem de effectibus baptismi, quam vo-
cant quidem superstitiosam. Quaeritur: 1. Utrum baptismus ab illis haereticis
administratus sit dubius propter defectum intentionis faciendi quod voluit Chri-
stus, si expresse declaratum fuerit a ministro, antequam baptizet, baptismum
nullum habere effectum in animam. — 2. Utrum dubius sit baptismus sic col-
latus, si praedicta declaratio non expresse facta fuerit immediate, antequam
baptismus conferretur, sed illa saepe pronuntiata fuerit a ministro, et illa do-
ctrina aperte praedicetur in illa secta 0. Porro haec dubia iampriciem altata
fuisse, ac pro validitate baptismi fuisse responsum, videre potes apud llenc-
litctum XI \ , Dt Syti, Dtoec,, Lib. I II, Cap, VI, num, q, ubi haec haben-
tur: ■ Caveat Episcopus, nc incertam et dubiam pronunciet baptismi validita-
tem hoc tantum nomine, quod haereticus minister, a quo fuit collatus, cum non
cudat per regenerationis lavacrum deleri peccata, illud non contulerit in remis-
sionem peccatorum, atque ideo non habuerit intentionem illud conficiendi , prout
0 Christo Domino fuerit constitutum: siquidem cum in Gallia disputatum olim
juail , an ab praedictam rationem rebaptizandi essent baptizati a c alvinis tu,
S. Puo V, ad quem controversia delata est, minimi rebaptizandos definivit
Cuius rei ratio perspicue traditur a Card. Beliarmino, De Sacram, tn genere,
tb. I, Cap. XXVII, num . 13, ubi, exposito errore Tilmanni, et Chemnitii
asserentium Concilium Tridentinum in canone XI, sess. VII, De Sacramen-
fK ‘n Senere> definivisse, non esse ratum sacramentum , tusi minister intendat
1 * solum actum, sed etiam finem sacramenti, id est intendat illud, propter
mod sacramentum est institutum, haec subdit: <• Sed hoc merum mendacium
ut. ana tum enim m toto canone XI non nominat finem sacramenti, neque
1'a? °fi°Tter< ministrum intendere quod Ecclesia intendit , sed quod Ecclesia
u 6 Tj' Ecclesia facit , non finem , sed actionem significat. Denique
l0, raX\ 1 c°nstat; nam neque vetus Ecclesia rebaptizabat baptizatos parvu-
' ^pcagumis, nec nos rebaptizamus baptizatos a ziringlianis , et calr.inistis;
amcn !rtrf,is> omnes istos baptizare sine intentione veri finis, qui est tollere
n^i « quo est, quod Innocentius IV, in Cap. II, De Bapt.,
«t non ait!/ Va^^um 6856 baptisma collatum a saraceno, de quo notum
"itend C ^ lmmers tonem aliquid fieri, nisi madefactionem, dummodo
S C Cn* acefe» qnod ceteri baptizantes faciunt . Itaque ad praefata dubia
dftetutha*0-1 . ' " ’* ^ primum. Negative: quia, non obstante errore quoad
nir/i,, >a^tsmir n,m excluditur intentio faciendi quod facit Ecclesia. — Ad se-
lrm« *°™um trmo
sctanea S, C. de Prop, Fide, vol. II, n. 1392],
Cuna Romana
1025.
S- C' S' °"- (Constantinop.), 2 apr. i873.i
' Gl' «ono dii repuiarsi tcstimoni idonei e
ammessi a deporre snilo stato libero di quelli che v oaliono ***
monto specialmentc quando non si trovano enttolici? E 2 ■ '
potrebbesi con costoro presemdcre dal giuramento? ’
a. La quinta interrogazione da farsi ai testimone i an ni; . i
— aliquid datum, promissum etc. Oui4a mT '< !'
potrebbe omettere quando ,1 testimonio t persona distinta " “7*““»»
tere, cornei sacerdoti, o per la carica che Lticne come o / r “
ddle legaziom ed altri impiegati? ’ e' 8^ interpre;i
3. Ndla setrima interrogatione si dice si resbondprit nt . .•
extraneos (i contracnti) supersedeatur in licentia Contrai, ) ■ jStlmoni0) "«
ros Ordinant ipsorum contrahere nolentium doceatur deZor^a ,"rt
L esperienza ci ha dimostrim rh» a ai eorum stat« Etm.
Vescovi chc trovansi“pero^ tts^TnT T,*# «***
della Polonia. ’ L PUI PartIC°Iarmente da qutli
J, °rientali non r,,asciano mi *•
loro comunione vogliono nientedimeno Ie 9“.**' aPPartenendo aDa
Kco innanzi alia Chie^ ' r r* mrsi in matnmoruo con un catto*
Vicaria, olp^tlS 3^ T deve dlportarsi la Canccllerii drl
a. Si dnC . Pnmo caso che nel secondo?
rila.se i ati dall autoritA C*S° Sl dCVe ^ de* certificati di «at0 Hboo
si potrebbe ddI* S' dcvono rcs?[n%tK'
celleria e la sola ^ fc *****
5* * cr ultimo persone d™™ — j; r. > ,
che in Franci a e mnr°r egmssime di fede anche ecclesiastiche assicurano
Chiesa, se prima 1 mpt>.ssibile che un matrimonio si celebri in
maire dei luo^o. pei fr 3 ** :i)um 'uo§° d matrimonio civile innanti il
pure si richiederehh^ at*untIue basterebbe I attestato dd mmn , op-
6. Proposto a[ S Off** :.mf n*® <lue^° dell’autorit£ ecclesiastica?
ni loci) pro illis exteris ** . >hlo: /ln requiratur dicta attestatio (Ordins-
fuerint in lOCQ iteruJ * umcam Vi'i plures duxerunt ; et c contra si morbidi
mortem a dicto loco «m 1,‘<tlrimo,uu,n contrahere desiderant , ac amplnu P ''
Si domanda se cio debh !S?lSseri*Hi\ La S. C. rispose: Requiritur partte.
morta o H morto fosse IepV*ntendC^S* de^ so^° caso c^e s* dubitasse st h
consti tale gl imo c°niugc dd siinersritn nvvitpn anrhe uUHflii'1
morta o il morto foSS7w;!',lC‘murM ocl S(,l° caso cnc =>,
consti tale legmimiti s coniuge dd superstite, ovvero anche t|U
R. Ad i. Quoad primam au- i.aj
testes, de quibus in sincmli H 11 Par,or1ri quatenus constet acatholitt*
casibus agitur, esse fide dignos, nihil ohstari
1 Haec dubia rcinidu»»
PraeSCri^« C. S. Officii in insm a, Au* ,#>
U
s. c. s. officii
flUOminus eorum testimonium recipiatur. - Ad secundam partem, genera-
lia loquendo non expedire.
Ad '2. Ceneratim loquendo, negative, et ad mentem. Mens est quod
si attenta conspicua qualitate et honestate testis prudenter timeatur ne ipse
e!( huiusmodi interrogatione offensionem accipiat, posse idem interrogato-
rium omitti. '
Ad 3. et 4. cumulative: Curandum est ut habeantur documenta prout
de jure, et quatenus ea obtineri nequeant, supplendum eo meliori modo
quo fieri potest, habita ratione instructionis anni 1869 tR. P. D. Vicario
Apostolico transmittendae. Ceterum generat un vitanda esse matrimonia
exterorum qui sint destituti requisitis documentis. Tn iis vero casibus urgen-
tioribus, in quibus vetari sine periculo haud possit, quin matrimonium
ineant, qui ab cius adeptione repulsi turpissimis vitiis non sine publica
offensione sordescere, et quod ipsis imminet aeternae salutis amittendae
periculum in dies augere pergerent, dummodo constet de domicilio alteru-
trius sponsi, et factis interrogatoriis iuxta formulam (de qua in expositis
dubiis), supplicandum SSmo pro gratia remittenda prudenti arbitrio et con-
scientiae eiusdem R. P. D. Vicarii Apostolici ut praefati sponsi admitti
possint ad iuramentum suppletorium, idque ad quinquennium, durantibus
circumstantiis.
Ad 5. Ad 1. partem, negative; ad 2. panem, affirmative.
Ad 6. Affirmative.
Factaque de praemissis fideli relatione Sanctissimo D. N, in ordinaria
audientia eiusdem diei ac feriae ab Assessore S. Off., Sanctitas Sua resolu-
runes supra relatas approbare, ac facultatem, de qua in resp. ad 3 et 4.
uubium, impertiri dignata est.
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. II, n. 1399].
1026.
S. C. S. Off. (S. Bonifacii), 23 apr. 1873.
di ri *!!* r.e®°^ar^* qualora un ascritto alia setta dei franco-massoni ricusi
pu iar a, c si unisca in matrimonio con una cattolica? Pud benedirsi
m tal matrimonio?
diei tH^3 ^ decreto emanato gii per consimile caso il 28 Giugno 1S65,
1 lium v „*€I?ore «Quoad matrimonia in quibus una contrahen-
n*tis Can^cst'n*s aggregationibus per pontificias Constitutiones dam-
'tiamrn atrct’ ^umrn°do absit scandalum, Ordinarius, habita circumstan-
iudim ratl°ne ^ro casibus particularibus, ea decernat quae magis expedire
Uiuncrit. nvr^liim^ * * •
[Coi!
«nt, excluso tamen omni ecclesiastico ritu »
erianca S, C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1401].
Cf. N. ,
&oS,
1 i
338
Curta Romana
1027.
S. C. S. Off., litt. 26 nov, 1873
Nei prendcrsi ad csame dagti Emi inquisitori G an,,,. •,
lonsig. \ cscovo (di Burlington) suile Crcsirao ' hinn, 1 ^ 1
chc le difficolti elevate dal proponente So
ali imbarazzo derivante da mancanza di assistenti a nor / pratlCo< ««
2“f qua!e d“ due PaI™ designati contrsgga Ia' “? tt:
crestmando. E quantunque rilevassero che Mona. v.,‘ spmlm|t«
un metodo 0 con 1'altro prstico avrcbbc pl.o pZederAir * •
pur lunavi. non hanno i prclodati Eriri incontrsto dlST"**
sl medcstmo ii sequente partito, cioe quello di disuorre in Z S“SS'n''
mandi per sessione, attribuendo a ciascuni nno A? a n C^Iesa 1 creil
maschi, cosi per le femmine Ocrni qp46'ft ■ , .Cl due Pair*ni come pe
conda della capienaaTnTc 2^2 Z " Sch'"mbb' « chie» , l
cresimandi, putt di « <“ L ’ rZ nUmcro d«ermin.„i
il Veacovo o da at o Z „1? P‘U,\C pnma dell'aid°"' mm*
rendere awcrtiti sii astanti che n ' qu.? cbe s;lccr',otc assistente doirtbie
4 Tizio, Ia matr na t Caia* i aS T ’ Se“IOnC !l pa,riTO d« «*»*
dei cresimando Per Ia ee Z csclus,vame1" d«bboi>0 toccare Ia spdl.
dovrebbe annunaiatsi che il patrino hT7' “q° S,CSS° “**
alternati vamente per le altre^; * ‘ ’ tr,na Sempronia, e cosi
numero dei cresimandi A °m ^uante ne occorrono ad esaurire il
solo individuo che in difetto ?P?ra2.‘°no kastcrebbe 1'assistenza di un
Probo, il quaIc * ' * 6 t° f ecclesiastici, potrebbe essere anche un \m
dei cresimando' do- r^hl 3 ^ e ntira biglietto dei parroco dal genitore
patrino designato i„ ciascun’ , “T"'' "°£" “ ciascun0 di essi » «* 41
a stabilire un ordine nor ^ sessione- O questo, od altro metodo valevolr
niente. P ftl senza meno provvedere al temuto ineorve*
Qticllo pero su cui v,nr\i *i c
di Monsjg. Vcscovo si > V n Conscsso che sia ri cilia rn.it a ratten/iai?
cui si fa parola. nel Condar duC patrini Per > cresimandi Ji
come regola generale ,T - i * Ua tim0ra non potrebbe adottarsiipprts*
siti giudicata tale d ii n« a,ncnte pu6 tollerarsi nei casi di precisa swi*
stesso Concilio c niu rh Cnte ar^'tr‘° dei Vescovo, come apparisce da!! >
dai decreti della S .^a^a rubrica dei Pontificale Romano?
avertito che potendoti ? Cnunatl in proposito. Cosicche dovra esser egli
ai,cre comodamente un patrino per ciascunoop^
' ,altern ma trinae q^pl “ g"erc ciebcnt saltem purini qui pro pueri». *»
* Con firma itioni,. tempore Eoi.? SUnt aelhlb'n^e in «dminiitntfone uav&*
* Ti.™53 ‘ DlfBcuJtas in eo Cit quod confimundorum frontem inungit? (Cone, BiJw.
* „ c eneorum, vel alinrtim riptcr mngnum confimandorum numecunt, e[ absfr
in CO est aurui irontem mungirr i^or
• r„ , encorum, vel aliarum nermnr» '^!l'r mr|ifnum confimandorum numerum,
■ « tos-ii d' ut unus e patrini* t*i j1' : * JStoretTI possunt adiuvare, impo^i^1
c cognosci non poterit qUj tint C3.*!Cilltriatos pueros tangat, et alter alio*
*lut intra se cognationem spiritualem contrar*11
mi duc cresimandi, non dovra permettere che dite soli patrini
jfveri per tutti.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n 1408].
facciano
1028
S. C. S. Off. (Columbi), 14 ian. 1874.
1. An invitari possint haeretici, schismatici nec non infideles ad nuptias
inter catholicos, vel mixtas quae licite contrahuntur.
2. Posauntne catholici interesse quovis modo nuptiis haereticorum, schis-
maticorum, ct infidelium ; vel etiam iis nuptiis quae illicite contrahuntur,
valide aut invalide, ab uno ex istis cum parte catholica.
3. Quibus cautelis et conditionibus tolerari potest quod catholici adsint
heterodoxorum funeribus?
4. An haeretici, schismatici et infideles invitari adimttique possim ad
catholicorum funera.
R. Ad 1. Tolerari posse, accedente rationabili causa, ct dummodo nulla
interveniat communicatio in sacris, et scandalum non sit pertimescendum.
Ad 2. De regula, Negative. Tolerari tamen posse ut catholici huiusmodi
nuptiis civilis officii causa tantum adsint, semoto scandalo, et quovis per-
versionis periculo, et ecclesiasticae auctoritatis contemptu.
Ad 3, Dandum responsum sicut responsum fuit ad 1. dubium Vicarii
Ap. Kentuchicnsi sub fer. IV, die 13 Ian. 1S18, 1 additis tamen post verbum
? vibuscumque eiusdem responsi quae sequuntur: et non agatur de exequiis
r*?r< civilibus a qutbtts ad incredulitatis ostentationem, et in religionis contem-
pium, quilibet sacer ritus et minister consulto excluditur .
Ad 4. Satis provisum per responsum redditum fer. V, 10 Maii 1753. 2
uno Ap. per epistolam significetur: 1, Improbandos esse et, uti par est,
pni enter adhibitis etiam ecclesiasticis censuris, reprehendendos esse fauto-
r« c. promotores mixtarum nuptiarum, quae spretis, vel insuper habitis
outiorubus, absque Vpostolica dispensatione contrahuntur. — 2. Urgen*
“um nc haeretici, aut infideles, in cadaverum fidelium humatione, cum
- tt praesertim clericis quoquo modo se immisceant.
I ' ectanea S. C. de Prop. Fide. vol. II, n. t+io].
In
1029.
S. C. S. Off., 17 mart. 1874.
^seguito dj lma communicazione fatta daJPEfho Penitcnziere Maggiore
on * ^ S' Padre di doversi prendere nuovamente ad esamc da que*
Pretna 1 articolo, sc cioe nei rescritti per dispensa dnll 'impedimento
r: ..
*■» 1
340
Curia Romana
di mista religione dovesse omettersi o conservar^dl^
dalle censure quando trattasi di matrimonio contra tm ■■ a Uss,,W ■
stro cretico o scismatico ** ««* < *
dccorso anno nsolvettero che fino a tanto che non s a ? 1°?^ *
abbia a conservam nella formola Passoluzione della cem!lr ° ‘! tisok
parahzzata fino a nudve disposizioni ia risuluzione lr^ dc rin*<
Xnquanto poi alia riscrva della detta censum JLT V™***^,:
alia S. Sede, osservandosi che, anche quando si danno le facT"
ai \ escov 1 di dispensare nei matrimoni misti si ocm* .. °,a
praevia semper absolutione a censuris, et impositis L™ ,St*™.pre la
rn atnmornum contractum
gazionc ad assolvere. ' cfle lmP«rta dcls-
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, I+12,
1030.
S. C. S. Off, Instr. (ad Vic. Ap. Sutchuen.
3 iun. 1874.
Orient.),
Difficultatibus atque angustiis in quibus -nemus A T
tunc cum urgentibus trravU«;m;, r 1 ■ cplus A* 1 • versan exponi,
interpellare priusquam altera adtunctls, 1 compellitur infidelem «mitigem
ab Emis PP. Inquisitoribus C catechumena Baptismo sanctificetur,
Litteras iidem EE PP manH era mature perpensis, per praesentes
esse instructiones hac sunpr aruPf tI^1 responderi: Regulariter servandas
Suprema S. C. feria IV ^ a ?? atas’ Praesertim resolutionem ab hac
faciendam esse post baptismum j" ** l8j59 edltam* scilicet: fnterpelktuntx
temporiae {«reoMrum^^r3' SC^° an^madvers*st quae ab A. T, locorum,
norum ad fidem conversionp^i*5 enarrantuL scilicet quod ad catechume*
nullum aliud supoetat m »1 ^ ** ,oruni(lue spiritualem obtinendam salutem,
interpellationem, vel etiaC ueque alia pateat via, quam exequendo
cum effectu baptizetur* 3 03 dlspeilsan^0> antequam catcchumenu?
prospicere cupientes, cernuemm Tk: “ ta.m gravi versantur discrimine
nsdem positus in adtuncth tlhl ^pcrtiendam esse facultatem qui,
tas ante Baptismum: adeo 9Ut" anKust''s» interpellationem exequi permit*
perseverante, pars fideli* Bapt'smate. et infideli in suo discessu
pp* EE. indulgendum esse * ^ ^ Va^*de aBa votlt transire possit. Itcmque
dispensare valeat ab intern fenfUcrLmt- ut A. 'I'., iisdem urgentibus causis,
cum pars infidelis absens6' a^°ne ;intc catechumenorum baptismum, tunc
‘gnoratur omnino ubi degat, vel ob magnam
, civile „ -i 1 dl.cil;’pen'a nei cui jn . * ‘ Sc s‘a recolare la prassi tcnu« *w ^
S. C S° raUtr" Protea tante, di w ^ontrntto matrimonio avanti il
t rr wcu fuerat* Omit *jC C partl contrnenti dalle cenaure incort**1
Cf. N. 9SI. • On»Uf»datn m9 abto(ut{onan a cmIurij
S, C . S. Officii
34»
distantiam nimis incerta ac nimis difficilis evaderet interpellatio. Unde in
a|i necessitatis casu, ac rarissime, exarato prius processu summario quo
pIo omni futuro tempore appareat illa necessitas, concessa dispensatio ab
co qui tali pollet facultate, atque baptizato catechumeno, permittas ut
ttiam is transire valeat ad alias nuptias cum persona tamen catholica
Igitur, relatis omnibus su pramemoratis SS. D. N. Pio PP. IX, eadem
Sanctitas Sua quoad matrimonia hucusque inita, in quibus ante baptismum
facta fuit interpellatio, vel ab ea dispensatum absque praevia et expressa
S. Sedis facultate, benigne declarare dignata est quod coniuges de quibus
agiiur non sunt inquietandi. Quoad futurum vero, Sanctitas Sua pariter
dementer annuit pro gratia, qua interpellatio fieri valeat ante baptismum,
vel ah eadem interpellatione, in gravissimis expositis adiunctis, dispensari
pro quindecim casibus.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 141 q].
1031.
S. C, S, Off., litt. 4 iul. 1874.
II dubbio proposto da Mons. Vescovo di Nesqually; Se, cioe. come nei
etalmitoui nust: cosi nei me/ trinioni tra cattohn ed tnfedeli sumo permessi i
baiaii 0 proclamaztom e stato risoluto da questi Emi Inquisitori Generali
nella Fer. IV, 1, conr. coi seg. decreta: Posse fieri proclamat tones in matri-
nomis de quibus agitur , quatenus Aposiolicci dispensatione contrahantur ; $up~
fiaui tamen mentione religionis contrahentium. £ mente pero dei prelodati
Emi che questa risposta venga accompagnata a Mons. Vescovo con una
lettira nella quale gli si dica che potendosi dalla Curia, o da ehi per essa,
•^artare Ia liberta dei io stato dei contraenti, osservando le norme prescritte
*blb s. m. di Clementc X colla Istruzione dei 21 Agosto 1670, 1 sarebbe
pu espediente, almeno in alcuni casi e circostanze, dispensare dai detti
,inn‘ per evitare il pcricolo di ammirazione e scandalo, il che pero vuolst
nmtsso al di lui prudente arbitrio.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol, II, n. 1417].
1032.
S. C. S. Off. (Firnian.), 8 iul. 1874.
y i‘. Pu® Pa,"te I ridentinac censurae a Piana Constitutione ( Apostolicac
in ° ^°n firmata e adhuc vigeant; quod idem est ac quaerere an peccans
rnatcria ct Constitutio Apostolicae Sedis, et Concilium Trid. attin-
!ri ^upliccm incidat excommunicationem, alteram Romano Pontifici
1 Cf N*.
' Cf. N.
7*i.
S5J.
342
Cuna Romana
specialiter reservatam vi supradictae Constituti^
reservatam vi Concilii 'Indemini, et proinde an h a'tCram ^Pk-
usurpatores duplici innodentur excommunicatione orum eccIesiasticoTu
*• » *\ n GUI tinillni nn L ,
"a * * 7' "" — '-v**«iAu,jaiaifIOne
-■ An tJlu emunt ecclesiastica bona usurpata ab ,,
urpata ab usurpatoribus i
inciii
Ir-0"'” spcckli "'°d° —« in An. X,
R. Ad . . Negative, «d subiici «nTura« ' «*• XI.
Pontifici in Const. Apostolicae Sedis , Art. „ * °d° rMer^e Rom*
* d z. Detur ea pars instructionis datae R P n P ■
exphcativa (23 Apr. 1S73) prout reperitur in i U s' pPl^°P°.
Ad 3, Provisum in praecedenti 5 5' PenUe»™ria etc. >
[Collectanea S. C. de Prop Fide v„i n
S* Sedis, vol. IX, p. 330, 33fj. ’ ‘ 11 * n> etiam fc.
1 033.
S. C. S. Off.( 25 nov, 1874.
“< rnonia,!um ««bewtaam
2. An idem diccnihim l l ? ' vd. ut vera «nfeMionalit
bus excipi solent confessiones ad ^ormam eorum in qui-
tur confessiones muiierum dtfrenrit * ^ f «lustralium, in quibus excipiun-
vatorii, ritiri. egentium in locis quae vulgo dicuntur tau*
sint solum quoad monfaleq^^V^1! contc^lon*BX utrum talia censendi
quoad altas mulieres extraneas e^cntes in Pracdictis locis, an etiam
rCoUcdci‘aneadsb'c pr“u! ‘ «P°nuntur: Affirmative.
b. Sedis, vol. XXTV n - crP ^*de’ vo^‘ n- 1424. — Cf. etiam Acu
WfcJ v 1 p. 70SJ.
"%3
)*rT
*~-4
- Pine dei queito. in q^m0,;“rrir‘.' “ r«nww«n»...
'2 11 *?** la delxita licenza n / ,H,n«>rnni Ia scomunica riservatj. ..... .
„ divc^ C, ° b ConiPrarr)no dat P*r COntrmt° > *>cni ecclesiastici d* i pnmi -
caj ' niPctocchfc proscindendo tj,n° llt’Urriatorc* non poteva essere risoluta in *
dall» Co t* ! cenaura num XI di In' ‘ll,Mrc ae inqualche modo il caso di cfit
'in Comorr U2l Jt’‘J olicat Stdit « V sPrc,^: modo riservate al Romano Potito
1 Trento e rtr 1 chiara dwposizione n"n Pui» perA coder dubbio dw e
' m pteno Ve"*a QolP'u° dmfc ^ 1 ' **•**' *a' * Rtp dd QT‘Ii0
■ comervate , ^0rza ddfa qte«9a ' . ' a Ceniur* in detto luogo inflitta, k W
''«"«fl» ,£«•»**. 'mpo.ic dX”™,1' «b. »1 s
1 iSO C-onciIio, c sono egualniente *l Roi*1-1
343
s. c. s. ojjuii
1034.
*
S. C. S. Off. (Vallisprat.), 2 dec. 1874.
Se per ragionc di scandalo o di ammirazione si possa giammai celebrare
b seconda Messa dopo la prima quando gii 6 stato infranto il digiuno.
R, Negative.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 1425].
1035.
S. C. S. Off., 2 dec. 1874.
An catechumeni confiteri possint sacramentaliter antequam baptizentur
sive absolute sive conditionafitcr.
R. Quoad confessionem ante baptismum absolute conferendum, nega-
ik(; quod si nihilominus catechumenus velit sese confiteri, instruatur* id
nullatenus haberi posse sub ratmne sacramenti, cum nequeat absolutio
impertiri, ntc teneri missionanum ad secretum servandum. Si vero agatur
ue it> tjui debent baptizari sub conditione, tunc poterunt ad maiorem fun-
ctionis ecclesiasticae facilitatem prius audiri sacramentaliter quoad eorum
culparum accusationem; deinde post collationem baptismi sub conditione
confessarius, iterum reassumptis per summa capita cum poenitente iis de
quilnii iam accusationem lecerit, absolvat sacramentaliter pariter sub con-
ditione.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n, 1426. — Cf. etiam Acta
S- Sedis, vol. XXV, p. 454].
1036.
S. C. S. Off., instr. (ad Ep. S. Alberti), 9 dec. 1874,
Delata sunt ad hanc S. C. dubia de re matrimoniali ab A. T. proposita,
jUl us [rtatUre perpensis Fmi FP. Cardd. Inq. Generales per sequentem
etioncm respondendum esse censuerunt:
j lce^as; Barbari infideles, quibus Kvangelium praedicamus, nullum
^eunt matrimonium; copulantur, ita dixerim, ad experimentum, et lioc
_P~®ncntuin est quodammodo perpetuum, neuter enim solutorum huius-
njmV'm,*U^Uni sc alteri obligatum. Vir nullo adbibito ritu femi-
-uscipu, verius emit, dato enim dono patri, vel, si hic desit, primo-
‘0pm° Ult ProPf*etar>° puellae, haec, velit nolit, evadit concubina, man-
Joc^m noVl 3U* domini. Si ipsa est morosa, pigra, infirma valetudine,
j;t f f* .ural solum tamdiu donec vir melius nanciscatur. Si vero se pro-
1 annis °rit)Sar*1 amabilem, specimen protrahitur: at duobus ve! tribus
ransacti^ in sterilitate, vel reiieietur, vel torum cuni alta corrtnuinem
344
Curta Romana
- uauwu.. v^uimuuanonis perpetuitas non efficitur r, ""
«timo ve! octavo anno convictus, susceptis n .P pe Certa a v
. eorum contractum alium non esse ab herili Nihilb*
nuhi dato a catechumeno, Quem de _SdtlS apparet «c res^
— ULU111 euium non esse ab herili >m*‘0J
* d«° » catechumeno, quem de *»«*• a
- Quare interdicis mihi ea ,uae /aas tu Z Z PCrraU'Ma r'P^i
‘ hodie »»" 'eam libi non Lhfac^T elT AsW“ »M
* esi 'Sltur cur mihi vitio vertas eam dem asLut; ■ mrww» /«*&• ,
“est apud istos barbaros non inveniri matrimon-*0”*”** ^rg0 indubia
“ matrimonii vel naturalem. Nihilo tamen minus 'n^’ SaltCm COnfriCTl
* vitae consuetudinem retinent ab annis iuvenilibus T™,! c
manebunt, quippe mter se amentur, filios habeant ^ d V“erint »
" Via caperent incommoda. Sed dicam iterum * ’ 1 CX separat>Me «
« gum se habet matrimonio iunctum eo sensu
i. Hoc praemonitum Emi ]>atres consi deLtL tum
dubns pr°xime inscquentibus, nonnulla in mtl 314 ?we
esse censuerunt; ac primum, cum aoud kt- ^
monu idea et status quales A. T describit SJ.nlCS e,usrnodl sint mair
toe nuptui tradantur, polygamia vieeit i’ P C — ^uandoclue etiam int
disrumpendi connubia, nuflo LJ2? L n?°' mUm tama sit facifo
** esse coniunctiones^ontubcrnales' vd ifeius 'IZ *** *+•
graves subesse causas cur non omn 1’a P ' ,ldtj|tCnnas- * P™nd
menta petunt, voti compotes fiam. nf f"Tp ” COniu^d- *■*««
rom pemiciem, et in primis P(.m« t u tantam miserati animi
commaculari, perinde aC infidele hu,usmodi turpitudine ac libidm,
tas, etsi probe cogn i tu m habeanf8 ' 5U0<IU' *•
possum, quin eosmaris Z, "“/“"^orum zelum, facere timm n.
ejiudine matrimonii sanctitit ,S“Ut CXCItcnt ed inculcandam in multa solli-
ceptum vQuod Deus conitin w’ PraeciPue vero naturale et divinum prM-
2. Ceterum haud ZT ° "" **** " (Matth. XIV, 6).
constare * aP"“ ““ —
mmatim coniunctiones essi> ^ natUrae* omnes et singulas indisen-
nuptiarum notionem e,„, im™> quamlibet ut confusam
mentibus penitus excidis ^nC lScnnrdn‘8 a concubinatu a barbaronim
legitimus torus denegetur ^ c quidem vera iudicium quo alienae genti
investigatione, et innitar * Pr° Crn nccpdt* n*s* praehabita diligenti morum
secus attendenda est nra ^ °^0rtet 8ravribus argumentis in facto positi
quovis populo clamat ‘ _umPtio furis; illis enim deficientibus, pro perdii®
nuptiales tabulas: ait enim a**’ lpJae *n 0mnium cordibus primas exculpsn
" na tu r aliter ea quae leoic P°S[° ,s: " ^,lm gentes quae legem non habent,
sibi sunt lex. Qui ac’u|U, eiusmodi legem non habentes, if>?:
(Rom, II, 14). Qny Q ' Unt opus legis scriptum in cordibus suis
ptionem adductae connuhii 8*PU lpKas nat*°nes quae ad extremam corru-
3 ‘quot jn quibus non est ,lura Penitus obliterarunt, semper reperire li«;
adeo diminuta naturalis ;r r ?bsc,tratum lumen intellectus neque
3 ■ Praeterea * ifislSS* ld vir,utem?
tx parte * ntur ca qtiae cx parte data oper*!
stU cx parte tetigisti r ca ^tJac cx Partc G
patet aliquam
mati
S. C. S. Officii
345
notitiam cos habere, nam quadantenu* norunt coniugii naturam, causas
j ^que. Et de natura, omnia quae dc eorum coniunctione habet relatio’
quamdam praeseferunt maris et foeminae maritalem coniunctionem vitae
suetudinem retinentem. Sic cum dicas a barbaris coniugium eodem
plane loco haberi ac contractum herilem, hoc ipso aperte profiteris ex
torum mente nuptiis vim inesse cuiusdam contractus naturalis, easque
naturalem quamdam praeseferre obligationem et vinculum; pactio enim inter
Jominum et servum pertinet ad naturam.
4. De causis vero, prout docet Catechismus Rom. « prima (matrimonii)
ratio est, haec ipsa diversi sexus naturae instinctu expetita societas, mutui
auxilii spe conciliata, ut alter alterius ope adiutus vitae incommoda faci-
lius ferre, et senectutis imbecillitatem sustentare queat (P. II, c. VIII,
n, 13), Atqui, ut nihil dicamus de adiutorio mulieris quod ab istis adulte-
ratum versum est in servitutem, Hcct miserrima sit foeminarum conditio,
aitamen relatio pluries testatur uxori a marito alimenta praeberi; narrat
mulierem sterilem non semper missam fieri; a polygamo sustentari quoque
uxorem ve! concubinam aetate provectam et infirma valetudine, ac idcirco
plerumque a toro reiectam; exponit viri et foeminae mutuum amorem, et
hunc dicit separationem difficilem efficere, et indicium esse societatis per-
petuae. Ex quibus proclive est intelligere, eos agnoscere obligationem
dendae uxoris, neque omnino oblivioni tradidisse naturae dictatum, nemo
unquam cantem suam odio habuit, sed nutrit et fovet eam (Ephes. V, aq),
5. Quoad alteram causam, neminem latet prolem alterum esse matri-
monii finem, et e contrario in contubernio de filiis procreandis plerum-
que nullatenus cogitari, atque eo unice spectari, ut vacetur libidini Ronum
prolis est principalis matrimonii finis » ait S. I homas (tn I V Seni,, d. 23.
q. 1, a. i, ad 7); inde Angelicus idem Doctor colligit discrimen inter con-
cubinatum et matrimonium: « Quia res a fine plerumque nominantur tam-
quam ab optimo, sicut coniunctio matrimonii a prolis bono nomen accepit,
' I304' per matrimonium principaliter quaeritur, ita concubinae nomen illam
*■ coniunctionem exprimit, qua solus concubinatus propter seipsum quatri-
lur [ibid. a, 3, quaestione 1, r.). Age nunc, quis inficias ibit istos barba-
ros in nuptiali foedere intendere quoque prolem? Dicebas enim mulierem
sterilem altero vel tertio anno a nuptiis initis vel reiiri, vel pati debere tori
“««i *'beris susceptis, vix ullum superesse dubium de convictus perpe-
filios in causa esse cur separatio evadat difficilior, et de prolis alen-
e studio eiusque educatione plus semel mentionem iniicis. Verbo, uti
sienhtas est una dc causis repudii vel polygamiae, ita proles fovet coniugii
u,)itatem eiusque indissolubilem nodum; ex quo barbarorum coniici p°test
not,lta de matrimonio. ^ ^
* fco qua facit etiam quod non sint cx toto ignari legum ad quas
■ /!?*c ^0cdus est iungendum, earumque quibus reguntur societates con-
83115 ct Paterna. Sane ex his quae dubium quartum et quintum late dis-
? dc 'mpedimemis colligere est barbaros esse alienos a nuptiis coniun-
ux * ^ratrcs inter ac sorores, nedum in linea recta cognationis, Qu
'iiuquana viri ancilla habeatur, ostendit esse quidem exaggeratum
346
C uria Romana
p que detortum, non tamen ignotum naturae dictatirnT^n W
que saepius confirmatum mulieres subditas esse viris sui ", * 1 etro h»
habet. I raduntur filiae a parentibus quandoque renuent U lerdomUi^
tas paterna exprimitur. Et hoc ius patrium aliquatlnuf ^ ibi aucto
postquam filia viro tradita fuerit; mulieri enim inteon. S pCr$eVe,rat «a
dere, si pater vel fratres partes eius tutantur Brevi vir & v*ro
tamquam pater materque familias. Ad haec saeoe mJL f°emina sistu
qui, eorum convictus vel societas, nec non relationes ^monmtur propi
est notionis familiae; immo si pater desit nuelhm !?' q d novo iodjt
natu, qua in re vestigium apparet iuris primogeniti «uo h!U1 C°IIocat m
ritas quodam modo transmittitur, et prospicitur fW/r. 1C Paterna auc:
unitati; familiae vero notionem constare posse sine ap** Conservat|oni ,
monii, ne m cogitationem quidem cadere potest ^ **** m
7- Neque in contrarium facit ouod hirh->t*; . .
utantur caeremonia, et vir emat mulierem- mm * P.tGndo conin™ ^
apud barbaros et infideles, ad essentiam non n *?mn,tates s<b nuiira
una naturali lege inspecta etiam »;n >'ir *• Pert,neant niatnmonii, qua
quoque « nuptiae fiJLrcoeinp
Quod vero puella in matrimonium detur qu imvis ffi '
ut, cum contingit huiusmodi casus nupt^sint irV *?? ***
sensus, sed argumento non est 0les mnt ? qUoad deeit COfl'
Concludendum ergo immerito contrahentes esse contubernale
ideam contractus naturalis «BriS’^, t™ ‘‘‘“"i—
iuncd0„re,Z.i ^ “ *T *6tMm sententia- barbarorum»..
•amc„ “‘S Zh .‘'“T*"" *‘K"n' ^ matrimonii, nnrn»
diffusam con.u«tnrim.m d,SSolubill,a". « lo"Sc ■*»!»
nuptiales omnes pactione» consentaneam, seu, quod eodem redit.
matrimonii. Verum A T T' V,tmtas mrentionc contraria substantia
et non deductum • °ptime novit, hunc errorem menti inhaerentem,
disertis conceptisque v!rhUm’ ,matrinlonio non officere, ut saepe saepi»
proposito ab Episcipo Bosnrnsi “ Ansh & C" “ n“mina,ira d"bil1
«inter catholicum et srhi»m *■' t Slt validum matrimonium contractum
" vel solvendi matrima • um fiaercticum cum conditione foedandi,
«sint deducta in pactum * °Clobris anni 1860 respondit: «Sito
«sunt nulla: sin ilit.f ’ un' l3ta intentione sint contracta, matrimonii
lib. rj, c. 23 n ^ ’ sunt valida ,) (Apud Bened. XIV , de Syn. dm,
9* Quod eu tcni rn^trim # i „ *
sum ex formula qua aj °nia lac conditione vitientur deducitur in uni^
ex adiunctis remotis Sed consentitur, vel ex adiunctis proximis w
neum esset hoc loco diss C °rrnubl et adiunctis proximis supervsa-
tem tota concluditur numi^ f X *^a. en'm emptione qua apud istam g*8’
partem: proinde restat ut -'V* oederis ratio, nil coniici potest in ne,1,rin!
interdum huiusmodi sun/** *° habeatur dc adiunctis remotis.
puta si constans vigeret et p C Ina trimonii nullitate vix dubitare s
lera 's consuetudo permutandi vel prosti
S. C. S. Officii
347
uxorem, certa redeunte falsorum nummum solemnitate, gravissima sub-
«set causa, quare supponi posset barbaros gcncralim in matrimonio copu-
tando pacisci saltem tacite conditionem aliquam eius bonis repugnantem
Sfd ea quae in relatione afferuntur, sive singillatim considerentur, sive
collectim, tanti momenti non sunt, ut contuberniis accenseantur omnes
istincte barbarorum coniunctiones.
io. Et re quidem v era quod pars infidelis recuser renovare consensum,
seu consentire ad nuptias perpetuas, hoc est concubinatus indicium, sed
non probatio; non enim agitur de mattimomo conjungendo sed de coniun-
cto: ac si secus esset, contubernales essent existimandae omnes infidelium
rt haereticorum coniunctiones, qui cum matrimonium dissolvi posse per-
vasum habeant, libertatem et ipsi retinere volunt ad alia vota transeundi
nec aliter sunt animo comparati ac barbari istius regionis. Neque consue-
tudo nuncium remittendi uxori quovis pene ex praetextu, aliamque susci-
piendi, ex sese convincit omnia foedera infici pacto contra vinculum; quam-
vis eadem esset nuptiarum conditio apud Romanos aetate S. Pauli, Aposto-
lus tamen supponit iusta ct legitima matrimonia inter infideles copulari
[I.Corinth. VII). Illud sane primo aspectu gravius, quod ait A. T. barbaros
seconiungere, ita dixerim, ad experimentum ; nimirum si compertum txplo-
raiumque esset hoc errore illos teneri, prima nuptiarum tempora esse veram
propriique nominis probationem, causa esset diligenter examinanda, quippe
bimui spectatis aliis quoque adiunctis, satis firmam suspicionem daret cuius-
Aim conditionis indissolubilitati repugnantis, sed, aliis omissis, cum propo-
sitio illa semel iterumque moderetur temperamento, ita dixerim, abunde
ostendit rem non adeo liquere ut dari possit sententia decretoria,
n. Omnibus igitur perpensis, palam est praestitui non posse generalem
regulam, ex qua, nulla in casibus particularibus inquisitione praemissa,
mitrnnonta infidelium istius regionis, et eorum catholicorum qui in eadem
ignorantia versantur, haberi debeant veluti mera contubernia, sed in sin-
p!is casibus instituendum est examen circumstantiarum, et modi quo con-
'ugium pwnitus fuerit initum, tum eius diuturnitatis aliorumque acUuncto-
rutn quae accesserint.
Itaque si ex praehabita inquisitione constat dc concubinatu, nemi-
ntrci hiet cx catholjca morum regula concubinas ad baptismum non esse
..nuticndas nisi prius sese reipsa a polygamo vel contubernale separaverint,
i iero difficilior aliquis casus occurrat, consulendi sunt probati auctores.
'u^ si nihil apparet contra matrimonium, et aliud non obstat, profecto
est conterendus et qui ad christianam religionem vult venire.
111 catJ®& in incerto relinquitur, et neque separationi sit locus, neque
^ fnahiu partis infidelis consensus renovationi, item qui petit IJaplismum
aphzandus, idque duplici ex ratione:
^'3' "In re dubia in favorem fidei pronunciandum esse constans regula
an Benedictus XI V; 1 jam vero clarius est quam ut dici oporteat, in
f i- P.D. Gugliclmi, Conjjrcgavior»* S, O. A««sorcrit, Jie tS ^S1)
N. 418,
34®
Curia Romana
his adiunctis favorem fidei postulare ut af*»».,,. — ■
Novit A. T hauc S. Cong^atione JUr .n^Hr^1' ^
casu quo polygamus infidelis a christiana religione amn ^ ^
eo quod una ex parte haec unam tantum concedaT^ ^ ^
parte die vel retinere velit iustae uxoris loco SSf Cm> ex «to Vfl
non est prima uxor, vel aliam ducere (quae tamen i? ,f peIIicibus -
ctatur); si de valore matrimonii prudenter d ubi lgl°-emaniP,i
hanc ei potestatem facere. lam vero in pari dubio '„P' ■ * m,ssiona™
S& “ a
18 Decembris anni' jjjji aTlG p"T \^riu m°Ap O ™ Jh
data m haec verba: « In dubio standum esse Cmrii
icet autem ab hoc principio aliquando recedere a * rmt^‘,nolli,
mmtrum fut plerumque conti n«it in mJ - T'Um Slt' 9^
* ^ de facto utrum mfideliuf«) <3
«nec ne; nihilominus hoc etiam in casu non Uent unquam contractum,
* principium contrarium. In mimis en^m v- f ,CCmtmuo Prope™^
" nium dc cuius existentia missionariu - ) KY*dcndum e.st. utrum matrimo,
"dere merito possit. Hoc enim si conf ^ P°SSCSSlonem P™se obter,-
B caretur standum ei esse oro inv.r r S ’ pcrperam a missionario iudi-
-m, donec dc "" ‘’°S“
■ <& j: %£•?** * ***
«etsi indoles barbarorum ad v ! °nt0> reylVi3cat necesse est: adeotju*.
' proclivium, formidinem ae d °CU ,inatum ma?‘s quam ad matrimonium
debet tamen de non immerito ingerat, noo
Standae ihatrimonium ™ivarf •*** "n° ***** esse, ut, si circum*
neque stet per mulieror» °V:iri ^mrlique ex parte certum fieri non sinant,
«eam a baptismo removeat^!* ap5*smum, ut dlud non renovetur,
«se gerere debet auem,j ’ * ^Ue . omni aditu salutis reficiat: sed ita
" matrimoniis christiannn c Vm 1Uxta sanac doctrinae regulas in ipsi-
aliquod deprehendatur irT r”- S° et* ^ovit sci,icet A- T- quod si fiubium
rin bona fi<le sit, et comm * 1CUIIJ!? insl limonio circa validitatem, atque ille
* autem idem moneri absoi^1 IU !C'° Vcrus coniux existimetur, non possit
«silendum esse, illumaue ‘ C,^ravi abcluo periculo, communis doctrina «t,
era mentis esse removendum °\? r dc /ehnquendum, neque proinde a«*
tds removenda erit a h f iU to *61^ur minus in paribus circumstan-
11 maior sit baptismatis ner ,Sr.nate mu^er> quae illud postulat, cum multo
sua ^pna fide relinquend 0851 ,M| quam ceterorum sacramentorum, sed ir«
cessatione periculorum 3 onec °Pportuna oriatur occasio, sive c*
,<ad catholicam reIi«Wm • Wtur» sive ex conversione ipsius viri
‘ certum laciendi». ’ naatn®Onium illud per renovationem omnico
*6* Ut autem animarum t
Zc ils sd secundum scientiam (Rom. X> *)»
cr 1024
u
tt
it
1
5. C\ S. Officii
Erhi PP ni)l* absolute dixerunt in his et id genus casibus baptizandum
(sse, sed non semel addidere si nihil obstat , quo temperamento illud in
primis cautum voluere, quod notatum invenitur in praedicta instructione,
It etiam rei praesenti adamimim convenit. Denique hoc etiam ab Emis Patri-
bus animadversum est, missionarios ita in praeconccpta opinione defixos
uderi quod maritales omnes coniunctiones infidelium istarum partium meri
concubinatus dicendae sint, ut sollicitudinem omnem gerentes de modo,
quo ea mulier quae baptismum petit, in vitae consuetudinem a viro rece-
pta at, nullam curam videantur habere inquirendi, utrum eius vir cum
alia muliere adhuc vivente iustas nuptias ante illam inierit. Itaque de hac
etiam re monendos illos voluerunt, in hisce casibus prudentem primum ac
sedulam, quantum fieri potest, inquisitionem necessario praemittendam esse
utrum vir infidelis ante nuptias cum muliere quae baptismum petiit, vero
proprieque dicto matrimonio cum alia quae adhuc vivat coniunctus fuerit.
Quod si ita esse constiterit, praedicta mulier non erit ad baptismum admit-
tenda, nisi relicto viri infidelis contubernio. Si vero id plane non constite-
rit. inspecta praesertim eiusdem bona fide, iisque omnibus quae hactenus
dicta sunt, in possessione sui matrimonii, prout exigent circumstantiae casus,
relinquenda erit. Opus autem non est monere A. T. quae hoc et superiori
loco de muliere dicta sunt, accommodanda esse etiam viris, prout ferunt
casus. tM jH ju ...
17 Generalibus hisce regulis specialis consideratio est addenda quuad
casus quosdam ab A. T. obiter commemoratos, quos, utpote non modo
graves, sed singularem praeseferentes conditionem, piaculum esset tacitos
praeterire. Ait A. T. a septimo vel octavo anno convictus, pluribus liberis
susceptis, cohabitationis perpetuitatem effici posse certam. Coniugcs occur-
rere, vitae consuetudinem retinentes ab aetate iuvenili, et qui, quoad vixe-
rsnG in ea manebunt, quippe inter se amentur, filios habeant, et ex separa-
imne gravia caperent incommoda; scilicet huc spectabant Emi Patres decla-
rando, examen instituendum esse non solum circumstantiarum, et modi quo
* *
conjugium primitus fuerit initum, sed etiam eius diuturnitatis, aliorumque
adjunctorum, quae accesserint, videlicet prolis, mutui amoris perseverantiae
tl 'ncr^tnentiT et huiusmodi; cum enim ea adsunt quae, sive singillatim
spectata sive collectim, certum vel prope certum faciunt, qui una vivunt
simul permansuros ad obitum usque, esto alia ex parte evidentissimum
CS5eE conjugium fuisse primitus ab eis susceptum speciminis ergo, ad verum
proprijque nominis experimentum, et idcirco fuisse merum contubernium,
lendum est tamen uti certum, vel ad minus ut prudenter dubium, pro-
temporis transiissc in matrimonium legitimum.
* ■ ^ sane, cum experimenti ratio tota et unice in eo consistat, ut
trahentes videant utrum suscepta vitae consuetudine contenti sint, eo
P®® qtiod de huius perpetuitate vix ullum supersit dubium, coniici potest,
novum absolutumque deinceps praestitisse consensum, et
evasisse ratum. Neque est (obiiciend im) « tale experimentum
quodammodo perpetuum, neuter enim solutorum huiusmodi coniu-
?Um habet se alteri obligatum; etiam cum pene nullum superest dubium
35°
Curta Romana
" <fc connubu stabilitate, conjuges tamen se non censemT^
<ctos eo sensu, quo a nobis haec vox accipitur hA maInm”»ioi,
pertineat ad errorem speculativum, matrimonium 'ut 1™"!”' Cum '«<
Iatenus vitiare potest. His praemissis, en responsa' huiu', s d“;tun> «t, a
ad dubia quae proposuisti: ^gregwioj
Dubium primum: « Occurrit, exempli causa infi^r
■ pore plus minusve diuturno una vivens, qui ' v, U Ch
«alter licet tum ei tum filiis facultatem faciat ,!Ii • -i °L noraen ^
• vivendi Christiano more, attamen nJSStS
“ etia™ ati nuPhns consentire, vnlens positive libertatem 'Mt' ”d r'"*
ad aha vota II, e qui vult religionem Lpllc, i
« rationem adduci nequeat, praesertim si habet fiC cbZ f • °f *! **
■ agitur de uxore, generarim opere implere hnr 51 ld
> primum relicto viro non haberet unde viverer ad haTret "0" m
sana et non deessent, a viro discedere mm n , ’ V.etJ.amsi vttae ntct>
«pater ve! fratres. Infelix mulier tmnaA t* ^0SSet’ niSl al> «* storent (sic
■res viri, ut, cilra domini cons;nsum ^ sTm™,™" W-» ■ -
' “trum casu Jt generarim rapeLl?!' b ^ <*“" **
K tius contubernalis nui t r - baptismate coni uxl seu rcc-
; le8' Christiana, praeter mtrimonTiTulta fw^ra ^quaJ i? d"d' *
diuturno lun^mr^trimonTo^""117 “‘T C°"'U* "mPore ®i>*«
ratim repellendus a baptismate vf neoue“°d SUP-“ e?p.licatura «• * 8™-
malnia alterius partis consensis renovarim1”"0 qUK“' “
ad normam pra^rintam^er iA SKl i” slnKulis casibus res est expendendi
causa mature perpensa oecn Mrr! em est agendum, speci at i m vero, cum,
fere aequaliter probabilihi rr^ntl 3US _ utrimque rationibus aequaliter vel
quatenus nullum imminear3’ °r. con‘unft>°nis praesentis dubius eristit,
^anet, missionarius in casu ^CnCUum. cx in<loIe partis quae in infidelitate
sacr.i, caute tamen ne e‘ i °POS,f° insir»uct parti quae suscipit Christiana
opportunitate capta' alirn^3 °n3 .es 9u*dqiijiam detrimenti patiatur, ut,
delcm ad ei declarandum .Sfini?tnerit' effusioris benevolentiae, excitet infi-
st»cis, sin minus inter «e « cn ^tcsf> Praesentibus propinquis, sive dome-
fert casus, verum maritum**1™ 'Psam uti veram uxorem, vel, prout
teatur erga alterum se sci’ jCUm ^CCCr'!>ct ipse continuo idemproa-
veram uxorem. Quod si *^eVla°cre eum tamquam verum maritum, vel
Uec fieri posse, tum -itM> ia5,0flar*us videat, non sine aliquo discrimine
amplectitur sit in bona fid eXP<®t‘8' et dummodo ille qui religionem
V)na fide rcIinqUat admittat ^ 5uodiibet scandalum, sileat, eum i“
vinbus conversionem coniupie*3 ^Prismum, eique iniungat ut curet pr;
1 H-re poterunt, nisi aliud ()k'! .^Uo<* sf ^e‘ gr;‘tia adiuvante evenerit, Rtm
Varu,um consensum adduci ° ’ °ccas’°nc benedictionis nuptialis ad rer?-
kc eundum dubium ab J*. T ■ ‘
" fluntur conmges, <]Ul |jcct * '■ 1 ua Propositum hoc fuit: « Interdum rept*
m -dter, vel etiam uterque sit baptizans
S. C . S . Officii
.contraxere perinde ac eorum parentes, videlicet una vivunt sine legitimo
ioro, quippe procul «a missionario, ve! educati fuerint in infidelitate, vel
.saltem chrtstianis praeceptis non eruditi; missionarius tamen nequit eos
adducere ad iustam nuptiarum comunctionem neque ad separationem
«ouae ob rationes nuper allatas, mulieri est impossibilis. lamvero mulier
, vivit ad legem Christianam, liberos educat christianc, quoad potest femina
t barbara; confitetur quoties incidit in missionarium, a quo tamen absolvi
, nequit, habetur enim tamquam concubina. Ipsa lubentissime quidem
justum coniugium susciperet, sed socius recusat firmiter; ipsa promittit
ss a viro non discessuram, ut alte, n nubat, et pro viribus conabitur suum
statum componere ad regulam Christianam; in summa, hoc perficere nequit.
Est ne indefinite repellenda a sacramentis? occurrime modus eam iuvandi? .
Quaeritur ergo, utrum mulier baptizata quae Christianae legis omnino ignara
nupsit, perinde ac infideles, viro infideli, vel baptizato, sit a sacramentis
arcenda, cum locus non est neque separationi, neque, ex viri malitia, reno-
vationi consensus.
Hoc quaesitum dividetur in duas partes, nam est plane diversa ratio
nuptiarum baptizat t cum infideli, ac baptizatorum inter sc: ct cum respon-
sum dandum secundae panis sit admodum expeditum, e rc est priori loco
illud ponere.
Igitur quod ad baptizatarn coniunctam viro etiam baptizato S. C. respon-
mi. Provisum in instructione et in responsione ad dubium primum. Immo
diligenter animadvertendum, in expendendo utrum huius generis nuptiae
jint invalidae, longe maiori ac in matrimoniis infidelium opus esse cautione
ct circumspectione ob sacramenti sanctitatem; ex qua gravissimum accedit
pondus regulae: m dubio standum pro matrimonio, Videndum vero utrum
obstet canonicum aliquod impedimentum.
Quod attinet ad mulierem coniunctam viro infideli S. Congregatio re-
spon it. matrimonium esse nullum ob impedimentum disparitatis cultus;
neque mulieri suffragari ignorantiam invincibilem, in qua versabatur, ut
P unes professa est haec S. C.; et nominarim die ;i Maii anni 1 703 irrita
a aravit matrimonia a catholicis cum infidelibus inita in ferra et more
fflw-jiw. etsi lex vel consuetudo Ecclesiae inducens impedimentum dis-
Htatis U1hus in illa regione sit invincibiliter ignota. Et generat-m de
^Tini.us impedimentis ittre ecclesiastico inductis (ait) in Instructione ad
. ^nurn Apostoli cum Siamensem data anno 1S55: Animadvertendum est
^am quoad impedimenta dirimentia, ignorantiam invincibilem, aut bonam
'illa ' n0n Su^ccrc llE valide contrahatur matrimonium. Etsi quandoque
_ ignorantia et bona fides excusare valeat a peccato, tamen nunquam
..fe P(ltest matrimonium validum quoti obice dirimente fuerit irritum.
‘ ctio' °|tllnU9 'n9u*rervdum esse, prout ait Benedictus XIV, utrum coniun-
fufj.jj54 ttrn. cxtrinsecam speciem habeat iusti matrimonii, et copula non
tracti Ir*ani . Ee fornicaria seu, utrum matrimonium tucrit de lacto con-
Um’ ct intercesserit affectus maritalis una cum consensu naturali 1
CUtttra, v"n’ diocce»'. Lib. XIII, Cip. XX, n. 8. Qunc«. tan., Qu CLXXIV -
■«n iV. 93t.
352
* **
— Cuna Romana
Iam vero si ex hac investigatione emerserit
monn, cum condensus commode renovari potest R p n T™* ««
sa tonem concedat ab impedimento disparitati-i ' i' • ^PlscoP“s (W
factam a S. Congregatione de Propaganda FHe O^d ' ^
non possit, vel obstinate nolit, dummodo constet H “ C°nfnst]s r«ioVi-
morali perseverantia, attentis expositis, Sanctitas Sui t ?Usdm
scopo facultatem, missionariis quoque sibi ,„k* • nbuit R‘ P- D-lto
possu in radice sanare, inspectis circumstantiis
matrimonia ,am contracta usque ad receptionem n P^icula*
m singuhs casibus vero difficilioribus recurratur ' ««cessio,*
ens. His peractis possunt tuto sacramenta adminkfP° °mnibus adi««-
quaerere A. T. in eodem secundo dJSio ! ^
* posse uti legitimo matrimonio iu netam eo muilerem ha^n
nemini se nupturam, si deinceps dimittatur aviro n?° T*' V‘Venle
sensum, et hic aliam sibi adiungat uxorem Illa 1? " renovare°*-
* «nsen potest soluta a lege viri? » «nsenda, vel saltent
S. haeC Congregatio nihil generatim resnon Hir h i, •
condi tione, videlicet, non dixit utrum conmnrf * ur 1UIUSmodl feminarum
baptiaato sit reapse iustum matrimonium ' "** <luae an
illius quae copulata est viro infideli lv>N ^ °n’ Ct utrum coniunclio
speciem, sed plus semel monuit hoc i m ^ nCC.,n<: extrinsecam matrimonii
dendum esse iu,,a regulas™ Int da~udTd ^ ^ **'
promissionem mulieris alteri non nuhonn' . qwdem non Praetereundum
esse, unde mulier existimetur nfcitn 1 vivente viro, satis argumenti noo
ditionem ut, reliquis omnibui con^rSC'
Quibus praemissis, si mulier tradita v.rn 0 ’ P§ fiat ^ramentorum,
huius instructionis sacramenta simrJ , ■ baptizato, Postquam ad nonnam
ncqmt in aliud matrimonium- n * tperit’ a viro dimittatur, hoc vivente ire
sacramenta admissa fuerit haOO^v haCC’CX ei durior videri poterit, cum ad
de prioris matrimonii valnri» n . * J?ne* ^u°d si aliquod suboriatur dubium
opportunis diligentiis tolli e,usm°di dubium, adhibitis necessariiset
una cum ceteris omnibus dJH ’ mnc/es tota ad Ap. Sedem deferatur, «
quae in ea controversia acta ^ ant,ls’ et ^deli et distincta relatione de iis
Eadem agendi ratio •idhik X™’ LXP<,natllr quae sit de eo casu fama loci,
donata fuerit gratia disnVnX—3 **! cum muIiere nupta viro infideli quae
nus suffragatur privilegium p10^ Ve sanarionis in radice; neque ei uJIate-
potestas sit migrandi ad alia .?*! in,Um’ tp?° Pard fideli ab infideli dimissae
mitis inter duos infideles #>.. ° 3’ 1?c cn'm valet dumtaxat in matrimoniis
mum. Rem ita se habere iam #»TUrn*a,tCr Christo se adiungit post matrimo-
1 u 'io; s Nonnunquam fr-m,- °,CUlt iaec ®- C-‘ die enim r4 lunii anni 1708
S. C. S. Officii
dubio: . Nonnunquam fe!2aCdTUit hs — , ««. ^
* hunt cum viris infidelibus a chkristiana« « dispensatione nuptias contra-
U)r. i.ie vero feminae sic X'- UR postca abiiciuntur, et prorsus deserun-
ponte nubunt, vel aliquandn ,n3 re‘cctae, quod continere sc nequeant,
um altero infideli, qu; bant-^ C°ntra Pr°pnam voluntatem a parentibus
stiano nuptui collocantur n, T”1 susciPere paratus est, vel cum chri*
egitimum sit vel validum? A *Cn*ari. mim 'stud secundum matrimonium
■ r«pondit: Negative.
«T
\d tertium dubium huius tenoris: ■ Si cx pluribus poivgami mulieribus
una est aetate provecta et infirmae valetudinis, et nequeat ab eo discedere
quem habet tamquam dominum quin < x huius parte ei immineat pericu
lum, potestne haec ad baptismum admitti, et deinceps ad alia sacramenta?
. Mulier id genus est plerumque exclusa a societate tori *,
' S, Congregatio respondit: Mulierem quam constat esse vere concubinam
quamvis aetate provectam, et infirmae valetudinis, atque propterea rciectam
ltoro, ad baptismum admitti i.on posse nisi tres simui concurrant insequen-
ics conditiones: Primo quod mulier apud polvgamum manere compellatur
aliquo imminente et una gravissimo damno vc! periculo, puta vitae vel
huiusmodi. Secundo praeter propositum non peccandi, serio promittat
decedere primum ac tale periculum cessaverit, et interim orationi instare
aliisque piis operibus, nihil omnino efficere quod excitet viri amorem * et
quoad fieri potest, vitare cius aspectum, colloquium et potissimum solius
id solum congressiones: verbo nihil omittere quod peccandi periculum
nugis magisque arcere valeat. Tertio absit omnino scandalum. Ceterum in
prixi peccandi periculum, et periculum damni temporalis sunt perpendenda
ct sedulo inter se conferenda, et, si illud est remotissimum, vel ex toto
cessat erit (puta si mulier sit anus aetate morboque confecta) non adeo
rigida ratio est habenda de altero, dummodo aliud non obstet; at e contra-
ri \ m peccandi periculum non sit adeo remotum, multo gravior esse debet
cohabitandi causa.
I.. dubiis quarto et quinto plura exponuntur quorum summa huc redit.
1 x mu^s variisque causis saepe saepius contingit nullatenus deprehendi
passe utrum qui contrahere volunt sint coniuncti tertio vel quarto propin-
qui .itis gradu; unde A. I . facultatem postulat dispensandi ab impedimento
CU1US vMsten ti.i est certa, gradus tamen ignotus. Item interdum evenit ut
neque cognosci possit utrum obstet impedimentum propinquitatis et cuius-
11,1)1 1 u S1*' hinc quaeris quid agendum sit cum hac de re occurrit dubium
gwe quod to!H nequeat.
tetuA ^UaC d?b'a respondit: Sive impedimentum sit certum, et dubi-
dime IantU^1 .®radu c°gnatlonis, sive dubium versetur circa ipsam impe-
k pT 1 LXlst5ntiam, facta diligenti inquisitione, quatenus constet non agi
di- us lurc naturae prohibitis, vel de gradibus in quibus Ap. Sedes
primo rejn°n (videlicet, praeter totam lineam rectam cognationis, de
r«fac art C0^flac‘on's hneae transversae, ac primo affinitatis gradu lineae
habita an ^ W Cu-nida heita, vel ex copula illicita publica, vel illicita occulta
tris SanX^o* nasccrctur proles quae vult contrahere), in talibus adiun-
^quenn * t ** amP^orem tibi impertitur facultatem dispensandi, ad
imbigitur duraturam' Notandum tamen, in secundo casu, hoc est cum
dam r,„, tClPs^met impedimenti existentia, dispensationem esse adhiben-
dS™ ad cautclam-
bucere m r'X ' 1 1 - liuius tenoris; << Advena qui velit in matrimonium
Spondea Crem indigenam, asseverat suum statum liberum, et si ei
'tt&trimon US,n.Up^aS cssc differendas quoad exhibeat documenta, ille
IUm Init coram ministro protestante. Itaque si non constat rem
33
354
Curia Romana
* aliter se habere ac ille dicit, potestne ei fides adiumfi "■
« dictionem nuptialem? » 81* ct Pfocedi ad
S. C, respondit; Curanda est pro viribus observir.*; j
Cum altas, die 21 Augusti anni 1670, 1 et genera tim Clemeflt«\
r.e‘l f"r0rum qUi Si,lt destitu,i ru<l,'isi"?s doiumem"“o ^ ^
baec haben nequeant, supplendum eo meliori modo ouo fi' *
ratione instructionis an. .868 • transmissae; ct si testes .5?
desit, aut non sit idoneus, nihil obstat quominus i.™' ““ «**«
rum recipiatur testimonium etiam acatholicorum „„,!" lm<>nia 0|Hb
eos testes de quibus in singulis casibus agitm esse fid“e ^
S. C. declaravit die 2 Aprilis anni 1872 s In iis d,gnos’ ul t
in quibus periculum adest ne qui ab Ecclesia sunt ™ r '"*•***>
ineant coram ministro acatholico, dummodo constet 7**“*
sponsi, ct factis interrogatoriis iuxta fi>rm,,l ,„w • “''““'«i-i
ratem A. Tuae impertitur subSldiT 0^™!“?“°’ SSlito **
«is, qua fidem sponsi admitti oo Jm .T q q missionariis Tibi subfi-
ad quinquennium %
Dubium septimum hoc fuit; «In dioecesi S Alh^r *
«quidam catholici permixti cum protestati h L t : rfr, ***?. W
’< tur quoties incidunt in missionarhim d *n ^e^Us’ ^ con^'
biennio. Magis ex ignor^tTa auZ ,U°? !n
« les ad matrimonia mixta nec intelli* ex maIltia, SUnt infeliciter nimis faci-
« Cum sint admodum morosi arhir ^ CJUarc iacc no^is sint adeo invisa.
“ talibus nuptiis nui! • , " r‘UUUr n?s eos despectui habere co quoJ
« occasionem ca^reo; ad Zr,rrTrnia; ? “ Potantes i2e
l«T, saltem ut ife SSSR^SS^ ^
«iSSfjgfte Instru^tione°£/ri die ,5 .V
scopo expositis periculum !a™en.in rcrum adiunctis a R. P. D.Epi-
magis magisque in error - nC cat lr,*'c‘ dii rudes ex hac S. Sedis tolerandi
a matrimoniis mixtis Fnl /mcntur non cssc cur Ecclesia tantum abhorreas
sacerdotem uti tantum " °PUs pro sua prudentia decernat, num satis sii
[Collectanea S C ?Up^Pc Iceo> omissis precibus et reliquis ritibus.
• dc Pr°P- ^idc, vol. II, n. t427J.
1037.
S* C* S' Oft, 13 jan. ,875<
-Mandavit Sanctitas Sua fp;,,» ryt
nia sua acuunt Super arp \ . monendos esse scriptores qui lngr-
specie, insuetos cultus tituf61*11* ^Uac nov*tatcm sapiunt, ac, sub pietac-
1 Qf ^ 93 ctiam Per ephemerides promovere studens,
* Cf, N. 1002,
Cf. N. 1025,
• Cf. Ac P,i ,x, vol. m p I8 M
S. C. S. Officii
355
ut ab eorum proposito desistant, ac perpendant periculum quod subeat
perwfendi ^ «n errorem etiam crca fidei dogmata, et ansam praebendi
religionis osoribus ad detrahendum puritati doctrinae catholicae, ac 7erac
^CoIkctanca S C. de Prop. Fide, vol. II, n. ,430. -Cf. „iam Acta
S, Sedis, vol. VIII, p. 269, 270].
1038.
S. C. S. Off., 20 ian, 1875.
Episcopus A', subdiacono diaconatus Ordinem conferre volens, in illius
ordinatione peragenda manum utique dexteram, et ad minimam ouidem
distantiam, super caput eius suspendit, quin tamen praedictum illius caput
corporaliter attingeret.
1. An ad reparandum praedictae ordinationis defectum, ordinatio tota
diaconatus in illo sacerdote iterari debeat.
2. An haec ordinationis iteratio sub conditione fieri possit a quocumque
catholico Episcopo secreto, quocumque anni tempore, edam in sacello pri-
vato. v
R, Ad utrumque: Affirmative, facto verbo cum SSmo.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 143*- — Cf. edam Acta
S, Sedis, vol. XXIX, p. 562, 563].
S. C. S. Off., litt. (S. Germani), i7 febr. 1875.
ha condizione dei giuramento (da prestarsi nei ma trimani inisti dalla
pine itero dossa nel premettere le solite cauzioni) e una prescrizionc vera-
ift tt. ecc esi astica dalla quale pu6 talvolta prescindersi se le circostanzc Io
oonsentano. Che per farsi luogo alia dispensa nei matrfmoni misti c essen-
icrii TTntC f*™010553 solite cauzioni, la quale devessere cosi
6 1 Vescovo riesca a formarsi la certe2za morale che sar4 dal comugo
M st)0580 °sscrvata cd adempiuta fcdelmente; e dove egi i o per le qualita
'***>* [>cr :i^trc circostanzc non potesse acquistare simile certezza,
ir nU°n “ domandare che la promessa sia munita di giuramento,
ectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1433]*
1040.
S’ C. S. Off. (Cochinchin. Orient.), 17 febr. 1875.
1 C
>est 1°' tum christianis, in hac Missione Cocincinae Orientalis,
bo sePu'cra expurgare atque reficere, praesertim mense duo-
IU!^ 1 ct atlni ; nofinulli tamen mense undecimo vel etiam primo
Curia Romana
anni sequentis id peragunt. Cum enim hoc re„^ "
nm finem habuerit, populusque magU opere "««' aT'na,is »««4»
tempestas tam opportuna ad id faciendum appa™ “* Mr“
II* N ulla autem, nec a rene nec \ nm %ri • ^
ril-us pagi, fui, praefixa dies, qi* , i “**«*
constituitur. mims> Pr°ut cuilibet nWT
III. Nunc praeterea religionem christianam <nr k
qui chnstianos omnem superstitionem in sepulcrorum C”C noscunt
aperte conspiciunt, ita ut ullum nequeant 7chZ^^^m^
scandalum accipere, nec de facto accipiunt- imo ,,n m™™ *“di ««k
“ Parentcs quorum reficiunt sepulcra ostendi f"’ cum v*Wk*
tam sanctae relig ioni infensi. P ’ ^ °Stendere cos videntes, iam non Z
IV. Ipsimet christiani omnino in hnm cj
emo <IuiPPe est qui puiet, hac in rc 0b modf “"T*. fuCrum et suri
pulcra reficiuntur, aliquid esse prohibitum m Ve ob tcmPus quo;*.
* AP ) "<>«« es, qui ex s”?nPhac “ Un“S "« V*
preces, e contra, pro patentibus defunctis rcciran?'vriUm *clum fltil
petunt, et post familiae convivium onilm , * M,ssae e***"*!»
V. Qui vero simul cum * 2,? q“ domum ®Ham ifl F"» «petit
domestici, mortuorum senufera (.vn S .?U1‘l SUnt COfin.atl* affines. vel conia,
nullo modo facere coguntur Si ' 1 V,gant» actlim liquem superstitiosam
ignoro, sed idt iiti dem evenire nn vcr<\ talcm' act*Jm admiserit (quod
respectum humanum, debilem hoc tantum P^P»
™,e,n propter ullam paga„„ruin coaSo^' CaUMm hui"sn,oJi' “
*»; <^dpr^^~rr: “»*.*« -» «p» ^
h;mt utique ne, insis nrohih *n t‘u tei?PU:p lma ni nuter tolerarunt. Time*
(ros enim alte in moribus fiM ! \S’ c^nst‘an^ haud pauci non obedi emo
lum augeretur nedum min neretur S™ ” *** f°rmaii tcr(Iuc Peccarent, et nu*
v II. Venerabilis etiim t
decretum noverat datum A lis sionfrhT ™CU%EPiscoPus Metcflopolitam,
decretum docet: Permitti nan C!lef1~SI In Sl™s die 9 Iulii 1792; 1 quod
ipsorum figuram cubicam refh ',l C msU(mos , fortuMum sepulcra expurgat,
tu ibus, neque eodem die t t' ' u>ith,0"° td non peragatur simul cum gtr-
praedictus Vicarius \n 'ry^kk^ ** annt tempore penitus diversis. Attamen
sonas, modum < t temnus 01 sePu^CI'orum expurgationerti, qtfoad per-
hoc decretum pro Sinis lV* C ' i'1 L* non ^rhi trahatur. Forte existimabat
caeremoniis ac circums- um"™' ” ^ mt*rtuorum sepulcra aliis forsan modis,
•'Ut etiam timebat ne majiJIS cxPlJr8anI,,r. non obligare in suo \'icariatu,
notie oriretur, quod cerr. * Fi° an'ma^Us detrimentum a dccrcti publica*
VWI. His fide ucr ‘ „ e es,.
An tacendo ," "r ^.^PPKdtcr quaero:
penitus seiuncti, parentum ^°’s.,rn morem Christianorum, qui, a pagatfl»
cniimt -.itis< si timeatur ne t-v ^r‘‘ <:xIMirR;lnt ct reficiunt mensibus supn
I ubitione magnum patiuntur detrimentuntf
* Cf. Collectanea s. c. fi, i>
' “p- R*. v„i, »
357
dumm^ao
superstitiosum admittant Christiani.
2. An eos qui bona fide et ob rationes cogn itionis, d.,mesuci:atis ac
supra expositas, una cum gentilibus sepulcra expurgant, min ullius «mnv'
stitionis participent, tacendo, etiam in sua bona fide relinquere posrim •
praesertim si vere sit timendum ne multi rite moniti nullo modo obtempe-
rent, autimperfecte tantum obediant, et exinde maius detrimentum sulcant
3. An, si quando inveniantur qui ex imbecillitate fidei ct indolis aut
(tum cx impietate, cum gentilibus superstitiones per it in sepulcris
expurgandis prudens sit ac sufficiat eos dure increpare de peccato com-
misso, graviter etiam punire, atque illis absolutionem sacramentalcm dene-
pre donec corrigantur ct resipiscant, sed non publicato decreto suor 1 , i , ,
R. Ad r. Iuxta exposita, affirmative.
Ad 2. Etsi agitUi de re valde periculosa, infirmis praesertim in fide
attamen, quia uti asseritur, Christiani in expurgandis sepulcris una cum
infidelibus nullo modo se immiscent superstitiosis eorum ritibus, nec illis
quoquomodo cooperantur, nec operi expurgationis ulla praestituta est
dies: insuper, dummodo nec eiusdem operis modus, sive forma , ulla regantur
hgtvel consuetudine (nisi forsan ex causa mere civili vel physica), cum,
positis his conditionibus, opus de se licitum sit, et grave periculum immineat
si prohibeatur, hoc est, vel inobedientiae ex parte Christianorum, vel persc-
c titionis ex parte infidelium; tolerari posse ut Christiani una cum gentilibus,
ratione cognationis et domesticitatis, aut ex alia iusta causa, sepulcra expur-
gen!, adhibitis necessariis et opportunis praecautionibus, inter quas praeci-
puae udentur: r. Instructiones et monitiones, quae quam proxime prae-
a-unt tempus expurgationis sepulcrorum; 2. Si caveatur ne iterum sc
exponant periculo qui iam ceciderunt; 3. Si prohibeatur omnibus Christia-
nis tndiscriminatim, dum possibile sit, ne assistant etiam praesentia mere
niatenaii superstitiosis ritibus infidelium etc.
Ad 3. Quoad primam partem: ''rudenti iudicio Vicarii Ap. — Quoad
SCCUn afn Partem( id est de non publicando decreto: Provisum in respon-
!|oae ad secundum.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1434. — CT, etiam Acta
S- Sol», vol. XXVII, p. +45.447]
1041.
S, C. S. Off., 7 apr. 1875.
fur “ ^*ccat Alissam offerre pro illis qui in manifesta haeresi moriun-
, aesert,rrt quando huiusmodi applicatio nota esset.
- IC0at etiam in casu, quo huiusmodi applicatio Missae tantum
et illi qU; ,3,^ eleemosynam nota esset,
re t. *• ct 2‘ ^ egative.
S s.,-CCtan- *IC Prop, Fide, vol. II, n. 1440. — Cf. etiam Acta
^ vol. XXV, p. 445]/
Curia Romana
358
1042,
s. C. S. Off. (S. Ludovici), 1S illn, ,g7J
An dispensatio super impedimentis tmr rimant
consuetas facultates Apostolicas concessa' auim ^ ab Ordil*rio
val.da sit quando data sit informis propteVca' «und? S™1?ter 1
delegatae, vel tempus ad quod exoressa n m J d ^nor facu Itatis a S.
cis verbis vel oretenus tantum’ concessa sit d'? V°,qUia tclegraphice
clausulae alias nullae sint in facultatibus ordi^rii^ Ante°-ntUr **
S«s quae clausuia olim in huiusmodi facultatibus expresse
. R* Affirraatlve. dummodo reapse mulier ranti Z? PPT fu
m potestate xaptoris non existat. Clausulas veri «« ■■ 5UentJ vd> s’ n
quantum tamen rerum temnomm 1 c servandas adamussim
„ . S. ™ de p„p mTSffr adiunc,J km p—
s. Sedis, vol. XXVI, P. s,7] ’ ' "• *«4 -Cf. «iami
1043.
s. C. S. Off, 15 iun, ,g7s
tiplici stipiteTnvirem coniunrf^unt’ Ord™™ C°^anp,i"eis 4* « ■
facultates a S. Sede imoetrit,- * ^ 0rdmanus dispensare possit iit
consanguinitatis et affinitatis Z/ "r SCClUentis: Di*P<™andi in 3. d
non tamen in 2 solo l Z S/mpha et mtxto tantum, et in 2,3. tl
«troque foro pro catholicis eius iurislitr™ mfnmonial at<Iue Dispensari i
ct,s> uve contrahendis tuber i *. j tM* su^1€clts ln matrimoniis sive conti
tutatis in linea transversali Z* t/!tent0 2' Sr°dus consanguinitatis vtl 4
*• An in JSSZS?/" C™buS'
R. Ad 1. et 2. Affi a"|nitate dispensare possit.
Ruennali dispensandi in sc^*cet episcopos qui facultate gaudent quit
et ^ixto tantum, et m 2 ° ^ consa ngui ni tatis ct affinitatis gradu simpla
matrimonia, posse discei* * . ‘ ™xt‘s> non tamen in 2. solo quoad futur
non in 3. et 4. cum . r5 m.3- et 3. m 4. et 4, in 3. mixto cum 4; nr
st.pue. — SSmus adpioba i ’ gradus oriatur <=x uno sive ex multipPc
[Collectanea S, C d p *
S. Sedis, vol, X\V t> ° r°^’ ^*dc' vol. II n. rxxe. — Cf. etiam Acfl
■ P* 703, 704]. ■ 1,^
1 044.
. Hdrnm™ rogat * & & °K- 7 luL 11
Congr. s. Officii, ut dZZ’19 generalis Societatis Icsu S. Supremi
ransu stantiationis in s rf 1 *Snctur utrum tolerari possit expto11’
repositionibus comprehendimZ13™31'36 ^acramento> ‘J11*'16 sequentibv
S. C. S. Officii
359
l sicut formalis ratio hypostaseos est per se esse seu per se subsistere
ia formalis ratio substantiae est m se esse ct actualiter non sustentari in alio
unquam primo subiccto; probe enim ista duo discernenda sunt: esse per se
(quae est formalis ratio hypostaseos) et esse in se (quae est formalis ratio
substantiae). . .
II. Quare sicut natura humana in Christo non est hypostasis, quia non
ptr te subsistit, sed est assumpta ab hypostasi superiori divina, ita substas t-
tia finita, ex. gr. substantia panis, desinit esse substantia, eo solum et abs-
que alia sui mutatione, quod in alio supcmaturaliter substentatur, ita ut
iim non in se sit, sed in alio ut in primo subiecto.
III. Hinc transubstantiatio, seu conversio totius substantiae panis in
substantiam corporis Christi Domini nostri explicari potest hac ratione,
quod Corpus Christi, dum fit substantialiter praesens in Eucharistia, susten-
tat naturam panis, quae hoc ipso ct absque alia sui mutatione desinit esse
substantia, quia iam non est in se, sed in alio sustentante; adeoque man-t
quidem natura panis, sed in ea cessat formalis ratio substantiae; et ideo non
duae sunt substantiae, sed una sola, nempe corporis Christi.
IV. Igitur in Eucharistia manent materia et forma elementorum panis;
terum iam in alio supematuraliter existentes rationem substantiae non
habent, sed habent rationem supematuralis accidentis, non quasi ad modum
naturalium accidentium afficerent corpus Christi, sed eo dumtaxat quod a
corpore Christi modo, quod dictum est, sustentantur.
hrta IV, die 7 iulii i8y$. In Congregatione generali S. Romanae et
universalis Inquisitionis habita coram Eminentissimis ac Reverendissimis
DD. S. Romanae Ecclesiae Cardinalibus contra haereticam pravitatem Inqui-
sitoribus generalibus, lectis ac ponderatis suprascriptis propositionibus, fidem
Eminentissimi Domini dixerunt: Doctrinam transubstantiationis , prout hic
(spmtur , tolerari non posse.
(Acta S. Sedis, vol, XI, p, 615, 616].
1045.
S. C. S. Off.t instr, 16 sept. 1875*
Suprcnxa, cui a S. Officio nomen est, Congregatio, dc mandato sibi a
0 «tre funestae Legis de militari delectu ab Italico Dominatu nuper
promulgatae examine quatenus ea Clericos attingit, sacris ordinibus initian-
J®! postquam ad hanc rem sedulo aqimum intenderet in comitiis Foria
. * n’ d‘c IX Septembris hoc anno MDCCCLXXV habitis, eo consilio per-
£ * u*’ (lll0ad eius fieri possit contra innumeras, quae oggeruntur, difficul-
'■ •s, eorum Clericorum promotionem, qui omnibus per sacros canones
qui”^1*3 COnd*t*t>nibus rite praediti sunt, facilem reddat, et ii arceantur,
bor stipendia fecerint, certam cautionem haud exhibent s.e in
*ium |UC!]^^Uc Presbyteros evasuros; opportunum iudicavit Rriris Dioece-
talicarum l.piscopis regulas quasdam, praeceptiones ct documenta
360
"V
pri
1^-1
pc"
praebere, quae variis possibilibus eventis annlic™ » -
consequentibus articulis comprehenduntur! ? ‘ P0SSUm> <l«%que0ir,
** Quoac* ‘Hos ecclesiasticos alumnos, qui -»d nri
summum infortunium, pertinent, nec sperare’ possem"? Cate^>am,,
subeunda quandoque eximantur, nec, deficiente pecunh ^ Ut 3 ^
tanae militiae nomen dare, corumdem ad sacrolotdZt^ ^
uberatur oportet, quousque tribus aut quinoue ann- • prornot»>
icripti focerint, praeviis quidem divin^SSd^ ***
■** Xuitiquam expedire vtrWn<- . * ns arguniMtr
2 Neutiquam expedire videtur peculiaribus in
•ac loco, anni xxv r dilationem ad subeundam sive vdhn^8- ‘nvocart. P
sive coactam trium annorum militiam eorum exemplo emo T* Uniusaiu
VIII, IX memorant; eo quidem consilio ut ' studia '.^«articuJiV
recipiamur Ordines; quia, etsi huiusmodi netit’ Cf°mP antUr' « s*
funesta tamen atque irreparabilia cxiiult
vero etiam Alumnis ipsis consequi possent si fb? CUm Ecdesiae> *
tempore stipendia faciunt, divinam ut 2 « tT COnt,ngeret. «* qs
nequitiam erroremve abduci. ’ ' * V0Catl0nem amittere atque i,
quem scopum i” p" ®?no .sponte subeundam assentiri. Ac
catholicos societatem, cui iidem Enisrn *nter C,encos» ;sive inter Lai®
instituendam promovendamque curabum* Dioectsib
I rmcipe pretium vel ex integro vel L n,'rt larg‘tiontbus statutum i
tJone* solvi possit, atque iisdtmVoIuntari^ T° AIumnon,m «*
4- Hoc beneficium nihilo! miImac tcmPore opitulari.
deberet, qui cutn ob bonam in r j°’! lanlumm(xI° Alumnos confcm
ras anteactae vitae rationes sLmT lm0em' tum vero etiam oi> morigt*
militiae tempore in Sinem P • rnussimara praebent, toto voluntariae
vitae curriculum demeem i P°Slt° Poturos, atque ideo ccclesiasiiat
ac frustra pro quoniam nm Pmscclllutur(>s: ne cuius forte desidia foveatur,
ub horrens, elapso voluntari !noruin Hbcralitas, qui a triennali militia
sito, divinae vocationi*; At ( »m' lt,4C anno> ab ecclesiasticae vitae propo-
5- Alumni, qui X n practcxens; abscederet,
duiuur, ad sacros Ordinem * C* CorP°^s pravitates a militia subeunda exclu*
ab- ri militaris delectus ,n poterunt, etiam intra biennium, quo
pravitas, ut dubitari nulli tlsl.10 obnoxii sunt; dummodo eiusmodi sit t>
revocandum. 0 0 possit, praecedens exclusionis iutlicium foft
jj*4
c*ta Sljnt, quoad dIos^QM;*mm°ta. nianent. quae per sacros Canones san-
quam vocant, inducenti bn C°rpons Pravitatibus laborant irregularitatem,
bus ^pensatio imploranda P™ qUibus Romani Pontificis singulis in o»
^7* Ampliores profecto c
(hh stinpnu:- . •‘Utiones quoad eos iuvenes clericos adhiben*
‘>lJnt’ tlui stipendia tribus aUlU) nef fiooad eos iuvenes clericos adhiber
ccclcsi“'icum habit,! quin<!uo ann*s coacti milites fecerunt
ria in iisdem admittendis hi^V,t3mcple Rerum suscepturi se sistunt. C i
. atUm.^°.cat*0» iam satis anm PSS^ Poterunt. — a) Divina ad ecclesiastic
oto militiae tempore const <"°friProbata. a\ /~v a/i*ar n
servata.
» j 1 rn iiia au
b) Commendabilis vitae 12
c) f irmum animi propositu
5. G S. Officii
361
stati m ac
suscipiendi.
domum reversi fuerint, cclesiast icum habit
um vitamque iterum
S. At vero ut moralis certitudo habeatur de bonis animi dispositioni*
bus, quas juniores Clerici inter arma, et contuberniorum pericula ser\
rint.Rmi Episcopi sollertissimam navabunt operam, iis omnibus admimeu
lis utentes quae haud paucas occurrentes difficultates, sin minus superare
minuere saltem valeant; quorum aliqua heie subiecta suggeruntur
fl) — Iis iu venibus, qui cum firmo animi proposito discedunt in sancta
vocatione constanter persistendi, praeter salutaria monita, ut spiritum Reli-
gionis officia quoad fieri poterit, frequentando, librosque ecclesiasticos’ prae-
sertim vero Kempisianum, De imitatione Christi, perlegendo, excolant atque
conservent, obligatio imponenda esset, si opus sit, etiam scripto tradita
proprium Episcopum certiorem continenter faciendi de locis ubi identidem
cum militiae sociis diutius const ituri sim, ut eosdem localis Episcopi vigi-
lantiae, charitati ac prudentiae commendare, atque ab ipso opportunas de
illis cognitiones accipere possit, adseito adiutore ibi aliquo probo viro eccle-
siastico, vel etiam luico, cx iis praesertim; qui Societati a contribuenda
ptuinia pro solutione vectigalis voluntariis militibus impositi, de quo supra
in Art. 3., nomen dederint. Haec tutelae species necessaria, nedum vald?
utilis, reputatur; nec Rmis Episcopis adeo grave videatur huiusmodi offi-
cium sibi mutuo exhibere.
b) Si de quorum moribus satis aequae relationes habitae fuerint,
uomurn reversi in Clericorum numerum denuo adrnitti poterunt, at vero
non ita facile ad sacros Ordines; prius enim haud dubia divinae vocationis
linimenta exigenda iorent imposita iisdem Clericis mora unius aiteriusve
"nni m ,lIiquo ecclesiastico Collegio, aut in ipso Seminario, disiunctim
tamen ab Alumnis; et ubi huiusmodi loca desint, eos regimini ac sollerti
'igj antiae alicuius probi, docti et prudentis Presbyteri subiicere praestat;
ut in ipsis iuvenibus spiritus ecclesiasticus reviviscat, vitiaque corrigantur,
* » cauti fuerint, summopere difficile est, eos in militiae
«frcitio nequaquam contraxisse.
Dioec^’ aut minor sacrorum Ministrorum in unaquaque
-■.(.m necessitas eri teri um esse deberet in corumdem ad sacros ordines
promotione facilius vel difficilius perficienda, ne quando uncti Domini,
• k Ul°» ad nuliuam plus mmusve diu tinam, pro varus categoriis
tu. - conscripti sunt, cum iis, quae exinde consequi solent, affatim
p lf^commodis, denuo subeundam cogantur.
)• >asdcm ob causas haud leviores exiguntur cautiones in beneficiis,
tt,ntiC3'l0niCabbuS ca*bedr£*lium, conferendis, theologali praesertim, poeni-
ren 0 ct Parochia Ii: quorum postremi in eos tantummodo conferri debe-
°bnoxi ^ ^ rcn’1 c casu necessitatis excepto, qui militari delectui iam amplius
turis 11 n°n su,u* utpotc qui tricesimum nonum aetatis suae annum sunt
tovi j clu°d quidem tamquam axioma firmissimum profecto esset in
v m Aptandum.
at»]Ut u V b°C cons*^Um actu facilius reddendum, iaude dignum esset
1 ei per Rrfios Episcopos ecclesiasticas, ut aiunt, vocationes in adul-
tis iuvenibus ab omni prorsus militiae iterum ouanH^,
1 * fi ^ sive illoVhT SnC^
alumms, ad sacrum ministerium educando sive a|;’ ‘Unct,m quidem -h
ad tehcem exitum obtinendum opportunum judicabunt**0*18 m0(lo, ^
dotibus, qui etsi iuxta categorias ad quis pertinent mifiS CW lis Mc«*
expievennt, civ-ili tamen lege ad arma iterem capeCda ? CUrS°m »
obligentur, conferenda, forte necessitas cogeret b' ***** ^
porum consilio committitur specialibus, in iisdc-m confi^0™* S**
uti, virum in Beneficii possessionem immissum hisce in n! CaUtl0mbu-'
lem declarando; aut saltem iIJum prudenter aditrenH bus 3movibl*
putetur, portionem reddituum atq ad^
prudens proprii Episcopi arbitrium, ei quj ipsius C" Paroch,aJls. mm
gesturus sit, sponte relinquendi. 9 P bsentls Vic« interim
.ion^^enTa foref ° “ POe"itenliarii « theologal,s Cononic* ^
•*&. a«-a,iisrde ««* ajs
r«t:; “vf a 5«3£
domum reversi, per statos dii° ^ (debebun0< '*que fuerint a militia
spiritus iterum excitetur mt PUS e i^Ionis. °®ciis, quibus ecclesi asticus
suscipiant, operam daturi L<Jllam sacrum Ministerium denuo exercendum
chos, ceterosque Beni^l^eocW^ ‘:oniJJ1fnorati sunt, Rmi Episcopi Paro-
cii sui ratione ceverentur n !,ia3.t!Ca habentes ab assiduae, ad quam offi-
ricoa et Sacerdotes ih irr’ ^aefentiaf ^ege eximere poterunt: itemque CV
incidere potuerint absolve** anta,e’ *n <luam tot0 militiae tempore fortasse
gerint, prudentiae c rit* ^ ^!r'i',r<*'nan'3 'U'C opinatis adiunctis conti-
praeceptionibus •cc^iu™j%™*porum ad S’ Scdcm pr° °pp0r!l,“'
[Acta S. Sedis, »ol. XXIII, p.
e r n ^ 046,
S. C. s. Off.( instr. (ad En r . . c
.it. f oeder, Americae Septentrioni
24 nov. 1875.
Pluries S. Congrcuatin r?» d
ratis Statibus Americae Sun/ , ^Paganda Fide certior facta est in FoeJe-
c's’ ‘Iuas illic vocant, pravuM^ tl^na^ls catholicae Juventuti e scholis publi-
dt- ut praedicta S. Congre-//™ darnna.immincre. Tristis hic nuntius eft-
ampHssirn.is istius ditionis Episcopis n®n'
s. c. s. officii
quaestiones proponendas censucrit quae partim ad eausas, cur fidele,
* i:k-rAc «nos seriolas acatholicas n*nn^nfnrft ^ i
sinant liberos suos scholas acatholicas frequentare, partim ad media qui.
bus facilius iuvenes a scholis huiusmodi arceri possint, spectabant Porro
rr5powiones a laudatis Episcopis exaratae ad S . Congregationem Universalis
Inquisitionis pro natura argumenti delatae sum, et negotio diligenter expi -
rato fer. IV, dic 3° ^un“ I®"5> Per Instructionem sequentem absolvendum
ab Emis Patribus iudicatum est, quam exinde SSmus D. N. fer. IV die
:j Novembris praedicti anni adprobare, ac confirmare dignatus est. ’
Porro in deliberationem cadere imprimis debebat ipsa iuventutis insti-
tuendae ratio scholis huiusmodi propria atque peculiaris. Ea vero S. Con"
gregationi visa est etiam ex se periculi plena, ac perquam adversa rei catho-
licae. Alumni enim talium scholarum, cum propria earumdem ratio omnem
excludat doctrinam religionis, neque rudimenta fidei addiscent, neque Ecclc-
siae instruentur praeceptis, atque adeo carebunt cognitione homini quam
nuxime necessaria, sine qua Christiane non vivitur. Enim vero in ciusmodi
scholis iuvenes educantur tam inde a prima pueritia, ac propemodum a
teneris unguiculis : qua aetate, ut constat, virtutis aut vitii semina tenaci-
ter haerent. Aetas igitur tam flexibilis, si absque religione adolescat, sane
ingens malum est. Porro autem in praedictis scholis utpote seiunctis ab
Ecclesiae auctoritate, indiscriminatim ex omni secta magistri adhibentur, et
vCitriquin ne perniciem afferant iuvenfuti nulla lege cautum est ita ut
liberam sit errores et vitiorum semina teneris mentibus infundere. Certa
Hem corruptela ex hoc impendet quod in iisdem scholis, aut saltem in plu-
ribus earum, utriusque sexus adolescentes et audiendis lectionibus in idem
wnclave congregantur, et sedere in eodem scamno masculi iuxta feminas
jubentur. Quae omnia efficiunt, ut iuventus misere exponatur damno circa
fi em, ac mores pericli tentur. Hoc autem periculum perversionis nisi c
proximo remotum fiat, tales scholae tuta conscientia frequentari nequeunt,
u <u ipsa clamat lex naturalis et divina. Id porro claris verbis Summus
ontiex edixit, Friburgensi quondam Archiepiscopo die 14 Iulii 1864 ita
. s' ‘Certe quidem ubi in quibusque locis regionibusque perniciosis-
uodP ,U1USm,oc^ vd Susciperetur, vel ad exitum perduceretur consilium
J* en 1 1 sdlf|bs Ecclesiae auctoritatem, et iuventus misere exponeretur
rimnKi° C,rCJ bdem’ lunc Ecclesia non solum deberet intentissimo studio
hara ‘,n*'ri’ nu. scluc cur“s unquam parcere, ut eadem iuventus nccessa-
tur nstl?natn institutionem et educationem habeat, verum etiam cogere-
fholl^^V1 C^CS monere> cisque declarare eiusmodi scholas Ecclesiae ca-
uiDoi , a ycrsas haud posse in conscientia frequentari », Et haec quidem,
prin/ 11111:113 'urc naturali ac divino, generale quoddam enuntiant princi-
ptrr .0^ITUlue universalem habent, ct ad eas omnes pertinent regiones, ubi
futr|t !ssima huiusmodi iuventutis instituendae ratio infeliciter invecta
jjL
°pera, com- f ^ Ut Sacrorum Antistites, qnacumque possint ope atque
caruni s*hi gregem arceant ab omni contagione scholarum publi-
CatWiri au*ern ad hoc omnium consensu nil tam necessarium, quam ut
a ^ue l°corum proprias sibi scholas habeant, easque publicis
3^4
Curta Romana
scholis haud inferiores. Scholis eruo cathnlirio *
rint sive amplificandis, et perfectius instruendis ndi'1 u,,i *
ac disciplina scholas publicas adaequent, omni cur? n Ut ‘«feli
t'™ sar’c,° quidvm exequendo consilio tamque „ 'c,P,r''tp'CI'ndu"' est.
adhibebuntur, si Episcopis ita visum fuerit Vco™ °' haud <WI
sodales sive viri sive mulieres, sumptusque' tamo ^g?“0"lb,ls ntjk
libentius atque abundantius suppeditentur a fidei ZT ’*"** «
occasione, sive pastoralibus litteris, sive concionib.K c; ’ °pp0rtunc ®hl
seno necesse est ut ipsi commonefiant, sese
omni ?ua Pisunt cura, impensaque, scholis c-itV ■,]— ltcr.defubm
quo potissimum monendi erunt quotquot inter cath/r * Pr°V,derim- 1
stant divitiis ac auctoritate apud nonnlnm- catholicos ceteris pr.
sunt adseripti. Et vero in istis regionibus nuS* “"1 ,iis ,fere»* leqib,
catholici, ut ipsis visum fuerit, propriis' schedis ,e* “ViUa. qu^Sn,
scientiam et pietatem erudiant. Est er m, in n ' * PI° em. suam
cathohei ut feliciter avertatur clades nuam o, ^tatc positum ipsius popu
tutum rei catholicae minitatur. Religio autem ° 3rU.m ll,lc publicarum insti
expellantur, id omnes tandem persuadeant sih- ^ pICtaS n? e sc!,oIis Vcstn
gu Iorum tantum civium ac fami Hir** b punmum mteresse non sin
Americanae nationis, quae tantam d. ' Xt"‘Jni £tl3m ipsius Horentissinu
Ceterum S. Conurelrln n de $C Spem Ec<«* ^dit.
cta.ut parentes eatlmlicf prolem i*1? mterduni rcrum «sc adiua
scientia possim. H autc^ nt pmcmm nt" co™mittm • «
f * ne, id’ **« Particulari
ct tunc ea plerumque aderit t Ordinariorum relinquendum erit;
vel quae suppetit parum est idonei T T? n*!,a Praest° est schola catholica,
congruenterque adolescentibu ■ t eru Ien<^18 convenienter conditioni suat
tia adiri possint, periculum perversionis' ' T “* SChol?e PubIicac in consa'efl-
minusve nunquam nnn s, cum propria ipsarum ratione plus
fieri debet cx proximo °PP°rtunis remediis cauti onibusque
schola, de WtZZiZZT' E*-rg°. impn'm!S videndum, utrumnem
fien remotum plane nerm » perversionis periculum sit eiusmodi quod
aguntur, caihoiicac doctrini •** ^uot*^s aut docentur quaedam, aui
mae detrimentum neoue ai.riL-0n,SVe monl)us contraria, quaeque citra ani-
culum, ut per se patet omn’*™ P?ssunt* ,lcdum peragi. Enim vero tale peti-
P oralis etiam vitae. Debet Vl!an^uin cst cum quocumque damno t em -
conscientia possit, nccessar^01™ ,IUVC,ntus> ut committi scholis publicis in
saltem extra scholae tcniDiilf111' cbnst’anam institutionem et educationem,
naissionarii, memores eorum’ ^ aC ^‘bScnter accipere. Quare parochi ac
mitimorense constituit cate 4 Pudentissime hac de re Concilium
s praecipue incumbant diligenter dent operam, iisque explican-
dulis et heterodoxis impet ' '^US ac roorum, quae magis ab incre-
impenSa cura, qua frcqu*, . ™Ur; tQtque periculis expositam iiiventuteffl
nem studeant communire J ^a™e.ni toruin usu> qiia pietate in B. Virgi-
ciiam excitare. Ipsi vero parem ^ !C’,.,)nern firmiter tenendam etiam 3»qu(
es’ ^u,ve eorum loco sunt, liberis suis sal-
S. C. S. Officii
licite invigilent, ac ve» »p* per se, ve, s. minus ,done. ipsi sint, per alios,
ac lectionibus auditis eos interrogent, libros iisdem traditos recognoscant
ttsi quid noxium ibi deprehenderint, antidota praebeant, eosque a fami-
Juritate ct consortio discipulorum, a quibus fidei vel morum periculum
imminere possit, seu quorum corrupti mores fuerint, omnino arceant atque
prohibeant. Hanc autem necessariam christianam institutionem ct educatio-
nem liberis suis impertire quotquot parentes negligunt; aut qui frequentare
ros sinunt tales scholas in quibus animarum ruina evitari non potest! aut
tandem qui, licet schola catholica in eodem loco idonea adsit, apteque
instructa, ct parata, seu quamvis facultatem habeant in alia regione prolem
catholice educandi, nihilominus committunt eam scholis publicis, sine suffi-
cienti causa, ac sine necessariis cautionibus, quibus periculum perversionis
e proximo remotum fiat: eos, si contumaces fuerint, absolvi non posse in
Sacramento Poenitentiae ex doctrina morali catholica manifestum cst.
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. II, n. 1449].
1047.
S. C. S. Off., 28 iun. 1876.
Se !a scomunica maggiore latae sententiae infiitta da varii Pontefiri, cd
in ultimo da Pio VI colla Constituz. Inter caetera dei Luglio i~"S 1 sia
tncorji in vigore contro coloro che occupano e ritengono i beni cd elemo-
sine di Terra Santa.
R. Constitutiones Summorum Pontificum contra occupantes et detinen-
to eleemosynas et bona ad loca Terrae Sanctae spectantia omnino vigere,
i.w! tamen censuras latae sententiae, nisi eas quae comprehenduntur in
p. XI, Sess. 22, de Reform. Concilii i ridentini, ideoque formulas a
L/mmi^ariis distribui solitas esse reformandas.
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1457].
1048.
S. C. S. Off. (Novae Aureliae), 2 aug. 1876.
*• Se il Vescovo possa dispensare dai voti sempliei nelle Congregaziom
c ausurate, che, quantunque non approvate dai! a S, Sede, hanno pero
penora gC(jCra|c c case diverse diocesi.
*■ ‘ *u \ escovo possa dispensare dai voti sempliei emessi nelle Congre-
fSJ0ri1 cbe ebbCro origine nclla propria diocesi, ne hanno case luon di
^tuttodie abbiano superiora generale.
pu ! 'tlna4 vota non reservata paupertatis et obedientiae, posse Lpisco-
iity In u,r°'lUc casu dispensare, dummodo ius ex contractu oneroso acqui-
^ u«it, ipso rationabiliter invito, non laedatur. Quoad votum non reser-
Bull. Jtotn. Cont., lom. 6, p. 2J-27.
V/i
3 <56
Curta Romana
vatii m castitatis, ex potestate ordinaria Episcoui
non fuisse perpetuum et absolutum.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol, If
.negative, nisi consfet Vl
votu
n.
146!].
1049.
s. C. s. Off, (Tulancingo), 9 aug. l8?(.
V ExC°mm!lr,icati to,erar>. « ante mortem dant n, * .
sepeliuntur m loco sacro ; sed si ob improvisam et P ™entiac
nulla poenitentiae signa dare potuerunt licitum ~V ?e”Unam m
lire ? — 2. Licitum erit eis suffragia communia r " m oco MCrt> s
solemnes? — 3. Istae exequiae possunt habere Io Lm^o' ^ ***
ipsius excommunicati quin dare notuit,, ■ corPore praes
r. Dc„tur » s. p .jsriK
se habent: « 1. Se venisse a morire alcuno dL?! ■ 1862 **
« censure, e secondo i ss. canoni e le reml* lnCf>rs[ notortamente n
«tori, dovesse assolutamente privarsi M) '1SSe.gnate m proposito dai c
• Tonde con gravi nunS /ciZ^"„ 2£?" '“'‘T * d'
« stessa sepoltura ecclesiastica come dovra l ' r?"acc.mente ]e “«quiee
«parroco? — Die io Der. iMn . tlft circostanza regolan
9 ss. canonum fiant; quatenus f 'Curandum ut cuncta ad norm.
« id obtineri nequcal i *r„ "h ’ ' ° ^ turbamm « “nodali peric,
* exequins et ad sepulturam ullo ” neqU' PU ali“ Mctrdw«
■ attoali circos, a„zc pericX T °, concurrat- ~ *■ Se posa at
9 scomunicato tollerato il m, t e ^ ersi la sepoltura ecclesiastica a quak
« dato segni di vera resipiscent “ n? imProvvisa ™n abb
«an quis excommunicatur *nU« le ,20. ^?n R- Ut diiudiceti
" inquirendum est an simul ‘t ^ ur ecc^es*astica sepultura sit privantiu
quae circa pllLTnl PUW,CUS peccat0r. *»bfa prae oculi, rep
[Collectanea S C d? p °rCi.a Pro^atls auctoribus traduntur*.
' de ProP- F‘de, vol. II, n. 1462].
s 105°*
,tlSLr ^P‘ Nesquallien.), 24 ian. 1877.
Litteris ad S C d p
lavcrat hnm circa inodum^., AmP1' Tua a S. Sede Ap. postu-
stolicum exercentes in mft ’ se gerere deberent missionarii, munus apo-
qui, antequam Catholicam |S feS‘on*hu8 istius tuae dioecesis, cum illi*
methodistarum baptizari -n ‘CC ®SIam ingredi peterent, a ministcflis sectae
7ar phires et non parvi' m> ctia,m matrimonio copulati fuerunt. Expone-
va id itate sacramenti nanticrn^^^*1 rall,,ncs adesse serio dubitandi tam de
matrimonii coram iisdem <•« *** ta.^lls ministris collari, quam de validitate
exhibebat. Porro ip3a s r -n-*™?1' cas<lue praefatae S. C. dc Prop. Fide
Pistolam Ampl, Tuae ad S. Congr. S. 0. ttm-
S. C. S. Officii
sit, a qua Post accuratam et diligentem discussionem dispositum fuit ut
peculiari hac instructione Ampl. Tuae responderetur, per quam rcassum-
Em**» a{ ^ facenubus, et lam ab eadem S. C. in casibus simili-
bus decretis sub oculis tuis poneretur huius Ap. S. Sedis doctrina QUae
taro et tutam normam tibi exhibere debebit. ’ M
Itaque circa Baptismum a ministris sectae methodistarum administratum
refers, tot et tales esse horum haereticorum errores circa necessitatem vir-
tutem et efficaciam eiusmodi sacramenti, ut pro certo retineri debeat cos
jllum habere tamquam ritum mere indifferentem, quem ideo in praeteritis
temporibus penitus omittere consueverunt, et in posterioribus reassump «-
mntsola prava voluntate homines infideles, vel etiam fideles fallendi iis-
dem scilicet ostendendi falsam eorum religionem a nostra unice vera non
differre. His addit, non paucos neque omnino accidentales abusus ab iis-
dem committi in praedicti sacramenti administratione, inter quos praeser-
tim indicat et usum cuiusdam formae, in qua persona Spiritus Sancti aut
omnino reticetur, aut vocibus et nominibus exprimitur prorsus ineptis ad
eam indicandam, aut non exprimitur nisi post aliud vocabulum intrusum
inter secundam et hanc tertiam S Siriae I rinitatis personas; necnon negli-
genriani ab iisdem servari solitam in modo quo aqua tingunt baptizandos,
t; quo coniungere solent materiam cum forma. Ob has rationes anceps hae-
res utrum baptisma a talibus ministris, et tali modo administratum, habere
debeas uti prorsus invalidum, vel saltem e'a ratione dubium ut vcluti prin-
cipium in praxi semper servandum retinere possis, illud esse iterum confe-
rendum. Porro quamvis haec gravissima sint, et generarim vehementem
suspicionem ingerant de baptismi invaliditate, tamen in singulis casibus
iden das esse accuratas investigat iones facile quisque intelligit, et quatenus
« iis certo constiterit de nullitate ob substantialem defectum, baptismus
rnt conferendus absolute: quatenus adhuc dubium prudens supersit, bap-
tbinus iterum conferendus secreto et sub conditione iuxta doctrinam et
praxim constanter ab Ecclesia servatam.
Etenim novit A. Tua dogma fidei esse Baptismum a quocumque sive
iub Sfaf^C0* s'vc haeretico, sive etiam infideli administratum validum esse
-■en um, dummodo in eiusdem administratione singula concurrerint,
u us sacramentum perficitur, scilicet debita materia, praescripta forma,
-nistri cum intentione faciendi quod facit Ecclesia. Hinc con-
'i .. ur crrores peculiares, quos ministrantes sive privarim, sive etiam
ficram pr°^tcfllUr n* hil officere posse validitati baptismi, vel cuiuscumque
etiam -ent|’ *lu.ia ut loquitur S. Augustinus, sacramenta ubique integra sunt,
LP- 'n^elligantur, ct discordiose tractentur (S. August., de Bapt.,
dum 20)- ,T1<3| quod praesertim in casu de quo agitur notan-
°fcludu ‘ Pfj?U 'arcs errores ministrantium, per se et propria ratione, neque
f^cnd'^1 l am ’ntcritionem, quam minister sacramentorum debet habere,
dinalis tlUotl facit Ecclesia. Etenim, ut sapientissime observat Car-
c a munus: n Concilium ! ridentinum in Canone XI1 non nominat
d* boptimtc
3 68
Curta Romana
* finem sacramento, neque dicit, oport^nT^
r< sia intendit, sed quod Ecclesia facit. Porro D p ^ndere, W E
«sed actionem significat. Denique ex nraxi^f ^ Kcdes,a ^cit, non £*
* EccIcsia rebaptizabat baptizatos parvulos a Nam neque J5
« mus baptiza tos a zuingliama et caivinistis- et 'SmT' nos «tyti*
baptizare s, ne intentione veri finis qui estVC $*** «22
L nde Benedictus XIV fuce ad rem facientia verba ^J*!*,na,e Pacatum,
« Episcopus ne incertam et dubiam pronuncict f ‘,v,.M1™a habete CaV(lI
«tantum nomine, quod haereticus minister a niioT'5™ va,iditatc|n W
« credat per regenerationis lavacrum deleri’ peccatJ “* n ' ^ CUm *
■ remissionem peccatorum, atque ideo non h-bn’ , ^ n0n COntu,etit
conficiendi, prout a Christo Domino f "> V ■ m illud
* 111 Gj1!!is ^‘«Putatum olim fuerit, an ob praedictam**^1"1 Slcluidcm cu®
* essent baptizato a caivinistis, S. Pius V ad m^n nt,ooem «Mtti
' mirnrnc rebaptizandos definivit; sacramenti (n" ^ntroversia debita e,
f' vatus ministri error cui nr-ei- l,f f .‘m vaUdltati offidtwi
«ciendi quod Christus instituit seu auoTfir .en,sdenV ^nistri intentiofi.
Synod. Dioeces., Lib, y, C 6 N nl \i m Vcra Ecclesia (!)t
* ** IV, dic l8 Dec. 1872 V^ io A? *?*T atlhaCrCns S' C £
sequentia dubia proposuerat videto- : 0cf' liae Centralis, i ^
One thodutis) administratus di dubii hrolierJT* btlpUmus ah *«£
baptismum nullum habere effectum in : ° mtnuiro* Aequam baptizet
* collatus si pra„$?Zlrnam- ~ *
«ntequam baptismus /"*» /«m* M*
" ^ ^ */>«* praedteetur in illa ^ pr0nuniiata Mrit a ministr i
t,ve:. 1“« non obstante error,- „„ i" rcsPondi<-' Ad primum, Xtgi-
«ntio faciendi quod facit ricd T' V TcCtu‘ 'MP,is™- non excluditur in-
Vi*, igitur \ Tu l raK ”, AFd * »»*>«: Provisum in primo,
errores quo, haeretici sive oZ 1 , Ecd'S,a scmPcr aditum inveniatur,
int-ompossibiles cum illa inr .nt:Jln’ su e etiam publice profitentur, non esse
suate eorumdem sacrameno ne» <luarn sacramentorum ministri de neces-
feeit Ecclesia, vel Si onTr.I'-'"tUr llabcre’ faciendi nempe <H
Ty per sc non posse induc-re nfIUS v,duit ut fieret; et eosdem eno-
cm sacramentorUm in Pt-n» Se[lcra em praesumptionem contra validita-
statui possit practicum DL„’ Ct J aptismi in specie ita ut ea ipsa soli
quasi j priori ut aiunt bint*i IUm ®mrdbus casibus applicandum, vi cuius
**** aliter AmpL ^ ?T S,t kcrum conferendus.
quos laerctici isti admittere* 'T 1LarC debeb*f cv consideratione abusuum,
otquidem quidquid sit de ,i!’ .”U’ Ut asseris- in baptismi administrative.
_*^uftani qua*n usurpare ,S1 a te enumeratis sive quoad formant
ah -P.erc solcnti tamen ut in P ’ WVe ^uoad modum quo baotismi ritum
ab istis haereticis nullum, aut ,1^° d,Ci possit bapt ismum administraturo
°S oscere an patrati fuerim Pra i™ dul,illm babendum esse, oportet prius
icto abusus sacramentum irritantes; novit
1 Cf. x.
lo; •
S. C. S . Officii
i a sectis, ex. gr. quakcrorum, quas notum est vel baptisma muiimc rninf
strarc, vel invalide conferre, ipsos, dum m sinu Ecclesiae recipiuntur
solcmniter baptizandos esse. Quoad vero illas, ut sunt anglicani apud
enas non solum pueri baptizantur, verum etiam ex eorum libris rituali-
bus constat baptismum rite conferri, non oportere baptizari. ,<d r,,cip[
. ibiuratione errorum, ct absolutione a censuris. Spectandos tamen esse
casus particulares de quibus agitur. Nam fieri potest, ut causa abusuum
, qui asseruntur in sacramenti Baptismi administratione introii xti, vd ob
aliquam circumstantiam, grave suboriatur dubium dc aliquo defeci mjlli-
tatem baptismi inducente, tunc baptismum secreto, sub conditione
tit ptrsena baptizato, conferendum esse .. Ex hac regula prul intdligt i
quod si in hac materia possibilis foret quaedam generalis praesumptio in
principium practicum convertenda, haec non quidem ex defecti bus et abu-
sibus ministrorum differentium sectarum esset derivanda, sed praesertim
«indole, natura et consuetudine actuali carumdem sectarum. Quare cum
in casu, de quo agitur, sermo sit dc secta methodistarum, in -,u baptisma
Lontcrtur, ct de ministris htiius sectae, qui de facto baptisma solent adim-
n.>trare, duo tantum in quaestionem cadere possunt, videlicet: r l/trum
ntus administrandi sacramentum Baptismi, ab ista secta in istis regionibus
retentus, aliquid contineat quod illius nullitatem inducere valeat: 2 l t.i r
ais sectae ministri dc tacto sese conforment praescriptionibus in prupna
»mm secta sancitis. Porro quoad primam quaestionem facile erit co-ino-
.utc qmt aec secta circa administrationem sacramenti Baptismi i*
inspectione librorum ritualium quibus in istis regionibus tales
aeretici ui utitur; quoad secundam vero necessariae erunt accuratae et t>>u
airT ,"ncsti?ationes singulis casibus, per quas tam de facto, seu dc
an aptismo, quam dc modo administrationis cognitio obtineatur, iu\t 1
^ dc singulis casibus erit pronuntiandum. Quod si prtcJlu tis
Jut , Satl°m us ab bibitis, certo cognoscatur baptismum collatum non f 11 st
ujl J)on fuisse administratum, tum quidem absolute, hoc <-st absqi.i
1 ione, valide eos baptizare poteris et debebis qui se praesentate-
mi ut sim i' , 1 1 * T
•"hil cert' Um tcc cs,ac recipiantur; si vero ex iisdem investigatio 1
'ub con I * * td lUltl11 ’ l t ^^'toc prudens dubium supersit, tunc seux’ >
: tute Jt ' '"''f tos baPbzare debebis. Ut autem etiam in hoc postret 1 * cus*;
rr,i(cnter procedatur, prae oculis habenda erunt qu.u ’ « "
“:i licci/ *L lC*1S videlicet; Pune solum ca (forma c n 'ia > ui
hte buri*’1' ,U m prtldcns probabilis suhist dubitatio, .111 ijius ! f t
'n*iotcsc IZlt'18’ neC) diligenti praetermissa inr’ itione, potuit rei vei tas
-tton ' tpicm3d modum scite perpendit Sftfus in L 4, di st 3. .*•: v-
C'cusat 1 ’ Ut' § (hrca hanc igitur soluthmcm, ubi a sacrilegio non
4 domn^. *b irregularitate absolvit sacerdotem, rebaptizantem, qnem
1 'aptizatum, et nihil est quod collatum ei baptisma rationabiliter
ii
37°
Cuna Romana
" s“sPecw™ reddat.... Aures praebendae sunt Estio in
«ad rem adnotami: Sciendum est non quamcumoue Iel S- *' * 'S*
suspicionem, vel scrupulum debere sufficere ad\oc 7, ®
* hoc pacto baptizetur: sed requiri dubitationem nrnJki”* Cori(Ji*
<i probabilis dubitatio est, quae, facta etiam diligentf in(f
« potest ita ut nec moralis certitudo facti haberi auelt 5?8"16’ discu,i »
perandum est Catechismo Romano Fart 2 TV q mr^° Vcr*Us ohte;
«de fbnna eonditionau ai,: eo 5' '
1 tate m illis tantum permittitur, de quibus re dilio*r,t ^ ^a?ae
1 relinquitur , an baptismum rite susceperint ■ 'aliter ii ^ ^n<iuisiia> Afc
ma eorum coram ministris eiusdem sectae methodi E* ’ ^UOatl
eosdem ministros ma,nmonMlm ,J!^£2SS? *
neque recognoscere matrimonialis vinculi n*m * ■ m mirume bab«
tem’ « hinc doctrinam eo, ZlTce f“m « ***»
Stn, quam qui ad eosdem accedunt, contractum mmril "‘i '“1 ipsi mini
negotium nullius momenti circa ound 7 ? mat™onialem habeantu
nullam investigationem praemittunt ri rr ** € ncgIlgcntIssime gmint
conjungunt- et saene f.lrca statum personarum, quas iw
copuia„gtEx^nLnrrTtr„e °t, ai,as VinCUl° ™ A?3
sis ortam «4 «Xt™ isti“ «« •-
contracta non esse ncrDetii, t !'1s'onc^1' ntatnmonia apud tales minier::
persuasum esse dicis olures ir|dls®olublIja: imo quibusdam missioiums
sentare ad
tare posse pernetu i tatem v; i* l' nisl <3u,a credunt tali modo esi-
tandum esse de istorum .7* * comrab^nt- Ex his infers valde dubi-
Congregationis proportis-^t^T^ ? VaIiditate’ * ^ **“*“ SaCW
haereticis celebrat-i milii u *n dllbl° quocumque matrimonia ab iHn
ut «« A T , 1 rob0r,S i,r'1cticc Possint Iraberi.
necessarium est ,.»■ c, Jn re Srayi tuto procedere possit, ante omni;
bus normam certam nm^ ‘S babeas sequenda generalia principia, a qui-
i. pro certo retinend ^ Ca^* ^US PartiL'tdaribus facile poteris derivare. E:
sistere posse dummn 7* CSn mter baereticos vera et valida matrimonia sub*
nim Benedictus XI Vir^F^ d*r‘mcna impedimentum interponatur, Ktf-
tibus verbis : « v,.n n . cr' !be Aprilis 1 752 aperte hoc docuit sequeo-
'< matrimoniorum interh am? Ius b°die in discrimen revocanda validiw
«tentiam matrimonia h aer^tJCOS’ 9u*a iuxta communem theologorum s«0’
" veluti in radice ch ri ■; i 3 e r?1 1 c 0 ^ m P°st baptismum, in quo uterque conim
" tholicam religionem ianit?tls CoPuIantur; et hinc est quod haereticus n-
" dicere Idinsum cc.te,,ls’ poma uxore vivente, nequit alteram
chiepiscopum Moeumin^^'11 'US *n ccfcberrimo suoBreviadAr-
qnando iussit, ut causae m"! * ‘nc‘P't Etsi Fraternitatis Tuat,1
berent iuxta canonicis si 1 r{monitdes ad haereticos pertinentes iudicari
niale etiam inter haereti - nCtl0nes' sivc quando docuit vinculum matrimo-
x OS perpetuum et indissolubile omnino esse.
* Cf. N. 477, - "
371
S. C. S. Officii
2 Ex hoc immediate ct necessario consequitur haereticorum matrimo-
ni;q'applicabile esse principium, quod etiam infidelium matrimoniis apta-
wr scilicet: In dubio standum esse pro validitate matrimonii, praesertim
’do const-it matrimonium fuisse contractum. Imo etiam si hoc non
constaret, sed matrimonium possessionem pro se ostendere posset, quod
velificatur quando coniu ricti bona fide putant se in vero et legitimo eoniugio
vivere, et ceteri nullum ex illa coniu nctione scandalum patiuntur, quia arbi-
trantur eam esse legitimam, eri m, m hoc casu praedictum principium \a!c-
vtt, et ah eodem recedere non liccrct. Hoc S. Congregatio saepe docuit
ci inculcavit, praecipue vero in I nstructione ad Vicarium Apostoiicum Ocea-
niae Centralis missa ex decreto Feriae IV, 18 Decembris 1872. 1
ii. Quamvis autem certum sit ex Canone Si conditiones , De Conditwn
conditionem contrariam perpetuitati, et indissolubilitati coniugalis vinculi
ipsum matrimonium omnino nullum atque irritum reddere: tamen ad hoc
oportet ut talis conditio aliquo modo a contrahentibus in pactum fuerit
deducta. Etenim Benedictus XIV ita ad rem docuit: Credendum est eos
.(haereticos) generali voluntate contrahere voluisse matrimonium validum,
iuxta Christi legem, ideoque etiam adulterii causa non dissolvendum.
< Privatus enim error nec anteponi, nec praeiudicium afferre potest gene-
«rali, quam diximus, voluntati, ex qua contracti matrimonii validitas, et
perpetuitas pendet n. ( De Synod. Dioeces., 1. 13, c. 22, n. 3). Hoc idem
tradit Pius ^ II in supracitato Brevi ad Arehiepiscopum Moguntinum: nari
igvns de causis, oh quas etiam haereticorum matrimonia nulla ct invalida
pisunt declarari, post impedimentorum dirimentium mentionem subdit;
rei oh conditiones, quae inter dirimentia impedimenta recenseri adhuc
«possunt, quaeque in pactum a coniugibus deductae ipsius matrimonii
1 substantiae opponuntur, quemdamodum eas in calvinistarum praesertim
«matnmoniis interponi solere plurimi affirmant Hanc doctrinam semper
ct constanter sequuta est S. Congregatio, quoties examinare debuit utrum
valida habenda essent matrimonia contracta vel ab haereticis inter se, vel
diam inter unam partem haereticam, ct alteram catholicam, prout videri
apud Benedictum XIV, qui pluries huiusmodi resolutiones refert
, t Synod. Dioeces., I. 13, c. 22, n. 8), nec non in Instructione pro Vicario
1 j°f . co OCCar>iac Orientalis, 1 in qua haec leguntur: a Tametsi autem
u11 ,tan(Ium non sit cjuin validum matrimonium contrahi possit cum errore
TOffe concomi tante circa cius indissolubihtatem, quia tunc praevalet gene-
5 v^untas contrahendi matrimonium iuxta institutionem Christi, et
! %obiri^as privatum errorem quodammodo absorbet: attamen
*fi l' 3 ibetur formula cum explicita, vel implicita illa conditione, iam
'Cont Ut Part'c,Baris error absorptus maneat a generali voluntate
c ra iuxta institutionem Christi ».
relatis principiis A. '’ua facile intelligct admitti nullimode
ut praesumptionibus, quantumvis gravissimis, quis sibi valeat
37*
Curia Romana
cfformare practica quaedam generalia criteria, quornm m •
dubl° dc validitate matrimoniorum coram haeret v ‘a
ctunim, pro corumdem nullitate et invaliditate sit „ !i «**
mentem et praxim huius S. Sedis Apostolicae oportere Sed 1,1
examinare et perpendere singulos casus occurrentes et no»°- pn,den
timas deductiones cx tali examine resultantes fodicari ,i ? Sl "^k
prout refers, dubia circa validitatem talium matrimn ‘ 1 >Cre‘ Suo#iii
oriuntur, videlicet; matrimoniorum tripUci «
1. hx eo quod haereticorum istorum ministri nulMmr.4 , ■
circa existcntiam impedimentorum inter personas coram '/1<I!,,repc
2. Ex co quod uti dubius habetur baptismus a .
stratus, unde dubium exurgit utrum valida possint esse
catholicum et haereticum; ' matrimonia mti
si° l,abrtur «—
indissolubile; ideo manifestum est V1 n',llum perpetum ,
praescriptas vel circa singuli rrrnn-it * • m d‘v ersltatem ‘nquisitioot
pra«cr,im, unde peculiaris ‘ exurgit
« con^Zne^^na^n,"^ t' !”“? irulu,rend™ erit de rnn
runt, ad dignoscendum utrum i ®eres* veI coram haereticis contraa-
mentum quod earum m itr' a ,clu°d extiterit inter eas dirimens impedi-
tim inqu^nlm erit^i^ mUm nulh,ni ?* invalid** Ederet. PnL
contraxerunt Ywati fi/erin^T4 ^ C0^an} m*n*stro haeretico matrimonium
hoc examine* efl ^ ° intracto. Porro pro
habere debebit rcsolutinn!^° l”. 0C casu Pr°ferendo, A. Tua prae oculis
editas, praesertim illas datis J"Stru.Ctl0.nes> ab hac S- Congregatione iam
anno igifi 1 ut Vim-; a lcart0 Apostolico Oceaniae Meridionalis
mul accipiet. - ° f)0St0 1C0 Oceaniae Centralis anno 1872 quas insi-
Quoad alterum vero ranni ,1 , , . . *
erit resolutio huius S r r *.unc*e dubia etiam exoriuntur, attendenda
sic se habet: * Prono- it ^ 10 ^er,a L^‘e r7 Novembris 1830, 3 quae
’ (CialHarum) deeentp- ° " I0' ,‘^n ca^dn istae et lutherani in illis partibus
te habendi sint iia u^U.0rum baptisma dubium et suspectum est, infide
mentum dirimens id e Hlter eos ct cathoIicos disparitatis cultus impedi-
" rectae ritualia praescrib' Ccnscatu? Respondit: Quoad haereticos, quorum
materiae et formae lnil?t co^at,onem baptismi absque necessario usu
■'hos, (jin eorum entla r’ dtbel examinari casus particularis. Quoid
si e1„k,ntUai*1 baI)tiza«t valide, validum censendum est
censendum *■>
autem c
■'hos, qui iuXu eorum • r* ueDet examinari casus partic
baptisma; quod si (JiiK . ritua ia baptizant valide, validum c<
validum baptisma in r.rJ^ Pcrsistat etiam in primo casu, c<
cognoscatur nullum bant *nC at vabl^bitem matrimonii. Si autc
tstna ex consuetudine acutalis illius scctac;
nui'
« N. «74, S
ll ,\
0 1
f Oj; ^
1 Cf. H69
S. C. S. Officii
373
rtt matrimonium Primum itaque inquirendum erit dc collato baptismo
{t dc ipsius validitate; et si ex hac inquisitione nihil certi deduci pt>
ct dubium prudens, prout supra dictum est, perseveraverit, tamquam vali-
Jum in ordine ad matrimonium haberi debet, seu matrimonium cum tali
jubio contractum uti validum retinendum erit atque legitimum.
Quoad ultimum denique dubitandi caput, omni diligentia et solertia
javcstqpndum ent , utrum conditio contraria perpetuitati ct indissolubi litati
vinculi coniugalis aliqua ratione, directe vel indirecte, cxplicitt vel implicite,
jn pactum fuerit a contrahentibus deducta, seu utrum matrimonium fuerit
contractum cum prava voluntate non consentiendi ip vinculum perpetuum,
id hoc cognoscendum non solum consideranda erum verba, quihus con-
sensus fuit expressus, sed etiam ponderanda erum facta, quae ipsam con-
sensus expressionem, \tl modum eiusdem expressionis respicere possunt:
quae, si talia fuerint ut usus et consuetudo istorum locorum ea interpaten-
tur tamquam praedictae conditionis irritantis inductiva, pronum erit inferre
abfuisse consensum in contractum perpetuum et omnino indissolubilem.
Similiter considerandae, et etiam examinandae erunt formulae, quibus in
bth regionibus uti solent haeretici dum ritum nuptialem exercent. Etenim
ilhe haereticorum formulae in quibus inserta inveniuntur ea SS Scriptu-
rarum testimonia, quibus iidem haeretici abutuntur ad proprium errorem
tuendum et propugnandum de dissolubilitate vinculi conjugalis: qualia sunt
illud, quod habetur apud S, Matthaeum 19, 9; . Dico autem vobis, quia
iquicumque dimiserit uxorem suam, nisi ob fornicationem etc. . illud aliud
apud eumdem Evangelistam 5, 32: « Ego autem dico vobis, quia omnis qui
dimiserit uxorem suam etc. » interdum merito censentur conditionem irri-
gantem continere. Quod magis etiam manifestum apparebit si in praedictis
formulis, post expressum consensum, sed eodem ritu perdurante, 1 contra-
hentibus exigatur iuramentum de fidelitate servanda cum conditione quoad-
usque altera pars in fidelitate perstiterit; quia habita ratione erroris quem
profitentur haeretici, nomine fidelitatis non potest venire nisi permanentia
lnunculo contracto. Praeterea cum ex precibus, vel ex adhortatione* quae
quando praemittitur* aliquando postponitur formulae* vel ex mutuis pro*
fissionibus contrahentium, aliquod vitium irritans emergere possit» etiam
caeremonias hujusmodi erit attendendum; nam plerumque formula nira-
_ ^ mutuae promissiones aequi valere possunt pacto* quod scilicet
eamm tm violatio inducat cessationem iurium et obligationum inter coniu-
Pi et consequenter rescissionem vinculi matrimonialis. Neque praetemiit-
l , rit accu rata consideratio morum et consuetudinum in istis regioni-
gentium inter haereticos quoad eorum matrirnoiiv
ULtamvis enim factum inter istos haereticos commune* ut asseris* de
. tone matrimoniorum propter adulterium, vel ob alias causas etiam
conb^K non impediat quominus matrimonium legitimo modo
in actu celebrationis, vel voluntas adfuerit consentiendi in
. — Ai
L. Im Perpetuum ct indissolubile: tamen fieri potest ut talis adsit com-
tr ^ fere universalis persuasio* \ i cuius retineatur matrimonialem con^
m Connisi temporaneum et conditionatum esse» neque aliter* nisi sub
37+
Curia Romana
n
i
g
asc
*lw.^
(j
d
r
&
3^
fer
>»■*
M
tl
►*
H
V
►»
iv
>
v*
►*
f^Jt
P
/*
\
'T
“13
mt ifl
£■* -I
•W
3Ct
hac ratione contrahatur: unde fit ut accurata consideratio m
tudinum regionis multam afferre posset lucem ad veram voluni Ct COn5IJt'
trahentium cognoscendam. Ex hisce omnibus, et etiam ex adiunT^ ^
standis sive loci sive personarum, non omnino difficile erit C 15 Clrcffl1»*
iis qui praesentes sunt, dignoscere quaenam fuerit contrahemiu^1* lb
quando matrimonialem contractum concluserunt, et consensum
runt. Fiant ergo in singulis casibus accuratae investigationes utrum* ^
sertim aliqua conditio contra matrimonii substantiam fuerit cxm pf4C'
pactum inter contrahentes deducta: vel saltem emergant indicia afm “
et praesumptiones, habito quoque respectu moribus regionis et conm “
sin. protes tante contrahant ea praecipue voluntate, ut dissduto
testandum praxtm matrimonio, ad alia vota transeant. Ex quibus mJZ
deprehendatur certam contrahentium voluntatem eam esse, ut nonnisi !
ditionate matrimonium contrahere intendant.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, voL II, n. 1465].
1051.
S. C. S. Off., 2 maii 1877.
2 A ., n n . ] ^ , * . __ . , , H 1 U ] cuius prae
sentu ad evitandum impedimentum dandestinitatis necessario requiritur.
Formo?,' ■?“ !,^,nda Vfrha F°rmu^ VI: nec illi, (facultadbiu ii
R A 1 . T J " ' " ° ’.mdo ,,0S!" (Episcopus) extra fines suat dietasis
j •».. ' ar?c u m proprium habendum esse parochum doojicifii vel qm
damtedn contrahendum. Ad dignoscendum vero' quasi domicilium attento
Ad; r<JKulam traditam m Instructione Fer. IV, diei 7 Iuoii 1867.'
possit fnr nlfC^K R 0rmuiae ita esse intelligenda, ut Episcopus uti
prooria *-US SUOS su Editos qui actu, quo dispensandi sunt, in
sim degat ^ commorantur» quamvis ipse Episcopus extra suam dioece-
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1469].
1052.
C. S. Off., litt, 23 aug. 1877.
animarum parVem* matrirnon‘‘3 (cum haereticis) pi
conscientia ad receminr m’ seclusum sit scandalum
R- Quoad nL7SrvalTdCram?nt0rUra admittWe vaIeant'
sme praevia renovatione const-n’ ^ sati™enta percipienda posse
donec vera dederint resinricem sus, S«d ab usdem percipiendis an
viribus tam conversionem Darr ; «T Ct promiscrint se curatun
s haereticae, quam educationem in "
1 Cf. N. tooi.
S. C. S. Officii
375
| * .. f0|js universae natae et forsan nasciturae, et tandem donec obti-
■ Acoi utionem a censuris incursis una cum poenitentiis salutaribus,
>TU0 Contraxerint coram ministro haeretico.
^0 1 id vero matrimonia invalida, cum sit nullum eorum matrimonium
clandestini tatis, non esse admittendos ad receptionem sacramentorum
nQ prius promiserint post impetratam dispensationem super impedimento
Xae religionis, se fideliter exequuturos eas omnes conditiones, quae exi-
_tur jn praefata dispensatione, et dein nisi consensum renovaverint coram
-itholico parocho et duobus testibus, ct tandem nisi obtinuerint prius abso-
.Jtjonan a censuris incursis una cum poenitentiis salutaribus, casu quo
mtuiraoniura attentaverint coram ministro acatholico,
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 1478. — Ci‘. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXVI, p. 382, 383].
1053.
S. C, S Off., instr. (ad Archiep. Portus Principis), 5 sept. 1877.
Cum ante omnia super baptismate petiisses c ut in baptismate parvulo-
rum fieri valeant interrogationes in numero plurali, ut in baptismate adul-
aram, idque propter multitudinem baptizandorum sacerdotumque pauci-
»!em h: censuerunt (Emi PP.) has rationes tanti non esse ut, ad exiguum
(emporis compendium obtinendum recedatur a praescriptione Ritualis
Kwnani. 1 Quam, licet optime noveris, non abs rc integram retulisse erit:
>i vero fuerint plures baptizandi, sive masculi sive feminae, in catechismo
rusculi statuantur ad dexteram, feminae vero ad sinistram, et omnia pari-
te dicantur, ut supra, in proprio genere, et in numero plurali. Verum
pruna nominis interrogatio, exsufflatio, crucis impressio seu signatio, ta-
aiirium et narium cum saliva, abrcnunciationis interrogatio, unctio
catechumenorum, interrogatio de fide seu symbolo, et ipse baptis-
■A unctio chrismatis, candidae vestis impositio, atque accensae candelae
,f ditio, singulariter singulis, ct primum masculis, deinde feminis fieri
"Sebent «.
alarum vero quod petebas « ut baptizari valeant ritu parvulorum
'“tfantr | m, ■ r -*
d) ntj
?usmt>tJ> negligentiam in tanto salutis aeternae discrimine minime esse
fandam, omnes ad unum censuerunt nihil obstare quominus id fiat,
‘W* non tantum ob rationes a te allatas, quod nempe ii parvuli rudio-
sacerdotes autem pauci, sed quia pueri quinquennes siiiu omnino
‘ptltlbus scu parvulis accenscndi, ex quo tempus infantiae, ab utroque
1 pnnio humanae vitae septennio definitur. Idque etiam, quod ad bap-
^ attinet, huiusce S. Congregationis documentis roboratur.
'* qui nondum quintum aetatis annum excesserint, quorum baptisma
‘Egentiam parentum dilatum fuit »: (Envi IJP.) cum praemisissent
Tii. n
2, Ordo baptismi parvulorum , n*
37*
Curia Romana
Item quaesiveras « an sacerdos qui domi in casiTnZ ■"»
« conferre debeat, illud administrare queat cum omribuTritih bapt’Srnurr-
« montis praescriptis, quando praevidet vel infantem certo * Ct
“ veI Parentes infantem ad ecclesiam non esse delaturo- aH ***
• remonias ritusque omissos ». Quod desuper iidem Erni D f “Pplenda* *■
discernentes dixerunt primo ignotum minime tibi esse CasUm a *■*■
Iis Romani in haec verba: * . Si infans vel adultus graviter h Ri,Ul‘
“ cu,um immeat ne pereat antequam baptismus perciatur Ut **"•
'■sis quae baptismum praecedunt, eum baptizet, ter vc?e“i™ S'-0?*
“ dens 8UPcr «I™ «us in modum crucis dicens- FP0 t,7l
‘f1 non habcat™ a(Iua baptismalis, et periculum impendft SS?**
« tur aqua simplici ». Necessitati scilicet in re tanti momenti ’ " d°S UU‘
dum. Cum vero extra mortis periculum una vel alia He "J1?10 partn'
baptisma conferri, tunc fiet locus tutissimae th™l ^ C3USJ dcbeat domi
tradit quod sacerdotes in casu possint imo teneantur °Ctnnac ^Uit
quibus possunt uti Imo et habetur h ', - r Utl 1 18 cacre'^onJii
r vi •»*» Es* in aZ;; rjrr iusu ra p-
habentur, quae proxime quaestionem a te pusitam “«inuum^T
« videatur quod ncoue deroren * • f 5ta“* attingunt, < Si prae-
" dis caeremoniis deferantur, tunc satius eritm In P™ 8uPPlen‘
» baptismi adhibeantur aoua fi" ' praescriP,M «* actu collationis
« praestare poterii Xnu, ir P° enl' pcr ™ benedicta, quod facile
* concernit n^orem ° fi lludabilis «"“«»*>. V>« mm
• brandi bapZsmum d'"ntiam et reverentiam, ce!t*
" tizati non exieuis snir‘feCCr^ia °mi.ttatUr' cIuam ut priventur parvuli bap-
11 remoniis in eorum animahi US i?”1 j’ CX ,adb|bitis super cos sacris eae-
De Confirma tinnio . US CX lcc^esiae institutis multiplices derivantur .
«dioecesibus tuae curie1' ^ Sacramento *d unum petiisti «ut in tribus
***** -i,Iud vaicat sine ^
« siarum ». Verum Fmk ns1 C nfirmat,os patnnos, angustiamque ecclr-
valere ut generalem rte ■ 'S ^L?ca® stetit huiusmodi rationes non adw
excepto casu gravis et uremT * blberido IeScm vinccre possint, quam legem,
phonsus simpliciter tradft nhr neCessitatI8’ cgregius Ecclesiae DoctorS. Al-
pa trinus haberi non Dosser 'garC' CT tluideni sub gravi, excepto casu qtio
fCodeetanea S ffirop. Fide, vol. n.
1054.
S* C' S* Off.# 19 sept. 1877.
^3cpc accidit ut **. i I
et notorio peccatore ciu‘ ^ ae^rutantc aliquo excommunicato, vel pi
rim> 8ui tamen aegrotum C^n.8anStJmc' v<d familiares parochum adva
1 Tu n L iam mortunm, vel sensibus destitutum,
, * s. c. i,
I. n. 510. ' '• 30 >ug. t;JS Cf, Collccl.no S. C, de Frop
S. C. S. Officii
. rc(racUtionem emittendam omnino inliabilem invenerit. Rogati
,U* nfuinei ct familiares respondent, aegrotum sacerdotis operam deside-
aut resipiscentiae signa dedisse osculando Crucifixi imaginem, vel
'pietatis actus edendo; ac propterea cadaver religiosa pompa ad Eccle-
deferri debere. Quaeritur itaque quomodo parochus hisce in casibus
^je gerere debeat,
R In casu exposito dari posse sepulturam ecclesiasticam, vitatis tamen
(desiastids pompis et solemnitatibus exequiarum. Quod si m aliqua casu
,ir;umsuntiae extraordinariae concurrant, parochus consulat Ordinarium,
d stet eius mandatis.
[Collectanea S, C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1483].
1055.
S. C. S. Off., 15 maii 1878.
Proposito casu cuiusdam sacerdotis qui vocatus ad assistendum infirmum
tbriiutum sensibus, deficiente oleo sancto, commune oleum benedixit ut
inungeret infirmum eique conferret illud tantum sacramentum cuius capax
n;, et quaesito; 1. An talis praxis probanda sit; 2. Ve! saltem tolerari pos-
sit; Emi PP. responderunt: Ad utrumque, Negative.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 1494].
1056.
S. C. S. Off., instr. (ad Ordinarios Imperii Brasil.), 2 iul. 1S7S.
Pestis massonismt, qui in istis regionibus tanta religioni detrimenta infert,
o tortius reprimetur quo religiosius a clero isto servata fuerit regni, ca-
‘ jlicac doctrinae circa modum agendi cuin inassonibus, praesertim quod
d sacramenta attinet, ceteraque bona spiritualia i quorum communione
prorsus sunt arcendi, donec impiae sectae nuncium remiserint. Cum
[roteni S. Sedes certior facta fuerit multum discrepare hac in re praxim
^orum parochorum, Sacrae Congregationi, approbante SSmo D. N. visum
^ “entia in memoriam revocare, quae ab omnibus accurate servanda
«rutit.
_ ! loquendum primum dc sacramento Matrimonii. Nullo modo
i'Iefati potest quod illic in quibusdam dioecesibus, sicut refertur, usuvenit,
* ^nmonia, quae a massonibus contrahuntur, cum omni solemnitate
^tus catholici celebrentur. Potius si quis matrimonio coniufigi postulat, qui
'ritur sectae massonicae adseriptus esse, parochus totis \ iribus ad id
*'nmbere tenetur ut illi sectae renuntiet; quod si renuerit, sedulo curan-
m sponsa rtC parcntes cjus opportunis exhortationibus a tali coniu-
510 terreamur.
Ouando vero parochus nullo modo potest huiusmodi matrimonium impe-
#e»e* prudenter timet, ne cx denegata matrimonio adsistentia grave scan-
37^
Curia Romana
dalum vel damnum oriatur, res deferenda est ad Ordinarium
opportuna nunc facultas tribuitur, inspectis omnibus casus aii
mittere poterit, ut parochus matrimonio passive intersit, idest ^
dictione, alioque ritu ecclesiastico, tamquam testis authorizabiJU TC ^
cautum omnino sit catholicae educationi universae nrolk 3ir ’ aurnmodo
bus conditionibus. Hacc vero facultas, quatenus iudicio Ord nari^ SIIniii'
tas postulaverit, parochis secreto delegari poterit. Quoties autem arie“T
tnatrtmomo tnter unam partem catholicam et alteram, quae a fide
at ut aheut falsae rehgtom, vel sectae haereticae sese adseripserit J a
eTelausX " "eC“Saria d;SPC"Sati° CUm SOU‘iS “ no,is
Praeterea Ordinarii, nomine S. Sedis, confessoriis praecipiant ut
moneant suos poemtentes ne societati fr<na maforn aliisque huim
clandestinis aggregattombus nomen dare, vel earum conventicula zL 1
fovere praesumant, ac pertinacibus sacramentalem absolutionem ne™
bt au em vere rcs.ptscentes absolvi queant ab excommunicatione incum
Sanemas Sua necessarias et opportunas facultates Ordinariis concedit tj
decenmum. Ceterum confessam sciant hominibus liberorum muratorum
socutati aggregatis, Itcet emissi turamenti poeniteant, sacramentalem ubsolu-
. otieni non esse impertiendam, priusquam ipsi absolute et positive praedi.
ctam damnatam soactatctn in perpetuum relinquant, vel saltem serio pro-
mittant se id quantocius effecturos.
Insuper omnino prohibendum est, ne massones notorii officium patrini
n sacramento Baptismi, vel Confirmationis suscipiant. Illi enim, quatenus
aereant sectae ab Ecclesia damnatae, minime idonei sunt procurandae,
1 op“ fuent- cdu“tioni Christianae spiritualium filiorum.
h e I2UU.rn. esr’ ,Jt clUoad sepulturam massonum et exequias reddendas
riiKn 1 , .^Siae accurate serventur. Videlicet ecclesiastica sepultura massa-
li itinnAm concedi non potest, nisi debita retractatione emissa, perabso-
.• L 11 co et cclesiac fuerint reconciliati. Si quando vero morte prae*
mortem rde emittere non potuerint, dederint nihilominus anie
<?ia«sfi<vi 1^la.Poemtent,ae devotionis, tunc poterit concedi sepultura ccde*
Prn‘r*r!.3Vl.at|S tam*en ec<desiasticis pompis et solemnitatibus exequiamm.
sacnmi>rfCCC eSi'JStl<:a sepultura carere debet qui adhuc post receptionem
n;s: i . ‘,lm’ lPse PostuIaverit sepeliri adhibitis signis sectae massonicae.
ODera cnntr° l|?rfltem P°StC3 iterum retractaverit. Si vero perversa aliorum
sita fuerint n e unctl vo untatem emblemata sectae massonicae feretro appo*
associationei^daveJTExa^°Si^net St3t'm amoveantur- et omnin° JJf
prout rphtnm * 4 /x lls Quidem patet omnino non licere quod illtCt
praesentia el, ’ .<n c*ui^us^am l°c*s fieri solet, ut cum conventu et in
Quoad 1, aVera morc «"•«'» sepulcro inferantur.
ea re graves tu ),US m ^,u*^us sepultura ecclesiastica deneganda est, si «
tanti momenti pro“ S""CS“ndM 5int' Ordinarii quo tutius in nego»
tentiariae videlirpi- n »•’ pr° norma habere debent responsum S. P<w®'
siastica requirentur’ oro fl r gravi!>us minis exequiae ac sepultura eccle*
4 emur pro defuncto, qui, cum fuerit excommunicatus no tonus,
S. C. S. Officii
379
privandus est secundum sacros canones et regulas DD., S. I*oe-
| ^ I0 j}ecembris 1860 hunc modum tenendum esse praescripsit:1
aitentiana ^ acj norftwm ss canonum fiant: quatenus vero abs-
■Turbarum et scandali periculo id obtinere nequeat, parochus neque
ner alios sacerdotes ad exequias et ad sepulturam ullo modo
;«r se, nequi- y
1 concurrat ». , ... ,
PDStremo cum societas massomea certo certius accensenda sit societati-
, ^ «r Apostoli cas Constitutiones condemnatis, nullo pacto permitti potest
m massones in forma officiali, idest a secta deputati, S. Sacrificio Missae
jnique officiis ecclesiasticis interveniant. Interdicendum quoque est ne clc-
irioni seu desiderio massonum pareat pro celebrandis Missis seu offi-
- ecc]esiasticis , uti a massonibus iussis seu postulatis, seu uti talibus in
mimionibus ac in publicis ephemeridibus enunciatis,
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. II, n. 1495. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXVII, p. 699-701].
1057.
S, C. S. Off, (Coreae), 11 sept. 1878.
A novem iam annis Coreana Missio immani persecutione premitur, nec
alium habet sacerdotem qui christianos instruere ipsisque sacramenta mini-
rtrare valeat. Iain plura Christianorum millia ferro persecutoris sublata sunt,
iiiique dispersi et errantes vix locum invenire possunt > ubi sine mortis
ptficuJo habitare possim. Exinde factum est ut plures ex illis matrimonia
cum paganis contrahere coacti fuerint, et quidem sine dispensatione dispa-
ntitis cultus, cum nullus esset missionarius qui talem dispensationem con-
cederet. Item quandoque accidit ut, in usu privilegii fidei, c^niux infidelis
conversus et baptizatus interpellationem omiserit ad conmgem in infidelitate
'tnunentem, licet in pluribus casibus hacc interpellatio esset vel forsan
riecessaria vel saltem dubiae obligationis» Denique notandum ust quod*
d"Qtc durabit persecutionis rabies, nequaquam fieri poterit huius modi
interpellatio ad priorem coniugcm infidelem quin gravioris persecutionis
torsan mortis periculo grex fidelium exponatur* LJt igitur praedictis in-
{ tum pro praeterito, tum pro futuro provideatur, praelaudatus
humillime supplicat pro duplici gratia quae sequitur,
L Pro praeterito, ut Sanctitas Vestra sanare in radice dignetur matri -
iam contracta in Cerea, quae nulla vel dubia evaserunt, propter
Bionem interpellationis, vel proptei cultus disparitatem, aui aliud impe-
^mum iuris mere ecclesiastici, . ^ TTV r ,
2- Pro futuro, et donec durabit persecutio (dignetur S. \ .) facultatem
^Nere dispensandi ab interpellatione coniugum in infidelitate relictorum.
Pro casibus ordinariis, sed etiam extraordinariis, nempe quando
quidem potest conitix infidelis, sed de comparte iam tacta chnstiana
3§o
Curia Romana
interpellari nequit sine evidenti gravis damni ei vel '
periculo. ‘Stianis inferenjj,
R. Ad i. Quoad^ matrimonia nulliter contracta vel oh impedim
disparitatis cultus, vel ob aliud impedimentum i uris mere «CS •
candum SSmo pro gratia sanationis in radice. Quo vero ad n .1CI,SUPPI(*
iracta quin solito modo interpellatio «mugis infidelis praeoS"’
gne ei conceditur, dispense, ab interpellatione facienda « *+
consensum renovandum: in quibus autem casibus hanc
nunc fieri non posse indicat, sileat, si putati conium* sin, ' T pn
Ad a. Supplicandum SSmo juxta preces, 77^11*2 ^
X! bemg"e a"nu,t pr° iuxta Eminentissimorum e, Rrfiorjai
V^r
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, ,499].
1058.
S, C. s. Off., 20 nov, 1878.
tholicam^dm^^^vemmn r Jo ISmUS #ub |'onditione haereticis qui ad ca-
que sectam pertineant. <luoaimq^ proveniant et ad quamcum-
quacumque^secm t^erinMnntS*°n^ .haeretlCorum* 11 quocumque loco vel 3
suscepti Instituta ; ■ ■*, ■* ? trendum est de validitate baptismi in haeresi
H «ngulis casibus examine, si compertum fuerit,
pro temporum et loca* C° al*Um sse’ baptizandi erunt absolute. Si autem
ditate sfvc nn ■ rat,one- investigatione peracta, nihil sive pro vali-
hsmi 'validitate supersiM^nc sub^' a,Vt.adhuc probabiIc dnbiumdebap-
si constiterit v-iUrltL c - . , conditione secreto baptizentur, Demum
et professionem fidei U!SSC* rcc‘P*cndi erunt tantummodo ad abiurationem
S. ^dt'?oi 'xf,' pC' t.h FillC’ V0'- "• «• >S<H -Cf. etiam Ad.
1059,
Off. (Tuiikin. Central,), 29 niart. 1879.
Quum multi pam cU * *.■
inter se quamdam cuiv ■ ri<Stian°rUm ^^dclibus commixti habeant
ipsi christiani iam habent r”61? pro baiulando feretrum defuncton
cessam, servatis conditionihn a ^ccle- d'c *3 Ianuarii 1;
ntipsi infideles quamdam domnn dl?° decret0 expressis, saepissimi
ubus domi refertam cum cu am papyraceam superstitiosis
cs c t s , et odoramentis, super ipsum f
S. C. S. Officii
381
■ ust,ue ad locum sepulturae portandum, deponant, ' erum quum
1 .efato decreto nihil mentionis fiat de ipsa domuncula, quam Utro*
! r.ocant neque dc escis, et odoramentis, hinc est dubium: Utrum chri-
• ' oossint omnia ipsa portare simul cum feretro, cadavere incluso, dum-
j ■ neophyti non faciant superstitiones, et statirn ac ad locum sepul-
^rit pervenerint, infidelibus relictis, ad sua revertantur.
R Vicarius Ap. ct inissionarii procurent totis viribus, sed caute et pru-
denter ne peiora eveniant, conventionis, quae refertur, abrogationem, et ut
nddes propter superstitionis periculum, a memoratis funeribus gentilium
omnino abstineant, prout in aliis Yicariatibus zelo missionariorum iam
cbsenatur. Interim tamen, iuxta ea quae a Yic, Ap. hactenus sunt e\po-
■iu, d revera fidelibus, hoc ministerio recusato, gravia «lamna immineant,
«nue alio opere, vel etiam solutione alicuius mulctae, Christianorum con-
soni proportionatae, vitari nequeant, tolerari posse ut christiani udem
dmut cum feretro, cadavere incluso, portent domunculam papyraceam
jupdlectiU domestica refertam, cum escis et odoramentis, quam infideles
fuper feretrum deponunt; dummodo tamen nullum vel iJolum, vel aliud
imismodi, quod per se sit obtectum cultus superstitiosi feretro impositum
iucmatur, ct dummodo nullo inodo ipsi christiani superstitiosis caeremo-
nia ac ritibus gentilium participent, ct citra ullam sive expressam sive
tacitam eorum dem approbationem, ac quovis ministerio circa eosdem
•upeutitiosos actus excluso ita ut, delato feretro ad locum sepulturae, i:li
recedant : atque etiam remoto scandalo, ct facta protestatione se non inten-
dere ad superstitionem.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 1514]-
1060.
S. C. S. Off., 2 apr. 1879.
II Vicario Apostolico Patriarcale (di Costantinopoli) cspone ohe una
• •'niglia cattolica latina trovnndosi anni addietro in una citti delki I ur-
^ ove non era alcun prete cattolico, fece battezzare un su«j nato da un
ucerdote greco scismatico, il quale secondo la pratica dclla chiesft orientale
^ttczzo il bambino e lo crcsimo. Ora trovandosi questa fnmiglia in Costan-
“n^eli doimnda che lo stesso sia cresimato.
• > desidera conoscere la norma che deve secui rsi non solo nel caso
ma negli altri simili che potrebbero occorrere.
hi\ta exposita non expedire ut confirmati, de quibus in casu, ite—
a R. J*. D. Episcopo inungantur, nisi adsit inter eos qui ad Tonsuram
' ‘Jints promovendus sit, aut ipsi vel eorum parentes id petant; quo
. Confirmationis sacramentum secreto et sub conditione esse conte-
fcWurut
Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. II. n.
3®2 Curta Romana
S. C. S. Off* (Nottingham.), 2 apr* 1879
. An liceat sub conditione baptizare publice et cum suis caer™ ■■
parvulos rationis expertes, qui in protestantismo dubie et sine ™ "*
iam baptizati, sub conditione baptizari debent. ae-reinomis
2. An, si liceat, oporteat etiam sub praecento huiuamndi ™
caeremonias adhibere in baptismo conditionato. P Vu!ls sacraj
3- Quatenus affirmative, quid faciendum de permultis h..;„cm j- .
ere passim iam per multos annos in pueritia sub conditione sine caereiT
nns iam baptizat) sunt? inc caeremo-
R. Ad 1. Baptismiun sub conditione parvulis, de quibus in casu aam
Ad z. ProvfSSumCin u ^ <*erCm°m‘S 'm Rituali Romari0 Praescriptu
R. pdD3.' qUOd Si quis pctat’ remi"itur P™ta«i «M*
[Collectanea S. C. de Prop. Fide vol. II, n. ,5,6].
1062.
S. C. S. Off., 7 maii 1879.
passis (vulgo iriwS)! Sacrlficu’ POS51t adhiberi vinum confectum ex inis
• modo liouor^T ^ V ' 22 ,utii V°6’ ' ncmPe : - Licere, daa,-
■ S - v-s ■£ ■*. .
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, „. IJl8].
* 1°63.
VSacS 0ff ' htt <‘ad Arcl,iep‘ Parisicn.>, 19 maii 187
gationi' dubiunT* «po^tum^h * p " * ™isstJm est Supremae huic Cc
servato ordine B-mtkm Rm* Tua, utrum scilicet baptizari po
cis admissi CS ™' H1*"* "«P1^ ^ “holi, ca
Porro Emi l>atr,c r ?nmam Communionem,
dubio, respondendum «J^151101"63 £enemles, mature perpenso prop
stones autem praescriptae \UXfCrunt (Fer; IV> H Maii): Affirmative; ra
patrinis. Haec autem F *• n 'If a Pucr*s baptizandis insimul cum
firmata est. " lnrum P:Jtrum responsio a $S. D. N, rata ac
1 rr
d- N. 77*,
1
S C. S. Officii
383
n mens est eiusdem S. Ordinis, ut Em, Tua qua pollet apostolica
^"parochorum zelum excitet, qui curent ut ii pueri catholicorum
chantate, p 0 tempore ad baptismum accedant.
1064.
S. C. S. Off. (ad lip. Aurclianen.), 6 iun. 1879.
Postulavit VTicarius tuus generalis quomodo excquutioni committenda
• cbusuta adiecta induito quo facultates Ordinariis conceduntur dispen-
aoJi in mixtis nuptiis, quae sic se habet; dummodo cautum sit omnino con -
jitmibus ab Ecclesia praescriptis ; dubiumque proposuit an haec clausula
^ligationem contrahentibus imponat promissiones, quas emittere debent,
subscribendi . et coram testibus i u ramento firmandi: vel potius ad hoc sola
pjrochi attestatio sufficiat 1’orro Emi PP, Inquisitores Generales in Con-
gregationi- fer. IV, diei 2S Aprilis elapsi mensis Maii huic petitioni respon-
dendum censuerunt: Affirmative ad primam partem; negative ad secundam
nempe contrahentes curiam episcopalem adire debere ut coram officiali
juratam subscribant promissionem de praefatis conditionibus ab Ecclesia
praescriptis pro sua quisque parte omnino servandis. Si vero curiam adire
bsolutc nequeant, licentia Ordinarii seu officialis prius obtenta, coram
pirocho supradictam promissionem subscribant; ita tamen ut non antea
tbpensatio concedatur quam documentum promissionum seu cautionum
i pjrocho assumptum ad curiam episcopalem perventum fuerit. Ceterum
pneprimis cavendum ne cum iis dispensetur qui moralem non praebent
certitudinem se datas promissiones fideliter esse observaturos.
[Collectanea S. C. de Rrop. Fide, vol. II, n. 1521].
1065.
S. C. S. Off. (Iaponiae), 14 >l,l* >880.
■ • -Matrimonium dubie baptizati cum non baptizata estne validum?
2- Matrimonium duorum dubie baptizatorum estne validum etiamsi
consanguinei , affines etc. ■ -ffi *
^ R Ad 1. Matrimonium esse habendum uti invalidum ob impedimen-
^ cultus disparitatis.
Ad 2. Matrimonium habendum esse ut invalidum ob imped.mentum
®fiMnguinitatis vel affinitatis.
Collectanea S. C. de Frop. Fide, vol. II. n. 1530]-
T
384
Curia Romana
1066.
S. C. S. Off. (Bengal.), 21 hil, ,88o
.. An tuto admitti possit ad fidei catholicae professionem DUell a
annorum in monasterio degens, eiusdem patre haereri™ • ? Ia dece*
a. An tuto admitti possint ad fidei „
monasterio degentes, quarum parentes haeretici conscn P“dla'
spondeant se easdem in matrimonium daturos catholicis v S"’1' **
quoad se ipsos declarent haereticos se esse et tales n,*rm \ , ^amv“
3. An tuto admitti possint ad fidet cathofi me nf„f Vclle'
m praecedenti), quamvis ipsi (parentes) catholici non sTm S' (U
tes, hoc est increduli. m’ sed mditferen-
4. An sine mora admittendae sint ad fidei nthnlJ/v.,» r •
sacramentorum susceptionem puellae in praesenti hene ? profcss,onK“ «
admissio differenda eri, „squ^ ad mat”m cuA "
pter timorem perversionis. m cathoIlco Vlr°. pro-
tholicam a" Ut «*»*• *
lico viro. «P«emdum usque ad tempus matrimonii cum catho.
lae obtinere-' s^enn. Wc^. Ap' tolis viribus “"«nsum patris pud-
es talis puellae adS^ m,n °b‘,"eatur > perpendat serio incommoda qmt
pmSm^ .vi ntm n m.E«l«siam provenire praevideantur tum qnad
nmn scholae ac mis^n^Ttu' r"“ c,usd'm Puc|loc, tum quoad grave dant-
moda praevideantur c ' ° 'l "V’ f 1 <lua,l-nlls nu|la, aut spernenda incom-
praevideantur incommoda f^tum au \
publicam nrofi*«c;f.n , cj ■ *, uusdem admissionem nd formalem et
neat; et interim curet' 'eas? Wtof ^ ■?*?**’ nisi f)oriclI,um nwrtisimmi-
Deum precetur uc nlw ■ i. rt3ri Ut in bono proposito perseveret, atque
in monasterio manere perAt^t' t dignetVr; sinuiI<lue curct ul ‘I*3
compleat et perficiat ^ ’ ct ta 1 niodo suam educationem cntholiam
j, et i eum ^rmu'vc’ et u"'L'nt ut parentes stent promissis. Et quoad
T *** ?PP~ -pusition* *p«r
S. C. S. Officii
1067.
5, C. S. Off. (Tchely Scptentrion. etc.), 25 aug. 1880.
1 Cum in his regionibus (Tchei.y septfntr. occident. orient>, Mand-
(WJIAE, Monooliae) sacerdotes delegati ad conferendum sacramentum
Confimutionfe, ordinarie nonnisi privatim infantibus et adultis moribundis
k sacramentum conferant coram paucis et eisdem personis iam antea
-mitii, vel optime scientibus ministrum ordinarium Confirmationis esse
£mifopum( et hinc praedicta admonitio in casu videatur suo fine praeci-
■j carere, cum ab altera parte satis molesta sit; petitur ut obligatio admo-
aodi singulis vicibus imponatur solummodo quando sacerdos solemniter
confert hoc sacramentum (quod est et erit omnino rarum) ; pro privata
jjitm administratione sufficiat christianos aliquoties in commune debite
:-jtniere de ordinario et extraordinario Confirmationis ministro, legendo
t £. [«timonium scriptum delegationis una vice quolibet anno in singulis
imtiimtatibus.
2. ttrum adhuc sustineatur consuetudo qua aliqui misstonarii in Smis
aput pileo cooperiunt dum Missae celebrant Sacrificium.
R. Ad 1, Iuxta petita.
Ad 2. Ad mentem: Mens est ut respondeatur Vicariis Apostolicis quod
. ita in locis consuetudo de qua agitur abrogata fuerit, non sit iterum
iJUiinnda; ubi vero adhuc viget, curent Vicarii Apostolici ut illa sensim
Meatur.
[Collectanea S. C, de Prop. Fide, vol. II, n. 1539].
valore baptismatis m ji. ‘ Sl uc nant opportunae inquisitiones stiper
supersit de validitas l arum' quatenus his peractis, probabile dubium
ditione. tuiusmodt baptismatis, puellae baptizentur sub con-
Ad 5. Provisum> n ' ^uridata afiuf?eat spes catholicae earum educationis,
cultatcs exurgant R ' p°r 'C!'P(,ns*fincni ad r, 2, ct 3; et si ulteriores dilfi-
[ Collectanea S c t r> Kar*us Apostolicus recurrat in singulis casibus.
S. Sedis, vol. XXVI i '1 r°j' * ‘de> v°b II, n. 1537. — Cf. etiam Acta
1068.
S. C. S. Off. (Ratisboncn.), 22 dec. 1880.
^ Per Const. Apostolicae Sedis 1 excommunicationi latae sententiae,
i'' si\e Ordinariis reservatae, subiacere declarantur « Clerici in sacris
- Ve^ rc8ulares aut moniales, post votum solvmne castitatis, matri-
d «sT ?ontra*iere Praesumentes ». Quam censuram aliqui extendi etiam
rfr. Cericos defendunt qui civile, quod vocant, matrimonium contrahere
W • ubi dccreUlni Tametsi Concilii 'Prid,, Stss. 2^,-cap. r,
/•'.p1, mtnm‘ promulgatum et in usu est. JIacc vero sententia ab
Ij ^,!ur* Quaeritur ergo utri sententiae sit adhaerendum.
^tx«mmumcati°ni nemini reservatae subiacent ex Const. Aposto-
u’ u “qui libros de rebus sacris tractantes sine Ordinarii approba*
^ii?I)nmUnt,aut *mPr«ni faciunt ». Sed dum aliqui restringendam illam
^ m!Ult ad fibros Sacrarum Scripturarum, nec non eorumdem adno-
s Vcl commentarios, alii e contra affirmant libros quoscumque de
SSi.
25
I i.
386
Curia Romana
rebus in genere ad religionem pertinentibus tractantes, ea ceT~~~~
facndi. Quaeritur utri sententiae sil adhaerendum ’ * tnsura Corn?r;.
Ili. Moniales e clausura exeuntes extra casus et fornum „ o *
in Constitui. DecorO praescriptam, excommunicationi W ^
mano Pontifici reservatae subjiciuntur. Sed in hac dioecesi R:“
pluribus aliis, omnino ab immemorabili conceditur iisdem etU* L’
sis gravibus, ab Episcopo recognitis et probatis, iuxta Concilium T?
« nulla ratione habita Constitutionis Planae Quaeritur ergo itntm 1'
culans ea et immemorabilis consuetudo per dictam novam Comti*/
abrogata censeri debeat, an continuari possit. onta
IV. In eadem Const. excommunicatione Romano Pontifici r«m
plectuntur • immunitatem asyli ecclesiastici ausu temerario violare iZ!
* tes aut violantes n. Hisce vero in regionibus lex asyli ecclesiastici JT
dum omnem suam rationem a longissimo tempore in desuetudinem abi'
ria ut vix quisquam, nui casu ad petendum eius patrocinium animum into
dat. Nihilominus movetur quaestio, utrum, abrogata contraria consuetudine
e\ asyli denuo statuta, in his quoque regionibus, sit saltem quoad sob-
stantiam servanda neenon. 1
V. I andem excommunicationi subiacere declarantur alienantes et reci-
pere praesumentes bona ecclesiastica absque beneplacito Apostolico ad for-
mam Extra vagantis Ambitiosae , de rebus ecclesiasticis non alienandis. Er
1«rUS|lS VCr° 9U*^US ab initio huius saeculi bona ecclesiastici
a ige antur, aliasquc ob causas, subortae sunt vel praetenduntur consueti
clines sacro mn contrariae quae nonnumquam privilegiis sat vetustis firmi
videntur. Circa haec igitur sequentia dubia proferri liceat:
1- n 'P**1 beneplaciti Apostolici, per memoratam Constitutiones
ice aec ad limitandas censuras latae sententiae potissimum spectavi
quasi t e novo promulgata sit* ut sua vi generaliter omnes liget, atque etiai
igaret si onstitutio illa Ambitiosae (quam eeteroquin ratam finramqu
declarat) vel alia similis non praecessisset.
2. An yi clausulae declaratoriae, vi novae Constitutionis appositae, iev®
'ari censeri c ebeant privilegia antiqua ab ipsa Apostolica Sede rite obtcniJ
alienandi, scilicet, absque beneplacito Apostolico.
c erogatio Jiaec extendi etiam debeat ad consuetudines particu’1
egi e eneplacito Apostolico latae contrarias quamvis immemorabile
in tntan* , rum.ca““t *ex fundationis alicuius loci pii vel instituti ccclesiasda
Foismni lni C^Ca,.’>°na 'c£;lta beneplacitum Apostolicum una cum consen;-
absunt f-iij"'1 . r inani excludit, vel permittit eorum bonorum alienatio»"
rio ex Cm C°t ' et beneplacito (ita quod Monacelli, in suo fonnub
saltem resnem ^ deduxit); an vero ista lex fundationis stare P*31
(Trid Sess nstltutorum quae sub immediata regum protectione wj
vel facultate 3 C^u r ^ef orm •) regio titulo insignita, libertate kpf
' rcglbus fundatoribus donata fuerit, faciendi de suis I
‘ N. i33.
Ses* XXV. * regularibus
c. s-
S. C. S. Officii
3*7
U!
id sibi pro suis c
t Instituti totius necessitatibus decreto communi
W I Clericos in sacris constitutos, vl-1 regulares aut moniales post
sokmnc castitatis votum, praesumentes contrahere matrimonium
Jctuni dW/f in locis ubi lex Tridentina de clandcstinitatc viget, incur-
re excommunicationem latae sententiae Episcopis seu Ordinariis reser-
f i || Censuram nemini reservatam inflictam i:-, qui libros de rebtn
i tractantes sine Ordinarii approbatione imprimunt aut imprimi faciunt,
stringendam esse ad libros Sacrarum Scripturarum, nec non ad eorum*
i;.«i adnotationes et commentarios, minime vero extendendam ad libros
ij-joscumque de rebus sacris in genere, id est ad religionem pertinentibus
ineuntes.
Ad IU. Affirmative ad primam partem; Negative ad secundam: nempe
egressum monialium a clausura servandam esse Constitutionem
S. Pii V, Decori , contraria consuetudine non obstante.
Ad IV. Affirmative, et detur particula Instructionis fer. IV, i Febr. 1S71.1
Ad V. Ad 1. Affirmative. — Ad 2. Quatenus privilegia de quibus agitur
generalia sint, Affirmative; quatenus sint specialia et personalia, Negative. —
Ad 3. Affirmative. — Ad 4. Per recentem Constitutionem nihil immuta-
tum esse quoad fundationes locorum piorum aiiarumque ecclesiasticarum
institutionum, de quibus proinde Judicandum esse prout tudicabatur ante
promulgationem huius Constitutionis.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1544-' — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol, XV, p. 536-539].
1069.
S. C. S. Off. (Vic. Ap. Jamaicae), 12 ian. 1881.
la nuova proposta di legge sopra i ma trimo ni per la Giamtnaica non
bperanche forza di legge; quando J’avr&, le leggi della Chiesa ne saranno
•ftitein certi punti. (£ da notare che ii decreto tridentino nspetto ai matri-
toni clandestini 2 non 6 stato promulgato nella Giammaicsi), Quaeritur .
t. Dobbiamo noi osservare la clausola 4 (di delta legge) che proibisce
1 "Wrimqm celebrati altrimcnti che sotto questa nuova legge.
2- La clausola 18 richiede al matrimonio delle persone sotto i ventu n
f®°il consenso dei genitori, o dei legittimi tutori. Che deve fare tl sacer-
J,J!c ^°vc giudichi che tal consenso sia negato irragionevolmente?
3- Secondo la clausola 17 (della nuova legge proposta) si nchiede che
j| ministro religioso deputato officiale in ordine ai matrimoni faceta la pub-
■Qsionc in tre volte ossi a Domeniche successive durante gli o ci tc
^ttino c della seni. Ora fuori di ICingston vi c appena nelPiSola una cap-
cui si celebri no gli uffici domVnicali ptii di una volte al mese. Pos-
Pfllai
t ^ 1014.
S***. XXfV, de re f* matrim,9 c+ i-
3§8
Curia Romana
sono i feddi Uxori di Kingston procurarsi un attestato ddle ll,-
dellofficiale civile? E puo ii sacerdote valersi di tale attr*<ttar ?U, «Soni
pubblicazioni fatte in chiesa? 0 ln uo8° delic
4. Tossono i missionan dimandare di csscre denubo rt,i r>
ciali in ordine ai matrimoni? Go verno offi.
R* Ad 1. Curandum a missionariis ut matrimonium contrart •
vent praescriptiones etiam civiles, quae ad ordinem moralem oZiS'
ctus civiles matrimonii, consecandum conducant. Ouod si c ™c‘
missionariorum monita nihil proficiant, vel specialis" occurri!!-!?3! UE
res est ad Vic. Ap. deferenda, cuius erit iudicare utrum huiusm^-’
casus ut matrimonium permitti debeat, non obstantibus civilibus
ptionibus* p««*i.
Ad 2, Provisum in praecedenti.
. *d *ibiI obs“re 'lu<’min"s fidel« postulent testimonium sb
cmh; sed hmusmod. testimonium per se non sufficere ut sd °
celebrationem fideles admittantur a missionariis qui quoad publica, i™!!
gerant luxta leges Ecclesiae. 1 P nes S{
Ad 4. Tolerari posse pro matrimoniis catholicorum inter se et „„
^tismxta Dei et Ecclesiae leges ineundis, remoto t^n ^
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 1545].
1070.
S- C. S. Off., 9 iul. 1881
si sono o?n ln?Uiah°n Gcncrali ncjla Congr. di fer. V, loco IV, 7. con.
Orleans mn w,— CSp?Sl° di. Mons- Vicario Gcn. della diocesi di
fdsificazinne U/ ri|C ,amaya 1 attenzione della S. Sede sulla quasi generale
nom cht n" ^ era210nC Chc 8uole farsi dell’olio di oliva; ed esseodo
^ comnro ‘ I* t* .Vin0> e fin dei pane azimn. in modo
per materia- 3 d’ cluc* sagramenti che richieggono tali generi
~che siZnoTv. CHC- ^ ?• C""^
canta oonorhinit- ► . ai. ^LSC0V1 suile relazioni dello stato dellc chicse,
tele nclTacquisto dei5 mede111 IOr° ^ adope,rino Ie maggiori Possibili au*
rCollectant i c: p . generi per Tuso dei Sagramenti.
S. Sedis vol XXIX C F,dc' vo1' n' *SS6. — Cf. etiam Acta
. 1. AA1A, p. 571].
p w * I t
S' C* S* 0ff*p 3» aug. 1881.
coram Emis aeRrius DD*1^3» ct Pn'versalis Inquisitionis ha
bus Generalibus nn .1. . * ‘ R* E- Cardinalibus in rebus fidei Inquisii
’ PraChab,!0 ««• DD. Consultorum iidem Emi sc Mi I
3%
S. C. S . officii
.■ — Benedictionem nuptialem quam exhibet Missalt Romanum
:nint:
® ^issd r' jnfca t3mcn Missae celebrationem iuxta rubricas, ct extra
JfiTtvei
pro sponso et sponsa semper impertiendam esse in matrimoniis
* * a.- Micuoa ftnn^m mvfa nthriMc
feriatum, omnibus illis coniugibus, qui eam in contrahendo matri-
uacumuue ex causa non obtinuerint; etiamsi petant post quam diu
Q0°1' matrimonio vixerint, dummodo mulier, si vidua, benedictionem
vi jr aliis nuptiis non acceperit. Insuper hortandos esse eosdem coniu-
tatholicco, qui benedictionem sui matrimonii non obtinuerunt, ut eam
„UOqUe tempore petant. Significandum vero illis, maxime si neophyti
ia- vel ante conversionem ab haeresi valide contraxerint, benedictionem
siin ad ritum et solemnitatem, non vero ad substantiam et validitatem
iertinere coniugii. Contrariis quibuscumque non obstantibus.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1557. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XIV, p. 513].
1072.
S. C. S. Off.t 1 1 ian. 1 882.
Se da valido i! battesimo amministrato dagh cretici colla seguente forma:
fyk baptizo in nomine Patris, Ego te baptizo in nomine Filii , Ego te baptizo
n nomine Spiritus Sancti.
R. Baptismum exposita forma collatum esse validum.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n, 1561].
1073.
S. C. S. Off., litt. 8 mart. 1882.
'GljEriu e Rmj Cardinali Inquisitori Generali nella Congregazione tenu-
Feria IV, 8 Marzo dei corr. ann. esaminarono e discussero il caso
pmsimo proposto a cotesta S. C. da Monsig. Laurano Rettore dei piccolo
"n“Mrio Greco-Rumeno di G.. V..., e dietro matura discussione emisero
3 Kguente risoluzione, che nella Udienza della stessa feria e giomo fu
':?rrAata e confirmata da Sua Santirii.
'Quanto al piccolo Seminario dccisero: Pro nunc ... toleran posse, chc
'S ncevano eterodossi, purche in numero discreto, ed osservat emutatis
i regole date per Leopoli nella fer. VI loco IV, 11 Giugno 1866
',cend° di piu notare , le regoie delTAIbizi a circa 1’abiura, secondo le
, Co'l«tan« s. C. de Prop. Fide, vol. I, n. W*- r ^
1 ,» proposta dnlPAlbizi nclPopera, Dt inconstnnua iit Fide, Part.I, Cap.XJ I ,
*'f' ??. * U aefpieme-
, . ‘P,nl1* “«noscitur an sufficienter sint instructi, s.n minos mittuntur ad aliquem vi-
,J ^ ut instruantur Demum instruet., si minores sint quatuordecrm annorum,
praf«*ione fidei facta, reconciliantur Eccle-iae: Ut fuit observatum de anno 1613
39°
Curta Romana
«quali si dcbba esigere dai giovani avanti I’et& di u a * l
' sione delia fede cattolica, prima di ammctterli ai «. m!?' a 3°la proft"
«poi che hanno passato l’eta di 14 anni, la formale abiuraYT’ * **
quale appartcnnero; -2. che occor* apprestarc un antidoto a ! +
« scismatica e protestante, dando agli alunni una speciale iit • *****
-< quella ricevuta, c cio senza che di questa nuova orato-, < 7*®1*
« o rumore alI’esterno ». " faccia strepis
[Collectanea S. C. de Prop, Fide. vol. II, n. M66j
1 074.
S. C. S. OH., instr. (ad Arcliicp. Scoplen.), 15 nov. ,882.
A S. Congregatione de Propaganda Fide litterae Amni Tuae *„h t
a, anoarn labentta anni datae ad Supremam hanc Congregationem &
mef, '‘ae.^^Ht-Entmciatia itaque lincriaexponcLfpnSZ
' nu, istis in regionibus, tot inter catholicorum fidelium millia versari X
permultos quos pudet pubUce haberi, et sese veluti JKEfi
idu“iaS “T secius is,il,smodi Christiani «cfaL,
' P‘?' ,vffi ,rPr'Ca' d,es<lu.<! <““» «hservare curant, licet ma<
inuredi .i;10? ' 10nU a< Christianae religionis nomen occultamini
gifn s CD ?aUm,n r," CrUb;SCan,• Muli"« pietatis ac Christianae rei,
cibul I profitentur, atque ad sacramenta ut admittantur ptt
matrimonii. «° l_nsuotisMme petunt. Quare istorum occultorum fideliur
mentum ? blbtere nequeunt, eorumque natis Baptismi sacra
freouentcr i ' r ! * |oinistiatur. Cum autem plurimi ex occultis Christiani
periculo et lik e tn'x? exquisiverint qua via, quove modo valeant abfqe
frui benefio’ ** c stianam religionem publice asserere, eiusdemque tc
cummi > r *’ pracsLert,m ve.ro cum eorum mulieribus lubenti animo qu^
exontn<5 .S,onis 0 servantias atque pietatis officia praestare sinant: edocer
rum chrUti- 1Cfa 1C onSregatione nuin: 1. Matrimonia talium occulio-
tem catholir nriUk CenSCn^a s’nt mixta connubia inter unam par-
quae Dubliee rk ’ c.tero^oxaroque alteram; ac proinde num tales uxor»,
menta Confirmatori^1? rehgioncm Pientur, admitti possint ad sacri-
1 ocnitentiae ct Eucharistiae, — 2. Num vin
■ nine dit 20 Aummt. ^UUO haeretico An$0 annor, dcccm, ct fuit scriptum Nuncio CoJo*
« Si vero sint mak ** qUCK* *** * 0^scrvuret-
'ad reconciliationem cum QUatuortfecinri, sed minores vigintiquinqut rttiminunT-
* xus eic. a IUrafi°ne dc formali t sed eu m clausula atra poenam rt
• Advertendum tamen „1 i
* ribus sponte comparentih * ^ 1U<>U ,lm aPPoni solummodo in abiurationc facti a
* — Nihilominus Qiirud \n°n autcm in minoribm denunciaris ct praeventis, «tc
vigintiquinque annorum ^ ulraClonern nulla est differentia inter maiorem tt rmn^(r?1
c°rpormOt *ed dc expurim C' u^ns£lUc ^qualiter imponitur, cum non apatur dr 1
communis est . °e e^ct* suspicionem hneresis* culus pttfgitto
S. C . S. Officii
39r
• cCul(i vocantur, qui abstinent a quavis superstitionis mahumeti-
tiiijthi01 imo cathoIicis vacant pietatis operibus, et quorum uxores
C ^ catholicae religionis professione gloriantur, possint ne coniungi
•jnifo!a _j0 juxta ritum S. R. E. indeque admitti ad sacramentorum
1 n^tr,m°nem< jvrrii PP. Cardd. Inquisitores Gen. omnibus ab Ampli-
' rfui u* supra, expositis mature perpensis, in Congregatione Gen.
r jv' die i<; Novembris 1882 Tibi respondendum censuerunt hisce
ftf* ^
ln primis matrimonia occultorum Christianorum, iuxta exposita, non
.'■k; censenda uti mixta, sed potius nulla, utpote clandestini tatis vitio irre-
. Ehismodi autem praetensi coniuges admittendos esse ad contrahendum
■m ritum S. M. Ecclesiae, hac tamen lege, ut renovetur matrimonialis
nsensus coram parocho et testibus, omissis solemnitatibus. Insuper vir,
christianus occultus, sub sanctitate iuramenti praestare tenetur necessarias
ootiones de universa prole educanda in exclusiva et publica professione
adialicae religionis. Vir autem, dum se ipsum sinit mahumeunum repu-
rin, non admittatur ad sacramentorum participationem. Tandem si vir
atbolicus occultus renuat omnino matrimonialem renovare consensum, et
autienes superius recensitas praestare, tunc recurrendum erit ad S. Senem,
expositis omnibus adiunctis in casu concurrentibus.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1 579]-
1075.
S. C. S. Off. (Mongoliae), 29 nov. 1882.
Missionarii nostri in nova praesertim Missione in regionibus Ortons et
diacentibus locis ab aliquibus annis ieliciter incoepta, multas et graves
operiuntur difficultates quoad matrimonia a neophytis in infidelitate con-
lucta, et nova post conversionem ineunda. ,
Praecipuae rationes harum difficultatum ex eo proveniunt quo isti
populi vitam nomadem agentes, nullam stabilem teneant habitationem,
kin apud istos infideles consuetudo habet, quod etiam ob leves rationes,
«M ad libitum, a matrimonio resilire liceat. Ex quo non raro evenit,
B“lieres a primo marito dimissas, aut ab eo fugientes, iam cum secundo,
tertio aut quarto viro, primo adhuc probabiliter vivente, cohabitare, quando
d fidem converti desiderant; ct sic pari m casu saepissime versantur vin
** convertentes ad fidem. Ob istam nimiam matrimonii dissolvendi faci-
am missionarii dubitarunt dc validitate praedictorum matrimoniorum,
i(P«e contra indissolubilitatem et firmitatem eoniugalis vincuh eontracto-
hoc tamen ut certo principio procedere non audemus. Quamvis
J^onariis nostris in his Missionibus, ducentis ct amplius leucis a no is
itibus, facultatem nobis a S. Sede pro casibus ordinariis delegabilem
communicavenmus, propter speciales rerum eircumstantussupcr
^ratsa, ista facultas eos ab anxietatibus et difficultatibus vix Uberare
392
Curia Romana
valet. Etenim haec exigit, ut ame dispensatione : ~~ -
adhibeantur media et diligentiae ut pars in infideUt^^r 13110,16 °°»
« mtapdhri possit. Quomodo in his regionibus dcscr ia ‘t- *&*
domicilia mscnpta, nuntia ct ephemerides publica,- sa
gatio cum aliquo successu fundato adhiberi potest? f ran,ur. uta in»,,
nanus non per se ipsum sed per homines, quibus vi* W
momenti adhiberi potest, dictam inquisitionem et interpeliatf *' * " “»
teneatur. Quare omnino optandum foret, tam ara™" r’"™ P!nS«
norum quam pro validitate matrimonii post conversi qU ‘laIe ""«'«c
concederetur facultas dispensandi in intirpellationeTnTa„rmrahe"di“
ordmmm sed etiam ,n casibus extraordinarii, pr0 qui|)u" fT™» » «*.
cus ipse pro viginti tantum casibus facultate nunc caud« rT Ap”S"’t
citer rogamus Sanctam Sedem ut nobis hanr r tQuare suPP!i
sandi scilicet in casibus extraordinariis indeterminata aajtatem dispen-
concedere dignetur Ut facilius missionarii nostri intellins^L„depbil°;
.1 ST m mterPe,'ati0"e “ valeant,
ct ;ri?;,:,:e“:qu?Lttmpon,bus ubi **
pellatio habeatur impossibilis cum* ir}certa> censetur sufficiens ut inter-
etiam cum dubio effectu e,,n * r pr° ]psa ^lGlcn|Ja rnissionarius expensas
vel octo Tierum i„ 7Z T™ to°aitUr? ** Verbi ***. ** septem
judicetur impossibilis? ltU Cense:itur su Sciens ratio ut interpellate
velle pacifice cogitare ah rCSponso affimiativo partis infidelis, sdlioet se
sic respondeat ut uvnr cuntUme ,a Creatoris, si fundate timetur, ne
3- Quid ccm ‘ T T Conversam vendat aut tradat?
converti, et respondet” h ^fSpOI?f° PartlS infidelis interrogatae utrum velit
possum me determinare ,ntent«>nem, sed hic et nunc non
tenetur expectare c,,a» ’ • Pa '^.ebo ctc- in casu pars convery
periculo? partis infidelis futuram resolutionem cum proprio
scilicet non velle ennv™ ^ resf)°jnso ncgativo a parte infideli obtento,
si istud responsum rv* * Pac'^cc cohabitare cum sua parte conversa,
rit? Verbi gratia si ‘11° cordate sed quasi oblique obtentum fue-
“ scisne? IsS™! ^-t^elktionem missus fuit, infideli dicat:
novam rdiinonpm ° an*ea dimissa, aut fugiens, nunc intravit in isum
rct, adhuc reciperes ™paeorum' et quaerit alium virum ; an, si ad te redi-
nunc habes uxorem r ^xorc tna, et cuin ca pacifice cohabitares, et quam
pissime respondet mf,(*ebs tnl’ enodo interrogata sw-
5- Ex concessione ^ 'q^r * i miss‘°parius de eo non raro angitur.
quis infidelis plurcs u -i C 1 :itur m*ssionariis facultas dispensandi, ut
conversionem manere n°re* abcat’ cum una quam ex illis elegerit, p*L
fiat. Quaeritur si iste infiH5?-1’ s*.Pnma converti noluerit, ct selecta fidelis
una ex secundariis ab * *S ^ona fide non habitet cum prima sed cum
de necessitate internf>II ^Panmdus sit ante baptismum, ct admonendum
pcllandae primae uxoris; vel utrum haec admonitio et
5. C. S Officii
393
taxatio differri possint usque post baptismum? Ratio dilationis admonitio-
fifesset quia in tali casu si statim imponeretur obligatio separationis, pari-
w jpes conversionis evanesceret; quod si in bona fide relinqui possent,
•Ms3rt utraque anima salvari posset.
6. An ille infidelis censendus est plures uxores habere, qui non colle-
ciivi* cum pluribus habitat, sed jn.ii dimissa, secunda vendita, cum tertia
junctus est ? Item an infidelis qui suam uxorem in infidelitate dimiserit,
d nunc vult converti, sed durante catechumenatu assumit aliam uxorem
praedicta electione uxorum frui licite possit; seu potius talis catechumenus
omnino monendus est, ut secundam dimittat, et si renuat, c numero cate-
chumenorum utpotc indispositus removendus est?
Has preces Emi ac Rmi Patres in rebus Fidei Inquisitores Generales
iirio et mature expendentes Feria IV, die 29 Novembris 1S82 consuerunt
supplicandum SSmo ut lacultas dispensandi ab interpellatione in casibus
«traordinariis favore Ampl. Tuae extendatur ad quinquaginta casus. Pccu-
liariter vero animadverti a 'Pe volunt iidem Emi Patres difficultatem illam
it anxietatem qua missionarii premuntur quando agitur de usu facultatis
dispensandi ab interpellatione, quaeque Tibi causa fuit cur ampliorem pro
ciribus extraordinariis facultatem peteres, vel penitus tollendam, vel macra
°'ttm tV parte imminuendam esse, si attente inspiciatur qui ordinari us
ijuiit extraordinarius casus sit habendus; primus quidum, ur ex verbis
ipj;' indulti patet, tunc evenit quando scilicet adhibitis antua omnibus
diligentiis, etiam per publicas ephemerides, ad reperiendum locum ubi
1'Hiux infidelis habitet, iisque in irritum cessis, constet saltem summarie
“ **traiudicialiter contugem absentem moneri legitime non posse, aut
monitum infra tempus in monitione praefixum, suam voluntatem non signi -
ccasse, alter quando adiri quidem potest coniux infidelis, sed de comparte
clyistiana interpellari nequit sine evidenti gravis damni ei vel chri-
- unis inferendi periculo. Iam vero ex iis quae narras, facile conficitur casus
qui isthic eveniunt inter ordinarios ut plurimum recensendos esse; ac proinde
M 11 esse Aliusmodi , qui adeo graves difficultates facessant.
erum sive agatur de ordinariis sive de extraordinariis casibus, investi-
fth°k W Ct ^,^Sentrae antequam ab interpellatione dispensetur semper erunt
! ndac, in primis quidem ut saltem summarie et extraiudicialitcr con-
’ ft)niugcm absentem moneri legitime non posse aut monitum infra
^ Pus m monitione praefixum suam voluntatem non significasse; in alte-
• , ut cor>stet de evidenti periculo gravis damni, quod ex interpellatione vel
• wmpartem Christianam vel in alios christifideles obventurum esset. Sed
-qut; huiusmodi investigationibus difficultates admodum graves oriri
• . ^Wtur, curn, omissa plenaria ac iudiciali forma, summaria ct extra-
adhibenda permittatur.
Nim UpCr et‘am ex capite huiusmodi difficultates imminui poterunt.
^ incolentibus regiones Ortons aliasque adiacentes mos sit, ab ini-
,-r,mnnlls ob leves rationes et quasi pro habitu resilire, merito a mis-
1 nis dubitatur, utrum ea inter mera contubernia seu concubinatus
Aranda sint.
394
Curia Romana
Id ut dignoscatur, sedulo investigandum erit iuxta dnrt^
a Benedicto XIV, de Synod. Dioeces., lib. XIII, cap T "1 tra(li,in,
coniunctiombus adiecta sit aliqua conditio matrimonii subst UtTUm ’i9dcn»
sertim perpetuitati scu indissolubi litati contraria. antiae' « pta(.
Si adhibitis huiusmodi investigationibus certo constiterit i i
tione, matrimonia erunt omnino nulla, et difficultates intern^iw ■ fndi'
dae evanescent, quia pars ad fidem conversa, nulla tun/comm** ^
pe liandae lege tenebitur: imo si ambo in maritali coniunctionfn^I!**
velint, novum consensum mutuo edere debebunt. At si neneff
bus investigationibus, adhuc serio et prudenter dubitetur’ In l l '8™11'
connubia inter contubernia seu veros concubinatus sint recZ^T^
etiam difficultatibus levandis magno Tibi adiumento erit decretum"!^
T f * 4 4 ^ ^ Suprema haec S Rom et If
Inquisitionis Congregatio die 8 Julii (Iunii) 1836 tulit 1 cuius
cum hisce litteris ad Te mittitur. * 3 exemplar uru
* AmP'' Tua Pr°P°sita E™ Patres <“> "spontadm
Ad 1. Iuxta statuta Synodi Sutchuensis, Cap. IX n VI IT illam 1™
X.™ sar sa
.srr
dispenset ab interpd
S « ;er Z J ‘“«TiU^noncin factam responsio affinmtiTa ^
viri disoLhio^/v TmrCXtrair^ ‘aa Cm COnstet certis argumentis de mala
affirmati vim res en.en 1 aut a^l,s tradendi mulierem, Vicarius Apostolos
itum mulieris „J*0nsioncm Pra negativa retinere poterit, et permittere trarn-
cum SSmo In ■ f as nilPt*as, facto de hac resolutione verbo
rec^tTd S in haec ccrta ^menta **
SixmV adSnrnhaiaeSCripti0ni Syn°di Limanae Tertiae, Act 2, Cap. 10 a
maturam osten . ae’ ^.ua,e ,ta staruit: « Si infidelis spem suae conversionis
admodum est s- 3 • ° nstia”us nullo modo ad alias nuptias transeat, quem-
expectet. Si vero^ifferaTcon8 defin,tUm : Sed coniu£is !uCrum in Christo
coniugi Dernicinsno .• °nverstonem suam, neque tamen iam baptizato
pertrahendo (etenim *id cuiTffi * ^ aVertendo’ aut ad mortalc Pecc3t J®
volunt et rKn«t:. . m sacri canones eos necessario separandos
expectandum adhuc*!^* COniugil meundi potestatem tribuunt), tunc a
conversione admonendi»mP<Q S.emestre tcmPus- ct assidue de sua intenm
cavendum est ne <*i rl &ed tlJJoniam tum periculum recens conversi
amittat, dum vult sei^arftrm^3em 'n tt>ro fidem Christi fortassis
ne caelebs vivere covat on^tu: tuin vero libertati illius consulendum fet,
acto sex mensium snat‘ r ^ ^orsan, ur*tur, idcirco decernimus ut, trans-
J> res ad Kpiscopum deferatur, qui bene perspe*
1 Cf. n. s74.
S. C, S, Officii
395
Ium ffl
fidtli declaret, copiam esse aliud matrimonium ineundi propter
03 j caritatis scandalum, quod patiatur. Quod si nullum esse pericu-
kk 1 aUcohabitatione viderit, iubeat cxpectare infidelem, vel etiam consulat
habitare si prodesse intelfigit iuxta Pauli Apostoli consilium. Neque
test umnibus conversis eamdem regulam praefigi, cum occurrant
C f do variae circumstantiae neque sit omnium infidelium eadem ratio.
Ad 4 Ouoad praeteritum acquiescat, facto verbo cum SSrho: sed in
To ttruni interpellationes esse omnino faciendas iuxta formas ab Ecclesia
praescriptas
Ad
Affirmative ad i. partem; Negative ad 2.
Ad 6. Catechumenum esse omnino separandum a muliere de qua in
jubiu: si nolit separari, non posse admitti ad Baptismum; peracta separa-
yone. necessaria instructione, et post baptismum, positis ponendis, liberum
esse hanc mulierem ducere.
In Audientia porro diei 6 Decembris 1882 Sanctissimus D. N. Leo
div. prov. PP. XIII resolutiones Eminentissimorum Patrum ratas habuit
t: confirmavit, et extraordinarias facultates inibi expressas Amplit. Tuae
benigne concessit, servatis servandis.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol, II, n. 1581].
1076.
S. C. S. Off., instr. (ad Ep. Rituum Orient.), a. 1883.
Quemadmodum matrimonii foedus tamquam officium naturae proli edu-
i-ifldae, aliisque maximi momenti bonis consequendis perpetuam et indi-
ridttam vitae consuetudinem inter conjuges exigit, et eo sanctius tamq ■
Ecclesiae sacramentum indissolubile sit oportet, aiente i)omino: quod Deus
cwiiunxtt, homo non separet ,* ita non minus quando cum aliquo ex impedi-
entis, quae dirimentia nuncupantur, initum, atque idcirco verum matri-
N^ium non fuerit, a legitima Ecclesiae potestate, ad quam causae matri-
moniales unice spectant, irritum ac nullum ut iudicetur seu declaretur,
sacramenti dignitas, ratio iustitiac, ct animarum salus postulat,
i- Verum quanto studio quantaque solertia opus sit, ut in singulis casi-
bus alicuius impedimenti dirimentis existentia solide comprobetur, expe-
tentia quotidiana testatur. Nam et nonnulla impedimenta sunt ipsa per
^ probatu difficillima, ct saepe confingit ut facta, cx quibus probatio-
frui debent, ita sint implexa, iisque circumstantiis involuta, ut diffi-
C1,!imc eadem explicari, ct de iisdem iudicium proferri queat. Hinc est,
•M Sancta Sedes pro ea sollicitudine, qua tanti sacramenti dignitati, ad-
^Ktrationi iustitiae, ct aninuirum saluti cautum semper voluit, numquam
editis opportune sive Constitutionibus Apostolicis, sive Instruct.om-
r^ilas praescribere, quarum ope in casibus etiam difhctlionbus ven-
^ tuto detegi, et iudicium recte ferri possit. .... „ .
J- Experientia tamen compertum est. Patriarchas, Arduepiscopos, ct Epi-
diversorum rituum orientalium ob speciales conditiones, m quibus
Curia Romana
396
comrn dioeceses venannir non semper posse iisdem Ap^i~7~~~~
tiombus atque Instructionibus quoad omnia sese conforma Loi,stl<«
semper consequi plenam illam processuum et indiciorum "| 'V*1®* proinil!
tantopere desideranda esset in huiusmodi causis ' definie„dt‘,a"m'
Quare ut, quantum fier, potest, ss. canonum praescriptiones i„ „ ,
momenti rcltgiosc serventur, ct simul consulatur specialibus „ M - UnB
in quibus versantur tribunalia ecclesiastica penes orientales e
tifex specialem Instructionem pro praedicris
quae ab us ommbus, ad quos spectat, accurate exeeutioni jnZ^
Pars I, Iit I. De accusatione matrimonii,
3. Ut in tribunali ecclesiastico causa aliqua matrimonialis tm» a
suscipiatur, necesse est ut contra matrimonium regularis et iuridiraT^
sano praecesserit; quae nunquam erit admittenda, nisi proficiscatoaT
sona oei personts, quae communi iure habiles ad accuLdum habtttta
Etenim in quibusdam impedimentis ipsi coniuecs tantum >,ti
a mittuntur; m altis, qui sunt iisdem sanguine propinqui vel etiam ou!T
bet dc populo; ac tandem ex officio etiam ^ip^ufsirio fiTri'po,es « I' '
doque debet, quando praesertim contra aliciius matrimon S «I di?Z
mpkx dcnunbatio facta fuerit, aut fama fundamentum
5 a 1CU,US impedimenti existentia divulgata sit.
cuid-m aCC“S1'10 “nun 'e8i,imo °rdinar‘° ecclesiastico fieri debet «
ST comm? - S‘ “T“ faC‘a fUerUl iudidali8 •*
cofam trihZfi I"" SC,Hcet '““«"do ™ accusator eam repent
coram tribunali, et a cancellario in actis redigatur.
adjuncta accuratam facti expositionem, enarranda erunt omnia
testTS Ct °r13 concurrentia; indicandi et nominand.
et via trihiin r . 1 ut boc modo fundamenta accusationis cognoscantur,
« v.a tribunali sternatur veritati detegendae.
Tit. II. De tribunali constituendo.
ipse sif ii <iC,=at'0ne s*c recepta, munus moderatoris actorum Episcopus ve!
expertum vi n mC ’ ^ SUum ^ icarium generalem aut alium probum et
bit, qui cancella^nffir^f IiUd deN?bit- Similiter alium virum designa-
refcral ac nnm n *• C-° ^un6cns quidquid ad caussam pertinet in acu
responsiones acripto roilrim™' examinandis faciendas- corumcjlK
ecclesiasticujITiuS^cSnl-.11*?118- omnino tten<*ur deputare alium virum
defensor existat Fnm , 'a Ct Vltac Probitate praeditum, qui matrimonii
rit, et alium substituere ik 3^™ Vd rCmovcre’ si iusta caU8V
8, Praedicti*» A • 9uahtatibus ornatum Ordinario semper fai
et earum authentica” ‘^attones ct delegationes in scriptis ab Ordinario
9 Moderatoris act CUmCn*a' sa,tem mentio in actis prostent
ut in iudicium rnm„ >FUm er*t tr'bllnal convocare, partes et testes <
parcant; terminos dilationis concedere, quoties rat
S. C. S. Officii
397
q nui ius habent petantur; edere decreta et ordinationes pro
fojjtcf 3 a a actorum compilatione. Quae omnia scripto erunt exaranda
*> d - *
. in 3Ctis ipsis recensenda
Defensor matrimonii antequam munus sibi commissum suscipiat,
10 'actorum , moderatore iuramentum praestabit, tactis sanctis Evangeliis,
tortffl eft suo diligenter ct incorrupte adimplendo, spondens se omnia
scripto deducturum quae ad validitatem matrimonii sustinendam
Tf rre Judicaverit. Hic matrimonii defensor a moderatore actorum citan-
Ab erit ad quaelibet acta, nc vitio nullitatis concidant; eidem semper ct
fluandocumque acta processus, etsi nondum publicati, erunt communicanda,
stiper et quandocumque eius scripta recipienda, atque novi termini, eo
fiagiunte, prorogandi, ut ea scripta perficiat atque exhibeat.
n qU0(j sj ob peculiares circumstantias matrimonii defensor singulis
;di interesse nequiverit, absoluto processu eadem ipsi tradantur, ut eas
turirc queat animadversiones quas tuendae matrimonii validitati nccessa-
iiis judicaverit; si alia acta suggesserit, haec conficienda omnino erunt; si
cx iara confectis deprehenderit alias adesse personas testimonio ferendo
islcncas ct opportunas nondum examinatas, has examini sublicie n das pro-
ponet.
Tit. III. De methodo sequenda in actis conficiendis.
12. Constituto tribunali, haec actorum conficiendorum ratio tenenda
erit: Ab omnibus et singulis testimonium dicturis moderator actorum ante
omnia iuramentum exiget de veritate dicenda, et si ita res postulet, etiam
dt «creto servando, praemissa congrua monitione de Juramenti sanctitate,
praesertim si examinandi rudes sint ct ignari. Iuramentum praestandum
erit Tactis sanctis Evangeliis, ct in singulis examinibus eodem modo repeten-
dum.
13. Qui examini subjiciendi sunt, seorsum semper audiantur. Porro
cancellarius adnotabit diem, mensem, et annum cuiuslibet examinis, nec
non singulorum nomen, cognomen, aetatem, conditionem, statum, ct pa
rum, et etiam quod iuramentum revera praestiterint.
*+ Post quodlibet examen, etiamsi eadem persona pluries illi tubu-
otndasit, cancellarius clara et intelligibili voce coram eadem legat mterro-
?3tiones et responsiones, facta eidem facultate variandi aut declarandi quid-
c* visum fuerit: deinde ipse examinatus subscribat, et st uent 1 ite
mt faciet hoc signum CruPRcis; ac denique moderator actorum et defen-
** validitatis matrimonii apponent suam subscriptionem, et cancellarius de
Ktu rogabit,
*5- Ui aliquando contingat examinandos apud exteras et forsan ongin
^ rcgioncs versar,, nec tribunali sc sistere posse, a moderatore actorum
^rata factorum et circumstantiarum, quarum cognitio et confirmatio
"ynitttr, exjiosit io erit facienda, quae concinnatis opportunis mterrogatto-
"V de sententia quoque defensoris matrimonn, et md, catis examinando-
P® Anibus, ad Ordinarium loci, in quo commorantur, mittatur, et ille
vicariuin generalem, sive per alium virum pro-
«T{
Per se
1 sive per suum
39«
Curia Romana
l>um et expertum e clero eligendum, eos examini subli^lT^TT
rogationes, requisito prius mramento de veritate dicenda “«'«•
tis quae supra praescripta sunt. ' 036 tem srrn
Si vero contigerit aliquem examini subiictendum e vita mi
documentum mter acta recenseatur. " mjgrasse, morti
16. Quoad singulos in iudicium vocatos vel vocando* a~
tor inquirere debebit probitatem et credibilitatem et ad h t0nJm
eorum parochis, sin minus a personis fide diimis l,*».. ‘ . CUrabil
beantur, quae etiam in actis erunt referenda!™3 ' ’ testimonial« exhi.
IJ. Inter examinandos primo loco venit ille qui accusatione
matrimonium movit. Ab isto exquirendum erit ut ^ COnln
nat accusationis titulum, facta omnia fidditer «
que probationes afferat; circumstantias omnes et indfcia expo™' “"1"'
ex propna scientia cognoverit, vel ex aliorum relatione didLrif
que nominet testes quos de re instructos *nv*rlt . , l’ et d“il-
.8. Secundo loco veniunt coTZ Z ? “*■ vel
debent, ut unusquisque sua iura tueri ct rationM'11^'11.8'0”11"1
allata aut reiiccre, aut exolicare n / ' deductl0"M. « &u
poterit vel illico pit cxamfn vd S ?Uacl,bet P“* «ifen
datur, proponere si velit m' l cinceps, antequam processus clau*
dos; et quatenus' etiam lb w q“ US aItCr Conil“ sit exami/ian-
coniux qui primus fuerat e ^ arUcuil ProP°nantur, erit iterum citandus
tis audiamr .Tu^a Ut SUpe5 articulis ab proposi-
si qua documenti Inhi>a Jversitatem a coniugibus inquirendum erit ut,
consuetudinem spectant™ * t^trimonium, vel ad coniugalem vitae
cuiuscumque generis sint’ Tt CXh'beant’ m acta «censenda. Quae documenta
pienda; et cancellarius adn * q“°^un?(llJe exhibeantur, semper erunt reci-
nomen' ^ —
actomm et i'" . dePos'tionibus fuerint, moderalot
lusio intercesserit H • on)I sedulo inspiciant utrum inter eosdem coi-
nes ex processu rpcnT ,r^,ca®1^ singula argumenta contra eorum depositio*
fuerit, detecta Veritas ns.dem Sciantur, ut fraude, si qui
20. Post con uu ■ q , d fie" P°SS,t* diIucidc appareat,
dorum ratione c,i„.S,C1 * erunt testes inducti, servata eorum examinati-
quibus instructi vrT Ct ab iisdem iis notitiis, de
accusationis titulus aiit^n Interro&ationes singulis faciendae, prout
ipsa testium indoles t & 3t*1 actonim et circumstantiarum congeries, vfl
prudentiae moderar ■* qUC caPac'tas requirere videatur, sagacitati atque
illas concinnare audere actclriimi et defensoris vinculi relinquuntur, qui
ea omnia inquirantur^ 3Ut irJnjn‘ nuere poterunt, dummodo tamen semper
ria aut opportuna censeam ^ rcctum proferendum iudicium aut necessa-
que defensoribus erun?t*nLntUr' ?errdn,> ne ipsis quidem coniugibus eorum-
excepto matrimonii def C°nunu,u5a^da ante processus publicationem, 1)1,0
acta inspicere et examinare^' CU' bberum crdt scoper ct quandocumque
S. C. S. Officii
m
tenus vero actorum moderatori aut defensori matrimonii nulla
h lio requirenda videatur, finis imponatur probationum collectioni,
^cessus publicetur, edito hac super re decreto ab ipso moderatore,
^defensore matrimonii, et a cancellario subscribendo,
1 !!” Publicato processu, locus fiet defensionibus quas partes ad sua iura
I |uerint allegare, facta iisdem facultate adhibendi eos defensores
we , —valuerint; imo praemonendae erunt de hoc iure, ut lata sententia,
vls je contra eam incusationi aut reclamationi aditus praecludatur. Alie-
rioaes autem si ab iisdem oblatae fuerint, comunicandae erunt defensori
vinculi matrimonialis, ut eas expendere, et, quatenus matrimonii validita-
tem inpugnent, refutare valeat.
I it. IV. De sententiae prolatione et publicatione.
24. Omnibus ut supra peractis, ad sententiam pronunciandam venien-
dum erit. Quod ut ab Ordinario seu eius delegato rite fiat, in primis a
defensore matrimonii exquiri debet declaratio, sibi nihil amplius deducen-
dum aut inquirendum superessc; deinde integra causa duobus aut tribus
nns peritis, si haberi possint, examinanda subiiciatur, et -'onnisi audito
torum voto sententia proferatur.
Haec in scriptis erit exaranda, in eaque rationum momenta, quibus
innititur, ex processu deprompta exponantur, succincte quidem, sed ita
tamen, nc quidpiam essentiale omittatur. Sententia subscriptione iudicis et
secretarii, ncc non sigillo curiae episcopalis munita partii us erit notificanda
fxr curiae apparitorem, relicto iisdem illius exemplari, de quo in scnpto
fides erit facienda.
25. Iudex, si pro validitate matrimonii sententiam dixerit, et nemo ex
coniugibus contra eam appellaverit, neque defensor matrimonii appellabit,
u causa finita censeatur, E contra si matrimonium nullum fuisse decreve-
quamvis coniuges iudicio Praelati acquieverint, defensor matrimonii
ppellationem facere debebit, ct novam sententiam ab alio tribunali postu-
hre; quam appellationem primus iudex impedire nulla unquam ratione
poterit. Interim nullatenus permittetur partibus novas nuptias inire. Quam-
'ts appellationi interponendae nulli fatales dies vinculi defensori statuti sim,
nandum tamen ut quantocius id fiat. Quod si defensor ipse hoc munus
Rfglexerit, compelli ad id poterit vel a suo Episcopo, vel etiam ab illo,
apud quem de iure appellatio esset facienda. ,
26. Inspecta speciali conditione dioecesium orientalium, or o appe atio
!“*,*”* Prout sequitur. Si prima sententia a curia episcopali lata fuerit, appcl-
kdo fiet ad curiam patriarchalem; si vero a cuna patriarchah ea pro lent,
'Palabitur ad S. Sedem. Item ad eamdem S. Sedem appellatio ent sem-
^ Cienda, quoties primae duae sententiae inter se conformes non fue-
n»i partibus placuerit causam ad ipsam S. Sedem ab imtio ct immediate
erre,
400
Curia Romana
m
'Iit. V. De secunda instantia,
27. Facta appellatione, Episcopus seu Ordinarius qui orin,
nam protulit, eam remittere debebit una cum inteero pr, ,<•,,?
omnibus ad caussam iterum iudicandam pertinentibus ad 7rS ’ Cfete'»S«
appellatum est. ’ iri°unal ad qU0(j
28. Hoc autem omnia a primo tribunali peracta diligenter Pv, ■ ,
atque ea omn,a peraget quae necessaria videbuntur, ut defectu /sun? "'
dub,a elucidentur, et errores corrigantur. Hunc in finem „„ PpleantUr-
vinculi defensore in curia constituto vel specialiter delegat/rn^™*
nab.t, investigationes instituet circa documenta priori tribuni tS*
testes, a quibus novae informationes hauriri possint iterum *
potem «iam praescribere ut novus processus ex imegro I,M
Vcmm quatenus valtdae desint rationes novum processum . “ ■
consultius ent, praesertim si personarum et locorum drcumstam,V j
suaserint, ut processu iam expicto utatur, indictis tamen .,|f • w ^ ld
stigatiombus quas necessarias iudicaverit noribus mvt.
descripta ^ CCn5Ucrit' ***** -pu
novi ^mS^dt ^uen,U\r;r,am™ ?' '**** i
adesse debebit vel saltem nmm u ’ ..mper tamen defensor matrimonii
munere suo ca 'expende? tn , ^ Communi“"‘la erunt, ut pto
versiones illis apponere J'; n"S 0pus "* P">P'“ aniaud- ,
tionibus^udlx “?"’nc primi /yy»»» ct imP°sito line novis investip-
Utmm aii„urd oHnPP n K0m8J d,cbebit cx<l"irere a «Mensore matrimi,
nil amplius Habere dixerit* audYCen<-'ml aut inquirendum; et quatenus*
aliquihus vim m • * .lc*tt,s Pnus> modo quo supra declaratum est,
vando Qin ‘ oro t T v*™ peritis' sentcntiam pwnunciabitf omnia ser-
io L Unah PnmaC imtantiac P»eScripta fuerunt,
tiata sit sciit t . r3^Ue Scntent*a conformis pro validitate coniugii pronun-
patere aDoellir* -”™5*1 *mpugnans matrimonium, sibi adhuc omnino
ac m prZ tZT Sedem. Si porro in secunda «qs. 1
ab ea pars vel d.f la.™ Um ac lrritlIn' matrimonium iudicatum fuerit, «
in potestate et arlib^01" Pr° SUa Consc‘cnt‘a non crediderit appellandum,
alicui eorum ob aIin«m/°mUg!?m SU novas nuP,ias contrahere, dummodo
non sit. Potesiac mipedimcntum vel legitimam causam id vetitum
iugibus facta ?aIterarri sententiam conformem, ut supr.i.con-
vilegio caussarum semPCr ct firmo remanente iure seu pri-
numquam transeunt* i riUniUa 'r”1' ^Uae cu‘uscurnque temporis lapsum
vel ignorata fuerit det ,Uiaic‘ltarni sed si nova res, quae non deducta
troversiam revocari QC^aluf» iesnmi possunt et rursus in Judicialem cou-
pars appellaverit vel H f * 1 secun<^a sententia super nullitatc vel altera
dum non putet, <mia 5Pnsf|r nia trinioni i ei salva conscientia acquiescen-
tur, re tota ad S. Sede * 'i Irian^cste iniusta vel aliunde invalida videa-
prohibitio ad alias tnnsJJj | 'Hterim firma remaneat utrique coniugi
PirsII . — Tit, VI. De regulis servandis in tractandis caussis matrimonia-
fau in sprete-
IV, teter hactenus recensitas regulas in omnibus causis matrimonialibus
, catini servandas ut iuridica illis stet validitas, quaedam etiam spccia-
u nrte ocfllis habendae sunt iuxta peculiarem impedimentorum naturam et
edolem qua* iudicio occasionem praebuerunt. Quare de his singulis, sal-
um quae frequentius occurrere solent, aliqua speciatim animadvertenda
sint'
■ j De impedimentis cognationis carnalis, vel spiritualis, et affinitatis.
u. Si matrimonium impugnetur ob assertum impedimentum cognatio-
ra carnalis aut spiritualis, vel affinitatis, facile erit eiusdem existentiain
Jttccere ope authenticorum documentorum. Etenim cognatio carnalis, et
fliam affinitas, quae ex praecedenti matrimonio processerit, dignoscuntur
a arbore genealogi ca utriusque familiae, conficienda ex regestis matrimo-
niorum, et ex libris etiam baptizatorum, in quibus notata esse debent
nomina non modo coniugum, et eorum qui baptizati sunt, sed horum
,:iam parentum. Similiter ex libris baptizatorum er confirmatorum aperte
emitur cognatio spiritualis, quia in illis una cum eorum qui baptizati vel
; riirmati fuerunt, nomina quoque recensita esse debent sive petrinorum
«ve matrinarum. Talia documenta in forma authentica ex dictis libris
eunt haurienda opera parochorum vel curiae, una cum testimonio de eorum
dfntitate cum respectivis particulis in libris extantibus; imo si a parocho
testimonium, datum fuerit, opus erit ut eiusdem parochi obsignatio a curia
Episcopali authentica declaretur.
32. Quod si aliquod oriatur dubium circa documenta praedicta vel circa
t 'nim veritatem, in iudicium vocandi erunt et iuridice examinandi consan-
uinei, affines, propinqui, quibus origo eorum de quibus agitur nota sit
a nota esse possit, ut ex horum depositionibus gradus consanguinitatis
- ninitatis clarius valeat determinari. Non levi fundamento huic rei esse
itest etiam publica fama, de qua ratio erit habenda; eius tamen sedulo
«sideranda erit origo ct rationes quibus innititur, t aeterum iudex htin-
;r prae oculis habeat, his quaestionibus dirimendis praecipuum fundamen-
^ praebere documenta authentica, ct numquam licere contra eadem iudi-
rc, nisi ex certis et evidentibus argumentis constiterit ipsa vitiosa aut
“3 esse. Ac proinde locorum Ordinarii sedulo curabunt ut libri baptiza-
ram« c°nfirmatorum, ct matrimonio copulatorum, nec non defunctorum
Ali* . * artti ir
Art. z. De impedimento publicae honestatis,
33* Quoties aliquod matrimonium impugnatur ob impedimentum, quod
gj* honestaUs nominatur, in primis accurate statuendum ent, utrum
. Aginem duxerit ex matrimonio simpliciter rato, an ex sponsalibus.
* Priori casu ad impedimentum ad struendum proferantur documenta
402
Curia Romana
matrimonii praecedentis celebrationem comprobantia
facile suppeditabunt vel libri matrimoniorum a parocb ^ d°CUrn'“'-
trimonium coram Ecclesia fuerit celebratum, vel recesr Se^antii’ S1
ministros haereticos, si apud eos matrimonium contractam
vis documenta vel a sola civili potestate, vel XSST"-^
tabere fKMSint aliquando ad factum de matrimomo celebrato
liter confirmandum, tamen mdex catholicus, qui de evistemi * udlni
sententiam laturus erit, curabit u. in indicium Lm rtm oTT''’''”*
qui matrimonii celebrationi interfuerunt, propinqui eorum P '
tunt, nec non omnes quos sciverit de re insfru^u
se. quae ad factum rite indicandum conducere poterunt. P ^
34. Quod si praedictum impedimentum ortum assmtiir „v ,
cum persona alteri parti consanguinea in gradu impedimentum
contractis, ad aidicium proferendum duo erunt inquirenda • , ,°ns,ltlJtn':
revera asserta sponsalia locum habuerint et utrum validi in • 1 UtrU!r
deduccndum crit’ ex ***** conf^S
p ies nunime patiantur, ex documentis si habeantur ex testiun
<■ em merentium depositionibus, nec non ex indiciis quae iudex nerir-
c~U!,d< T' rcrk “ circums'“‘ii5 factaq esposita aurpr
WutH Z? 'ahda fuerint in sensu canonico, pium erunt sedulo per-
dL" fert in T7 1 CX *?“ °CUliS habcat’ quod « « consuetu*
celebra! ■ finSu 13 ocls speciales «aliquae formae pro solemni sponsaliun.
buTlerZ , ? rcpenuntur* quae communiter ct regulariter ab omm-
nec ne Z Z™' -ItaqUC mcIuirendum erit, utrum istae formae fuerim,
C( n*r, ’ erva ae* S1 primunij praesumptio pro sponsalium valorc aJerii,
menh‘« c iam ™ui(luafa er*r iudicandum, nisi ex certis et evidentibus arpi*
dum prif nS1 ia nu lter contracta fuisse constiterit; si secundum, inquiren-
ner^fmnn!rv?Uf C CaUsa consuetae formae fuerint omissae, ct utram pr
nus vil! 1 .'r' °.corum' consuetudinum circumstantiis sponsalia nihiloici-
interca .C UCnnt cPntracta> eo quod utrimque voluntas sese obligandi vttt
nr,. t IT'' ‘U<*uc lta ut cx ‘ure impedimentum constituant. In hunc finem
monl.im la quaer?ndum est, quibus verbis, vel factis sibi futurum nutri-
ab un i pn'm,scnnt> utnim promissio ab utraque parte processerit; 11
sicmiQ ,* U!nim a^a carn acceptaverit sive verbis, sive factis, £1'e
reoutavf*rin!VJ- anl* US’- Utnim Post datam promissionem practcnsi sjwr,:i
aue in 1 IT|atruri0n*0 contrahendo obligatos, an liberos. lirit <p*
Drieinm' lrCndum de sPonsorum conditione, utrum scilicet ea talis sit ut
* _ _ J.non P<>sstt veram in ipsis voluntatem ses' ■ mutuo obligandi adfui'
soonst ^a CnUS casm exigat, inquirendum etiam erit, qua aetate praeut»?
bus vel 1 *m Iccm cnatrimonium promiserint. Etenim sponsalia ab infanti*
tum nublieae K*1 cum.inf?lte contracta, ipso iure nulla sunt, et impedinwc*
erit de aetif* on^®t:ltls Pgncre non valent. Quare in hoc casu inquiren^
facile fiet nVrI’,t|,n ' corum> a quibus sponsalia fuerunt contracta, I1, “
parentum, « ««>* baptiza.,, n.,„ „,»o c* »*»*
» personas, de quibus agitur cognoscun
403
5. C. s. Officii
(jousti terit
aetate adhuc infantili sponsalia inita fuisse, investigandum
tfli
utnim post septennium fuerint renovata, aut saltem ratificata.
Art. 3. De impedimento vis et metus .
16, Circa impedimentum quod vis et metus, ante omnia advertendum
occurrit, neminem a iure admitti ad matrimonium cx hoc capite impugnan-
,v;n njsj qui violentiam et coactionem passus dicitur: rciici vero eum qui per
longum tempus in matrimonio vixerit, dummodo eidem libertas ct opportu-
nius reclamandi non defuerit; ita ut si liber iam a metu sua sponte in
CBiiugali dimv* perstiterit, matrimonialia officia non detrectaverit, audiri
nplius non debeat. Etenim qui liber a coactione metuve, facultate et
opportunitate reclamandi non utitur, censetur consentire, et ratificare quod
inita invitus atque adverso animo fecerat. Unde in primis erit inquiren-
dam, utrum accusatio tempore, uti dicitur, utili facta sit; et si hoc iam
suxerit, quaerendum erit quanam de causa hoc acciderit, ut iudicari possit
utrum accusatio admittenda an reficienda sit. Secundo prae oculis haben-
dum erit, solummodo metum gravem, qui nempe in virum constantem
adit, matrimonium dirimere , et consequenter ad hunc metum exquiren-
dum omnes sive moderatoris actorum sive defensoris matrimonii investiga-
tiones esse dirigendas. Porro gravitas timoris oritur cx natura minarum, ex
qualitate tum eorum, a quibus illae proficiscuntur, tum eorum qui eas passi
d;cuntur. Ista tria itaque erunt praesertim investiganda.
3;. Circa primum sedulo inquirendum, utrum qui de adhibita coactione
accusantur, ita consueverint agere cum persona quae coacta dicitur, ut gra-
'«n atque molestam eidem redderent domesticam et familiarem cohabita-
sonem; quaenam fuerint in specie molestiae eidem illatae; utrum verba
mjU indignatione plena adhibita, intentata haereditatis privatio, eieciio e
paterna domo, an addita etiam verbera.
Circa secundum considerandum est, utrum qui de illata vi metuve accu-
patria potestate et auctoritate pollerent, an qui vim metumve passi
* nullatenus iisdem subtecti fuerint; quae ratio vis inferendae; magna
matrimonio propriae domui utilitas, aut decus obventurum, quae
ndoles vim inferentium, quae conditio, qui mores; qua ratione familiam
rt8ere consueverint; utrum ad iracundiam et violentiam ita essent procli-
^1 tu facile quod minabantur perficerent, et animo ita essent duro utppe
s',njtot ut a nemine sibi contradici aut consiliis suis impedimenta obiici
Patrentur.
, Quoad tertium ratio habenda erit primum sexus personae quae violen-
’IWl P^a dicitur; facilius enim animus puellae commovetur, quam viri;
puide aetatis, educationis, indolis, utrum nempe mitis ac timida fuerit, an
5flK « constans; qua ratione in familia vivere consueverit, utrum sub
^odia ct vigilantia parentum, ita ut ab eorum imperio semper et m omm-
JUS Pederet, an aliqua libertate frueretu r ut et propria sensa exponere, et
Propriam voluntatem operari potuerit: an parentes ita eam segrega-
nni* “t omnis consilii expetendi facultas eidem adempta fuerit, nec cui-
4°4
('uria Romana
quam eiusdem alloquendae copiam tribuerint, nisi ouo H ~
ineundo consilia praebere posse iudicaverint. ** S e matriniooi0
38. Praeter ista inquirendum erit, utrum qui de illata vi
aliquando relationem habuerit cum eo cum quo postea cor
aliquando propositum habuerit cum eodem contrahendi I,™1 ^ Ct Utrwn
uvo mquirendum, quas' ob causas voluntatis mutatio contS, .*?*
tempore consilium fuem mutatum, utrum nempe antennam ° ’ 4)110
pnam voluntatem ostenderent, an postea; ct utrum e.x praccedend"'? ^
altqua exorta stt suspicio contra decorem vel ipsius personae vt
a qua parentes moveri potuerint ad matrimonium exiaentbm t^”*
remedtum bonae famae recuperandae. Etiam inv. ui.nnd, m “a‘T"
persona fecerit ut a coactione parentum sese liberaret: utrem
buent, utrum usa fuerit opera aliorum ad parentes a prooosito d *
dos, utrem ct quomodo propriam aversionem ct confrarictat™.*^^
sstt»
omnibus hilaris CnSUm festura "“P^aie celebrabatur, utrum nempe his
q™e ebs l „ , ’ P mP'C' f lae,a adstitcri'. «" “cuS. Consideranda nue-
nempe benevoh?.10 ?** “ partem- et cr«a eiusdem fauniliam; utram
r^,ril7ieLfThiru'eri.rUm “'H"" « s;nc.°PP<®‘'i0“e ^ «
caussa auia metn' ■ an eisdem «bs titerit, ca praesertim dc
propriam libcrtatem^A^ I DU^Um putaverit* atclue ut melius tueri posstt
debet utrum ha 1 OC Postrcmum factum probandum considerari
tiones nZZ Z f 2™* C°niT ;PS0S <«* sint lites ct crmtea-
matrimonium istae querim^^^^^’ Ct Cjuibus; a 3U0 tcmPore P051
utrum ad tale* v IU.ae inccPennt, ct ex qua caussa vel r?tione,
tationes et in r 6 ISsensiones tollendas adhibita fuerint consilia, hor-
w. Xd o d? amrniatiV0-a. quibus et quo exitu.
ges, corumque parrnt^m**"*18 “■ IU<Ucjum vocandi erunt a”1150 coniu*
tur, ct onnortnnA ; ’ 1 Praesertim qui de coactione adhibita accusan*
fine ol) quem ad vim adh^^i. ^ facto *PS0- dc modf>» de animo, et dc
familiares violentiam 1 endam ducti fuerint. Item vocandi propinqui ct
parentes, vll et Erogandi de omnibus quae vel ad
Habentur viderint auiT re.en,?tU1’ l.Urum quidquam eorum quae in
sive antequam matrim^- rvcrint> quid ve norim accidisse ad rem pertinens,
post coniugum aen!l_^niUm celebraretur, sive tempore cohabitationis, si>e
dis iudex diligenter iji ^ ’ S’ bacc )ocum habuerit. In hisce examinan-
subsit, ct curet, ut quo&T Utrum abqua collusionis suspicandae caussa
neat de ipsarum nrohirL slnS,d^ :ls personas parochorum testimonium obt>*
ve) alius sacerdos, oui nw atque credibi litate. Post istos vocandi parochu
festo nuptiali interfuerunt rtrnon*° afistitit; illi qui eiusdem celebrationi f
' re ferant praesertim de modo quo persor1
13
et
S. C. S. Officii
405
trjJ!lonium reclamans in illis circumstantiis se gesserit; aliae per-
^ ir j """"
riofiicia matrimonialia praestanda, ab iisque quaerendum, quid egerint,
• inductae, illae speciatim quae adhibitae fuerunt vel ut consiliis et
Arationibus redamantem ad matrimonium inducerent, vel ut excitarent
ilibus argumentis usae, quidvc consecutae fuennt.
io Caeterum in hac re iudex sciat, matrimonium esse per se factum
mioddam solemne ct publicum, quod semper validum censeri debet, nisi
tridentes rationes eiusdem nullitatem demonstraverint. Ideo curandum
quidem omni studio atque diligentia, ut rationes istae colligantur, sed
judicium contra matrimonium nunquam erit pronunciandum, nisi earum
complexio omne prudens dubium de existentia impedimenti excludat,
Art. 4. De impedimento ligaminis.
m. Vinculum praecedentis matrimonii, quod ad posterius connubium
impugnandum adducitur, repetendum asseritur vel ex matrimonio, catholico
modo a catholicis celebrato; vel ex connubio ab haereticis aut schismaticis
juxta diversarum sectarum instituta contracto, et postea per sententiam
idium tribunalium dissoluto; vel ex contractu inter infideles, qui postea
rescissus, aut nullus fuerit declaratus. Diversorum istorum casuum possibi-
litas, aut etiam frequentia manifesta est, cum in regionibus orientalibus
catholici commixti vivere cogantur cum haereticis, et infidelibus. Quaedam
pro singulis casibus adnotanda sunt, quia diversis legibus reguntur.
42. Ad primum casum quod attinet, doctrina catholica est matrimonium
baptizatorum rite celebratum et consummatum aliter solvi non posse, nisi
per mortem unius coniugis; et ideo locum non esse eiusdem dissolutioni
declarandae in iudicio, nisi dc morte alterutrius coniugis constiterit. Lt
Jtitem de hac constare dicatur, non sufficit rumor aut fama quaecumque,
rtque solae praesumptiones, sed requiritur certus de ca nuntius, .tut sal-
ifro concursus talium rationum, quae certo nuntio acquipollcntes omne de
iln dubium excludant. Ideo in hoc casu iudex ante omnia exigere dcbelut,
ut prioris n atrimonii documentum authenticum proferatur, atque, si opus
pii nt, alias probationes colliget, quae praedicti prioris matrimonii existen-
tirin demonstrent; similiter exquiret documenta vel probationes dc secundo
nutrimonio contracto; quae omnia documenta facile haberi poterunt ex
“tris matrimoniorum in parochiis asservatis. Post haec exigenda erunt a
competentibus parochis authentica documenta dc praetensa morte alterius
coniugis, ct in defectu poterunt eadem requiri ab auctoritate civili, si suos
],br°s habuerit, in quibus adnotentur. Quae comparari debebunt cum docu-
fmo secundum matrimonium comprobante, ut cognoscatur, utrum secun-
hoc matrimonium contractum fuerit ante, vel post pnons coniugis
atquc itil dicetur utrum secundum matrimonium vahdum, an
8u))um fuerit.
43- Quando ad mortem prioris coniugis probandam praesto non sunt
neS^ esse possunt haec authentica documenta, aliis argumenfs et alus
dationibus opus est quae a iudice sedulo erunt colligendae. In prinus
406
Curia Romana
argumentum desumi
i potest ex depositione testium fidem m„. . '
l illius, de quo agitur, revera accidisse affi™,!5.li
ipsi de visu mortem ue q„u aguur, rcvcra
aut idem asseruerint ex auditu, dummodo non ex vaga ar a®nn»«iq
a personis minime suspectis proprias informationes se ^ua. datione, sed
Isn testes erunt interrogandi, utrum bene cognoverint testenl®-
asserunt; quo tempore, quo Joco mors acciderit; qua de ra„„ L?Wrnju®
sepultum; utrum adsint et ubi commorentur alii oui He u ’,Ub‘
cti sint aut esse possint. Ab illis vero qui ex aliorum - i !°C “Ct0
erit quoque inquirendum, a quibus tales hauserint notitias- To ***"**'
faina de morte vulgari coeperit, et quid ipsi sentiant de n ’ w 4U° temp0rt
bilitate eorum qui primitus de re ista sunt loquuti- utrumV^
aliquam rationem habuerint aut habere potuerint ut talem f.P.CCU,larcia
fST ».^“**** vocandi
modo examini subuciendi, ut tandem aliquando vel ad t V ■ 5
ad certa documenta obtinenda perveniatur! Animadvertat iudex £2?
eos qui sponte ad examen accesserint, quia mendaces praesumunt
requisiti fuerint, quaerat ab eis, a quibusnam, ubi, quan*
coram quibus, et quoties fuerint requisiti; utrum pro h„c StiSTt
rendo fuerit ipsis aliquid datum, promissum, remissum, vel oblatum i
personis mtcresse habentibus, vel ab aliis eorum nomine. si”cr,d«r!
tat, non esse admittendos testes qui personas, de quibus agitur plene non
teT,Tr? ’ I1 C°"StqUenter extraneos non esse testes idonfos, nisi a longo
t ii! m uCl ^ennt’- 3,!t eX Pecu^aribus circumstantiis appareat 4
3 riveTe uull6 £TSSe de * quae enarrant* Quod si tJS sive de
tiac omnes in f rt * Cn n°n Pot<-TUnt_» considerandae erunt circumstan-
utrum ex illarum ° con5urrentes» et diligenter ponderandae, ut videatur,
necessaria 't t CXU cxsur^cre Poss*t moralis illa certitudo quar
sunt a! • L « .. ! 1 m pr°feratur- Porro circumstantiae istae pnedpoe
temnus eiusdem ^ qU3C mortua dicitur, utrum senior, an junior fuerit;
locus vel lorn ”,1 13cessus :l Patr*a ct familia, utrum longius an brevius;
et quib — ad qUae se contulerit, utrum valitudini corporali noxia, an
rJ“eoto ^“! “bUS S,"biect“ «. gr. num ibidem bella, «I
et robusta i A ku* * cius^cm Pers°nae physica constitutio, utrum sani
c proprl . d£Ldeb?fh,(et mfW Erit «miiiler perpendenda causa quan
quam ext-rcen U m * °m.°’ utrum nempe ad negotium vel ad artem ili-
deduci poterunt ex ben°^? U* con,uSem derelinqueret. Haec cognosci vel
habuerunt inter se du „ ♦ *S’ 3Ut COntrariis relationibus, quas vel coniuga
tinuavit cum ^ ^ ^ T
stiterit, ad temmw t-,1 g ® per 1,ttcras slve Per nuncios; si emm con-
fuisse, et posteaP cessisse *p,stolarum slve relationum consuetudinem ad-
de morte obita praesumptu l C£sfUonis causa aut ratio appareat, g«*
discessit minmnm . , habebitur; si e contra constiterit eum qw
aut cum proDinoni« pisln ‘ln,m commerduitt habuisse cum sua familu-
nein facere nnren* pC amiLIS' indicium mere negativum nullam probatio-
in aliena regione im T * ' ",lu*'l,Tl quoque erit genus vitae, quod discedens
regione amplexus fuerit; si vitam et artem militarem exercendi*
S. C. S. Officii
4°7
1 arti nauticae aut servitio alicuius navis sese addixerit, et co-
degent,
quo exercitu militaverit, aut in qua navi servierit, inquisitio-
f^chh' . • iae penes duces exercitus illius, et penes gubernatores vel
'j; js gi cognita fuerint loca, in quibus commoratus est, in sin-
rlocis ct praesertim in illo in quo commorabatur, quando eius indicia
a fuerunt, investigationes erunt faciendae. Ad has tribunal adhibebit
S!)naS) si praesto sint, vel etiam civiles auctoritates, ab iisdem
W' 11 i t* 1 ! ^ ^ . J ! « J ^ 211 M »» i ! « « . .
|anj0 ut< quibus pollent modis, de illo opportunas investigationes
bdant atQut; et*am subsidium vocentur publica diaria cum indicatione
Mininis, cognominis, patriae, professionis, et conditionis illius, de quo
jjieritur. Item si fieri possit, tribunal curabit, ut in locis in quibus idem
ixrnmu ratus fuerit publica edicta affigantur, et singuli excitentur, ut noti-
f i, si quas habent, velint suppeditare. Si omrtibus istis adiumentis adhi-
fjjqg. nihil omnino poterit rcperiri, et si omnes circumstantiae ad mortem
prioris coniugis ante secundas nuptias, de quarum valore agitur, adstruen-
dim conspiraverint, iudex sententiam proferre comra secundum matrimo-
nium non poterit; non enim constaret de eius nullitate. Quod si de matri-
monio contrahendo agatur, hoc permitti numquam poterit, donec de morte
prioris coniugis certo constiterit.
At si non ex isto capite, sed potius quia primum matrimonium in
haeresi contractum, rescissum fuerit ob aliam caussam, specialia quaedam
tnmt observanda. Et primo advertendum est, evangelicam et apostoiicam
tlocirinam esse matrimonium valide celebratum solvi non posse propter
«iulterium, vel propter molestam cohabi talionem, aut longam et affectatam
enniugis unius absentiam, aut propter aliud quodeumque motivum ab
haereticis confictum. Quare si constiterit, a trib nalibus haereticorum ob
iliquani cx istis rationibus praecedens matrimo iium dissolutum tuisse,
caussa in favorem secundi matrimonii a tribunali catholico ne admittenda
quidem seu introducenda erit. Si vero eiusdem dissolutio fuerit decreta
ub alium titulum a iure canonico recognitum, sc endum est, acta a tribu-
nali haeretico confecta valore iuridico carere, ct ex ipsis solummodo iudi-
cium proferre catholico iudici minime licere. Quare tunc caussa ex integro
'rit instituenda, et iuxta ss. canones pertractanda. \ ctitum tamen non est,
imo aliquando expediet, ut acta tribunalis haeretici requirantur, quo ple-
nior factorum et circumstantiarum cognitio attingatur, f ,11C> uiusmo i
‘heumenta a panibus fuerint exhibita, dummodo nihil aliud obstet, pote-
adhiberi, atque ex illis indicia colligi- Partes tamen erunt semper
audiendae , nec non, quatenus fieri poterit, ctiatn ustes singu i iterum
licium vocandi, et interrogandi ad nonnam harum regularum. Neque
' mittenda aliarum personarum iuridica depositio, si ai esse cognoscantur,
«oit neque alia acta, quae vel moderator vel defensor matrimonii neces-
reputaverint. Si perpensis omnibus iudex consuent, sententiam edi-
esse conformem sententiae a tribunali haeretico prolatae, numquam
** fetam sententiam tamquam sui iudien mottvum mvocane dvbebu,
neq»ie ullo modo post eam existimandum ent duas adesse sententias con-
s quibus ncc^sc non sit appcll&rc*
408
Curia Rontai
ici
45. Quoad matrimonia in infidelitate contracta l '
tur per sententiam editam vel ub auctoritate civili v l d’SSoIu,a
haeretico, eadem erunt servanda quae dicta sunt de n ! tril*«
torum resolutis per sententiam tribunalis saecularis n, niatr,m^.rs bapti
tendam non esse, si rescissio proclamata fuerit fussan^m
agnito, vel senetis servandis esse ex integro institn " ^ Ecc,tsij *
contigerit. Si vero coniugum separatio acciderit absquetS^rf^^
vandum utrum pars quae coram tribunali catholico^™ • iudlci0i obit
dum matrimonium contraxerit post baptismi susccnriT
matrimonium acciderit cum parte catiudica nost ZZT™™' 3" ■
inquirendum, utrum praecesserit coniugis adhuc infide^ SUSCePtlonem- «
latio, aut saltem a legitima potestate fuerit super eade^”'01
dispensatum. Quatenus constiterit de facta interneL u*¥9a**
spensatione, primum matrimonium nequit 2 “M,ne.aot de
secundum connubium irritans- anatem L v P constituere viacultu
eiusdem dispensatio praecesserit primum -nCqu,e mtcrPriIatio nequ
secundo, sed Ordinarius iudicium’ °bs,abit «2
faciendum sit, indicabit mJSSZZ ^ ^ 0rdi™° Z
dispensatio ^ "> *
regesta curiae, in quibus haec accurate emnr" matnmomonlm. «4
secundum matrimonium contrait ? C t semPer ^censenda. Quod si
dum quidem erit quod antea uarrT n UCm etl^m *n ,nEde^tate» praesumen-
admitteretur, servata fuerint omni PCrS°na’ de qila a6itur> ad baptismum
ttunt; sed si institutis onnortn ' ,quae.sacn canones pro his casibus sta-
“d s. Sedem erit reeurrraC mVeStlgatiomi’us “dhuc dubium subsit,
Art’ S- Dc impedimento impotentiae.
iuges admittuntur aiiin *mP0Cendse matrimonium solummodo cofl-
« V- tantu„tmoi„q Te C ?SFS° h°C *«“ ««ni»» esse potest,
matrimonium contractum ir ^ S0 IC,t‘ csse bebent. Ut autem impotentia
peiua, quae scilicet mu. n? C * neccsse est> ut sit antecedens atque per-
impotentia si fuerit absohit ' ^ licitis.remcdiis tolli non possit, Ista
galem copulam, matrimo -1' SC?. . ,s ut omnino impossibilem reddat conju*
tractum; si vero relativ i «J1^ rinai* semper, et cum qualibet persona con-
ad quam impotentia ipsa' ni'1,n’ mal 1 imonium dirimit solummodo cum ilh,
stigationes erunt dirigend i^6 GrtUrj ^ ,n Cllusis huius generis invi-
dendam assertam imnmf*nt'Ut tan cm deveniatur ad adstruendam vel exdu-
sive saltem relativam *mi antt:cedentcm ct perpetuam, sive absolutam
Hunc in finem in ** ‘ -
'n cr,usa actor fuerit aud,tndi erunt coniuges ipsi, prius ille, qui
sese cognoverint; an parent CrUm °PP°rtune interrogandi, a quo tempore
mortium inierint, an eodem*1*1 consensu> sponte, et mutua voluntate matri*
gahbus ultro libentercme cublcuJ° et toro usi fuerint, officiisque coniu*
peram dederint; an matrimonium consuninii-
S C. S Officii
409
t. an ipse examinatus cognoscat, vel suspicetur causas, propter quas
•nflsummare nequiverit, licet iteratis vicibus id conatus fuerit; an id con-
. (fii causam vel defectum physicum ex parte mulieris, an vere ex
nirte viri an, quae et quanto tempore adhibita fuerint medicamenta.
alta remedia, et quinam fuerint eorum effectus; quanto tempore simul
. nvixtrint, ct condormicrint; quis primus alterum coniugem deseruerit;
qiuenam aliae causae accesserint ad setparationem producendam; an et qui-
h parentibus, amicis, vel propinquis manifestaverint matrimonium con-
.ummatum non fuisse, eosque singillatim nominent. f)uatenus ambo coniu-
«s in responsionibus conveniant, attente consideretur, utrum suspicio adsit
ilioiius collusionis, et tunc omnia et singula iisdem objiciantur, ut fraus,
ii adsit, detegatur.
Partibus ipsis auditis, examini subjiciantur testes inducti ab iisdem coniu-
gibus, ac primo eorum parentes, quia melius informati praesumuntur, postea
vero propinqui , famuli, amici, vicini, ct quotquot de re instructi reputantur.
Si quis ex testibus mortuus fuerit, fides mortis requiratur, inter acta recen-
idida; si vero alio abierit, curetur ut per Ordinarium loci, ubi commoratur,
eliminetur. Interrogandi autem erunt testes praesertim: an cognoscant
coniuges, dc quibus est sermo; an sciant, utrum libenter mutuoque affectu
sese copulaverint, condormicrint, matrimonium consummaverint; quibus
u e causis consummare nequiverint; an ad causas illas amovendas aliquid,
et quid experti fuerint; utrum et cuius generis conquestus inter eos exorti.
« quaenam eorum causa: unde sciverint quae deponunt; et si ab extraneis
ta compererint, quomodo vo.centur, et ubinam commorentur. Interrogandi
quoque de fama tam apud ipsos quam apud alios circa assertam non con-
summationem, et impotentiam.
Si partes ipsae aut testes deposuerint, pharmaca vel remedia adhibita
™oe> inquiratur de medico vel medicis, qui illa praescripserunt, in iudi-
cium vocentur, et interrogentur de natura et qualitate morbi, quo comu-
ts laborare compererint, dc symptomatibus, cx quibus ipsi naturam morbi
deduxerint; de physica constitutione illius, cui assistendam praebuerunt; de
n-itura medicamentorum adhibitorum, nec non de effectu ab iisdem pro-
uocto. Similiter interrogentur, utrum qui curae medicae subicctus fuit, vel
“iquis alius ipsis manifestaverit, matrimonium aut non consummatum luisse
;;!non potuisse consummari; quid ipsi sentiant de tali asserta non consum-
^one, quid alii.
Cingulorum testium expicto examine, duo saltem ex celebrioribus mcili-
. ® chirurgiae peritis seligantur, qui corpus viri inspiciant, si de ipsius
aipotentia agitur, ct iuxta probata suae artis praecepta examinent, utrum
. fundum potens sit Antequam opus sibi commissum implere inupiant,
lu*mcntum praestent de munere adimplendo cum omni diligentia et dc
nJd,C10 Proferendo absque ullo partium studio. Quidquid ex facta inspcc-
Jqne detexerint, scripto narrabunt, ct ingenue dicent, quid ipsi sentiant
i 1 ius viri impotentia- utrum eam putent acquisitam, an ingenitam, abso-
an relativam. I laec scripto ab ipsis lutamento firmata cancellario tra-
1 ur* w inter acta recenseantur.
410
Curia Romana
Similiter duae eligantur obstetrices in arte ct praxi De * *
famae, quibus post emissum iu ramentum de munere S
committatur inspectio corporis mulieris. Istac obstetrices t
peritis, uno medico, altero chirurgo erunt instruendae Z ***
statu physico mulieris, prout medicinae legalis praecenta r °gn0Sctr‘i
unaquaeque earum seorsum, quae repererit, sub iuramenti 6?™' ^
aut saltem oretenus apud tribunal exponet, et quid ipsa sentiat ^
muhens integritate, et de eius aptitudine ad actus coniuL J " if dt *
gnata at. declaret aperte. Hae relationes med, 'eorum iudieio subTd?“'
qu. sua vice referant, utrum inspectio regulariter ait factTutrT '
habeantur sufficientia dementa ad iudicium proferendum’
talis muhens; et utrum cx illis deduci oossit nrn d.V»™ , , . condjtItt!*
eiusdem vel integritas, vel etiam impommil **«■■*■
. 0110(1 s! in aliquibus locis obstetrices peritae non habe-mmr
etio corpons mulieris omnino necessaria iudicetur haec medir’ ’
honestate atque aetate gravibus conuiutta.ur sicut iSTtl S?
tenda s, observationes ab obstetricibus factae concludentes non rZTi'
tur. In his autem casibus matrona honesta iureiurando ad secretum oli
gata ipsi inspectioni semper assistat.
CV^dum qUam SanCtC in 0mnibus huiusmodi inspectionibus
adversetur. S* a^ur, quod divinae legi et castitatis M
ficile aliauaiu!oSfnf^iareS |?coruin circurustantias impossibile aut valde dii-
ufrenSr mt’ " dU°. mcdkl Periti’ et *** obstetrices item peri-
adhibeatur C ' * i potent- ut unus tantum medicus ct una obsietra
nandae subii™ r^ndu*n tamen in hoc casu, ut relationes utriusque e.umi-
vel alibi m tUr duobus alus medica et chirurgica scientia doctis ibidem
f bra,a iudidUm SUUm - H**
sententiae ... d*;ndlim» et num ipsae exhibeant motiva, quat
sententiae ferendae sohdo fundamento sint.
post seDaratinn”8 orrdttenda erit, si ea vidua sit, aut constiterit,
viro coomercimn habuissef6' ** ** ^ ** ***
si vero ex hL °,b^Ctrices’ quantum fieri poterit, inter catholicos eligantur;
dummodo tamen aH1^^?1Ueam, toIcrari Poterit* ut acatholici adhibeantur
Viriju catholicae religio* TuZt ZZ" ^ ** h°n“t°!' **“ ‘
bandam°™lpi‘r'i,a“"r“t^)P"act!s' si omnia ad assertam impotentiam pro-
adhuc dubium r J’ 0rdinanus pro matrimonii nullitate indicabit; s*
uberiltqS r ,i„UPCrCrit' a '«“* P"*™ K « "»
bile fuerit ai.r • i,- 'nstituendas praecipiet; quas si inire impossi;
dc matrimonio ' . n°n “^«ibus dubium semper remanserit, aut ■■
impotentia constiteri^0^1™13*0 durataxat> minime vero de altcrutm
S, Sedem tramm n ^ C°mUSes reconciliari queant, integra causa
transmittatur, cuius erit opportune providere.
4n
S, C. S. Officii
Matio specialis de impedimento voti solemnis et Ordinis sacri, - Quo-
tanda occurrerit causa matrimonialis, in qua de impedimento solem-
* 'rJ ■ «Htfitatis vel Ordini sacri cum adnexa castitatis lege agatur, ea
* post processum informatonum, ad necessaria documenta ct motiva
Idfouida institutum, a Rfnis Patriarchis aliisve Ordinariis ad Sedem Apo-
-licam deferatur.
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol, II, n. 1588. — Cf. etiam Acta
1077.
S. C. S. Off., 17 ian. 1883.
Utnmi declaratio SSmi die 4 Dec, 18721 complectatur etiam missiona-
rias sinenses.
R. Affirmative ; et ad mentem. Mens est: 1 . Ut illis verbis stmphciter
itunatae Pontifici substituantur alia verba Clementis IX, nempe: A qua
ammunicatione latae sententiae ipso Jacto incurrenda nemo absolvi potest,
trotlerquam in mortis articulo constitutus, nisi lucris huiusmodi prius restitutis
(Clemens IX, in Constitut. Sollicitudo pastoralis , 17 Iunti 1669, § 4).*
2. Ut eadem prohibitio ac poena ad mentem eiusdem Clementis IX, non
«olum afficiat misslonarios curopaeos, sed etiam quoscumque ecclesiasticos
riros, qui sub nomine missionariorum, aut quovis alio titulo, pro tempore
missi fuerint aut in illis partibus quomodolibet morabuntur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 15S9. Cf. etiam Acta
S. Sedis, vot. XXIV, p. 707].
1078.
S. C. S. Off. (Bombny), 21 febr. 1883.
Utrum, quando post diligentem indagationem dc \ alore baptismi a mini
«ro haeretico collati nihil constiterit nisi ministcllum baptizantem pertinuisse
ri sectam anglicanam, cuius Rituale validam praescribit materiam et for-
ftani, hoc factum sufficiat ad praesumendam baptismi va i itatem, it^ u^
d licite conferendum baptisma conditionatum speciali argumento pro an
ddxat cius invaliditas; an vero praesumi debeat in validitas baptismi a tah
"‘“stello collati, ita ut sacerdos in tali casu conditionaie rebaptizans irre-
piluntitcm non incurnit « •
R Detur decretum fer. IV, 20 Nov. iS78.s Quo.id irreguhntatem vero,
exposita non fuisse incursam. r( ■
, (Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. H, n. 1590. — Cf. etiam Acta
• Stdis, vol. XVI, p. 415, 416].
* Cf. N.
1 Cf. N.
1 Cf. n.
1023.
243-
losB.
412
Curta Romana
1 079.
S. C. S. Off. (Bombay), 2I febr. 1883.
Utrum iu ramentum massonicum non retractim™
possit vel debeat ad instar impedimenti matrimonium im^d^ et trarti
dirimentis; et quae cautelae exigi debeant ut matris P'em,s «««ia
as- f~re
destinis P™ d«
decretum hac in re non ediderj J^*£**™*~ S“*« M
gem.lt, et debent potius in casibus paniculribus ea , ' *pr"date'
tn Doimno expedire iudicaverint, quam generali remila
2k r r “ur *«■* n-',,q;^
s. £1;:?“ xxv?; Pde/;^- F,de' toi- «• - «..-a
1080.
S- C. S. Off. (S. Hyacinthi), 7 mart. ,883.
per fine di entaredarmfmmMi p.^tfCIp“lon<: dei sagramenti quei che «Io
di rimanere cattolici P ra 1 SI ascnssero a socicti segrete, intendendo
menta, praevia absoLdo^r^005’ .^u^us afPturi admitti posse ad sacra-
Episcopo oP;a^s-nrmrtenu8 opus * ™ *■ *-
vcrint a societatibus praedictis , Jmmodo; ** reaP»c sese omnino sepan-
sese immisceant alicui ’• 2’ Pro™,ttant nunquam amplius fore ut
et praesertim numauam * *Pcletatum ipsarum tum secreto tum publico,
3* removeatur scandali *us se soluturos requisitam contributionem; -
dispositi ad suum nomen eu mc!lon m°do quo fieri potest; -4. animo sint
damno poterunt SS *- revocandum, si et quando id facere absque gravi
[coiEcSS s c ;papproi!vit‘
S- Sedis, vol, XXVII p ^oil' ^C’ V°*‘ ' f n‘ I593*”^' etiam Acu
1081.
s. c. s. Off., Iitt. t7 mart. 1883.
Gli Emi IriQuiRtf-rfc " p
Gennaro, in occassione diT^ Con5^gazione di fer. IV, 24 p^i»
Ratisbona, sulla facolti A' u^bio promosso da Monsignor Vesco vo 01
presumono di avere in fr.* Cf>Flc®d<-‘re 1 induito quaresimale, che i Vesco*1
rza c facolt^ quinquennali concesse dalla
4r3
S. C. S . Officii
decretarono che si riassumessero le formole delle facolti suddette,
V tn]aie modificazione dcclaratoria potessero esse meritare in
• at J.laaan rla Ri*nr»rlr*tf 11 \ l\ f .ihmiittim* 1 p A ia I
aoformita
della encidica di Benedetto XIV, Libentissime quidem , 1 e dei
i io di questa Suprema di feria V, 12 Aprile 1742, in cui innanzi
^Sttsso sullodato Pontefice proposto ii dubbio: « An ob facultatem, quae
Praefectis Apostolicis delegatur, Praefectus S. Dominici Americae meri-
* Nonalis possit dispensare super esu carnium, ovorum, et lacticiniorum,
tempore ictuniorum praesertim Quadragesimae, cum omni multitudine ac
i omnibus sui districtus incolis »; fu risposto: Negative.
Riassunte pertanto le suddette formole, gli ste3si Emi Padri della Con-
mgszione di feria IV, 14 corrente, portarono la loro attenzione suile parole
che leggonsi nel nam. 27 della formola I e II e nel num. 17 della III,
d« .1 dire: Dispensandi, quando expedire videbitur , super esu carnium , ovo-
m et lactimorum tempore muniorum et quadragesimae, e decretarono che
jta innanzr si modificassero aggiungendo dopo la parola dispensandi le
mnontam n per generale indultum, sed in casibus particularibus. Essendo
suto poi tal decreto degli Emi '’adri pienamente approvato dal S. Padre
«ITudienza della stessa feria o giorno etc.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n, 1594].
1082.
S. C. S. Off,, 20 iun. 1883.
Quando non habetur aqua baptismalis, adhibenda est (quoad fieri potest)
qua benedicta iuxta formulam in novis editionibus et in appendice Ritua-
is Romani; secus adhibenda est aqua naturalis.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1508- — Cf. £t‘am ^cta
S- Sedis, vol. XXV, p. 246].
1 083.
S. C. S. Off. (Savnnnah), 1 aug* 1883.
fnter ceteros difficilis solutionis casus, qui in his Foederatorum Amen-
Septentr. Statuum ecclesiasticis provinciis, ac in hac quoque dioecesi
urmnt, reperitur etiam sequens: frequenter contingit, ut t uo acat o ici
:r se contraxerint matrimonium et ignoretur utrum sive uterque sive
«“er fuerit baptizatus. Eiusmodi matrimoniis inter duos acathohcos,
s«e dispensatione inter catholicum unum et acathohcum alterum, lni-
nulla ex dioecesibus nostris obstat impedimentum clandcstimtatis.
llra«o ita matrimonio, haud raro evenit, ut compara comportem deserat
1 diquod tempus partes ita separatae non mfrequenter ad
™lunt superstito altera parte. Scio equidem casu quo, spectata qualitate
I N. 358.
1
414
Curia Romana
probationum pro et contra, dubitetur uum ve! alteri vel
latum fuerit baptisma, standum esse pro valore matrimonii “2? ** *
ac sme dispensatione contracti usque dum non constet M? t r h d^!
dum; verum deficientibus ceteris pro utraque dubii ,J ,sse “X
quaero: 4 11 Parte Probationibu-
collatiovcTnon ig°Sur « "«*
nis definienda sit. In dulX id ^ SSKffiTT*
Henrick, in theologia enim sua morali (tract XXI n aS\ u L 3e^‘ ^j!t
«de consortis baptismo non constet, nec certum haberi
« m eam propendere oportet sententiam de baptismi
“ CU1 fav7 indicia et adiuncta,. Quod si recte ita sentit
quaero ulterius: i*uiOatus
Ii. Utrum dum baptismi collatio itrnoratiir nrinr,:
m ordine ad va.orem matrimonii confrafti, £%£££SS£
“ f “ ^^ismu^r^pu^hlc^o^^r^attumendua^ ***
in secta baptismum n8<SlmUm ,am adePUs’ quemadmodum res se habe
essem,Ipr^esPsUi'nheCS0Hen^t,?f' " Parentes habuerint qui dum in vim
honestis potius ut ™ ° t ^ ^ ‘k am Sectam Pert*nerei seque Ens supremum
4 Si naremc^hT11 ’ 4Uam SpeciaIi aIi<Juo cu,tu honorare-
sarium habet vt l ‘ * Uermt. Pertinentes ad sectam quae eumdem ut nece*
in se ct a su a 7 V* fiv? V q“ ***** °rdinarie ad™nistratur, et fidem parente
tes in secta c'n., pracsumendu$ est Baptismus. At quid si paren*
quidem non respuit tedTum m pCrtinuerint’ <iuae baptismum
narie non administratur? an habet Ut m*cessanum> ct in <lua ordl‘
baptismus vd non? In lJtn,tiuc au< alterutro casu praesumendus
dispesi tiUeriTp ra^jmnq paT™tls. SCCtam et animi ut suPra xc]om
et indubie primas h tf °.faVeat baptismo, et in educatione prolis defecto
Idem 3v™ Jactat Pf™"du8 «* baptismus.
primas habuerit 'miw t, q.t,Isltl0nc' ignoretur aut non satis constet utrum
mendus est cun-' • ’ . aPtIsmus enim in ordine ad matrimonium praesu-
obex se prodat S< <T liu?1,urla Scmel initum censendum sit validum quamdiu
mas in educatione h-?h,li. *l CCTt0 constet> iUl*us qui dc facto et indubie pn-
baptismo dum an Partes sectam ct animi dispositionem non &verc
6. oiu ro S* ***? l', animi »***> «M«» favet?
regula: factum non nnl™ baPt,smo militat praesumptio, applicanda «t
catio in lfis Foederat scd Pr°bandum est. Huius regulae apP“*
baptismo infantibus ' * U* lus ubi inter acatholicos plurimi sunt, qui uf
•nre locum habere H . 13 ct)n erendo nihil aut parum curant, potiori
tUbct' quam in mu|tis a|iis rogionibua.
s . C. S. Officit
4*5
ti0nes praefatae ideo praecipue proponuntur, ut ex earum solutione
Jubeatur, iuxta quam tuto procedi possit in his praesertim casibus:
^Dum ex duabus partibus acatholicis ab invicem ut supra separatis, altera
^Ure^cupit 2. Dum pars catholica ab acatholica ut supra separata, cum alia
'jniungi postulat, aut cum alia iam iuncta, ad sacramenta admitti exoptat.
R I, Affirmative, peracta tamen investigatione in singulis casibus.
\dll. (nempe: «Utrum, dum baptismi collatio ignoratur, principium
.umptionis in ordine ad valorem matrimonii contracti rite applicetur
■_ Arulis sequentibus: ») Affirmative quoad primum, secundum ct tertium
irticulum, et quoad primam partem quarti et primam partem quinti numeri,
|t jjj [,oc postremo articulo, post verba habuerit partes addatur: - neque
din cornix cognoscatur positive contrarius collationi baptismi, praesumendus
et baptismus. In reliquis casibus qui adnotantur in secunda parte numeri
«®rh recurrendum est ad S. Sedem, expositis omnibus rerum locorum et
personarum adiunctis, aliisque ad rem facientibus. Ad sextum : Provisum
in praecedentibus.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, \ol. II, n. 1605. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol, XVIII, p. 460-462].
Ecclesiae recipi postulat, et ad alias nuptias convolavit aut con-
1084.
S. C. S. Off. (Petrocoricen.), 5 dec. 18^3.
1. Iere omnes Constitutionis Apostohcae Sedis 1 commentatores docent
«communicationem minorem vi huius Constitutionis abolitam esse; quaerti
I/t: Utrum haec sententia tuto doceri possit in suo Seminario.
2. Iterum docent, illum confcssarium excommunicationi non subiid
qtii complicem in peccato turpi absolvere fingit, sed reipsa non absohit.
Contrarium tamen declaravit S. Poeni tenti ari a dic 1 Martii 187S. An possit
arator permittere ut in suo Seminario doceatur praefata commentatorum
sententia responsioni Sacrae Poenitenliariae opposita.
K. Ad 1. Affirmative.
Ad 2. Negative. — SSmus approbavit et confirmavit. .
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 160S. — Cf. etiam Acta
5 Sedis, vol. XVII, p. sss, 556].
1085.
S. C. S. Off., instr. io ™aii ,8af-
•W gravissima avertenda mala, » , afiisque ^
» Ecclesiam et in omnes civium ordines dat., SSftua P. N. Leo XI 11
* « •
‘ Cf- N. 552.
* Cf- N. 59*.
4 1 6
Curia Romana
tholici orbis Episcopos nuperrime dedit. Quibus litteri. ~ •
doctrinas, finem, consilia detegit, curas Romanorum
a tam nefana peste humanae familiae enarrat easdL’ ficum *W
damnationis et censurae nota inurit, simulque docet T*"
vulneribus sit medendum.^ £ «SSZ? *
demum ex curis suis uberes fructus sperandos Lt Pmpcctum A, ft*
menti omnium Ecclesiae Pastorum, opera consilia* mT * rem Unt»nio.
conferantur, mandavit huic S. C. S, Rom. et u2 r n Unanimi *
agenda ipsis Pastoribus potissimum essent ant* • J’ Inclutsltl°nis, ut q^.
Summi Pontificis mandatis, uti par est, ipE ? proponer«* Qtf*
bus Episcopis alusque locorum Ordinariis hanc iZt °^m gerentes> «mi.
censucrunt. ms nanc Structionem dandam Z
i. Imprimis peroptans clementissimus Pnndr^ •
sp icere, vestigia sequutus Salvatoris Iesu Christo ufn"1™"1 *** ^
sed peccatores ad poenitentiam, paterna voce Z ‘T ?***
aliisque damnatis sectis nomen dedere nr| i mnes, qui massonicat
ad divinae misericordiae sinum Denm-,’ ^ deterSendas animae sordes, et
USUS benignitate, quae eius decior L<^ XII^T’ ^ ^ 6nem Kdeni
post rite vulgatas supra memoratas Apostolicas’ r! mtCgrUm anni
cesi’ slJspendit tum obligationem demmr ? L tteraa in unaquaque dio*
tos coryphaeos et duces, etiam r^^ earumde™ sectamm occul-
facultatem concedendo omnibus confessariis p€Culkrem
batis, ut eos qui vere resinuerim Z T P ^ 0rdinanis locorum adpro-
absolvere, et Ecclesiae reconciliare valZT T™'™' ab iisdcm
ium hanc Pontificis Maximi h,„ TEnt *g»tur sacrorum Praesu-
nuntiare. Facerent autem rem fideIlb.us suae fidei concreditis
tente anno, quem clementia p n r * 1 aUa sedu^tate dignam, si hoc vti-
exercitationibus, missionum • P ,an modo addictum vult Pontifex, sacri*
tandas, et spiritum rectum in °VCS SUas ad aeterna« veritates medi-
2. Mens porrT esSV irm°Vandum ^citarent,
diligentissime evulgentur S em ‘ a^ctltat's Suae ut cncyclicae litterae quam
dirum inter eos venenum ° aci 1US omnes christifideles intelligant, quam
maticat, nisi tempestive s i i^rpat ^uantaque eos eorumque prolem pernicies
opera danda erit, ut reme I' 1 Ca'eant* Tum sollertissima et impensissinu
propria cuiusque pradem;-/3 tam,clUae a Ponrifice proponuntur quam qiuf
tare in hanc rem oportet .8UaSftn>t> adhibeantur. — Primum omnium exci*
adsciscenda generatim eon ° UStnain scdulitatemque parochorum; deinde
tore Deo facultas dicendi °P^fa Cst> quibus a bonorum omnium largi*
annuntiandi^ vel Christiana scribendi tributa est, vel quibus divini verbi
Uls ti tuendae cura demandat P r *S. 3 cldP*s «piandae, vel etiam juventuti*
detegenda massonum ali m Utnt’ ut et ipsi labores suos conferant ad
1 «fanda moIimjna( et ad r damnatarum societatum impia placita et
reducendos in viam salutis eos, qui sive temere
S. C. S. Officii
T * /
ti incaute
P**'
sive consulto et cogitato ad eas accesserint, atque ad illos prae-
qUj nondum in carum laqueos inciderunt,
! 'qUjs Vero errori locus fiat, cum diiudicandum erit, quaenam cx
Perniciosis sectis censurae, quae vero prohibitioni tantum obnoxiae sint,
Icturo imprimis est, excommunicatione latae sententiae multari masso-
, 3liasque eius generis sectas quae capite 2, n, 4 Pontificiae Con-
tiniiionis Apostolicac Sedis1 designantur, quaeque contra Ecclesiam vel
'cfiunws potestates machinantur, sive id clam sive palam fecerint, sive
fcgitimas potestates
«ceerint sive non, a suis asseclis, secreti servandi Juramentum,
\ prjCter istas sunt et aliae sectae prohibitae atque sub gravis culpae
rutu vitandae, inter quas praecipue recensendae illae omnes, quae a secta-
;,<ribus secretum nemini pandendum, et omnimodam obediemiam occultis
duabus praestandam iurciurando exigunt. Animadvertendum insuper est,
ajtsse nonnullas societates, quae, licet certo statui nequeat, pertineant necne
id has quas memoravimus, dubiae tamen et periculi plenae sunt, tum ob
doctrinas quas profitentur, tum ob agendi rationem quai ' *
coaluerunt et reguntur. Ab his etiam
j fe *
* Const. QU0 rav{
■ *3 mart. j8lS( $
Cf. N. 481.
nnoravimus, uuntae tamen et pencuu picnae sunr, tum oo
profitentur, tum ob agendi rationem quam sequuntur ii.
quibus ducibus ipsae coaluerunt et reguntur. Ab his etiam sacrorum Anti-
•tites, quibus germana Christi fides et morum integritas maximae curae
ese debet, noverint oves suas deterrendas et arcendas esse, et eo quidem
diligentius, quod ob servatam ab iisdem quandam honestatis speciem, cor-
ruptelae periculum, quod in ipsis latet, difficilius a simplicibus praesertim
hominibus ct adolescentibus persentiri et praecaveri poterit.
j. Rem proinde facient sacri Pastores suis ovibus apprime utilem, et
Actitati Suae pcriucundam, si praeter commune et usitatum concionandi
genus, quod omnino retinendum est, illud adiungent, quod defendendis
catholicis veritatibus adhiberi solet, et aptissimum est profligandis errori-
uj, quos latius et maximo cum animarum detrimento hodie disseminari
Apostolicac Litterae Humanum genus deplorant. Quod quidem concionandi
pfios tum erit christianae plebi saluberrimum, cum, refutatis erroribus,
Christianae doctrinae vim, praestantiam ct utilitatem dilucide et ordine
explanabit, et amorem erga catholicam Ecclesiam, quae eandem doctrinam
cgram incorrupta mque servat, in animis auditorum excitabit.
f-um vero vaferrimis sectarum artibus fraudibusque adolescentes,
operes artifices ct operarii facilius allici ct capi soleant, ad hos etiam
Palliares curae sunt convertendae. Atque ad juventutem quod attinet,
dflitenduna summopere est, ut a teneris annis tam intra domesticos pane-
!tMuam in templis et in scholis ad christianam fidem christianosque mores
prate informetur, ct mature doceatur qua ratione sibi ab insidiis tene-
^rosarum sectarum cavere debeat, ne, si in earum laqueos madent, sit
^imposterum tam iniquis dominis maximo cum aeternae salutis et huma-
dignitatis detrimento turpissime serviendum. luvenum incolumitati
consultum erit si cx iis conflatae fuerint societates, quae a Beatis-
^.Virgine aliove caelesti Patrono nomen sumpserint. In his coetibus
t,tUl palaestris, si praesertim iis praeficiantur sacerdotes laictquc homi-
1 Cf. N.
552.
Cuna Romana
418
nes sapientia et dexteritate praestantes, adolescent^T' "
t.bus colendis, et religioni aperto ore, contemptis ■ ‘mum s^ent vir
profitendae, simulque assuescent horrere quidquid ^£3*? 'rriiionil)
sanctitate alienum sit. ‘ tat^°lica veritate
7. Perutile etiam est, hinc patres, illinc matresfamilia., ,v ,
coniungere eum in linem, ut vinbus unitis aeternae nr - no
rectaeque institutioni aptius studere, et efficacius con^l^6 S°b°Iis ul'
res hums generis consociationes huc iliuc inductae sunt s^»^ 11
tle feminis agatur, quae Caelitis alicuius tutelae sese a™ *
tissimos religionis ac pietatis fructus edunt. mmisenint, « |,
S. De artificibus autem et operariis inter . • ■
haberi solet ab iis, quibus vel ip£ religionis et societa^s flT” ***
vellere propositum est, ponant sibi ante ocuIaq c * damenta cdj
Illa collegia fabrum, vei Lfieum u„^*i“,« auT^T Amislite^
sibi coelesti Patrono anteact^t^porib^praeclaro^fue108'
ornamento, et artibus sive politioribus sive r i .mt cm<*
aliosquc coetus ex iis etiam H„ „T humibonbus incremeato. Ii,
ribus discipbnis s«e qU' merC?'UraC "W* Vc* I—
«ugio^cia So^S^T„brunt«^rurb,ir
soTer^ribilim' r“xuU,tioC°XrihaegritUf a“' Se"ium a“‘ ***
labunt, ut totiZ , u °U' hlS coet,bus aedulo adrigi.
labomm ferendomm docffimtc et' asridubTte'1 m ' ^ effingcndo™m P™1
facilius, quae ad vitam sunt „ . . . max,mc commendcelur, qi>
bunt iidem An,;.,;,.. i ■ necessaria, sibi parare queant. Nec detRcts
aut adprobarc, gratiam divihm, * S0^.,etatlbus advigilare, leges proponat
juvare. > * conciliare, patrocinio suo eas prosequi opt
nmsocielas. qS^oMuffir*"' mirabiHs iIla Pmttm ft
Curandum *nmm m DC1S nata> m aliis iam adolescere coepit.
religione sentiunt U ° CSt’. ul m banc adseribantur quotquot recte de
consensione in ** ^ CUm Cl ProPositum sit, generali quadam animorum
!ate ret
studere faeile ;nf n- - P ‘beare, divinaeque indignationi placandae assidue
utilitati, Fv nre • c,.!®!tur quantae ea miseris hisce temporibus futuras-
quae a Demarne IT ' a.utcm ^ormulis eam Episcopi commendabunt maximt,
amplissimis laudibuf haudT" tamquam praestanti»
quutus est et im * . a Pnf^em Sanctissimus Dominus Noster prose*
quae obiri ab inculcavit. 1 Inter opera vero pietatis ea eligant,
quos sicut et im '"f ?U‘ ,cr"un S. Francisci Ordinem profitentur, inlc
fieri poterit con e .K5” ” S' Vin“*« * p»“l« Mariinos, quo pl*
cum catholici orhit ,t.n .°a CUrabUnC ut praeclarissima opera, quae tanto
in dies manent ^ 3UU Ct an‘manjm fructu ab iisdem peraguntur, htiu-*
P- 280-289. 5 ^upremt Apottolatus, 1 sept. iggj. — Cf. Leonis XIII AcM, ^ 1,1
4*9
5, C. S. Offuit
0 fimum denique factu esset, si ubi id locorum et personarum
°ta siverint, catholicae scientiarum Academiae excitarentur, illique
* Jes conventus seu Congressus, uti vocant, haberentur, ad quos unius
1 I rium regionum lectissimi homines deputarentur, eosque praesentia
^ Lrorum Antistites honestare non dedignarentur, ut simul consilia rei
diolicae provehendae sub eorum auspiciis iniri, et quae tum huic tum
Oblicae utilitati magis conferunt, statui possent. — Neque abs re esset si,
ui sibi provinciam depoposcerunt assiduis scriptis et lucubrationibus defen-
jaidi Dei et Ecclesiae iura, et recidendi novos qui in dies subolescunt erro-
et cavillationes, sociato agmine, Episcopis ducibus, dimicarent. Fieri
uim non potest quin, si vires omnes, quae vividae adhuc, Deo opitulante,
/Ecclesia vigent valentque, in idem consenserint, uberrimi referantur
fructus ad hodiernam hominum societatem ab exitiali iniquarum sectarum
contagione vindicandam, et in Christi libertatem asserendam.
u QUae hactenus proposita sunt, haud ita facile optatum finem asse-
rentur, nisi vires uniantur, ac proinde nisi Archiepiscopi cum suis suf-
fragantis una consuluerint et statuerint quid facto opus sit, ut Supremi
Pistoris desideriis obsecundetur. Cuius, sicut et S. huiusce Congregationis,
a votis est, ut eorum singuli quantocius renuntient, et imposterum quoties
satum describent dioeceseon, referre ne praetermittant, quid quisque vel
dngillatim vel una cum suis in Episcopatu collegis egerint, et quem exitum
«ram studia sortita fuerint.
[CollectancaS. C, de Prop. Fide, vol. II, n. 1615. — Cf. etiam Leonis XIII
Acta, vol. IV, p. 79-86; — item Acta S. Sedis, vol XVII, p. 43-47].
1086.
S, C. S. Off. ( Pictavien.), 3* rna“ 1SS4.
1. Potcstne medicus rogatus a duellantibus duello assistere cum inten-
tune citius finem pugnae imponendi, vel simpliciter vulnera ligandi ac
curandi, quin incurrat excommunicationem Sum ' ■ ' : •- J
reservatam?
2. Potestnc saltem, quin duello sit praesens, in domo vicina vel in loco
propinquo sistere, proximus ac paratus ad praebendum suum ministerium,
'I duellantibus opus fuerit?
3* Quid de confcssario in iisdem conditionibus? t
-Ad 1. Non posse, et excommunicationem incum.
Ad 2 et 3, Quatenus ex condicto fiat, item non posse et excommunica-
!!on«n incurri. , . .
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II» n* 1 J7* * e 410
Sedis, vol. XVII, p. 601].
420
Curia Romana
1087.
S. C. S. Off,, litt. 1 6 iun. 1884.
II Vicario Ap. di Verapoly premettendo di avere ordina u
ministrazione dclla Crcsima siavi un solo patrino pei ‘ chf "*■
matrma per Ie femmme, dimanda sc poteva proscguire in au^ "
tuando solo quo, casi nei quali i parenti propongo^o pcl "rl i^T'
s, manda un patnno «1 una matrina in particulare. Ora gU EtiTst °r'
d,nai. Inquisitori Generali, preso ad esame tale esposto ndU uLr!£', '
di ter. IV, n corrente hanno decretato che si risponda al suIIoSmT
\ tcario Ap. che 1 'ordine da lui dato non si rawisa conforme , « a*
2.on. dei Pontificale Romano: Nullus praesentet nisi £?££*
pluris, nui aliter necimtas suadeat arbitria Episcopi. II senso delh ’ i
disposizione 4 che non possa, per regola, darsi un solo patrino a ll
matrma ad una moltitudine collettiva di cresimandi o cr«UI ‘
““ ^Iiaitmata un solo patrino o matrina non possa teneri ne
empo stejoso piCl di due candidati e candidate, salvo ii caso di necessiu
; ; quipoffido
da oLt Ed 3 °ra ‘ X eSC0V0- vist{l Ia necessidt, pu6 de<Lpir<
~ un IT’ C PermetTC ^ d’CCCC2i0ne che 1 P^nni e S
che ne]l'ordtn Ii "i?"0 cresimanc!l ° cresimande. Donde e chiaro
e M°nS’ Vicari° AP- dl VeraPoly hawi un malina
che costituiser n dl rrmm- aveml° eeh adottato per regola ordinaria do
eeli nraiiramr» + ** ^-ezione speciale pel solo caso di necessit^; al che poira
casi atteni» A 0,6 nimC *are nc^a Sua Prudenza secondo la contingcnzi dei
cas! at enendosi alia norma dei Pontificale.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1619].
S. C. s. Off. (Portland), 18 iun. 1884.
ex vr ‘2T dC di]STtione [natr,mor»ii in infidelitate contracti, nempe
asserunt a,l(»*raU8 ^ ^em> ahas nuptias inire vult cum muliere catholt
Et ubi "T* 1t1?terPe^at*onem partis infidelis omnino necessariam es
fieri notest a 6 3 ^UC. 'nnuPta manet, interpellatio sine inconuno
tttiptias convnla >U ■ * Para medelis, divortio legali a viro soluta, ad a!
lier infidelis int* * maxima secumfcrt incommoda; nam 1. M
indignatus audi atl(™em ut sibi iniuriosam reputat. 2. Vir eius nov
aliquando non aiaeTe^ a!10nem’ ct- si viva voce interpellatio fit, nunD
divortio solutus T T?* ° munerc suo funSetur* 3. Ubi vir aut muli
set ad priorem sn 1Ud ^U.1 a'unt) matrimonium iam transivit, non p°
a secundo et rcd’re‘ Abstat enim lex civilis. Novum divortiui
’ VU,n matnmonium cum primo necessarium foret. - Qu*
S. C. S. Officit
421
in rasu interpellatio omnino necessaria esset, et semper
«mi cf£0 utrum m , *; . , r
.mto ac tali incommodo facienda sit.
Ad mentem. La mente h che n£ il divorzio, ne ii secondo matri-
. ‘resono sufficienti per esimere datrobbligo delPintcrpetlazione. —
!DDI1I<, vero saitem summarie et cxtraiudicialiter constet interpellationem
^impossibilem vel inutilem fore, utetur (Episcopus) facultate dispensandi,
T polleat: sin minus supplicandum SSiho pro facultate pro decem casi-
Lj SSmus approbavit et facultatem concessit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1620].
1089.
S. C. S. Off., 2 iul. 1884.
1. Facultatum Formula I sub n. 1 tribuitur (Episcopis Americae Sep-
teitnonalis) potestas conferendi Ordines extra tempora. Ad dubium vero
ii Archiepi scopo Quebecensi propositum: An quum conferuntur Ordines
ucri extra tempora omnino legendum stt Breve ^ posfohcum facultatem hanc
tribuens? S. Rituum Congregatio die 23 Maii 1835, respondit: Affirmative
iuxia Pontificale Romanum. Pontificale Romanum autem, iuxta quod affir-
mativum dubio datur responsum, haec habet: « Legitur mandatum Aposto-
dicum.sive supplicatio, cuius vigore Pontifici facultas conceditur ordinandi ».
Praeterea in dubio proposito sermo est de Brevi Apostolico. Quaeritur num
verba Pontificalis iuxta quod responsio datur, et verba Breve Apostohcum
quae occurrunt in dubio, afficiant facultatem Episcoporum harum Provin-
ciarum, quae nec ad eorum supplicationem, neque in forma Brevis con-
cessa fuit.
9. An altare quod ab Episcopo, vi n. 8 facultatum extraordinariarum
C, privilegia tum declari potest, censendum sit privi legiatum perpetuum.
R. Ad 1. Negative.
Ad 9, Affirmative.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. 11, n* 1622].
1 090.
S. C. S. Off. (lerosolym.), 14 in" >8!*S-
hoc Patriarcham lalino semper validum habitum fuit sacramentum
mationis collatum a sacerdotibus schismaticis Palaestinae mfau i s
liate post Baptismum: ct ideo sic eonhrmati, s. ad cathol.eam fidem
ttuntur, non an, piius confirmantur. Nunc aliquando evenit ut .nfan-
oram pater catholicus est. et mater schismat, ea, postquam baptizati
t ritu latino, clanculum a matre ad sacerdotem schismaticum afferan-
quo rebaptizamur et confirmantur. Insuper etiam aliquando evenit
tentes neo-catholici , quorum filii a sacerdote mus latin. baptizat.
422
Curta Romana
fuerant, ad schisma revertantur, in eoque denun , I ^
dotem schismaticum offerant qui eos rebaptizat ef confit ^ * **
poemtentes iterum cum filiis suis sic rebaptizatis et e, fi"™’ P°*tea v<
catholicam convertuntur. Quaeritur igitur utrum sacram*»*,? ad
ms stc collatum infantibus immediate post sacriW.m tUm Con,»rTmt
nem sit validum. ® m corum rebaptizat
R. Non expedire ut confirmati de quibus in ca«.
inungantur, nisi ad Tonsuram et Ordines promovendi TnT ab,Epi5C(*
eorum parentes id petant, ac nisi, facta inquisitione ’ Vd 'Psi *
ms Confirmationis, reperiatur pennicillum adhibitum V ^°dum co,la!l:
casibus Confirmationis sacramentum secreto conferatur qUi!)U5 1
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, d Jug * ^ ^
S. Sedis, vol. XXV, p. 439i 440]. ' I03°--Cf. etiam i
1091.
S. C, S. Off., 15 apr, 1885.
iiir pomm ^
rat ^v:Tb:tnu^^rd“ “ zz
»«n, seu *t' **** ne*o,iati0”' ««c— *
ut vulgo dicitur dti cl.Ltni i b 0mn' contracI“. qui speciem habo
pus cettus sit de stabilitati.1 ' °'S“ Quoa(l monialcs, dummodo Epise
tendite peCU“ ,e f ' ^ nun™ulariae, ct absit periculum uri
ct -“*• ip-sl*
suscepturi sunt nnn ’ partem in admirustratione susceperunt, v<
ut ii dem mora! iter infWit^™”^11™’ Sed EPiscoPus permittere poter
ut n'^i contra bonos mores ii^e^fi T"**™ nuinmuIar‘am in eum fintin
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II. lJ+l].
1092. ]
S. C. S. Off., litt. encycl. 25 iun. 1885.
Infandum incestus flanti»™ . ...
prosequuta est et «sm * „ m ^ecu lan scmpcr odio sancta Dei Ecclt**1 ]
temerare non erubuisse T* * °?1*in* ^ont'fices statuerunt, ut qui eo se«
causa dispensationis C°. ' ^ 3d ^Post°hcam Sedem confugerent petenda’
preces, nisi in eis de ad^1* lmPc<^mentis matrimonium dirimentibus, ef^11'
ptionis vitio infectae . ^Usso scelere mentio facta esset, obreptionis etsubrc'
ea sanctissima de c * ^rentur' atTie ideo dispensatio esset invalida; id<P£
deles arcerentur Hanc *U't’ ut hoc gravissimo crimine chrbtifi*
decretum, quod novicii™ CdiS merUcrn testantur tum alia documenta, tui" ]
c supremum sanctae romanae et universalis Inqul"
S. C. S. Officit
423
SliiviW"! i * ■
wlit quod est huiusmodi: « subrepti tias esse, et nullibi ac nullo
valere dispensationes, quae sive directe ab Apostolica Sede, sive ex
Consilium, ipso adprobante Romano Pontifice, feria IV, die 1 Augu-
BD S
'ficia delegatione super quibuscumque gradibus prohibitis consangui
'Pp . affinitatis, cognationis spiritualis, nec non et publicae honestatis
lMUI1Si ntur si sponsi ante earumdem dispensationum exeeutionem, sive
sive post earum impetrationem, incestus reatum patraverint; et vel
interrogati, vel etiam non interrogati, malitiose, vel etiam ignoranter reli-
serint copulam incestuosam inter eos initam, sive publice ea nota sit, sive
urum occulta, vel reticuerint consilium et intentionem qua eamdem copu-
Ijm inierunt, ut dispensationem facilius assequerentur». S. Poenitentiaria
eugiis insistens supremae Inquisitionis id ipsum die 20 iulii 1879 sUtuit,
Verum cum plurimi sacrorum antistites sive seorsum singuli, sive coniun-
ctiin S. Sedi retulerint, maxima ea de causa oriri incommoda cum ad
matrimonialium dispensationum exeeutionem proceditur, et hisce praeser-
tim miseris temporibus in fidelium perniciem non raro vergere quod in
eorum salutem sapienter inductum ucrat, Sanctissimus Dominus X. Leo
divina providentia Papa XI I I eorum postulationibus permotus, re diu ac
mature perpensa, et suffragio adhaerens Eminentissimorum S. R. E. Car-
dinalium in universa christiana republica Inquisitorum generalium, hasce
litteras omnibus locorum Ordinariis dandas iussit, quibus eis notum fieret,
deuetum superius relatum S. romanae et universalis Inquisitionis et S.Poe-
ritentiariae, et quidquid in eundem sensum alias declaratum, statutum aut
•tylo Curiae inductum fuerit, a se revocari, abrogari nulliusque roboris impo-
stum fore decerni; simulque statui ct declaran, dispensationes matrimonia-
les posthac concedendas, etiamsi copula incestuosa, vel consilium et intentio
ptream facilius dispensationem impetrandi reticita fuerint, validas futuras;
mntrariis quibuscumque etiam speciali mentione dignis minime obstantibus.
Dum tamen ob gravissima rationum momenta a pristino rigore ac
super re Sanctissimus Pater benigne recedendum ducit, mens Ipsius est,
ut nihil de horrore, quod incestus crimen ingerere debet, ex fide tum men
tibtis detrahatur; imo vero summo studio excitandos vult animarum cura-
tyfes, altosque quibus fovendae inter chnstifideles morum honestans cura
«Wlata est, ut prudenter quidem, prout rei natura postulat, efficaciter
braen elaborem huic facinori insectando, et fidelibus ab eodem, propositis
Poenis quibus obnoxii fiunt deterrendis. . T - yttt
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. H, «■ i63S*— f E cQara LJ=on* XUI
Acta, vol. V, p. 74-76; — item Acta S. Sedis, vol. XVIII, p. 20 /t 08J,
1093.
S. C. S. Off., 25 «un* l885-
S* C. resp; Attentis gravissimis rerum, temporum ac locorum adiunctis
» P-ssc u, qui magutratu. ob m - dummodo catholiaur
m
gX TgZ: Xn officio cedere .cneanrur, dununodo carhollcam
4*4
Curia Romana
doctrinam de matrimonio dequo causi7 -
ecclesiasticos pertinentibus palam profiteantur et dum J*°k“ ‘"««e
comparati sint tum circa valorem et nullitatem coniuuii ™nodo "a
tionem corporum de quibus causis iudicare coguntur^u, *P«-
nant sententiam neque ad proferendam defendam »e“ ad 1,™"’“"" P*
S2*“' d'v'no aut ecclesiastico iuri repugnantem et in ca?kPr°VJ°“m ,(l
d fficilionbus suum quisque Ordinarium adeat eius in, r • bus dubil «1
quatenus opus sit, per eius medium ad "
^l|.|
Hoc decretum Sanctissimus Pater rafitm
Gallia Archiepiscopis et Episcopis notum fit * ‘de0que ia
litteras cetcroquin non evulgandas Pr° *n“ norma ^ £
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. x636j.
1094.
S. C. S. Off. (Rosen.), 16 iul. 1885.
2. Se si pu6 p^rmett^ aim0m° ChieSa Ievat0 i] SSmo.
funzione. ‘ sacer ote dl portare la cotta e Ia stola nella
sandti ed ind^ol^ni^de^comra?^ * d°P° h ccrimonia
Episcopi. tUI' InStrUCtI° Novembris 1858 1 et quoad concionem, arbitrio
[Collectanea S. C. de Prop. Fide. vol. II, n. ,638].
1095.
S. C. S. Off., 26 aug. 1885.
ge ^
presentasse ai parroS, pr°^stantl* Per niancanza di un proprio ministro, si
tezzare, dichiarando eh « * ^ wcerdote CattoIico un loro bambino da bat-
carlo nella religione cltu^ lntendon.° Punto con ci6 di obbltgarsi di edu-
intanto alPinnocente b i°w*' Parroco battczzarlo per assicurart
potri awenire in semjit"1 ^ 3 ettrna sal*Jte, prescindendo da quanto
E- Negative nrJ’ ’ qUa.ndo sia giunto alPeti dclla discrezionc?
[CoUeclnea S c f qT m *rticul”
S- Sedis, vol. XVIII pC 343 ^ V°^' n' ,^431 — Cf. etiam Act»
1 Cf* Acta Pii IX' vol. in, p. 23.3Ji
r
s. c. s. Offici
425
1096.
S. C. S. Off. (Kiang-si), 9 sept. 1885.
Inter gentiles huius provinciae pessima viget consuetudo diversis de
ausis vendendi uxores prolesque suas femineas in infantili aetate consti-
tutas; a qua consuetudine quidam ex cnristianis nobis commissis non omnino
se abstinent.
I. De venditis uxoribus. Inveniuntur multi qui ab incunabulis satis pau-
peres, in decursu vitae suae pauperiores fiunt vel propter socordiam suam,
vel propter vitia quibus indulgent, v. g. aleam exercendo, aut fumo opii se
dando. Huiusmodi christiani pauci quidem sunt in hoc Vicariatu, sed ceteris
maximo scandalo sunt, et molestias angustiasque non paucas facessunt mis-
iionariis. Saepe enim, omni substantia sua prius dissipata, suam infidelibus
vendunt uxorem, quae, velit nolit, in pessimo et continuo adulterio vivere
cogitur. Istae mulieres quamvis invitae per vim et imperium huiusmodi
consortia ineant, nullo modo, ut cuique patet, ad sacramenta admitti possunt,
donec fuerint ab emptore suo separatae quoad torum et habitationem. Sed
forsan idem dici nequit de viris qui eas vendiderunt; ipsi enim quandoque
/icti poenitentes ex corde vellent uxores suas venditas recuperare et redi-
raere; sed nullo modo id possunt, sive quia sibi comparare nequeunt pecuniae
summam ad eas redimendas omnino necessariam, sive quia emptores easdem
mulieres iterum vendere ex toto recusant. In his etiam circumstantiis huius-
modi mulierum venditores et huiusmodi venditionum conciliatores per plures
mnos non admittuntur ad sacramenta, ea potissimum ratione quia ipsi ex
culpa sua valde gravi et speciali modo scandalosa, !ns uxores collocaverunt
w via perditionis aeternae, et in statu graviter et sine intermissione pecca-
rortoso, ct insuper censentur easdem mulieres voluntarie relinquere in
wdtm statu damnationis, donec illae fuerint parti tutae effectu redditae.
II. De venditis puellulis. In hoc eodem Vicariatu sunt etiam christiani,
e; quidem plurimi, qui filias suas adhuc in tenera aetate constitutas ven-
aunt- scu potius despondent et tradunt infidelibus sub conditione futuri
j^trimonii, et certam pecuniae summam recipiendi. Istae puellae ct puel-
le hoc modo infidelibus traditae, ut plurimum, non solum moribus chri-
shanis non imbuuntur nec doctrinis sanctae religionis nostrae erudiuntur,
*e(I etiam in maximo perversionis periculo versantur, et saepe ad actus ido-
'°latficos compelluntur. Quapropter missionarii severe animadvertunt in
'jrofics patres et matresfamilias qui filias suas vendiderunt, seu ut supra
toti, desponderunt gentilibus; insuper illos ad sacramenta Poenitentiae ct
riJcharistiac non admittunt per aliquot annos, (nisi constituantur in periculo
mortis), ca ratione quia ex culpa sua maxima ipsi proprias filias collocave-
runt in via perditionis et in statu pcccaminoso, ct censentur easdem volun-
tar*c relinquere in eodem statu, donec illas redemerint et familiis christia-
Responderint. Verum quidem est huiusmodi sponsalia in supradictis
Aditionibus inita, generarim loquendo, dissolvi non posse, et id frustra
426
Curia Romana
tcntaretur ob multiplices causas; sed ouia " — -
Christiani ingens scandalum praebent ceteris fid^buf "f ™imea U
discnmen adducunt propriarum filiarum salutem aetern* “ »««>.
dixi, tractantur a missionariis, ut hac severitate detera r,' “V're’ ul SIJP»
cultores a tam nefario; tam nocuo tamque scandat r “"»« Chiip
.ta sint idem praedictus Episcopus ab 1. V. humilh0 <*Tne- Qua' ««
i, Utrum durius et severius se hih/.3nf * ■ tr Petlt:
tentrion. modo quo supra dictum est tractandTchrSn *** San8'!i V
qut uxores et proles suas femininas vendiderunt infid l°K S'b' commia<»
s. Quatenus affirmative, quid praeter doZem de b“S'
seu quae conditiones requirantur ut huiusmodi scandali^*10 comniisM.
center reparata; et isti Christiani qui vendiderurn m
possunt redimere aut filias suas in tenera aerue , Suas' 1“» «
seu, ut supra dixi, desponderunt infidelibus in C°nS ttUtas Ven^«ant,
pere et sine remedio periclitatur earum fid * n ^uorum manibus summo*
sacramentorum Poenitentiae et Eu charis t* ! UC;Ul0’ ad Part‘cipationero
K, Praemissa gravi monitione de enormi „ • ■ m'
parentes qui filias, viri qui uxores YfiTrk T qU° Se obstril^nt
respondendum, abunde provisum per SvnnY % ' ei?dunt: Quoad parentes
praescriptiones, ac praesertim fin) fis mY Yo Sutchuensem. cuius proinde
traduntur adamussim se2? Tn T™* ******* S**?
admittendos esse ad Ecclesiae sacramenti ,mantos* eos nullo modo
peraverint. Quod si versentur in -.K- i* ! pnU? Vere contriti eas «cu*
non erunt pariter ad sacramenta admitte a‘mP0Ssibllltate hoc praestandi,
ns signa praebuerint* nisi -> n ‘ v ^ nd)’ nisl *• clara et indubia doto-
raverint eo meliori modo quo fi! ‘qU°d t?mPoris sPatium scandalum repa-
vel missionarii iudicium luxta Pmdens v*c. ApostoSd
nisi 3* serio promiserint, se etiam ** ° Jst,neant a quacumque alia muliere;
eorum erit potestate pro’ venditis essc f*cturos quidquid in
necessarium, si opus fuerit c;k* u i n°US rccuperandis, pretium ad hoc
Quoad mulieres venditis ’m* '-SU ^fbendo> vel etiam ostiatim mendicando.
auctoribus traditas circa eoT!!!^"3”1 S® diri&ant ‘nxta normas a probati:
versantur. S qui in Prox*mo ac necessario peccandi periculo
[Collectanea S C rh> v^,, . . -
• de Prop. Fide, vol. II, n. 1644].
1 Ha^c ibi: ^ In c a
nonnullorum sacerdotum ftcilitat*0^'0*6. c*ven^uni cst quidem n mo!U et praeposteri
vri socordia, poeni, cnt„ pronuru’ T '™ ^"icordia abducti, nm prae ignorandi
mimi, ca \ endum cst a rumio *nnin C discretione absolvunt; verum cx adverso non
diorum criminum, fomicgtion^kC^fCSSariomfn n®°re ct severitate, qui passi m rm
menaea micgros, et saepius ad 3nr nC superstitionis ete, differunt absolutionem ad
/^erT< tur pro nnnua loci admini^rJ?- *e<?uerUem» scu ad illud tempus quo miwionanu*
_ *1S;Uc*umt vej in matrimonium l°rG' Parcnt^us vero qui filios vel filiis gentitibui
lutif Sl *n c°nim potestate * ^ S?.Uc <llfPen3ationc tradideruntp etiam ii d«nde
« i piM,,:, „«°S us<lue «d «itum vitae, inierim impmi*
, ri'v'PitnJum absolutioni, hr '?’.utma‘orein illi cruninum horrorem conripiaal.
m,0,'rabilir ,u.m X’ huimmodi enim ita»-
■ ® * Sede expresse reprobatus i,
<
M
«
f
I
C
n
f
4
S. C. S. Officii
427
1097.
S. C. S. Offo, 10 dec. 1885.
I i, Quando coniuges jn infidelitate relicti, matrimonio nondum consum-
mato, fidem amplecti nolunt, matrimonia eorum in impubertate contracta,
foberine poterunt tamquam rnera sponsalia de futuro pro coniuge ad fidem
converso ?
Quando contrahentes neophyti puberes sunt, ad eorumdem matrimo-
nium dissolvendum requiritume duplex aut nulla interpellatio vel sufficit
unica, utrum videlicet velint baptizari?
R. .Ad 1. Dummodo constet nullum fuisse impedimentum iuris natu-
ralis vel divini, et praesertim contrahentes verum consensum praebuisse,
non esse sponsalia sed vera matrimonia.
Ad 2. Quatenus huiusmodi matrimonia probentur irrira ob aliquod
impedimentum iuris naturalis vel divini, et praesertim ob defectum veri
consensus, non esse locum interpellationi. Secus interpellationem esse fa-
ciendam an velit baptizari; et quatenus negative, an saltem velit cohabitare
ibsque iniuria Creatoris. In casibus autem particularibus, si occurrat gravis
difficultas, recurrat ad S, Sedem.
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. U, n. 1645. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXVI, p. 253, 254J,
1098.
S. C. S. Off., 20 ian. 1886.
Super ordinatione presbyt. collata cum calice pleno aquae loco vini,
M1. decreverunt: Ordinationem iterandam esse secretissime et sub
conditione; et supplicandum SSrno, ut quoad Missarum celebrationem sup-
pkre dignetur de thesauro Ecclesiae.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, p. 354, nota 1].
1099.
S. C. S. Off., litt. encvcl. 23 ian. 1886.
|n Constitutione Pii IX s. m. quae incipit Apostolieae Sedis modera-
,mi, VI id. Oct. 1869 1 cautum est, excommunicationem Romano Pontifici
res*rvatam speciali modo incurrere « Cogentes sive directe sive indirecte iudi-
' laicos ad trahendum ad suum tribunal personas ecclesiasticas praeter cano -
'«iraj dispositiones: item edentes leges vel decreta contra libertatem et tura
* Ecclesiae ».
1 W. N. 5S2.
1
428
Curta Romana
Cum de vero sensu et intellitrentii Jum.c „ • ■ ~ —
rit, h«c Suprema Congregatio S. Romanae ubil«»« 1«
non semel declaravit caput Cogentes non afficere nhM**M In^'*
auctoritates cogentes sive directe sive indirecte in r egl6U,or« a .1
ad anum tribunal personas ecclesiasticas ^ >*■£
Hanc vero declarationem Sanctissimus D N anonteas tffipwjono.™
confirmavi t; ideoque Sacra haec Congregatio iihm lT ^ ***«
<SZmr° "“T communicandam esse censffi, °m"ib,,! ^
Ceterum in iis locis in quibus fori nrivileeio „ e
derogatum non fuit, si in eis non datur lura sua V Summos ^ntific
CM a, cos, tenentur singuli prius a proprio insonZ n T V“- ™si “Pud **
ut clericos in forum laicorum convenire „„«• 0rdlnan° veniam «1«,
denegabunt, tum maxime °fdinarii «W
frustra operam dederint. Episcopos^utem in id partes titiandis
Sedls Apostohcac non licet. Et si quis ausn- .Jlum c°nvcntre absque venia
SCS ,aicos vel Oricum sine *& £££%*&* ad iudi«* *
S- Sed,s, m potestate eorumdem Ordlnarion,^ ■ ?piSCOpum «ne venia
friem Clericus, animadvertere poenL e 'IT “ T"1' praese^*
violatorem privilegii fori, si id exnerf.Y ‘ m ferendae sententiae uti
c [Collectanea S C. de Pro» FM f 7^°mino picaverint.
S. Sedis, vol. XVIII, p. 4i6]P' ' V° ‘ H’ n* i652. — Cf. etiam Ac ti
1 1 00,
S. c. S. Of L, instr. i9 maii ,886.
on p^uci Sacrorum *
tcs* :|h hominibus vel dubhf* Si*1 cordat’tlue Christifidelcs animadverten-
nisu hodie contendi ut etbruV, CI' VC rnasson*cae sectae addictis, magno
renetis instauretur, atque in b„ MSUs de hominum cadaveribus combu-
institui; veriti, ne eorum artihu ° nem speciales etiam societates ab iisdem
tur» et sensim in eis immimnr ^ ^ ,caviPa^°nilHis fidelium mentes capiait*
constantem et solemnibus ritibua^h ' p”8?0* Ct reverentia “»* Christianam
«delui m corpora humandi* ut r Scelesta consecratam consuetudinem
sibi a memorati in^- r *^Ua ccrta norm:l iisdem fidelibus praesto
Inquisitionis Congregation» S,ldl.‘S caveant; a Suprema S. Rom. et Univ.
'• An licitum ii, n P^Hrunt:
movere usum comburendi ^ t3I*e s'oc't‘t. itibus, quibus propositum est pro-
»• An licitum sh ™' dl°m,n"m «“to*™? P J jP
1 '"lentissimi ac lW„r ' ^ ’ [U ,‘sua chorum ve cadavera comburantur?
['* Cs frtjuisitores, supra scrjhf'SSI(mL Patres Cardinales in rebus fidei gene-
* Consultorum i ,? U ”s scr*° ac mature perpensis, pracha-
Ad I. Negative, et si „„ 0, resPondendum consuerunt:
'a7; P0**™ contra hanc /?, * S0ciet^us massotticae sectae filialib &,
Ad lr- Negative. * Tw‘'
S. C. S. Officii
m
factaque dc his Sanctissimo Domino Nostro Leoni Papae XIII rela-
Sanctitas Sua resolutiones Emincntissimorum Patrum adprobavit et
^firmavit, et cum locorum Ordinariis communicandas mandavit, ut oppor-
{01
rore
instruendos curent Christi) idclcs circa detestabilem abusum humana
,^ora cremandi, utque ab eo gregem sibi concreditum totis viribus deter-
ftint. *
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol, II, n. 1657. — Cf. etiam Leo-
,jS XIII Acta, vol. VI, p- 72, 73 ; — item Acta S. Sedis, vol. XIX, p, 46].
1101.
S. C. S. Off., docr. 27 maii 1S86.
I. An recta sit interpretatio per Gallias diffusa ac etiam typis data, iuxta
mum satisfacit conditioni praccitatae 1 iudex qui, licet matrimonium aliquod
iilidum sit coram Ecclesia, ab illo matrimonio vero et constanti animo
■bitrahit, et applicans legem civilem, pronuncint locum esse divortio, modo
solos effectus civiles solumque contractum civilem abrumpere mente inten-
dit, eaque sola respiciant termini prolatae sententiae? Aliis terminis, an sen-
tentia sic lata dici possit divino aut ecclesiastico iuri non repugnans?
2. Postquam iudex pronunciavit locum esse divortio, an possit syndicus
(pllicc le maire), et ipse solos effectus civiles solumque civilem contractum
intendens, ut supra exponitur, divortium pronuntiare, quamvis matrimonium
nlidum sit coram Ecclesia; — 3. Pronuntiato divortio, an possit idem syndi-
cus coniugem ad alias nuptias transire attentantem civiliter cum alio iun-
gere, quamvis matrimonium prius validum sit coram Ecclesia, vivat que
iltera pars?
H Ad i, 2 et 3 dubium: Negative.
[Collectanea S. C, dc Prop. Fide, vol. II, p- 208, nota 1. — Cf. etiam
Acu S. Sedis, vol, XXII, p. 635, 636].
1102.
S. C. S. Off., 23 iun. 1886.
!■ Ltrum tuto adhuc teneri possit sententia docens ad Episcopum aut
quemlibet sacerdotem approbatum devolvi absolutionem casuum ct cen-
‘unirum, etiam speciali modo Papae reservatorum, quando poemtens ver-
^tUr in impossibilitate personaliter adeundi S. Sedem.
„ 2* Quatenus negative: utrum recurrendum sit, saltem per ttteras ad
Card. Poenitentiarium pro omnibus casibus Papae reservans, msj
Wopus habeat speciale indultum, praeterquam m articulo mortis, ad
^mendam absolvendi facultatem.
Cf. n.
1
109.1-
43°
Curta Romana
Adi. Attenta praxi S. Poenitcntiariae Dn,«rt: 7
Apoatolica sac. mem. Pii PP. IX qate
™t,ve: at in easibos vero uroen, L^' Z
Ad a. Affirmative; at in ««^5
differri nequeat absque periculo gravis scandali vd ;^' •" <|,,ibu5 A,
assariorum conscientia oneratur l , . annaot super nuA.
fessariorum condentia onerat^^“^^ ^ ^
injungendis, a censuris etiam speciali modo SummnplTc *iunctis de S
poena tamen reincidentiae in easdem censuri 7 l‘!ci rest™atii, 2
per epistolam et per medium confessarii recurrat adV^T inf[a mef*et
cum SSmo. — SSmus approbavit. 3 * * Sedem. Facto verfcc
[Collectanea S. C. de Proo Firf- i tt
s. Sedis, vol. XIX. p. 46, +7]P' ’ • ' "• ,6S* -Cf. etiam fe
1103.
s. C. s. Off., IS iiec i886
ties^^tur Seperales decreverunt: Q*
t«Ue cremationi subiiciuntur, Ecclesiae ritiTwT™ ^Pso™m scc* aJ>ena volun-
dorni tum in ecclesia, non autem ustm P i C SU . ac^iberi posse tum
dalo. Scandalum vero removeri etiam %emat,onis locum> remoto scan-
non propria defuncti, sed aliorum 1 * m’ 7 notum ^at cremationem
*“ d' -■ 1»i P-Pria vel? ~t„ma,e fuiKC' At * *■
ceno et notorie usque ad mortem 77 elegerunt, et in hac voluntate
19 Maii 1 886, » agendum cum " perseveram™» attento decreto feriae J V,
bus hc“ *n sepulturam «dwSTTS ' h"””8 Ro™ni!
m quibus dubium vel difficuh ■. ' n CJSJ^US autem particularibus,
jaccurate perpensis omnibus adiim!^^? Cnnsu *ent*us erit Ordinarius, qui
Dommo iudicaverit. unctis, id decernet, quod magis expedirem
[Collectanea S. C dr> pr„„ n- ,
S. Sedis, vol. XXV, p. 63] ’ Flde’ Vo1* H' n- 1665. — Cf. etiam Acu
1 Cf. N. ssz.
Notanda declaratio mi
PP. IV) 22* &«•* d“ Svpt. .SS6—SSJ..
_ • culum, ad consulendum aui-ti rdinahbus Inquis. Gener.. per suum vi'*
si de «tero contingat .X, Con,Si;tcnti;iru™ chmtifiddium, declamit et cen-
J *ec,*,,i *»**« censura innodaturi *d S3CriUricr'tum Confessionis accedere quicura-
ficium absolutioni, ab « «nfessanua pen.tus ignorent, bn* ,
sif°jT ae *“«*> ^nn"^ ° C°nSCqUi POMit* * consequatur, perinde « d
*.b,oIutum noritiam habere conti *' " C“SU quo postca d« huiusmodi censura j^piurri
1 iam «nfcwa de novo confiteri * f'°n tcncatur peccata tempore ignorantiae huiu‘-
muniM?)n,*<1U*' ab*°luiione oece n°' imi af)s<>Iutioncm de eisdem peccatis qtw<-
» P^nf‘ cy*Ua notitia *ibi suoerv <?rUm ,ani 0*Jtent«, quietus absolutionem ab excom-
Cf* * * »00, suJ«rvem,, quaerere teneatur. Non obstantibus, ere.
43 ‘
5. C. S, Officii
1104.
S. C. S. Off. (Carcassonac), 4 mali 1887.
Episcopus exposuit quod cum vineae abundantibus aquis inundentur,
vjear vini hebetatur, et proinde vinum facile corrumpitur, praesertim cum
transfertur. Ad hoc periculum praecavendum duo remedia proponuntur:
1 Vino naturali addatur parva quantitas d’cau de vie ab ipsis proprietariis
diligenter cum vino vero praeparatae (v. gr. 15 ve! 20 pro centum}, et
*ic corruptionis periculum evitaretur. — 2. Ebulliatur vinum usque ad sexa-
finta et quinque altitudinis gradus; tunc refrigeratum, minuitur quidem
quantum ad quantitatem, sed ab omni corruptionis periculo praeservatur.
I Quaeritur:
I 1. An unum vel alterum ex his remediis licite adhiberi possit, quin
vinum cesset aptum esse ad sancti Missae sacrificii celebrationem.
2. Si duo praedicta remedia indifferenter adhiberi non possint, unumne
saltem ex his licitum est, et quod ex his duobus?
R. Adhibeatur vinum ebullitum.
[Collectanea S. C, de Prop. Fide, vol. II, n. 1672. — Ct. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXIII, p. 699].
1105.
S. C. S. Off., decr. 14 dec. 1887,
prop. Antonii Rosmini Scrbati, damn.
[Tenor propositionum refertur in S. C. S. Off., decr. 7 mart. 1888.
Cf. N. im].
1106.
s. C. S. Off. (Victoriae Nyanzae), 22 dec. 1887.
1. I nostri ncofiti sono pressoche sempre obbligati a pigiiare in moglie
JJgazze infedeli, le quali essi redimono dalla schiavitu .recondo I uso dei
Piese. La ragazza da il consenso, ma v’e a temere chc spesso non sia sin-
ccro ecc* £ Iecito un tal matrimonio?
2- II matrimonio cosi contratto (suppongo chc ii neofito abbia ottenuto
!j dispensa dalPimpedimento di disparid di culto) c consumam, accade
^olta chc Ia donna se ne fugge, senza chc se ne sappia il pcrchc. 5i pu6
“dttire dalla sua fuga ch’ella non avea prestato il suo consenso al matn-
mt)nio, e permettere ai neofito di contrarnc altro? _ . ,
I- £ gcneralmentc assai difficile, e spesso impossibile, nsaperc cio che
«enne dclla fugeitiva, sc sia morta o viva. Dopo fatte le ncerche possi-
i». si pub supporre che sia morta, e permettere al neofito dt pigiiare al.ra
wnna }
43*
Curta Romana
1 4. Un neofito dopo aver in tal modo pcrdm-i h "T” ~~~ '
dele, .gnorando 1'impedimcr.o ikparital cullm daT“,f™na
esse re d ispcnsa to , esse-do lontano dal suo paes,; y h. pJ
lasciarlo con una seconda moglie, ed avere per leeittiml8'^??' poss'te
essa glj vengano? y » figliuoli che d-
5* Tal une cristianc, talora maritate tnlnro n
ad un marito poligamo, ordinariamente' ad un grandTdT '*'<«>
possono tenta re Ia fuga senaa esporsi ad una quasi™ rMme' »
imposstbtle corrtspondere coi prete se non per meaaanT- e , "* * ltm
d. prat care in cuore Ia religione. Che linea di COnd«Ta * fPPUre desid'^
proreta d. avere abbracciato la religione di Gesi Cri' ,0 *-
Io perdona per questa volta, raa se lo vedra menef • ",
prett, Io fari bruciare. II cristiano nulla a dA , ! p,cdl ncl,a “*<»
ginocchto a ringraaiare il capo d’averlo nerdonati- " .<'’,r?a PV " “«"in
sarebbe secondo Fuso dei naese un*in«oi? ^t0* d 1 fare ln a!tro modo
graaiamento debbono essere riguardati corne i QU'S‘° S,lenzio c
hamo obbbgare i cristiani in S ‘asi To "LT‘ I? Z' "***■ C “*
< u osso pu6 loro perdonare, se cosl vuole ii In dlchwrare al l™M,
ch egltno seguiranno a fare cime in paslato?' ° Pm“° deli'“' »
tu5 et ri" “ntnim U‘ mUU" infidclis
aaria libertate matET pensandum, et mulier superae»,
sensuros spondeant ct in c; . ' L 11 terque sponsus se libere con*
ris cultus ab An Sede rennio**11 ^0sltiie conditiones in matrimoniis disps-
divino praescribuntur 9 ae’ Caeque Pracsertim quae iure naturali’ ac
Ad 2, Negative niui -,^k *».**■ - " I
tcm «n substantialibus CnnJ T)S °PP°ftunis investigationibus, et salva si
fuisse consensum* et si mia enedicti XIV, Dei miseratione 1 constet dc
Ad 3. Negative nisi alit SUpcrSlt difficultas fecurrendum ad Ap, Sedem
S. Officii quae transmitrituiT*0008161 ^ °^*tU mu^eris iuxta instructionen
Ad 4. Affirmative* dnmmod
fuerit, neque aliud adsit * °i° SCCUndum matrimonium rite cdcbratuir
facultate dispensandi* /»r imL“ntum super quo Vicarius Ap. gaudeat
dictione. * P cs hortandae ut adeant missi onarios pro bene-
uterque sit liber, concedi^110 ^ mulier a viro infideli separetur. Quod fi
sit sequentibus conditi *V,SSC “‘^pensationem, dummodo cautum omnino
vivendi catholice liber n/11 US> 'sc^*cet * a) quod mulier christiana plcn*
universam prolem utriusm C3t- ^ a futuro viro ei permittatur
v‘r impedimento litnmlnio ° Sexu® rL‘l<gione catholica educandi; c) qu<d
ugamims non sit irretitus; d) quod moraliter certum at
* Cf* N- 318.
N. iooj.
S. C. S. Officii
433
posse coniuges in matrimonio degere sine contumelia Creatoris, et sine
Pvtrsionis periculo; e) quod mulier spondeat se totis viribus curaturam
S conversionem.
Ad 6. Negative, nisi cx silentio et gcnuflexione neophyti crederetur vel
quod non haberet fidem, vel quod fides non esset vera, vel alit per eius taci-
turnitatem averterentur a fide,
(Collectanea S. C, de Prop. Fide, vol, II, n. 1682].
j 1107*
S. C. S. Off., 4 ian. 1SS8.
Ex mente Sedis Apostolicae toleratur , ut in sepulchris gentilitiis, quae
privata et particularia pro catholicis iateorum familiis aedificantur, cognato-
rum et affinium etiam acatholicorum corpora tumulentur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, p. 641, nota ij.
1108.
S. C. S. Otf. (Vizagapatam), 11 ian. 1888.
1. Potes tne Episcopus consentire ut duobus catechumenis qui maxima
urgentur necessitate matrimonium inter se quamprimum et iuxta ritum gen-
tium contrahendi, nc scilicet puella a parentibus cogatur nubere viro pagano
t: uxorato, suadeatur ut, more gentilium, praetermissis sollicite caeremo-
niis idololatricis, contrahant?
2- Contingit aliquando ut mulieres a viris suis haud aegre obtineant
ucultatcm ut filios suos baptizandos curent. Licetne Episcopo, antequam
admittat, illis significare, nuptias, postquam baptizari fuerint, celebran-
fofe in ecclesia? an satis est ut eos christiana doctrina instruat, quin
specialium huiusmodi obligationum mentionem faciat ?
3. Cum magna sit repugnantia feminarum superiorum tribuum (vulgo
comparendi coram europacis, vel sub eodem tecto commorandi cum
Creonis inferiorum tribuum, quo fit ut neophytae nostrae saepe aut gra-
v,,<* irrideantur, aut etiam a recipiendo baptismo avertantur: quaeritur
(utnjItl Episcopus cas nihilominus excitare debeat, quemadmodum adhuc
:sc‘C ut assidue divinis officiis adsint : an debeat potius petere a S. C.
1Jl 635 in teri m ab hac adsistenria dispenset.
Ad 1, Prout proponi fir, Affirmative.
Ad 2. Catechumenos ante baptismum generarim monendos esse de
Rigatione ritibus superstitiosis, et nominat. m iis qui a gentilibus in cele-
nuptiarum coluntur, renuntiandi ; posse tamen Episcopum, si in
•"U particulari graves rationes suadeant ut haec monitio post baptismum
Afferatur, eos servatis servandis baptizare. Quod si ambo parentes infideles
ilnti baptizandos esse, dummodo in singulis casibus non praevideatur ullum
434
Cuna Romana
adesse grave perversionis periculum, et dummorin „ * “ —
superstitionem filios offerre baptizandos. C°nstet Ptttntn „
Ad 3 Neophytas huiusmodi monendas esse de
circa auditionem Sacri ceteraque hominis Christiani ^^1° ecc,eSl*!i<
plenda ita tamen ut, circa modum adimplendi morum S** fide,iter
tis prudens ratio habeatur. P ’ m et astitutorum
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1684J.
1109.
S. C. S. Off., litt. encycl. 20 febr. 1888.
De mandato SSmi D. N. Leonis YTTT <5 r>
Umv Inquisitionis, nuperrimis temporibus S‘ Rt>m-C'
expendendum propositum fuit. Primum respicit factrifa^^T0"1 g“Ui
mortis periculo, quando tempus non cnnnMi/ eujtates, quibus urgente
conveniat locorum Ordinarios dispensandi “dj?* Sedem>2Ug««
matrimonium dirimentibus cum ii& QUi iutta rSS U?pcduneilti3 P^lidi
aut alias in concubinatu vivunt ut mori , ■ * ’eges sum coniuacti>
faciem Ecclesiae rite copulari, et Drooriae " m* ***?* tempons in
Alterum spectat ad exeeutinn^rr, ^ P e C0nsciemiae consulere valeant -
impertiri silent eXeCUtl0nem ^Pensattonum, quae ab Apostolica Sede
Ad primum quod attinet re j:i:„ .
ct confirmato Eftorum PP ’ Generaliun^I *1^ perpensa* adP™batoque
Sua benigne annuit oro cmti, Inquisitorum suffragio, Sanctitas
sive per te, sive peVeccIe H r’ IOC°rUm 0rdinarii valeant
gravissimo mortis periculo conorv"1 personam sibi benevisam, aegrotos in
rendi ad S. Sedem suDe iZ non suppctit «cur*
iure ecclesiastico diri memih pc lmcntls quantumvis publicis matrimonium
nitate lineae ^ ^byteratus Ordine, et *
Mens autem “ ?uh 'KlU proveniente.
necessitas ferat ut dispensanT San.CtitatlsSuae» ut, si quando, quod absit,
sunt insigniti vel soLn-n Um SIt CUm tPJI* Sacro Subdiaconatus Ordint
dispensationem et rrntrim Pr° ^ss'onem religiosam emiserint, atque post
nariis huiusmodi casibus Ct^ ^ ce^ratum convaluerint, in extraordi-
Sancti Officii Coneretrat.V *" inarn dc impertita dispensatione Supremam
ut scandalum, si quod -1 cortl(,rem faciant, et interim omni ope curent,
tum inducendo eosdem f*1 * C<t mtdl0r* iriodo quo fieri possit removeatur,
siastica aut religiosa ion ” °Ca SC COnfrerant, ubi eorum conditio ecclc-
tem iisdem spirituali aex^rit^ ^r*1’ S‘ *d obtincri nequeat, iniungendo sal*
vitae rationem, quae ■ .* allasquc salutares poenitentias, atque <
que fidelibus excmnl, ‘. er’tis excessibus redimendis apta videatur qu
«e altero ° -'V rcc,c “ <**tuu.e vivendum,
detn Dminentissirnorum pn,Um ®enere* item adprobato et confirmato eon,
tiones matrimoniales om ^ n,m suffragio, Sanctissimus sanxit: 1 . Dispen
Ordinario vel Ordinario loci ^ posrerum committend:is esse vel orato’
T
S. C, S. Officii
*u j * vj « o # ujjictt 4^3
Appellatione Ordinarii venire Episcopos, Administratores seu Vica-
rios Apostolicos, Praelatos seu Praefectos habentes iurisdictioncm cum ter-
ntorio separato, eorumque officiales seu Vicarios in spiritualibus generales.
Sede vacante, Vicarium Capitu larem vel legitimum Administratorem.
3. Vicarium Capituiarcm seu Administratorem eas quoque dispensatio-
Bts Apostolicas exequi posse, quae remissae fuerint Episcopo aut Vicario
(Ius generali, vel Officiali, nondum exccutioni mandatas, sive hi illas exe-
jui coeperint, sivfe non. Et vicissim, Sctle deinde provisa, posse Episcopum
iri eius Vicarium in spiritualibus generalem, seu officialem exequi dispen-
Mtiones quae Vicario Capitulari exequendae remissae fuerant, seu hic illas
aequilcoepcrit, seu minus.
4. Dispensationes matrimoniales Ordinario oratorum commissas, exe-
quendas esse ab illo Ordinario, qui litteras testimoniales dedit, vel preces
transmisit ad S. Sedem Apostolicam, sive sit Ordinarius originis sive domi-
cilii, sive utriusque sponsi sive alterutrius eorum; etiamsi sponsi, quo tem-
pore evecutioni danda erit dispensatio, relicto illius dioecesis domicilio, in
diam dioccesim discesserint non amplius reversuri, monito tamen, si id
npedire rtidicaverit, Ordinario loci, in quo matrimonium contrahitur.
5. Ordinario praedicto fas esse, si ita quoque expedire iu dicaverit, ad
dispensationis exeeutionem delegare alium Ordinarium, eum praesertim,
in cuius dioecesi sponsi actu degunt.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 16S5. Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. §(, p. 543, 544].
1110.
S. C. S. Off., 22 febr. 1888.
$e anchc i Vicari Ap. godono della facolti di far binare, clie Ia Costitu-
tiont Declarasti di Benedetto XIV 1 attribuisce ai Vescovi.
R. Affirmative, facto verbo cum SSmo. - — SSmus adprobavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 16S6. -Cf. etiam Acta
s* Sedis, vol. XXV, p. 442].
1111.
S. C. S. Off., dccr. 7 niart. 1888,
prop. Antonii Rosmini Serbati, damn.
Hisce adiunctum litteris transmittitur ad Amplitudinem luam decretum
generale, qU0 Suprema Congregatio Emorurn Patrum una mecum Inquisito-
Generalium, adprobante et confirmanto SSmo D. N. Leone1 XIII, plu-
rcs P^positiones ex operibus, quae sub nomine Antonii Rosmini Serbati
cd,t3 sunt, damnantur et proscribuntur. Quapropter excitatur pastoralis
^ « vigilantia Amplitudinis Tuae, ut a damnatis huiusmodi doctrinis
Cfi N- 365
43^
C Una Romana
oves fidei tuae concreditas quam di licentissime e, ,
sint in ista Dioecesi qui illis adhuc faveant, cos J s u' * Si <lui «*
Mimo recipiendum inducere studeas. Praecipue vero ' J® **
adolescentium, eorum praesertim qui in spen^Ecclesiae j c™' ut ra««o
r, germana catholicae Ecclesiae doctrinae e puris f * u ^cminario aliir.
trum, Ecclesiae Doctorum, probatorum auctor., m fontlbus sanctorum P*.
Doctons S. Tliomae Aquinatis hausta imbuantur’ ^ pncciPue felici
l ibi interim fausta omnia ac felicia precor , n •
Datum Romae die 7 Martii 188, S. om‘no.
Addictissimus in Domina,
R. Card. Monaco*
Fena IV, die 14 Decembris 1887.
‘■“'da"‘ «omine in lu«„
*»* hUi„s CT’ quorr germina ia
camur. Quae res accuratiora studia’ n, V cvolvuntur «que «pii-
au philosophicis disciplinis praestamini T™™ ,a"»™ i» theologias
Antistitum excitarunt Hi non m uli Sacrorum ia Ecclst
tau haud consonae videbantur ev nn p Posltloncs. quae catholicae voi-
Paerunt, et supremo S Sedis fa|?**T* pra“ertim 'Hms libris «seri-
Porro SSmus D. N t1!T • °
«t, ut depositum catholicae docti Pr0''ldentif Papa X I II, cui maxime eunt
tur. delatas propositiones Sacr ,,error^'iiS immune purumque sme-
versa Christiana reDublica Iro, °.C('nsi 10 Emorum Patrum Cardinalium in uni-
Quare uti mos 'l! ' 0 generalium examinandas cnptmith,
examine factaque eirnm Prcmae Congregationis, instituto diligentissimo
doctrinis, prout ootkrim proposiTlonUm collatione cum reliquis Auctoris
quae sequuntur in di-odi-ivTa* [)os.tfluniIS Hbris elucescunt, propositiones
esse indicavit nrnni i, * U,. oris Scnsu reprobandas ac proscribendis
-inde n&rgZgSE drt0 reprfat' P™‘* *
per hoc decretum rmn i ’ Ccteras eiusdem Auctoris doctrinas, quae
Facta aulemde hk .Ull° mod° aPProbari.
Sanctitas Sua dccretum F'* US ^ Leoni XIII accurata relatione,
omnibus servari mandavit”1 ' ^ ‘ltrunri approbavit, confirmavit atque a!
• i n ut J reru , . , ,
ctui aliquid divini in sc -rca*arun? immediate manifestatur humano iiuellc*
pertineat. (Teosuf v, i Tv'* Umisnujdi nempe quod ad divinam naturam
. H. Cum divina, dicimul’ t P‘ 6)' . ’ . .
usurpamus ad significan f rm natura> vocabulum istud dtvinUM ooi
rncns nobis est loqui de r!- c^ectum non divinum causae divinae; neq^
(Ibidem). tzmo quodarn, quod tale sit per participationi
XXI t In natura " * s J
aliqiiid est, cui conveni/fl!»0*1^5'’ ,*^est *n intelligentiis quae in ipso sua:
(Icosof., Vol. IV l)ei ,, erior0inatio divini non sensu figurato sed propfF'
, <*»*> >„//„ mtura> num ,s ppSl8.,9).
437
S. C. S. OJJUit
Est actualitas non distincta a reliquo actualitatis divinae, (Teosof.,
Vof.ni, n. 1423, P- 344)-
JV, Esse indeterminatum, quod procul dubio notum est omnibus intel-
jjgtnriis, est divinum illuti quod homini in natura manifestatur. (Teosof.,
Vol. IV, nn. 5 P*
V. Esse quod homo intuetur necesse est, ut sit aliquid entis necessarii
ti aeterni, causae creantis, determinantis ac finientis omnium entium con-
tingentium: atque hoc est Deus. (Teosof., Vol. I, n. 298, p. 241),
VI. In esse quod praescindit a creaturis et a Deo, quod est esse inde-
terminatum, atque in Deo, esse non indeterminato, sed absoluto, eadem est
essentia. (Teosof., Vol. II, n. 848, p. 150).
VII. Esse indeterminatum intuitionis, esse initiale, est aliquid Verbi,
quod mens Patris distinguit non realiter, sed secundum rationem a Verbo!
(Teosof., Vol. II, n. 848, p. 150; Vol. I, n. 490, p, 445).
\III. Entia finita, quibus componitur mundus, resultant ex duobus ele-
mentis, idest ex termino reali finito et ex esse initiali, quod eidem termino
tribuit formam entis. (Teosof., Vol. I, n. 454, p. 396).
IX. Esse obiectum intuitionis, est actus initialis omnium entium. (Teosof.
Vol. IU, n. 1235, P- 73)*
Esse initiale est initium tam cognoscibilium quam subsistentium: est
piriter initium Dei, prout a nobis concipitur, ct creaturarum. ( Teosof.,
b>l. I, n. 2S7, p. 229 ; n. 288, p. 230).
X. Esse virtuale et sine limitibus est prima ac simplicissima omnium
( itita tum, adeo ut quaelibet alia entitas sit composita, et inter ipsius com-
ponentia semper et necessario sit esse virtuale. Est pars essentialis omnium
omnino entitatum, utut cogitatione dividantur. (Teosof,, Vol, I, n. 280.
P- 221; n. 2S1 , p, 223).
XI. Quidditas (id quod res est) entis finiti non constituitur eo quod
«■tbet positivi, sed suis limitibus. Quidditas entis infiniti constituitur enti-
!‘ue’ et est positiva; quidditas vero entis finiti constituitur limitibus entita-
to. et est negativa. (Teosof., Vol. I, n. 726, pp. 70S-709).
XII. Finita rcalitas non est, sed Deus facit eam esse addendo infinitae
ditati limitationem. (Teosof., Vol. I, n. 681, p. 65S).
p e *ohia1e fit essentia omnis entis realis. (Ibidem, Vol. I, n. 458, p, 399).
... 'sse 1u°d actuat naturas finitas ipsis coniunctum, est recisum a Deo.
\m ^ In’ n‘ r425' P- 346)-
AiU. Discrimen inter esse absolutum et esse relativum non illud est
:U(iu intercedit substantiam inter et substantiam, sed aliud multo maius;
Jnum L>niiTi est absolute ens, alterum est absolute non-ens. At hoc alterum
relative ens. Cum autem ponitur ens relativum, non multiplicatur abso-
‘L,t‘ eilf; hinc absolutum et relativum absolute non sunt unica substantia,
. umcum esse; atque hoc sensu nulla est diversitas esse, imo habetur
fsse- (Teosof., Vol. V, Cap. IV, p. 9).
XI\ . Divina abstractione producitur esse initiale, primum finitorum
bUm elementum; divina vero imaginatione, producitur realc infinitum, seu
'tates omnes, quibus mundus constat. (Ieosof,, Vol. I, n. 463, p. 408).
XV. Tertia operatio esse absoluti mundum cre.inf
SI,S’ idest unio duorum elementorum; quae sunt « • 1S.Cst lJivina 5vn*i
mum finitorum entium initium, a.quc reale fin"um COnim™' «*
rcalm finita term, ni tliverai eiusdem e,ssc initialis "U P01'"5 <fer«
entia fimta. (Ibidem). lt,alis* Oua unione crJT
XVI. Esse initiale per divinam «vn*i, , . r
ut imelligibile, sed mere ut essent.^ "tau, „
eaismnt entia finita subiective et rcaliter. (Teosof Vn!'7 eScil «
XVII. Id unum efficit Deus creando, mod totum ' ’ +64' P- -Doj
pr 'TSy , P?n,,: hic ««“r actus proprie 1", T “* “Se Crra^
‘ vv V, i' '■ 4’2' P- 35°). *** factus' «d pofiha
AW11. Arnor, quo Deus se diligit :
r “ ad «-*«. «sczzszz* « * «
ente perfectissimo semper inducit effectum-^f. ""“"“i*, fi» i.
tantummodo in pluribus entibus imperfe^T in^""*.-' ^ nc“»
bilateralem. (Teosof., Vol. I „ CI n„ ‘"'5™ relinquit liberUk.
XIX. Verbum est materi, ’ PP' 49"So)'
«aue fuerunt res- omnes » v' «f** ** « .1
lcz- 37» P- 109). 1 rod* deJ v angelo secondo Giov,,
"• 65b); ita ut concipiatur eam ab^imo f lt,plicetur (pM°U.f
ntl perfectum, nempe ad gradum intkll.JT <'C'°’ ncmp' a scnsitiio,
646, p. 6,9). g aa"m lntcl|cctivum, procedere. (Teosof, Vol. 1,
«mione, «»e, hoc solo tactu, hac sd
nobiliorem statum evehitur ns»t, htnt,cns» nunc simul intelligens, ad
atque immortale. (Antronol* I mUtat’ ac fit intelligens, subsistens
p. 619), 1 tr0po! ' 1 4» c. 5f n. 8i9: Teosof., Vol. I, n. 646,
corpore animato dividatmr^n ^ ° ’ .divina Potentia fieri posse, ut a
male; maneret nempe in in» intcllectiva, et ipsum adhuc maneat ani-
animale, quod antea in en ana<Tiam basis puri animalis, principium
p. 59i), “ tr;lt «Iu„ appendix. (Teosof., Vol. I, n. fal,
( Teodicea, Appendice, art jo ari"na dc^unct‘ existit perinde ac non existerct
reflexionem exercere aut 1.11,* l l cuni non possit ullam super seipsafli
similis dici potest statui ten i? trL' su' conscientiam, ipsius conditio
n'wivd VajlS- secondo GioT11^ PrrpetUanim Ct SOmni scmPitern'‘
. XXIV. Forma substantiali» , ’’ • p* 2I")-
m tenor terminus operationi» ’ ^orPons <st potius effectus animae, atque
non est ipsa anima. fPsicnl 1PSIUS- Pr()pterea forma substantialis corporis
linio animae et cornori» ^ ^ I( C- J1» n- 840).
su tectum intuens ideam jffi,*?*1'16 u’ns‘stlt in immanenti perceptione, qua
intuitum fuerit. (Teosof Vn) v Se"Slbi,e> P«stquam in hac cius essentiam
XXV. Revelato mysterii o^-’ Cap‘ LlU> art. II, § 5, V. 4«, p. 377)-
monstrari argumenti "? ^ ***■*» potest ipsius existentia
pecu ati vis, negativis quidem ct indirectis,
S. C. S. Officii
439
fiuiusmodi tamen ut per ipsa, veritas illa ad pliilosophicas disciplinas revo-
atque fiat propositio scicntifica sicut ceterae; si enim ipsa negaretur,
ioctrina theosophic 1 purae rationis non modo incompleta maneret, sed etiam
.imni ex parte absurditatibus scatens annihilaretur. (Teosof,, Vol. Jt nn jm
191. J94> PP’ I55“I5^)*
XXVI. Tres supremae iorinae esse, nempe subicctivitas, sanctitas, seu
k ditas, idenlitas, moralitas, si transferantur ad esse absolutum, non pos-
sunt aliter concipi nisi ut personae subsistentes ct viventes. (Teosof., Vol, I
nn, i9°i HJ&i PP* 1 54» I59)*
Verbum, quatenus obiectum amatum, et non quatenus Verbum idest
obiectum in se subsistens per se cognitum, est persona Spiritus Sancti.
(Inirotl. dei Vang. secondo Giov., lez, 63, p. 200).
XXVII. In humanitate Christi humana voluntas fuit ita rapta a Sp,
Swcto ad adhaerendum Esse obiectivo, idest Verbo, ut illa Ipsi integre
tradiderit regimen hominis, ct Verbum illud personaliter assumpserit. ita
sibi uniens naturam humanam. Hinc voluntas humana desiit esse persona-
lis in homine, et cum sit persona in aliis hominibus, in Christo remansit
rutura. (Introd. dei Vang. secondo Giov., lez. 85, p. 281).
X\\ III. In christiana doctrina, Verbum, character ct facies Dei, impri-
mitur in animo eorum qui .cum fide suscipiunt baptismum Christi. (Introd.
alia Filosof., n. 92).
\erbum, idest character in anima impressum, in doctrina christiana,
est Esse reale (infinitum) per se manifestum, quod deinde novimus esse
secundam personam Sanctissimae Trinitatis. (Ibidem, Nota),
XXIX. A catholica doctrina, quae sola est veritas, minime alienam puta-
tnus hanc coniecturam: In eucharistico Sacramento substantia panis et vini
M vera cato ct verus sanguis Christi, quando Christus eam facit terminum
-[,Ji principii sentientis, ipsamque sua vita vivificat: co ferme modo quo
pjms et vinum vere transubstantiantur in nostram carnem et sanguinem,
fiunt terminus nostri principii sentientis. (Introd. dei V ang. secondo
Gtov.Jez. 87, pp. 285-286).
XXX. Peracta transubstantiationc, intclligi potest, corpori Christi glo-
noso partem aliquam adiungi in ipso incorporatam, indivisam pariterque
gloriosam. (Ibidem).
XXXI. In Sacramento eucharistiae, f?i verborum corpus et sanguis Chri-
^cst tantum ea mensura quae respondet quantitati (a quel tanto) substan-
,ae Panis et vini quae transubstantiantur; reliquum corporis Christi ibi
err concomttatitiam . (Ibidem, p. 2S6, seq.).
■XXXII. Quoniam qui non manducat carnem Filii hominis et bibit eius
?uinem, non habet vitam in sc; et nihilominus qui moriuntur cum bap-
t,smatc aquae, sanguinis aut desiderii certo consequuntur vitam aeternam: di-
C£lidum est, his, qui in hac vita non comederunt corpus et sanguinem Christi,
^ministrari hunc coelestem cibum in futura vita, ipso mortis instanti.
Hinc etiam Sanctis V. T. potuit Christus descendens ad inferos seipsum
^mmunicarc sub speciebus panis ct vini, ut aptos eos redderet ad visionem
t'*1 {Introd. dei Vang, secondo Giov,, lez, ^4» p* 238).
440
Cuna Romana
XXXIII. Cum daemones fructum possedprm»
m hommcm, si de illo ederet; converso cJml' ?UUn,n' «
m«um, .ps. poterant libere ingredi animali, a ' " 5°*“
huius entis, atque ita de eo disponere simt „ ’ dcst 1,1 vitam subiere*
secondo Giov., lez. 61f p. r9i) Proposueram. (Introd. dejyJJ
XXXIV. Ad praeservandam B. V. Mariam ,n
u incorrruptum maneret minimum semen in homin^ °nginis- satis en-
ipso daemone; e quo incorrupto semine d h m,ne’ negkctUm forJ,
'“xxxVo 'emp°-' °rirctur Vir«° inf
apparet modus dicendi scripturalis, quod Deufn “* h°minc’ « ir
non imputat. - Iuxta Psalmistam discrimen est .nT^ qUaedam £
tuntur, et peccata quae teguntur: illae, ut videtJ imqUlt?tcs ren*.
liberae, haec vero sunt peccata non libera conor ’ ^ CUlpae actuales «
Ium Dei, quibus propterea nullum afferunt nom ^ pertIncnt ad popa-
coscienza morale, I. I, c. 6, a z) «ocumentum. (Trattato i
tudine H*
lumen fidei et gratiae, completus in n<;l’oatus 'n hac vita constilm
F' xxx vri Dp tt0’ Par- n' "»• «74. «A tofi? consIit,lit ,ume” e'»™.
alterum primum animam '""^gentem est esseidalr;
stens ac vivens; illud abscondens Srnm’ n°n ta,men mere ideale scd subsi‘
obiectivitatem: at qui videt alterum/ pcrs“nalltatem ostendit solum suam
« i" aenigmate, videt Deum n 1"* “'Ve, bum), etiamsi P.r spKul™
XXXVIII. Deus eTf 2 ' ( °d: aI,a FlI°sofia, n. 8c).
operum ad extra. (Teodic/"/ VT™ beatificae’ in quantum est auctor
XXXIX. Vestii 6?2)-
sunt comprehensoribus rfeces^nn/ bon*tat*s>. quae in creaturis relucent,
sunt ea Ipsius pars quae ab illic !PS.a eni1]1 Jn aeterno exemplari collecta
que argumentum praebent laudibus auM^ ^ * It>r° accessibifc)> 'P53'
(Ibiaemt n, 674) * > quas m aeternum Deo Beati concinunt
Cum Deus non d *
care entibus linitis, non notuit per ,umen gloriae, totaliter se communi*
ct communicare, nisi eo mn f tsscnt.larn suam comprehensoribus revelare
scilicet Deus se IJHs imnifpc/h qU* bldt*s indiligentiis sit accommodatum
eorum creator, provisor r A ' CIuatenus cum ipsis relationem habet, ut
[Aoa S. Sciis, v“ xx p P3°r7’ (Ibidem, n. 677).
S. c. s Off : 1112.
Cum Christianorum0! °mneS Ep* Ritus 0rient*)» 12 dec. i«&
exprimat, monente Aposmll^tx^ Unionem inter Christum et Ecclesiam
€m ( ico m Christo et in prrj ^ ° 7 ^acrafnentum hoc magnum esi,
esia — (ad kph., V, 32) aperte patet sanctum
S. C. S. Officii
441
t1[?us esse vinculum maritale, quo inter se ipsi copulamur, Cum autem
Les sit omnis sanctitatis radix atque fundamentum, pariter nemo non videt,
• luges ut mutua sesc unione sanctificent, sicut in reliquis, ita et potis-
^um fide cohaerere debere. Mirum proinde non est, si inter cetera quae
autrimonium impediunt, etiam illud accensetur quod mixtae communionis
impedimentum proprio nomine appellatur.
Jam vero, cum in orientalibus quibusdam regionibus nonnullae hac
<uptr re difficultates ortae sint, atque anxietatibus non paucis viam aperue-
rint, Sanctissimus Dominus Noster Leo divina providentia PP. XIII pro
«quo erga orientales gentes zelo inflammatur. Supremae Congregationi
S. Romanae et Universalis Inquisitionis mandavit, ut ad huiusmodi difficul-
ates et anxietates amoliendas opportunam Instructionem elaboraret. Quibus
jussionibus obsecundans S. Congregatio, ea quae sequuntur statuenda censuit.
1 Huius impedimenti natura, quemadmodum omnes norunt, ea est, ut
matrimonii foedus inter eos qut baptizari sunt imri nequeat, quando altera
»nim pars haeretica vel schismatica sit. At catholicorum cum haereticis,
tt contra, nuptiae illicitae sunt quidem, sed nihilominus valent. Ingens
propterea discrimen intercedit inter impedimentum mixtae communionis
jtJ religionis, et alterum quod propria appellatione dicitur duparitatis cul-
ru. Primum enim locum habet inter christianos ; secundum afficit matri-
monia Christianorum cum non baptizatis, sive iudaei sint sive infideles cuius-
nimque sectae, sive etiam catechumeni. Coniugia itaque inter personas
mira dispares sunt prorsus irrita; mixta vero valida, sed graviter illict.t.
2. Facili porro negotio perspicitur cur connubia catholicorum cum hete-
antiquissimi canones, quemadmodum recentiores Conciliorum ac
Summorum Pontificum sanctiones, omnino reprobarunt ac reprobant, dam-
nnint ac damnant. Reprobanda enim sunt sive ob vetitam, quam seeum-
•frunt, in divinis rebus communionem, et exinde derivans scandalum, sive
impendens catholico coniugi perversionis periculum, sive ob pravam
'obolis institutionem. Accedit etiam huiusmodi coniuncriomhus facile pro-
moveri funestissimum in religionis negotio, uti vocant, indifferentismum.
kcd alia etiam perniciosa consectaria ex huiusmodi coniunct ion ibus dima-
Aani, cum catholicos inter et acatholicos vix ac ne vix quidem ea in\ enia-
tor animorum concordia, quae inter coniugcs necessaria prorsus est. Quo-
fiydo enim » ait S. Ambrosius 1 1 potest congruere charitas ubi discrepat
‘fides?» Hinc vel ipse Zonaras iure animadvertit, * matrimonialem sooeta-
ttn catholicos inter et acatholicos co etiam ex capite esse reprobandam
i-od miscenda non sunt quae naturam ut inter se misceri possint^ non
k^nt: «Nam qui simul ita vivunt, et eorum animi in iis, quae ad fidem
‘pertinent, contrario modo affecti sunt, quo pacto eos in aliis rebus conye-
1 nire
quispiam arbitrabitur? quorumque sensus in iis quae sunt hdei,
'^orum prima est atque praecipua ratio, minime congruunt, quo pacto
<lnit:'r sc aequis animis in reliqua vitae societate communicabunt? ’
* h. II, cnp, 9, de Ahrah.
Ir» not. ad C<m. 14 Cone. Chalc. Beveren-
442
Curta Romana
3. Quare mirum non est, si antiqua Conci liTTT -
. uas cum haereticis sicut et cum infidelibus conciliem C3thL°Iicis * %
fidem amplectamur. Sic Cone. Laudicenum 1 de '< L f *
non oportet cum omni haeretico matrimonium contoT**' £U
fUtas: sed magis accipere , si se christianos futuros a, rt™ Ve darr fflost
thense: > Quoniam non oportet cum omnibus haereticifm ****"' C°nson« V
vel filias dare, sed potius accipere , si tamen t>r n e Conn^k at
f « -M». & Ctatedo LL iiZIZf™ Chriiaa«A
haeretico vel pagano vel ludam malrimLiio ' mora,° «none: StdJ,
qnae orthodoxae eomungitur se ad orthodoxam "fidi"1' W**
. 4- Ex tts, ut alia silentio praetereamus s ,tifZ:7’WMndm
ma mixta esse prorsus illicita: qua de caussi S \ “ ™ vPPWt "W
semper detestata est, ac fideles ib illis commhrn d T Bccfc* -S *
amovenda tamen pericula quae ex mixti, „ J ^terrere studm. u
rerc debent circumstantiae, ceu scribit s m n* pr°v'n“* Pisunt, cono,,,
eo, qui facultatem dispensandi habet, expensae fuer '^' '^IV' * 1uac «m*
eession, legitimae dispensationis cuius adltUm «Patet».
eam unam altcramque catholicam, licitum r dd T"' P.lrtcs' hat™'
eiusmodi est Ecclesiae utilitas bonum n.,M’ d Ulr' Hae circumstanti.
dum, et aliae, quae canonicas' caussas ad elawfet ^ravissimum vitan’
sationes generatim necessarias conTtiLut ^ ^trimoniales disjxn-
tum mixtae communionis aliquo in casu’ pracre^lruntur ad impedimen-
est animadvertendum, minime sufficiunt aXandum> sed, quod sedulo
5- Exigendae enim praeterea c,m* „„ ..
de fovendo a coniuge catholico ' °PP°' 3 con*rahentibus cautiones
coniugis acatholici ab illo pro v' h pu"versioms Poculo, de conversione
que sexus in catholicae reLonk 1 C(Uranda' ac de universa prole uto-
cautiones ius naturale ac divinn 3nC lt3te <>mn,no educanda. Has autem
auctoritate mixtae nuntiae ™ CUm postldeL nuEa unquam humani
6- Positis igitur canon i,; 6 ^ permini P°^nt.
quibus arcentur quae legi nih?TIS' ac praehabitis memoratis cautionibus,
competente auctoritate disnpnc^f3 * ovinae adversantur, ab ecclesiastica
tranda est, ut absque Diaeuln ,^1 efe mixta connubia prohibente impe*
£r,u* culpa vacant. CC e ran Possint; ca deficiente, numquam
niatico ministro ante vei^nnet^™ CSt Se s‘sterc c°Lim haeretico seu schis*
^mster sacris addictus adristat nuPtias- quotics iPse Dt
, ‘ 101ca ritui haeretico aut s u*’ TUSI parochi munere fungens; nam pars
^ aberetur cum haereticis in llsm‘UlC0 se consociaret, ex quo vetita omnibus
cntLS mortaliter peccarent >rUni sacris communicatio. Quare ita contra-
it, haereticus seu schk' m°ncndi sunt* Si vero, ut in nonnullis^
e qtndquid ipse praestat r,,VpCUj pcrsonan} aKa 1 magistratus mere civilis,
ius umtaxat et politicus actus sit, ac civiles
1 Ci*n XXxt
1 Can. LXVij
’ ^ Sy"' D'°~ ' Li>>- VI, Cap. v.
IV.
443
S.C. S. Officii
I rcSpiciat, et nulla prorsus acatholici ritus professio habeatur, aut
Je colligi possit, non improbatur quod pars catholica, urgentibus schisma-
haereticts, aut civili lege imperante, eumdem ante vel post initum
ECli
seu
flj.trimonium adeat.
$ Sciant insuper animarum pastores, si interrogentur a contrahentibus,
jsj certt noverint eos adituros fore ministrum haereticum sacris addictum
j riUptialem consensum praestandum, silere se non posse, sed monere
v,.Jem tltbcrc sponsos dc gravissimo peccato quod patrant. Verumtamcn,
■J gravia praecavenda mala, si in aliquo peculiari casu sacerdos seu paro-
Lfcu> non fuerit interpellatus a sponsis, an liceat nec ne adire ministrum hae-
reticum vel schismaticum, et nulla fiat ab iisdem sponsis explicita declaratio
c, «odem adeundo, praevideat tamen eos forsan adituros ad matrimonia-
lem praestandum vel renovandum consensum, atque insuper ex adiunuis
ia cisii concurrentibus praevideat monitionem certo haud esse profutu-
ram, imo nocituram, indeque peccatum materiale i 11 formalem culpam
vertendum: tunc sileat, remoto tamen scandalo, et dummodo aliae ab Eccle-
f 1 requisitae conditiones atque cautiones rite positae sint, praesertim de-
libero religionis exercitio parti catholicae concedendo, nec non de universa
prole in religione catholica educanda. Quod si sponsi ad parochum, seu
sacerdotem catholicum pro benedicendis nuptiis accedant postquam cas
coram ministro haeretico seu schismatico celebraverint, idque publice notum
?it, vel ab ipsis sponsis notificetur, catholicus sacerdos huic matrimonio non
intererit nisi, servatis, uti supponitur, cetcroquin servandis, pars catholica
facti pocnitens praeviis salutaribus poenitentiis a patrata culpa absolutio-
nem rite prius obtinuerit.
9* Pauca de sponsalibus addenda supersunt. Sponsalia inter unam par-
tem catholicam et alteram schismaticam seu haereticam illicita sunt atque
idw invalida, nisi praevia legitima dispensatione celebrentur.
10. Itaque pro ea sollicitudine qua erga commissas sibi oves gerunt,
cnixe curabunt locorum Antistites, ut eas a mixtis nuptiis, quoad fieri possit,
deterreant, aut saltem nonnisi observatis adamussim debitis cautelis, Iegi-
nmeque impetrata dispensatione illas permittant, eisdem impense ineulcan-
tts catholicum dogma, quod nempe, extra catholicam Ecclesiam salus obti-
«ri non possit. Insistant celebris Apostolorum discipuli S. Ignatii verbis: 1
V< enetis fratres mei: si quis schisma jacientem sectatur , regni Da hereditatem
^ consequitur . Excitandus tum a Vobis ipsis, tum a reliquis animarum
foribus, Christianus populus ad catholicam fidem ct unitatem ardcntion
^uc studio custodiendam, atque ideo ad omne illius deserendae periculum
'itandum, ut praefixus finis 'circa matrimonia mixta obtineatur.
n. Erit pariter corumdcm Praesulum efficere, ut ex fidelium memoria
inquam excidat notissimum naturalis divinaeque legis praeceptum, quo
^ solum peccata, sed ct pericula ad peccatum proxime inducentia fugere
lubemur; uti etiam aliud praeceptum, quo parentibus imungitur fihos edu-
Q* in disciplina et correptione Domini, ac propterea ipsos erudire ad
Epist. ad Phil tdclph
444
Cuna Romana
verum cultum qui Deo unice in catholica Ecclesia m
animarum curatores monere, ut ere»; " , cx|«l)«ur. Hinc „ .
* ^ ■ juvenes veTvi^l, J*
mire volentes, ipsos corumque parcntes',,l„n T ' I0**" cun> heS?
que omittant quo eos 'ransgretltcndis Dei eS'""' d"“ri"is.*
tant. Edocendi denique fideles qua publicis caler I, lKI!le mandatis n,
ctiontbus circa constantem hac in re Ecclesiae
capiat obbvto canonum mixta connubia <L« "* “"I”»»
f «'inquondum" ipsis^^j^ “f0'™ Presbyteri arbitrio *
dl,T ,nd° qUa"t0cius Episcopum certiorem1"’ 'n' l“’"0 «“n»
delatis omnibus rerum, locorum, et personarum ? 'ddim'’ ara™«i*
seopi quam parochi sedulo mvirilenr nr arcumstantiis. Tam Eri
adimpleant. M'cnt ut c°"™gcs data, cautiones Tife
f Collectanea S. C H#* p»,,,, »-* i
Se Sedis, vol. XXII, p. 636-640] KC’ V°* IJ’ n' i696'-
« L
Cl . etiam Acu
1113.
s S' 0"'' ,lt(' oncycl. 1 mart 1889.
itrum Ordinari' 1 ,fficii P^pusitum fuit dubian:
,• cUpCr lmPcdimentis publicis ^2^®??****!“ fluita, em dispenuaj,
upremae Congregationis diei ->0 Feh * ^coo” m0rtis periculo, liten,
universtm confessoriis adprobatfc mn^"1 l8S8 1 concessam, parochis, n
•non». Quo dubio mature peroen«si i'1” Senerah subdelegare valeant u
quisitores feria IV, die « l£SSE^.nent,8,W Patres- Genmb In-
ut decernere et decbrnr' , 9 d,Xcrunt;. Supplicandum Sanctis-
«facultas praecitatis literis diei _ toP****?! 0rdmarios» quibus memanu
1 de,eSare habitualiter parochis C >ruarn ,8S8 data fuit, posse illam sub-
' pus ad ipsos Ordinarios recurre Uj?,Seti Pro «sibus, in quibus desit tem-
enf ac die Sanctissimus V) \* t ° !\.C* *Kricu^,m S*1 ,n mora». Eadem
audientia R. p. d. Adsessori e ' !f° “Vina PWvidentia PP. XIII, insc
lUxtd ^minentissiiiaoniin PP ' & ^pertita, benigne annuere dignatus
0 [Collectanea S. C i/d Uffr:lglum‘ J* 1»
S' Sedis> vol. XXI, p. 6<)6]°P' Flde’ vo!* n* n. 1698. — Cf. etiam Acu
est
S- C- s- Off. (Ep w 11H-
In, . aync-Castren.), 20 mart. 1889.
/n foederatis Am * 4
Do^Ii<?n conv*rti, qui antll* ^rr)y*ncds non raro evenit aliquos ad fidc^
***** dlVortium civili obtinitmatr,m-ni0 C1'ViH cum «niti erant, et
i rr v erunt. 1 empore conversionis vel iam secun-
J-'. irog.
S. C. S. Officii
445
I |tliltrimonium inierunt, vel inire intendunt. Certe prima quaestio sol-
^nda c^t Eratne primum matrimonium validum tamquam contractus vel
rsnguam Sacramentum? Posito tamen quod ex documentis et probationibus
«ilis 3 curia episcopali ct a defensore matrimonii admissis, constet primum
mtrimonium. vel propter bigainiam alterius partis, vel propter cultus dis-
-ufiutem fuisse certe nullum, requiriturne appellatio defensoris et iudicium
m secunda instantia a Bened. XIV praescriptum1 in casu de nubilate matri-
mynii in facie Ecclesiae i niti? An sufficit certe constare primum matrimo-
-•ium fuisse absolute nullum, ita ut nulla requiratur secunda instantia et
indicium?
R. Dummodo per processum saltem cxtraiudicialem certo constet de
anilitate matrimonii ob praeexistens dirimens impedimentum evidenter
comprobatum: Negative.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide (1893), n. 1574 — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXVI, p. 638].
1115,
S. C. S. Off. (Victoriae Nyanzae), 3 apr. 1889.
1. In regno Buganda, nc nova adversus christianos excitetur persecutio,
fideles religionem publice profiteri nequeunt, et quasi incogniti inter infi-
deles vitam degunt. Hinc maxima pro missionariis infirmos visitandi dif-
ficultas; nam ex missionarii praesentia exoriretur pro infirmo periculum, et
pro iis apud quos degit, quin imo pro omnibus christianis, qui non tole-
rantur, eorum numero a rege cognito. Quaeritur ergo utrum, ad hoc peri-
culum praecavendum, missionarii possint ac debeant infirmos non visitare
in, spreto quolibet periculo sive privatorum sive communitatis ehristianae,
, 2egrotos in gravi moriendi periculo constitutos visitare possint, aut debeant
J ut illos Ecclesiae sacramentis reficiant.
2. In his regionibus Buganda duplex est unio maris et focminae inter
infideles. Alia est in qua mulier a parentibus vel propinquis viro traditur
praecise ad effectum matrimonii, servatis quibusdam caeremoniis, et ple-
tumque ipsa consentiente, vel etiam expresse, admissa tamen possibilitate
divortii vel polygamiae. Et haec videtur verum matrimonium, posito mutuo
consensu. - Alia vero est unio quae ita fit: Vir mulierem acquirit mora
emptione vel donatione, non praecise ad effectum matrimonii, sed ut vera
«* possessa ct emptidi quae vendi potest ut vera merces (in his enim
Rgionibus servae ut res possessionis et mercatus considerantur) : vir autem
®« ea muliere, casu dato, rem habet cum ea cohabitando vel per plures
vel per plures menses, vel plures annos, vel etiam tempore mdctcrmi-
wt°. aut perpetuo prout ei placuerit, utendo et fruendo re sua, nullum
*«n«i ius in re ei conferre intendens, nec ullum consensum ab ea petens,
eam velut plene possessam, iuris et consensus incapacem existimet.
N« mulier ullum consensum dare videtur, cum scipsam incapacem con-
Const, Oei miseratione, 3 nov. 174I,"^‘ ■'s‘ 1 1
44 6
Curia Romana
sensus vel dissensus existimet. Ouaeritn^T _
indissolubile matrimonium? ' L umo «tora* estne v,
?\ Iuvenis infidelis, cum in principem vel *
accipit uxores, quae ei vel diversis diebSs J / *
5 unum Eduntur, nullam vero aecbit’ onLf ***“ *** ***£
wrs "r:rzfrr:;rr-- T cum ^ *•
adsistentiam praestent. ’ 10 inortls Periculo mutu am ^
A rf-I a ^ « »
d™od„?r^:rsfrhir um' ~
vmA ***m wntraheni modum n*®""' divon«'
?cifr«lT ?T matr‘m°nium. "'Um *"* nUl,um-
S’ C de ProP' F'*. vol. II, ,700]
1116.
S ' C' s- 0ff-. i maii 1889.
St I espressione: condimenti Ai
e pci condimenti fta i '«no,“ bbf fnt „8,“ "ef ■'"Stiper UQu^
mal'- ’ b“ ,n"ndersi d«' grasso di qualunque ani-
Affirmative
f Collectanea S. C. de Prop. Fide, vo, „ „ ^
1117.
s- c. s. Off. Uucarest). 8 maii 1889.
attesi eravisqimi' +
testami nelU sepoltura deMom111^1'*- 7?SSa ,ecitamente aceordarc ai pro-
cattoheo. Ioro defunti 1 accompagn amento dei sacerdote
^iCgatiyC'* Ct 3(j I
di Bukarest che, quando 1'imrrt'1 mcnte *' c-lc si risponda alTArcivescovo
sepolture elegii cJodo^riv» '7„ t**® '“iesiasdei ai funerali e alie
me nci casi csposti, la S <5 r? (?ua L Ie m°do i caratteri di azione sacra,
<T'ir 'Jn CSsere lecito- e njol c 1 11 LOStantemente dichiarato tale inter-
j i‘ * 3° Marzo 1850 narrem* U*! nor[n:! s* communiehi i! decreto di
«ad en°rC se^Ucnte: « Parochii P1 ° ^ ali 'Arcivescovo di Vienna, che t
, t ,SC non P°sse: si vero Mm.n’ UV ,Par°chum funeribus acatholicorum
« dum S^Ur U^a COmrnuntcation<* ^ CIVI *tcr a®9|stat, absque vestibus sacris
» chum0 '1 ° not°rie constet de vin” 7^ Sacro cum haereticis, tolerari pos^*
churn e. defunctum aca, ' "Cul“ «gnatipnis sive amici ia. inter pw
00 abb'“° ‘d inctmtmrcmolcu*' -71'* poi 1 s'™ Parochi in am* |
l(Jf 1 ^ escovo ricorrente li esorti a bcfl*
S. C. S. Officii
447
Btruire i loro sudditi intorno a cio che e loro permesso o proibito nelle
i,|te circostanze , e ii Vescovo stesso, data occasione , e speeiaimente in
Kjnpo di sacra Visita aggiunga a quelli dei parrochi i suoi autorevofi inse-
gtiamcnti*
? [Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1705].
1118.
S. C. S. Off., decr. 5 iun. 1889.
Quando agitur de impedimento Jisnaritatis cultus, et evidenter constat
unim partem esse baptizatam, ct alteram non fuisse baptizatam; quando
igitur de impedimento ligaminis, et certo constat primum coniugem esse
Irgitimum et adhuc vivere; quando denique agitur de consanguinitate aut
affinitate ex copula licita, aut etiam de cognatione spirituali, vel de impedi-
mento clandestini tatis in locis ubi decretum T rident. Tametsi 1 publicatum
est, vel uti tale diu observatur, dummodo ex certo et authentico documento,
vel, in huius defectu, ex certis argumentis evidenter constet de existentia
huiusmodt impedimentorum super quibus Ecclesiae auctoritate dispensatum
non fuerit; hisce in casibus, praetermissis solemnitatibus in Constitutione
Apostolica Dei miseratione 2 requisitis, matrimonium poterii ab Ordinariis
Jcdarari nuilum, cum interventu tamen defensoris vinculi matrimonialis,
(juin opus sit secunda sententia.
[Collectanea S. C. de 3’rop. Fide, vol. II. n. 1706. — Cf. etiam Acta
s. Sedis, vol, XXVI, p. 639].
1119.
S. C. S. Off. (ad Vic. Ap. Malacen.), 5 Iun. 1889,
Per i soldati della guarnigione inglese tl governo britann ico bn gih da
lunS° ternpo edificato ima cappella unica, ove altemativamente ad ore
Averse hanno luogo nelh Domenica le funzioni religiose per i soldati cat-
e protestanti. Es is tono .ille duc es tremi th della cappella due altari,
fetinato ciascuno eSClusivamente ad un culto; e durante il servizio religioso
0 Cattolico o protestante, rimane celato da una cortina 1 altare dell altro culto.
I; Jicario Ap. attesa la difficolti di ottcncre dal governo la erezione di
^^•iltra cappella, domanda se puo tollerarsi I uso attuale.
Attentis expositis, usum, de quo quaeritur, tolerari posse, dummodo
^ndalum absit, et nulla alia habeatur ecclesia in qua catholici milites reli-
officiis satisfacere valeant; et ad mentem. Mens est ut Vicarius Ap.
*°Uicite curet ut a gubernio britannico erectionem capellae obtineat, quae
5011 catholicorum usui sit destinata; et si quidem gubernium recuset, stu-
’ S«s XXI\ , (It rtf , rftatfim. » C.
’ Ct. N. 3lS.
44«
Curia Romai
cumque Eleemosynis.1110^1 ' 9“° CUlU3 fieri Potest. aedificari COn
fColleceanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. '
S, C. S. Officii
449
1120.
S* C' S* 0ff*» 28 aug. 1889,
Unctio renum (in Extrema Unctioni n.
casta particularibus, adhibitis
ltl
nequeat.
[Collectanea
S. C,
dc I,roP* Fide, vol. II n
^ * »■ i
iae w POtCst-
Ue aatis consuli ali,er
I71SJ.
11 21.
S* C' S* 23 apr .
Jt -gentium dubio
IS9O.
t,a sufficiuntur.
: g *».
N. i109
* «• N. .....
, qui nric* 1 « y parocnorum ycumu
post obitum parochorum, vel in eorum abscr-
~ « 'ocorum “ WSSSSS
r.ccles.ast.cam personam sibi benevisam *fr« Per se sive per
suiter ’ titut°s, quando non suppetit t g 0i ln Sravissimo mortis pe.
auptr impedimentis quantumvis ?,? empus recurrendi ad S Sed™
dinmentib eacepto *“ -S
« copuia licita proveniente Deerit °rdlne> c« affinitate lineae «nae
declaratum est Ordinarios ouibus m A'™ ht° fer' IV. <& , 1«^ £5
tantu! rUaj" 1888 da,a fuit, posse ill^"! 'f™1*35 Praccitais litteris die
r.n? ' Sed pro casibus in quibus ,1 subdclegsre habitualiter parochis
periculum si, i„ more Iam^ I"npUS ad ips°a Ordinario; teca,-
. -■ ^ irum S. Conereeatio „ , 'g,tur <lua«-itur:
Z‘nrZfmare in"nd'rit communem "f*- "***•«* JKaiftonoir puM-
a ntentiam, quae habe, p„"7£™ ,heo,°?°™. '< pracsertimS.Alphonsi
riam u fUper ilnPedimentis oec ri, P°8 C“ibus urgentis necessitatis
fuerit aJ»r ^dlter delegare etiam oen *S’ ,?am(^e facultatem veluti ordina-
admn^f^ ^PWCQpos a. ^0^ ablmlj*18 Ut. mens
_ pensare posse mpcilimentis occultis in praedictis
. - Utrum in cravi«;m„'
possunt**1 PlrWhi>ra« 'CSS PCriCU,° CMdiu“r's parochi, quando ob
POMuntnomine parochi ab j ‘ AA 8 amp,itud'"<™ adeam recrete non
etiam V,' m “ dKr«o JuTh*™" publida dispensare valeant,
tia o..ir-.ani rempotales. m.r -. aauar" 1889 nomine parochorum veniant
t Utrum voce parochorum quibus Ordinarii possunt subdelegare facul-
am dispensandi in casibus extremae necessitatis super impedimentis publi-
cis matrimonialibus in mortis periculo, ex Induito Supremae Congregationis
1 Martii 1889, 1 intelligi possint et debeant missionarii curam animarum ha-
bentes, quamvis parochi stricte dici non valeant.
R. Ad 1. Ex vi decreti, affirmative pro mortis articulo.
Ad 2. et 3. Detur responsum hac eadem feria datum R. P. I). Abbati
SSmae Trinitatis Caven., quod est sequens, scilicet: — « Propositis a R. P. D.
«Abbate supra laudato sequentibus dubiis: I. An sub nomine parochorum in
. subde legatione facultatis, de qua in precibus , intelligendi sint etiam vice- par o-
ckivel oeconomi- curati ad nutum amovibiles , in quibus paroeciis parochi stricte
mmpti ac veri nominis non sunt creati ? —Et quatenus negative: — II. Utrum
> altem in dioecesibus, in quibus , sicut et in Abbatia Nullius SSmae Trinita-
• tis Caven, ex prt vilegio vcf ex antiquissima ac immemorabili consuetudine , non-
nullae sunt paroeciae , quarum curati tamquam vicarii Abbatis sunt instituti
«i nomme oeconomi vel archipresbyteri curati, ad nutum amovibiles, prae-
dicta facultas ad hos quoque possit extendi,— Emi DD, Cardd.in rebus fidei
it morum Inquisitores Generales praedicta die ac feria rescribi manda-
.ntnt,- U Comprehendi omnes qui actu curam animarum exercent,
'«clusis vice-parochis et cappellanis. — Ad II. Provisum in praecedenti».
Ad 4. Affirmative pro iis missionariis qui parochialibus funguntur mune-
ribus.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 172S. — Cf. etiam Acta
5* Sedis. vol. XXVI, p. 385-387].
1122.
S. C. S. Off. (Chan-si), 7 maii 1S90.
1 noto come 1 cinesi in tutti i loro computi si servono delTanno lunare, il
SCTnPre m ritardo, piu o meno, dei solare. Secondo i sacri canoni leta
tlita pd matrimonio b di 14 anni pei maschi, e di 12 compiti per le fem-
. I,,;. f *r;i si domanda se nclla computazione dell 'etA canonica pei matrimo-
. Possa basta re la cincse, ossia lunare, ovvcro si ricliieda ii computo pre-
11 anno solare. Nel caso che la risposta fosse doversi stare al computo
eUnno solare, prego V. E. a supplicare Sua Santiti per una sanatoria
uttl ‘ matrimoni contratti fino ad ora contro questa regola, c della di-
■pensa di questa medesima regola nclTav venire, poiche e cosa ardua per
c quasi impossibile pei cinesi fare detta computazione.
Si risponda al proponente che quanto al passato taccia; per 1’avve-
P°* ntenga la m assim a che gli anni riehiesti dai sacri canoni per Ia
dita dcl matrimonio sono anni solari, non lunari, c da computarsi da
/)rnr’ a giorno ossia dal gtorno della n ascita al giorno in cui si celebra il
Cf. N.
II »3
19
450
Curta Romana
matrimonio, Che se cio non nn«i ■ ~ — - —
lunare aggiungendovi un raese. ' ** COmpud 1 '«4 «condo p,
[Collectanea S. C. de Prop. fide, v„l. II, n ^
1123.
S- C. S. Oft., instr. 20 iul. ,s90 .
Inquisitionis « Univcndi
certo ad nirpta sollicitatae, vel tantum evTidici?1' ?e pocnitentra vel ^
O dtgatton, de denuntiatione «minenda tuvta s"c™ - ?uac "»™
nt. Ne .autem crimen tam infanrfmn It, * ,S canones satis non fa*.
maneat, Sacra Congregatio ad tramite, n^noJ^T. ‘'""A “‘^versionibu,
ut Jocorum Ordinariis, ut inductas nn^nV ^ 0 lcarum Constitutionum iodi-
Ut %** probatfoneT^S^ ~°<> -amini su biidan .
Verum experientia mmn f rocc^uf l«us tabulis resultent.
legaliter assumi a iudicib Jdeltratis- .”lamina non '*» ** «»
graviores et in damnum ac scandalum fid f Saep,US CaUsas ■>*. alloquia
non at. scandalum fidelium vertentes, prosequi dum
mendis causae COntra^solKcitantra Jnf n^iatis defectibus in examinibus assu.
Congregatio opportunum, jmmo ' *ctac remaneant, Sacra Sup rema haec
instructionem iuxta decreta ac ordbi censet locorum Ordinariis
tere, qua examina poenitenthim ner „ > '0r!*S aias edltas exaratam transmit-
Praenotandum quod nimia rtrr5 ncra Ia nte et ^giditer prosequi valeant,
examen invitandis; etenim non ulnis^LCtl0ne utendum est in personis ad
anceUariae Jocum convenire r> °PPortunum erit eas ad publicum
puellae, vel uxoratae, aut si examini «ubiiciendae sint vel
^0 in sacrariis, vel alibi iuvta n i a 1Ctae* tnilc enim consultum erit eas
nem caute convocare ad carum ™ entem Ordinarii seu iudicis aestimatio*
vc m monasteriis, aut nosocomi’ amen fssu,nendum. Quod si examinandae
te'u magna cum diliccntii ,«t r 11S* SCU ln Puellarum domibus existant,
vocandae erunt. * Ct dlVCrs,s dleb^s iuxta circumstantias peculiares
Insuper animadvertant inrT . '
cunitn et cancellarii seu nnt^J^ U examina assumenda deputati quod
•■entia examinanda exciusiv, . . . Ul semPcr ecclesiastici esse debent'
omnia sub inviolabili secrete <>m£arcat absque socia, absque teste: -
upremam Congregationem ,.v . ‘s ®rduiar“ debent transmittere ad ha
u™' ' ^ ‘,r aothenticum et cum suo originali c<
H,SCC genc™^ Praemonitis Subn . I ]|H
tecti tur norma examinis conficient
etent
5. C S. Offirii
45*
Norma examinis per generalia assumendi.
Vigore epistolae Sacrae Supremae Congregationis datae sub die... (vel
rigore decreti Illustrissimi ac Reverendissimi Domini Archicpiscopt Ordi-
narii) vocata personaliter comparuit coram Illustrissimo ac Reverendissimo
Domino N. N. sistente in Cancellaris (vel in sacrario, aut in collocuto rio
Dooiiiium seu piae domus) in mcique etc.
N. N. nubilis (vel uxorata) degens in Hac civitate N. N. in paroecia
N. X„ filia (vel uxor) N. N., aetatis suae... conditionis civilis (aut agrico-
be, 2u: famulatui addictae) cui delato iuramento veritatis dicendae, quod
praestitit tactis SS. I3ei Evangeliis, fuit Interrog. An sciat vel imaginetur
causam suae vocationis et praesentis examinis? — Resp .... Inter A quot
annis usa sit accedere ad sacramentum Poenitentiae? - Resp... Inter. An
semper apud unum cumdemquc coi fessarium sacramentum Poenitentiae
receperit, vel apud plures sacerdotes: insuper an in una eademque, vel in
pluribus ecclesiis? — Resp.... Inter. An a singulis quibus confessa est sacer-
Mbus exceperit sanctas admonitiones, et opportuna praecepta, quae ipsam
cuminatam aedificarent, ct a malo arcerent, et quatenus etc. Resp. Notan-
ium: si responsio fuerit affirmativa, id est si dicat, se bene semper fuisse
uirectam, tunc interrogatur sequenti modo: Inter. An sciat vel meminerit
aliquando dixisse vel audivisse, quod quidam confessarius non ita sancte
ct honeste sese gesserit erga poenitentes, quin murmurationes, seu verba
contemptibilia contra ipsum confessarium prolat3 fuerint: ex. gr. quod
ipsa examinata, ab imo vel a pluribus poeni tentibus, atque ab uno abhinc
nono, vel a quatuor, aut tribus mensibus similia audierit? — Notandum : Si
post hanc interrogationem et animadversionem examinata negare pergat,
cbudatur actus consueta forma, quae ad calcem huius instructionis prostat.
~At si quidquam circa aliquem confessarium, iuxta ea de quibus interro-
ptur, aperuerit, ulterius interrogabitur prout sequitur: Inter. Ut exponat
nomen, cognomen, officium, aetatem contessarii, et locum seu sedem Con-
fesionis; an sit presbyter saecularis \el Regularis, et quatenus etc. Resp. ...
Inter. Ut exponat seriatim, sincere ct clare ea omnia, quae in sacramentali
fonfessione vel antea vel postea vel occasione confessionis audient a confies»
praedicto minus honesta: vel an ab eodem aliquid cum ipsa inhone-
ste actum fuerit nutibus, tactibus scu opere, et quatenus etc. — Notandum:
loco iudex soler te curabit ut referantur iisdem verbis, quibus confessa-
dus usus fuerit, sermones turpes, seductiones, invitamenta conxenicndi in
■*JiqueiTt locum ad malum finem, aliaquc omnia, quae crimen sollicitationis
instituunt, adhibita vernacula lingua in qua responsiones sedulo ct iuxta
"-titatem exarabuntur; animum addat examinatae, si animadvertat, eam
nitnio timore aut verecundia a ventate patefacienda praepediri, eidem sua-
lj ens omnia inviolabili secreto premenda esse. Denique exquiret tempus a
JUo sollicitationes inceperint, quamdiu perduraverint, quoties repetitae, qui»
^ verbis et actibus malum finem redolentibus expressae fuerint Cavebit
J,%enter ab exquirendo consensu ipsius examinatae in sollicitationem, et a
Cumque interrogatione, quae desiderium prodat cognoscendi eiusdem
Curta Romana
452
peccata. Inter. An sciat vel dici audierit nraerf.V*
poemtentes sollicitasse ad turpia ; et quatenus «,
iubebit nomen, cognomen, et saltem indicia clariorJ n°m,net (atque fe
so licitatae detegi possint). — Notandum: Si forte indunt ^
sollicitatae, erit ipsius iudicis eas prudenter
nare ,ux.a fornutm superius expositam. - J T/ «""fatim
confessam tam apud se quam apud alios' hna ?'*!«
deposuertt ex tustitiae et veritatis amore, vel pmfus' ^ /"“r **■ ***
m,ssa fi.it iutata de silentio servandorum tank« *§acceP«>*
eique perlecto suo examine in confirmet bS- Dei Evanidi;.
psit, (si fuerit illitcrata, dicatur) et cum°scrih praem,ssonini se subseri’
Gru-cis. ; CUm scr,ber« nesciret fecit
(subscriptio personae examinatae)
Acta sunt haec per me N \r n ■
assumptum. ' lanum vel «otarium ad hunc actum
[Collectanea S. C de Pm,„ L- ,
S. Sedis, vol. XXV, p. 451-454]. * C’ V° ' n- r732- — Cf. etiam Acu
T 1 24.
S' c. s. Off. (Quebec), 23 iul. 1890.
Sc j ^
le ovaie e l’u tero, poss^ va^m^i 'g‘ ? S,£m° state asPorrate ainbedue
R- Matrimonium non esse ;mn j* ?trarre matr,monio-
[Collectanea S. C. de ^p Fide ^ n
S. Sedis, vol. XXVir, p. I2g]’ d ’ Vo1* n> n- 1733- — Cf. etiam Acia
1125.
S. C. S. Off. (Massiliae), 30 iul. ,8s)0.
IU pjy ^
fUr’ v'inum album* quod> im m rnax/.me s‘ eae ad meridiem sitae reperian-
ac *mpotens ut diu conserva em° ‘ lssae sacrificio inservit, tam debile est
(alcool) quantitas admisi » *"* n°!1 %idcat' n‘s* e'dem quaedam spiritus vini
1* An huiusmo,! Ur- Qltaeritur:
, *• E., s, affiS ““ 'iCita “*•
vin° adiungi permittatur m ^Uantltas huius modi materiae extraneae
■ ^asu affirmativo ■ - I I I
'ui-v Iructu extractus et ! , r<_clUIri 1 urne spiritus vini ex vino puro seu «
. R- Dummodo spiritu, r 7 T1 coloris?
titas ulcoolica addita una rnm*0 ^ fx*tactus fuerit ex genimine vitis ctqaai'
continei, nnn excedat nron >-.■ 03 vinnm, de quo agitur, naturaiitcr
. „ Proportionem duodecim pro centum et admixtio 61
"W"» P.raliar.in . , 7BH
rcapicit, dc quo agebatur.
453
S. C. S . Officii
quando vinum est valde recens, nihil obstare quominus idem vinum in
Missae sacrificio adhibeatur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1735. — Cf. etiam Acta
S Sedis, vol. XXIII, p. 699, 700].
f 1126.
S. C* S. Osf. (Chan-tong Merid.), 30 iul. 1890.
! Ritus celebrandi matrimonium haec habet: <; Mutuo contrahentium con~
s^nsu intellecto, sacerdos i u beat eos invicem iunge re dexteras «. Cum ma-
nuum iunetto nullatenus essentiam attingat matrimonii, cumque insuper
spcciatim nco-christiani vix ullo modo adduci possint, ut invicem iungant
manus coram tot adstantibus, quippe quod moribus sinicis valde repugnat,
licebitne matrimonio benedicere, omissa hac de manuum iunctionc rubrica?
R. Tolerari posse; et ad mentem, ut paulatim inducantur neophyti ad
abiervantiam Ritualis Romani.
[Collectanea S, C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1736].
1127.
S. C, S. Off., instr. (Myssur.), 6 aug. 1890.
Episcopo qui doceri petebat modum procedendi in iis causis matrimo-
nialibus in quibus agitur de impedimento impotentiae, Emi PP. S. C. S.
Romanae et I Jniversafis Inquisitionis Instructionem iam typis editam, 1 quae
Hic adncctnur transmittendam mandarunt cum animadversionibus quae
Ruuntur:
1 Quamvis concedatur dispensatio a rigorosa observantia formae per
Benedicti nam Constitutionem Dei miseratione 2 praescriptae, id tamen intel-
!ifcndum erit durantibus circumstantiis expositis, et in casibus in quibus
observantia foret impossibilis aut valde difficilis*
2* Atque hisce etiam in casibus ab ea, quo minus fieri poterit, erit
recedendum, ct curandum ut saltem in substantialibus observetur.
3- Idcirco si processus conficiendus erit in civitate ubi Episcopus rcsi**
deti vel in locis ab ea haud ita longe dissitis, eius observantia accuratior
debebit quam in iis in quibus ob distantiam, ob peculiaria adiuncta,
ei ob defectum idonearum personarum id praestari nequeat.
4* Ad ea loca ubi unus tantum missionarius repetitur, mittendus erit
dter sacerdos qui ilh adsistat tamquam vinculi matrimonialis defensor, ac
simul examina assumant, physicam partium inspectionem decernant eo
meliori modo quo fieri potent pro focis ct personarum adi unctis.
5* Confectis actis, antequam Ordinarius ad sententiam procedat, inic-
processum examinandum mandabit uni vel pluribus sacerdotibus, quos
Cf N, ^ 6.
Cf N. 318,
454
Curta Romana
peritiores existimaverit, eorumque votum evmXT ' "
ct ipsis moralisVtodT^fomanq««
«deatar, Ord, nanus, audito vinculi defensore Sk.“"* hauriri
etiam'nd' rtf cumscmcn',a « se lata transmittet ad M , “ p.nn,a '"susta
etiam, si libucnt .mmediate ad S. Sedem ' ATettoPoBtanum, aitj^
r ’ Hi
6. Si vero sacerdotibus memorari* ■
Pleamur, et deinde iudicab~supif *» ^
/. Quando vero ex sene actorum imnotenti-r ^ i ,
poterit constabit tamen morali certitudine matrimon lenter probari n^.
1 fuissc> ct c‘™sas adesse quae pontificiam diJ ™ min,me COn^ir..
monto ram et non consummato
S. Sedem, una cum precibus quibus hmusmodf^ U t,Tinsn^ttaimir ad
causis vero quae peculiares difficultates exhibeat tnteJ!f ° P°StU,atur' ^
rb‘ ?tcdem recurrere, expositis omnibus r*; •’ gnun em Ordinario
[Collectanea S. C. de Prop. Fidc^voT U,
1128.
S. C. s. Off, instr. (ad Ep. Oriont.), 22 aug.
litas vitetur, Suprema EftonfrrTpp Ct UQUli' 'n iis contrahendis nui-
tjo, auctorante SSmo D. N Leone ^ •"■ Generalium Inquisitorum Congnga-
dam, et cum Episcopis oricntalibmV U’ Sequcntcm Instructionem exaran-
difficultates, quibus undique oremur ,,inniUlucanJam mandavit, quae inter
ad probandam status libertatem r * ,na?no ‘^1S usu> et a di umento fore:
*. Status libenas triplici 'vi» i P*™' 9U1 ^trimorifo iungi desideram,
cationibus in ecclesia faciendis- , C f8* Ct lur?<tlce probari potest: i. publi-
2. Publicationes faciendae sum .°CU.mcntllsi 3- examine testium.
Expedit etiam, ut fiant in loro n * ■ ^ °.Co c*OJTi*ciIii, vel quasi domicilii,
nnt post adeptam aetatem -id -SI COntra^entes ibidem inorati fut-
insuper in locis ubi saltem i nmonniin contrahendum idoneam; atque
* Paribus annis domicilh. J 1. ™ mcnscs commorati fuerint, nisi iara
dum est. "mm facri™ i" loco, ubi matrimonium connata-
3* Testium examini * 4 * *
si in aliis locis dioece*!! CIV*tatc episcopali fiat, praesit Vicarius Gene-
rJcs scripto diligenter maxid u ^aroc^U3*fl Interrogationes vero et responsio-
c veritate dicenda e° f> Praern^sso singulorum testium juramento
admitti, et recipiuntur 'n ^ac mater*a etiam focminae possunt
res ctc>' <juam externi nui . 1S cons‘inl?umci, nempe parentes, fratres, soro-
quam exteri. ’ 4 ia Praesumuntur melius informati; et cives nug»
S* Fides, aliaque doc
l.ur’ muuita sint sigillo ?Vae a partibus, vel de partibus producun-
< ujecesis, unde manarunt q^^°C 1 tantl|m, sed potissimum Ordinarii iWu5
eU tcstlruonia bene et conrIi!^^Cr au,tcm attente procidendum erit, ut W®»
^nter identificent personas de quibus agita1"-
I
S. C. S . Officii
455
6 Si post probatam status libertatem, duo aut tres menses transierint
matrimonium fuerit celebratum, regulariter novus processus pro hoc
!!! joris spatio fieri deberet; ast pro casuum varietate res relinquitur pru-
Sb arbitrio Ordinariorum.
- Si quis ex contrahentibus fuerit in articulo mortis, intra quem pro-
e i-jiitcr tempus non suppetat instituendi diligentias necessarias, processus
criptus poterit omitti, ita tamen ut si infirmus convaluerit, debeant
I fieri diligentiae, seu processus antequam simul conveniant,
S. Si contrahentes sint vagi, non concedatur licentia contrahendi, rusi
doceant per documenta Ordinariorum suorum st esse liberos; quod si fides
singulorum Ordinariorum, in quorum dioecesibus per aliquod temporis spa-
tium, annum non excedens, commorati sunt, haberi non possit, Ordinarius
loci, in quo matrimonium est contrahendum, eos ad juramentum supple-
torum admittere poterit, pro illis tantum locis, ex quibus fides authentica
haberi non. poterit. Insistendum tamen erit semper ut contrahentes indu-
cant testes fide dignos in rcspectivis locis examinandos. Si tamen id difficul-
ter admodum fieri possit, admitti potenint in Curia loci ubi contrahitur
matrimonium, testes fide digni, qui status libertatem tempore vagationis
concludenter probent; et si Ordinario opportunum videatur, admitti etiam
poterit sponsus ad iuramentum suppletorium, constito tamen sibi ipsum
esse fide dignum.
9. Quod si dubium circa status libertatem contrahentium oriatur \ tl ex
matrimonio, catholico modo a catholicis celebrato; vel ex connubio ab hae-
reticis aut schismaticis iuxta diversarum sectarum statuta contracto, et postea
per sententiam talium tribunalium dissoluto; aut ex contracto inter infi-
deles, qui postea rescissus, aut nullus declaratus luerit, standum Instru-
ctioni huius Suprentac Congregationis Sanctae Romanae ct Universalis
Inquisitionis datae die 20 Iunii 1883, art. 4. De impeditu, ligaminis* 1
10. Testis examinandus moneatur dc gravitate iuramenti in hoc negotio
ferendi, ac deinde interrogetur de nomine, cognomine, patre, patria, aetate,
conditione, et habitatione; tum an sit civis vel exterus; et quatenus exterus,
a quo tempore sit in loco, in quo deponit. An ad examen accesserit sponte
«I requisitus. Si dicat se accessisse sponte a nemine requisitum, dimittatur,
quia praesumitur mendax; si requisitum, interrogetur a quo, v ^ a qui usT
quando, quomodo, conun quibus, et quoties luerit requisitus, ct an
^at adesse aliquod impedimentum inter contrahere volentes. An stbi pro
llQc testimonio ferendo fuerit aliquid datum, promissum, remissum, vel
oblatum a contrahere volentibus, vel ah alio ipsorum nonune. An cognoscat
contrahere volentes, ipsorum indolem, mores, conditionem, et a quo tem-
Ordinarii ipsonim doceatur dc eorum libero statu, pro eo tempore quo in
tnjs dioecesi morati sunt.
1076.
45 6
Curia Romana
ii. Ad probandum vero eorumdem statum i;u
quo, scilicet usque ad temnus n..« i J,benim pro t,.m
testes idonei, qui si concludenter probent m’ COIUrai,er<h admitti^
!“'■ non erit deferre a, , estation^' Jdcnd° P'°Pri*£?
rogentur sub qua parochia hac enus W*
alterutrum vel utrumque quandoque veI ititem,
fessum in aliqua Religione approbata veJ '°ni0 .copu,atlJfu fuisse ailt
^e^rict™^^ ba ‘US’ Ve' a,io impedSo“ S™ “
-nriae^if alfe^^7^“SS^
SarfSSSHSSii®
fi -Pondeant motu uT"™ T" “ Vel
eos sepehr, m aliqua eerta eccles.a ! „ *h»“ hosP't*li, vel se vidi*
trahendi, nisi prius rccento ■ c°ometeno, non detur licenti,™
q-o praedicti decesserXv^a ° ‘"'"'“'i™ a rectore hospitalis H
humata fuerunt eorum cad^t &ZT 1°°-™“ aUt
possunt, non excluduntur aliae nml t " JlUllls™odi testimonia haberi non
^tu, dummodo sint ^ ^ iurc P^m
neu ,™tteni ^tenitrius coniueis id V Cie.ntes* ^terrogeiitur insuper, an
_ gatiye, an fieri potuerit, ut alTouis ov SJ** VOta transieril»; et quatenus
ab ‘ps.s testibus ignorentur et q ^«transierit ad secunda voti quae"
no. donec producantur t«« ^edeatur a ili-
r;. Te™ “ogotive, interrogentur de r,q >s nt'Banva coarctetur concludcnitr.
'(!'■ ‘ir *® S!r voneedenrla li< , n,, " <l"a perpensa, iudexpate*
■ t: "eCt““ S. C. de P™S "*“*
i,^ouectanea S r* j ut> nccnc*
S. Sedis, vol, xxnr.p. 'g^2]FMe' vo1- >'• .74o.
Cf, etiam Acu
ha J^aereticos ^fidf^^M imorum resolvit:
hneam' PC?*StUnt Ve* mortui s^m C°?'ersas' ac hlios haereticorum qui in
ct- -Pitcrnani- per maternam v *U pr‘mum ct secundum gradum per
indif mGcrmania,ct in aliis Ine' °?3 11 pnmUm dumtaxat, esse irregulares,
mdgere ut ad Ton.ur,„ ie ***** petitur; idcoque dispensatione
[Collectanea S. C. de i> ^nes P^moveantur.
1 ' xxni, 7ooy L> vo1* 11 f n. 174^ — CL etiamActt
1129.
C. s. Off., 4 dee.
s. c. s. officii
457
1130,
S, C. Sp Off. (ad Vic. Ap» Iaponiae MeridQ, 4 febrp 1891»
Ex litteris Ampl. Tuae die 1 Nov. 1888 datis cognitum est incolas insu-
jt Kitzuki, ex progenie veterum cliristianorum retinere quidem latinarum
precum ustim, earum tamen vim ignorare; recipere baptismum, sed de illius
valore dubitari; ethnicorum more vivere, eorumque matrimonia tum ex
divortii consuetudine, tum ex alus impedimentis, quibus passim obstnngun-
mr, invalida ut plurimum liabenda esse: atque hanc abnonnen eorum con-
ditioni, tu gravissimas parere difficultates cum in verae Ecclesiae gremium
rapiendi sunt. Petis proinde ut ea super re certa tibi tuisque missionariis
agendi norma praefiniatur. Cui petitioni libenter obsecundantes ... Emi PP
a quae sequuntur tibi respondenda mandarunt.
Imprimis haud placet silentium illud quoti a le tamquam generalis
.;gul.i praescriptum est circa praeteritas nuptias et praesentes uniones eorum
jui ad veram fidein redire cupiunt. Singud enim casus explorandi prudenter,
diligenter examinandi sunt, ut eis, prout cuiusque necessitas postulat,
n r Jatur. Nam bonr. fides, et ignorantia invincibilis (si tamen adsit) excu-
'art ■’ Peccatis poterit eos qui in illicita et invalida unione vivunt; efficere
uracn ut ea unio verum matrimonium sit, non poterit Neque facile ipsa
matrimonia invalida ea etiam de causa iudicanda sutu, quia cum opinione
ssolubilitatis scu cum intentione divortii inita fuerint. Nam tum solum-
mt 0 bll‘llsniodi erronea opinio ct intentio matrimonium invalidat cum in
"Lt,lm Educta tuent; quod pactum ex verbis, quibus consensus expressus
*“rit, patefiet.
I-1 'ia aperiatur instaurando, iuxta christianas leges conscientiarum
Iai’ 1,1 Hiaula Kitzuki, primo ac praecipue investiganda erit validitas
- ..'..biti singulis coll iti, habitis prae oculis responsionibus quas Suprema
teee Congregatio S. Officii ad dubia dedit Vic. Ap. Iaponiae feria IV, die
11 Martii 1868. 1 Ex hac investigatione nonnulli invalide, plures dubie, ali-
qut \alide baptizati reperiri poterunt 1 1 ui invalide baptismum receperunt,
Jfnqu;un ethnici habendi sum, ae- proinde si isti matrimonia inter se contra*
'cnmt' n*s> obstet aliquod impedimentum iurc naturae dirimens, vera ha-
1 Ma erunt. Qui valide aut dubie baptizati fuerint, ii subsunt impedimentis
u!,ai mr<‘ ecclesiastico dirimentibus, excepta clandestinitate quae isthic non
- ! Qui idcirco si inter se matrimonium inierint, et nullo alio impedi-
^nto dirimente ligari fuerint, eorum matrimonium validum censendum
. 1 ~ At fieri potest ut una pars valide aut dubii, altera vero invalide
‘Piata fuerit. Hoc in casu eorum matrimonium nullum erit ob eultus
'"'Pritatcm. Quando autem matrimonia invalida non deprehendantur ob
'Pniatem cultus, locus erit investigationi aliorum impedimentorum, tjui-
, 113 contrahentes fortasse detinebantur, ct praesertim affinitatis quae facil-
ne >n memorata insula contrahi refers. Nec deterreri se ab huiusmodi
Cf. N,
I DOJ
r
Curta Romana
investigatione missionani facile sinant: nam studiose T
ent, sed SunuI caute prudenterque et onnnrt, ?u,dem ^ pen» ,
est, eam secretissimam, ipsis autem nulli detrimento01-1**8 lis quoru® itu»
foturam; tum quia propriae eorum conscicntiaTco™ T “B"0 »nu^
fterit, periveram %££***
Ex his colliges quid in singulis cisih.™
qui actu in putati matrimonii possessione reperiuntul *'*’ ^ C°nstitCrit eos
nuptus esse ligatos, non poterunt ad baptismum , l’ 'US-,S praeCcde”tifeti;
£ TfT** primas COrum nuPtias per diVortiu!Ttt,tn,Si SeParen<W,
? S,nt' «u° - easu» si impedant umtt ‘7^°
dispensare solet, praevia dispensatione cuius im Z'- quibus &S
vigore necessariae Tibi et opportunae ffiSTTS* harum %*£
consensu . m eadem unione relinquantur. ‘ ‘ conceduntur, et renovato
rnm U° *-SI’ inst*tuta diligenti investigatione dubium it
nim nuptiarum perseveret, nec dilui possit ? *d T de VaIort' Pn°'
impedimenta super quibus Ecclesia non Ltl *’ Ummodo aIja *&a°btmt
putati conmges baptizandi, in bona fide et * 5 ^ ?°n S<det disPensart
sione relinquendi sunt. In casibus autem d V V^1 * matrimonii P°sse ■
nuptiae impotentiae aut vis et metus ^ P*prilMc
S' 'Sedcm> transmissis actis et accurate ■ Cnt’ res rcfe«nda est d
Sl denique ambo coniuges invalide h Xp°Slt!S ,?mnibus casus adiunctij.
tum converti velit, tunc facile fieri nl baptl7f\ d‘gn°scantur, et alter tan-
usum privilegii a D. Paulo in favoremTi^ ^ Per
pnon coniuge infideli \ olla , fidci PromuI^t», interpellato sdlicet
sae adsint, dispensabitur lusL^^ l11^’ S' iustae «tionabilesque cau-
LX Processu saltem summario et em. musmodi causae tunc aderunt cum
infidelem interpellari nTnosse ^ .m°raliter constet coniuge m
viter periculosam futuram «s/* vw interPL'llationcm vel inutilem vel gra*
1 esse' Matrimonium vero eius cum quo dispen-
iuste impeditam dcclarnrp3 )|nnotUer^t c°niugem infidelem suam voluntatem
matrimonii conversum fims*100 ct ad fidem etiam tempore initi
esse debebit. " e> nilllJ°irunus mwnquam rescindi, sed validum
[Collectanea S. C Hp p
S. Sedis, vol. XXVI,' p. 62-64], Flde’ V0,‘ n’ "• ‘7*6- - Cl- etiam Acu
1131.
S* S* Off-, 6 mart. 1891.
Eu riso luto chc si c *
*** a^tr‘ simili casi il derr Ucasse a co testa S, C. (di Propaganda) per nornu
avendo ITnisr emanato in fer. IV, 4 Decembre 1890, ‘cheil
regioni gli cretici c 1 ]0r<, COpato germanico domandato se anche in quclle
» Cf v CCn end 1 Wsscro soggetti, come altrove, all^rrc*
' M29,
S, C. S. Officii
(riibrita, fu risposto. Jlffhmaitzt , et haereticos ad fidem catholicam conversos ,
j: filios haereticorum qui in haeresi persistunt vel mortui sunt , ad primum et
secundum gradum per lineam paternam , per maternam vero ad primum dum -
laxat, esse irregulares , etiam in Germania et in aliis loas de quibus petitur:
Ueoque dispensatione indigere , ut ad Tonsuram et Ordines promoveantur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol, II, n. 1748. —Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXVII, p. 194].
1132.
S. C. S. Off, (Leopolien.), 18 mart. 1891.
Relate ad facultates Episcopis a Sanctitate sua concessas (quae etiam
parochis subdelegari possunt) dispensandi in articulo mortis in impedimen-
tis matrimonium dirimentibus, rogo (ego Archiepiseopus) quoad impedi-
menta mixtae religionis et disparitatis cultus benignissimam declarationem,
an in istis etiam in articulo mortis non aliter dispensari possit nisi 1. ambo
contrahentes promittant educationem omnis prolis in religione catholica; et
quidem 2. non solum prolis torte adhuc suscipiendae, sed etiam antea (in
concubinatu vel civili matrimonio) iam susceptae, in quantum scilicet hoc
i parentibus adhuc dependet; atque nisi etiam 3. pars catholica (licet pri-
vatum tantum) promittat quod, in quantum poterit, conversionem partis non
catholicae procurare sataget.
R. Cautiones etiam in articulo mortis esse exigendas; disparitatem cul-
tus utpote impedimentum dirimens in Encj dica Sancti Officii ’o Februa-
nt 1888 1 comprehendi: mixtam vero religionem, uti impedimentum impe-
diens, non comprehendi.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1750. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XX rX, p. 638].
1133.
S. C. S. Off., IS apr. 1891.
Vinum dulce quod pro Missae sacrificio adhiberi solet in Hispania spi-
ritum ultra proportionem duodecim pro certum naturaliter continet. — Quae-
ntur;
*• Utrum decem partium spiritus pro centum commixtio, ut ex expe-
rientia constat, omnino ad vini dulcis conservationem necessaria, continuari
possit.
2. Utrum vinum ita confectum adhiberi possit in Missae sacrificio.
R- Negative in ordine ad Missae sacrificium.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1752. — Cf. etiam Acta
S- Sedis, vol. XXIX, p. 572 ]•
1 Cf. n.
1100.
V J
'i
460
Curia Romana
1134.
s. c. S. Off. (Pekm.), 29 apr. 1891,
dispensatur mu,ier«« infideles dUcui.
m rr*^- et c°mun«iMm cmtonsT™0 prop,<!r p"1™1».
1“". ”?*> «pera, ur quod fonior«fLL, ■mm cn",ractis, 7££T
Z*ZT« ««-» ■"*«« «Lfa£
ut Pneilae baptizatae narent^ ;mn- , Varu casus- 1. Non esi ,J
^nuente, cum viro infideli, et afmrSf^ inscia aut etiam
'•'nnes cantiones requisitae, viva Voce vel ri:SCIndi non Possit: tunc etiamsi
m' seceptatae fuerint n parte infide!' • ^ contra«"m iuramento finrn
P'er periculum inunin^p^^ *«» dispema.io™
ee«a, periculum, e, si dederit « si ia «*»» «
csfd' '■ “ transire ad 'egitimas nuptias In S^para t,onjs. separari pessi, ik
dapeiwre, nec separationem efficere foridv “SU <)uando nec PMsibilt
• ,t,s anxia, sacramenta Poenitentia * ^ d non semel ut sponsa su*
*C^r ’’ ne Percutiatur, expostulet Licetn 'h™' EucIiaristiae cu™ lactymis
f sacrf menta conferre ne tznd ,U ;IU1C muheri ad extremum addu-
aCtUS ^onis deserat, quidquid s H dc8pT1tioncm veniat, et omnes
2- Quando parentes catechunW dc scandalo fidelium?
T*° filiae sponsali^fecerum' “* ante convexionem a paga-
,MC urn rescindere, quid agendum CUm Vm> nec est possibile cod-
qUl em ‘Us habet ad baptismum ^UcEa ^uae baptismum postulat?
versioms, iuxta S. Ligonum non ’ !** Propter Poculum fundatum per-
* * ' 'Jm ‘uraaiento affirmant ouoH ^r ^ ,aptl2are; a* infidelis sponsi paren-
aih f>e^Scre: an baptizant «Unquent pucllam sacros religionis suae
Ut' P *o matrimonio, possin Hc .ma.tnmonium? Denega mus baptismum,
11 m !PP 'rct periculum perve-at 1,KlCare an sit contumelia Creatoris, si
1 ' *''ni ut si post temous in.) fponsam baptizamus solum postmalri-
uc serere infidelem, ct aN.,a comatum exurgit animae periculum, pos-
P ov, ere. An iste modus affenH ^1”135 nuPtias aPpctcre, et suae saluti
ti 3- Iuxta mores pagarmmm SCCUrior in P™5?
< 4 su,.- parentibus et consanor*"' -l fEquoVes ut Avenis neophytus coga-
m, ^ c*lri chanae infensia*iJ? ,lnciS Infidelibus accipere uxorem paganam
nui UU SI mar‘tus actus reliom ' qUa5 non n,lt converti, et minatur sibi
tim' 1 " ' P‘Jtt;st deserere istirr?13 Pro^tetur> Iu venis iste, sic vult consuc-
ConfH CmX° PostuIat sacr im .n, U'V°rcm! aliunde nec potest dispensari, rt
c,; ?:0ncm’.et ^tem iiCCtr extra mortis periculum dare illi
^speratiom-m, ct a reli ' 80,10 ^cfianstiam, nc in extremam dedu*
««gione discedat?
S. C. S . Officii
461
R. Ad 1. et 3. Si iuvenes et puellae dc quibus agitur reperiantur ir
oJi statu non vuluntarie sed violenter, dummodo utrumque periculum per-
rtfsionts et fornicationis de proximo fiat rernotum, et tacta experientia de
(orljm conatibus et dissensibus continuis, subsidii gratia prudenter illis con-
ffrri posse Sacramenta, spectata eorum dispositione.
Ad 2. Modum, de quo in dubio, non improbari, nisi baptismi necessitas
urgeat, aut nisi baptismus sit diutius differendus, et nisi etiam cautiones
Aitae fuerint non solum a parentibus, sed etiam a futuro conmge; quo in
casu, praevia dispensatione, matrimonium permitti poterii.
[Collectanea S. C, dc Prop. Fide, vol. II, n. 1755].
1135.
S. C. S. Off., 8 maii 1891.
I
Humiliter expetitur interpretatio authentica Instructionis Sacrae Con-
gregationis de Propaganda Fide anno 1883, De Judiciis ecclesiasticis , Art. IV.
Ik impedimento ligaminis , § 43, quoad verba: ■ Quod si de matrimonio coti
trahendo agatur, hoc permitti nunquam poterit, donec de morte prioris
conjugis certo constiterit ». 1
Status quaestionis. - Coram tribunali ecclesiastico Curiae N. duae cau-
Jif agebantur ad hunc effectum, ut vir, qui ante 30-38 annos evanuit, ncc
k eo habetur notitia ulla, pro mortuo declaretur, et ut parti derelictae fas
sit secundas nuptias inire. Iudcx primae instantiae, processu in forma con-
fecto, ncc unum quidem testem certum de morte coniugis adduxit; nihilo-
minus obitum ex conicc turis, indiciis, edictalibus, diuturna absentia tot
annorum, certo probatum iuridice praesumpsit, ct parti accusanti liberta-
tun dedit ad matrimonium secundum, coram Ecclesia contrahendum, quod
ism civiliter initum erat et proles suscepta.
Index in appellatorio simpliciter sententiam reiecit, deducens hic esse
fcsurn de matrimonio contrahendo , idcoque nunquam permittitur convolabo
id secundas nuptias, nisi certo, i. e. per documenta, testes, de morte prio-
ns coniugis constiterit, praesumptiones vero, indicta, et .diae circumstantiae,
tIUac respiciunt mortem prioris coniugis, perpendendae sunt tantum in c.isu
jwtrunonii contracti , quando de valore secundarum nuptiarum agitur (Cfr.
instructio de Judiciis ecclesiasticis circa causas matrimonialis cdit.t a S. Con-
Ettgationc de Propaganda Fide, an. 18S3, § 43, ad finem).
I roinde oritur fundamentale dubium, quomodo componi possit sensus
Jjtteralis verborum Instructionis de Prop. Fide cum novissima Instructione
'S- P- U. Inquisitionis, De status libertate ante nuptias probanda de die
** Augusti 1890, -ubi dicitur: In matrimonio contrahendo, «si testes respon-
nupturientes habuisse uxorem vel maritum, sed esse mortuos,., non
dtiur licentia, nisi prius recepto testimonio authentico a rectore hospitalis,
Cf. Collectanea S. C. ile Prop. Fide, vol. II, n. 1587*
1 -N. ilz8.
4 6a
Cuna liot/iana
jn quo praedicti decesserunt vcJ -i rt-t-tn- 7 ~ ' — ,
humata fuerunt eorum cadavera Si tamenY^ ™'^ aut COCf"<-‘tcrii i
possunt, non excluduntur aliae omhiT musm°di testimonia Ji’ H
;^f'-drmodo sim « sssarA r
'Tz&szrstt ur ia -- scrva,,s ^
scopo N. do dio VI Februarii mn °,.vgr?8' ,n**&Ufc dat, a i-
•* «Ss |£»=
haberi Io"! Tut r P™diCta' qumd°<l>* ««Ita* „
potissimum cx ipsis **2fc £
aJc C0PuIati, mutuoque affectu se nr a-> Inquirendum an rnutuavc.hr
religiose vixerint, filios, bona stabilia hthr"" luer!"'' bonis moribus imbui
optimae valetudinis, an bella, seditiones "' 'T' disceas>'. «n infirawrt
Praefectus Cardinalis S. C Inamcb’ ’ c *;nt,ae «titerint *.
V * VI Feb™n tS63, scribit:1 °mS “ httttk ad ****,.
• Argumenta etiam desumi ™
S deu?de suPer illis, instituto examTe ^ f TribunaIi «vili confectu
ecclesiastica potestate, ferri defot senmnP Contrarium «periatur, ab
d ?>mi PCrs°nae de cuius existemii inn ? • **“* dcc,aratur satis constare
Hic innuitur ouaci • we,n,t,a inquiritur ».
venda maiora incommodanda nhnf *ententiam fe«ndi ad pracca-
si index coniugi posZn^T ^ tUnc q^nmoniis i a£
■3®» a ««^ne reiecerit; T •' d.eclaran^ obitum prioris
l tdn,V 3 ‘Ura et mor;dia protuenda ecccs[ast«uni accusaretur quasi ob«
em CrB C0ndft*oneni bonorum cathol.V,?'1881 S<?llic,tans «vilia contubernii,
j * spreta ecclesiastica potestate r 114111 Peiorc« quam maiorum. Malus
1 Inatrimonium morte prioris coni pcr /ns et nefas promptus ent
umtraiemJum. Bonus postuht remd-5 nte ab Ecclesia nondun^eclarata,
b Ecclesia, ut quietUs^^^“dllUn ,IU™. sententiam declaratori,*
ias nuptias possit convolare ” " tandem Post 3° aut plus annos ad
Hebctne in tali cas.. ,mi
"““'»3 sint interpretanda ?*0 res^ld ^ an a^° «odo verba Instructionis
jime quaeritur;
■ An si agatur de m t ‘
ntia, qUa declaratur satis cone?'0 C0^rQ^lfn^°, nunquam ferri debet sa
meri!TtU!i*eX famae adminiculis n * ob4tV Personae. de cuius existent
IfCs dl0ecesanas, ctc.P praesumptionibus, citationibus per ejA(
n Vcrt)si* <t
(esti^ 1 HI|H’ Ut ccrt*tudincm ’V.7: pr*t>ns coniugis certo constet », ita intel
lu,r- 'ls,s praesumptiomKii " l,!Iltnm documentum, certus nuntius
,Ud,C1S su Scientibus? ****** er de iurc adminiculis, iuxta arbitrio.
1001 s° Erogato fuit S r e
11 s. C. s. Off., ,-nstr.
a.
iSfiS (Cf. N. iooa).
S . C, S Offici,
463
III. Si ad primum affirmative, quaeritur insuper, utrum necessario duae
.cfltentiae consentaneae mortem coniugis declarantes a duobus tribunalibus
»in( extrahendae, an sufliciat una sententu, qursi supplens documentum
j( statu libero partis?
l-Vria I\ , die 6 Maii r8qi.
In Congregatione generali S. Rom. et Cn Inquis, proposita suprascri-
pt3 instantia, praehabitoque Reverendissimorum DD. Consultorum voro,
£minentissimi ac Reverendissimi Domini Cardinales in rebus fidei et merum
Stncrales Inquisitores respondendum mandarunt:
Ad I ct II: De morte prioris coniugis certo constare poto tUam , \ p, a, „m-
rfenihus, indiciis et adminiculis aliisque probationibus, quae de iurc co? ;< imi
admittuntur , dummodo legitimae sint ac suffici, nt,., iuxta ea quae habentur
n. 6 Instructionis Supremae huius Congregationis S. Officii: Ad probandum
obitum coniugis. 1
Ad III: Negative ad primam partem , affirmatis e ad secundam , nui forte
ifyms ex interesse habentibus appellationem interposuerit
Sequenti vero feria VI, dic S dicti mensis, SSmus D. N. Leo XIII. in
audientia R. P, D. Ad sessori S, O. impertita, relatam sibi Eminentissime-
nim Patrum Cardinalium resolutionem benigne approbare dignatus est.
[Acta S. Sedis, vol. XXI V, p. 747-750].
1136.
S. C. S. Off., dccr. 30 maii 1891.
Decreto S. U. I. feria IV, 2 7 maii 1S91 pcr litteras diei 50 eiusdem mensis
ri anni communicato Sacrae Rituum Congregationi, sancitum fuit: ■ Nova
emblemata sacratissimi Cordis Iesu in Eucharistia non esse ab Apostolica
iiede approbanda. VJ fovendam fidelium pietatem satis esse imagines
Sami Coni is Iesu in Ecclesia iam usitatas et adprobatas; quia cultus erga
^mum Cor Iesu in Eucharistia non est perfectior cultu erga ipsam Eucha-
ristiam, neque alius a cultu erga Ssrnuni Cor Iesu . Insuper ad memo-
turuet normam revocata fuit praescriptio $a. me. Pii Papae IX, diei 13 ianua-
ni '^75- 2 nempe « monendos esse fideles, etiam scriptores, qui ingenia sua
*«cuunt super iis aliisquc id genus argumentis quae novitatem sapiunt, ac
lb pietatis specie insuetos cultus titulos, etiam per ephemerides, promo-
'ere student, m ab eorum proposito desistant ac perpendant periculum
!iu«d subest pertrahendi fideles m errorem etiam circa Fidei dogmata, et
'causam praebendi Religionis osoribus ad detrahendum puritati doctrinae
catholicae ac verae pietati
[Acta Ap. Sedis, vol. VI, p. i47j*
! Cf. n.
' Cf. \
ioo^
1037.
4*4
Curta Romana
tsn
g*
V A
. .Jf*
sc
1137.
s. c. s. Off, i7 iun. l8pi
• I. ^ ^ 23 IUnii «4» ■ ad •
quemlibet sacerdotem approbi, um deZlvUbfT™' * 4^2215
S2 *mPossibilitate *'?«>
rem Poenitentia ^ecurrendum sitr saltem per litteras t/pl Quarti*
habeat speciale induC pra« ‘ „o “S «*«*&, nisi ?
absolvendi facultatem H P Cte^Uam ln a«iculo mortis ^ , P C°PL‘
tunv , \ i J , ‘ Responsum dedit a P nv, , d obt^endam
n- 'Ad I. Attenta praxi S IWnu • apa approbatum et confirma
Apost. sac. mem. Pii pp IV ' ■ ? \m*e> Praesertim ah edita r
Ad »• Affinnadve; « £«2^ L^A***-
nequeat absque periculo gravis scandali v ,b • *» “ .qUlbus al>soluito di(ttm'
"orum conscientia oneratur da!i n? '"famiae, super quo CJ1
gendis a censuris etiam speeialnm i q S° Ut'0ncm' iniun«is de iare ista’
rumen reineidentiae i„ «££ *■“■* ”™*SZ
am et per medium confessirii abcnl S* Sa tem ‘Ilfra mensem per em.
Quumve^intCfdoctS^^US reC?Urrat ad S‘ Sedem! P
gregat lom Inquisitionis sequentia -,d ‘ l, |l,n;SKyInbja ierint exorta, S Con*
i. Utrum responsu,,, adTr mum r“°lven<!"m Proponuntur.
t*. n.- fuerat perpeiuo impeditus persona it^Ro''3"1 Pr° qUando P05”'
a. Utrum responsi ad secunZ! . Ronlam Proficisci.
“Udem censuras etiTreferT, “ * SUb Poena <«W remcides-
suns et casibus speciali modo S P f S° lmmuK-° ad absolutionem a ctn-
censuris et casibus simpliciter P , ' ,7“™'».. “ etiam ud absoludonem.
1' Utrum auctores moderni reservans. Quaeritur denique:
commune, cap. Eos qui 22 Debent * °nst; Apostolicat Sedis (contra ius
*■ V- 39: « contra Ri,„* ^e’r"ww- m VI, V. „ ; «p. JB, Lnh, »
recte doceant, ei qui in arta fr"’ D‘ HI, e. n. §
nsuris quomodocumque reservat' °t,S,a (P,oI‘bct confessario a quibusvis
tendam esse obligationem s,- J ,! abs°!u'"s fuerit, tunc solummodo impo-
^atur de absolutione a censun ■ ^rjperiori recuperata valetudine, si
mod, recursus ad Superiorem »,: mod° P»pae reservatis; an huius-
‘S -S'mp ‘c‘ter Summo Pontifir' J 0 necessarius sit in absolutione a censu-
RcaP' Ad Affirmlrive ”*"**
ai 2' ad prim-im
' 1 ’ Affirmative ad nnm PJrt<‘mi affirmative ad secundam panem
rrP|f0 Ut*0nem ^er< IV 21 T P.artern’ negative .ad secundam partem
[Uollecanea s f. de brl T! '***• ~ SS*u, approbavit.
s. Sedis, V„|. xxtv, p 7h!7P+(PuIc' ™U ", n. ,7J6.-Cf. etiam Acu
; ct n. IIO*.
Cf' N* 552.
S. C. S. Officii
1138.
S. C. S. Off. (Tchely Meridio-Orient), 25 iun i8c>i.
Quum difficile sit meracum emere vinum in Europa, et difficilius adhuc
illud pretio haud modico comparatum in Sinas transvehere quin in via
fraude adulteretur, tam abhinc pluribus annis tutius nec non facilius mi^-
sionariis huius V icariatus visum est vinum pro Missae sacrificii., in l.ac ipsa
regione confici. Uvae vero quas in septentrionalibus sinensis imperii parti-
bus reperire est, sacchari quantitatem nimis exiguam continent; ex quo fit
ut vinum ex his ad sacrificium Missae expressum alcoolis portionem infir-
mam tantum habeat, et propterea vix incorruptum asservari possit, attentis
praesertim diuturnis intensisque aestivi temporis ardoribus corruptioni quam
maxime faventibus. Tollitur incommodum obtineturque vinum tuto serva-
bile, nec non oculis, gustui oltactuique haud ingratum, si centum libris
uvarum mox contusarum addantur decem librae sacchari cx canna fidest
est planta graminea, botanice saccharvm officinarum , gallice vulgo canne d
rnere nuncupata) haecque massa deinde more solito fermentetur. Quae cum
Merbuerit, ex centum libris massae (npvem sacchari libras iuxta exposita
continentibus) obtinentur sexaginta septem vini librae, quae ut ex calculo
chimico coniiccre licet, practice ad summum quatuor libras cum dimidia
ud est circiter quintam decimam ponderis totalis partem) alcoolis ex sac-
charo geniti continent. Aliis verbis supradicta operatione obtinetur vinum
«vite verum, cuius centum partes sex vel septem alcoolis heterogenei seu
non cx vite producti admixtas habent. Quam praxim eo libentius retinui-
nus quo maior in dies evadit nobis impossibilitas spiritum vini (alcool) ex
'Ue genitum comparandi. Nunc autem, aliquo exurgente dubio, humiliter
quaeritur: .
J. An haec praxis ad obtinendum vinum pro Missae sacrificio tuta sit.
Si negative:
2. An valida?
3 Quid si huiusmodi vinum adhibitum fuerit in Missis ex iustitia ?
R. Vino pro sacrosancto Missae sacrificio addendum potius esse spin-
uim seu alcool qui extractus fuerit ex genimine vitis, et cuius quantitas
una cum ea, quam vinum de quo agitur naturaliter continet, haud exce-
■k* proportionem duodecim pro centuin. Huiusmodi vero admixtio fiat
quando fennentatio sic dicta tumultuosa defervescere inceperit; et ad
mentem:
ha mente e ehe non petendo i missionari procurarsi da loro stessi Io
sPJrito di vino distillandolo dal vino dei paese, facciano venire delTuva
P^a e ne cstraggano ii vino, oppure mescolino I’uva passa colPuva dei
facendola insieme fermentare. Quoad praeteritum vero acquiescat,
f,«o verbo cum SSmo.
, [Collectanea S C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1757. — Cf. etiam Acta
S- Sedis, vol. XXIX, p. 572, 573]-
30
466
Curia Romana
1139.
s. c. s. off., 1 iuim l8gi
Ep. Vicensis ad pedes Sanctitatis V „ ,
exponit dubium: Ex litteris ^TRvTvtT- scquens »***
m r888 1 Sanctitas Sua benigne annuit nm fn^Ulslt- diei 2o Febri
dispensare valeant k aegrotos in gravissimo mn?1' ^Ua Ioc°nim Ordinarii
“ impedimentis quantumvis publicis matrimnn ' 18 ?encul° consti tutos suuer
« tibus, excepto sacro Presbyteratui n ,™ um 1Ure cccIesiastico dirim^
« copula licita pnivcnicn ” T™ « ?£**«• «— fit
JS**? m°rtis periculo constiti non kve ^
dissidium. Sunt enim qui asserunt locum diJ rtUm 681 quosdam
impedimentum afficiat directe aecrotum „™ P ‘°n' ,anlum «e qua
tus’ et 'mpedimentum tantum directe ,’ffi ■ . f® <iuum aegrotus sit sohi-
contra facultatem dispensandi Ordinariis^ Vakn,em- Dum alii ,
non habeat in se impedimentum sed LT' putant ‘>uamvis «gTO»
calente. Lude quum civiliter sint r - • directe tantum existat in bene
gr. puella soluta et diaconus -|^n'UnctI’ aut aIias in concubinatu rivant
Ordinarius cum his dispeS vfejT'*' h'C * P«£
'-veret cum diacono bene valente estein ? “ ae8rotans in coneubimn,
conus non sit in gravissimo mortis neri^ l dlsPcnsationi, quum dii-
c«uaila,o dispensare posse, e" ifu"'ldKi “ Pcbmarii 1888 in «■»**
de mpertita dispensatione certiorem 5T*" S' ConereS*ti™“> S. Offi-
quae m eodem decreto praescrib! m ac ea -ntcrim curare debe»
„ [Collectanea S. C. dePm"ca' TSSlSus -dprobavit.
S. Sedis, vol. XXVI, p. 3g7jP‘ lde’ V0 ' JI> n- J7 5^- — Cf. etiam Acu
1140.
S. Off. (Victoriae Nyanzae), 8 iul. 1891.
jr \^J|- gj •• #
quae quidem vult converti ^d^em *[* ipsius viri infidelitate ductam habet,
Quaer. I. An vjr utj - . e 1° modo cum eo habitare consentit,
t^ndi voluntate, ad alias n.f ?• pauI,no* et fa«a interpellatione dc cohabi-
adhuc catechumenus, oossto^Tl tra5ls,rc Possit. — II. An talis vir, si sit
2. Mulier catechumena m! ^ptismum admitti et tunc privilegio uti.
c itate duxit, ab eo per v;m .t,,* 301 ^de^ls> quam iste in sua propria inii*
recuperandi affulgeat- Mulier i*** tSt’ *ta ut nu^ spes eam redimendi ve!
bitare, sed nec religionem enl^ 1 ConVerti- et vellet quidem cum co coha*
c ls Pnv' legio paulino uti n *** n°C CoIlabitare potest. Quacr. I. An talis
ssit, et aliam uxorem ducere, ne scilicet eas*
* er. n. „09.
S. C. S. Officii
467
itbs manere cogatur. - II. Si ipse eam vendidit, et nullo modo eam redi-
ere potest, an item privilegio uti possit.
r Ad 1. Affirmative ad utramque partem dummodo uxor in infidelitate
Ad 2. - Ad I. Quatenus prima uxor adhuc in infidelitate permaneat,
permitti posse viro ut matrimonio cum secunda muliere coniungatur. -
Ad II. Quatenus uxorem vendiderit ante baptismum, affirmative.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1760. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXVI, p. 253].
1141.
S. C. S. Off., 29 iul, 1891.
Non sunt inquietandi qui tenent validam esse absolutionem in articulo
mortis concessam a sacerdote non adprobato, etiam quando facile advocari
stu adesse potuisset sacerdos adprobatus; et qui tenent validam esse abso-
lutionem in eodem, articulo mortis concessam a peccatis reservatis, sive sim-
pidter sive cum censura, per sacerdotem non habentem jurisdictionem in
reservata, etiamsi advocari seu adesse facile potuisset sacerdos habens prae-
dictam jurisdictionem.
1 [Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II. n. 1761. -- CY. etiam Acta
I S. Sedis, vol. XXIX, p. 574].
1142.
S. C. S. Off., litt. 7 aug. 1891.
Nella Congr, di fer. IV, 5 corr. preso in esame 1’esposto di Mons. Ye-
scovo di Kishnagore nelPIndia 1 in cui quel Prelato domanda istruzioni
■Yla maniera di contenersi circa Pinterpellanza dcl coniuge infcdeJe, attese
e dtmcolth che le circostanze della sua diocesi oppongono alPadempiraento
wt dovuti modi delle prescrizioni esistenti in proposito: gli Emi Sigg.
In litteris ad E.mum Praef. S. C dc Prop. Fide (aj Fcbr. 1890) haec, quae aequun-
Ibr’ wP0^ucrat Episcopus Kiahhagtttcn.: i ... Pas*o sdesso a pregare V. E. a volermi beni-
'tnamente chiarirc sopra un dubbio risguardnntc ii secondo punto dcUWerpeltonza, ciofc
■‘“IU dichiarazione della parte infedcle che consentc di co.ibitarc coito parte fcdelc tine
' ‘onhmelui Creatoris. Tale promessa i in pratica mornlmentc nulla e non degn.» di fode
'Si'1116'13 tliocesi> ‘junior» fosse fattn. - Ecco il fatto. Secondo «li ori dcl p.icse, un infe-
'dtle che inanjti.1 con un cristtono, i considerato come criatiano daRrinfedcli, c perci*
* t*PuUo dallu casta. [Ursino i sum pemtori non vogliono seco Iui mangiare inaleme. Se
1 Ia parte infedcle accor<-« ntc di coahiiare coito parte fedele tine contumelia Creatoris,
' ' niontl,ncn tc imp0ssjl,iJc prest&rlc fede, poichi ni «wrcbbe considerata cristiana dai m-
' mani, nt infedcle dagPinfedeli. Se tale perbona fosse sincernmente pronta a romperla
' C0Ul'infedeli, esia pure m fsirehiie cristiana. II credere perci* nel caso a tale promessa
' u«bbe un eaporre !a parte neofita «II 'apostasia La parte infedcle, dopo ricevuto it con-
' fedele, pai-herebbe to sua multa, cd e«Ii o elto sarebbe nuovamente ricevuta nelto
l», *cco t rase i nuntio ii consorte cattolicov.
sancti petui
468
Curta Romana
Cardd
nell
l
€
(
t
<
W. Inquisitori Generali hinno «nan-im ;i " ' — ^
Udwnza dei giorno appresso dal S. Padre^1^ deCret°> *PpwvM,
« Licet infidelis, tacta interpellatio ne sine fV f •
« biraturum polliceatur, pertinere ad Enicomim * contUmeUa se coh
«ut omni adhibita diligentia et perperis si Z i' P''US °nerata <*nsc5'
* «“ « ®*nbus regionum, iudice, utrum pTfidffi? casu,,"' <S"»«S5
* tenda sit cohabitatio juxta „„ , . ! P 1 ad llJem conversa «
'*■ m caP. x,?Z ; rn a me- ****.&%
[Collectanea S. C. de Prop. Fide vol II „ ,
S. Sedis, vol. XXIX, p. f,39]. - U' n' '7**. — Cf. etiam Acll
1143.
S C. S. Off., litt. 19 aug. ,8p,
non adessc recrvati»®.
»one de poena reincidentiae, ""£%?*'.?• factat
explicatione circa sensum vocum standi 8 , ■ n™ satlsfiat' n<* olla dau
qoe S. Officii (aj Iunii tSS6i'=,j “
* ""Sms **» speciali modoKesen-a ts T"‘%!iu‘ ‘ P°M ***
conditionibus; sed in praclautht , , ' sub quibusdam tamen
tio sit directa vel indirecta Inde nlnr n°n d,CtUm ruil an ista obsolu-
. '• An obligatio standi' SUn‘ diffia“''a<“-
imposna, ait sub p*. reinci^L'^ * BU"a
**■ idem sinat ne' Jiti ' S .Eccicsiac' in sensu Bullae Apostolitoi
■iis debeat distingui' '**** « “ -«* Umifice. 4T-*
modo orgem, eribus, a censuris etiam speciali
di recta, vel Scnsu d“«'i S. Officii (23 Iun. .8») sil
«■ Ad Affinnative ad primam; negative ad secundam partem.
1 Haec ibi; c Superiori
ieG Lonmge in societatem tori Lons^? ° ^ ,r.vcum|>It adhibendi vigilem curam nc, infr
‘ ™ 1 Ct m Pratima infidelitati* t ^ u™*' ,d ma,i* Ruatur ut neophvtus ad vomirum
! ,“™ Creatori. ‘™c,b™ 'lro,»l>a,ar. Coh.bit.ti, cm infideli irin
E“J? T !*• 1"« « rSd!' ?mr VC,"J “ Concilio Tolerem, IV, inCm.AJW
N C?,US’ De rilv°Ttns, qUac j mcn «presse permittitur C'«p Quanto, ft Cip
Non desunt remen iheol„g, ™ ' P0“ T“l't*">"n edi,. luis* c.u,
«''i, exnomiu qUi’ ■i’»». Pcdcnlo ren « «k* !
h Pol|ice*tur, adhuc tamen „ ' et,lmsi 'Ue s'ne Creatoris contumelia se cohabi-
mktiott rC pOS3UrU intius, de \fatr.C Vi™ ^uiltemodi illicitam esse contendant* Vrden
?ZcT°r- * b' ?* Cap' **’ »• *■ W a Brcno» in
dubiT r T'"15' qui in Tfieor rt P Cap\5> J-, «, s6. At satis recte sentire n*-
- '*■ ’3. - - C, ST, Sui..
* Cf N ITl clrcuiflsta^t*^s' moribus regionum »>
1 102,
S, C\ S . 0#C#I
469
Ad 2. Obligationem 5/anrfi mandatis Ecclesiae importare onus sive per
|se> sive per confessarium, recurrendi ad S. Pontificem, eiusque mandatis
obediendi, vel novam absolutionem petendi ab habente facultatem absolvendi
, censuris S. Pontifici speciali modo reservatis.
Ad 3. Affirmative ad primam; negative ad secundam partem.
Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 1764. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXIV, p. 746, 747].
1144.
S. C. S. Off,t 19 aug, 1891,
Se sia Iccito assumere gli eterodossi testimoni net matrimonio dt-i
cattolici.
R. Non esse adhibendos; posse tamen ab Ordinario tolerari ex gravi
causa, dummodo non adsit scandalum.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1765].
1145.
S. C, S. Off., instr. (ad Vie. Ap. Nankin.), 26 aug. 1891.
Caius adhuc in infidelitate vivens fornicarium commercium habet cum
femina; deinde facti pocnitens et idololatriae renuntians, rite instructus
baptizatur. Accepto baptismo, Caius potesine sibi in legitimam uxorem
ducere sororem germanam illius feminae cum qua, in infidelitate vivens,
peccavit?
R. Affinitatem quae in infidelitate naturaliter contrahitur ex copula tum
«cita tum illicita, non esse impedimentum pro matrimoniis quae in infide-
ltate icuntur; evadere tamen impedimentum pro matrimoniis quae ineun-
post baptismum, quo suscepto, infideles fiunt subditi Ecclesiae, eiusque
proinde legibus subiecti,
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1766. — Cf. etiam Acta
s* Sedis, vol. XXV, p. 704].
1146.
S. C. S. Off. (Mission. Abissin.), 26 nug. 1891.
t- Se le immagini dcl SS. Cuore di Gesii rappresentanti il solo cuore
sortza il resto dei corpo possono sicuramente dispensarsi; 2, Sc a Ronu
*?n° appr ovate; 3. Se devono rttirarsi dalle case dei fedeli, ove sono oggetto
Jl vencrazione.
R* Ad 1, 2. et 3. Imaginem SSifii Cordis D. N. C.p de qua agitur, pri-
'ata e-x devotione permitti, dummodo in altaribus publicae venerationi
Coicnda non exponatur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1767].
Jh» %j
|MNB
►fj
■in
catio.
m Excmmu.
srPc*“ * **- Hgm,
p«*fr Scioli Zdo rJrZl ° Z'3 l 869',;" "
Utrum Der sc^fT. *iQ o ■ « * ** 2*
acta quae immediate i S Pont fi Ap°Sl°,lca Plecta designentur
Tu^“cC““m “™ “ i8noran,ia cr^ -
mmrimctrn;;n ^ - * *“* * * *
5- Utrum clericus
pro minori pretio, hanc
1voriasolemnisSc^^ar■VeV^e?J^a^lS, « — M
gr. affinitatis, consanguinitatis, hanc txasanm * * habe3t iraPedin>ema ei.
6; Quoad absolutionem censurarum l incurrant, an non,
nortts dubitatur: utrum infirmus si conf T* ^ rescrvatanjm in articulo
praesentandi Superiori, in eamdem excomm^ * °nU9 n0n adimPlet «
Ad i. Affirmative. " nUnunicatl0nem femcidat, an non,
Ad 2. Negative ari
^d 3- In casu incurrere m partem; a^rm‘itive ad secundam.
Ad I-' t££? ^ “ F— « »**. ad 3ec„„dam.
Ad 6. Detur decretum fer rv ,
sequuntur: « i. An obligatio <stln r * ^ ^u^lst' 1891 "super dubiis quae
f.edts‘ imPosita sit sub^poena ^ * m;'ndatis Alesiae a Bulla Apostolis
standi mandatis EccIesiaePin «„ Cln£ld<;ntiae. vel non? — 2. An obligatio
obligatio se sistendi coram S P APostolica* Sedis idem sonetic
esp. Ad i. Affirmative ad nn* °ntl ce* ve^ an ab illa debeat distingui. —
2’ Obligationem standi mani mam fartem; "cgative ad secundam. -Ad
Per confessarium ad S, PonHfi ecclesiac importare onus sive per se sne
EminenHecl -- ''ont.ficem recurrendi. - Sanctira* Sua rcsoli»
^entissirnorum pp
‘Collectanea S C.
S* Sedis, vol. XXI V
-%A 1 — ■> , ' kJiU
! iZ°bavlt ct infirmavit ».
n . r 777. — Cf. etiam Acta
ProP* Fide, vol. II
de
P* 6a S, 626].
1
1
Cf. N.
Cf v
552-
‘»43.
S. C. S . Officii
471
1148.
S. C. S. Off. (Victoriae Nyanzae), 27 ian. 1892.
infidelis qui nomen dedit haereticae sectae protestandum, notionem ali-
quam mysteriorum SS. Trinitatis, Incarnationis et Redemptionis adeptus
rit: quoad fidem vero catholicam in bona ‘idc versari videtur, vel ex eo
quod nihil de ea audivit, vel quod nondum satis discernit veritatem ab
errore, quum hinc et inde Christus annuntietur. In articulum vero mortis
perventus, ab haereticis non baptizatur, quum de hoc isti minime curant,
rei, si forte baptizent, invalidam formam dhibere videntur; sic enim in
suis libris lingua vernacula baptizare docent: « Tc baptizo in nomine Patris
wirif et Filii , it Spiritus Sancti >». 1 — Quaeritur:
1, An talis a catholico fideli possit vel etiam debeat baptizari, quum
moribundus de dogmate catholico instrui non possit.
2. An etiamsi aliquo modo instrui (valeat), quatenus in bona fide positus,
possit baptizari quin de dogmate catholico instruatur, si tanta timeatur animi
perturbatio ut a susceptione baptismi distrahatur, et an bona fides excuset.
R. Ad 1. et 2. partem: Affirmative, dummodo certo constet de volun-
tate suscipiendi baptismum, et dummodo ipse catechumenus adhaereat, si
tempus suppetat, symbolo apostolico quod ante baptismi collationem coram
40 reL|tctur; et detur instructio fer. IV, 1 Augusti 1S60 - ad R. P. D. Vica-
num Apostolicum i’che-Kiang: « Explorata res est ctc. * addito quod, si
* l. nde dubium de validitate hujusmodi formulae? Superior Societatis Missionario-
^ AJgeriae in suis litteris jtj Martii 1892 h.iec exponebat: « Trois questioni sont posies
J « sujet...
* 1. Pourquoi les angUcnns ont-ils emplovi celte expression?
< Parce que dans ln langue lunanda il n’y a pos de mot pour traduire le mot pater
‘dias le sons gindntl Le mot Kita qu’its emploient, doit toujours (tre suivi d un possessif'
'tsiu-njtc, pire de moi; Kita-o, pire de toi; Kita-we. pire de Iui; Kita-fe, pire de nous;
'bi(i*mwe, pire de vous; Kita-bwe, pire d'cux. — Employi seul te mot Kita signific
'UUbcssc (cucurbita) et Ia formule du BaptCme 0(1 il se trouverait una possessi f. devraic
"•tnduiw Ki>o te baptizo in nomine Cucurbitae etc. II fallait donc, pour ne poa dire une
' ■‘““‘diti, ou in venter un mot (ce que nous nvons fuit comme je le dira i plua bas), ou
’ ^Ptoyer le mot Kita ddtcrmmd par le possessif, coinme l’ont fair les nnplicans.
'2 I>ans qucl sens le nnglicans entendent-ils le mot Kita-fe (Patris nostri)?
* En cniployant cctte expression les nnglicans n‘ont pas d‘intention hdrdlique. Iis ont
‘¥°ulu traduire te mot Patris d ins le sens orthodoxe, c’cst-i-dirc en tant qu'il ddsigne Ia
'prwniirc personne de Ia T. S. Trinitd.
* J * Pourquoi croyons que cctte expression rend Ia formule doutcuse?
Parce que ‘dans l.i formule; Jn nomine Patris et Filii e te. 3c mot Patris sapplique k
'eul= personne .Iu Pire, tandis que Pater noster, appliqui i Dieu disigne !e dicu crti-
'Cur i^in* distinction de personnes.
' ‘Vnus avons disigni Ia personne du Pire, dans nos catichisme.i par un nom inva-
'tublc Uri du mol )a,irl pJter, patn Nous ne PempJoyons que pour ddsigner cctte per-
'j&nae divine. Ce mot une fois expliqui est parfaitement compria, aussi blen que nombre
niots dc rehgion que nous avons cmprunttfs i Ia langue de 1 L,ghse, Charistia ctc, i,
* Cf. N. 963.
472
Curta Romarn
catechumenus invalide baptiza tus fuerit iv, — ■
baptaanis, baptizetur sub conditione ’ ' P 'ZCtUr abso|ute; si v„„ . , .
f Collectanea S. C. de Prop. Fide vol ir **
S' “•** vo'- P- S69, S7o]. ’ '• n' "• l?*°- - Cf. ahm ^
1149.
S. C. S. Off. (Pondicher.). 3 fe5r. ^
Saim-Si^e..^ -d<:mand" "‘“^nn - j.
psz «iTCSion db/?e,,onet
qui “r •**“* jeu xas
ttends expositis 1 permitti posse ut c
, B P Ut tCSSera nuPIiaIis vulgo 74
• * Archi episcopo «p*,*. „ ^ , f
: -s. £3«^
inulte. fernm“ qUi avaie"r cn^po^o nn^S J eu^ mn rT "pa ircequ ^1 J ^ nrTacher Ie '«>>■}'«
. 4. Quand le ma . P CC qu ,J Ieur a™ient infligi oette
4 CC m0rncnt' eI,c n'a pIusTc d^de0n C°UpC ,e cordon taly de celle-ci, tt
- que le ?S nC dcm^nt p„ Je ° ‘ de POrtcr bijou qUe ce scit.
c ny attache Ie ^ et / fI^SC ^T mUtucl dcs *“»«• ^ «■ »
. cctte ^iCf^“jvar- ^ en tient
, troduin- t kai ^ n°mbrcuses f rnanage n est pas considdri comme
* q?v »* ■>* ■» rf-w» dw
1 1'unmn j-- j, Ua pour une 'jm * 'Jrdro dc c£r£monie nuptiale tcdc*
a Chait le f,7/v C°?'ract^e ct b<W par Ic p^ir P°Ur Un coPncc' on *
' 4 y 4 13 maniire de.s palL 1 * T Cn Cont“«W‘ une «utre, on
qUc >' *<F *'***^to~S? t?™*™ insolubles.
■ fib, S"** Paa dcs Si*nes idoUtriq^L* jf Sd k PTn nC POUV*,t id'
, g c‘ * * "ue cordon n ^tait pas compos^ de
* des chrdticns ^Cartcr ces d&ordres et c« ; z • I
rabies prt.1' djga,t<- ^ saintetd et In ...ki- !nconv^nient», pour donner au marngr
* attachd 4 l^ST*! 7^ ****&*** 4 faire no^ff ^ IU‘ “ppar,ienncnt c*uc n0* ^ j
diction et f;B h reniplaccr Ia btWrT • Tort3 P°ur que 1« tafy fflt dfsomuJ*
*7 I ! ‘mpositd^ dit tali b^£d*«*on et r.mpositioo de 1'anneau par Ia brt-
iUa iutte a j0 •
«WiidleT'011^ c<r^"M>ni 'irr^ chrdticns tenaient h faire 4 maison miw,
lh « «^SSeJ impF^^ * paganisme, cctte pert*
dans le diocitsc ^ 1J,CU' lIs sont e CI^emcnt ou mgeaient ccrfaines conce«i«w
■ »o Cett e [>r’dichery 1’usau ' 0Urrijs, et nujourd'hui est difinitivemetu
CUC ’"«■ a Produi, *£±”*** Ic *+ i l’Egli«.
’ con^quenc« excellentes. Comme Ia cir^nowt
I
5. C S. Offici:
I7J
.ecclesia loco anriuli benedicatur et imponatur, dummodo omnibus omninc
Superstitionibus sit expurgata, ct in benedictione annuli verbis t anmtlm
fjtu substituantur « tesseram ham nuptialem , dummodo tamen fidele.-
jo$tniantur nuitrimonium consensu periici.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol, II, n. 1782]
1150.
S. C. S. Off., 10 febr. 1892.
j. Se i matrimoni fra cattolici e grcci scismatsci celebrati nella Dalma-
iii e neH’A!bania davanti al parroco scismatico, quando non osti altro
impedimento canonico, siano validi?
■■ comuge cattolico pentito, non potendo ottenere dalla parte scis-
matica Tosservariza delle condizioni dal diritto naturale e divino coman-
iiite, prometta di procurarne per quanto puo Ia conversione, e di educare
arto Ii came nte tutta la prole, debba essere ammesso ai ss. Sacramenti?
Ad 1. Affirmative: scilicet, matrimonia de quibus agitur, quamvis illicita,
tamen valida, nisi aliud obstet canonicum impedimentum.
Ad 2. Affirmative, si pars catholica facti vere poenitens sit, praevia
ihnlutionc a censuris, impositisque salutaribus poenitentiis, dummodo sin-
L'erc promittat se summo studio curaturam universae prolis utriusque sexus
educationem in catholica religione, et partis schismaticae conversionem.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1783. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXIX, p. 641,642].
1151.
S. C. S. Off., 30 mart. 1892.
An obligatio standi mandatis Ecclesiae, si convaluerint pocnitentes
insoluti a censuris Summo Pontifici reservatis, idem sonet ac obligatio se
sstendi coram Summo Pontifice?
2. Et quatenus negative, in quo consistat obligatio standi mandatis
Ecclesiae?
3- An obligatio standi mandatis Ecclesiae sit sub poena reincidentiac?
*“* 1 lf»position du taly £tait comme le ccnfrc ct !e ntrud d'unc infiniti d’utitrcs edremonies
'fcondaire*, plus ou moins cntachecs d'idoWtrie, ecllcs-ci n‘ont plus de rotson d’«tre,
c- sont 4 jeur t0Ur tombies plus ou moins en d^suitude.
Mes prdd6cesieurs Mons ieur Bonmnd Mon*ct£ncur Godcllc cn nous enga-
Cnnt dans cctte voic. ne nous prcicrivircnl aucune formufe speciale pour h b£n6jiction
Ju taly, de tdle sorte que les uns conscrv irent la fonmitc du Rituel: Benedic. Domine.
Anulum hnne. Undis que d'autres rempkfaient le mot annulum, par ces «utres mots:
<nteram hanc nuptialem.
[ 12. J'«voue que cctte vnri*t<* m‘asi«it souvertt paru mexplicable; mais la pensde que
c S«int-Si£ge n’«vidt pas dtd mis en demeure de sanctionner ce changcment, ne s,dtait
prdsentde 4 mon esprit >.
474
Cuna Romana
d *Sta obIlSatio standi mundatis Eccl^.o B .• — ^
isKrasrt, .8a6.7Proccmori5S^
^Trars « 2txa~ ,ge' "*■ u* « -
Tah V'n??r'CU? Qmti I-*-*,,
r r,s- e'p °toC r„tr ECCfai- ™Pona, onM
Ad 3* Affirmative.
Ad 4. Negative.
Ad 5. Decretum diei 2? lunii ,s?/
trariam tolerandam non esse. lSS6 °mnmo obligare, praximquc
V | / * ^
con.
S. C.
1152.
Missionan-^rirrr0' TriChi"°P<>'-)' 2 ^ '8^
zrr, a su° **£ fcu T™*“nopoiytiUla) «»
cum catholicis sibi subiectk L\ J 4 I ormul:le) f^ultatcm dispensandi
illi™:1'0 et,a,n cum 2; dispensrodi atbwT"®' e' :ll,,"itatis Srad“ sirapiid
sc IVe ®cculta sive publica nn fi J 1 ^ 2 ^ra‘^u->' afimit. ex copula
scopo pro Christianis sibi subdids j,t * miss,'onar« ab £pi-
n Rf \C UrL’ Sub Poena invaKditaii PcnsaV?nem Pro al«s impedimentis,
?■ *£ necessario ***»« ** *M Gury, M 5
*n confessione, et a quibus « copula illicita cognita solum
oriri, U Ctiam occ,'ita imnedim ™ T, miSsionarius dispensare valet? Si
S? « nostw A^oneS^r debeant dedarari. SfficultM magos
feserv°^niS| Co8n*tis nominibus , _ llm Sl~lb,lm Confessionis, cum Episco-
imoetT 1S' Adhuc, si post obtentam a,.0rUm dispcnset ab impedimentis sibi
imne j!mcntUrn c>rca quod habet in lsPcnsat‘oncm rescit missionarius aliud
et lior aU| Ullni dccbirare Enise in SeJpoU’statcrtb debetne nihilominus hoc
spcnsat ion P°Ta invaUditatis? Uno v**i tlnc,1(,'ttn novam dispensationem,
debent n u a° "nPcdim vej C()n cr,'0: quando missionarii petunt di-
«ToccuhSUb.rna Vd «**• c* copula m,
posset Enf VC Pu^^'ca coniuncta Pen^t,on's declarare omnia impedimenta
T SSa*“ propter ■“» « quo peti.ur dispensatio? Nn»
US*** indulsit ut Episr SUpr‘ld,ctas dispensare a tali declaratione?
t Cf ^>,ls ‘aduren. aeu Trichinopolyt. faculta-
S. C. S . Officii
+75
[ibus sibi iam concessis ab Ap. Sede circa dispensationes matrimoniales,
sive per se sive per suos Vicarios in spiritualibus generales, uti valeat etiam
cumulative in casibus in quibus gradus aut impedimenta multiplicari con-
tigerit, servatis tamen conditionibus in unaquaque concessione respcctive
praescriptis, eamdemque facultatem cumulandi faciat missionarfis; itemque
babilitandi missionarios ad dispensandum super impedimentis, super qui-
bus dispensandi facultate pollent, ctiam in casu quo concurrant impedi-
menta super quibus dispensationem petere debeant ab Episcopo. Notandum
veto quod si dispensatio petitur super impedimentis occultis, petitio fiat
suppressis nominibus, et separarim a petitione super impedimentis publicis.
[Collectanea S, C. de Prop, Eide, vol. II, n. 1789].
1153.
S, C. S. Off. 4 tnaii 1 892.
Propositis dubiis: t. Sc convenga approvare o almeno perinetterc un
culto speciale diretto al Volto adorabile dei Divin Redentorc, e distinto
da quello solito finora prestarsi alPimmagine dei Volto Santo, specialmente
prapapto dai preli detti dei Santo Volto ( Sainte Face) di Tours, e cogli
Annali della respettiva Confraternita.
2. Se alio scopo di propagare e stabilire ii culto, dei quale nel precedente
quesito, convenga dedicare una chicsa o pubblico oratorio, isrituire pie asso-
ejeuni, ed anche qualche religiosa Congregazionc od Istituto coi titolo dei
hlto Santo.
R. Ad 1. Non expedire.
Ad 2. Negative; et ad mentem. — La mente c: La S. Sede coli’adottare
1 titolo di lolto Santo nel Breve dei 16 Dicembre 1884 co! quale concesse
>peciali indulgenze alia Confraternita eretta in Tours sotto ii detto titolo,
1 nc Breve dcl 30 Marzo 1SS5 coi quale la elevo al grado di Arciconfra-
terrnta , non intese di favorire e molto meno di approvare, sia direttamente
muirettamente, un culto speciale e distinto da prestarsi al Volto adora-
,le. ^ Red en tore, quale viene propoSto e propagato specialmente d. i Preti
ttl Santa Volto. La S. Sede mtese unicamente di favorire la venera-
7)neprcstata da antichi tempi airimmagine dei \ olto dei Divin Redentorc,
ji C0P'C di questa, a(finch£ i fedeli venerando c contemplando qucl-
conservino sempre piu viva la memoria dei padmenti dcl Divin
1 'patore, c si sentano in pari tempo eccitari al penti mento delie proprie
C0PC' e accest dal desiderio di riparare le ingiuric alie quali Egli e fatto
*gno.
[Eollectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 1792. — Cf. etiam Acta
• SeJls. vol. XXV, p. 749, 750J.
1 roa.
476
T
Curta Romatta
iV. C, S. Officii
477
1154.
S' C* S* 0ff-» *i maii ,892.
Quid faciendum sit de iic •
nostrarum (in Borussia) usum, licet coram"' •S“Undum '«erem d;
S' — * XX,
-in“r0,rr 5?
S£=3as? ab
S- Scdis’ vo1- XXV, p. ,f8j p- F,dc' vo1- »• 1793. -Cf. etiam Acu
« 115S-
• • OH. (Siouxormcn.), , 8 maii , s,*.
flente'™ “ tomandi ‘grarif'"* "“‘"'““ni», uxorum «.
I a ^ Q t p ' a _
«dissolubili vi„cui‘„S curn praecedcntihUre'Uran-k° « "»<»»
siae ean SCJUe pennitti ut sibi iunoant secn lJX°n^US matri monium contra-
‘m quam nunc habent ? 5 ‘ ecundum leges sanctae matris Ecde*
2, 1 ossuntne isti
dimi^is, ducere eam Sm m.aP nu^6"*” UXOribus ‘dh"c virentibus
mt, anorum more matrimonium ”"“1' S1 cum ‘PM baptizari velint,
R. Ad I. Affirmative ni ™ contrahere?
lLXven(|\°mn*Um adiunctorum°c[re < L «^delibus, post institutum diligens
I u, ^'Um «“P*»'* de ££t£E 'PSOrUm Cfudibilitatem, e. nullum m,
. P-barioVema'e- si agatur de fideli-
S?a^ *-*. valiSL?^- tttatrimonium cum prima, qtue
b. autem non fucrit ba '^n.atur, ad illam redire omnino tenenV
vabdi, C„Utn,m veIit converti' UbiT' Form“lac 1. 1 satis erit eam inter-
baotizflf0 lmtr*mor*n cum primi CoQvert* Aolit, vd serio dubitetur de
Toti1' rcnovato consensu ,Pe"t'nin' «Ptamlibet ducere, dummodosit
(Collectanea S. C. dePr! ~®?™us adprobavit.
* Sedis, voi Yyiv rop. fide, vol ry / f^c • 1
' jVaIX, p. 64 rl * n< r79^* — Cf. etiam .•
1 T_f|_ * , .. ■ -J m
^on^L^^dt cum . .
w< Postint, 7f«, 6 . rC ^/t^imtrsn ^ et tn fidelibus plures uxorts hoii*B-
' ' CQntwftV M <//f* ma!uerint> «««m */>*a >£Afo M «*f-
Qu
Acu
1156.
S. C. S. Off., 18 maii 1892.
Les unions au Zanguebar se contractent selon les trois fafons suivantc-,.
'en penser au point de vue de 1’indissolubilite du lien m2trim0ni.nl?
1. Un maitre a plusieurs esciaves de different sexe. — II les accounle
cules laisse sunir. C’est Iavantagc de ces gens et son mteret a Iui, pou-
vant attendre une ou plusieurs gencrations desclaves nes de ces derniers.
Cfsimions, par la situation mi-me des personnes n'ont rien de stablc. En
tffet:
a) L'homme et Ia femme peuvent etre vendus separement.
b) L un peut etre mis en liberte, 1'autre demeurant csclave, et le
!tbe;e, dans cc cas, ne reste generaiement pas chez son maitre pour Tavan-
uge d y jouir de la societe de son conjoint dans sa condition servile.
c) L esclave fait toujours entrer, dans ses chances de liberation. Ia
htt, qu ii n omet pas de tenter des quclle lui offre quelque esperance de
itifcite. En effet, on voit beaucoup d esclaves fugitifs qui ont laisse Ieur
iuajoint chez !eur maitre. On en voit un tres grand nombre egalement
quune vente a arraches a leur tamillc. — - IVautres enfin mis en liberte
pir leur maitre ont eu hfite de se retirer bien loin, laissant chez ce maitre
'J et ^es enfants qu'ils y ont cus et qui y sont retenus en servitudo
In etranger vient se fixer chcz un chef sans rien qui 1’cngage a y
flemeurer perpetucllcment. II demando au chcf, ou de Iui menie le chef
11 donne une femine. II a ou n*a pas a Ia ch usir entre plusieurs. Cctte femme
est generaiement donnee « Kiva kupika chakula (preparer Ia nourriture et
'cn 1 r ca$e), cela principalemcnt ou tout premierornent. Mais les relations
Rotales sont impliquecs dans cc rolc A un titre au moins egal, bien qt:’il
«cn soit point /ait mention narticuliere. La femme est d ailleurs esclave.
, , , or^ina,re plus ou moins classee dans les ncbUts. Vne separation suit
J itucUement ecs sortes d 'union, soit que Thomme s’en aille ulleurs, soit
I * Ic chef reprenne la femme concedee d’abord.
3- Les gens plus attaches au sol et au pays, et generaiement libres, choi-
1‘enlancc les femmes qu’ils epouseront A I 'dge voulu. Les filles
ff mdissent chez leurs parents tenues a 1’ecart ou menie renfermees jusqu a
j du t lies soient reconnues nubiles. — Bicntot 1'union projetee se con-
r--te ;nec des ccrctnonics particulieres Le 'ait principal est Jc payement
■!U Pvre (si la tille est libre) ou au maitre (si elle est esclave) d’une dot de-
‘^minee. L'union ainsi faite peut durer toujours. II est universellement
qu’e]Ie £-n-c rontpue; le fait de la rupture qunnd il se produit
r-! toujours accepte et ratifie; on n’cn examine que les motifs pour deci-
er la dot doit ou non faire retour au mari.
Si ia causc tje ja rupturc t'st posce par la femme, le pere ou le maitre
fetent dot; si die est posce par Ic mari, il n’a droit a aucune restitu-
0I1’ Le part et d’autre chacun se retirc et peut convoler A de nouvelles
47s
Curta Romana
adjoirtdre dW Ce^nTL^ dure' 1 Vuse^^
pnncip.de. (“«cubines);
R. Ad j. In decisis fcr. IV, zo Iui;: ,ss
«Ws*
5. C. S. Officii
47'
£?£ “ ==‘7^^
fcrin,. Si una ^L7St.t,Um,,,e
in infidelitate suonlir qc > , fidem convertatur aIn ° acccs*
ab iwcrpeilatione dispensat vdlt!CSiU,<: ^ R' P' D' «<5.75?
nui“7z Tmok Ettvzr*** ~
Ad VT m Praecc^enti, V
legitima^ nisi aliud^te^m^ r ’ “* eXpon,tur- generarim esse haJ*. )
resolutionem Emorum PI> anDroh^™ T* natUr^»8 aut dhrini _{j£*
qua supm. P- * et benigne annuit pro
[CoiJcctanea S. C de Prnn r- ,
prop. hide, vo, n n i79?J
1157.
S* C* S* 0ff,f *un. i8p2.
Uuis sit Ordinarius
tae religionis lBtMtttendurS.qU° Pr°CeSSU3 in causis matrimonialibus mu-
*\* vOllUlgpg |u C3ttS* *
qui^rv pars Catholica domicilium 1},nj,ptiariJin subsunt Episcopo in cuius
cuiu/r8 haeretica m Ecclesiae sin ^ ’ Ct quando ambo sunt catholici
ns dioecesi domicilium habet m T revers* est- subsunt Episcopo in
[Collectanea S. C. dc Prl
’ Sed,s> Vo1- XXVI, p. ’ VQl’ n’ n' *799* — Cf. etiam Acu
1158,
S* C S* 0ff*. 27 iul. 1892.
-■ irum Jiceat
r.™,^ qui'icm w««eCno“a<ll m°rhn,wm ministrare fidelibus
mandatum ??'' corPora sua ponTT* C'"S d"Cti PrinciPiis' std *“*
ctracbir^ tcm cremanda mandarunt, si hoc
I — - .
inservientibus; ct utrum hoc liceat saltem si fiat ex quadam necessitate, at
j evitandum magnum damnum,
4, Utrum liceat taliter cooperantibus ministrare sacramenta, si ab ha
fooperatione desistere nolunt, aut desistere non posse affirmant.
R. Ad r. Si moniti renuant, Negative. Ut vero fiat aut omittatur moni
tio, serventur regulae a probatis auctoribus traditae, halita praesertim ratiori
icandali vitandi.
Ad 2. Circa publicam Missae applicationem. Negative; circa privatam
Affirmative.
Ad 3. Numtjuam licere formaliter cooperari mandato \tI consilio. Tote
mi autem aliquando posse materialem cooperationem, dummodo: i. Cre
matio non habeatur pro signo protestativo massonicae sectae; 2. nec aliquic
ipsa contineatur quod per se, directe atque umet exprimat reprobatio-
nem catholicae doctrinae et approbationem sectae; 3. neque constet officia-
b d operarios catholicos ad «pus adigi vel vocari in contemptum catholi-
eae religionis. Ceterum quamvis in hisce casibus relinquendi sint in bona
fide, semper tamen monendi sunt ne cremationi cooperari intendant.
Ad 4. Provisum in praecedenti ; et detur decretum feriai /1' i c Decem-
bris 1886. 1 ^
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vo). II, n. 1808].
1159.
S. C. S. Off., dccr. 24 nug. 1892.
in
nem
Ot uu*t u c cr 1 1 oyZi
Se sia valida una dispensa matrimoniale eseguita da II 'Ordinario dic
ivmso telegrafico, prima di avere ricevuto ii documento autentico d<
jrazia concessa.
1
|?r«izia concessa.
ilia telegraphiea transmissa fuerit ex officio, am
s approbavit.
, Xegative, nisi notitia _r.
Htate^S. Sedis. — SSrhus approbavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vo!. II, n. iSio. Cf. etiam j
S’ Sedis» vol. XXIX, p. 642].
, lJf ^ ^ Uff.,27 iuI> Ig
*• Ctrum liceat si
rafionii, t|Ui<1'm ««71 minislrar. fidelibus qui ma.-
Ind?" ”»ti. C(,rpora sua poT"';;CC ei"S ^ *
2 t r* ' t1ractare nolunt. tcm crerr,anda mandarunt, si ho
trijjii liccn[ ry - c
*•***■ ttcrificium <|UM-Um corPora «o» sine ipsoramculpi
. »que fUnda|j _ ■ m publcc offerre, vel efiam private appli-
«lio%iv ',CM' «W ™ acceptare. P
praestita opera, ut u ^U.t’°n cooperari, sive mandato ac con-
officialibus, operariis in crcnifljorio
1160.
S. C. S. Off. (Angliae), 7 sept. 1 802.
X- nunc Sacerdos, quando adhuc in Seminario degebat, et res ad Ordi-
^tioncm cuiusdam presbyteri necessarias praeparare debuit, ex incuria, in
«lice qi,j ordinando tradendus erat, tantam aquae vim vino immiscuit
(aqualem scilicet vel forsitan eti:un plus) ut vinum certo corrumpi videre-
!ur< atque ineptum redderetur ad Missae celebrationem. Postea autem tra-
tta,llrn -Oe Ordine meditans, invenit, materiam ordinandis tradendam talem
lssc debere quae sit apta ad sacrificium Missae. I ndv \ . Uh turbatus est»
Cf, | !
03.
I
nec mentis agitatio, ut videtur sedari n„t ' ~
sunRq pit au,he"i™'» <*
,<5K mpo,.
. R. Poaita /acti certitudine'^^ OrdT * '
ttone ad cautelam; ac supplendum c, J13Uo iima* secreto e, . e
siae quoad Missas a sacerdote S1v a- mo ut suPPleat de ih. coridj-
rcollectan.» a “ 7 °te 81c ordinato celehrj„ „e, !h«auro Et*
aiae quoad -Missas V Ut SUPP>- a
[Collectanea S. C I r '""'0 iratas. __ gSm
1 r°P' F'de. vol. II, SSmos ,pp(ob)
1163.
S. C. S. Off., 3 niaii 1893.
1161
Un f S’ C' S‘ °* (AlRorine), , dec.
s 'v * *
struit par iC3 mi « cntot 1 enfant revient -i h , , *a,re «ipres
Mais ifJJl ^nnaires euX-m6mes. II u f" . * ,a fante‘ « fc
In aliqua paroecia Ilungariae accidit, ut mater a fide catholica apostata-
«fit, quia parochus in baptizanda eiusdem prole patrinum haereticum
inhaerendo legibus Ecclesiae, reicccrit: quum vero ex declaratione Sacrae
Poenitentiariae die 10 dcc. 1860, 1 notorie censuratus ad munus patrini
admitti possit, si ex eius reiectione gravia damna imminere videantur, inde
quaeritur: Utrum haec declaratio etiam ad patrinos haereticos extendi possit •
m vero praestet, sicut nonnulli volunt, in huiusmodi casibus difficilibus baptismum
line patrino administrare. r
R. Negative, et praestare ut baptismus conferatur sine patrino si ali-
ter neri non possit.
fP Q f*' - Tl r*1 1 1 * v ^ t
Ct. etiam Acta
s ■asse* *
Ies inalades a Ln.V.rf ****** in arti™l° mortis . ananrf .‘U _ _ . < 1 1 ^1
baptisent secrltement 1,7 1"conv««ents .i fairC savoir oue u • p£6rac'
c • “ -■
“ ^ st F"^»
rCnM 6 P^ntcr suppleantur ^ * rccevoir?
■ u de Prop. Fide, vol. II, n ,820] dpr0bim'
1162.
OK, 19 apr. 1893.
** Occulti sect7f‘ m,
aecTnmX*’ ^P^fcae Sedis ^mrin ?or^P,laci :ic duces sint denuntias di
' "°? su"' Publice „o,i ut co^X T Fub,i“ noti »< «S mmrmi,
murat, 11 muntiationis oblioatio* r aCI VC duces huius sectae massonicae
m ra ar, « ideo ips “«* apud ess regiones, in quibus Bai
R P°'«'«<t puMri „?nPh“' a Rul>cr,lio civili tolerantur, et ab
rconll; Af!™«ive. " A,r,P vX'- nCC Ul,° ™d° c°biberi.
1164.
8. C, S* Off. (Mission. Novi Mexici), 22 iun. 1893.
Episcopus quidam ex iis, qui Sacrae Congregationi de Prop. Fide subia-
«m, et ordinarias dispensandi facultates habent, dispensationes matrimo-
,!_*■* 8 in^Pedimento sive consanguinitatis aut affinitatis, sive mixtae aut
'-UT.i.ie religionis, ita concedere solet, ut simul imponat eleemosynam a
ci atra entibus exigendam sub poena invaliditatis dispensationis. Quaeritur ;
J. .jn obtenta dispensatione, matrimonia valida censenda sint, etiamsi
nulla offeratur eleemosyna.
Et quatenus affirmative, an teneatur missi onarius ad exigendam clce-
m,JS<Vfnm* quam Episcopus requirit.
1 'v [ quatenus negative, quomodo gerere se debeat cum Episcopo,
c ee™synam imponente.
- Ad 1. et 2. Affirmative per modum hortationis et admonitionis, juxta
ciionem S. Congregationis de Prop. Fide, 8 Septembris 1S69, § 52. 2
Au 1
n 1 — ov*Uc pUr
, [CoBec^1 f”?? 7 Ad ^Negrt™;
• d,S’ V0> XXV, p ^P- R*. vol. II, ,830. _CI. etiam Actj
1 Cf' N. 5SJ
. * irigtuiujita uv- a 1 * iwvj w wvpivu
‘ c 3* Provisum in 2.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1838].
I
1165.
s. c. s. off., s iuJ- »893.
“•R- Un -Inquisitio iampridem, nempe decreto feriae IV, 13 Ian. 1875, 3
^ncratini consuluit, ne insueti cultus tituli promoverentur, speciatim vero
e,Jtulo poenitentis, Dno N. I C. tributo. Quum igitur ad supremae huius
, Cf- Codcctanea S. C. dc Prop, Fide, vol. I, n. 1305,
Cf- Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1346.
1 Cf. V
48*
Curia Romana
r,l7Zi°r t|Uod L,
quod vocant - Opus' S. CordlTtlu ^2^* adl^ pcrti„aciler
**=£«&.■==: icraSsaaS
5. C. 5. Officii
-?“•» danntatSr;;:
;r & vac“ frucriru:. p°«™„, ojx * •»* <
483
tum feriae IV ,7 77 :.^wremo, omnibus in mentem
a*3 ^an' I^7S- SSriius D N p;Ue j- IC transcribitur; — „ per ...
,f R P D • « * * A div. prov PP IV ■ Jv.
; * Adsesson S. O. impertita , *. IX> ,n sohta audicn*,.
>' ptores, au nm>n.** „ perata.... mandavit.... •
«
' p,0res' I»* ingenia sua ac u~; .«-fa « . T
" P'nnt ac, sub pietatis specie iZ^T T™*"*' <Iuae novitatem' c
"ndes promovere student ut ab Z CUitUS titulos «iam per echn!'
:5» <>uod subcs>' desis,an‘' ac
"teS-a-tfC -
■S. Sedis, vol. XXVI, p. 3,9jP' ‘ Vo1' “• »• 1S40.-CT. etiam Acu
1166.
s- c- s. °ff., 2 aug i893
cum excommunicatis m^na"!'151'10!;0 minori c°ntra eos,
prohibitio. ‘m a ummo Pontifice, censeatur etiam ablati
L S±5f-.-2*“ adProbavit,
1168.
S. C. S. Off., 14 febr. 1894.
An decretum S. O., 5 i unii 1889, * quo in nonnullis causis matrimonia-
libus derogatur solemnitatibus Constitutionis Uencdictinae, 2 sit generale
nec ne.
R. Affirmative.
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. II, p. 237, nota 1].
1169.
S. C. S. Off., 26 apr. 1894.
qui communicant
[Collectanea S C 7 „ pr°bavit-
s. Sedis, vol. XXXI,' p' 40IT' F,de' V°L n- n- i844-
Cf. etiam Acta
su
1167.
• C' S. Off. (Norvcgiae), p aug. ,8,3.
Tin societas Ind * j
biaceat latae contra societ 1 1 ^K^er °f Cood Templars excommunicationi
Et affirmari^ 8CCretaS In Const* Apostolkae Sedis. *
i An Prohibitum sit *,7 ' T*SB
R‘ A<J 1. Dilata a d ' S?7 n°men dare isti societati.
Pr?\,bu'c SQCictati * rmative, seu deterrendi fideles a dando
l^fllieetanea S C ri
’ s«fa, vol. XXVI,' P ,P™P Pidc' vol, II, n. 1845. — Cf. etiam Acu
’ p* *>2. 753]-
Cf N. 55^-
N011 semel ad hanc S. Sedem relatum est m nonnullis imperii russiaci
provinciis infeliciter accidere, ut publicorum gymnasiorum scholarumque
discipuli catholici aliquoties per annum templa acatholicorum adire, una
cum discipulis acatholicis sacris eorum functionibus interesse, atque riti-
bus acatholicis participare, crucem a ministro acatholico porrectam oscu*
Ini, genunectere, panes benedictos accipere aliasque caeremonias peragere
digantur. lix qua re non solum ipsi adolescentes eorumque parentes in
5rave salutis periculum conficiuntur, sed etiam cappellani scholarum, prae-
ceptores religionis, confessariiquc puerorum magnas in angustias atque
discrimina incidunt. Quamobrem iterum iterumque a Sede Apostolica
postulatum est, ut conscientiis fidelium subvenire atque circa rationem,
.u mvo scholares praedicti eorumque parentes, sive confessarii atque ma-
?stn m difficillimis adjunctis se gerere debeant, opportunas regulas consti-
ac praescribere velit. Cui postulationi debitoque custodiendae fidei
■itis tacere cupiens, S. C. Supr. et Univ. inquistionis auctoritate Aposto-
IGci decrevit quae sequuntur:
*• discipulorum praesentiam tn expositis circumstantiis pro civili tan-
tum caeremonia haberi non posse, sed continere vetitam omnino communi-
Jfioncm sacris acatholicorum, atque ideo prorsus illicitam esse.
2. Magistros religionis in praedictis scholis teneri, si a discipulis eorumve
gentibus interrogentur, cos monere, communicationem de qua agitur,
ltrafi non posse divinisque atque ecclesiasticis legibus contrariam esse.
3_* Quod si interrogati semel discipulos monuerint, vel praedictae com-
wunicationi licet frustra obstiterint, non teneri protestationes seu monitio-
Bes berare, nisi fundata adsit spes, iterationem utilem et efficacem fore,
4 etiam tum abstinere possint cum ex protestatione seu monitione ite-
graviora mala limentur.
4; Quod si magistri religionis a discipulis non interrogentur, attentis
Serissimis rerum circumstantiis, remoto scandalo, dissimulare posse, si
* Cf, N. 1 1 18.
Dei miseratione, 3 nov* I74*- * J1**»
1
Curta Romana
4S4
pueri in bona fide sint. In qua tota „
stare poterunt. ^tn praedicti iudicio r ■
5. Confessarii ad quorum iudicium t *
poenitentiae deferri contigerit tenentu^J generis Casus in «l,
ter illicitam esse communicationem in sacifrH*’ ^ Hcet non ignan^
imminentium m„i ,n ln sacns, de aua gnan gmi
S. C. S. Officii
485
imminentium maiorum metu admiserim /i’mT<!Ua agitur’ «m §£*£
committendae auctores fuerim dilLm -r parcntes qui
communicatione * i" fi»
“!'• ^uod ,S1 'uunen adolescentes vei pteme' Praf,f,,cnda abstent^
rum confessam, attentis gravissimis rerum rf m bona fide «./
m ***** relinquere,
6. Quod si alicubi mos sit ut nn d monendis abstinere '
acathoJicoruna intersint, sed p^ antumT? *****
adsistat, declarat haec S. Con^reeatio h ^ dcCta nomine
tionern illicitam esse: posse tamen si' nuTri eIccd°nem sive intentu,
remoto scandalo. ’ pucn m bona fide sint, dissimnbri
[Collectanea S. C de Pmn tta , *
ae lroP- Fide, vol. II, n. xS6Sj.
1170.
S. C. s. Off. (Kishnagur), 18 iuI. ^
mortis constimti! baptlZan filn ‘«fidelium in periculo, non vero in articulo
revisendi. P0ssmt saltem baptizari, quando non est spes eos denus
wntur0 noVnVam, qU°d ** infirmitate, qua actu afi
4- An baptizari possint fiir i.3,1?10 a?tatem discretionis?
constituti, de quibus dubitari * *” e ?um. ‘n Periculo vel articulo mortis
ades. °Ppor.uni.as eos docen[|; “ “***“> discretionis, e. n.
jj . f: 2 ct 3- Affirmative.
4* donentur missinn*
-tiEfe aub^r*"6 “ me,i°ri ra0d°' q“° fm
S' Sedis, vol. xxixi p.e 5^°.Ps64]de' V°'' '877' — Cf. etiam .Acu
S r C mi-
A .. ' Instr* 20 aug. 1 894. 1
. Ampl,tUdincm tuam
m ecclesiasticis provinciis ? ?Cto .non reverendissimos Archiepiscopos
conventibus egisse de tribus ^ °edc5atae Heipublicae constitutos, in suis
1 Ad Delegatum ' S' 'iUaC *st*c coa^ucrunt, societatibus, Sociorum
POS £qJ |£-y jyj - ipt
occiciatis America e Civitatibus.
-rmpe singularium (Odd Fellows), Filiorum Temperantiae (Sons of Tcm-
perance); ct Equitum Pythiae (Knights of Pythia), atque unanimi consensu
'm totam iudiao Sedis Apostohcac detulisse. Porro Sanctissimus Domi-
niis Noster quaestionem examinandam tradidit Eminentissimis Dominis
S. R. E. Cardinalibus una mecum Generalibus Inquisitoribus. Hi vero
generali Congregatione fer. IV, die xx lunii mdcccxcjV, confirmantes iudi-
dum de aliquibus ipsismet societatibus alias latum, decreverunt ; Cunctis
per istas regiones Ordinariis esse omnino connitendum ut fideles a tribus
societatibus praedictis ct ab unaquaque earum arceantur, eaque de re ipsos
Mejes esse monendos; et si monitione insuper habita velint adhuc eisdem
Societatibus adhaerere nec ab illis cum eiiectu separari, a perceptione Sacra-
nientorum esse arcendos ».
Sanctissimus Dominus Noster sententiam hanc plene confirmavit et
ratam habuit. Quae, idcirco, per praesentes Amplitudini tuae significatur,
j.pcr te nota fiat cunctis istarum regionum Archiepiscopis, Episcopis aliis*
ijue locorum Ordinariis, et pro bono animarum regimine ad effectum dedu*
atur. — R. Card. Monaco.
XI11 Acta’ Vo1* P- 292i 293. — Cf. etiam Acta S. Sedis,
vol. XXVIII, p. 569, 570].
1172.
S. C. S. Off., decr. $ dec. 1894.
Cum recenter ad hanc S. Congr. S. R. et U. Inquisitionis a compluri-
us Episcopis pervenerint petitiones, quarum omnium una mens erat, absti*
centiae legem de qua valde solliciti sunt, magnis in populorum concursi-
!ii, aeSrc admodum ac difficulter variis de causis posse servari, et damno
potius animarum quam saluti praebere occasionem, Emi ac Rriii DD. S. R. E.
ramales contra haereticam pravitatem in universa christiana republica
tnerales Inquisitores, in plenario comitio dictae feriae IV. dic 5 Decem-
1894, re integre proposita ac mature perpensa, decreverunt ut infra,
icet: Supplicandum SSfho ut Episcopis aliisque locorum Ordinariis
ainccaere dignetur facultatem anticipandi die sibi benevisa atque ob gra-
issimas causas etiam dispensandi super lege ieiunit ct abstinentiae, quando
!^tUm stJb utroque praecepto servandum Patroni principalis aut Titularis,
c soiemne aliquod festum item magno populorum concursu celebrandum,
•nciderit in ferias sextas aut sabbata per annum, excepto tempore quadra-
.«imae, diebus quatuor temporum et vigiliis per annum ieiunio consecra-
lB> atRUe ut etldem anticipandi seu etiam gravissimis de causis dispensandi
P ‘testate uti possint pro diebus, quibus nundinae extraordinariae, magno
leTa populorum concursu, habeantur. — SSmus Dfius praesens decretum
«tUfn habuit et confirmavit ac omnibus et singulis locorum Ordinariis
Jc^liatem, de qua agitur, perpetuis futuris temporibus concessit ac attri-
>Ulti facta tamen in singulis casibus mentione apostohcac dispensationis.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol, II, n, 1884. — Cf, etiam Leo-
”tsXln Acta. vol. XIV, p. 376,377; item Acta S. Sedis, vol. XXVII, p. 512].
Curta Romana
486
It 73.
* S* C* S* 0ff*. 2 4 iul. i895.
passim animadverte baT 1« ha morbUau” m "1 d'cumbc" '«1
curandi scilicet abortum sei. f„„ * Sn varcr’ Paesto ipsi eiat?'U’
imbat, adhibitis tamen mediis et Viam hslnc consueto {£
quidem ad id tendentibus ut in materno sinu f ’ fcr 3e at9ue inunedUte.£J
•nodo ut exinde amoverent, atque foetus 's, f ° occ‘derent, sed
retur, utique mox moriturus cum ndb.’ • tn possct> vivus ad lucem trk.
I.imvero lectis quae dic 19 Augusti 1SS8 ~mmatu™s 0^nino supponatur
Archtepiscopu,» *d
que operationem directe occisivam foetus- J? Mse.Il5,tam esse quamcum-
"ha.d 'mtrcm rivandam », dubius haeret Tkim "13',^ neccss™™ «wt
chirurgicarum quibus non raro i nse , , ? **«*««» °P™i™
gnantes graviter acgrotamt.s h“cu*l« procumbat, m pni.
supplex Titius petit utrum enuntiat, ' “* cons™ntiac suae consulat,
cumstantiis instaurare tuto possit. ” 'lper;lt")',es ln repetitis dictis cir-
sti t888 «8^l.se'-UXta ?*“ dccre's. diei scilicet 28 Maij ,<ra, 1 t
:®, oSmus ad probavit 1 ItS,S4 ct l9 A«gu-
L^oHectanea S. C de. p.- .. i— ,
s- Sedis, vol. XX VIII, p. 383*3*84/’ V0! U ' n* 19°6- — C f. etiam Act
y
ablata sunt,
re nequit,
1174.
c. s. Off. (Wcstmonasterien.), 31 hrl. 1895.
Utrum puella N ci *
quaeque proinde, licet PCr °Pcrali«nem chirurgicam at
matrimonium valide ct if c .°^u,n Per&cta sit, prolem concipe;
ct legitime contrahere possit. “ f—.
An tuto doc^fi nossV * »
Jdmisj;r? opp*Ufnt. quando scihcet**^0^15 *,c*tam CS5e opmtloncm chirurgicam quia
it 'r ' Vi*n^a ’* ™ater, inf-trte 1 ' t,rmss;1* mater ct infans perituri sunt: ea ainn
H. fu» drari „„„ ryoamc. " W
■ Anno ,SK A «• 0« „ jif f' Prop. Fide, vol. II, a .M
• ;^ pl ruac praedec ,s' ,sss tid Archiep. Cameracen. haec habentur
._j rfa “ ‘?',atcmqunrumd lrn _r ' l* 1,1 nonnuMa huic supremae Congregationi P-'IV
*cdulo pcrocnvi. V,-. T" °P*ni bonum chimmir.. 1 : ; Oul
S, C. S Officii
487
R. Detur responsum ut in Rheginen,, scihcetr Juxta exposita, matrimo-
ajum in casu non esse impediendum. 1
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. II, n. 1907],
1175,
S. C. S. Off. (Cenomanen.), ri mart. 1896.
(in
In casu stipitis intermedii (secundi gradus) ex duobus inter se iterum
secundo gradu) consanguineis constitutis, utrum unicum existat. et
declarari debtat in libello supplici dispensationis, 1 mpcdimcntum consan-
guinitatis, videlicet illud solum, quod ex hoc proximiori stipite intermedio
procedit. An insuper duo alia habeantur, et declaranda sint impedimenta,
proienientia ali remotiori stipite communi (quarti gradus) per lineas in sti-
pite intermedio coniunctas.
R. Negative ad primum; Affirmative ad secundum.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1920. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol» XXXI, p. 635-637].
1176,
S. C. S. Off., 18 mart. 1896.
Post
latum fer. I\ , die 5 Dec. iSg4 Sacrae huius Congr. S. Off. decre
>jra,quod incipit: Cum recenter, - quo facultas fit locorum Ordinariis antici
i-ndi in alium diem vel etiam, gravissimis de causis, dispensandi super
teiunii ct abstinentiae lege, occasione solemnitatum, in vetitum aliquem
ion incidentium, a pluribus locis, circa eiusdem decreti genuinum sensum,
u ia proposita fuere, quae scquuntpr:
'• Utrum ad hoc ut Episcopus dispensare valeat ad tramitem dicti de-
c oi, necessc sit ut festum celebretur semper magno populorum concursu.
■'piscopus dispensare possit quando agitur tantum de festis
pti; an etiam quando agitur de alio iesto vel de alia catholic
* . . * ■ . M * *l 1
2- Utrum I
« posuit circi 1: c Praedecessor 1 j.iK .. '-«meraecn. na«
• bus sedulo rv *""**[» quarumdam opem n°""uI,° .huic supremae Congregationi
< cuiVentis pcrPe<«ii, , Emi ac Rmj pn ^,nunl cf1,rul'Kicnriim eranioromiae adfiniumJ
* T*a «•potrfenim „ CardJ- i^iuisitorcs Cicneralc feris IV. * «
18 Mati ryT'r< l'0Uem 'ktrurticunt ,,, ^Ucru,lt : In scholis catholicis tuto docm roit f''<"
Htttantii 4'rt‘ ‘ffianteumqu r chhurri? Lraniotomi°ni appellant, ticut declaratum fmt
Cf ^ollcctan^ s p ' optationem directe occisivam foetus vd ***
fop* voL 1 1, p, 2or, nota i»
'fK-is praecepti; an etiam quando agitur dt umv «islu ‘«.i ^ .mu umuui
^■mnitate, cx. gr. de centenariis, de peregrinationibus et similibus.
? f 1 1 ■! * < ». ] * _ i1 m m -m 4 _ _ JT i
s magnus populorum concursus, an populorur
civitatis aut loci.
4- L trum inter causas gravissimas <ib quas Episcopus non solum antici
se^ etiam dispensare potest, assigna r; valeat gra\e periculum quo*
Jb3,,nfiV;l — ' 1 * odrvptiir:
UtULi cv. gr. dc cento narus, de peregrmatior
3- Quomodo sit intdligcndus magnus populorum
^'rancorum, vel etiam eiusdem civitatis aut loci.
t I T*__ . . .
i isai v ^ — o pv.ivwiiiui vjuu
tuicntia anticipanda non observetur.
5- Utrum in diebus exceptis ieiunio consecratis vetitum sit Episcopi
-Jritiirri dispensare super abstinentia; vel etiam illam anticipare.
t
Ejulem S C. Supremae Inquhit. dedirtvit (16 Imuani in huiuimodi ca^ibu
c rri 'iinpufis recurrendum cum hucusque responsum non fuerit, nibi pro casibus par
^ulflnbus.
J Cf. N. 1 tyZm
488
I
tSi
n*
ri a»**
%r
6. Utrum ex rationabili causa possit “
ipsi assignent diem in quo an t irin-, • i . Plscopus committ*P,
Quibus dubns ad examen sedulo ,dCbMt al>S‘'n'mia- Parwl"’sM
Inquisitores Generales. PS * “ j?» « Rffii m ,
"TfT, Affirmative. SU’'0rNm ^
ad£™^^o~mr^reTm: **""*• - «cuntfan, *
2TT fe**%«* Ciam de concureu ^
*d «• Affirmative' ™mqu<: vetitum est Epi5eopis.
SSmus (dic 20 tv-
confimiare dignatus est. nWn,m PP‘ resol^°ncs benigne adprobareft
(Collectanea S. C rfn n n* < “ -
Sedis’ Voi- xxw". P. S72, snl' V°l "• "• '9«— Cf. edam Ac
C. 6'.
11
4*9
1179.
S. C. S. Oif., 13 maii 1896.
, 11 77.
*. An coi lato ba *■ & ^ ^ l8p6*
P07£Tatim bap.dsma absqt e' prae Wo^ H 3 b °bste'rice veI Ia''co, iterari
catholicam ^ tC°nferri dcbeat baptismus suf! *®enV. ?'vain,ne de eius valore,
cu7ZdsT7 pmin™ quocumque loco prw--«S
X“‘ L°cdS
ga"rColied haereticoni N°V' 18781 quod iu sc M*t: «»►
K*““ s- c- * CS.S,
II tacito privilegio die & ^ 2 2 '8,X’'
delti,'," •rid 0rien'»'i. * anS"!10""25 d‘»“ S- Sede gndone i sacerdoti
Stro Z m° c de"* Cresima " K ? “nt«»Porancamente i sacnunenti
privilegio?0 ancl'e Pi!r qudii di altri rir'"0- per ■ fcdcil del ril° dc'
r ~,,r * 1 onentali, nei quali vige Io stesso
n‘ Amrmat*vc. a 6
[Collectanea S. r a »
| N- ..S8, ' ' '' r0P' *''idc' v°l' II, U)2(>].
■ «• «critasx c s- <». Lltt „ - "jf II
Jd ^V/a/j 1896):* LTn sacerdote onefl*
instem? coi Bnttcatmo» pui esercitvb
Utrum diebus ictunio consecratis, in quibus Apostolica venia usus con-
Amentorum ex adipe mdulgetur, butyro quoque per modum condimenti
uti liceat.
R. Supplicandum SSmo pro gratia. - Oie .5 eiusdem mensis SSmus
benigne annuere dignatus est pro gratia iuxta Eroorum PP. sufframa
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, voi. II, n. 1928. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, voi. XXIX, p. 247].
1180.
S. C, S. Off. (Albanen. in America), 10 iun. 1896.
An 111 detegendo impedimento disparitatis cultus procedi possit non
solum summane, sed etiam extraiudicialiter; ex. gr. si in uno alterove casu
■mias de suscepto vel non suscepto baptismo (etiam ab haereticis collato)
1 er haberi non possit, an tunc valeat inquisitio a sacerdote vel etiam
neo (ceteroquin habili et non suspecto) privarim instituta, id est sine dele-
ptionea rdinario facta. Acciti it huiusmodi casus nuperrime ut miles qui-
.. ’ altcrius partis, nulla munitus delegatione legitima, de baptismo
ato ve non collato investigaret, quia parochus loci illius non audebat in-
gredi domum testium.
Quatenus agatur de investigando impedimento disparitatis cultus,
quan 0 contrahere volentes nullo praecedenti ligamine sunt innodati, sr
inquisitio respicit catholicos vel catholice educatos, etiam in defectu authen-
Q ocumenti, ex quo constet fuisse revera baptizatos, uti baptizari habendi
m ordine ad matrimonium, nisi certo constet baptizatos non fuisse.
Jacto 1 • baerct*c*s '*cl ab haereticis baptizatis, dummodo constet de
5tc’0 C° . *,,n‘s baptismatis , et ipsius baptismatis invaliditas certo non con-
^ pariter uti baptizati habendi sunt in ordine ad matrimonium. Huius-
F . , ln vesrigat io diligenter quidem sed etiam extraiudicialiter et absque
ptcia 1 delegatione fieri poterit, — Si vero agatur de investigando impedi-
mento disparitatis cultus ad effectum declarandi nulUtatem vinculi praeexi-
s entis, quo contrahere volentes sunt innodati, licet, uri iam ab anno 1SS9 sub
c 20 Martii, 1 ct iterum sub die 5 Iunii 2 statuit haec ipsaS. Officit Congre-
gat,°* Pr°cedi possit praetermissis solemnitatibus in Constitutione Dei tnise-
a me a requisitis, modo summario et extraiudiciali; semper tamen forma
«Hi ^ *°^° P5‘ kdeli ‘tcl proprio rito, mu ancora pei feddi di rito diverso, in mnncanta
1 'a«rdoti di questo nto. nei quale peri» vige il privilegio di amnunistmre insieme i duc
,Mt«memi
1 ?’ ^ 1 r 1 4.
Cf. 14. , r
Cf. N. 318,
490
Curta Romana
r
judicialis quoad substantialia servari debet ■
matrimonialis; et, si evidenter dc impedimern'1 defensoris vi,
nus procedere potest ad proferendam nuUi / eXl8tCIUia ***« 2?'
"S qu-Kl in W *, s" m ' «■SE’'
quoad substantialia, nec non interventu, d(Z/ rCqUiritur *»» £*
sxr patmri *
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I], „ ,9+o] ^
1181.
s- c. S. Off„ 6 Iui. . 890.
Quid agendum, cum Archieniscnnn, r i •
Atnen rescriptum recepissem disner^ad, ™- "• " °rili'>»rius Pc„„tn .
saa?-* “
[Collectanea S. C. de Prop. FjJ*£“ U° n!TT q^ro^-
896.
1182.
S- c. S. Off. (Brnsiliae), s nuE. ,
taT^?"d“^™impo™Me ad S' **» «*
« 4^^esssn& 'ir
quam vulgo canna de assucar ar/T habendum» aIiquid sacchari e planta,
quidem modo fabricatum quoouT f™8’ mUSt° admis«ri debeat; et hoc
Sacrificio passim utuntur Nunc v Vinum* qU° saccrdotes in S. Missae
Inquisitionis feria V, loco IV di» ",Tcoen,ta responsione S. Rom. et In.
tentiae anxietates ortae sunt n ' ^ Und :^r 1 *ata» dubitationes et con-
lni,*m l1rn S. Missae Sacrificia ^aPropter quaeritur: Utrum sic confectum
./•Loco sacchari extracti ° ^ adhiberi ^leat nec ne.
^ en Om potius esse sniritm canna saccharifla vulgo canna de asrucar
ae~ fuerit, et cuiuS^ u 1 VSCU dummodo ex genimine vitis
tunvh ”atura*'ter continet ha,, | .** 'ldd‘ta Cllm ea quam vinum, de quo
i r ’ u,usniOdi vero admixtio f tXcct at Pr°portionem duodecim pro cen-
defervescere inceperit. !qs’ CiU3ndo fermentat io tumultuosa, ut aiunt,
fC-ollectan «a S. C. dc ;™us.^™bavit.
• • S«*.s, vol. XXIX, p. ',6P; l'de' vo>- II. "■ 1949. -Cf. etiam .4«
J > j 1 /J,
Cf. N. I j 3 s .
$. C , S< Officii
49i
1183,
S* C. Si Off. (T arraconen.), 5 aug, 1896,
Archiepiscopus Tarraconensis humiliter exponit tarraconensem regio
ncra optimis vineis abundare, ex quo fit ut vinorum commercium ad exteras
rationes protrahatur et quamplurimi populi, Americae praesertim a nostris
riafcolis et mercatoribus vinum ad S. Missae Sacrificium conficiendum
®«* soltmt' At dubium hac super re a R. P. D. Episcopo Massiliensi
Judum propositum, et lata a S. Rom. et Univ. Inquisitione feria IV die
I 3° |ul,i '890 1 relativa responsio vinicolas ipsos et mercatores curis et anxie-
affecerunt. Vina enim dulcia, quae hac in regione conficiuntur quae-
que magnopere a sacerdotibus pro Missae celebratione desiderantur, post
rmum fermentationem iam duodecim vis alcoolicae gradus exsuperant, ad
massiliensia nec permissa succi alcoolici additione pertingunt Nihilo-
mmus ut haec generosa ct dulcia vina, licet maiori, qua massiliensia, virtute
praedita, ad exteras nationes tuto exportari queant, decem ct octo vis alcoo-
licic gradibus polleant oportet; secus enim propter ipsam eorum dulcedinem
m,m ,er™cntat»bnibus sunt obnoxia, ct in maris transmissione utplurimum
acescunt. Quam ob rem vinarii nostri mercatores, eosque inter maxime
: ugustinus . ^Iul|er, vir de religione catholica optime meritus, gratiam
imporant ei similem quae Episcopi Massiliensis supra laudati votis con-
cessa fuit, facultatem videlicet roborandi spiritu seu alcool, ex genimine
quioem litis extracto, vina praesertim dulcia, ita ut ea quae naturaliter plus
mimisu ad quindecim vis alcoolicae gradus pertingunt, ad octodecim incre-
■ rarit, ta enim eorum impeditur corruptio, quam iteratis fermentationibus
• iMirt solent, tutiusque evehi possunt ad exteras nationes quae apto vino
carent ad decorose litandum. Praeterea, ut aiunt, in nonnulis Hispaniae
«p-mibus viget perantiqua consuetudo, qua plures Sacerdotes \ inum pro
- 1 issae Sacrificio sibi conficiunt praemissa vel ignea musti evaporatione
uvarum ad solis radios exsiccatione; qui mos cohonestari videtur deda-
,C*' Officii dc die 22 Iuli i 1706 - circa vinum ex acinis uvae nassae
confectum.
Hisce praehabitis, quaeritur :
Utrum praelaudatis vinis, praesertim dulcibus, pro eorum dem con-
cnatione tantum spiritus seu alcool ex uva deprompti addi queat, ut ad
-p.emdecim circiter vel octodecim vis alcoolicae gradus increscant, quin
ent exinde esse materia apta pro S. Missae Sacrificio,
2- Utrum licitum sit ad S. Missae Sacrificium conficiendum uti vino
musto obtento, quod ante fermentationem vinosam per evaporationem
Ettcarn condensatum est,
Ad i. Attentis naviter deductis, dummodo in casu proposito spiritus
«metus fuerit ex genimine vitis, et quantitas alcoolica adiungenda, una
! Cf, N. 1125.
Cf. N. 772.
£S3
05 HJ
fe < -
rj 2»**
»
492
na
cum ea quam vinum, de quo agitur _
portionem septemdecim vel octodcci'm nre l i “«»«, "on ew_H ,
fermentatu, tumultuosa, ut aiunt, defervescere •U"'1 “ admi«to fct JjK
1 Ad «*££* nm **J2!
'»can
t M a. Licere; dunmioTdeS T'
obtinMtu[U<latSSP'a(,U'afennent,li0 n*t»nrf!ter eb)fa!T‘imta *M
ootmeatur, - SSmus adprobavit. bt,nen P°ssit, et dc L
[Collectanea S. C. de Prop. Fide vol Tr
S. Sed, a, vol. XXIX, p. 3,^3 1 VO‘' «• «• »**«.-« etian, Att
1184.
S’ C‘ S' 0ff- «o sept. ,896.
coadunat,?™ a^SVVlc^LTtfvr «S P’™™ 5ive P™™M Ut,
2- Utrum decreta rnn,T " ?0tm censeantur. ®tm
fe«SrC re in{°"na 'eh^Ipedficl roS0""” S,V‘ Prov™afttm ,
RPTn“: " quidem '«tum V“eanr!„“ S'a‘Uta dioecM“a £ feri»
« . Ad 1. Affirmative. ™‘tan,> “ quant"'" * fuerint ineo *™'
. [Colfectantt C~ ^P-^vit.
Sedis, vol Yytv C ^roP* ^*de, vol. II n I0C2 Cf
• UJ'- AaXIX, p. ^ 447j Xi’ n- 1952. - Cf. etiam Acu
1185.
C- S- Off- (Niger), , 7 fcbr. , ^
t* Estn
n/frz-i -g£"2£
^ V3I1J3 haec form
potius > n'Okpara ^aPt,Sm*) quae sonat: anum,
cti9 r g° sum Ovatis te) tn nom: p ^so' (luae vertitur ego te lato (ve
'7nrt10 baptizailtis ^ nZn^AS ^ Pr£»og™*< e> Spiritus L
>Jn *rstnc valida forma bS °dUS est baP^mus?
A «a A/o ;Vj<5 oua^Ua.C SOnat: an,ima »®« nna-i-aru n'aja
pmtut Sancti? vcrtitur te lavo in nomiMPatris tt
4* ^stne valid i f0
“! o ■? ROae vertitur : tu,ye~i „iri Ciuka riaja Sm
lwhv 'insua «o adluCretrA'-t'f/S"^r'')a?M”,^''"',C'
mivi /, f a- Ja nu Xtcii . i , ■ a - lur 'Ps:1 vo* graeca dicens: un«/iw
moZy,Ln-'V'’ « non C&I, . Wjb* q“* verteremr „ 4ep/,ia tr rir.
R ,uf P^^noiationi h.frun qua,cnus Pnma locutio magis accom-
?■ Ad '• Negative . et I, . ,nd,Senarum). *
tantum.2' 0rmssis ritibus non c«Vm- ni" dictil . foi™> esse iterandum.
ta dius, adhibeatur materia et fornu
493
S. C. S. Officii
Ad 3. Affirmative.
Ad 4. Formam esse dubiam, ideoque iterandum sub conditione baptis-
mum.
j Ad p Uti exponitur, non expedire, sed dicendum vel vocem quae ver—
i titur lavo, vel vocem graecam baptizo, monitis ministris et populo de signi-
I ficatione huius postremae vocis.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1959].
1186.
S. C. S. Off., 25 maii 1897.
j His in regionibus (Mexicanis) frequenter occurrit ut viri impii, vulgo
Meri pensatores, matrimonium inire cupientes cum mulieribus catholicis,
praeviam confessionem facere renuant, eo quod, ut explicite fatentur, fidem
sacramenti Poenitentiae corde incredulo reiccerunt, et totam fidem nega-
1 verunt. Peto an hi, infidelibus deteriores, debeant aut possint admitti ad
contrahendum matrimonium, cum magno mulieris catholicae et familiae
j detrimento et periculo.
R. Supplicandum SSmo ut in decreto fer. IV, die 30 Ianuarii 1S67. 1
— SSmus benigne annuit pro gratia.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1969. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXX, p. 628, 629].
1187.
S. C. S. Off.? f 6 iun. 1897.
Ex decreto S. Inquis. 23 Iunii 1886 2 cuilibet confessario directe
absolvere licet a censuris etiam speciali modo S. Pontifici reservatis in casi-
bus vere urgentioribus, in quibus absolutio differri nequit absque periculo
gravis scandali vel infamiae, iniunctis de iure iniungendis, sub poena tamen
rrincidentiae in easdem censuras, nisi saltem infra mensem per epistolam
£t per medium confcssarii absolutus recurrat ad S. Sedem, i >ubium tamen
oritur pro casu, quo nec scandalum nec infamia est in absolutionis dila-
tione, sed poenitens censuris papalibus innodatus in mortali diu permanere
debet, nempe per tempus requisitum ad petitionem et concessionem facul-
tatis absolvendi a reservatis; praesertim quum theologi cum S. Alphonso
Ligorio ut quid durissimum habeant pro aliquo per unam vel alteram
diem in mortali culpa permanere. Hinc post decretum 23 Iunii 1886, defi-
ciente hac in quaestione theologorum solutione, quaeritur:
l. Utrum in casu quo nec infamia, nec scandalum est in absolutionis
dilatione, sed durum valde est pro pocnitente in gravi peccato permanere
1 Cf. N. 998.
1 Cf. N. 1 102.
494
Ourta Romana
per tempus necessarium ad petitionem
«reservatis, simplici confessario liceat ■! ' c “nCeSsionei" facultati,
ctc absolvere, iniunctis tle iurc iniunt-rn^ r S’ I>0I»tifici rcscnT”''1
m easdem censuras, nisi s jltem ,nfV ® nd,s’ sub P°cna tamen ™atli{Jlr'-
confessorii abso.utu’s %££ P"
2* Et quatenus negative utnim • ,m’ P m dlUlr'
tentem indirecte absolvere deh^ mpiex «^essarius ei]m ,
posterum a SuoenW h i • at' eum monens ut ■» , Unuiem poeni-
obtinuerit ipSU”
R- Ad t. Affirmative fect Tl ’ ""V*
Ad 2. Provisum in primo CUm SS*°-
[Collectanea S. C. de Pron J?"”" adProbavit.
S- Sedis, voi. XXX, pde4?25]F'dC' ™'- «■ A- <97, -Cf. „iam „
1188.
S. C. S. Off, l6 iun. i897
lri t-onst, s* m. Pii rv
tione Rom. Pontifici «im ’,.^,uae inc<pit, Apostolicae Sedis i
exeam*",.*.; . Cl «impliciter reservat . ^edts> excommunica-
Z7Z ,r n0Wiuaim a P°P° 'ZcnmL mnodant'“ commmicmta m
“iixuium vel favorem n,,-, ■ 1,1 crimine criminoso ei seili^t * . ,
a Romani^ Congrega“bn!bS ?*? SmpTehmdZ7 ctim
« ^r,,i0 Summi PonSfic,” ' S1'tem VaMa ™ *»
[Collectanea S. C. de Pm„ r- ,
e * rop. Fide, vol n „ ,
’ OI* Ji» n, 1972],
1189,
Sun • ^ C’ S’ 0ff>’ 3 ““S- '897.
Romae extat^f ^en.crabs Sororum a Matre Daln
Amer* e‘ ’ dcv°ti$stme exDOnii- t . °[orosa* quarum domus matrix
alterius ext®m( sinculis Congregationis, quae in
eiusmod ^r0tl bracb*um seu cnm lc domadibus evenire ut unius vd
medico * membra recisa sive in (■<>, amPutetur- Sorores adhuc bona fide
Prores ’^ka^mbU88erUnt Quum itt!. sepeJierunt, sive, suadente
acendi r .t’ 3C parte recte ederint 1 Vmi 18 0ratnx anxia naereat, mrni
in foturo C" ,',i 0'm'mC ‘.oaerit, utn.m eiusraod,
tnodi membro'™ de aca,hol‘cis seu infidriih Ve ,non; Slve aSa.'lr de aegre-
ct hail(l foruni sepulturam in r debbus- Juvat forsan adnotare efos-
R nSemjC Physice impossibil 3 lC^U° coerneterio saepissime moraliter,
K- Quoad membri mP°ssibdcm evadere,
servare possum. Quoad ^b’» a^^”™"1.- sorores P™*» «■» (“!°
» cr ,\ ' ' mpUtata fidelium baptizatorum, pro viri*
495
S. C. S. Officii
quominus in loco sacro condi possim, circa praxim hucusque servatam non
sunt inquietandae. Quoad membrorum combustionem praecipientibus medi-
cis, prudenter dissimulent et obediant. Et ad mentem: Mens est quod, si
jjeri potest, in proprio horto domui adnexo, deputetur aliquod parvum ter-
rae spatium, ad sepelienda membra catholicorum amputata, postquam fue-
rit benedictum. — SSrfius adprobavit,
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, voi. II, n. 1075. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, voi. XXX, p. 630, 631].
1190.
1 S, C. S. Off., instr. 6 aug. 1897.
| 1. Instructionis S. Roni. et Univere. Inquisit. circa observantiam Apo-
btolicae Constitutionis < Sacramentum Poenitentiae 1 num. 10 praecipitur ut
antiquam contra denuntiatum procedatur, perspectum exploralumque iudici
| u le debeat, quod mulieres vel vtrt denunciantes sint boni nominis, neque ad
accusandum vel inimicitia vel alto humano affectu adducti fuerint.
2. Praeceptum huiusmodi, uti omnia quae ad huius Supremi Tribunalis
procedendi rationem spectant, strictissimi iuris censendum est, ita ut, eo
neglecto, ad ulteriora procedi nequeat.
3. Nec sufficit ut id utcumque, sed omnino necessc est ut certa tudiciali
lorma indici innotescat; quod propria dictione: « diligentias arca denuntia -
‘ ‘m ausquc denunciantes peragere n significari in foro S. Officii usus obtinuit.
4. lamvero cum non semper nec ab omnibus vel tantum post longum
tempus, cum nempe testimoniorum receptio difficilis et quandoque impos-
'ibilis est, Supremum hoc Tribunal id servari perspexerit, hanc ari rem
Instructionem, pro Rriiorum Ordinariorum norma, edendam mandavit.
5; Ordinarius igitur toties quoties aliquam de infando sollicitationis
cr|mine denunciationem acceperit, illico ad diligentias peragendas proce-
h't. Ad quem finem vel per se vc! per sacerdotem a sc specialiter delegatum
advocabit fseparatim scilicet, et qua decet circumspectione) duos testes,
quantum fieri poterit, ex coetu ecclesiastico, utcumque vero omni excep-
ptionc maiores, qui bene noverint tum denuntiatum, tum omnes et singu-
lus denunciantes, eosque, sub sanctitate iuramenti de veritate dicenda et
«e secreto S. Officii servando, iudicialiter interrogabit, testimonium scripto
reterens, iuxta insequentem formulam; utriusque vero testimonii atque una
S!mu] respecti vae dcnunciationis authenticum exemplum directe tutaque via
hanc Supremam Congregationem quamprimum transmittet.
6, Dictum est: « vel per sc vel per sacerdotem a sc specialiter delegatum »;
nihil enim prohibet quominus, rationabili ex causa, pio alicui docto ac pru-
'knti sacerdoti id muneris Ordinarius demandare valeat; speciali tamen ei
In singulis casibus delegatione impertita, ciquc antea delato iureiurando dc
mUnere fideliter obeundo ct de secreto S. Officii servando.
1 Cf. K. 990.
JMsMT
Curta Romana
S. C. S. Offtcii
d"”™^ -i*S*
nempe, hoc i„ casu testes, uTfupra d™un*nt«. Phiw **!£??
quoad denunria tum et Unumquemque d*n, ! <‘TUnt’ fIl,ot oportebin,!"!’ To! intcmi' cum 3110 impedimento ,tcm dirimente, sed publico, necessaria sit
S. Quoties autem iuramentum dr nc,antefI‘ habeatur ^ ^ 3d dispensationem specialis cumulandi facultas.
iuramdpn,Veritate dicenda vel de munere et* P» divS^ 2' Ut?m’ concurrjcntibus du°bus impedimentis, quorum unus sit diri-
CS"” 'P3um semper et ab omnibu/fd'" °bcund° <We«31** I *?*• « a"emm .\mped'cns tanIum. «o «*~P» quod muto religionis dicunt,
P— .andum on,/ itaslfcj. I cumulandi fecula»,
expediens iudicaverit 0corum aut personarum adinnnJ*6**0 potestate «ni
Rom. Pont, «I- tS" W-J
rc ,hTtUr *■"»«*— f: Z™h,°ribUS ~ari *
S. S“TxxxC- * Pr°P' vol. „ „ ,
’ XXX- P- H9-JJI]. '• "• '977- - Cf. etiam Acu
Si C. S flff , o
p urr*» *8 aug-. 1897
vs&r»- — *
P°,,et* Hinc quaeritur: ln0Uend« d'spensationibus matri,
1. Utrum, concurrente aliquo impedimento dirimente secreto, seu fori
interni, cum alio impedimento item dirimente, sed publico, necessaria sit
id dispensationem specialis cumulandi facultas-
2 .
mens, ti unum» *..if/vmtim wumiin, tu uxcjepio quoa mixtae f
pariter nccesse sit, ad dispensationem, specialis cumulandi facultas
R. Ad 1. Negative, et detur decretum diei 31 Martii 1872 in Coimba
turen. 1
Ad 2. Affirmative quoad impedimenta impedientia quorum dispensatio
reservatur S. Sedi, ea nempe quae oriuntur ex mixta religione ut aiunt
itquc cx sponsalibus, et ex voto simplici perpetuae castitatis. Secus in reli-
(juis, circa quae Episcopus uti poterit iurc suo. - SSrnus adprobavit
(Collectanea S C. de Prop. Fide, vol. II, n. ,979. -Cf. «iam Acta
S. Sedis, vol. XXX, p. 284, 285].
* Die*** mense., lnh-
« Vocatus
. N- «—a
usu
matrimo*
«N.. N... Z7, T7 '9MO) Sistcnte inT. “r P* D‘ ^P**copo ... id fatu
' 'atu dicendae, quod n H quahtat^ ttstis eonvmtft™*’ “a nrgo,iwn ^>“0-
* *■ Interrogatus- ij, *tU tact,s S». Dei Evan e eli r^'' ric ato ci «ununtnto mi-
r Ltrum noVerit sacerdotemN** 1 v fift/p#r me-
* R«P«ndir:„. ( exteriiitur r ' '
1192.
S. C. S. Off., 7 sept. 1897.
N. N. espone che egi i ottenne a causa di cronica malattia Ia facolta di
prendere qualche ristoro per modum potus prima della Comunione. Aegra-
vaio5i vie piu il suo male, e non bastandogli solo delle bevande, supplica
- » . che si degni permettergli anclic qualche cosa di solido per sosten-
tirsi. r
D
« a. Int^turr^ iingu° •« «*»r tesA «v M * 1 1
• nam pcn« nnn I ’ ^Uaenam Sit huiuscc . , ‘ * rfsPot<»o).
* Respondi P Um exi,tlm«tio? ‘ ' do,ls Wtae ratio, quinam mores, quse*
f 3* Interrogatus; dfn
,f Uftius'^ mulicra NN- mj
1 ^terrogutus*Qiu|
'"CB!- ««n vtae
■e r* 1 ^
ii. r
R. Respondeatur ad mentem, ut in Abellinen., 4 Iunii 1893: c La mente e
c quando si dicc per modum potus s 'intende bensi che si possa prendere
•irodo, carre, od altro cibo liquido, in cui sia mescolata qualche sostanza,
‘come p. e. semmolino, pangrattato ecc., purchi 1 'insieme non venga a
perdere Ia natura di cibo liquido ». — SSmus adprobavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1983. - Cf. etiam Acta
oedis, vol, XXX, p. 629, 630].
1193.
S. C. S. Off., 24 nov. 1897.
quuwn iuuiR(qi* JS4 HUV, l uy/*
. * interroga tuq- TJtn 1 r c,
' m « etiam ,co* «nSeat fidc di | Congreg. Gen. S. R. et U. Inq. habita ab Emis ac Rriiis DD. Cardd. in
• R-Pondi,:... and' .0. existimet/ "k“s «dei ct morum Gcn. Inquisitoribus, iidem Erili PP„ rerum temporum-
Sc,at adiunct is mature perpensis, decernendum censuerunt: — Supplicandum
* 6 in. ““ 3
« Unquiun Utndm sciat
*R^£°dU VeI «* « Praefatum «cerdo** uJH
* rur»c, drl». _• .
-r— in,,, cauf
* iixnct delito ;Ur
* Qifnisaus fyjf JUrnr^Cnto _
1 Subxcriptto discederet ,n - ' P^La. scrvnndo, quod praestitit ut supRi
* Acta sunt ha f««u vrt rL. ' • fJnfiriri;,r,onem praemissorum se subscripsit
* qui ,l»'C PCr me N.... X*t*n'a» © <Wr.
0,n""* racrp,/) , ' nomer* cognomen et qualitates Epistopi vel w
ndet et morum Gen. Inquisitoribus, iircrn Emi PP., rerum temporum
^adiunctis mature perpensis, decernendum censuerunt: — Supplicandum
°io ut declarare scu statuere dignetur facultates omnes speciales habitua-
cr a S* Sede Episcopis aliorumque locorum Ordinariis concessas non sus-
t^Hdi vel desinere ob eorum mortem vel muneris cessationem, sed ad suc-
«ssores Ordinarios transire ad formam ct in terminis decreti a Sup, hac
^Hgr. editi die 20 Februarii 1SS8 quoad dispensationes matrimoniales.*
p VAUMitlUU8 LEUIIoIHh '
ngr. editi die 20 Februarii
* Cf- Collectaneo S. C. c!c Prop. Fide, vol. II, n. 1382.
Cf. N. , l09.
99
f
f
f
498
Curta Romana
Tnsequenti vero feria VI die v. 1 •
P. D. Adsessori S. O. impertita f\ct- ^ ^ in solita ana-
resolutionem adi b' 1*2. **?"* M***
•S* C\ St Officii
resolutionem adprobavu, a^ue iu £££ ^
lc :Lz:rcnz ^
• Ul' a va, p. 627]. y°5- - Lf, etiam
1194.
s. C. s. Off., 9 dec> l8p7
Quid agendum sit cuidam clerico in „ • ~
Episcopus inadvertenter ita corrtmir f-! , UIUS Ordinatione presbyteri).
^ ret,w„ >aaas
am a 1“Ws Episeopo eum S S “ ™ ,CmPorc f Ppleatur ad o»
mere, tertia manuum imposti « for i a habente, induto i
« quoad praetentum acquiescat AcciPe SfirilmS. «c 1
[Collectanea S. C dT P 1' 7 , mu? adP™^vit.
de ,r°P- F‘*. vol. Ii, n. ,9S j
1195.
s- C. S. Off„ 26 ian. 1898.
N. cspone cHe egli, duc -inni
diaconato. Oggi peroVi dei d,?M • ’ f° ammesso alPOrdinaaone de!
d-e i! Vescovo Lnl implt le 1 *** & ricorda 1«
inquieto per qualche temnn* ar>1 11011 (t tocco fisicamente; nevisse
Zla^e> si Jascio poco dono n' m i perisando tdlc ^ tattO fisico non e essen-
non guari appreso che Ja im” JII1,Uo'' m' -!l sacerdotio. Se non clic, avendo
rendeva dubbia FOrdin ivj ,n ^OSl/'Ione dc^e mani sensa contatt» corporale
Ordinazione a diacono df>Hhf* agKatu d;1 novello timore, chiede se la s;
.«• Hetur decretum £ vT7 — «ndmonc.
ditione Ordinatio Dneomt * fanuarn 1875; - scilicet iteretur sub cor
neo Episcopo, secreto nuor'15’ ^U*e *te.rat’° ^en potest a quocumque catto
1196.
S, Off.,
i- Se resserc nati ndPeresia, o l avere genitori, zii, fratelli o eugini
erdid, 0 maritati ad eretici, sta per leggt- cqmune un impedimento che
esdude dalla professione religiosa.
2. Se sia esatto il dire che pcl fatto delPaltrui eresia incorrono Ia irre-
golartta sola mente coloro che hanno eretico ii nonno, o ii padre, o la madre.
3. Se possa seguirsi Ia dottrina di coloro che insegnano, tale irregoIaritA
non mcorrersi nella Germania pe! fatto che ivi parentes nulla laborant infa-
ma; e se tale dottrina possa estendersi a tutte quelle regioni ove Ia reli-
gione dominante e eterodossa, o p ro testa n te.
4. Se i legittimamente dispensati dalla irregolarita in rispetto alia sacra
rdinazione, possa no pel fatto della professione religiosa venir promossi
J “ pre . re deI1 0rd,nfl Ovyero possano essere a clo autorizzati dai loro
superiori, quando questi abbiano, per amica concessione diretta e poste-
njre a oncd’l> d’ ^ rento, facolta di potere « ex quocumque capite vel
L.iusa, praeterquam homicidii voluntarii, bigamiae ac membrorum mutila-
twnis, irregularitatem incurrentes, Apostolica auctoritate, in foro conscien-
< iae tantum absolvere, nec non cum eis, etiam cum rehabilitatione, ct
i sterMone inhabilitatis et infamiae maculae, dispensare n.
• d r. Negative, salvis constitutionibus cuiusque Religiosae Familiae
propriis. 0
Ad 2. et 3. Detur decretum fer. IV, 4 Decembris 1800, id est: «Filios
Haereticorum etr. ». 1
rr if ^ rW,lt exPon‘turi negative. — Ssnius adprobavit.
I 0 ectanea S. C. de Frop, Fide, vol. II, n. 1990. - Cf. etiam Acta
Sedis- vol. XXX, p. 561, 562].
1197.
S. C. S. Off., 30 mart. 1898.
l,co EP*scopo, secreto 1"'!!!’ qUae ,terat,° fieri potest a quocumque catho-
acto Verbo cum SSiTh/ qq51,c ‘mn* tcmPore, etiam in sacello priwifl-
ac facultates omnes nCce« lnus solutionem Fmorum PP. confimia
[Collectanea S c t, ' r> **S °PPort,|nas impertiri dignatus est
1 rop* Pldc> vol, II - —
vol. ;
p 476, 477].
19S9. - Cf etiam Act.v
^upplcj-j autem tiehe
On,rorio « «cUtur '
«ramomw accidcma[c
Cf- s R c
1 Cf x
jqjS. f n' ^^3^«
r ?
med tnUn m*3s‘onarius conferre possit Baptismum in articulo mortis mahu-
| aan adulto, qui in suis erroribus supponitur in bona fide:
4>!rjr . 'ia*>eat adhuc plenam advertendam, tantum illum adhortando ad
-*<-m er ad confidentiam, minime loquendo de nostris mysteriis.
Qnamcumque habeat advertentiam, nihil ei dicendo, cum ex una
1 c Apponitur illi non deesse contritionem, e\- alia vero pnidens non esse
°Ul CUni C(> de nostris mysteriis.
JJRscopo socrum nctcnic,^ ^ j* lani advertentiam amiserit, nihil prorsus ei dicendo,
!<it i[j ivus vestimentis incluto, quin reprii K. Ad j, ct 2. Negative, i. e. non licere hutusmodt mahtunedanis d#*
■ve fyeiunt (S Ii C Vivanan 22 Mjii i*!1 ’ ^tbus in „,.■ ^ h . • . , . utu.mis, Ut
t u., j twntn.,22 1 JS in pruno et secundo quaesito agitur, sive absolute sive conditionate
^■6 N. 1 129,
ab Epbcepo Sacrum ftc Si»*-
500
Curta Romana
rc
administrare baptismum; ct dentuT^etTcT^ T^~
sem Sub die 25 lanuarii et 10 Maii 1703 1 c*t j' *d LP18coPUm QUe^
6 luna 1860 ad Vicarium Apostoiicum Tchc-Khn?^0 S' sui!
Ad 3. De mahumcdanis moribundis <• 1
dendum ut in decr. S. Officii r8 scDtcmb • 0S,bus iam destitutis *
idest: « Si antea dederint signa vXbtri2V5°
*r au‘a.I,° modo eamdcm dispositionem L^fl-PrUu^S^
« '"spectis, ita prudenter iudicaverit 2S“’ c“nc,ls «nim «fifS
fCoilectanea S. C. de Prop, Fide' vof T M>P'ob”i'-
S- Sedis, vol. XXX, p. 699-70,]. ’ U> n- ’»3. -Cf. t6am.te
1198.
s- c. S. Off., decr. 20 apr. , 898.
'897°dOcUraTumfui't ftcnb,™' SaCrae Con«r- in F«. H,
S* bcde Ep«scopis aliisque locorum OrV °.mn^ sPecja,«. habitualia
eorum morte vel cessatione a non
ad formam decreti S. Officii Fer IV ’ die , S“c.cessore8 Ordinarios extendi,
t tonibus matrimonialibus ; propositum f Ffrui'm 1 88S 5 P™ dispens. -
utrum expediat in posterit £nt t u S‘ Co1^
P 'J fimum, Vicariis Capitularibus r> * i CU t3tCS ^urante munere, quae, ut
S- R- et U. InquisiSSa
morum Inquisitoribus General L * T C\ RAis.DD* in «bus fidei -t
babitoque RR. DD. Consultorum ’ pra?fjto du^Jo diligenter expenso, prae*
mandarunt: Clausulam duranto m ’ ndem Elfli ac PP. rescribendum
dum formae Decreti iam lati dic 20 F*h* **** SUP Plendam, ct m ceteris itm -
tdest; > nam iggg, n, 1, et 2. at iuxta itioium,
nariis locorum^ in Pierum committendas esse OrJi-
* S!rat0res Vicarios A posto £! °^?«riorum venire Episcopos, Admim-
" etionem cum territorio c«,v ’ faelatos seu Praefectos habentes iurisdi
" ritualibus generales et uptU^.'*0’ c°tnmque Officiales seu Vicarios in spi
“ Administratorem » ** vac,lnte Vicanum Capttularem vel legitimi"
Subscquenti vero Fer Vr ,r
audientia, R. p. D * ’ J’ Uie 22 ousdem mensis Aprilis 1S0S, in solii
-coni d. p, pp xjjj rej ^^Putita, facta de his omnibus SSmo D. N
Vlt’ c°ntrariis non oh«Hn*‘i e’ 1 1 dius resolutionem Emortim PP. adproto'
[Collectanea S C ! d r ^“«umque.
S* Sedis, vol. XXX, p VoK H* n- 1996. -Cf. etiam Acu
’ Cf- "• 7*4. ,6, ’ ’ 7°3 ' flf
’ Cf. N. '6s-
■ C/. N.
;<** ?,9;
* «.N. "*f™[
S. C. S. Officii
S01
1199.
S, C. S. Off., 4 maii 1898.
j i, Eritnc licita partus acceleratio, quoties ex mulieris arctitudine impos-
sibilis evaderet foetus egressio suo naturali tempore?
2. Et si mulieris aretttudo talis sit, ut neque partus praematurus possi-
I bilis censeatur, licebitne abortum provocare, aut caesaream suo tempore
1 perficere operationem?
| 3. Est ne licita laparatomia, quando agitur de praegnatione extra-uterina,
seu de ectopicis conceptibus?
R. Ad 1. Partus accelerationem per se illicitam non esse, dummodo per-
1 ticjatur iustis de causis et eo tempore ac modis, quibus ex ordinariis contin-
gentibus matris et foetus vitae consulatur.
j Ad 2. Quoad primam partem, negative, iuxta decretum fer. IV, 24 Iu-
bi 1^95, 1 de abortus illiceitate. — Ad secundam vero quod spectat: Nihil
obstare, quominus mulier, de qua agitur, caesareae operationi suo tempore
stibiiciatur.
Ad 3. Necessitate cogente, licitam esse laparatomiam ad extrahendos c
*inu matris ectopicos conceptus, dummodo et foetus et matris vitae, quan-
tum fieri potest, serio et opportune provideatur. - - S Smua adprobavir.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1997. - Cf. etiam Acta
N Sedis, vol. XXX, p. 703, 704J.
1200.
S. C. S. Off., 6 iul. 1S9S.
1. Quomodo se gerere debeat parochus vel sacerdos, <juit vocatus a viro
M muliere catholica) in articulo mortis constituto et cum infideli iam vinculo
c*vm conuincto, illum invenit sensibus pene destitutum? Quando parochus
1 lJrn contritionem excitaverit ac sub conditione absolverit, potest etiam
sepulturam admitte re ecclesiasticam?
2. Quomodo in praedicto casu parochus vel sacerdos se gerere debeat,
51 Moribundus sensibus sit penitus destitutus?
^ j- Quid, si iste moribundus sit compos sui ct adsint filii baptizari, quos
fX Ovilis retinet uti legitimos?
4* Quid, si filii non fuerint baptiza ti?
5- An, ct quibus cautelis, sint baptizandi filii orti ex matre Hebraea, post
''«itum patris catholici, si filii durante civili contubernio baptizati fuerint ?
Ad 1. Detur responsum S. Pocoitentianae, iriest « Venendo a morte
;ln,i sco mu ni cato notorio od tm pubblico peccatore senza essersi riconci-
tato con Ia S Chiesa, se pero avessc desiderato 1’opera dcl sacerdote,
bl quate fu trovato o gia morto o ilcstituito det sensi, e se avesse tlato
1 Cf N
i*73.
502
Curta Romana
- segni di penti mento, o baciando ii Crocifiss„ „ r„ ,
dovnt ,1 parroco negargli Ia sepoltura? - . ' """ ««*»
* tis resispicentiae signis, dari posse sen,,!*.. P' ' In h,sce casibu. B P^'
■ ecclesiasticis pompis et «olenStitatibu, cxSj” wSkJfc
* circumstantiae extraordinariae concnrr , ^ q rum< Q«od si in ar:(-,, r
«et stet eius mandatis». * .parochus consulat Ordin° ^
‘Uwwjua
S. C. S. Officii
503
1202,
S. C. S. Off., 6 iul
1 «S98.
iJt
Ad 2 Consulat probatos auctores ac nr„.
Ligorio, Lib. 6, n. 4S3. ’ Praes>ert>m S. Alphonsum M
Ad 3. Episcopus vel parochus in casu
con“dss! s“ * » «w. .
Q-d si nuUl via ptSThSSS 2S’ mf V 7", ^ C
in mortis articulo inveniantur, ab iis baotS” ,unc’ pwr
™: Mena est, quod paroclm eurire m a $ 2bs"nt'a,uri « ad £»
ism “ ram"
ut in
?lnt baPtl2atJ*. tunc curandum
SS*US adProbavit.
S. Sedis^vol^ \ \\f ^ ?r°P' Fide* Vo1-
’ p. I2r> j22J
n,
n. 2007. - Cf. etiam Acu
1808.
1201.
S* C* s- Off., 6 iul.
cJie, per quiete di sua coscie^zi*^ ^ ' um‘^*mamente domandi
c e da Jungo tempo lo aviti nJ ' Ve.n®a ^utorevolmente risoluto un dubbio
«tale. Nel consegnareli il & V,d‘d^ de^a sua ordinarione sacer
ostia, 1 ostia cadde a terra nr- eSj°V° °rdinantc il calice e la patena con
a ori*iola Accipe Potcstat, », ,maTi * t0CC:lr^a e prima che si pronunziasie
L.a‘ uta dcIPostia. che non > • C' ■ sacerdote ordinando si accorse della
,? a f(3rrno]a, e ne avvcrti il „P1U nC^3 f1atena Pr*ma della prolazione
escovo, 0 perche credess.» /i- rCm0niCre C^1C’ 0 Pcr non inquietare il
R* Attenta asserta ,asci6 correre Ia cosa. — Clicctc.
mentorum ante tactum in<cf«°ne 10S*’ae 111 terram in porrectione instru-
OratOre, Ordinationem esse me|ntorU13 eorum dem, prout exponitur ab
quocumque die, facto verhn integro. sub conditione et secreto,
eo6-.* quatenus opus gjt CU^!, ut suppleat de thesauro Ecde*
*^s r^olutionem Etnorum pp' SI? 3 sacerdotc oratore celebratis.—
l ° Icctanea *i f> , * adprobavit ac gratiam concessit.
,!C ; ™P- R*. vol. II, „, ,008. _ Cf. etiam Acu
Cf v
U09,
8. Sed
anca S. c
!s- v°l. XXXI
Pluribus abhinc annis, antequam Episcopus N. dioecesis regimen et
Jminist rationem nactus esset, contigit ut statuto tempore generales Ordi-
nitiones celebrarentur; cumque, ceteris Ordinibus collatis, perventum
fuisset ad ordinationem presbyterorum, loco extensionis dexterae manus
super capita ordinandorum cum oratione Oremus fratres carissimi ete
quae in Pontificali habentur, Pontifex involuntarie distractus, eamdem ora-
uonem recitabat manibus ante pectus umetis; quod advertens unus ex
.ditantibus clericis, timens ne hoc officeret validitati ordinationis, cito
accurrens reverenter disiunxit manus Pontificis, qui, manibus sic disiunctis
ante pectus, praefatam orationem Usque ad finem prosequutus est. Hoc
suppositi), dubitatur:
Utrum pcr extensionem manuum Episcopi ante pectus suppleri potuerit
ia casu extensio dexterae manus super capita ordinandorum, ac consequen-
ter pro valida habenda sit ordinatio illorum candidatorum.
R. Attentis expositis, sacerdotes, de quibus agitur, iterum ordinentur
«integro sub conditione et secreto, quocumque dic, facto verbo cum SSmo,
ut suppleat etiam de thesauro Ecclesiae pro Missis a sacerdotibus celebra-
tis. — SSmus adprobavit et gratiam concessit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2009. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXI. p. 124, 125].
1203.
S. C. S. Off., 20 iul. 1898.
Bonifacius, in partibus schismaticorum orientalium arduam missionarii
apostofici vitam agens, quadam die in tribunali poenitentiae sedens, inter
dias Agatham invenit, quae generalem, antcactae vitae confessionem apud
‘psuin instituendam humiliter et enixe petit. Agathae petitioni Bonifacius
aaauens, eam maxima patientia et caritate audit et adimat, Sed ecce, dum
bona mulier ordine et praecisione admirabili, ncc non fervida fide, humili-
tue ac 1 ac ry marum copia sordes confitetur, hoc deinde subiungit. se nun-
quam suis 'sacerdotibus, utpote pravis moribus imbutis ac sacramcntalis
djilli minime curantibus, conscientiam suam ita fideliter aperuisse, ac deni-
que confessa rium exorat ut ci det veniam se apud ipsum Confessionem
^ttpcr in posterum peracturam ut Eucharistiae Sacramentum in sua pro-
pria ecclesia recipere digne valeat. Quibus auditis, confessorius compcrit
diam non esse de gremio, saltem de corpore, Ecclesiae catholicae, et anxius
nor> parum factus, sccum quaerit, quomodo cum spirituali poenitentia bono
haud facile indicium componat. Ac primo quidem de praecipuis fidei arti-
c*dis illam interrogat, quam satis instructam repent; dehinc prudenter sci-
“ritatur ab ea quid dc schismate sentiat, quidque de necessaria fide ac subie-
5°4
Curi<* Romana
* ■■ «
ctione in Ecclesiam catholicam • ! — ■ _
Christiana sum, respondit, schisma \escb *'8ll>i|e CapuTn^ '
vZam C*™* Religionem agnosco in IZ *» «»<w ubilZ 4
refert de quaestionibus mdfcare, ' " eupioTZ^
«i tfisismet ebristiana inter se Zital ‘nj? ="**" «-41?" *»
tuone altaris populi concursus, obsecro te *Zfan /«*«»,
quam profutura esset, autumans se bonumPf disquisitio “Wufum “ru^
s"MrP :
Tt --, . Smat,C' ma,Wial's' <)“i » bona fi*
*! *«*•* «de* di.
«. id V. rUfissatr
mTd rp” - — *
VPorCeU eTtmeCm f"Mri° Ut’ P™1’"'”'* ■
s. sedt:c::raxsxx? dc pr°p- «E srsrsr «v
AAAif p, 2jj^ ^54] ** cuam Acta
1204.
s* c* s* 0ff-* 3 aii&* 1898.
VescGvo N es
per cieret SiIprcs'n,ano ai confessori fIi
S, peni. ’ . e. in f°rza dellc facnU' ass°hiti. Or ij sottoscritto chiede
pubblici,1 e2'ria’ si possano «solvere Unto^f C°n *“ ?**“ pagc,,a <WI-
nchiedpr ' r* ’ Prescriv endosi nefli i ° 1 ^ramassoni occulti quanto i
ch.eder„, forra,„c e ‘ > >« _«0 Ia delta pagella ut eiurent, debba da rnrti
comti, P‘?C°PUS utatur CZc ’ da c°nservarsi in Curia,
vere possnT1’ ^uaru,n vi et ipSe t ,qU^C .^rdir.anis a S. Poenitendam
non. dumtn f08’ qu' scclis Vetiti C * U nb 'pso delegati, confessarii absol-
confessario ^•° 3 rc3Pc«iva secta n,!!mncn ^c£*enjnt, sive notorii sint, sivr
c,urent seu detestemur “ «mque saltem corsa.
reparato scandalo co meliori modo, qu°
505
S. C. S. Officii
lien potest, et aliis iniunctis de iure iniungendis, iuxta praefatas litteras
5. Pocnitentiariae. — SSmus adprobavit.
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. II, n. 2014. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXI, p. 251].
1205.
S. C. S. Off. (Niger), 17 aug. 1898.
Haud F-vis momenti difficultas his in locis obiicitur, quando designare
oportet quacnam sit prima polygami uxor. Etenim, iuxta patrios mores,
illa dicitur ct reipsa habetur ut prima, quam polygamus ante alias (ut hic
dicitur) m via allocutus est. Saepe autem accidit quod vir, dum expectat
diam convivendi aetatem attigisse, aliam sibi uxorem petat, cum caque mari-
raiitcr vivat, quin exinde intendat hanc primae uxoris locum tenere; imo
eJm certiorem faciendo, sui ipsius primam uxorem esse in via. Et revera
quando illa, aetate permittente, domum mariti ingreditur, primum locum
1 . Patrio mrc tenct. recurrentibus, verbi gratia, religiosis caeremoniis, eius
ent epulas parare easque idolis apponere ac, si maritus quadam praeditus
nt dignitate, ipsa sola, inter eius uxores huius dignitatis iure particeps fiet.
‘ acuito, Jc qua in casu, talibus aliquando comitatur caeremoniis, notio-
nem ligaminis imo et irritabilitatis cuiuscumque subsequentis unionis secum
terentibus, quod facile erui potest verum inter partes contractum fuisse
matrimonium, dum puella adhuc esset in via. At saepe ita absque caere-
moniis, absque testibus, absque indissolubili tatis notione, eadem allocutio
'1 quod pluries minime constat utrum fuerit vel transierit in verum matri-
monium ante viri adhaesionem ei, quae more patrio habetur ut secunda
''*or> an potius fuerit et manserit, eo usque, mera de futuro desponsatio.
,,ls P°sitis, humiliter quaerit (Praef. Ap.) utrum in casu, quo omni adhi-
fl.ain investigando diligentia, tamen non constet matrimonium contractum
msse cum puella in via ante alterius uxoris domum ingressum, illa haberi
, ej~cat ut polygami legitima uxor, quae ab indigenis ut talis et designatur et
aoetur; vel potius utrum locorum moribus minime perpensis, pro illa stan-
dum
S1t, quae prima mari taliter viro adhaeserit.
8- Standum esse pro matrimonio sive consummato sive non consum-
'nito, prioritate temporis celebrato, illis quidem caeremoniis patrio more
‘ bibitis, quae iuxta communem regionis existimationem mutuum sponso-
rum praesenti consensum sufficienter exprimunt. Quod si, factis oppor-
‘utiis investigationibus, non constet contrahentes vel puellas, de quibus
J5'tur, verum consensum matrimonialem de praesenti praestitisse, ideoque
“e valore matrimonii prioritate temporis celebrati prudenter dubitetur, pro-
■ i^urn per decretum latum dic 18 Maii 1892, ad 2, quod sic se habet: Si,
’ Astitu tf diligenti examine, matrimonium cum prima, quae iam baptizata
fueHt, validum inveniatur, ne! illam redire (pagani, de quibus in casu)
',rnnino teneantur. Si autem non fuerit baptizata, vi articuli 2 Formu-
506
Curta Romana
* noli,; vel «n™ dXcIw ‘nmrimo0"-"'1' Ubi "*» «nr«
ducere’ du“ * *>•■*- «™r
[Collectanea S. C. de Prop. Fide vol rr ®
s. Sedis, v„I. XXXI, p. 354-25,,]. ■ 01 • »• «>7. - Cf. «iam A(t
1206.
. S* C' S* 0ff” 7 sept. 1898.
T Constitulio^ pm n
sequentes duae censurae, scilicet: imitantur, adhuc vW
t. Excommunicatio Summn p , -r .
per Const. Emanarunt nobis, 30 aST^TT’ £? ‘ **&•.»?
s sis, ’zsl £ £ r
— ■ - - ~
per Breve diei 2, Augusli :7\71T1o° la,a a CfenwteXI
Aquileien. nunc vero Archicniscobi IV bsSue Praevia tunc Patriarcha.
commodare, ctc, libros, qui,,, , n,, r , l,centia extrahere, asportare,
Chah nunc vero archiepiscopali I di,', emi' aud"? blbfolh«a «nepatrar.
R- Ad t. Detur decretum fer IV V T seu Praesumunt.
«Constitutiones Summorum lun" '876.‘quod sie se kbee
« eleemosyna» et bona ad loca 7 '^ ^ C°n,ra °ccuPa"‘w et detines»
; non '™en censuras latae sententhf S™C‘ae sPectantia omnino viget.:
eJP- n, Sess. 22, de re/ Concilii T * ,niSl. ^ B“*e comprehenduntur in
confirmavi,. ' SSmus «solutionem EE. Patrum ratam habuit tt
[Collectanea S C ,i~ n
S. Sedis, vol. XXXI, p. 318, 3^9] Vo1’ ll' n* 2021 • ~ Cf. etiam Acta
1207.
I TTfn . S* C’ S* 0ff*’ $ nOV* »898.
* Utrum decretum q d
nii *886, « intcllieendum «it t U ^n5u*s,t*on,3> datum sub dic 23 Iu-
nequeunt; vel etiam dc iU ‘lntUm cIl' iis, qui corporaliter S. Sedem adire
num> :Jd S. Sedem recurrere*1 V^J ^ ’ ^tlnas Qu*dem per se, neque confessa-
1 Ibi datur ficui tas , n* j
S;1"; * post «m «cnHBbu. et infidelibus pium uxore» habm-
» pfm^1 * l!v'inr, niS) prj . ,PUni* ex illis maluerint, si etiam ipt» Md8
Cf- N. u55 Hnma voluent converti .
j cr N :s !-»
* Cf. BulI, Rom c
; Cf. N. 1047. • C,>nt- *"»• 6, p. a>27 ■
Cf. N. iioj.
S. C. S. Officii
5°7
2. Et quatenus decretum prae<lictum extendi debeat etiam ad cos, qui
1 ne per litteras quidem ad S. Sedem recurrere valtnt, quomodo se gerere
j debeat confessarius.
I Ad 1. et 2. Quando neque confessarius neque poenitens epistolam ad
S, Poenitentiariam mittere possunt, et durum sit poenitenti adire alium
I «mfessarium, in hoc casu liceat confessario poenitentem absolvere, etiam
I a casibus S. Secli reservatis, absque onere mittendi epistolam, facto verbo
tum SSmo. -- SSmus adprobavit et confirmavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2023. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXI, p. 402]. *
1208.
S. C. S. Off., 9 nov. 1898.
1. An Ordinarius parochis licentiam concedere possit assistendi matri-
moniis eorum, qui diu in dioecesi versati sunt, sed in nulla paroecia ( magnae
civitatis N. quo undique concurrunt homines variae conditionis) domicilium,
vel quasi-domicilium acquisierunt?
2. An licentiam (praedictam) generaliter Ordinarius concedere possit,
tum parocho actualis domicilii contrahentium, tum parocho anterioris, per
tres menses a die discessus eorum?
R. Ad 1. Negative; nisi diligenti inquisitione facta, constet eos, de qui-
bus est quaestio, neque in civitate N., neque alibi, in nulla paroecia verum
■'ei quasi-domicilium canonicum habere; sed esse vagos.
Ad 2. Archicpiscopus N. utatur iure suo. prae oculis habita responsione
S. C. Concilii in causa Coloniensi de die 18 Martii 1S9
j*
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2024. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXT, p, 402-404].
'Archiep. Colomensis h.icc exposuerat: . In civitate Colonicnsi, in qua io cxi-
f itunt parochiae catholicae ct circa 150,000 numerantur catholicorum, non rato acviJit
* quod sponsa, v. gr. ancilla, proc laniationibus expeditis, parochiam in qua domicilium
1 habebat, inscio parocho proprio, derelinquit, ct tamen coram hoc parocho dolose matri -
1 motuum contrahit, fingens se in huius parochia in qua proclsmationes factae sunt, adhuc
1 habitare. Quare ad praecavendi! invalida matrimonia, parochi huius civitatis multis abhinc
•annis, se mutuo delegaverunt in hunc modum, ut parochus, qui tempore quo proela-
• mariones expetebantur, parochus proprius sponsae erat, inde per tres menses matrimo-
•nio ritu assistere valeat etiamsi sponsa, hac parochia derelicta, In alia parochia huius
■ *i«. M W» Quam quiAm, cvuv.uUou.rn .dhibiu I.«l«. ,ub-
‘•Jtlegandi praedecessor meus... postea, anno sciJ. 1866, confirmaverat, eaque confirmatio
'delegationem Ordinarii exhibere videtur. Quamvis vero, postquam gubernationem huius
**tchidioeeesw suscepi, similis a me confirmatio seu approbatio istius praxis statim exp©-
<»iu non sit, parochi Colonienses tomen eam sunt secuti.. Hinc dubia Sacrae Congr.
Concilii proposita: 1 . An comtct Hr ntillUaU matrimoniorum quae contrahuntur iuxta pr, j-
«»'U de qua in eaju, ab Erfio Archiep. Coionienst propositam ; et quatenus negative: — .1 An
' ^PPlieandum tu SSmo pro comalidationc eiusdem praxis quoad futurum in cata . E: S C.
spondii: - Ad 1. Negative, et ad mentem : - Mens autem est ut eidem 'vtiio Archiep.
* Colonid scribatur quod ad vitanda incommoda « cn uncia tn prnxi utcumque oritura,
' °PPortunum foret in n» servari modum « consultore theologo traditum; scii iert ut miituu
«illa generalis delegatio parochis non sit permissa nisi accedente Ordinarii approbatione et
508
Curta Homo tu
13
n
1209.
s. C. s. Off., 9 nov. i898
vam itinera susceperint, quin domum reviraHStte P- ' r.duos nl lr« «5
• J,r£r.ar:.>
P=r seVmel;.; mVlnToco^i^m £ “
Mu, nem m civitate praedicta prorogarunt comraha*. 5-
Novembri, quum iam per sev mane^ -t • KcrUin at^ tres menses, ct menst
rUnt» et dispensationem super impedim, ™mm°rati ierint, officialem adie-
matnmonii celebrandi petferunt prIT^ ° ?UgioniB et ««ntiam
2? “ sP°nsi a^is^t™^8 ?*«** ^ quaerendo
monmm. Equidem per sex menses in dl dom,aItum sufficiens ad matri-
quando illam ingressi erant non sibi nr Cmtate commorati tenuit; sed
Partem anni. Elapsis tribus men£bW £ T °meTmt hab^re per maiorem
et iterum proposuerant habitare ner V ^ gl>Verant de matrimonio ineundo
retur spatium semestre requisitum -> t '°& mcnses tantlI"b ut comple-
deficiente intentione hlb n<^ a lege civili,
consulto peritorum canonistarum pvV ma!orem anni partem, officialis, ex
1 ormcilium in illa civitate ac mv . ' 18 ImaVlt sponsos non acquisivisse quasi
nec licentiam concedendi’ a/ ^ ** ”°n habcre facuItatem dispensandi
cum omnia paraverint ad nuntii lt"mi0nium contrahendum. Sponsi vero,
regionem profecti sunt. s’ contractum civilem iniverunt ct ad aliam
Petit igitur officialis
ct licentia matrimonii contrah^nH^' Cr'US Lgent ‘n deneganda dispensatione
quo m futurum ut norma pro ciihnf sensu accipiet responsum,
R- Orator acquiescar- / u n bilibus uti possit.
,0co vel paroecia, dun^od*!; S° gentes in civitatem N. ex a fio
SL*X mcnscs, censendos esse iK ! corumorati fuerint in aliqua paroecia per
rnatnmonium, quin inquisirm^01^ abere tluasi-domicilium in ordine ad
?“««»> facienda sit dc anime ibi permanendi per
* ticlecrafuxr,* _
S . C, S, Officii
imiorem anni partem, facto verbo cum SSmo. — SSmus approbavit et con-
firmavit.
[Collectanea S. C. de Prop. i'idc, vol. II, n. 2025. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXI, p. 404-406].
1210.
S. C. S. Off,, 30 nov. 1898.
II Vescovo N, spesso incontra difficolli per completare Ia prova dello
stato libero per il matrimonio, poiche awiene che alcuni senza essere ne
vaghi, ne soldati, pure sono assenti dai loro paesi, ne possono ottenere il
relativo certificato di stato libero, per quel tempo di assenza. £ percio
che implora la facolta di poter ammettere anche costoro a! giuramento sup-
pletorio, come si fa con i vaghi e militari. Di manda tale facolta nei casi
nei quali non si puo ottenere il certificato della Cresima ricevuta.
R. Quoad documentum libertatis, transmittatur Instructio in Adrim.,
diei 1 Febr. 1S65. 1 — Quoad documentum Confirmationis Episcopus ut i-
tur iure suo.
[Collectanea S C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2027, - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXI, p, 407,408].
1211.
S. C. S. Off., 14 dee. 1898.
Post mortem recentem parochi loci N certis testimoniis detectum fuit
"Ium a pluribus annis baptismum pueris contulisse non per ablutionem sed
per modum unctionis in fronte cum pollice in aqua baptismati madefacto.
Impossibile dictu quot pueri ct a quonam tempore sic fuerint baptizari;
multi iam adulti ad alias regiones profecti; multi iam mortui.
Quid putandum de validitate huius baptismatis, ct quid agendum in
praxi cum sic baptizatis?
R. Curandum ut iterum baptizentur privarim, sub conditione, adhibita
sola materia cum forma absque caeremoniis, ct ad mentem. — <> La mente
«e chc si ricliiami in modo speciale 1’attenzione dei Vescovo sopra i battez-
«zari nel modo esposto, i quali fossero stati poi p romossi agli Ordini sacri' .
~~ SSmus adprobavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2028. - Cf etiam Acta
S* Sedis, vol. XXXI, p. 510, 511J.
1 Cf. N. 980.
S*o
(•uria Romana
1212.
S. C. S. Off, decr t a .% n
* ccr’ J4 dee. 1898.
Proposito dubio: « An nossit Pm^
«SffSSrtS*»*»
aar1-1-» «■■. 4— S» »£,
Inscquenti vero ferh VT a; r rv ®"
&&$%*■ °{
. ®a„ctitas Sua »*** paJm“
(.Collectanea S. C de P™ n-j ®
S- Sedis’ ™«- XXXt,' p. 3S4jP' ,(le' Vo1' n- «29. - Cf. etiam Au,
1213.
s- C. S. Off., ,, lan. ,S99
Accidit in collatione generali rw
•"*«* ‘raditi ai, 3 n?cZ'm f*» T' Adventu, ut pt»
“"“"“"ianurun, inadvcrtemlT S“ ** h?s,ia' “«* <**» *».
defectum'.1’ n°ta llJlt• <|uum ia,I> recessissent5 1*rocess,t ontnibus nesciis, nec
*ZS5£)£2*’ 0»«* Episc“u N °™T 0/dina,i'.1“i ««**
. R ad' ^^c^da8?ndUm -p4 "**
ODUS t0f faCt° VCrbo CUm SSriio, TsTlIUh? ex intesr° sub conditione ct
adoroh ’ i1r° ^1SS‘S celebratis a sacerdoti ^ t^esaUro Ecclesiae, quatenus
adprobavu et gratiam concit °rdinatis llt « casu. - SSraus
[Collectanea S. C. de Pmn ' r- 1
b- Sedis vof yyvi * ,0P- ride, vol ff n en - •
' 5I* AXXI, p. 640] ' n' 2032‘ ~ Cf, etiam .Acta
1214.
E* C, S. Off 1 » * „
n v ’ 11 Ian- I899.
u Vescovo N. XT l
non ^ino' f ’1Hon* P®*5 futili pretestf ' 'ma^ dl°CCS1 il depfeirevolissinio a
batte^m, 1 °ntl 0 d^ono iJ padrino o Ia ma
c dovuto PCr .Sctt*niane non solo ** 3 onfano* differiscono ai neon
, convincere nella sua VU‘? ^ mcs'» ma ancora per anni, coi
a pnatoralc. Ad ovviare a siffatto a
* -u* _
b si
gfi verK 3f 0»PtratO COfl °gni meV™ * flaftora^c- Ad ovviare a sifl
',lUo ^i ebminarIo. ' ,lcru tcmc assai, chc non si
S1 1
s. c. s. officii
Posto cib, chiede se !a levatrice quando prevede che il battesimo abbia
a differirsi considere vol mente, possa amministrarlo subito in aequa ai neo-
I cito, bcnche questi trovisi in buonc condi ziom di salute, anche ad insaputa
Ji uno 0 di entrambi i genitori, tenendone solo awisato il parroco.
R. Urgendum ut baptismus quam citius administretur: tunc vero per-
I mitti poterit ut obstetrix illum conferat, quando periculum positive timea-
j tur ne puer dilationis tempore sit moriturus.
[Acta S. Sedis, vol. XXXT, p. 690, 691. - Cf. etiam Collectanea S. C. de
Prop. Fide, vol. II, n. 2033],
I 1215,
S. C. S. Off., it ian, 1S99.
■ f» s
1 An verba dcercti S. Off. Fer. IV, dic 30 Ianuarii 1867, ad 1: rem defe-
rendam esse ad R. P. D. Episcopum, qui sicut a opportuna nunc facultas tn-
luitur,1 extendi possit ad omnes Episcopos. - R. Affirmative, facto verbo
cum SSmo. — SSriius adprobavit.
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, p. 1, nota 1. - Cf. etiam
Acta S. Sedis, vo!. XXXI, p. 689,690].
1216.
S. C. S. Off,, 22 febr. 1
1. Quando duo sponsi constituuntur in secundo aequali consanguinitatis
gradu, et eorum avus et avia ipsi in secundo consanguinitatis gradu matri-
monium contraxerant, ita ut devinciantur etiam quarto gradu consanguinita-
tis, utrum necessario petenda ct obtinenda sit dispensatio super triplici
impedimento, nempe in secundo ct in duplici quarto, an valida sit dispen-
satio forsan petita et obtenta, super duplici tantum impedimento, nempe
secundi aequalis et quarti irem aequalis? — Et quatenus negative ad secun-
dam partem:
-• Quid agendum quoad matrimonia in dioecesi N. cum simili dispen-
satione contracta, nempe super duplici tantum impedimento in secundo ct
quarto r
3- Duin duo fratres duas sorores duxerunt, num eorum sobolcs devin-
ciatur duplici ve! quadruplici vinculo consanguinitatis in secundo aequali? —
bt quatenus quadruplici:
4. Num invalida sint matrimonia mter huiusmodi contracta cum disptn-
satione stiper duplici tantum consanguinitatis impedimento in secundo
aequali? — - Et quatenus invalida:
5- Quid faciendum quoad matrimonia in hac dioecesi sic contracta?
R. Ad 1. Quoad primam partem, affirmative ut in fer. IV, dic 11 Mar*
1 Cf, 598.
tii 1896 in Cenomancn.
dummVd„“^;^;,,^3~r“tad SCCU"da"> Partem pari.crJT'''
putatione impedimentorum. “ ’ obsIantc «™re materialM!T‘t"'':
Ad a. Provisum in praecedenti.
eundo gradu requaU.<1UPllC' ‘"*Um consanguinitatis impedimento i„ ,,
fCollectanla T? adpr°ba"'-
S- Sedts. vol. XXXI. p. 637-639]. °L "* n- 204°- -Cf. etiam Ac
1217.
s. C. S. Off., 8 mart. 1899.
Amalia protestante non batteznita
jurante ii matrimonio. Amalia fu fi pr0“‘t*»'l toteaaur
manto per qualche tempo. Jn semmnA , Protestantesimo e vis» J
mpporti liieciti con una doiuia* nfrri • conot)be che Giovanni aveva
Orn AC dr '1bumh civi,e “ iSSSml^SSA e dopo «w» -rmpo
, A™l,a tlomanda ii permesso di contmrm f "? ^ par" dcl m™«-
toiico. Si not! che i protestam! c°ntrarre seconde nozze con un rat
“%£* sia ,u|]a a,:;“" cba d matrimonio tra batte,'
f,tante 1 tgnoranza della nulBti d,.| Amvtacovo N. chiede:
il i an • T"a muri tale di Amalia con GioiT'""’-0"',0 “ capite
“ b«<estmo di Amalia ? Ciovanm m-alidd il matrimonio dopo
matrimonium contractum cum l!iV ' 'n Cuna ‘S' Pra«tando, quo declaret
iisdem, scientibus illius nuditatem ^p/"* baPlismum ipsius Amaliae, ab
ma clandestina vel mixta valida’ . ,lficalum "on fuisse in loco ubi matri-
piscopus morali, er certus sit ** .dumn,od<> * • * M*.
■ ■ ** d,sParitatis cultus detur mi I^.n°ran^ia sponsorum circa impedi*
P Vp ^lsP^itatis cultus, j SS^s^ doCUmentum libertatis ex capite
[Collectanea S r ,t » S “«probavit. r
s. Sedis, vol YYvr ProP- Fide, vol, II n nt - .
* XXXI, p. 691, ’ n* 204r- -Cf. etiam Acta
1218.
s- c. s. Off.. 21 niovf 1
Quum dubitatum fuerit
&/l‘mrf^ld.C da^..de-re,1.'.m S- ° - '4 D~. -898 (Cf-
s. c. s. officii
5*3
n
[Coli
Cf, \
,ut‘s et Administrator;/1 ' >y ‘nteUigendum diam sit dc Vica-
• - toribus Aoostolids iurisdictiq " *-
X, in Audiet
“re S. O. respor
P- nota i].
w VA
^‘P-rrato habentibn^oo -°Stobc*s Jurisdictionem ordinariam
23 Mar,u •*» K -n' D- N. in Audientia feriae V, diei
* Adscs*
a,inca s. c. de Pr*p. p|( j,,' ’ Scs-;,>re S. O. respondit; Affirmative.
t nt v- ' * ■ * I» P- tiSt. nnfa il
1 * T 5
1219.
S. C. S. Off., 12 apr. 1899.
j IJ Vescovo N . cspone che nclla sua diocesi insieme ai cattolici trovasi
frammisto grande numero di cretici, il cui battesimo da molto a dubitare
I della validiti. Chiede pcrd6, per coloro che trovansi in articolo di morte
ed in concubinato con tali eretici Ia faeoka (delegabile anche ai par-
, rochi) di dispensare dagl 'impedi menti di religione mista o di disparit! di
i «Ito se esistono, quando amenduc i contraenti, o almeno Ja parte cattolica
promette di allevare Ia prole nella religione cattolica 0 almeno Ia nasci tura,
quando Ia nata oltrepassi i sette anni. '
R. Quoad dispensationem super impedimento disparitatis cultus, cum
'i<- impedimento dirimente, provisum per Decretum 20 Februa-
rii J S1S8. 1 Quoad dispensationem super impedimento mixtae religionis, pro
c.iM.Hib in quibus omnes dentur cautiones, et Episcopus moraliter certus sit
j easdem impletum iri, supplicandum SSmo pro facultate dispensandi ad trien-
, nium. Pro casibus vero, in quibus vel praehabito actu mere civili, vel con-
tractu coram ministro haeretico, vel utroque simul, non onmes praestantur
cautiones, vel Episcopus mora liter certus non sit easdem impletum iri.suppli-
andum pariter SSrho pro facultate sanandi in radice matrimonia itidem ad
trienni um, constito in huiusmodi casibus de perseverantia consensus utrius-
qtie partis, facta ab Episcopo singulis vicibus expressa S. Sedis delegationis
mentione, praevia absolutione a censuris, si opus sit, et monito morituro de
gravissimo patrato scelere, coque certiorato, ob talem dispensationis gratiam
4) ipso acceptatam, matrimonium validum ac legitimum ct prolem susceptam
utnusque sexus legitimam habendam esse, cuius in religione catholica cdu-
cattonem, nec non prolis pariter utriusque sexus forsan suscipiendae, una
oim uri ad catholicam fidem conversione si monens convaluerit, pro vi ri -
^U3 curare, gravissima ac continua obligatione tenebitur, descripto tandem
!r‘ Regestis matrimonio, simulqttc adservato in Curia documento huiusmodi
concessionis, communicationis, acceptationis, absolutionis et declarationis
roonturi, servatis de cetero decretis. Contrariis quibuscumque non obstan-
tibus. — SSmus adprobavit, ct petitas facultates benigne concessit.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 2042. - Cf. etiam Acta
S‘ Sedis, vol. XXXI, p. 692, 693].
1220.
S. C. S. Off., 19 apr* *&99-
Aemilius van Ilenexthovcn, Superior missionis Kwangensis in Africa
‘^rictatis lesu Patribus demandatae, ad S. V. pedes provolutus humiliter
*P°nit quae sequuntur;
Xon semel S. Sedes declaravit adulterium et alia delicta ante baptismum
1 r’*/1
I 109.
5'4
Curia Romana
commissa, ita per baptismum condonarim^ —
naret cohabitationem, permitteret -dt» • ' • ,fars Infidelis, qUa„ •>
lini. Quid autem si post P^t^*
tum, ita tamen, ut moraliter constet quia Vd deIictUm fuerif
erant comuges, haec facta posteriora nullatenus* c T* m®81US Spatiis «»Sf
«nfidelis, quae nec de baptismo, nec de morih CSSC disces^L?
3SM" C,Mm ~ S?
duntiir^r ^ Ife” X "*«» J
*Tff £r«SJte^ ,snoramur' oba™
m'SS'0n' dl'sPcnsari po.cs, a vi cuius ■'« «a.
R. Dentur oratori decretum S Offi.; P J bus rc(iui^s.
S. C. de Prop. Fide, 16 Ianuarii 1707 S V UgUSti ^59, 1 et Instructo
ludicium sit in fidei favorem mentcm: Mens «t ut in dubiis
[Collectanea S. C. de Prop. Fide vol IT
S. Sed.s, vol. XXXI, p. 694, 695] ’ °l H* n’ 2043 ■ ~ Cf. etiam .Acta
1221.
s’ C- S* 0ffM 21 apr. 1899.
mta di Cava, prostrato a^p^di de^r^V ddl ‘ubad‘a Nulhus del!a SS- Tr»-
suetudme generalmentc invalsa non ' 1 *’■ l'™dmentc espone che per con-
che ne hanno dalla s’ S M *? ° *, ma ancora gK Abbati
c e 3 Cresima nci territorio delh"nr ° facol.t3-. con^nscono il Sacramento
proprii, ma ancora ... p °Pna giurisdjzione non solo ai sudditi
'°r0 ^ ~ PrB“'
consuetudine, chiede umilmente nvocata ‘n dubbio la Jegittimiti <fi tale
NdcC.nS„UCtUdine P°SM' ™«eMrei.
* casr> negativo «hntn i *
•1 ncevere tal sacramento «iH tv US° £encraimente invalso di presentarsi
care che venga a Iui concessa 1-! J>ro*?r*1 c non proprii, si avanza a suppli-
non ProPr*i ciie Io chicpirnn ■ :5co,ta dl amministrarIo anchc ai sudditi
e?0n0 nel doli, pr„pri„ giuri5dizione.
re Jus et morum I n 1 . , , . , * -^mis ac RKmis 1)0. Cardinalibus in
scnpt° suppfici libello rr!(.|! [>n >Us Generalibus habita, proposito supra-
EEn-„ ac RRmi Ra.resT™ ' ' m°?UC RR- DD- Consul,on,m voto, iidem
■ spondendum mandarunt:
1 Cf- N. 8io.
* Cf. Collectanea s. c.
,!l' Fide, vol. I, n. 634.
s. c. s. q fici i
5*5
Ad I. Affirmative in casu, iuxta Decretum S. Cottgr. Episcoporum et Re™.
Urium in Nullius Montis Virginis, 30 Martii 1855, facto verbo cum SSmo «
Ad II. Provisum in primo.
Sequenti vero feria VI, die 21 eiusdem mensis et anni, in audientia a
SS. D. S. Leone Div. Prov. PP. XIII R. P. D. Assessori impertita, SS. D. X.
resolutionem E E. ac RR. Patrum, contrariis non obstantibus quibuscumque
approbabit et confirmabit, iussitque addi ad mentem. Alens est ut si forte
orator certo sciat aliquem Episcopum nolle ut proprii subditi ab aliis con-
firmentur, ab iis confirmandis se abstineat.
[Acta S. Sedis, vol. XXXI, p. 695-697J.
1222.
S. C. S. Off., 26 apr. 1899.
\ ir aliquis, cum nondum baptizatus erat, iunctus est matrimonio cum
muliere et ipsa gentili. Postea vir baptizatus est. At propter rixas continuas
dereliquerunt cohabitationem. Vir Christianus assent se numquam mulierem
hanc voluisse sibi sumere in voluntate uxorem. Haec adhuc gentilis, at bap-
tizari desiderans, ad virum redire non vult. An licet in his adiunctis, dum
minier baptizata nondum est, viro nubere aliam?
R. Curet Superior Missionis totis viribus, ut compositis iurgiis ac dis-
sensionibus, comuges iterum uniantur et pare infidelis convertatur. Si autem
ipsa renuat culpa viri converti, hunc adigat, etiam, si opus sit, per poenas
canonicas, ad satisfaciendum parti laesae. Si vero vir conversus nullum ei
dederit iustum ac rationabile motivum discedendi, aut parti laesae iam sa-
tiblecerit, ac in pericu!o versetur damnationis aeternae, tunc hic, post for-
fnatem interpellationem, poterit ad alia vota transire; et ad mentem. —
Mens est ut in dubio indicium sit in favorem fidei. — SSmus adprobavit.
(Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2044. - Cf. etiam Acta
S* Sedis, vol. XXXI, p. 697, 69SJ.
1223.
S. C. S. Off., 3 niail 1899.
Decreto S. R. et U. Inquisitionis die 24 Novembris 1897 * statuitur :
'facultates omnes speciales habituaUUr a Sancta Sede Episcopis aliorumque
locorum Ordinariis concessas, non suspendi vel desinere ob eorum mor-
tem vel a munere cessationem, sed ad successores Ordinarios transire ad
'formam et in terminis decreti a Suprema hac Congregatione editi die
20 Februarii 1 888 3 quoad dispensationes matrimoniales -. Quaeritur:
1 • Utrum sub illis verbis facultates omnes speciales hahituauter a Sancta
1 Cf. Acta S. Sed», vol. XXXI, P 696. nota 1.
V . }£lf T Airr^r ^
5*6
Curia Romana
Sede Episcopis aliorumque locorum Ordi» , ■" ' — _
: Sr- aa
nsrassi ;isr as*t
scopah dignitate non insignitum. CaP«^rem, qutra^?
. Sanc,lTJ%^' mbiS **«" omnes spedales *,
quibus dumtaxat uti vaLnt nrYwT?Uar- comPrel>cndantur «iam f1T0*UIE»
=rr ■ - s&r=“~=riS
iUi R h0™m ncga,ive- <Iu:“™«n sit interpretatio
R- Ad i. a. 3. Affirmativo.
ir it ^rovisum m praecedentibus cqrf i
(Collectanea S. C. de Prop Fide vol fr adP«obavit.
S' Sed,s' vo1- XXXII, p. 6o, «,].' ’ ’ I[> "• 2°4.5. - C/. etiam .40i
1224.
C' S' 0ff; inn. rS99.
Mtum Summo Pontific[r^l^“^"rC‘lm sc’ contuIil ad confitendum pte-
nunistern sui nec substantiam ?"fefflori ^tlaravit: ,. necui»
iter ad recipiendam responsionem q P 3'b' Pcrm'tterc iterum aggrediendi
‘b‘ fore ad flium confLarium" * t. nimis ene,
~ itd,frr iter -~entarc ,n prop™ -
Vestra petit utrum supradidus casus "°rma l'um',i,<;r ‘ Sanctitate
rnter cos annumerari debeat „,1' ’ t,?ms' agatur <lc absolutione complicis,
bns «898, 1 et confcwari^ 2 T™ decreto S- OflWI dici » Novem-
impertiendam sine recursu a(f l\rat^auclato decreto ad absolutionem
R Non eomprehendi ' ocn"“' •» nec ne.
[Collectanea S C a n
S. Sedis, vol. XXXII, p. 12rg[* Flde' vof’ If« n. 2052. -Cf. etiam Acta
1225.
Huic S C S. Off., 5 iuj. 1899.
Urbe nonnulli Rdigios^ml r Inquis!tionis relatum est, quod in hac Alma
egtorum Superiores, suorum <Jmmun‘tatUm* necnon Seminariorum ct Col-
umnorum in eadem domo degentium sacra-
I mentales excipiant confessiones. Ex quo quanta incommoda, immo quot
I gravia mala oboriri possint, nemo qui in sacris ministeriis vel mediocriter
| sit versatus pro comperto non habet. Ex una enim parte minuitur alumnorum
peccata confitendi libertas, rpsaquc confessionis integritas periclitatur* ex
alia vero Superiores minus liberi esse possent in regimine communitatis
ac suspicioni exponuntur aut se notitiis in confessione habitis uti aut ’
«festiores se praebere erga alumnos, quorum confessione“exdpiun.
Quapropter ut hisce alnsque malis, quae ex huiusmodi abusu facile
orin queunt occurratur, Suprema haec S. Officii Congregatio, de expresso
Sanctissimi D. N. Leonis PP. XIII mandato, districte prohibet ne ullus
cuiusquam Religiosae Communitatis aut Seminarii aut Collegii Superior
sive maior sive minor, in hac Alma Urbe, (excepto aliquo raro necessitatis
casu, de quo eius conscientia oneratur) suorum alumnorum in eadem domo
manentium sacramentales Confessiones audire ullo pacto audeat.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2057. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXII, p. 64],
1226.
S. C. S. Off., 19 iul. 1899.
Episcopus N. exponit sequens dubium circa validitatem Ordinationis
presbyterorum ab Episcopo huius dioeccseos, uno ex decessoribus suis, plu-
nbus abhinc annis celebratae*
videlicet Episcopus ordinans, postquam ambas manus singulis ordinan-
1S imposuerat, cx involuntaria distractione, iam non extendit dexteram
supra ordinandos universos (vel ad summum per momentum aliquatenus
extendit prout se vidisse unus ex ordinatis affirmavit, sed nunc ceno non
recordatur), at mox dextera sua ordinavit librum Pontificalem, et dum exhor-
tationem Oremus fratres ete, recitabat, eumdem librum ambabus manibus
ita ut, quamvis brachia et manus haberet materialiter extensa, minime
tamen haberet speciem viri super illos dexteram extendentis. Delectum illum
animadvertere plu res, nemo tamen de illo Episcopum monuit. Peracta
autem Ordinatione, utrum haec certo valeret, dubium a nonnullis fuit
motum. Quapropter Episcopus orator humillime S. V. supplicat ut quid
>psi in casu sit praestandum indicare dignetur.
R- Quum non constet de extensione manuum saltem per momentum,
tacrarn Ordinationem privarim repetendam esse sub conditione, etiam extra
tempora; et consulendum SSmo ut actus forsan invalide positos ct praeser-
t,m Missarum defectum ex Ecclesiae thesauro sanare et supplere dignetur,
contrariis non obstantibus quibuscumque. — SSmus adprobavit, ac sana-
fionem benigne concessit.
{Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 2058. - Cf. etiam Acu
s- Sedis, vol. XXXII, p. 1S8, 1S9J.
5*8
Curta Romana
1227.
s. c. s. Off., 26 iul. is99t
N. dottore in medicina chiede se puo «rend
* S°,C,eti dcllc Sci'"« Medichc d?N PT * dispul' * «
l'.che nclle ™re * ftfldulB infcrml. Si JmZ *K ?"?. s“gges<io«i l„£
gia compiuti, ma ancora di fare esDeriVn-r * ° S0 0 dl deutere su V ,•
“» * *&* «««nli. sia che »„“P*nen2' "U0Ve- sia PossanS
R. Quoad experimenta iam farta n»
superstitionis et scandali; et insuper oratorT f08®*’ modo absit periculum
quae certo naturae vires « *** de
* 1 r* P^aemtssa protestatione nullam nartVm h !?*?’ Sm Vero de hoc dubi-
tolerandum, m„do ab^pS", “f' & fac,is ^
S. Sedis, v„,. XXXH.p 3*^ ™'- ». »• etiam ,a
1228.
S' C‘ S' °ff: 6 sept. 1899.
^CC3t uti niOffyu rjnp /l
condimenti illis diebfs, «&2ZT£? per mod™ «* M
«t. Itcto manente usu butvri? ™ aut adip,'s ex came illicitus
R- Affirmative fictn 1
PR. ratam habuit et confirmavi”1 ~ ‘Ssrfius resolutionem Emoruin
[Collectanea S C H p
S. Sedis, vol. XXXII, pC 2™jP’ Flde’ VoK ff* n- 2067. -Cf. etiam Acta
1229.
M S* C* S' 0ff** <> sept . 1 899.
humillime provolutus cxDomp>rC^*°n'S ^oaJtra *n Columbia ad pedes S, V.
Indi goajiri numerantur r‘ ■
umbiae subiecti. Vitam 4°i°oo solo fere nomine gubernio Co*
seu civilitatis influxu alienam 9uasi silvestrem, ab omni fere urbanitatis
mercium habent continuum civibus Columbiae et Vcnezuciae com-
°nes et Verjditiones in tlird/ .vl.clnjores civitates quotidie accedunt, emp*
C tomrT»oda omnino reiicinnr C1^^atl^us peragunt, sed vitae civilis vincula
credunt, et quod perva,d Pnncipium omnis mali in quod fere unice
ent, et vix a[iqUarn j p. m<in^ superstitiose colere seu potius placare
rruntem, seu nomadem fr * urnm° Bono notionem conservant. Vitam
unaquaeque parva tribus 5 T™' Scd ,ato quodam sensu talem; siquidem
&ruP° de familias ducem habet fixum, in ter-
S . C. S, Officii
5*9
I ritorio relative parvo permanet ex quo haud exire solent; unde efformant
quasi pagos ambulantes Ut pascua inveniant sufficientia. Porro in commercio
cum civibus seu cum incolis hispano-americanis nonnullas catholicae religio-
nis notiones acquisierunt, et magnam sacramenti Baptismi parvulis praescr-
I tim conferendi aestimationem et desiderium retinuerunt. Ad quod indubi-
tanter inducti fuere etiam ex commodo quod ex baptismo non raro reportant.
Etenim cives hispano-amcricani libenter patrini munus suscipiunt, et genito-
j ribus baptizandi hisce in adiunctis aliquid donare solent. Nonnumquam acci-
j dit quod parvuli ita baptizati patrem habent virum civilem et matrem goaji-
tm. Indi enim goajiri ab omni impudicitia extra legitimum torum abhor-
rent, et violatores legis castitatis severissime punire solent: sed haec lex sola
illicita commercia inter goajiros interdicit, non autem carnales relationes
inter feminam goajiram et virum civilem qui illam pretio conducit ad utili-
tatem familiae goajirae soluto. Et hoc in casu nec vjr curam habere vult
prolis huiusmodi et forsan etiamsi vellet, non posset, prohibentibus indis
I goqiris : potest tamen facillime prolem videre, et de baptismo ipsi confe-
rendo efficaciter providere. Porro in praxi, parvuli huiusmodi si ad annos
discretionis pervenerint, vitam quasi silvestrem ducunt et a praxi Christia-
nae religionis alienam. Adulti autem, qui aliqualiter instructi, baptismum
postulant et accipiunt, amore vitae silvestris et errantis, ut dictum est.
* * 9 m •
capti, m regione goajtra permanent et mores infidelium imitantur; vix ali-
quoties in vita, facilius tamen in mortis articulo, si sacerdotis copiam habe-
~ri|» religionis auxilia libenter suscipiunt. In talibus adiunctis iam antequam
Missio nostra condita fuisset, multi parvuli et non pauci adulti baptizati sunt
a sacerdotibus praesertim viciniorum civitatum, ad quas quotidie accedunt
inui-goajiri. Et huiusmodi praxim, de consilio tum defuncti, tum hodierni
episcopi, in cuius territorio sita est regio goajtra, et nos sequuti fuimus. No-
vissime tamen de liccitate huius agendi rationis maxime dubii, severiores fui-
mus circa hanc materiam. Sed ex inveterata consuetudine in regione vigenti,
et mdi in Goajira commorantes, et christiani in civitatibus vicinioribus degen-
tes, imo et ipse R. P. D, Episcopus plus minusve improbarunt mutationem
a nobis factam illamque infaustum rigorismum iudicarunt. Imo parochus
cuiusdam civitatis vicinioris hodie baptizat indorum parvulos quos nos bap-
tizare non audemus, et in hoc sequitur exemplum hodierni Episcopi S. Mar-
thae, qui idipsum faciebat dum parochi munus in civitate Riohacha gerebat.
Quaeritur igitur:
t* An in expositis circumstantiis mdi-goajiri licite baptizari possint.
2. An tuta conscientia stare possimus iudicio dignissimi Episcopi S. ftlar-
tliae iiceitatem expositae praxis omnino sustinentis.
R. fn expositis conditionibus et circumstantiis posse licite goajiros bap-
tizari; remittendum tamen prudentiae et conscientiae missionariorum in
singulis casibus adultos vel pueros goajiros baptizare. Et detur decretum
S. Officii anni 1867 ad Pracf. Ap. Nossi-bft. 1 — SSmus adprobavit.
[Collectanea S. C. cie Prop. Fide, vol. II, n. 2068. - Cf. etiam Acta
S* Sedis, vol. XXXIX, p. 254-256].
cr. n.
999 *
1
$20
Curta Romana
h Cj
J*9*
\ { w
|M
1230.
C< S o ff in
T‘* 29 «ov. 1 899.
■*£ |u «n Ta“ °ti>Z T" ** «■ parte cattolica
conversione della parte acattolicn, se„‘"n h' “ di adopeSS*?
a. Se possa continuarsi I'uso ivi int i COStUl prese”za. ' dij
misum chicsa senza Messa e senza benedV*10 d' CcJcb^re i matr- ,
i matrimonii m.sT * «** *• ^tZZ££'f*
R. Ad 1. Affirmative. ^
Ad 2 Detur Instructio Antonellian» a- •
sSmus adprobavit. d,ei *S Novembris ,
[Collectanea S. C. de Prop Fide v„I rr 5 "
Sed,s' TO|- XXXIII, p. 37fj. 1 vo1' ». »• aob9. -Cf. etiam A
1231.
S* Ce S. Off | ) J _
T** 13 dCCi i89g
i er decreta S. R Pt rr r . . .
aut ilils’ • ‘Spensare valeant cum iis qu; iu^?°n”n* C,Ua’ urSentc mortis
matrt concubinatu vivunt sn^T' *? Iegc? civiIes «unt coniuncti,
Ordine T/affi v* eccicsiastico dirimentfbus^0^’ quantumvis PaM*«s.
in tam, f ffin -tate Jineae ^ctae ev r»n ? .■ ’ CXCepto S' Presbyteratus
scientiae empf>r.,S an^ust«a in faciem rJ| * proveniente, ut morituri
Utrum °^d!atisVdIeant' Quneritur ■ 63,36 COpuIan ct propriae con*
h^r^la™*° etfam *>cultas disjxn-
ad ori m tt? casu ejostentes j Ve coniungerc non suos sd
sineY?[' Iimode vaJcat haberi _P sando a praesentia parochi proprii,
sint qui \estiuParitCr dispensaodo ab’ SStab Ct,am COniungere suos’ sed
R Affin^tTve^q?^ possint- PraeSent,a’ CUm °mnin° ^
(Collectanea S C adprobavit.
S. Sedis, vol YYVrr de ProP- Fide vol n , .
L xs\ll, p. 50Oj5Oij ’ 01 • n> n. 2072, -Cf. etiam Acta
. Acta Pii iv •
Cf v v°f Ul r» ,«
, Z.' JJ’ *»°9. * P' 28-J3.
I J J J
5. C. S. Officii
521
1232.
S. C. S. Oft., 20 dec. 1899.
I Utrum resolutio S. R. et U. Inquisitionis die 3 Maii 1899, 1 qua decla-
I ratum fuit omnes facultates speciales a Sancta Sede habitualitei concessas
Episcopis aliorumque locorum Ordinariis, licet ad praefinitum tempus, ob
1 eorum mortem vel a munere cessationem ad successores transire, se exten-
dat ad omnes Superiores.
R. Supplicandum SSrno pro extensione decreti fer. IV, 3 Maii 1899 3<J
I Superiores generales Ordinum religiosorum. — SSmus adprobavit, ac exten-
I sionem praedictam benigne concessit,
[Collectanea S. C. de Prop, Fide, vol. II, n. 2074. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXII, p. 503, 504 J.
1233.
S. C. S. Off., 20 dec. 1899.
II Superiore generale della Congregazione dei SS. Cuori propom- u
dubbio circa il decreto dei S. O. f. IV, 23 Agosto 1S99, * (con il quale non
‘u derogato ai decreti di Cleinente VIII suile confessioni dei regolarij3 in
questi termini: Esscndo stato dichiarato chc coi sopracitato decreto non si t
derogato ai decreti di Cie mente VIII quoad Ordines Religiosos, st' domanda
u tale dtchiar asione valga anche per le Congregasioni Regolari chc hanno voti
perpetui, vivo no in vita comune e sono approvate dalla S. Sede ». — A*. A egativc.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, p. 39S, nota 2. — Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXII, p. 504, 505J.
1234.
S. C. S. Off., 17 ian* *900.
Sacerdos N. humiliter exponit quod, cum dic 22 Decembris 1894 ordi-
natus fuerit simul cum alio ab Episcopo iam vita functo, in ipsa Ordina-
aonc deluisse hostiam super patenam vidit absque ullo dubio. Responsum
'ero datum a Supremo Sacrae Inquisitionis I ribunali die 11 Januarii 1899» *
ob defectum vini in calicc, lectum in ephemeride // Monitore Ecclesiastico
mense Maio, intulit ei dubium de validitate suae Ordinationis. Quapropter
orator humiliter quaerit quid agendum in praxi : 1. Quoad Ordinationem.
1 Cf, N. 1223.
* Cf Collectanea S.
vol. XXXII, p. 253.
* Cf. N, 177, 189.
* Cf. NT. 1213.
C de Prop. Fide, vol. II, n, 2ofi_j . - Cf. ctum Acu S
Se*i\*-r
522
Curta Romana
2. Quoad Missas celebratas et beneficium ,■ ~
ab ipso .exercitum. 3. Quoad matrimonia coram^'' CUm
R‘ Ornationem esse iterandam ex im 'PS0 «'«brata
quocumque die et a quocumque catholico R?" SUb con<iitio„e « .
ut suppleat de thesauro Ecclesiae n piscopo, facto verbo nertto
bus celebratis ut in casu ' °P<« sit, pro i
[Collectanea S. C. de Prop, Fide vol Tr *
S- Sedis, vol. XXXII, p.556P5S7j. ' ' °* “«"Cf.
1235.
s- c. s. off., ,7 ian_ Ipoo
aSSSttt saasaw *
s-aaaSS Fr bSS
crandi altaria portatilia seu lapides ad S. Jfi "d,°^“ Privilegium «n*.
R Curet Episcopus ut rim “ nficium sine Ss. Reliquiis
rum Reliquiae: et interim, i„ cum VTPt°- “ a,,aribus collocentur Sancto-
titeus a tarihus. ' Casu’ «**>" potes, usus celebrandi' W
l^ollectanea S C d
s. Sedis, vol yyvtt d Prop* Fjde* vol. IX, n 2076 Cf , 1
* u*- AAJv.il, p, 558 5-^1 * * 207°* - Cf. etiam Acta
1236.
s- c. S. Off., 8 mart. 1900.
'tJcrtha catholica arr^rT
«.!Um CX ?uin^ue ^rdtwannTsTri c’ "*i*' CUm ™° acathoIico
lm Vivens* novissime lL ^C matU fi.de pracstita <**™*8+
jsf c0 >1 nmonium, quod vocant 1 & * niens,s Septembris anni 189S,
tf.mJC°nUJnCtl0ne duae Proles pvn CIVl C* coram magistratu civili iniit. Ei
_;mlmsiS94nata catholfce ct bmt^ ^ <lliarum altera die 29 m. Sep-
P 9J “J3*3’ paucis hebdomadi btiR313 ^ Ct cducata» ahera,die 29 m.Mar-
Parocho dictae DerthaeZ.m P°St nativita^m decessit.
•*) nmonium adducatur tandem Cnter a^ahorante ut ad validum et licitum
„ nis mixt’lc impedimentum m~» ^ ^ C° est ut dispensationi super reli*
c esse posset, nisi imped7r^mnaemiSSis debitis itionibus , iam locus per
cjf,r°Veniens» quod dictus Tirf 01 pCrpetuae impotentiae intercessisset, c.v
^bratmnem matrinS dw '7 mense Iunio '*9*0 e. duobus annis ante
ct]on;MStU' Pestare solum videu} °PCrationf chirurgica utroque teste priva-
non <lef)etCndam coafugiatur P-? Ut ad d!fPensationem in radice coniun-
cies m Ul,t’ ncc sabem post cm eVer,t mtentio, seu consensus matrimonialis
* matrinionu deest, adeo TT*™ dvile matrimonium extrinseca spe-
ct3e Partes pro coniugibus communiter
523
S . C. S. Officii
jubeantur. Cum per sanationem saluti animae resipiscentis et legitimitati
! prolis superstitis provideatur, denegata vero sanatione separatio minime
I fen posset et gravissima scandala pertimescenda forent; ideo preces mulie-
( ris catholicae pro obtinenda gratia enixe commendamus.
R, In casu exposito sanationem in radice concedi non posse; et ad men-
tem: Mons est, quod cum matrimonium revalidari nequeat, putati coniuges
I iJltco separari deberent. Si vero hoc moraliter impossibile sit, dummodo
I absit periculum incontinentiae, adhibitis cautelis, sub eodem tecto cohabi-
I tent uti frater et soror. Quod vero ad canonicam prolis legitimationem, eam
per rescriptum Principis rite expediendum concedi posse. - SSmus adpro-
bavjt.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n, 2078. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXII, p. 639, 640].
1237.
S. C. S. Off., 28 mart. 1900.
Per responsum S. Congregationis datum Episcopo Bituntino die 2 Ia-
nuarii (669 (quod decretum iuxta responsum a S. Officio die 21 Dec. iSq^
Episcopis Borussiae datum adhuc viget) declaratum est: posse Episcopos
auctoritate ordinaria haereticos sponte comparentcs in exteriore foro absol-
vere i post obturationem iuridice factam >\
Diversae ultimis annis erant in hisce regionibus (Germaniae) opiniones
de huiusce clausulae vigore. Nam alti opinabantur praedictam Episcoporum
ordinariam facultatem tunc tantum exeeutioni posse mandari, quando modo
ludiciali Episcopus procedit; sic ex. gr. unus ex Germaniae Ordinariis, vir
*n furc canonico peritissimus, litteris ad hanc Curiam N. missis sententiam
sii.un esse exposuit, quod Episcopus hac ordinaria tacultate uti volens debeat
haereticum inducere ad abiurationem coram notario et duobus testibus pro-
nuntiandam. Quae opinio habet aliquod fundamentum in citato S. Officii de-
Crcto, quippe quod poscit praecedere absolutioni abiurationem juridice factam.
Sed eiusmodi iudicialis aut juridica abiuratio nusquam in Germania in
usu est. In regionibus acatholieis, ubi conversiones ad fidem saepius fiunt,
nulla est copia notariorum catholicorum. Accedit quod valde consultum est
ut haereticis conversis modus abiurandi facilis et commodus reddatur, et ut
conversiones nullum strepitum vel admirationem excitent, 1, >m tieret, si
judiciales aut iuridicac formae adhiberentur.
Hinc ubique locorum usus est, ut abiuratio erroris ct fidei catholicae
professio perficiatur coram parocho et uno teste, vel, si necessitas ita expo-
liat, coram solo parocho, sed semper ita, ut abiuratio in exteriori foro
romparcat et probari valeat. Idcirco abiuratio non tam actus iudicialis aut
fundicus, sed magis actus pastoralis officii censen debet, sed semper validus
etiam pro exteriori foro* . . .
Quae cum ita sint. Ep. N., ut sensus cnatt decreti non ansam praebeat
dubiis, a Sacra Inquisitionis Congr. humillime petit, ut declaretur num
52 4
Uti, si non fiat 'abiunttiTS stricto”1113'* ~'
ab sssaa ssr- -ss
censem. 1 ™ ,10 8 Apnlis i786 atl Eni. q “ “!*»
* JXSS3& sar - "■ -
«• «■ s. o„, I”; w
in Congregatione Generali q p
habita fer TV % ... rai1 Romanae et TTn.v i*
Ss»“ips=:ts
=££~? sasr -2 s=fci=a: c
"**< toto ■ wSwZttSfiSSS ^P“" *' SttaSSLS^il
quamvis forte, inter ipsu„ ^^"\”aW*!Wtiu® Co^'oni
dum sit divrr=,*«, ; . ucr * transeundum vel r , capere,
rrvii SIS ln locus diversorum Orriin, 1 f aliquandiu consisten-
(Collectanea S. C. de Prop Fi2 lurisdic*»»* subjectis,
b. Sedis, vol. XXXII, p. 7Z1; 1 ,d:' nl «. «*• 2082. - Cf. etiam Acu
es
s . 1239.
• S. Off., Utt. (a<i Ep T . ,
i ergcstin.j, s iun. tooo.
in quanto al for
g,i eret‘c* e gli aposut? al! 'iW,™' ' h“,"n° dal diritto ,a fac0,(4 di «"»»«-
sopratutto i Vicart Apost ,i " ‘Ura’ 6 *' "• *• d«»a Formola III > rigari.
P «onct. In quanto al foro interno pu6 brnktimo
Episcopo Lime i
Zr^lr 3 Catho!ira fidc^eitccr^nr'' 'f C de ProP* F- (8 Apr. 1786): - Non ot
modo tamen QnCni .praemitt^nt, sed satis* * e,imclUc> postmodum reverti cupiunt, piiM-
ritualibus 0,,^°°^?’* scrverlt. ac revera _^'Ut Pr,Vatirn coram paucis nhiurent, dum-
iis qui ^ facere quod ha !nCant communicare cum haereticis in <pi*
» „ rim' « qu., usquc ri rr *. u™ seniM» *
i» «r .*& ■ , rT~ •>« tsz*n *?* **— «*•— .
regulares. non ' *' ^'smiite nuosciim 1 habentur: «Absolvendi ab hacmi d
Missionum in C0S* ,,u‘ ** locis fUe ^"C ?V“m ecclesiasticos, tam sacculares qc*»
«versi m ha.* tlUl*5Us bttpunc p,, *m °bt sanctum Officium exerccmr» niii in Jw**
• baeresim fuerint rtUp7 TL ?*'*' “ »*>« iudicf.lem .biurationem, iB*
* 105 « foro conscientiae tantum ,
/i) Vescovo) far uso dcila facolta dcl n. io. 1 in fine chi e stato assoluto ii
foro csterno pu6 nel foro interno essere assoluto da qualunque confessore
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2084].
1240.
S. C, S. Off., 28 iun. 1900.
I/Ardvescovo N. N., prostrato ai picdi della S. V., umilmente chted
se possa permettere ad un protestante chc faccia da padrino nel battesim
cattolico di una figlia di coniugi di mista religione, sposati solo innanzi a
ministro cretico.
Fnia IV, die 27 fumi 1900, — In Congregatione Generali ab Emis a<
Riiiis DD. Cardinalibus Generalibus Inquisitoribus habita, proposito supra
scripto dubio, praehabitoque RR, DD. Consultorum voto, iidem EE. a<
RR. Patres respondendum mandarunt:
/l ..a.. Jk
Permitti non posse.
Sequenti vero feria V, loco VI, die 28 eiusdem mensis et anni, in solit
audientia SS. D. N. Leonis Div. Prov. Pp. XIII a R. P. D. Adsessoi
S. Officii habita, SSmusD.N. resolutionem EE. ac RR. Patrum approbavit
[Acta S. Sedis, vol. XXXIII, p. 372].
1241.
S. C. S. Off., 4 iul. 1900.
Nella Ordinazione di un sacerdote, avuta luogo nel Luglio 1897, fu fati
«ni mn spnra il tatto fisico sui capo dclPord:
* n 1 i t ■ ■
«MitmuruL. UI UH il 1 u i
«prima imposizione delle mani ma senza il tatto fisico sui capo delTorc
f^ndo da parte dei Vescovo e dei preti assistenti. Renche a taluni sia par
valida tale ordinazione, secondo l’insegnamento dcl Perrone che ripone nel
lelle mani Ia materia essenziale dcl presbiterato,
I 1 * * *
~ iv ^ 1 Mi M J 11 1 ^ — — - ' " w f '
«conda imposizione delle mani Ia materia essenziale dcl presbiterato, m
tenendo la prima da nessuna forma di parole determinata; nondimeno p
r^ggior sicurezza in cosa cosi rilevante umilmente chiede (il Vescovo N
cosa debba fare per la detta Ordinazione.
R- Ordinationem esse iterandam ex integro sub conditione et secreti
quocumque die, facto verbo cum SSiho ut suppleat de thesauro Ecclesiai
1uatcnus opus sit, pro Missis celebratis ut in casu. -- SSifius adprobavi
A. # __ *
Retiam benigne concessit,
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 20S6. - Cf. etiam Act
S* Sed>s, vol. XXXIII, p. 128].
1 Id «f , Absolvendi ab omnibus censuris ctinm speciali modo in Butla ApostoUca
Sf,hi 'toderatiom dici 12 Octobris 1S69 Romano Pontifici reservatis (Cf. N. 552), excepti
10 ul,onc complicu in peccata lurpi
526
Curia Romana
124 2.
HHHHHB 0ft- instr- > »«*. 1 90«.
pazione estcnore Md canolkT)^'/^'5' de,h Chirea cattolica |,
del P™Prio sovrano «cattoIfeoV dotriE?' funebn' nel <*«> fddtSS'
sentimento cattoli™ , ' c a a! (jo verno wn„ "eri'
tere rituale e religio». I„ iasi P*«ecipaaio“ ^
o ta dovuto tollerare i! suono delie cam C°n S,^atte Cautde si e taJ
a? atrfc
lo ecandaio dei fede.i "* ^ * Suand» «■ riavi, „ pos£ ££
(Collectanea S. C. de Pr„p. Fide, vol. n>
1243.
S. C. S. Off., 8 aiIg ipOQ>
nanaa dei luoghi/ S™ E£2£ “!/ "°n .reclusa V** ddh tau.
pletono pe, matrimonii dei vanh?! chJ\a r,cev‘'rc « giorameato ,ap.
nando aaaai piil opportu„« i Vicarii foraaci, ■£
al v,Ce“pa croco dei lubgo. SuonliJ suddeIegazione sia data al parroco o
non ostantc che i parroci o i vicf-m P<^C1° C ,e gI' s,a concessa tale facolri
insignes et idoneae ,a tenore delh T rr?ci non possano forsc riputarsi personat
P*!!!!116 ^Urono fitenuti i Vicarii f h11210?6 de^ S. Officio dei 21 Apostolo,1
Fcbbraio 1847, al dubbio VII 2 ri5P°sta dei S. Officio dei 24
a tc chrare il Sinodo diocesann 'P°icheil Vescovo supplicante si accinge
possa delegare abitualmente . > ossequiosaraentc cbiede se in detto Sinodo
nceverc siffattf giurarncnti 8UpPfe™?. c 1 ^ggcnti lc parrochic vacanti a
Ad mentem* 3VT ppicroni.
ho, de qua in precibus Ccr.T n<>n expcdit in Synodo dioeccsana inser-
h:i >ct ab hac Suprema CW™ hPlscoPus> ^atur facultate biennaU,qwm
su i e cgare potest ad iur i rc§at|onc, vi cuius quemcumque parochum
adprobavit. »^an1Cntum suppietorium recipiendum. -SSmus
(Collectanea S C \
^ Sulis, vol. XXXIII n r ^ , ^*de' v°^* n. 2090. - Cf. etiam Acta
’ F- 373 J.
1
cr. x
* Cf v
* -N. 9 00.
527
S. C, S. Offic
n
1244.
S. C, S. Off., 22 aug. 1900.
Nella Ordinazionc de! 9 Giugno 1900, in cui Ti Jiio fu promosso al
sacerdozio, fu omessa dal Vescovo ordinante e dai sacerdoti assistenti cosi
Ii prima come Ia seconda imposizionc dellc mani benche si fosse recitata
Ia orazione Oremus, fratres carissimi etc. Quando poi si giunsc al Comma -
meantes dei Canone della Messa, ii cerimoniere avverti Ia omissione, ed
I ii Vescovo, awisatone, credctte opportuno diffcrire le accennate imposizioni
! a dopo la Comunione. Allora, e precisamente prima de Ile parol e dei Ponti-
ficale lam non dicam vos servos etc. furono supplite tanto dal Vescovo ordi-
nante quanto dai sacerdoti assistenti amendue Je imposizioni delie mani,
ripetendosi nel tempo stesso tutta e solamente 1’oraztone Oremus , fratres
carissimi etc, Dopo cid si riprese il rito alie parole lam non dicam vos servos
j fino al termine. Si chiedc se sia valida tale Ordinazione; c nel caso negativo
che cosa debba farsi per ri manere tranquilli.
R. Ordinationem esse iterandam ex integro sub conditione et secreto,
quocumque die, tacto verbo cum SSriio, ut suppleat de thesauro Ecclesiae,
quatenus opus sit, pro Missis celebratis ut in casu. - SSmus adprobavit,
rt gratiam benigne concessit.
[Collectanea S. C, de Prop. Fide, vol. II, n. 2092. - Cf. etiam Aera
S. Sedis, vol. XXXIII, p. 224, 225].
1245.
S. C. S, Off., instr. (ad Ep. lassien.), 22 augt, 1900.
Cum ob peculiares loci circumstantias impediri non expediat alumno-
nJm schismaticorum ad scholas catholicas concursum» id catenus tolerari
posse memineris, quatenus cx huiusmodi promiscui tate et consortio nec
sdiola desinat esse catholica, nec naturalis divinaeve legis iura pessurndari,
aut catholicorum alumnorum mores et maxime fidem periclitari ullimode
contingat. Quare, in primis, nullo pacto sinendum em ut pro religiosa
alumnorum schismaticorum institutione cathechista schismaticus a catholi-
ds scholarum moderatoribus deputetur, quamvis forte id sub tacita vel
tfiam expressa conditione fiat ut catechista schismaticus (quod multo
minus a catechista catholico exigi posset) ea tantum tradat quae catholicae
^ schismati cae doctrinae sunt communia. Nc autem cxintlt schismaticorum
querimoniis ansa praebeatur, poterunt catholici moderatores hac super re
Passive se habere tolerare nimirum ut alumni schismatici a catcchistis schis-
•juticis, propriis eorum expensis atque in loco, quantum fieri potest, a scho-
& catholicis separato instruantur, vel ut una cum catholicis doctrinam ca-
4olicam doceantur. Pariter permitti non potest, propter manifestum peri-
culum cui catholici adolescentes exponerentur ut metaphysices vel ethices
aliaeve his similes scientiae aut disciplinae a mamstrlc
tradantur: « auctoritas quippe praeceptorum, quae ma*me f» T.
* banda in iis vident ex iisve audiunt naturali i df 0mnia adP«>-
* qU? ut iIlorum "S3 religionem indifferentia errores hW 7 C°S
« cathoheaeque religionis contemptus, venenato au 2 L
E contra ad idiomata veI Jentia, natunUes pen,tus «mimpa, ,.t
matenam a religione omnino distinctam bibent a,UB<!ue. quae
praeceptores snb cathobeorum moderatorum viriWi m"i acalholicos
citum non est: siquidem igitur ob ncculiares £ adhibere per se illi-
necessitas exigat, tolerari poterit ut adh Mri» c,rcu™&ntiaii vera id
pencula a catholicis adolescentibus propuls^da eo^''0 “d °mnia
Quod demum spectat ad libros, de rc scilicet ornT T" '
scnptos, urgente necessitate iis uti n^r c na| a5 a tJi ollcis con-
tamen nullum contineant errorem vd si coT V prohibitum- dummodo
[Collectanea S. C. de Pr„P Fid *’ ^“ant^emendati fuerint.
1246,
S. C. S. Off., 5 sept. igoo.
poi tutte le facolti abituali ^ell^ S^SeiL^hh0^ * dlchiar6 chedWin
e Pcr Ordinarii vogliono intcnrh dmgersi agIi Ordinarii
I V lcani £e|Wrali e capitulari !cc Con ^ f * Vescovi' gfi Amministratori,
l? Stesso S. Officio concesse che ° ?**«? poi del 23 Giugno,89S*
dentemente al citato decreto dei M f !f fa«° ta’ date ai Vescovi antece-
senso di qucl decreto, Or si chiede di^ & l S9§’ S1 dcbbano ‘"tendere nel
decreto del zo Aprile iSoS le facoS Pn P/C SC Post^iormcnte ai prefato
natamente al Vescovo, IbbznofurcZ ^ alI’0rdinario, ma nomi-
icou*z:rs: ~cTv adProb-t ncI senso di dett° dccrcto-
S. Sedis, vol. XXXIII, p. 22si.Flde’ V01' n' 2094- -Cf. etiam Acta
1247. ^
Relat d ^ C S ^ 5 SCpt* f900.
fonml " «• P0n,ifei
1 Qundo neque confessariusncoMnnr br,S '?98* “quentia dccrcvit:-
°* possuilt. « durum sit poenbcnt'03^ P1SI?^ain at*^’ Pocnitentiariain
■ „ v pocnitenti adire alium confessarium, in hoc
w* IX. 993, f
; cf n. „q8.
‘ Cf’ ivCt* S’ Sedis- v°«. XXXI n
U. N- t AAAX» P* 1 20,
s. C. S. Officii
*
casu liceat confcssario poe nitentem absolvere etiam a casibus S. Sedi reser-
( ratis absque onere mittendi epistolam ». His statutis, Episcopus N, ad
pedes S. V. provolutus, humiliter expostulat: An ut onus epistolam mittendi
cesset, scribendi impedimentum adstringere debet confessarium simul et
poeiutentem, vel sufficiat, sicuti aliqui interpretati sunt, quod poenitens scri-
bendi impar, eidem confcssario a quo vi decrct, 18S6 i et 1S97 - absolutus
fuerit, se praesentare nequeat, et ipsi durum sit alium confessarium adire;
licet confessarius absolvens, pro poenitente, epistolam ad S. Sedem mittere
posset.
R. Negative ad primam partem; Affirmative ad secundam. — SSmus
adprobavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2095.-0/. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXIII, p. 226].
1248.
S. C, S. Off., 2S nov. 1900.
L’Arcivescovo N. espone che un prete buonissimo della propria diocesi,
ma tormentato da scrupob, dubitando della propria fede nell atto della Ordi-
nazione prcsbitcrale, ricuso il suo consenso a ciascuna parte delfOrdinazione,
proponendo cosi: — « Affinchi io piu tardi non abbia dubbio alcuno sulla
invalidita di questa mia Ordinazione, dichiaro di non voler esscre ordinato:
Ia mia Ordinazione avni luogo un'altra volta: non osando uscir di chiesa,
ora far6 solo chc sembri ai miei compagni di essere ordinato ». Cocrente-
mente a questa intenzione, non proferi le parole della consacrazione
cretlendoie essenziali alia validi t& delTOrdinazione: non intese ricevere la
potesta di rimettere i peccati: avendo solo subita la materiale imposizione
oelle mani del \cscovo ordinante; neppure intese di promettere obbe-
dienza al Yescovo, volendolo j<oi fare un'altra volta, quando sarebbe di
nuovo ordinato. Da fededegne informazioni infanto si ha che questi serbb
condotta lodevolissima in tutto ii tempo trascorso in seminario ed arden-
temente desiderava ii sacerdozio; che il di deirOrdinazione, vi aiulo di
sua ptena volonti, e che il di seguente alia ordinazione confortato dal con-
Sessore a disprezzare lo scrupolo, celebri» la sua prima Messa. Stante
tutto cio Pumile oratore chiede se puo considerarsi valida la detta Ordi-
nazione.
R. Ordinationem esse iterandam ex integro sub conditione et secreto
quocumque die, facto \crbo cum SSmo ut suppleat de thesauro Ecclesiae,
quatenus opus sit, pro Missis celebratis ut in casu. — SSmus approbavit,
ac gratiam benigne concessit.
[Collectanea R. C. de Prop. Fide, vol. II, n, 2096. - Cf. etiam Acta
S* Sedis, vol. XXXIII, p. 373, 374].
1 tTL Nt, J102,
1 Cf. N 1187,
31
53°
Cuna Romana
1249.
S. C. S. Off., 19 duc. 1900.
In casibus urgcntioribus... (Decret. S. Officii 23 Iunii ,8861 1 H •
absolutio a reservans S. Sedi, sub poena tamen reinciSia, • • T P0"5
infra mensem ad Sanctam Sedem recurrat eius * * niSI absoIlItu
tamen Episcopi facultatem habent delegatam absolvendi a^ra^™' Ub
vatis, qualis solet ipsis concedi per quinquennale folium 9 r 'dlC.tlS rescr
rda Fide (Form. X.sub n. ,.) ,£^^*?**
diau ad S. Sedem. Quaerit igitur Episcopus N N ‘T TT* "T*
Vestrae humiliter provolutus: ' ’’ a qe«es Sanctitati.
1. Utrum sufficiat in casu absolnri™.;,. *
Episcopum facultate absolvendi instructum 'Voua te C°nC^Sae recUrsus ^
a. Utrum sufficiat eriam in ^
Episcopi, tamquam ad Ordinarium foculi . Vicanum generalem
iure participem. ^ ftcuh»*“» episcopalium absolvendi de
liter3 subd™temm ^"ordb^3-' ,ad quem,ibet sacerdotem habitua-
varis. a qu bu^L^fee dabS° Vend“m 3b “* Walibus —
ficii ,886 absolutus acc.dentah.er, u, supra, vi decreti S. Of-
Ai 3d Ncga,-;;M«a;,Ve' fac? vcrb0 cum Sanctiasimo.
ratam habuit et confirmavit.8 ^ UbGriem Emorum ac Rmorum Patrum
[Collectanea S. C. de Prnn i tt
S. Sedis, vol. XXXIII, p. 4,y’ 430] ’ ■ lr’ n' 20q8' ■ Cf- c,km Acta
1250
S- C. S. Off., instr. (ad Ep. AIbaniac)j fobr Ipo,
inde si) anno r fin ^ „ q p m
Supremum hoc Tribunal 9 nm .. 0nSre8atlonc de Propaganda Fide ad
f estrarum in III prnw • i 0Cn rerTUssae ^ucrc preces Amplitudinum
voffim expkmebatur u, Syn°du™ ,S“«™ congregatarum, quibus
dentini interpretatione .rnthem ^ SK!'.XXIV' Ss- Co«cilii Tri-
raptam raptoremaue valirTt 1CC (.ec ararctllr sufficere ad matrimonii inter
a captore s^pS nee ttc f u
* «l-m in virum habere conscnl.re™ iunm,cnt° affir™t
torum GeneraliumTdidum DP' Cardinalium Inquiri-
ac maturitate perpensis in st* clUl> onuubus quo par erat studio
imploratam Tridcntim* i cfm sefupcr atque Unanimiter sententiam iverunt,
eminae legis m„do generali et absoluto relaxationem (huc
1 Cf, N. ,,
02
S. C. S. Officii
53i
fiiim res recidit et non in simplicem, quantumvis latam, interpretationem)
non expedire.
Quam Emorum Patrum resolutionem Amplitudines Vestrae facile intelli-
rent, siquidem paullisper in animum revocaverint duplex, ut plurimum, in
violentibus huiusmodi mulierum abductionibus impedimentum distinguen-
dum esse, alterum scilicet ex capite vis et metus, quod reapse consensum
afficit quodque proinde in ipso iure naturali fundamentum habet: alterum ex
iure positivo Tridentino seu raptus simpliciter , quod matrimonium irritat,
tum ex praesumptione non consensus, cum in odium tanti facinoris.
lamvero cum super priore, quoties adsit, nullus dispensationi sit locus,
totus in eo quaestionis cardo vertitur num,ob peculiares istorum locorum
circumstantias, Tridentinam legem relaxari expediat, quatenus absit; quan-
documque scilicet, ut in precibus exprimitur, mulier abducta, etsi loco haud
reddita tuto, de proprio libero consensu per iuramentum fidem faciat.
Et vere equidem lectu horribilia sunt quae de raptuum istis in regioni-
uibus frequentia, de atrocibus eorum consummationis circumstantiis, deque
gravissimis incommodis i inmo et proximo vitae discrimine, in quo infelix
rapta eiusque propinqui quam saepissime incidunt, ni in matrimonium
cum raptore, adhuc sub immediata vel mediata eius potestate constituta,
ipsa consentiat, Amplitudines Vestrae retulerunt. Verum tamen haec omnia,
si res subtilius inspiciatur, potiusquam legis Tridentinae relaxationem, eius
confirmationem suadent. Ad hos enim praecise convellendos abusus et bar-
baros mores extirpandos Ss. Concilium eiusmodi impedimentum invexisse
constat, iduare ipsi modo impedimento pro istis regionibus generarim
derogare idem esset ac qui deplorantur abusus indirectim quodammodo
confirmare, ampliorem eis viam sternere ct recognitam a Sanctis Triden-
tinis Patribus huius remedii efficaciam in dubium revocare.
Quod autem remedium a Vestris Amplitudinibus proponitur iuranienti
ex parte mulieris raptae adhuc sub raptoris potestate constitutae, aliquibus
in casibus haud indubium de absentia vis et metus deque ipsius mulieris
vere libero consensu praeberet argumentum. Siquidem enim yim et metum
abductam mulierem ad exprimendum exterius suum in matrimonium cum
raptore consensum, refragante interius voluntate, inducere posse rationabi-
liter timetur; cur et non aeque rationabiliter timeatur ne eam ad propriam
assertionem etiam iuramento firmandam compellat? Dum igitur, cx una
parte, manifesto mulier exponeretur peicrandi periculo; certum, ex altera,
legi Tridentinae vulnus inferretur. . .
Hacc tamen omnia de normali atque ut ita dicam, thcoretica legi n-
dentinae derogatione dicta intclligantur; quod enim ad casus practicos atti-
net, nihil prohibet quominus, si et dc raptae vere libero consensu quomo-
documque certo constet, et sufficienda ad dispensandum motiva praesto sint,
eidem per dispensationem succurratur. At in re tanti momenti, praesertim
ne ex nimia huiusmodi dispensationis obtinendae facilitate sanctissima lex
Tridentina vilescat, iudicium S. Sedi omnino reservari convenit; ad quam
proinde toties, quoties, omnibus expositis casus adametis, Amplitudines
Vestrae recursum habere non dedignabuntur. Intenm vero S. Sedes plane
'
53 2
Curta Romana
confidit Amplitudines Vestras, pro ea qua praestant pastorali s^T7~
atque ammanim zelo, omne studium omnemque curam aAhih ud,ne
ut, sive in catecheticis collationibus, sive in concionibus ad pooulSl f*'
dis, sive etiam per extraordinarias sacras missiones aliove a novi, *“ ben*
mon modo, de infandi huius criminis nedum morali sed n Lt J.!‘1?PP°rlu’
foeditate, deque gravissintis aeque ac iustiaaimis
a civilibus in sontes latis poenis fideles edoceantur. Quod enim ,, qiUm
propnas filias, haud requisito ipsarum consensu, immo non raro Lv™"’
tradicentibus ac, veluti de vilibus ageretur iumentis, pacta mcrccde Tl
barbaris sanctionibus despondeant, et raptores in imbelles puellulis om ’
humano auxilio destitutas propria vi abutamur, non solum comm n
prnunum, sed etiam coram humana societate quam maxime Zd D'° r'
nemo sanae mentis non videt. Ad quem *“
ducitur u. publicum in singulis paroeciis feratur edfcriim quo “T"
turpis mercatus et raptorum effrenis audacia digno stigmate
S:;." hM poct“' pub,i“
s. Sedt^.exlxmd;P;77:5^C’ VO‘- n' n- edam Am
1251.
S. C. S. Off,, 27 mart. 1901.
decretum * comrahl^tor^rora ^ ^ PromU,Satum est
(quaeritur) num liceat aonellat' ram parocho et duobus testibus,
evidenter concludi potest parochum non^T .om.ittere- <luum ex actis
tionem datam fuisse -ib Orrbn ■ n ^UISSC proprium, et nullam delega-
tium. 3b °r‘iinan0 P“°cho proprio alterutrius contrahcn-
“bi draetum domicilium retinentibus in loco
solemnitates pmcelt 2'^ domiciIiu™ vel quasi-domidlium, num
constat eos contraxisse in f in\oni‘l 13 stricte servandae sint quando evidenter
3 ■ Nuin saTtenv hahh ^ ,c*s et in fraudem legis civilis,
nullitatis evidentia defen Pr°Cessu. Cum requisitis solemnitatibus, dataque
ex officio. ’ CtenSOr matnm°oii possit abstinere ab appellatione
latio, quoties matrirnori«mi,r!CB8US summarius, et omitti possit appel-
coram uno magistratu civili °ntractum cSt coram nunxstello acatholico, vel
R* Provisum per decretum Q d . tt y
quod intelligendum est tantum dextri, U‘ In^uisitionis 5 ^nii 1889,*
causis, in quibus certo et evidenter con-
* S"vr Tridem- »«’■ XXIV. de ref H
Cf- N. 111S. "" c. 1,
S. C. S. Officii
5 3_3
stet de impedimentis, de quibus agitur; quae certitudo si desit, a defensore
•nCUIi matrimonialis ad secundam instantiam procedendum erit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2105. Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXIII, p. 756-758].
1252.
S. C. S. Off., 1 maii 1901.
Delatis ad Supremam Congregationem S. Officii supplicibus litteris, una
cum nonnullis precandi formulis, pro adprobatione devotionis erga SSmam
Animam D. N. I. C. Krnt DD. Cardinales Inquisitores Generales decre-
verunt: « Publicentur decreta conde mnatoria devotionis, de qua sermo .
Haec decreta sunt sequentia:
1. Cum a S. Rituum Congregatione nonnuUa ad 5. Officium remissa
fuissent circa devotionem erga SSmam Animam D. N. I. C., fer. IV, die
10 Martii 1875 decretum fuit; « Providendum ne in publico Ecclesiae cultu,
praetextu devotionis erga SSmam Animam Christi, improbandae novitates
in imaginibus et precationum formulis aliisque rebus sacris irrepant aut,
inconsulta S. Sede, quidquam novi inducatur, maxime si deriventur ex reve-
lationibus aut visionibus nec examinatis nec adprobatis. In scriptis veru
ad S. Rituum Congregationem missis nonnulla reperiri minime probanda,
sine quorum emendatione permittendum non esse ut illa in vulgus edantur .
2. Anno 1883, exhibitis precibus pro fundatione Instituti pro adoratione
Animae SSmae D. N. I. C., fer. IV, die 10 Maii eiusdem anni, iidem Emi
Patres decretum tulere: « S. Congregatio precibus respondet: Negative. Idque
scribendum Episcopo, qui retrahat indulgentias adfixas orationibus et cui-
libet earum verbo, fidemque non adhibeat revelationibus, de quibus agitur.
et communicetur Episcopo decretum latum anno 1875
3. Tandem eodem anno eademque fer. I\ ad examen vocata quadam pre-
candi formula Animae lesu Christi, Emi Patres cam emendandam mandarunt,
et communicandum Episcopo, qui eam probaverat, decretum supra reatum.
Quae omnia in solita audientia a SSmo D. I.eone Pp. XIII a pro ata
et confirmata fuere. .
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2107. - Cf, etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXIII, p. 75S, 7591*
1253-
S. C. S. Off., 8 maii iyot.
1. Si dono la Costituzionc Apostolica Ubi primum ilal a Ounbre .8,8 '
la declaratoria di essa, riportata in AugustCfin e io * gusto 9
minuar.! dalla S. C. de Prop. Fide a concedere, come per Io mnanai,
1 Cf. Leonis XIII Acta, vol- XVIII, p. |6lr,72-
1 Cf. Acta S. Sedis vol. XXXII, p. 185-*
'HJW *UWM»W(
534
Curia Romana
agli Ordinari delle Missioni da essa dipendenti le facolti Ai ~ ' ~
fnatcrnite o Pie L nioni dcl SS. Rosario colle rispettivc indulmm^” le C°n‘
dai Sommi Pontefici. u Sen2e accordate
Et quatenus affirmative;
2. Se agli Ordinari che ne vengono rivestiti sia pur necrasari. „
validamente, una speciale autoriazazinne dei P Gener.1 ^‘■“aruper usan*
R. Ad >. Negative; seu soli Magistro Generali odinifrw^'
vel eius vicesgerentt competere erectionem Confratemitatum
Piarum Unionum a SS. Rosario nuncupatarum; ideoque a nudo Ir “T
( k indulgentiis ConfraterrutatibiL0^ P' Va^e
bus ,n genere a S. Sede enneessis, vel concedi
Ad 2 Provisum in i . - SSmus adprobavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II n 2100 rv
S. Sedis, vol. XXXV, p. 574]. ’ ’ 2I09* ~ Ci. euam Acta
1254.
s. C. s. Off., decr. 15 mati i90r.
.p.^ ^no^xt^Tir est' in reb- «■ Mete
nim causas agnoscere, -bdi, orum suo-
debere, nisi de expresso S rv„ P . . 1 ltul° aut praetextu posse eos vel
ciationes recipere, testes i . Congregationis mandato, dc his inquirere, denun-
tentiam "J, aut ~
manus apponere: sed quos im;„; * - • . in ejs sese immiscere vel
vel etiam superion^us huTusXlj * ™ CX SUIS subditis vcl “"fratribus
sacramentalis Confessionis snert* ,Cnmmum (praesertim quod ad abusum
teneri, absque ulla cum aliLqP 1 . ,™°S Vc susPect0S noverint, strictirn
venia, nullaque fraterna corren^* ~umclue c°mmunicatione, nulla petita
aut locorum Ordinariis inen P, °ne aut monitione premissa, eos S. Officio
leges ex ignorantia vel malit' ° r ” ^ enunt‘are- vero sanctissimae hac
bngat. &£& ol(?I°l?eUS avcmt) « -tegi con-
modo, ad subditorum suorum C mber*'. eas> 9U0 opportuniori putaverint
riam, eorumque ab ek «1 LCr*am et distinctam identidem deferre noti-
, [Collectanea S C dS ob^™tiam urgere.
S. Sedis, vol. XXXIV p ^ vo ‘ n* 2112. - Cf . etiam Acta
1255.
S. C. S. Off., 22 maii 1901.
Archiepiscopus N. exDonit* Tn ■ •.
verum et genuinum vinum ^°mbos nostris admodum difficile est
r*idi namque debeo mcrcatorih°- .m° ^issae Sacrificio mihi comparare,
genuina merce defraudarunt v' extraneis et ignotis, qui aliquando iam non
,Jric a > aliquo tempore in ipsa civitate N.
S . C. S. Officii
quidam vir ex uvis nostrae regionis vinum parare coepit. Sed, cum haec
uva egentissima sit materia saccharina, et consequenter vinum inde prove-
niens non multum alcool contineat, curatione aliqua opus est, ut vinum ele-
vetur ad illum gradum alcoolidtatis , quem eius conservatio requirit. Hunc
in finem laudatus vir methodum evaporationis musti adhibere proponit ad
vinum pro SSmo Sacrificio parandum, ea quidem ratione ut liquor ex uvis
expressus, ad dimidium decoctus, vinum producat quod 14 vel 16 gradus
alcool habeat. Qua er.: — Utrum licitum sit ad Sanctissimum Missae Sacri-
ficium offerendum huiusmodi vino uti?
R. Detur Decretum diei 5 Augusti 1896, 1 quod sonat: • Utrum licitum
sit ad S, Missae Sacrificium conficiendum uti vino ex musto obtento, quod
1 ante fermentationem vinosam per evaporationem igneam condensatum est?
— i :esp.; Licere, dummodo decoctio huiusmodi fermentationem alcoolicam
• haud excludat ipsaque fermentatio naturaliter obtineri possit et de facto
1 obtineatur ».
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2113. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXIV, p, 256].
1256.
S. C. S. Off., 21 aug. 1901.
Archiepiscopus \ Jltraiectensis exponit quae sequuntur: 'lures medici in
nosocomiis aut alibi, casu necessitatis, infantes, praecipue in utero matris,
baptizare solent aqua cum hydrargyro bichlorato corrosivo (gallice: chloride
de mer cure) permixta. Componitur fere haec aqua solutione unius partis
huius chlorati hydrargvrici in mille partibus aquae; caque solutione aquae
potio venefica est. Ratio autem cur hac mixtura utantur, est, ne matris
uterus morbo afficiatur. Quaeritur:
1. Estne baptisma, cum huiusmodi aqua administratum, certo an dubie
validum?
2. Estne licitum, ad omne morbi periculum vitandum, huiusmodi aqua
sacramentum Baptismatis administrare?
Licctnc etiam tum hac aqua uti, quando sine ullo morbi periculo
aqua pura adhiberi potest?
R. Ad 1. Providebitur in 2.
Ad 2. Licere, ubi verum adest morbi periculum.
Ad 3, Negative. — SSmus approbavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n, 2121. -Cf. etiam Acta
s* Sedis, vol. XXXIV, p. 319, 320].
1 Cf. N, 11S3,
Curta Romana
1257.
S. C. S. Off., litt. encycl. 30 aug. 1901.
Pluries et vanis ex locis Supremae huic Congregationi S na
proposua sunt circa materiam (panem et vinum^slmfr °ftcu dub<a
menti. Cum enim inhonesto™ quorumd^ mearum ^ W
pervenerit, ut farinas triticeas aliarum tum venetalium^ "Ulitia
“ Abstantiarum admixtione adulterare, viufque ’***
haud ex genimine vitis conficere n assim rmn , X toto Vel ex parte
difficile admodum sit, vel ipsis chimices peritis hffiusmudi^ 'fmT“' "°nnir0
non immerito dubitatum est, num ad licftam, imo et vXhm “ agn0S“re;
farmae vel hosdae vinaque quae sun, in cjnrnier^,
Cum res, ut patet, maximi sit momenti et ceterum l/f * V,Ue™-
rumque frequentibus adulterationibus dubitarinequeari Eriri nnTVT
sollicitudinem
bus, si quos abusus irre^isse^o^r^l ^!^ lnSt,tUtis ^vestigationi-
diligenter caveant ne quid in posterum in ^vellere ^gant, ac
latis nedum circa naturam I • m propnis ditionibus fiat quod a
dispositionibus, quae a probids C.0Knservatjonem Sacrarum Specierum
in Rubricis traduntur> Wue praesertim
absonum. Quoties vero de Ven-d,P r' .continentljr» quomodocumque sit
genuinitate rationabile adsit duh’1Um annarum ^ hostiarum vinorumque
in conficiendo SSrho Altarin 9 Uni’ saCerdotes sibi subditos ab eorum usu
cam rationem doc^nf genuit °™t° Prohibcan<> eosque practi-
spcctat ad Missas dubia materia S*bl comParandl- Qu°d demum
tionem recurrant ' e iac ortc celebratas, ad S. Congrega-
S. "• — • - Cf. etiam Acta
1258.
S. C. S. Off., 13 dec. I90I
3^ nel d
in mare le confession *!• ^ ■^Prdc_I900 1 in torno alia facoltA di ascoltare
autorizzati a confessare rl-/1 naV1^ .Per Partc dei sacerdoti connaviganti
anebe i sacerdoti autori/7 ™ I*d‘nar'»s* dovesscro intendere compresi
Caroline, i quali non hannn* l afCf] tar? le confessioni dai Superiori delle
giurisdizione con territuri * t0 ° d* ^refettiy bench6 abbiano peraltro
e ProP- P‘de» vol. II, n. 2I27j.
1 Cf. N. taj$
f
5. C. S. Officii
537
1259.
S. C. S. Off. ( \ ic, Ap. I long-Kong), 7 maii 1902.
NeirOrdinazione di due preti, nella prima imposizione delle mani dcl
Vrcscovo sui capo degli ordinandi, per dimenticanza non vi fu latto cor-
porale; questa dimcnticunza fu avvertita da uno dei preti assistenti che ne
fece awertito ii Vescnvo solo dopo 1’Ordinazione... (Si domanda); Se POrdi-
nazione si deve ripetere dal principio come sta nel Pontificale, o sc basta
incominciare dal! 'imposizione delle mani.
R. Sacram Ordinationem, de qua sermo, iterandam esse secreto sub
conditione quocumque anni tempore, et supplicandum SSriio ut supplere
dignetur de thesauro itcclesiae pro Missis hucusque celebratis, quatenus
opus sit, — SSmus approbavit»
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II. .n. 2140].
1260.
S. C. S. Off. (Clien-si Mcrid.), 27 aug. 1902.
Xell 'accusa fatta contro i rei e fautori dei massacro awcnuto nel A iea-
riato Chcn-si Mcrid. prima tra le condizioni per Paccomodamento di quella
lite venne imposta cd inculcata per esemplare punizione la pena di morte
di sette fra i rei riconosciuti come primari istigatori ed esecutori dei doloroso
massacro. Sei sono stati gii decapitati; ii settimo e fuggito, percio si continua
ia causa verso di Iui. Dietro questo fatto venne agitata tra i missionari )a
questione:
1. Se si fosse da loro incorsa o no i irrcgolarita, se non proprio tx deli-
cto almeno ex defectu lenitatis .
2. Se si potessc da loro continuare la lite contro il settimo luggitivo.
3. Se nel caso di eventualiti (peraltro facile a ripeterst) awenisse qual-
che fatto somigliante, si dovesse avere per locito il procedere o no in tali
cause come sopra.
Il Vic. Ap. domanda che debba in caso tarsi cd opinarsi.
R. Ad 1, Negative quoad utramque partem. Ad 2. Tantum si fuerit
necessarium ad resarcienda damna, aut ad alios compescendos ne similia
audeant, Affirmative; secus, Negative. — Ad 3. Affirmative in iisdem adi unctis.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2150].
1261.
S. C. S. Off., 3 dec. 1902.
In C Generali S R ct Univ. Inquisitionis proposito dubio: « Utrum
in formulis duibus concedi solet facultas dispensandi super impedimento
cognationis spiritualis, comprehendatur casus cognationis spiritualis inter
Curia Romana
53S
baptizantem et baptizatum, in iisdem formulis n nn ‘ — ‘
DD. Cardinales Inquisitores Generales respondendum^? ®“ * »■*
tivi, seu non posse qui concessa per praedictas formulas r, ‘■',trun,: N«p-
super impedimento cognationis spiritualis inter ba^ti2an / ''T gaud™.
dispensare; idque communicandum cum onmibusTuom n™ ? '>aptizal“">
atque in posterum expresse in formulis edicendumV?, " 9"«.
nia cum huiusmodi dispensatione, vi earumdem c, , ae v er0 mjtrimo.
hucusque contracta fuerint: ad ^'1^™ «<— forte
dirimendam, supplicandum SSAo, u, eadem in
inlpetdta.TsAur D.T D l!o d-^'" *' P D'
“"ints sl srsr r “s
s. Sedis, vol. XXXV, p. 573 , 574j. ’ ' ’ n* 2 1 52- - Cf. etiam Acta
1262.
S* C* S* 0ff% *o dec. 1902.
inoni is mixtis) ad h«m^! Squ^di^ms ' ^ C°ndidoilib'iS implendis (in inatri-
orkur difficultas pro obedis ?■ magna
matrimonium inire intendit cum n Tr ? ,US' quando mulier catholica
constituto. Viget enim in N rem l aca*hohco >n gradu saltem maiore
poenis prohibens quominus militf. li ' decr.etUm reg™ sub gravibus
reversa les, sive iuramentum sive n . “ ™Utl°nes Pistent per litteras
pedes Sanctitatis Vestrae nrm f> £ T ^mPIlcem promissionem. Quare ad
"** An^13"5 *P°stute. « Quidem quaeri*™8 N‘ direCtionem certam
Hca (quaecumque 'estj^ cautione^ dispensari possit, si pars acatho-
m ramentum, sive per Dro missi requisitas Pcr litteras revcrsales, sive per
2- An sufficiat ormiimode recuset. P
«catholicam dc conditionibus impkndi-W iSUt luramcnto data. Partcm
3* An permitti possit ut -F * s sibi fidem praestitisse,
etiam coram ministello acathollrn e ' c Pf,;>t matrimonium pars catliolica
em se sistat, si pars catholica ;n e * • Praestandum consensum mntrimonia-
et nil^° modo ritui protestatu CI*‘Ptls declaraverit mere passive se gerere
R- Ad ,, Ncgati« ‘iH^ r adhacrere «««•
. Ad 2. P„ SeVt gc™ri ‘ ns,mcti0 '5 Novembris ,8S8. .
m aIi<luo ^su extraordinario tafIa^atlVC’ Ct ad ™entcm* Mens est: Quod'si
S1 1 comParare moralem certi n»rT concu,ratlt adiuncta, ut Episcopus valtat
t Ui pro praesenti, quam de incm tarn de huiusmodi cautionum sinceri-
1 Cf \ „ JfT1 a implemento pro futuro, speciaiesque
Act* l" Ix* vol. Iir, p. 2S.J ,
r
S. C. S . Ofjicti
omnino adsint rationes impedientes ne consueto modo cautiones praesten-
tur, ipsius conscientiae et prudentiae, Caeteroquin non obstante decreto
regio, opportunae exhibeantur in scriptis cautiones, sicut hucusque factum
est; neque detur dispensatio nisi Episcopus moraliter certus sit eas imple-
tum iri.
Ad 3. Negative, et detur Instructio i7 Februarii 1864. 1 - SSmus ap-
probavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2155. -Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXVI, p. 164, 165].
1263.
S. C. S. Off., 4 mart. 1903.
Episcopus SSmae Conceptionis de Cliile ad pedes S. V. provolutus expo-
nit, quod in sua dioecesi, in qua decies centena millia hominum numeran-
tur, non potest ipse administrare omnibus christifidelibus sacramentum
Confirmationis; quapropter S. V. orat, ut sibi concedat facultatem benevi-
sum sacerdotem delegandi, qui intra limites suae dioecesis dictum sacramen-
tum conferre valeat.
R. Iuxta decretum g Maii 1SS8, quod ita se habet: « Supplicandum
1 SSmo pro facultate subdelegandi unum vel alterum presbyterum, conce-
denda per Sacram Congr, Negotiis Ecclesiasticis Extraordinariis praepo-
sitam non solum Episcopis petentibus, sed etiam aliis qui in similibus
1 circumstantiis reperiantur, durante eorum munere ».
Sequenti vero Fer. V, die 5 eiusdem mensis et anni, SSmus D. N.
Leo Pp. XIII, per facultates Emo Card. huius S. C. Secretario impertitas,
resolutionem EE. ac RR. Patrum adprobare dignatus est.
[Collectanea .S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2161. - Cf. etiam Acta
s. Sedis, vol. XXXVI, P. 115].
1264.
S, C. S. Off, (Africae), 18 mart. 1903*
I* An quando ignoratur aetas iuvenculae quae matrimonium inire
cupit, possit et debeat parochus vel missionanus confidere illius extenon-
Ihis signis, praesertim quoad conformationem pectoris ete?
2» In casu vero quo praedicta pubertatis signa deficiant, et aetas igno-
^tur, matrimonium iain initum eonsiderarinc potest et debet ut invalidum,
aut ad minus uti dubium?
R. Ad 1 . Affirmative, et ad mentem. — Mens est quod missionarii pucl-
Iss, dc quibus in cusu, ad matrimonium non admittant, nisi postquam Ordi-
narius vel Vicarius Ap. cx prudenti judicio compertum babeat eas nubiles
eristcre, ac proinde malitiam in illis aetatem supplere declaret.
1 Cf. N* <376.
54°
Clarui Rotnana
Ad 2. Ut proponitur, negative; idcoque si aliquis himi« , "■ ~
nji casus imssionariis occurrerit, illud nullum ncquanuim^T matrim°*
pnus a Vicario Ap. confecto processu, indubiis p oEh ‘ ^ ^
qua agitatur quaestio, ante duodecimum aetatis suae 'u 1 l ?Ufm’ de
fuisse sociatam, et in ea, tempore quo nuptui dat, ?,?;* ' Kah ^«ilo
supplevisse aetatem certo constAu? ***** m
puella, antequam phnstianae religioni nomen daret fuit — I ajSeretUr ^ a
non pronuncietur, nisi prius missionarii iisdem A «gratum, nullm*
certiores fiant, puellam illam, dum huiusmodi P^baUonibus.
capacem. - Et detur decretum de die io Decembris 188-1’ T ^
Collectanea S. Cong. de Prop. Fide lSso. relatum in
[Collectanea S. C. de Prop FM* v„> ir
S. Sedis, vol. XXXVI, p. n6irj ’ ' ** 21651 ~ Cf* etiam Acta
1265,
S- c. S. Off., 24 mart. 1903,
Sulla domanda dei Pref An ^,.1 vr*
zioni circa Ia linea di condotta da lgtT ®Upenore diretta ad avere fetru-
nuova legge, sancita ndi t ^ ^ di *<>nte ad una
quale si dispone che nessun ministro di idSriT** ^ qUeIk . reSione> nelIa
diti m matrimonio senza liccnza in ; v, g\OIJe possa. congiungerc i sud-
K- Detur responsum iam datum ad vl A^t comjnissario dei goveroo.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vll II* ^ *
1266,
S. C. S. Off. (Colonicn.), 23 i(m. ,90 3.
matrimonii arittHraLT*1* matrimonialibus, in quibus dc validita
et forum connexionis s' °rU.™ C o[n,cdu mariti, etiam forum contracti
quatenus affirmative' °n lnen*,ae tanquam sufficiens sit habendur
l>us ratione contractus It:l ut Prae ceteris Ordinariis, qu
competens et processum m ,<m lncnriae Procedere tas sit, is Episcopus s
cilium habeat. r,Itre debeat, in cuius dioecesi maritus domi
Standum Jn^in lof* *
editae3 et decreto S. O m ^r« ®^al'bus foederatis Americae anno 188
nsioni atl I. in < n ?d d*0eceses Regni Uorussici extensae
accreto S. O. lato fer. V.Ioco IV, die 30 Junii 1892,
ac responsion
1 Cf. N. 1097
3 Cf. N. 1069
Cf Collectanea S
* v
IIS7*
dc Pror Ddc, vol. II, tsS7
„ ie ita se habet: ■ « Coniuges in causis mixtarum nuptiarum subsunt Epi-
scopo. in cuius dioecesi pars catholica domicilium habet; et quando ambo
sint catholici, quia pars haeretica in Ecclcsiac sinum reversa sit, subsunt
1 Episcopo, in cuius dioecesi domicilium habet maritus». Quando vero
| agitur dc matrimonio mixto contrahendo cum haeretico separato per di-
vortii sententiam tribunalis civilis ab haeretica, erit Episcopus domicilii
prtis catholicae, ad quem spectat iudicare an contrahentes gaudeant sta-
tus libertate.
SSrhus per facultates Emo Card. Secretario largitas, resolutionem Emo-
rum adprobavit,
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2170. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXVI, p. 165, 166J,
1267,
S. C. S. Off., 8 iul. 1903.
Utrum per litteras diei 20 Februarii 1.888, 1 quibus locorum Ordinariis
facultas conceditur dispensandi aegrotos in grav issimo mortis periculo con-
stitutos super impedimentis matrimonium iure ecclesiastico dirimentibus,
firmis conditionibus et exceptionibus in iisdem litteris expressis, ac per
posteriores litteras diei 1 Martii 1889» 2 quibus declaratur huiusmodi facul-
tatem parochis subdelegari posse, i ntel ligatur concessa etiam facultas decla-
randi ac nuntiandi legitimam prolem spuriam, forsitan a concubinanis,
vigore dictae facultatis dispensandis, susceptam, prout a S. Sede in singulis
casibus particularibus dispensationum matrimonialium concedi solet;
an contra pro susceptae prolis legitimatione necessc sit novam gratiam a
S, Sede postea impetrare.
R. Affirmative quoad primam partem, excepta prole adulterina et prole
proveniente a personis Ordine sacro aut solernm professione religiosa ligatis,
laeto verbo cum SSmo. — Quoad secundam partem, provisum in prima.
SSfnus per facultates Emo Cardinali huius S. C. Secretario impertitas,
resolutionem EE. ac RR. Patrum adprobarc dignatus est.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 2171. -Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXVI, p. u8]-
1268.
S. C. S. Off., 15 iul. 1903-
Prior quidam Ordinis Cistcrciensium. Abbas titularis tonsuram ct Ordi-
nes minores contulit cuidam fratri in suo monasteno degent., obtenta m
casu ab Archicpiscopo oratore opportuna delegatione. Nunc vero sibi inno-
1 Cf. N. 1 109,
1 Cf. N. 11 13.
Cuna Romana
tui t non posse Abbatem titularem gaudere DraeH.vT^ ! ~~
implorat benignam sanationem. P dlCta facultate, « proindc
K. Repetendam in casu Ordinationem ev mt,n
ionsurae inclusive. ' nte8ro a collatione sacra
f Collectanea S, C. de Prop. Fide vol TT
s. Sedis, vol. XXXVI, p. ,67). ‘ ' ’ “• a,7*.-Cf. ctim ^
1269.
S. C. S. Off. Htt. (ad Archier» c i , .
V u /\rcniep. b. lacobi de ChiltA
3 aug, 1903. ■'*
cha«„“‘ .UV.' lZ "f P™, 'ici'° ha‘*"*»n «3« parvas faa •
ad sanitatem impetrandam, "degJurire^ Re Z m°dum Pi,,ula= ‘nrolZZ
Mnto die 29 Inlu p. p., Saem haec Suprema c“T To’
rante vacat, onc S. Sedis Apostolica,- J.Xr Tf8'"0 * 0fficii' du'
decrevat: «Dummodo vana omnis observanu' , 8"'?' resP<>"dendura
cidendi removeatur, licere «. 'a> ct Poculum h ipsam jn.
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide vol TT
S. Sedis, vol. XXXVII, p. ^ ’ °l II* n* 2I73--Cf. etiam Acta
1270.
s. c. s. Off., 2 mart. 1904.
S* C* declaravit* -
«Ks vel divini non posse sana™” “dicT”” CUm 'mPcdim<:"t0 ™"» ■»«-
(Collectanea S. C. de Prop. Fide> £
1271,
S- C. S. Off., ,4 apr. ,904.
provolutus, quaXmC^ubh^^dGiIbem ^ 0ceania>. ad Pcdes s* V-
n,!u;!ni,li Baptismatis in limn 3 proponit c*rca validitatem duarum
4« sita est, quod Z illa^m Insularum. Tota diffi-
exprimendam ideam sanctitudo dhertana nullum verbum habeat ad
osignandum Spiritum Sinrhm 'T Um a^^uod accommodari debuit ad
in collatione Baptismatis in - -*10’ °rma vernacula, qua utuntur catechistae
amne nare- Xavirvt, Iitcraliter iorn!lda Sprntus Sanctus exprimitur per
<Jp“’ litcraliter Spiritus Sacer 'JuTt fn Secunda ver0 P«r Tammi-
; Quaenam ex his duabus fn * ,Sarrafus* Hisce positis quaeritur;
s is in collatione Baptismatis? m'! *S m ^liro adhibenda erit a catechi-
• Et quatenus invalida r,
aptizandj sint absolute aut s,!tfenan!,ur* an formulis baptistati re-
U[) conditione?
S. C. S. Officii
543
i C f J I f i f i, tift
JJ Jipruts IQQ4 p
In Congregatione Generali S. R. et U. Inquisitionis coram Emis ac Rmis
Dnis Cardinalibus Generalibus Inquisitoribus habita, propositis praedictis
dubiis, prachabitoque Rmorum DD. Consultorum voto, iidem Emi ac Rmi
Patres respondendum mandarunt:
Ad L Baptiza tos cum alterutra ex subiectis formulis non esse inquietandos.
Ad II. Catechistas rite instruendos esse ut , seposita quacumque altera for-
mula, in collatione baptismatis sola utantur formula pag. 50: < I papetitoiko
n avan te Tama, ao te Rati, ao te Tamnei - ave-Ravi-roi •>, in catechismo
ipsis tradita , ana quam mini innovetur. Missionarit vero in collatione baptismi
forma latina semper utantur , nunquam vernacula.
Sequenti vero teria \ , die 14 eiusdem mensis et anni, in solita Audientia
SSmi D. N. Pii divina providentia PP. X a R. P. D. Adsessore habita,
SSriius resolutionem E morum ac Rmorum Patrum adprobavit.
[Acta S. Sedis, vol. XXXVII, p. 162, 163 J.
1272.
S. C. S, Off., 1 iun. 1904.
Emi ac Rmi Patres respondendum mandarunt:
Dispensationes in casibus particularibus Ordinario commissas, ct de
eius speciali mandato, absque tamen auctorizationc S. Sedis, ab aliis exe*
cudoni demandatas, non sustineri.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2194. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXVII, p. 163-165].
1273.
S. C. S. Off., ep. 11 aug. 1904, 1
Con lettera de’22 Febbraio di qucsFanno, diretta all Emo e Rmo Signor
Card. Scgretario di questa Suprema, Ia S. . domandava se sia lecito usare
ncl S. Sacrificio della Messa aeque naturali potabili, nu acidule, gassose
od alcaline.
Per sua quiete ini affretto risponderle che non vi sono serie ragioni di
dubitare in contrario.
Te auguro da Dio ogni bene etc.
GiAMBATTrSTA Lugari, Assessore dei S. O.
[Acta S. Sedis, vol. XXXVII, p. 238].
1 urilimo c Rmo Mons. Vescovo di Anptona r Tum.
544
Cuna Romana
S. C. S. Off., i sept. 1904,
Supremae huic S. R. et U. Inquisitionis Congregationi nm *
enodandum sequens dubium: h * UOm ProPosituni fuii
An dispositiones, quibus cavetur ne clerici servitio m.T* • , .
moveantur ad Ordines Maiores ante expletum ipsum servitium P'°'
praeceptivae, vel tantum directivae? uin ni,htare, sint
Porro tn Congregatione generali coram Emis et n-* «
hus General, bus Inquisitoribus habita, ad pr^dictum Zw1^ Carfi,lali'
dum mandarunt: Affirmative ad pnmamTa^Z
Sequenti vero feria V die 1 u ■ ' ^ ai We secundam.
D, N. Pii Div. Prov. PP X a R P ni Z I90+' in ®obta Audientia SSmi
nem Btaj» ac Raonu» Pa^m 'adpfotvIT ^ SS"'US res°iu"°-
[Acta S. Sedis, vol, XXXVII, p. 23St
1275.
S. C. S. Off., decr. 23 au g. 1905.
decrteru0nrgatiO,1C S* R' « * Inquisitionis Emi ac Rmi
proprio OrdiLrio^Huius X arripientes* dummodo vel
m quo in navim conscendunt, vel etiam ‘lb 0rdinario portus
medii, per quem in itinere tnn5 ' Ordinario portus cuiuslibet inter
quia digni scj|;ret , . , . nt" aacramentalcs confessiones excipiendi
*». XXlll. cap Xv Tvi ? ?C°gm;' ad tramito" Cone. Trident.
itinere maritimo durante sed ‘?cu tatern Habeant vel obtineant; posse tote
secum navigantium confessionesXX1 tantUm’ qu°rumcumque fideliuir
transeat, vel etiam aliouandin r • f Cf.e’ RUamvis inter ipsum iter navis
riorum jurisdictioni XX “ X8 diversorum Ordina-
[Collectanea S C adPn»b«it
Acta S. Sedis, vol. XL, p Vo1, H’ p* 47& nota 1. - Cf. etian
1276.
C. S. Off., 24 ian. 1906.
Vicarius Ap. Sophiae
— oopntae et r* * ^
uae provolutus humillime evn IS m aci pedes Sanctitatis
_ am religiosae Institutum niit»fh0nit H?ac fe<luuntur; Sophiae Sorores quae-
Cls ctiam schismaticae admittr m J” ,cTns,onat) dirigunt, in quo cum catho-
n r* * Ius invaluit ut in functionibus ecelc-
545
S. C. S. Officii
siasticis ac praesertim in expositione ac benedictione cum Sanctissimo, uti
(tiam ante et post illam, puellae schismaticae una cum catholicis in ecclesia
parochiali canant. Unde petit orator an hic usus tolerari possit, habitis sub
oculis sequentibus animadversionibus:
1. Agitur de loco in quo numerus catholicorum, relate ad schismaticos,
est valde exiguus. *
2« Nullum adest periculum scandali, namque idem usus servatur in fere
omnibus Orientis regionibus.
3. Adest contra spes conversionis a catholicorum.
4. Durum esset Sororibus, quae Institutum dirigunt, puellis schismati-
cis sponte ac lubenter in ecclesia cum catholicis cantantibus silentium impo-
nere.
5. Denique eaedem puellae schismaticae, utpote bona fide in schismate
viventes, non videntur uti excommunicatae esse habendae.
R. Emi Patres, attentis peculiaribus circumstantiis m casu concurrenti-
bus, respondendum mandarunt: — Prout exponitur a Vicario Ap. Sophiae
et Philippopolis, tolerari posse. — In sequenti vero fer. V eiusdem mensis
et anni, in solita audientia R. P. D. Adscssori S. O. impertita facta de his
SSmo D. N. Pio Pp. X relatione, Sanctitas Sua resolutionem Emorum Pa-
trum adprobavit ct confirmavit. Contrariis quibuscumque non obstantibus.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2227. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XL, p. 269, 270],
1277.
S. C. S. Off., 25 apr. 1906.
Cum huic Supremae S. Congr. quaesitum fuerit, ut unica determinare-
tur formula brevis in adminiscratione sacramenti Extremae Unctionis in
casu mortis imminentis, Emi ac Rmi Patres Generales Inquisitores, matur-
rime re expensa, praehabitoque RR. DD. Consultorum voto, decreverunt:
|n casu verae necessitatis sufficere formam: Per istam sanctam unctionem
indujgeat tibi Dominus quidquid deliquisti. Arnen. — SSriuis adprobavit.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2233. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XXXIX, p. 273, 274).
1278.
S. C. S. Off., 22 atig. 1006.
Inter facultates apostolicas Ordinariis Statuum Focd, Amer Sept. ad
quinquennium nunc concedi solitas, repentur ctiam (Form. D. art. VI)
sequens: Sanandi in radice matrimonia contracta quando comperitur adfuisse
impedimentum dirimens super quo , ex Apostolicae Sedis induito, dispensare ipse
Possit tnagnumque fore incommodum requirendi a parte innoxia renovationem
toftsensus, monita tamen parte conscia impedimenti de effectu huius sanationis .
Cum autem pluribus iisque gravis momenti controversiis quoad rectam cius
35
IH13d UD*JS sn V JXXRT.OV S SVUKimwel
v ^ ^Hionaia
546
Curta Romana
inteqiretattonem, dicta facultas ansam praebuerit^^ ~ """
tia dubia pro opportuna enodatione proponuntur- praebeat> SeqUen,
i- Quomodo mtelligi debet expressio: « Super oua a
mdulto, dispensare possit? » Utrum nempe soloscasu^ T }Ap0ftoHe«* Sedi,
nalium (seu particularium) contineat an etiam induI^um quinquen-
raJis a Rom. Pont. Leone XIII omnibus Ordinari* ^ C3SUS lndulti gene-
an. 1888 > quoad concu binarios, quorum unus versatuT^1 ^ 20 Pebr-
adeo ut, vi praedictae facultatis Episcopi sanare tT mPencuI° mortis,
cedendi dispensationem, supposito ur”u X™ Z
dam matrimonii. 1 q a adsit species seu figura qUac-
. 2' Quid exacte intelligendum est per voces- „ *„ ■
impedimenti d Facile quidem usus mtdligitur 'hcuhZ a P™ «»**
momunt quoddam nullum et irritum eris 1, ‘ Pr° “su ,,uo matri-
f c°P“h ffcta soli parti reue (non innoriae , .,mP'*«K»hun affimtatis
At praeter hunc casum alios etiam reperiri in ■|"mU consciae) cognitum.
Congr. locus sit usui facultatis, vel ex eo S!V Z’ “ Te,?te huius Snpr.
dignata est Illifto et Rmo D O Elder afi '' .qUod S' v- «scribere
d- 20 lunii ,892 pro impedimento <iismrit,, A ’,'CP‘SCOp° Cinci"ns«nsi,
mur: F memo d.spantatis cultus: unde, ulterius quae-
3- Utrum sit adhuc locus usui famltatiB ,
scunr nulli tatem matrimonii sed un-! ” Si1'1.mbae 9uidem partes cogno-
dum consensum; item, si ."lae C. nuT ^ "°n P°Ks' ad ~
una pars moneatur de sanatione , " mc fam ‘gnorant, dummodo postea
4- Utrum valeat adhuc S - * eiUS5ue e^tu.
Ium ob disparitatem cultus qu^nd^im^H-2 ^ rad‘Ce ^^®°nitwi nui-
gravis adest difficultas evpetendi tn lmPed,mentum q^dem evanuit, sed
sequenti nuper contigit: ? renovat"JHan consensus prouti in casu
in forma * Tft** rePutata matrimonium
secreto adiit eique omnem varitatem “Jh°,lC0' Postea vero sacerdotem
aptizaretur et insuper orans ut -ilfi, P3 C'aC,t> ?nix<; ^agitans, ut statim
gravia dissidia probabiliter oritur» ^ Se? etUr Aientium coram marito ob
cius obsecundans eam bapti/ wit ‘ mai}ifestatione veritatis. Sacerdos votis
,nduIt»? uapti/avit. An locus est sanationi in radice, vi
Episcopo concessis^1"' gaUdeat omnibus facultatibus habituiriiter a S. Sede
Ex repetitis S r * » .
a’.8»** 1900 1 cmanaSs!' lcoSs°tatSf»mCret: r €t rCSP°nsis> notanter ann. 1898, 1
,La EPlsC(>pis concessas et cnnTr^, ac“,t3tef habituales a Sede Aposto-
ocorum, sub quo nomine , n n JS mtelligi debere datas Ordinariis
s generales, Vicarii Cabitular» Plscopum, veniunt Vicarii in spirituali-
etc. Quo posito, petit utrum recte sen-
1 Cf.
4 Ci. N.
1 Cf. N.
' Cf. \
1 icg.
1 1 98
1223.
IZ46,
S. C. S. Officii
547
I u'jnt D- D. qui affirmant limitationes quascumque olim appositas facultati-
) hus delegandi V:icarium Generalem iam evanuisse, ipsumque Vicarium absque
ulla delegatione vel communicatione facta ab Episcopo gaudere praedictis
facultatibus, eisque, servatis servandis, semper valide uti.
R. Ad r. Facultatem art. VI Formulae 1). extendi posse ad casus indulti
diei 20 Febr. 1888, servatis eiusdem indulti clausulis: « facto verbo cum
SSriio ».
Ad 2. Providebitur in sequenti.
Ad 3. Quoad iam partem, Negative nisi constet verum datum fuisse con-
sensum sub specie matrimonii et eundem ex utraque parte perseverare: ad
2*® prout exponitur, Negative.
Ad 4. In casu exposito, Affirmative.
Ad 5. Affirmative, quoad facultates de quibus in dubio proposito, ser-
vato tamen, quoad licitum usum, debito subordinationis ofiicio trga pro-
prium Episcopum.
SS. D. N.... resolutionem Emorum Patrum adprobavit et benigne annue-
re dignatus est.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol, II, n. 2239. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XL, p. 138-140].
1279.
S. C. S. Off., s <*cc. 1 906.
Emi ac Rriri Qni decreverunt: ' fispensationem super irregularitate ex de-
fectu natalium ob haeresim parentum semel concessam ad suscipiendam
tonsuram et Ordines minores, valere etiam ad suscipiendos Ordines maio-
res. — SSmus adprobavit, ,
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2241. ~ Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol. XL, p. 25].
1280.
S. C. S. Off., Iitt. I i dec, 1906.
Ne! Ia concessione d’indulti generali per dispense dagh impedimenti
dirimenti smtende concessa anche Ia facete di legitt.mare Ia prole spuna,
excepta prole adulterina et prole proveniente a personis Ordine sacro aut solemm
professione religiosa ligatis , c non gia negli indulti particolan nei quah b.so-
gna domandare espressamente Ia gi^ia di dichiararc legittuna la prole.
.. . * n «tr* T TI n zhx i Addendum) L
54*
Curto Romana
1281.
S. C. S. Off., 13 dcc. ip05p
Hmi ac Rnii Dni decreverunt: SuDolicanH»»™ ec ~
tur sacerdote navigantes, de qujbus supra > ' quoti« C‘>ncedcrc digne-
navts consistat, confessiones excipere posse tum S' "™1' “»«,
causa ad navem accedant, tum eorum qui insis fnr+ • <1Ul qUav,s ex
scendentibus confiteri petant, eosque valide aclicitcTh '?terram obit" de-
casibus Ordinario loci forte reservatis dumm t solvere posse etiam a
IpeCta'’ «*■ in I"» " “d —
facile loci Ordinarius adiri nequeat S3Cerdos adProba^, «
.SSmus annuit iuxta Emorum PP. suffragia,
e 1 ?■ CCta"ea C* de Pr°P- Fide, vol. II n 22d, Cf .
S. Sedis, vol. XL, p. 25], ’ n‘ 2 ~ Cf* ctjam Acta
1282.
S. C. S. Off., 8 maii 1907,
nuptias contraxeram,^ «'i^s^odUuntr0”? haeretico ministr0 lira tali
holicae prolium educationi vel eas W C5IPressc.cons'nserunt acat-
adeoque censuram incurrisse dicendi sum ^ ft“rU,‘t'
desututi aut Statim aut brevi post dLrascrio H ““ et SCnsibus
liati et quin resipiscientiae sismi im i”!-’ ^ccIes,ae ^nime rcconci-
tura ecclesiastica et exequiis nec at edissent, donari possint sepul-
conventu huius Supremae Ctm , In5u,.sit°res Generales, re in generali
Maii 1907 mature discussa iLthi!n!^ J0***8 ,iab't0 ***** IVj die 8 mensis
[Acta S. Sedis, vol. XXI, p ^ m decrcvei™‘ Megattx*
1 203
Lam M p ^ °rf** dCCr* UmentabUit 4 iuI- *9°7-
rationibus indagandis ita nnv6^ nos^ra freni impatiens in rerum summ
ris quasi hereditate, in errorftT .no” raro sequitur ut, dimissa humani geni
perniciosiores, si de di^irU; °S inci at gravissimos. Qui errores longe erui
tanda, si de Fidei praecinui/™*!?^- Sa^nS’ S1 de Sacra Scriptu ra in terprt
niri etiam inter Catholicos n ^Stenis* ^olendum autem vehementer invt
a Patribus ac ab ipsa San t 01p**a P‘UlCos scriptores qui, praetergressi fine
ct historicae considerationis3 CC Csia statutos, altioris intclligentiae speci
9UI> reipsa, eorum corrup ^ ' CUm do^matum progressum quacrun
1 Cf. n. I
375.
549
S. C. S, Officii
Xc vero huius generis errores, qui quotidie inter fideles sparguntur, in
i (orum animis radices figant ac fidei sinceritatem corrumpant, placuit SSrho
p. X. Pio divina providentia PP. X ut per hoc Sacrae Romanae et Univer-
salis Inquisitionis Officium ii qui inter eos praecipui essent, notarentur et
reprobarentur.
Quare, instituto diligentissimo examine, praehabitoque RR. DD. Con-
sultorum voto, Emi ac Rmi Dni Cardinales, in rebus fidei ct morum Inqui-
sitores Generales, propositiones quae sequuntur reprobandas ac proscri-
bendas esse iudicarunt, prouti hoc generali Decreto reprobantur ac pro-
scribuntur:
1. Ecclesiastica lex quae praescribit subiicere praeviae censurae libros
Divinas respicientes Scripturas, ad cultores critices aut exegeseos scicnti-
ficae librorum Veteris et Novi Testamenti non extenditur.
2 , Ecclesiae interpretatio Sacrorum Librorum non est quidem spernenda,
subiacet tamen accuratiori exegetarum iudicio et correctioni.
3. Ex iudiciis et censuris ecclesiasticis contra liberam et cultiorem cxc-
gesim latis colligi potest fidem ab Ecclesia propositam contradicere historiae,
et dogmata catholica cum verioribus christianac religionis originibus com-
, poni reipsa non posse.
4. Magisterium Ecclesiae ne per dogmaticas quidem definitiones genui-
num Sacrarum Scripturarum sensum determinare potest.
5. Quum in deposito fidei veritates tantum revelatae contineantur, nullo
sub respectu ad Ecclesiam pertinet judicium ferre dc assertionibus discipli-
narum humanarum.
6. Iji definiendis veritatibus ita collaborant discens et docens Ecclesia,
ut docenti Ecclesiae nihil supersit, nisi communes discentis opinationes
sancire,
7. Ecclesia, cum proscribit errores, nequit a fidelibus exigere ullum inter-
num assensum, quo i u vl icta a se edita complectantur.
8. Ab omni culpa itnmunes existimandi sunt qui reprobationes a Sacra
Congregatione Indicis aliisve Sacris Romanis Congregationibus latas nihili
pendunt.
9. Nimiam simplicitatem aut ignorantiam prae se ferunt qui Deum cre-
dunt vere esse Scripturae Sacrae auctorent.
to. Inspiratio librorum Veteris Testamenti in eo constitit quod scrip-
tores israelitae religiosas doctrinas sub peculiari quodam aspectu, gentibus
parum noto aut ignoto, tradiderunt.
1 1 . Inspiratio divina non ita ad totam Scripturam Sacram extenditur,
ut omnes et singulas eius partes ab omni errore praemuniat.
12. Excgeta, si velit utiliter studiis biblicis incumbere, in primis quam-
libet praeconceptam opinionem de supematurali origine Scripturae Sacrae
seponere debet, camque non aliter interpretari quam cetera documenta
mcie humana.
Parabolas evangelicas ipsiraet Evangelistac ac christiam secundae et
tertiae generationis artificiose digesserunt, atque ita rationem dederunt
exigui fructus praedicationis Christi apud Judaeos.
55°
Cu n a Ii om a na
14. In pluribus narrationibus non tam quae verT^lTT
retulerunt, quam quae lectoribus, etsi falsa, cmsucrunt ^
«J. Lvangelta usque ad definitum constitutumque 5 Pr°ficua-
additionibus et correcfionibus aucta fuerunt; in Ls “ ' “T
Christi non remansit nisi tenue et incertum vestisium ° do«*ae
16. iSiarrationcs Ioannis non sunt proprie: hietaris i
eho contenti sunt m
B-cac crea mysterium salutis historica veriuS d££ £ ^
17. Quartum evangciium miracula exaggeravit non Mnt,
nana magis apparerent, sed etiam ut aptiffa fierent S ut «raordi-
et gloriam \erbi Incarnati, S^ficandum opus
18. loannes sibi vindicat quidem rationem testis de ru ■ *
— testis vitac ch~> seu
rumquam exegeTarcThobc^^1^ eXprcsserum scnsum verum Scriptura-
Deum relafiS conscient, 1““ ^ “*■“* * »omi„e auae ad
stolis' co“°' °bimUm ““ “th0Kcae non fuit cum Apo-
.es rodo^XTsedt:;1 ’inPtCrhibet ?"*“ rcVeIa,a- «“» venu-
quarn humana .nens laborioso ConlL^co^ptavit^''0™"1 rC%i°SOrum
Scnptur„^Sq“ gE £?* °W,osi‘io — facta quae in Sacra
falsa reucere possit facta quae Ecclw^taama°8mata: ‘t* OTtlc“s ta™Juam
24* Reprobandus non est oJ T tamcluam certissima credit.
sequitur dogmata historice falsa aut*1 dub’ praemi*?a8 adstruit» ex quibus
directe non neget, ia csse> dummodo dogmata ipsa
26.' Dogmata fidei refinendTititUr C°ngCrie Prol>abilitatum.
idest tanquam norma praecepti™ tantummodo iuxta sensum pracdcum,
dendi, p agendi, non vero tamquam norma cre-
27* Divinitas lesu Christi py p,. t»
quod conscientia chrkfhn , • an®e“ls non probatur; sed est dogma
28. Iesus, cnrnm ,n C n°tl0ne Mcssiae Eduxit,
batur ut doceret se esse Mm*'*1*1 5,1111111 exercc‘bat, non in eum finem loque-
demonstraret. Siam' necFie eius miracula eo spectabant ut id
29* Concedere licet pii-; *
esse Christo qui est obiectum P'H ^UCm exbibet historia, multo inferiorem
3°- In omnibus textibus evan/r ■
nomini Messias, minim»> icis nomen Filius Da aequi valet tantum
Dei Filium. ro S1f>mficat Christum esse verum et naturalem
iMWC-
3 1 • Doctrina de Chrisr
num, Ephesinum, Chalcedon*131*1 tradunt Eaulus, loannes ct Concilia Nicae-
de lesu concepit conscientia Cchrisf 00 CSt C3 ^uam Icslls docuit, sed quam
S. C, S. Officii
S5i
32. Conciliari nequit sensus naturalis textuum evangelicorum cum co
quod nostri theologi docent de conscientia ct scientia infallibili lesu Christi.
33. Evidens est cuique qui praeconceptis non ducitur opinionibus, iesum
aut en orem de proximo mcssianico adventu fuisse professum, aut maiorem
partem ipsius doctrinae in evangeliis synopticis contentae authenticitate
carere.
34. Criticus nequit asserere Christo scientiam nullo circumscriptam
limite, nisi facta hypothesi, quae historice haud concipi potest quaeque
sensui morali repugnat, nempe Christum uti hominem habuisse scientiam
Dei et nihilominus noluisse notitiam tot rerum communicare cum discipulis
ac posteritate.
35- Christus non semper habuit conscientiam suae dignitatis messianicae.
36. Resurrectio Salvatoris non est proprie factum ordinis historici, sed
factum ordinis mere supernaturalis, nec demonstratum ncc demonstrabile
quod conscientia christiana sensim ex aliis derivavit
37. Fides in resurrectionem Christi ab initio fuit non tara de facto ipso
resurrectionis, quam de vita Christi immortali apud Deum.
38. Doctrina de morte piaculari Christi non est evangelica, sed tantum
paulina.
39. Opiniones de origine sacramentorum, quibus Patres Tridentini
imbuti erant quaeque in eorum canones dogmaticos procul dubio influxum
habuerunt, longe distant ab iis quae nunc penes historicos rei Christianae
indagatores merito obtinent.
40. Sacramenta ortum habuerunt ex eo quod Apostoli eorumque succes-
sores ideam aliquam et intentionem Christi, suadentibus et moventibus cir-
cumstantiis et eventibus, interpretati sunt,
41. Sacramenta eo tantum spectant ut in mentem hominis revocent
praesentiam Creatoris semper beneficam.
42. Communitas christiana necessitatem baptismi induxit, adoptans
illum tamquam ritum necessarium, cique professionis christianae obligatio-
nes adnectcns.
43. Usus conferendi baptismum infantibus evolutio fuit disciplinaris,
quae una ex causis extitit ut sacramentum resolveretur in duo, in baptismum
scilicet ct poenitentiam.
44. Nihil probat ritum sacramenti confirmationis usurpatum misse ab
Apostolis: formalis autem distinctio duorum sacramentorum, baptismi sci-
licet et confirmationis, haud spectat ad historiam christianismi primitivi.
45. Non omnia, quae narrat Paulus de institutione Eucharistiae (I. Cor.,
xb 23-25), historice sunt sumenda.
46. Non adfuit in primitiva Ecclesia conceptus de christiano peccatore
auctoritate Ecclesiae reconciliato; sed Ecclesia nonnisi admodum lente huius-
roodi conceptui assuevit. Imo etiam postquam poenitentia tanquam Ecclesiae
institutio agnita fuit, non appellabatur sacramenti nomine, eo quod habere-
tur uti sacramentum probrosum.
47- Verba Domini: Accipite Spiritum Sanctum; quorum remiseritis peccata ,
remittuntur eis , et quorum retinueritis, retenta sunt (Io. XX, 22 et 23) minime
'«i3d «Tviwwpvs aorno**
^aHioinna
552
Curta Romana
J H
referuntur ad sacramentum poenitentiae auidrmiH p .
serere placuit. ’ qmdqUld Patnbus Tridentinis *
48. Iacobus in sua epistola (vy. ia cr , n_n • ..
sacramentum Christi, sed commendare piL aliquem' tpr°mu,Sa* aliquod
more forte cernit medium aliquod gratiae id no ™ ™°?m' “ si •» hoc
acceperunt theologi qui notionem et numerum sacrem 1 °° rig0re' 9“"
49- Coena christiana pauilatim indolem actionis J,Wd """ StatUcru">-
qui Coenae praeesse consueverant, characterem sacerdoti assumenl«. hi,
S°. hcnrores qui in Christianorum coetibus inviailand; Cm ac9UISI',erunt.
tur, instituti sunt ab Apostolis presbyteri aut episcoui a f funS*M-
sanae crescentium communitatum ordinationi non n Pro','Jcndum neces-
missionem et potestatem apostolicam, propne ad P^tondam
51- -Matrimonium non nnfmt-
serius in Ecclesia; siquidem ut matiimonium”™™'1"" n°Vae kgis «si
necesse erat ut praecederet plena doctrinae de nretiW SaCramento f»<*Ktur
explicatio. e Ul Sratia et sacramentis theologica
52. Alienum fuit a mente Chr&*{ i' r •
tem super terram per longam saeculorum^3"1 C°.nstituere v<« societa-
mente Christi regnum coeli una cum fine mlnd™ duratUram; Quin imo in
53; Constitutio organica Ecclesiae nnnf’ iamiaiT1 Eventurum erat,
christiana perpetuae evolutioni aeque ac ^ mimutablbs •* sed societas
54- Dogmata, sacramenta I tierarchifl r etas ,umana est obnoxia.
at reahtatem attinet, non sunt nisi irn^r’ , ™ qU°,d ad notlonem tum quod
evolutionesque, quae exiguum germen ^e"tIae cJjnstianae interpretationes
mentis auxerunt perfeceruntque. Angello latens externis incrc-
deman datum esse primam ra in ^clra UttqUam est sibi a Christo
56. Ecclesia Romana non ex A' *
mere Politicis conditionibus caput Z?? pr°Vidcntiae ordinatione, sed ex
57- Ecclesia sese praebe» scienti m ^ lesiarum effecta est.
gressibus infensam. ' ' t,arum Oralium et theologicarum pro-
. 58* Veritas non est immutu i* ,
,ps°, injPS0 et per ipsum evolvito/ U8qUam ipse homo, quippe quae cum
. 59* Christus determin-itnm a
^«sque hominibus appUcabifc n^T* COrpus temporibus eun-
quemdam religiosum diversis temrv i "'""i sc<l P0,ius inchoavit motum
fio- Doctrina christiana in sin nbus“ loc‘s adaptatumvcl adaptandum.
■ SU1S “ord"s fuit iudaica. sed facta est per
successivas erolutinnoe .. .
universalis. nmurn pauhna, tum ioannica, demum hellcnica et
^ enesis ad postremum Apocalviisis - 1 - Um ScnPturac caput, a primo
. 1 ^uani supei eadem re tradit R J c?ntinerc doctrinam prorsus idcnticam
* r ^ sensum pro critir- C °Ma’ U ,dcirco nullum Scripturae caput
62. Praecipui articuli*^ h! uT pro,*col°g<>*
morum temporum significatifin P";!'hci non eanuiem pro Christianis
noatn lemporis. hnilnationen, habebant quam habent pro Christianis
•S . C , S. Officii
553
I 63. Eedcsia sese praebet imparem ethicae evangelicae efficaciter tuen-
dae, quia obstinate adhaeret immutabilibus doctrinis quae cum hodiernis
progressibus componi nequeunt.
64. Progressus scientiarum postulat ut reformentur conceptus doctrinae
chnstianae de Deo, de Creatione, de Revelatione, dc Persona Verbi Incarnati
de Redemptione. 1
65. Catholtcismus hodiernus cum vera scientia componi nequit nis;
transformetur in quemdam christianismum non dogmaticum, id est in prJ-
testantismum latum et liberalem. p
cc Sr°tmr^V,die 4 eiusd<:m mensis et anni, facta de his omnibus
SSmo D. N. Pio 1 1 . X accurata relatione, Sanctitas Sua Decretum Emomm
Patrum adprobavit et confirmavit, ac omnes et singulas supra recensitas pro-
positiones ceu reprobatas ac proscriptas ab omnibus haberi mandavit.
[P11 X Acta, vol . V, p. 76-S4. - Cf. etiam Acta S. Sedis, vo! XL
p. 470-47SJ.
1284.
S. C. S. Off., decr. 1 aug, 1907.
Sanctissimus D, N. D. Pius divina providentia PP. X, in solita audientia
R. P . D. Adsessori S. Officii impertita, ad fovendam fidelium pietatem eorum-
Cjue grati animi sensus excitandos pro ineffabili divini \ crbi Incarnationis
mysterio, motu proprio, benigne indulgere dignatus est ut in omnibus et
singulis sacrarum virginum monasteriis clausurae legi subiculis aliisque reli-
giosis institutis, piis domibus et clericorum seminariis, publicum aut pri-
vatum Oratorium habentibus cum facultate Sacras Species habitualiter ibi-
dem asservandi, sacra nocte Nativitatis f). X I. C. tres rituales Missae vel
4
etiam, pro rerum opportunitate, una tantum, servatis servandis, posthac in
perpetuum quotannis celebrari Sancta que Communio omnibus pie petenti-
bus ministrari queat. Devotam vero huius vel harum .Missarum auditionem
omnibus adstantibus ad praecepti satisfactionem valere eadem Sanctitas Sua
expresse declarari mandavit.
Contrariis quibuscumquc non obstantibus.
(Pii X Acta, vol, IV, p. 19. - Cf. etiam Acta S. Sedis, vol. XL,
p. 478, 479].
1285.
S. C. S. Off., 26 nov. 1908.
Decreto S. 0. 1 aug. 1907 evulgato, 1 quae sequuntur dubia fuerunt
proposita:
I. An indultum importet facultatem tres missas, vel unam tantum pro
rerum opportunitate celebrandi etiam apertis Oratoriorum iartuis?
Cf. N. 1 ;S.j
554
Curia Romana
II. An indultum Oratoriis concessum externi; r, - —
E~; ins~sa *** **
A- c . ..* rms i aPa ^ m audientia R P n » j
Ad TSfZ?* ‘9°8 C°nCCSSa resP°ndit: S:
S'1,V'° 'amen “*"■"» privilegio in media
,ACta AP' S'diS' V01' 1 p- '*6- ~ Cf' «»■» Pii X Aea, v»l y „ , .
’ ' v' P- 329j.
1 286.
s. C. S. Off. (Scct do Indulg.). .4 ian. ,9o9.
SSmus Dominus NW Pius divina providentia PP V • ..
K. P. D. Adsessori S. Officii impertita benigne VnJ i f’ \m aUcllemia
que sexus, qui perfectionis studio vel instmf T' Ut fideles
valetudinis causa in domibus ecclesia vel nnhr seu fd^cationiS, aut etiam
sensu vero Ordinariorum constitutis vitam b ,C° SaCC ° carentibus- de con-
sonae omnes ad illis ministrandum ibide^0™™116"1 3gUnt> nec non per-
das indulgentias praescribatur visitatio"! .?°™morantes< quoties ad lucran-
non determinatae, vel indeterminati alicuiu^w-*^ leS,ae..in ?enere,id est
propriae domus sacellum, in quo obligationi Vlsitare vaIeant
possunt, dummodo cetera opera iniuS^ r ^^ Sacru^ iure satisfacere
petuum valituro. Contrari^nuibn ? " praestlterint- Praesenti in per-
[Acta Ap. Sedis, vol. J, p ^ n°n °bstamibus’
c _ 0 1287.
• C S. Off. (Scct. de Indute.), dccr. , apr. ,90Q.
simplicium P^rtincnXw "!cncdiit!rt,tU,a V0t0rum ,um solonnium tura
impertiri nonnisi ordinarius earum "f1” apost?bcam in articulo morus
disciplinam, regulariter permittatur- n” cSSan^S’ *uxta ^gentem in praesens
supremo huiusmodi spirituali sni-it; ' n ?rte’ b°c quavis ex causa impedito,
"■* PP. X. oblatis sCl i destituantur, Sanctissimus D N. D.
tia R. p, d. Adsessori S. Offici; * US CX ,mmu) annuens, in solita audien-
nt, quandocumque alius ouilih Cl)ncessa, benigne indulgere dignatus est,
mulieribus votorum tum S! 8aCCrdos ad «trema sacramenti! religiosis
tur, eisdem animam agentihne nr 1U1TI 511111 simplicium ministranda rite voce-
ac facultate non polleat unn^rt°8, ° Icame^iam benedictionem, etsi aliunde
eae Constitutionis s. m. Bene ii^YriT*11, ad normam, ceteroquin, apostoli-
onna m Rituali romano praescrima 2 r <*Uae !nC‘pit Pia mater* 1 et semta
'a ! mentl‘>ne dignis, non obstant u ontran,s quibuscumque, etiam spe-
fAeta Ap. Sedis vol. I, ™m,bus'
; cf- n. 380.
C' Ritu? benedtehottis At, t
postoheae tn articulo mortis.
S. C. S. Officii
555
1288.
S. C. S. Off., 6 sept. 1909.
Iam ex decreto supremae huius Congregationis, lato die 23 Iunii 1886, 1
cuique confcssario concessa fuit facultas absolvendi a censuris etiam spe-
ciali modo Summo Pontifici reservatis, in casibus vere urgenti oribus, in
quibus absolutio differri nequeat absque periculo gravis damni vel infamiae,
super quo confessariorum conscientia oneratur, iniunctis de iure iniungendis,
et sub poena reincidentiae in easdem censuras, nisi saltem infra mensem per
epistolam ct per medium confessarii absolutus recurrat ad S. Sedem.
Cum vero nuper eidein huic Congregationi preces oblatae sint, quibus
petitur, an liceat confessario in iisdem circumstantiis atque conditionibus dispen-
sare ab irregularitate , quae ipsas censuras sequitur, Emi ac Rmi DD, Cardina-
les, in rebus fidei ac morum generales Inquisitores, in congregatione habita
feria IV, die 1 Septembris labentis anni 1909, decreverunt: Publicetur decre-
tum latum feria IV, die 28 Martii 1906.
Decretum vero feriae IV', diei 28 Martii 1906, ita se habuit: Supplican-
dum Sanctissimo pro facultate dispensandi super irregularitate occulta
1 quando occurrat in casibus comprehensis in decreto S. Officii dato die
«■ 23 lunii 18S6 ». Et insequenti feria V, dic 29 Martii, Sanctissimus annuit
pro gratia iuxta fimorum Patrum suffragia.
[Acta Ap, Sedis, vol. I, p, 677, 67SJ.
1289.
S. C. S. Off. (Sect. de Indulg.), decr. 15 dec. 19*0.
SSmus D. N, Pius divina Providentia PP. X, in Audientia R. P D.
Adsessori S. Officii impertita, preces a nonnullis 1 crtiariorum Sodalitatum
Moderatoribus pluries porrectas, benigne excipiens, quo facilius Tertiani ex
utroque sexu, cutuscumque Ordinis, iis non exceptis, qui \ i tam commu-
nem agunt, diebus statutis generalem Absolutionem seu i apalem Benedictio-
nem recipere valeant, clementer indulsh, ut, quoties ipsi ad hunc finem una
simul convenerim, et Sacerdos, cuius est illam impertiri, quacumque ex
causa, abfuerit, eamdem Absolutionem seu Benedictionem accipere possint
a quolibet Sacerdote, sive sacculari, sive regulari, qui ad sacramentaies con-
fessiones audiendas sit approbatus. Praesenti in perpetuum valituro. Contra-
riis quibuscumque non obstantibus.
[Acta Ap. Sedis, vol. III, p. 22J.
1 Cf. N. 1102
Curta Ronu
1290.
s. C. S. Off. (Se ct. de l„d„lg.), 26 ian ,gM
SSmus Dnus noster D. Pius divina Providentia Pn V •
* D. Adsessori S. O. impertita, ut dubiis diffimi* *u’ ln audjentia
occurratur, quae saepe exorta sunt ac forsitan ef ta.tlbu8 <* controversiis
arca temporis determinationem, quo ecclesiae °riri P^ent
J^alet, quum haec requiritur ad Indu, antias IucranT*0 7‘ V1Sltatio Astitui
benigne concessit, ut utile ad id tempus habeatur * ‘CU1 did adn«as,
ad mediam noctem constituti diei, verum etimnT 71’ n°nmodo 3 ^edia
"Joc autem declaravit fore valiturum r r^iendle diei praecedentis
pro partialibus, scme] i„ q uo£ ***“* qZ
dtem concessis vel i„ posterum concedend.s o ua *d hanc
bone tempus sive dies designetur. Sartk demum sub Joquu-
sulis et conditionibus, in singulis quibuslibet 'l™nentl!?us de cetero clau-
trarus quibuscumque, etiam specialissima Cessi°m.bus »PI»«ti«. Con-
non obstantibus. pectaltssima et singulari mentione dignis
[Acta Ap. Sedis, vol. III, p, 64J.
1291.
s- C. S. 0». (Sect. do Induis;.), decr. 13 iun. ,9,2.
Supremae sacrae Congregationi 9 nm ■■ I
quae versantur circa indulgentiis in f n SequenUa proposita sunt dubia,
transferuntur, nimirum: ^ Bcatorum concessas, quando haec
nftate n°n gaudet, transfemS' ouoauL0'^^1118 qU°d extcma soIem’
nis regularis in casu tantum quo huin in u.^entIa concessa ecclesiis Ordi-
nati eiusque expresso nomine an ,nduIeemia concessa sit intuitu
intuitu Beati, id est non eius exDre<?«t 10 -CaSU ^U0 non ^Uennt concessa
eius testum celebratur? ' P nommc> setI tantum affixa diei qua
H. Et quatenus affirmative iH „
. 3 cre debeat, tam si festum nro * .nmam partem: Num translatio locum
, regulari Provincia vel si nmi 1 6 ^ ^rcbne’ quam si pro aliqua tan-
„ HI. Num translatio ill conventu peragatur?
fixc fcsto Acatorum, eorum JlT^ !°CUm h;,bcat- si reposito in aliam diem
cu repositionem perpetuam affiCT CXtera* in flnticluo die, ut ante offi-
f r,V. An quando festurn Pleret in populo?
familiis franciscaUbus, non tamen™"! S' Francisc» celebratur a variis
iucran valeant indulgentiam TdZT* ** Sed diverso, Tertiarii saeculares
e rnatur ab ea familia cui ipsi c.m! eSt° adnexam, die quo festum illud
mmario alio die adquirenda de«' el.iam S1 3n Proprio indulgentiarum
* ULsignetur?
557
s. C. S. Officii
V. An Tertiarii, si eorum sodalitas erecta c«t ,*n „„„1 - ,
quae festa Beatorum impedita in aliam perpetuo diem traLlata ZkbZt
“ A T , "S ‘°mS| lndu gcntlam plenariam consequi valeant? ’
VI. An I ertiani, qui ecclesiam ubi sodalitas erecta sit non habere ponunt
idcoquc valent mdulgentiam eiusmodi in qualibet ecclesia franciscali pro-
mereri, possint pluries eandem indulgentiam adqnirerc, si festa j„ d„.e ™s
ecclesiis diverso die fixe recolantur? uitersis
Quibus dubiis mature perpensis. Effit Patres una mecum generales innui-
sito res, fena IV, die 12 mnii r9i2, dixerunt: g 1
Ad I. Affirmative ad primam partem; negative ad secundam,
rii .8-8 ■' CtUr DeCretUm S' C- Ind'dg«"i^.m, Wen., ra ianua-
, auAi,sT,^n,iVe' iUItla Dccrctum S' C' Intlnlgcntiarum, Urbis « Orbis,
d..;Ad ,IV> P,0t?mnt '1'er,iarii’ P~ lubiw. cam lucrari die in summario
designato, vei die quo festum recolitur ab ea familia cui ipsi subsunt: ita
tamen ut semel tantum a singulis indulgentia adquiri possit.
Ad \ * Provisum in praecedenti.
Ad VI. Negative.
Et fena V, die 13 iisdem mense et anno, Ssmus D. X. D. Pius dnina
providentia Pp. X, in solita audientia R. P. D. Adsessori S. Officii impertita
supra relatas resolutiones Emorum Patrum benigne approbare dignatus est.
JActa Ap. Sedis, vol. IV, p, 624, 625].
1292,
S. C. S, Off., decr. 21 iun. 1912.
In plenario conventu supremae sacrae Congregationis sancti Officii
habito fer ia IV, die 16 apri lis 1S90, proposita quaestione: «An in conceden-
' dis ab habente a Sancta Sede potestatem dispensationibus super impedi-
« mento disparitatis cultus praescriptae cautiones semper sint exigendae »,
tmi ac Rmi DD. Cardinales in rebus fidei et morum Inquisitores generales'
re perdiligenti examine discussa, respondendum decreverunt: « Dispensatio-
" nem super impedimento disparitatis cultus nunquam concedi, nisi expres-
* S1S omnibus conditionibus seu cautionibus «.
Eadcmque die ac feria Ssmus D. Leo PP. XII I , in solita audientia R. P. D.
Adsessori eiusdem supremae sacrae Congregationis impertita Emorum Pa-
trum resolutionem benigne adprobare et confirmare dignatus est.
Contrariis quibuscumque non obstantibus.
Oatum Romae, ex aedibus S. Officii, die 21 iunii 1912.
[Acta Ap. Sedis, vol. IV, p. 442J.
1 Cf. Dccrcta Authentica S. C. Indulg,, n, 435.
2 Cf. Decreti Authentica S* C- Induli?,* n, 360,
55®
Cuna Romana
* t
§L?
w
1293.
s. C. S. Off., dccr. 21 iun. i9l2.
In plenario conventu supremae sac™ r
habito ^friaiv, die 12 hinii ijm, prepositis dubij"ga“°n,S Mncti Officii
a Sancto Sede cuffiis, ab ***
bU3 «*«*». valida habenda sit an non» Prai'ScriP,is “utioni-
2. Ltrurn lusce in casibus, cum scilicet A ? * negatlVe:
concessa evidenter constat, matrimonii ex hoc ir^0^ ®ic inv;t,idc
Ordmanus declarare valeat, vel oous s-t r ? ? nu|J«atem per se iPSc
pro sententia definiti\ a recurrere? ' ’ ^ 'S vtcibus»ad Sanctam Sedem
neralcs, 7csp ^ f moram '"Suisitores gc.
Ad ,» Dispensa, tonem l ,ou f “ndc,?dum decreverunt; 8
Ad 2". Affirmative ad primam- S* 'mPOTit.im esse nullam.
Et sequenti feria V, dic 1 • ciusd-.8* nC .ad secundam partem,
providentia PP. x in solita audient™ TT ““ D' N' D' p™ divina
C°n8rcBa,lonis impertita Emorum ;''< sesson eiusdem supremae
dprobare et confirmare dignatus est Um resolutioilem benigne
^ontrarus non obstantik„c -l ’
Datum Romae, efeT''
fAeta Ap. Sedis, vol. IV, p! d,e 21 lunii '9'2-
c e, 1294.
A™ (- de "-duig,. dee, 20 febr. ,9,3.
,** J°calibus sivc personalibui
fidelium petitionibus, ne fSi,'!Z£uT M“S"um cum Privilegio es parte
'n. pr?es'ns requisitae, legendi aimU^t “^ditionis, sub poena nullitatis
ad Missam de feria vel viml' Om„' ' de Requie aut adiicicndi
Purgantium animarum detritn. , ' dcfunctorum Propriam, in gmve
gstiom sancti Officii, cui res un?v T5?'’ “P”1™* huic sacrae Congre-
US CX ^°c*s °^atac sunt preces oroV . ndulgentiis demandata est, pluri
ure perpensis, Emi ac Rmi Dn f'n°rl c°nditionis relaxatione. Quibu
enano conventu habito feria IV t . 31 tnnles Inquisitores generales, ii
* anctisstmo censuerunt, ut scouen n T<^ *cbruar“ anni 1913, supplicandun
Tj’ ac, de Plenitudine Suae no J? pr° univerBa Ecclesia adpro-
- nlt riS Priviiceiati. quod vo^ Ch TratUmqUe haberc dignaretur:
? . Pierum sub P0cr i n, ln4ulgcntiam lucrandam, non am-
ye vigiiia cum Oratione d,! f*luiri» Miss™ & requie aut de
tCr ,len- cum licet ac decet 1 pr0pri.a ce,ebrari ; id tamen lauda-
pse t itis gratia erga defunctum#.
S. C. S . Officii
• _ £59
Et sequenti feria V,dic 20 eiusdem mensis, Sanctissimus Dominus noster
Dominus Pius divina providentia Papa X, in solita audientia R. P.D. Adses-
sori supremae huius sacrae Congregationis impertita, benigne annuere digna-
tus est iuxta Emorum Patrum suffragia. Contrariis quibuscumque non ob-
stantibus.
[Acta Ap. Sedis, vol. V, p. 122].
1295.
S. C. S. Off. (Sect. de Indulg.), deer. 23 apr. 1914.
Cum S. Congregatio Indulgentiis sacrisque Reliquiis praeposita, dic 16 iit-
lii, anno 1887, 1 declaraverit, inscriptionem nominum christi fidelium, qui ir
Confraternitates proprie dictas cooptantur, esse omnino ad lucrandas indul-
gentias necessariam; et ex decreto eiusdem S. Congregationis, d. d. iS augu-
sti 1868, 2 sacerdotes alicuius ex relativis Confratemitatibus rectoris munere
carentes, quamprimum commode possunt, transmittere teneantur ad Supe-
riores rcspectivae Sodalitatis vicinioris canonice erectae nomina receptorum,
ut in album ipsius Sodalitatis referantur; dubitari coeptum est, an fideles
ex ipso die inscriptionis, ad indulgentias lucrandas ius haberent, etsi eorum
nomina nondum ad Sodalitatem pervenerint. Et S, eadem Congregatio, die-
bus 12 decembris 1892 s et 15 novembris 1893, affirmativam responsionem
protulit. Si tamen, sive ex negligentia, sive c\ alia causa, fidelium nomina
numquam ad Sodalitatem transmittantur, novum exoritur dubium, an ali-
quando, et quonam tandem tempore, fideles indulgentiarum beneficio cen-
sendi sint decidisse. Qua de re supplicatum est apud Ssrhum D. N.Pium
div, prov. Pp. X, ut mentem suam vellet aperire, et defectus ex hoc capite
hucusque per quoscumque sacerdotes forte admissos benigne sanare. Et
Sanctitas Sua, in solita audientia, die 23 aprilis 1914, R. P. D. Adsessori
S. Officii impertita, praevia sanatione omnium defectuum hucusque admis-
sorum in inscriptione et transmissione nominum christifidelium, qui ad
quamcumque piam Sodalitatem cooptati fuerint, declaravit, firma remanente
in conscientia obligatione inscribendi et transmittendi nomina, iuxta de-
creta aliasque S, Sedis praescriptiones, fideles, co ipso quod a legitime de-
putato admittuntur, rite adseriptos censeri, ad effectum tantummodo ut
indulgentias lucrari altarumquc gratiarum spiritualium participes fien va-
leant, etiamsi eorum nomina, quacumque ex causa, in album Sodalitatis
relata non fuerint. Contrariis quibuscumque non obstantibus.
[Acta Ap. Sedis, vol. VI, p. 3°7> 3°®J*
1 Cf. Acta S Sedis, vol. XX, p. 108-111.
* Cf. Decreta Authentica S. C. Indulg., n. 4JI.
5 Cf. Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1822.
560
Curta Romana
I
I
/
/
t
;
t
(
I
¥
1296.
S. C, S. Off. (Sect. de Indulg.), decr 2,
_ . & Jf uecr* 23 apr. ig | j
Sstnus D. N. D, Pius div. prov Pn V
S. Officii impertita, crebriorem cupiens ffidliolm *’ P* D’ Cessor,
risticac Communionis, et nihilominus aliauand!?*? USUm reddcrt Eucha
pum eodem die vel eliquo ex a„,ccedei,lb“ Lvtal™ T""8 pra«™-
,? b‘ Sedis Jndulta, praesertim vero (Dm ,r; . ’ f Pauliana vel genera.
*“ 1908 * per S. Congregationem Indulgentiaram'?"^™ 1763 ' et 11 ">ar.
nem, firmis remanentibus amplioribus iam f ictis ■’ !,acra™ntafem confessio,
bm sub die ,4 februarii .906, s pcr s “"“sstonibus, ae nomina-
riumur r"'”1' rC'atC ad ‘os <N qoo,idie ic?fe’rc An™,
ciuntu, benigne concedere dignatus est ,,, ! , *“ Angelorum Pane reii-
ws sufficiens habeatur confcsfio sacram’. ! p* qVas lbet lucrandas induleen-
ucranda indulgentia designatum peracta- "di* “ '"n.° oc,,duo ante diem pro
u , recundum prudens confessorii indici.™, ttl^uTs «
U"a *** Contra*
IA«a AP. Sedis, vol. VI, p. 308,' 309).
1297.
• c- -s- Off. (Sect. de Indulg.), decr -9 ••
ij> ULCr* 2H rnan 1 p 1
opportuna solutione S' 0fHC'' sequcns dubiura Pro
1 facultas delegandi sacerdotem ad AI pCnes SuPeriores Regulares
ncm impertiendam Tcrtiari^“^ "fm « U-edictio-
‘ neres iJh possint delegare sacerdnr SaCC anbus> quaeritur, utrum $upe-
au endas, saltem si ille sacerdos si* w P°n aPPr°Eatum ad confessiones
# CC^siis rd°S Slt CX SUIS Sl*bditis, ct hoc fiat in propriis
nmi ct Rmi Patres f-lr,r . T
2/ ntait, anno 1914, in ordinariTom /"T vSit°reS gen.er;I,cs' «ria IV, die
nsuerunt: « Superiores Rcgiihr n* ®reSatl0nc adunati, respondendum esse
«Benedictionem papal Absolutionem generalem et
« ecclesiis delegare Mcerdot^uf Z Terthriis saecularibus in propriis
-innes audiendas ». ln,s» c,,am non approbatos ad confes-
^ Ssmus Dominus noster D p; .■ : S|
Commissario S, Officii impertita fc' 'T*' X' in “dientia R. P. D.
LVUl 1 2®i iisdem ae supra mense et
1 Cf. Decreta Authcmio, S C
1 C«- Acta S Sed.,
s fi t co,®>
U Acta S. Sed, 5
vol- XLI,
v°! XXX
h»duli> , „ ,Jr
P; t59, 360.
P 62, (jj
s . C. S . officii
5 61
anno, sententiam Emorum Patrum benigne approbare dignatus est Contra-
riis quibuscumque non obstantibus.
(Acta Ap. Sedis, vol. VI, p. 347],
1298.
S. C. S. Off. (Sect. de Indulg.), decr. seu dedar. 25 iun. 1914.
Ssmus D. N. Ptus div. prov. Pp. X, in audientia R, P, D. Adsessori
S. Officii impertita, proposito dubio, an toties lucrifieri valeant indulgentiae
partiales, quoties iniu netae preces vel opera iterentur, si nulla fiat in ipsa-
rum concessionibus declaratio de iis pluries in die vel semel tantum acqui-
rendis; praehabito voto Emincntissi morum Patrum Cardinalium Inquisito-
rum generalium, feria IV, die 24 iunii 1914, in ordinaria Congregatione
enunciato, benigne respondere dignatus est: « Affirmative, seu posse, in casu,
aeiusmodi partiales Indulgentiae toties acquiri, quoties preces vel pia opera
* in concessionibus indicata reiterentur». Contrariis quibuscumque non
obstantibus.
(Acta Ap. Sedis, vol. VI, p. 379J.
1299.
S. C. S. Off., declar. 19 febr. 1916.
Cum nonnulli Episcopi supplices preces Supremae Sancti Officii Con-
gregationi exhibeant ad facultates pro haereticorum vel apostatarum recon-
ciliatione obtinendas, Emi ac Rmi D.ni k ardinaies Inquisitores Generales,
m consessu habito feria IV, die 16 febr. 1916, ad omne dubium hac super
re amovendum, haec declaranda mandarunt:
1. Absolutio ab excommunicatione, qua quis ob haeresim vel apostasiam
sit irretitus, in foro conscientiae impendenda, est speciali modo, secundum
praescripta in Constitutione Apostolicae Sedis,1 Summo Pontifici reservata.
2. Si tamen crimen hacresis vel apostasiae ad forum externum episcopi
aut praelati episcopalem vel quasi-cpiscopalem auctoritatem habentis, aut
per spontaneam confessionem vel alio quovis modo deductum fuerit, episco-
pus vel praelatus sua auctoritate ordinaria resipiscentem haereticum vel apo-
statam, praevia nbiurationc iuridice peracta, aliisque servatis de iure servan-
dis, in foro exteriori absolvere poterit. Absolutus autem in foro exteriori
potest deinde absolvi a quolibet confessario in foro conscientiae absolutione
sacramentali. Abiuratio vero iuridice peracta habetur cum fit coram ipso
episcopo vel praelato, aut eorum delegato, et saltem duobus testibus.
Datum Romae, ex aedibus Sancti Officii, 19 febr, 1916.
[Acta Ap, Sedis, vol, VIII, p. 61J.
1 Cf. N. 552.
30
Curi a Romana
1300.
S. C. S. Off., decr. 8 apr. 19, 6,
>ent^^ diffundi coepi,,
sacerdotalibus, Emi ac Rmi DD. Cardinale? v«*bus
I“m v—'nsa’ f'u IV> dic 'S ianuarii ,9,l dicrL^T1"’ rc di,i'
B. M. \irgum vestibus sacerdotalibus indutae Le r,T 7 j * “"*»«»
Fena vero IV, die z9 mar.ii tni6 huiusmod! ' n ‘ robandam »■
mandarunt. y uiusmodi Decretum publicandum
Datum Romae, ex aedibus S. Officii die s
(Acta Ap. Sedis, vol. VIII, p. 14fij * apnlis '9*.
1301, •
S. C. S. Off., decr. 22 iun. 1916.
Ab hac Suprema Sacra Congregatione <? nm ••
“ Tjae PrecurT>) ob aliquam immuS i„„JL °fficU petltUm fuit: • An fer-
! e‘sclem a Sancta Sede adnexas ami tllZt » ^ mtroductajn* Indulgentias
Indulgentiis ditatae, antea accuratae retdsio^h^ ^iusmodi for™^
quidquam demere, superaddere vel in - V sub,lc» soleant, ac eis proinde
ct periculo non careat, et ibusihni 3 °S i,ensus innectere, irreverentia
DD. Cardinales In ^isi’ “ *■* EAi « M
die 21 lunii 1916, declarandum censu fnvemu habit0 &ria IV,
■ laudum, invocationum et cetera 1 1 nt- “ formulas quascumque precum,
« quamlibet additionem, detractionem1 Sede. Indulgentiis ditatas, per
' §ent,‘s plane destitui »*. ’ interP°Iationem, concessis Indul-
Pp- XV in aoKta audiMtia R P ®' * D' Benedictus div. prov.
■ Officu impertita, relatam sibi Emo^^P SuPremac s- Congregationis
‘l probare ac confirmare dignatus « t ™m atfUm reso|urioncm benigne
Contrariis quibuscumque etiam In • r '
digms, non obstantibus. spcciah attlUc «dividua recordatione
(Acta Ap. Sedis, vol. VIII, p. 265).
1302.
Cum ex e ^ & S* ^ lnStr* *3 iuI* I9,6‘
reservat iones, si debitam mensu Iu !T SK casuum> quos vocant, conscientiae
ciem potius quam in earum uri k*-+ Ct modum excedant, in animarum perni-
ongregatio Sancti Officii «ra-,. ,yer8ere posse; Suprema haec Sacra
’ praecedentibus ad rem dispositionibus novas,
S. C. S. Officii
5^3
pro opportunitate temporum, superaddens, de expresso mandato SSmi D. N.
Benedicti divina providentia PP. XV, haec cum omnibus et singulis Rffiis
locorum Ordinariis decretorie omnino ac praeceptn e communicanda statuit;
1* Meminerint ante omnia Rnn Ordinant casuum conscientiae reserva-
tiones ad destructionem munitionum, iuxta dictum Apostoli (2 Cor., X, 4),
ad removenda scilicet obstacula quae saluti animarum non communi impedi-
mento sunt, esse dirigendas; ideoque, generati m loquendo, extraordinario
huic remedio manus ne velint apponere nisi, re in synodo dioecesana discussa,
vel, extra synodum, auditis Capitulo Cathedrali et aliquot ex probatioribus
ac prudentioribus suae dioecesis animarum curatoribus, de vera reservationis
necessitate aut utilitate in Domino convincantur.
2. Utcumque, casus reservandi sint pauci omnino, tres vel, ad summum,
quatuor, atque ex gravioribus tantum et atrocioribus criminibus specifice
determinandis; ipsa vero reservatio non ultra in vigore maneat quam necesse
sit ad publicum aliquod inolitum vitium extirpandum aut collapsam forte
christianam disciplinam instaurandam.
3. Reservationi, generarim, ne submittantur sive peccata mere interna ,
quippe quae, ut docet Benedictus XIV (De syn . dioec V, 5, 5), non est
m praxi receptum ut unquam reserventur, propter animarum periculum; sive
quae ex humana fragilitate derivantia aliam non habeant specialem sibi
coniunctam malitiam, propter humanam infirmitatem.
4. Prorsus autem ab iis peccaris sibi reservandis Ordinarii abstineant,
quae iam sint Sedi Apostolicae reservata, ne scilicet absque necessitate mul-
tiplicentur leges; et, regulariter, ab iis quoque quibus censura, etsi nemini
reservata, a iure imposita sit; hoc eniin expresse prohibet vetus Instructio
S. Congregationis Episcoporum ct Regularium diei 26 novembris 1602, 1
quae ita se habet: « Praesertim vero haec monenda censet Sacra Congrega-
tio, ut videant ipsi Ordinarii ne illos casus promiscue reservent quibus
adnexa est excommunicatio maior a iure imposita, cuius absolutio nemini
“ reservata sit, nisi forte propter frequens scandalum aut aliam necessariam
* causam aliqui huiusmodi casus nominarim reservandi viderentur .
5. Cauti insuper omnino sint et quam maxime parci quod ad poenales
sanctiones, excommunicationes praesertim, quibus torte suas reservat iones
communire velint; nam, ut sapienter admonet Sacrosancta l ridentina Syno-
dus (Sess. 2S, de Ref., c. 3): 1 Quamvis excommunicationis gladius nervus
« sit ecclesiasticae disciplinae et ad continendos in officio populos valde salu-
« taris; sobrie tamen magnaque circumspectione exercendus est, cum expe-
« rientia doceat, si temere aut levibus ex rebus incutiatur, magis contemni
« quam formidari ct perniciem potius parere quam salutem f*.
6. Verumtamcn, statutis semel reservationi bus quas vere utiles aut
necessarias iudi caverint, curent omnino ut ad certam fidelium notitiam,
quo meliori cis videbitur modo, caedem deducantur - nam quaenam earum
vis si lateant? easque, quamdiu necessitas aut utilitas perduraverit, firmas
teneant, seu facultatem a reservatis absolvendi ne cuivis et passim imper-
1 Cf. NT. 1615.
Curia Romana
£64
dant. Mens tamen est S. Conereratinnic k .
habitualiter ' impertiatur
o egiatae, et Vicanis I oraneis eorumve vices gerenti Alesiae
miS’ Pracsertim in locis dioecesis a sede emscZlf addita ^ ul?
u“'rdir" «*■» &
urgention aliquo determinato casu ad eos recurram ’ S' “ ‘,Uando P™
/* Ad evitanda demum gravia inrnmm«;
utilibiis quoque ac necessariis in peculiaribus quibus^ ** reservati°nibus
facile oriri possent, eadem S. Congregatio nomin t ^ rerum a^'unctis
sequentia decernit: ^egatio, nomine et auctoritate Sanctissimi
. a) Quaevis Ordinariorum reservarim •
qui domo excedere non valent, confiteri nm ° Ces.sat s‘Ve cum aegrotis
«tentibus matrimonii ineundi causa; sive (S» S-Ve CUm sponsis
sam .ud.do, absolvendi facultas a legitimo qt™ <iU°'1CS’ confes-
sir~“ - a. KrsKrjs tr
tamen pro ea vice tantum. ’ hMC forte d*WP*« «ierit: cessat
b“ t^1103 ^omodoHbe/sfw^ib^if35'11310 adi!nP,,:nduii> Utili, a casi-
absque alius facultatis ope D r«ervavermt, absolvere possunt
sentur. pe’ paroch‘ qu.ve parochorum nomino ime cm-
lingat eadem abs aHqua™ populum baberi con-
poenitentes in alia dioecesi ubi reservatis absolvi possunt
“* -e regulati. cii pZre 7J7-* ^
absolutionem obtinendam eo
accesserint*
8* Sed, denique * .
‘es confessorios i„ ^ doctos- P*°» ac pruden
tVl ia ConvcIlcnd5 remedia suggerant eiSqUe °PPortuuiora ad inoliti
tC ekTr’ adhibituri forent lpSimet* si P°enitentes ad se remit-
vuabdes reservationum mol^ confessariis et poenitentibus ine-
tn Certlufl Qeo adiuvante, conscauf n ^ ’ °Pt‘ltum effectum suavius simul
rum, st qui jn propria dioeccs^on^™— Interfm Ver° casuum reserva
JPta quamprimum reducere serv ,t V*™’ disciP,ina™ ad haec prae
art- 10 s,atut0' “ ha“ ^
«*«» ap. -3 in* .916.
5. C. S. Officii
1303.
S. C. S. Off. (Sect. de Indulg.), decr. 14 dec. 1916.
Huic Supremae Congregationi S. R. et U. Inquisitionis, ex parte R P D
Ioannis Bapt. Fallize, Episcopi tit. Elusan., Vicarii Apostolici Norvegiae
dubium exhibitum fuit: « Utrum decretum Supremae S. C. S. Officii d d'
.< 25 iunii 1914, 1 respiciens Indulgentiam plenariam toties quoties, lucrandam
« quotannis die 2 novembris, in favorem animarum in Purgatorio degentium,
« ita intelligi debeat, ut eadem Indulgentia sit perenniter affixa enunciato
«diei, an vero Commemorationi omnium fidelium defunctorum, quae iuxta
« Rubricas contingat etiam alia die celebrari? #.
Eminent issimi Domini Cardinales Inquisitores Generales, in consuetis
comitiis, habitis feria IV, die 13 decembris anno 1916, responderunt:
" Negative ad primam partem; Affirmative ad secundam ».
Quam resolutionem SSmus D. N. D. Henedictus divina providentia
Pp, X\ , in audientia Rrho P. Commissario Generali S. O. impertita feria V,
die 14, iisdem mense et anno, benigne approbavit ac publici iuris fieri man-
davit, Contrariis non obstantibus quibuscumque.
[Acta Ap, Sedis, vol, IX, p. 179].
1304.
S. C. S. Off., 9 mart. 1917.
In plenario conventu Supremae Sacrae Congregationis Sancti Officii,
habito feria IV, die 31 ianuarii 1917, proposito dubio: «An administrato
" Sacramento Extremae Unctionis in casu necessitatis unica Unctione in
«fronte adhibita, per verba: Per istam sanctam Unctionem indulgeat tibi
Domnus quidquid deliquisti . Arnen », cessante periculo, singulae Unctiones,
ad tenorem Decreti diei 31 ianuarii 1907 supplendae, sub conditione adhi-
bendae sint vel non? Eriii ac Rriii D.ni Cardinales in rebus fidei et morum
Inquisitores Generales, omnibus mature perpensis, praehabitoque RR. DD.
Consultorum voto, respondendum decreverunt:
Negative ad iarn partem: Affirmative ad 2*™.
Et sequenti feria V, dic 1 februarii eiusdem anni, SSmus D. N. D.
Henedictus divina providentia Pp. XV, in solita audientia R. P. D. Adses-
sori eiusdem Supremae Sacrae Congregationis impertita, Erhomm Patrum
resolutionem adprobavit et confirmavit. Contrariis non obstantibus quibus-
curnque.
Datum Romae, ex Aedibus S. Officii, die 9 martii 1917.
[Acta Ap. Sedis, vol. IX, p. 178].
1 Cf. Actj Ap. Sedis, vol. VI, p, 378.
$66
Curia Romana
i
St W
Ia
£
i* 4
rn
io
w ”
5
■■i
> **
r
ir^. jCfM|
1/1 ?J
75 /H
» n
6J^
/ v
n **
1305.
S. C. S. Off., 27 apr. 1917.
In plenario conventu habito ab Emis ac Riftis D ni* c^a .
fid« rt morum Inquisitoribus Generalibus, proposito tfuhiV* An lir" reb“S
a Medium , ut vocant, vel sine Medio, adhibito velnon hvnLtUm i p“
« bus aut manifestationibus spiritisticis quibuseumque adsis errer™'10”'
« ctem honestans vel pietatis praeseferentibus, sive nterro -an l!.' SpC'
« spiritus, sive audiendo responsa sive tantum ,® d “nimas aut
* s“ion' *£»<* «1 expressa nullam eum malignis spiribbus n^T
r»“ SSfi! >>■»•»■ *-*m ».
m
2. - S. C. EPISCOPORUM ET REGULARIUM.
1306.
S. C. Ep. et Reg., Perusina , io apr. 1573. i
Le monache dei monasterio delle povere desiderano perseverare in cam-
biar monache ogni tre anni nel monasterio della fratta, membro loro o
annesso, come dicono, ma diocesi d'Agubbio, et perche questo non si puo
eseguire senza violare la clausura contravenendo al Concilio di Trento 2 et
alie Bolle di Pontefici, e parso a questi S.ri Illmi non bastar solo i’haverli
negato loro gratia ma avisame V, S, Illma sup.la, che in mun modo permetta
questa multatione, ma invioiabilmente faccia servar la clausura che il med.o si
e scritto al Vescovo di Eugubbio. 3
[Reg. 1573/76» P- 17» 18].
1307.
S. C. Ep. et Reg., 25 iul. 1573. 4
Ne la Cong. dei Cone, hano determinato che chi ha canonicato et par-
rochia, debba resider nella parrochia et in quella servir in quello a che e
obbligato; et pur se potra alevolte servire nella cathedrale o dove havera
il canonicato, che possi percipere le distributioni quotidiane conforme al
servitio che in essa fara, risolutione, che a questi S.ri della Cong. pare che
V. S. R.ma laccia osservare et nel fatto dei Pasio et d’ogni altro.
[Reg- 1 573/76» p. 65].
1308.
S. C. Ep. et Reg., Ravennaten ., s aug. 1573. 5
Se 1 Arcidiaconato e la prima dignita doppo la pontificale, come si puo
credere dalPordine che altra mentione non se ne fa, sark incompatibile con
la parrochia, se non havera havuto dispensatione ancora inanzi al Concilio
di Trento.
Al Cardinale di Perugia.
Sess. XXV, de regularibus, c, 5.
bugubirta, 10 apr. 1573. — Perchfe s 'intende che le monache dei monasterio delle
* 'c,c Perugia solevano mandar in quello della fratta, loro membro o annesso,
me dicono, diocese di V. S. ogni tre anni nove monache et repigliar le vecchie in
Uc 0 ^crugia, violando la clausura et contravenendo manifes tamen te al Concilio
flj * C Ponteficie et per chfc per prohibire a tal disordine si fe scritto a Mons.
IjtQ10 C . ru8*a c^e n°t» permetta in nessun modo tal multatione, se ne ancora vo-
_ . lAertu’e V, S, a fine che lei provegga il med.mo per quello della fratta non
v- . cnt 0 che quelle che vi sono, sotto tal colore riesc hi no, ma stiano come si con-
e( perpetua clausura. - Cf. Reg. 1573/76, p. 18.
s * Mons. Marchesino Visitatore.
\ tscovo di hamagosta, Visitatore. - Ravenna.
568
Curia Romana
Pare piu espediente che Ia rinovatione dei SSmo Sacramento si faccia
ogni Domenica et non diferirla alii 14 giorni, al che (V. S.) sari contenta
1’ordinar che si faccia, dove vegga esservi il contrario.
(Questi S.ri della Cong.) Non approvano 1'absentia delli curati dalle
loro parrochie per cagione che servino per vicarii foranei o ad altri altrove
che dove hano la parrochia, quando Fabsentia b di piu di 3 mesi.
[ReS* 1573/76, p. 71 sq.J.
1309.
S. C. I3p. et Reg., Ravennaten. , 5 oct. 1573.*
J ' : ‘"-lia visita di cotesta chiesa et sua diocesi si e trovato, che alcuni
curati sono absenti dalle loro parrocchie per longo tempo sotto pretesto,
che semno chi per VlCario Foraneo, altri per maestro di coro et altri per
\.cam in chiese catedrali et alcuno per confessore di monache, cause
non approvate dal Concilio, perd oltre 1’avertimento datone a Mons. Visita-
geneiC 4 pars(! ancor bene a 9uesti S.ri IUmi fame moto a V. S.
fn absend^di M^Tl - 01,1 SpalC rip°Sa h°ra U Soverno di ^ueIIa chiesa
conkn™ttn’ !1 pr°CUrar dmterrompere questa tolerantia, che
mb direl annrn fSar*e * *j!Cevuta Per consuetudine o possesso (se cosl si
Zto SE 1 nV" r a,Tu° P0li da"a quale H ^ganei pigliareb-
gr;«a a Mo„? n^C°7^>e a ,qUt1K taH' Provis9i<”« che senza dubbio L,
Rrata a Mons. Illmo pel zelo che ha della salute di esse
lReS' 1573/76, p. 100, 101].
U1U.
S' C. Ep. et Reg, Assisinaten., 7 0ct. ,573.*
stuane ^“u^CfcoMr^Tc di Poter ““ire a qu,
ortlme di S. S. non si pu6 dar loro tal “icentia ** b°lle ** Per° eSpreSS
bi desidera che V. S. nel ‘ '
siom buonc che fa, determini wcorTa °ltrC le altre proV
c entrate et elemosine solite si Dntnn r° dl essc m°nache che co
assarie alia determinatione de Vescovi au®.tentare nel monastero et no
f»Io come hano fatto sino a questihora 77!* 7 "? potriano passar sent
f determinato, con speual prohibitione quelli che non Than
tre sino clie 1’numcro non sia ridotto- et 11 ‘Ordinarii di non ametterr
1 occasione di monacatsi, si mandcii iw Con qucsta via non si i ei
^verano bisogno et lo ricercher.m7 fat'° dcl ™do con chc n
lR««* 1 573/76» p. 102].
* ^ Vicario di Rav
M v
enna
S-c
C^COVO d 1 \ 1
u .\scol) Visitatore in
Wlf > * ‘WlSl
AA\ de nviafiWtL^ '
^ ,r*i «urium c c
S . C. Episcoporum et Regularium
569
1311.
S. C. Ep. et Reg., Nucerina , 3 apr. 1574. 1
Dal 1 capo annotato da lei sopra detta visita, pare a questi Rrhi Signori ,
che in ogni modo si debbano astringe r H parochi a provedersi di casa et
habitatione nelli luoghi dove hano le parocchie et non potendo far soli per
Ia tenui ta de i redditi de beneficii tener modo che i parochiam li sovenghino
et aiutino, et se non potrano de denari, per esser ancora essi poveri, di opere
et di legnami et pietre che per aventura potrano haver su! loco senza com-
prarne, non si dovendo in nessum modo tolerar Tabsentia dei parochi delle
anime sotoposte alia loro cura a ragione dei gran dano che manifestamente
ne seguita constringendo omninamente li medesmi parochi fra tanto che
si provedano di habbitatione ad andarvi ogni giorno et starvi non ostante
che siano canonici o beneficiati nella cathedrale o altra chiesa conforme
alia Bolla di Pio V. S. M. 2
[Reg. 1573/76, p. 214]-
1312.
S. C. Ep. et Reg., Parmen.f 18 iun. 1574. 3
Troppa indecente cosa e et contra i canoni come V. S. sa veder che le
monache professe vadino per le ville et castela et sotto colore di questuare
pemotino nelle case di seculari; pero questi Signori non sano come poter
sodisfar alia domanda di V. S. ne compiacere alie monache in questo magior-
mente domandando la licentia in quale come ella fa et me la fano pregar
esser contenta a procurargli altro remedio et far che si consentino dei que-
stuar delle converse senza pemottar fuori dei monasterio.
II Cone, di Trento4 concede che tutti li monasterii di monache possino
posseder beni inmobili et questi Signori giudicano ancora espediente che
si osservi et si facia che le doti s’impieghino in beni stabili come havera
veduto nelle ordinationi mandate congiunto al particolare dei monasterio
dello quale desiderano saper minutamente qual sia questa institutione loro et
prohibitione che hano particolare o generale per che non siano comprese
nel decreto dei Concilio sudetto.
[Peg- i573/7b, p. 268, 2G9].
Al Vesco vo di Nocera.
* Cf. N. 127,
* Al Vescovo di Parma.
* Sess. XXV, de regularibus f c* 3.
57°
Curia Romana
1313.
S. C. Ep. ct Reg., Spotetana , 17 iul. 1574. 1
Li religiosi quali hanno cura di monache non possono vestire nessuna
monacha se prima il vescovo non Ia esamina ne da poi si admetta alia pro-
fessione se medesmamente il vescovo non Ia esamina, che cosi comanda
il Concilio di Trento. 2
Prima di vestir k monacha, deve POrdinario assicurarsi che Ia quantita
dd!a dote sia conforme agi 'ordini datti, la quale dote non si ha da dare prima
della professione che si ha da fare.
Ft per che non si habbia a litigare nel ternpo della professione, POrdinario
ha da vedere, che dovendo venir alia professione si sia certo dei pagamento
della elemosina, la quale elemosina si dovcii impiegar nel medesmo tempo
della professione.
Dal tempo delPingresso et vestir della monacha fin al tempo della pro-
fessione h parenti hanno da pagare il vitto et vestito.
Se V. S. conoscera che si possa esser fatto errore nella prima prefission
numero per cagionc lorsc chc le entrate non furono giustamente date
‘7C * <1UCS,‘ rSlK,'orl lm' chl' •« *>«8SO sia quello che la rivega awertendo
lei hZi ,S'a ^ “ “f Cer ’e entratc e sminuir lc bocche et quando
potrA c 1 rj* ,Tnt°’ C e.n°n possa atterulere principalmente a questa,
" l i" dal T convenendo dar licentia a laici che pe
‘‘ a r °rterii et esaminar aneor
et redditi che 6 nii.mtr ** ** acl ® a saPerei trattandosi di possessioni entratc
dell monut cH r IT" r'SP°S,a dc"e due di V' m materia
si doveri c m,;„ure 7 l '" materia dei Vicario foraneo di Noreia
cra contentare della naposta fatta altra volta.
(Reg. 1573/76, p. 291, 292].
1314.
Ep. et Reg., Ar/arterj., 29 oct, 1574.3
Si sogliono tolerare le n-,r^u: r •
« 1. paiochitni di esse sono neu/dtti nT”1* 1' Canonici. q"ale chiei
ma si deveno ben astringere t far ] > ‘A a.<iua e tengano i[ canonicati
'I <*.«* cura di V. ^^ ^ “7 ^dpale nella P— hia
*“° d' Pr°ourar modo di far instruir outn- ’ f' C°me Sari ancor
i acendoli legere et declarare il catechismn pCerdotl che hano d’aniir
0 duC v°'" -""mna con ** ^ un
4UJn,° P°na 'a Capac,,a '0r° fa«"d°>i C U?rcitC“
\l \V»co
Ji Spolcto
S. C. Episcoporum ct Regularium
et trattarne fra loro per levargli almeno da tanta ignoranza, nella quale dice
che si trovano.
[Reg. 1573/76. P- 378]-
1315.
S. C. Ep. et Reg., Amerina, 8 nov. 1574. 1
Questi Signori Illmi a quali ho fatto comune la lettera di V. S dei
nuovo monastero delle monache che scrive volersi cominciare nella terra
di Lugnano, desiderano saper et haver piu minuta informatione di quella
che ha data per potersi risolvere et in particolare Ia grandezza dei mona-
stero et capaci per numero di monache, se ha chiesa, choro, dormitorio,
refettorio et altri necessarii luochi da potervisi stabilire numero di monache
conveniente a far monastero, dove si possa servare la disciplina regolare, il
che non sucederebbe quando non fusse capace di piu di dieci o dodici
monache, che entrata ha di certo, dovendo haver in consideratione che non
bisogna pensare solo al vitto delle monache ma al vestire, alie infermita,
alia spesa dei capellano, dei confessore, dei fattore; che comodita haverit poi
quel luoco o di rego i ari o sacerdoti secolari che ne possino haver cura con-
tinua per le confessioni, per le prediche et simii altri cibi spirituali, quali
non doverano esser meno frequenti dei li corporali, maggiormente in mona-
sterio novamente eretto et con quello di piii che V. S. potra conoscere
dovendosi considerare et avisare per chiara informatione di simii fatti.
[Reg. 1573/76^.383, 384].
1316.
S. C. Ep. et Reg., Squitlacen ., 2 mart. 1575. 2
Perche in nome di V. S. si 6 fatto sapere a S. B. dei pericolo, in che
sariano le monache dkleuni monasterii di quella sua diocesi venendo armata
Turchesca (Chel Sr. non permetta per sua misericordia) s’elle non potessero,
si come fano tutte le altre persone ct popolo di quei con torni, ridursi in
loco piu sicuro al che pare che non possino senza correre h pena imposta-
gli per la bolla di Pio V di S. M., non essendo questo pericolo uno dei
tre casi eccettuati in detta bolla, et havendo S, S. consideratione, che in
questo caso milita la medesima ragione chc mi ita nelli tre casi della bolla,
si e contentato che V, S. possi lei in tal caso et necessita (soprastandogli
veramente il pericolo dei che se ne grava Ia conscienza di V. S.) dargli
a icentia di poter uscire da quei monasterii et ritirarsi in altro luoco sicuro
honesto per6 et decente accertendo che nelPandare et tornare non possi
sucedcre scandalo o desordine alcuno ma che tutto si faccia con quella
decentia et honesta che si conviene.
[Reg. 1573/76, p. 464, 465].
Al Vescovo d’Amelia.
Al Vescovo di Squillacc.
Cf. N. 133
572
Curia Romana
1317,
S. C. Ep. et Reg., Maceraten., 7 oct. 1575. 1
0‘ia si presupone che quelia dona della Compagnia dei Rosario si ha-
v essc eletto la sepoltura et dicano che -vi ne sono testimonii esaminati. nel
qual caso si attenda alia dispositione dei Cap. Cum quis e Si quis, de Sepul
in 6°, et non quelia dei Cap. Fraternitatis. * F ’’
Et ii mede.mo si dice neila elettione fatta della sepoltura lal Padre di
quel fanciullo presuponendosi che vi sia la consuetudine et che come novo
habitante in quelia patria, non havendovi sepoltura delli suoi antiqui habbia
potuto clegcrsi la sepoltura nclla chiesa delli Padri et che in quelia dote^e
essere sepolto il figito il che tutto si dice a V. S. hora non per riandar le
cose gia passate ma perche provegga che neH'awenire li suoi ministri pro-
ce mo con matura cognitione et coi riguardo che si deve havere di non
Santa^Sede' ' PnV‘ eB1' et CSSentioni de «golari confirmatigli da questa
[ReK- '573/76. P- 662, 663].
1318.
S. C. Ep. et Reg., Camerinen., 14 oct. 1575.*
Non vedeno questi S.ri Illmi mm*. v c - ,
sito della dote della figlia et ni pote de! S Pv-S1 V° ^ 1Tlman sua 11 deP°‘
fare in mano de banchiere o mV A ^incentio Ottum, dovendosi
che ai tempo delta F adantc ° abre persone talmente habili
conforme a^ Concilio diT^! ?OSSm° sborsare il deposito al monasterc
s,\ji c I ct> toi 1 ccri 1 1 c) j i *. ■ i' l. 1 'instantia fatta dal
ik*. memor,ale che vedcti con
1319.
s. C. Hp. et Reg., ad Card, S. Praxed! s .a
rr««fl/s, iti nov. 1575.
della residentia a quello o' p7cvost,wl n°n “ '"f ‘n° g°dere 'e distribu,i<
ne la visita fuori della sua dio “ ° ' qUali V‘ S' IIIfta si sei
dm canonici che possino tener li v*» C°me ancora non 1« devono godere
« n'4 detto una parola I ™ , , T‘ PrCSS° di '0r0 « a *■ S. -I qu.
lR'g- >573/76, p. 69gJ ‘ d‘ qUCSt0 medemo parere. *
Al V
c^co\ O
di
1 Al \
Macerat.».
Camerino.
5. C. Episcoporum et Regularium
573
1 320.
s. C. Ep. Ct Reg., Camerinen 2 dec. 1575.1
V S vedera quello che si dici nel primo capo dei memoriale circa il
deposito da farsi per le elemosine, che si dano alii Monasterii da figliuole,
che se voeliano far monache, parendo loro che se gli faccia gravio se oltre
il vitto et vestito della novitia sarano astretti durante il tempo dei novitiato
tenere in deposito li denari per le dette elemosine et a questi S.ri Illmi
parebbe bene quando potesse con una sicurta bancaria o in forma di depo-
sito da mercante o da altra persona ben sicura asicurarsi che al tempo della
professione la elemosina si havesse a sborsare subito che potrebbe mancare
di astringerli al deposito reale.
(Reg- I573/76» P* 7<>4]*
1321.
S. C. Ep. et Reg., Amerinat 25 ian. 1576. 2
V. S. dovera haver gia inteso 1 'ordine dato che li vescovi et altri inferiori
collatori per la collation de beneficii non possino pigliar tassa ne qual si
voglia altra recognitione il che dovera osservare aneor Iei, et per che dice
haver privilegio pariicolare della Sede Apostolica, sara bene che lo esebisca
accio si possa vedere.
Gli racorda ancora osservare il Concilio nel lar li deputati dei Capitolo
et clero per la revisione della administ ratione et conti dei Seminario, 3 net
mettere in concorso li parochiali vacanti,1 ne ia facilita de le scomunica-
tioni, 5 et dei riscotere Ia procuratione senza far la visita,0 il che come lei sa
non gli e permesso et per che dice che la esatione che ia e per conto dei ca-
thedrica sarii bene ne dia alcuna chiarezza.
lReg- 1 573/76> P- 779]*
1322.
S. C. Ep. et Reg., Senen,, 20 mart. 1576* '
£ tanto necessaria Ia residenza delli Parochi nelle loro proprie chiese
per la cura delle Anime, che hanno, e cosi strettamente e co mandata dalU
Canoni antichi, e ultimamente dal Concilio di Trento, 8 che questa Congre-
gazione non ha mai tollerato, che chi ha cura delle Anime possa servire
* Vesco vo di Camerino in absentia al Vicario.
1 Al Vescovo d’Amelia.
s Sess. XXIII, de re/,t c. 18.
4 Sess. XXIV, de ref., c. 18.
1 Sess. XXV, de ref., c. 3.
Sess, XXIV, de ref., c. 3.
Al Vicario di Siena.
Sess. XXIII, de ref., c. 1.
574
Curia Romana
Liltrove, nc aneor nella medesima Diocesi per Vicario dei Veseovo, Di qyi
c, che avendo inteso, che V. S. ha una Parocchiale con cura di Anime, serive
a Monsig. di Rimini gl’intimi Ia Residenza, e perche metta minor tempo jn
rnezzo alTesccutione, e sappia, che questa e risolutione fatta, me gli fa scri-
vere questa, aMa ricevuta della quale non manchera di andare a soddisfarc
alTobbligo, chc ha di pascer il Popolo datogli in custodia.
[Reg- i573/76t p. 792- “Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg.( p. 209, 210].
1323,
S. C. Ep. et Reg., Senen ., 8 maii 1576. 1
Chc la clausura si osservi mviolabilmente da tutte le monache
. Ie cose ordinate da Mons. Visitatore in far parlatorii, porte, muri et
simii altre cose materiali, si faccino omninamente eseguire ma con tempo
conveniente nspetto alia spesa che vi andaria et al poco modo che hanno
1 M0naste1nt1l commeiando da le cose piu necessarie rimettendo questo dei
tempo et deUe cose che prima si deveno fare alParbitrio di V. S.
fatt;:j/l0nrm S?n° in !al Stato che veramente conosca,che con haver
I t 1,6 P"0V1S1Qm comanda la bolla di Pio V di S. M. sotto il..*
il vivere si da U' an^?r P11 jSe *n Prova> dovera mettere; che manchi loro
cerea ner rl rn ^ ‘ ^ ‘ 4* Poter^ concedere licentia di mandare alia
sarano bisofrnrTTH *i? * - ^ C converse fin al numero di otto se tante ne
nmi vi ^Tc: delle,Plil VCCCthie et ™ di nnnor eta di 36 anni, et se
essendo ancora di queste detie^ chiamano del caP<> bianco et non
habili et atte 1 miter f \ 1 e .mtmacie stesse ordinarie delle piu vecchie
d! ,ion, di minor e,i di 3* ^ **
di pereona alcuna sotto qual si v!gl,a p^csto ! "* P°SSm° pernottarein casa
istwseCa f!uw da' ™ sClk 0 del caP° bianco o delle monache
loio^lu^deUa' 0^1^001™°''^"'“ SalV° chc per mor,c di alcuna di
d,,ctlaTalW’ 51 briCSo™no.tra “ med“mC
sceri esser la ne«^VddPmora7tc'T tCmp°rale et per cluanto lei cono-
che^,r:rmPe7troar^ ir in Una "»‘a - - —eri
giudichcii. 1 d c‘elIe otto qnel numero solo che lei
Non permetta chc sotto nrett^tn h; j
de parenti de infenni de snese o H» ■’ ^ i ^ ^°r ‘ '^emos^na vadino in visita
giardini. o a s.md altri ritrod e, ,, 'v V' de visite "* » banchetti,
mosma et senza dimorare ne le cas, al ! ma ?uram™te a cercar ele-
al loro monastero. e particolari, tomarsene quanto presto
| K «solutioni fatte et mandate il C^a
1 Cf N* u 2 dic al Loadiutore d
1 ^icn.i
CT { 1 /T ht r/Vi hftvt i hi
Et se con tutte queste diligentie conosceii che non si suplisca alii biso-
oni necessarii loro del vitto et sia necessario permettergli il poter andar
questuando fuori della citta, in tempo di raccolti potii dargli licentia che
vadino et che ancora possino pernoctare alogiando in Monasterii se ne tro-
verano del loro, o altro ordine et non trovandone, in casa de parenti o di
altre persone di buona fama et dove non si possa temere di scandalo.
Stando li Monasterii in questo stato non permettera che si accettino piu
monache senza particolar licentia di questa Congregazione,
' [Reg. I573/76. P- 834. 835]-
1324.
S. C. Ep. et Reg., Placentina , 25 maii 1576. 1
Difficilmente la Congregazione si puo persuadere che li Monasterii delle
monache per mano delle quali passino tutte le entrate certe et incerte hab-
bino quel governo cive loro necessario et ha per 1’ordinario approvato la
diligentia di quelli Prelati che prevedendo 1’inconvenienti che da simii go-
verno potevano nascere gli hano procurati alcune persone di vita esemplare
et di honeste conditioni che per honor del S.r si sono pighati a cura il
governo delle cose loro temporali con ia superintendentia, per la revisione
deH’admimstrazione de Prelati et Superiori loro, di che ha voluto la Congre-
gazione ch’io ne dia awiso a V. S. (lima et Revma a fine che possi aneor lei
restandone cosi servita proeirrar alii Monasterii della sua citta et diocesi il
mede.mo aiuto et governo chiamandone ancora li Superiori di quelli Monaste-
rii che non sarano sottoposti a lei, a fine che con Paiuto et consiglio loro et
multiplicita delle persone che in giii di essi si troverano piu facilmente possi
introdurvi questa cosi necessaria provisione, con che ecc.
IReg- IS73/76. P- 864, 865].
1325.
S. C. Ep. et Reg., Regien 30 maii 1576.-
Questa Congregazione e concorsa nel parer di V. S. che si possano com-
piacere li Canonici delli tre mesi delle vacantie dal servitio nel modo che
serive con avertenza pero che tal vacanza non sia nel medesimo tempo di
tutti per non lassar la Chiesa Cathedrale destituta et che durante Pabsentia
non possano godere delle distributioni conforme al Concilio di T rento 3 coi
quale V, S. si doverit conformare.
tReg- I573/76- P- 867].
1 Al C ardinale di Piacenza.
Al Veseovo di Reggio.
3 Scss. XXIV, de re/., c. 12.
Curia Romana
1326.
S. C» Lp. et Reg., Callien., 12 ian. 1577. 1
Con la di V. S. di 6 d’Ottobre passato s'hebbero anco le Scritture che
lia mandato in risposta, et giustificatione sua alie pretensioni dei Rev. Capi-
tolo, le quali sono state viste et intese nella Nostra Congregazione, che percio
ha risoluto, che quanto all applicazione delle distribuzioni quotidiane V S
habbi da servare il Decreto fatto gia a instanza di iei fin datranno ie7i
dairillrm Deputati della Congregazione dei Concilio, cioe, che il cap 3
della Sess. 21, portiones absentium, quod iubet dividi proportionaliter inter
mteressenles non applicari pro loco, et procede quando la terza parte di tutte
e digmta, Canomcati, e altri corpi d’entrate ivi enumerate fusse stata pigliata
et con verti ta m quotidiane distribuzioni per quella sola ragione, che in Eccle-
sia ve nullae essent distributiones quotidianae , vel ita tenues , ut verisimiliter
negligeren tur , ma il cap. 3 , Sess. 22. che da facete airOrdinario d’applicare
c por ,on, dell-absem alii luoghi pii pr0cede solamente in «re corpi d 'entra,
C°si n°n comPrende Canonkati, ne akra’
imllac -ll Tl t 6- 'a UOg° anCOra' che non adesset iUa ratio quod
duf 1 Se« dn,nbT‘eS asent’ et COsi si riducono a “n^rdia quelli
I applicat bine dciknorf —Vir’ fah pn"W mpectu Parevano diversi circa
rfJSTSrSESo W e'h abseLnti'.et 11 “P- 7. dei Concilio Provin-.
o alia Sacristia arbitrio Ordilm^l' haVa f^C,a l’aPPIlcatione alia Fabrica,
mente che parli secundo li termini dei ™ C°me a"C0 pSre
habenda, “te c,rca d Peculare dei Canonicati nulla
butumes quotidianae debent dariVrMsmtibT^y” dUtri'
Cap. 1 , de cler. non resid., in VI ’ qui Divtms intersunt, et inserviunt.
Reg., p8 2ioi 2ui.P‘ ;>2'5'4' “ Cf' ctlam P'zzarri, Collectanea S. C. Ep. et
1327.
C- '-P- et Reg., Civitatis Penncn s i
o tebr. 1577.2
‘3C lrat' zoccolanti sunerinri A A
acivttano contra la prohibitione ,H V 3 °T'T * di Santa Chiara d’Atri,
*.he 'e‘ ha. tassa,a. non dovera permet- 'J COn minor dote di queila
Mano vestite monache, ,1 che potri fore od “ aCCCttate in 'inesto modo
secoiulo U forma dei Condi/» fse u“ " C1Sp,0rare la volunti loro
C'm ‘‘ d?bl[l n>od, alie pene nelle om ! s "i'" bastasse, potra procedere
' At \c^covo di CdRli ^ ^Ue C^e p^rera
5. C. Episcoporum et Regularium
ch’importi, che sempre sara aiutata a far servare gli ordini come conviene
Che e quanto moccorrc dire a V. S. per ordine della Congregazione in
risposta dei memoriale che ha fatto dare et stia sano che N. S. Dio la consoli.
[Reg. 1576/77, p. 64].
1328.
S. C. Ep. et Reg., Papien 9 febr. 1577. 1
Perch6 V. S. fa istanza d’essere risoluta se puo astringere alia contribu-
zione della Visita alcuni Commendatarii della sua Diocesi, si risponde in
generale, che tutti quelli, che possono essere visitati, e che in fatto sono
stato visitati, devono anche contribuire per la sua rata aile spese della Visita,
che cosi ha anco risoluto la Congregazione dei Concilio, e cosi potra ese-
guirc, eccettuati quei casi nei quali ha avuto ordine particolare, il quale
dovra servare, e a V. S. mi raccommando, e 01 fero, pregandole dal Signore
Dio ogni prosperita.
[Reg. 1576/77, p. 203. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 21 1 J .
1329.
S. C. Ep. et Reg., Narnien., 21 apr. 1577. 2
La Congregazione si contenta di dare facolta a V. S. che commetta a
chi le parera meglio che possa assolvere a cautela quelle donne, che perso-
nal mente accompagnando il Santissimo Sacramento sono passate per la
clausura dei monasterio di Santo Francesco de’Conventuali nella terra di
San Gemini, ancorche cio fosse accaduto piu volte.
[Reg. 1576/77, p. 155J.
1330.
S, C. Ep. et Reg., Montis Cassini , 21 oct. 1577. 3
Essendo questi giorni adietro morto in iagliacozzo il D. Gio. Colonna
senza far testamento ne disponer della sua sepultura, e stato sepolto nelia
medesima terra in una chiesa di codesta abbatia: per il che Ii frati di S. Fran-
cesco dei medesima (uogose ne sono doluti, et sono ricorsi a questa Congre-
gazione, la quale (verificatosi come si narra nell incluso memoriale) che li
maggiori dei Morto siano statt sepclliti nella chiesa di S. Francesco, ha
voluto che le scriva che faccia in modo che detti frati restino sodisfatti
edam che volessero i; corpo dei morto che cosi vuole la giustitia.
[Reg. 1577/78, p. 25].
* AI Yescovo di Pavia.
* AI Vesco vo di Narni.
1 AlTAbatc di Monte Cassino.
37
Curia Romana
1331.
S. C. Ep. et Reg., Reatina, 6 nov. 1577. 1
Se e vero che un m. Galiotto Fabri di codesta Citta faccia una fabrica
tanta alta che seuopre il monastero di Santa Chiara in modo che le monache
siano vcdute per il lor claustro, et in molti altri luoghi, questi SS.ri Ulmi
non vogliono che in alcun modo si comporti, et pero dicono k V. S. che
provcgga che non si vadi piu innanzi con la fabrica la quale sc gia fosse
tanto alta chc scuopra il monastero si butti a terra, 6 si accomodi di maniera
che convenga alia liberta, ct honesta di Monas teri.
[Reg. 1577/78, p. 30 b].
1332.
S. C. Ep. et Reg., Perusina, 11 ian. 1578. 2
Non essendosi avuta risposta la lettera scritta a V. S. sopra gli aggravi,
che il Cav. Guevara pretendeva ricevere in una sua Commenda, che ha costi,
per non trattener piu m lungo questo negozio, s’e risoluto spedire nel modo
infrascntto del quale ambe lc Parti doveranno restar soddisfatte, perche
ognuno saperi quello che k suo, massime, che questa risoluzione sik fatta
TuT T *ParerC dd Sig* Cardinale AIciatG» che h informatissimo
oi cost fatte materie.
llierosolimitin? Cl^ra^e sottopfjste in qualsivoglia modo alia Religione
2 ,DTS' P°nn° csserc vUitate da V- S- come Ordi-
il moto proprio d/pio V t* COme VU°!e
»•'«> put. Visitare ,1 Curato circaalhsuffid!^ h;!nnoda intcndere. che
gramenti, quale trovato inabile puikva^ ™ ,ad™^strare h SS*‘ Sa'
vedere se sono tenmi con audi , ^ . ’ ,c^c 1 Sacramenl1 stessh
Pu6 anche V S far m , J \ U Qt™' c ncl llI0g°- che si conviene.
comntoda per Padmirustrazione suddetta* che non sia decente, e
den/ii con questa administrazion . * ’ ‘l Uc C0?e* c^e hanno corrispon-
******** Baldacchino per portare' del Sacerdote quando
COM smul qursto fine. U Eucanstia agPInfermi, e altre
Occurrendo la vacanza delle riettP ru- „
JH' idote idoneo a lei, che lo istituisci ! CaV* t!eve Presentare un
S* VI “\etteri un Vicario, che f Serciti t mcntr? provvede a questo
>rev* ' " " • Cav. di presentare dr ti «f CUTf ded anime e assegnera un
erm“K eUa prowedera al Benefizio s nAn*\ *doneo» Pisato il qual
perpetuo, o amovi bile. COndo ,a natura di quello in titolo
n
R
>m 4, in. n ,sn ,c
* * w , | A C1 V t
1 I O I
S. C . Episcoporum et Regularium
579
Nel resto V. S. averi da osservare li privilegi concessi nel detto motu
proprio come sono ad literam chiaramente, e sia contenta far in modo, che
per tal causa non venghino piu lamenti a questi Sig. Illmi.
[Reg. i577/78> P* 47 b- “ C’f. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p* 212].
1333.
S. C. Ep. et Reg., Regien., Veronen ., Mantuana, Brixien .
et Senogallien ., 1.5 febr. 1578. 1
In alcuni luoghi ove sono certi Eremi ti di Santa Maria di Gonzaga, che
vivono in commune ma senza li voti ordinari, s’e trovato, che alcuni di loro
si sono ordinati senza titolo, che k contro il Decreto del Concilio, sess. 21,
cap. 2, esteso da Pio V. con una sua Bolla alii Regolari non professi, 2 aggiungen-
dovi molte pene contra gli Ordinanti ed Ordinandi, come V. S. averi veduto
un pezzo fa, essendo stampata nel Bollario di quel Papa. Ora perche s*k in-
teso, che di quelli Eremi ti ne sono ancora nella Diocesi di V. S. e territorio
di Mantova a S. Maria di Gonzaga, chc k capo di quest’Ordine, ed a Rivoli
in S. Maria della Pace, voluto awertirla, che vegga se ve n’e alcuno di
questi, che sia ordinato agli Ordini Sacri dopo la detta Bolla, o da lei pro-
pria, 0 da altri, e colla medesima Bolla in mano consideri V. S. se k sospeso,
0 irregolare per aver celebrato, Passoluzione dei quali k riservata a Nostro
Signore, come potri vedere.
Pensi ancora V. S. se ella ha ordinato alcuno di simili Uomini contro
la ;orma suddetta, e poi fra un anno abbia ordinato qualche altra persona,
perche ancora lei saria incorsa in irregolariri della quale awisando si doman-
deri subito Passoluzione a Nostro Signore ed in materia di questi Eremiti
V. S. vegga un’altra Costituzione di Pio V, De trium votorum professione
emittenda ab iis, qui in Congregationibus sub obedientia voluntaria vivunt ,
quorum habitus a saecularibus Presbyteris est distinctus, dat. Romae anno ili,
xv. Kal. Decembris, a e come Paveri fatta vedere anche alii detti Eremiti,
awisi quanto le occorreri.
[Reg. 1577/78, p. 57 a. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 213].
1334.
S. C. Ep, et Reg., Fulginaten., 6 iun. 1578. 4
L Antecessore di V. S. faceva celebrare Ii Matrimonii nelle Chiese pro-
prie parocchiali, il che era certo molto laudabile. ! 'ora s’intende che V. S.
concede licenza oltre alii casi urgenti, di celebrarii nelle case proprie, onde
* Ai V escovi di Ueggio, di Verona, di Mantova, di Brescia e di Sinigaglia.
1 Cf. K. 129,
Cons;. Lubricum vitae genus, 17 nov. 1568. — Cf. Buli. Rom., tom-4, III, p. 47,48.
AI V escovo di Foligno,
Curia Romana
qUesu Sig.ri Illmi hanno voluto che se le scriva che £ buono che si sen i
quella buoaa usanza, pero V. S. non manchi di farla osservare, se bene non
c neeessita dei matrimonio il celebrarlo in Chiesa.
[Reg. 1577/78, p. 89].
1335.
S. C. Ep. ct Reg., Vercellen., 21 iul. 1578. 1
La professione della fede secondo la forma della Rolla di Pio IV,2etal-
mentc necessaria da farsi da quelli, che ia devono fare che avendola fatta
dopo la pubblicazione della Bolla in altro modo la devono di nuovo reiterare
secondo quella forma, e cosi e stato piu volte risoluto etiam fuori d'Italia,
et percio Io potra far intendere al Vescovo, acci 6 nella prima Sinodo Dioce-
sana la faccia fare a tutti quelli, che la devono fare se non prima.
[Reg. 1577/78, p. 107 h. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep.
et Reg., p. 213, 214].
1336.
S. C. Ep. et Reg., Aquitana, 4 aug. 1578. 3
Nostro Signore c restato molto roaravigliato, che per la morte dei lort
Vescovo di ho. me essi habbino credulo, che fosse lecito far mutazione d
\ icario con crea me un nuovo, et disautorizzarc que lio che sanno le SS. VY
esserc stato mandato costa da Sua Beatitudine, la quale n’ha avuto que
.entimento, clu si conveniva di tal ardire, e di cost poco rispetto usato i
un Muustro suo, se bene non fu deputato per Breve come si suol fare, ch<
»1! u°r n° u- cr0gare a^a buna ^ ^ escovo, perche egli non meritava
lnt * g dasse \ icano contro al voler suo, ct pero hora, che essi haveranc
j Nostis Per ettCrA del Canonico loro mandato qua, qual sia la volonti
I" ISUb‘!“ '1.!,Ca?° nU0V0.' e Pjrmctxere, che Mons. Lancia eserci.i 1’offi-
ertinc
cos
rin 01 1 1, c.r,Ktr. • , * Lancia esereiu 1 c
, *UQ soUto s‘no chc P»»cera a Sua Santita di levarlo di costa ed awerti
passassc in Ldo Ae naress. ^ a loro- ancorch« la c
dirli. accio siano t ,m ,P -^r h‘ '<!n'sse d;l altr-> mano. II chc ho volui
menti dt Nostro Signore per' ordme V™*** *d ubbedire alii commandi
e scancellare con questa attione se non in “tutti V'6 SCrivo, !a Prcsent'
quella mala opinione che per Paddietm c’ \ a meno m buona Part'
per 1 addietro si havuto del loro mal pre
cedere.
(R«g
et Reg
> 7 / / 1 j
214I.
1 1 1 b
Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C
Ei
Al Vescovo Ji Vercclli
' Cf. N. ,08.
* M Cspttolo dcll’Aquila
' ‘^taiore Apostolico
S. C. Episcoporum et Regularium
581
1337.
S. C. Ep. et Reg., Auximan 4 aug. 1578. 1
La Congregazione non puo consolare V. S., che si vaglia per Vicario
del Curato d’Offagna, perche di ragione il Vescovo non ha tal facolta, ne
pare alia Congregazione, che si debba dare, essendo obbligato il Curato
alia residenza perpetua, ne puo fuori di casi di neeessita valersi di un Cap-
pellano per star egli absente, si che lauda V. S. chc 1’abbia gia mandato alia
residenza, do ve lo fara stare.
fReg. 1577/78, p. 113. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 214, 215].
1338.
S. C. Ep. et Reg., Senogallien 19 aug. 1578. 2
Sono stati molti capi di disordini che son in cotesta diocesi sopra la
quale si scriverk a V. S. per opportuni s emedii, et quanto al punto ne! qual
si espone che molti preti vanno vagabondi senza frequentare le chiesc, pare
alia Congregazione che V. S. vcgga d’mdurli massime le feste et che non
siano obligati, a frequentar le loro parocchie aiutando cantar Ii divini
offitii come si fa nelTaltre diocesi, ma non si devono sforzare.
Et perche e stato dubitato se le Abbatie che hanno in Commenda li
Cardinali siano obbligate alia contributione del Seminario, sc li fa intendere,
che altre volte & stato dichiarato che si, e ben vero chc la quantita e incerta,
perche essendo il Seminario stato cretto dopo li xi Giugno 1567, non solo
H Cardinali ma ne anche li Bcneficiati non doveriano piu, che una mezza
decima secondo Ia tassa vecchia. Et cosi etc.
[Reg. 1577/78, p. 117. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. ct
Reg., p. 215].
1339.
S. C. Ep. ct Reg., Vercellcn ,, 2 oct. 1578.3
S’e pariato di nuovo in Congregazione sopra 1’abuso di Como, et sua
diocesi di dire indistintamente il giorno dclle feste due messe et si sono
'tdute le eopie delle due lettere del Cardinale Alciate al Vescovo di Como
i iesta materia et trattatone ancora con S. S. Illma quale viene in opinione
ptr informatione venu te di costi chc non consti di tale penuria di sacerdoti,
et di cosi gran bisogno che sia necessario di venir a questo rimedio di
1 ^ Vescovo d’ Os imo,
# ^ Vescovo di Siiugaglia.
Al Vescovo di Vercclli.
S82
Curia Romana
celchrar due volte il giomo, pero V. S. provegga in ogni modo per auto-
rita di Xostro Signore che non si dichino piu, nel modo chc gia se le scrisse
un’altra volta d’ordine di Xostro Signore,
[Reg. 1 577/78 , p. 132 b].
1340.
S. C. Ep. et Reg., Suessana, 15 oct. 1578. 1
S’& inteso, che costi si trova per Macstro d 'Atti nel foro secolare que!
Bemardo, che gia esercitava ii medesimo Officio in Isernia, che fu scommu-
nicato dal Vcscovo, et pubblicato per tale secondo che li mali portamenti
suoi meritavano; et perche e ragionevole, che un Prelato semprc aiuti Faltro
nelToccurrcnze per servitio di Dio, et mantenimento della iurisdictione
ecclesiastica: Pero \ . S,, che sa, che colui e scommunicato sara bene, che
1° faccia pvitaf anche costi, accio tanto piu presto s’aweda dei suo mal
sUiO, tt rit- s' m Chiesa con Ia debita penitenza per servitio suo, et
per esempio d altri, che non sHmpaccino in cose, che offendino la liberta
Ecclesiastica .
(RL*g- 1 577/78. p. 138. -Cf, etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 215, 216],
1341.
S. C. hp. et Reg., Ariminen,, 20 oct. 1578. 2
Se Mr. Ascaruo Massano Canonico in cotesta Chiesa e stato veramente
dk!'rihi!,t pcr qU,C Vtemp?’ ahc egli PretenJe. che se gli debbano dare le
Ustribiuioni quotidiane, la Congregazione sente in ogni modo che se gli
““"S’ * ??ti,tUzionj antichc del>a Chiesa di Rimini paiano
“ „ 'n*enderc » Canonici, che si acquietino a questa deU-
Z» dd\ r° ^ '“o Piil hicilmente, se fosse vero come si
hi ^ materia ’ qUeUC C°StitU2i°ni ™ osservanza
Rejfp8' IU)!1*' P' '4°' " Cf- "iam Biz2ilrri' Collectanea S. C. Ep. et
1342.
S' C ' P- Ct Rc«- Assisien., 3 nov. 1578.»
stero a Peragi, in casa dei padre per curarsi &*££$
1 AI Vcscovo dt Sessa-
AI \ cscgvg di Riniinh
A) Yeseovo dr Assis i.
S . C - Episcoporum et Regularium
583
0cclii, de quali ne ha perso gi^i uno, ct 1 'altro e pericoloso: et se bene il
male b grave, et compassionevole, non di meno non e tale che faccia lecito
secondo li sacri canoni, ct bolla di ’io V 1 Puscir dal monastero, et per6 V. S.
faccia intendere ali Abbadessa cht, s acc[uieti et consoli nel Signore percht
grande honor deila religiosa mori re nella religione come dei soldato alia
guerra
[Reg. 1578/79. P- *]■
1343.
S. C. f£p. et Reg., Fanen., 3 nov. 1578. 2
L’Abbadessa dei monasterio di S. Filippo ha supplicato alia Congrega*
zione per Ia licenza di valersi di qualche dote delle ziteile che sono gia
vestite, per comprar oglio, vino, e legni, atteso che la grandine d*Agosto
passato li porto via tutti li frutti, et la Congregazione non ha risoluto altro
che scriver a V. S. che si contenti informarsi bene della qualiti di detto
monasterio intorno alia poverta desso, et avisar il parer suo, et massime se
vi fosse altro remedio di proveder alia necessita di quelle monache, che
spender il denaro delle doti, che si doveriano impiegar in beni stabili secondo
gEordini di questa Congregazione. 1
[Reg. 1578/79, p. 2].
1344.
S, C. Ep. et Reg., Spoletana , 11 nov. 1578. 3
Se il dubio che V. S. ha mandato di quella zitella che fece professione
infra annum probationis contra la forma dei Concilio,4 sti semplicemente
come V. S. scrive con Ia sua delle 8 di questo, si deve restituire al padre
Ia sua dote, detrahendosi pero le spese fatte per la zitella dal monasterio,
et cosi V. S. fara esseguire.
[Reg. 1578/79. P* 4l-
1345.
S. C. Ep. et Reg., Comen., 2 dec. 1578. 5
Si e letta in Congregazione la lettera di V. S. delli iS dei passato, e
copo essersi lungamente discorso, se servata la decenza se li potria lassar
! rate^° Per "Vicano, che non e Dottore, se bene si ha di lui da altra parte
uione rel;iZiUni> oltre a quena> c|ie j?ga ne scriVCt finalmente questi Sig.
c ch h °n0 ns0 ut’* c^e non debba permettere si per essere cosa insolita,
a Poca convenienza, come perch6 c male intesa massime non essendo
questo suo frateilo Dottore, come pare che converria in cotesto Tribunale,
1 N. 133.
. AI Vescovo di Fano.
Al \ estovo di Spoleto,
^>«55. XXV A. ) ■
1 Al V
XXV , de rcgularib
escovo di Corno,
ust C. 15.
5$4
Curia Romana
ove si sa, che concorrono cause assai; ii che tanto meno si deve tollera
perche in Como vi sono uomini molto atti a servirJa in quelPOffizio rib b
ragioni, ed autorita, che ella allega di S, Tomaso fanno ai nostro proposite)1
perche se bene nella giustizia distributiva si puo in pari termini tener pii!
conto de Ili parenti, che d altri, non e pero tale il caso nostro, che e di cose
giurisdizionali, nellc quali si tratta dell interessi dei terzo, e poi sono costi
Uomini pia sufficienti, cd abi! i di Iui, Quanto al sindi co Ia Congregazione
si contenta bene di consolarla, poiche POffizio suo non e d’altro che di
tener conto delPentrate della Chiesa, come Elia afferma: sicche contentisi
V ± dl obbedire volentieri, e di creder, che il tutto si fa per maggior onor
, D‘°’ Ctl.lns,e,n'f P“ servlz‘° d‘ le>. <a quale niuna cosa deve cercare pii,
che ll servizio della .Maesta SSma con la buona volonta delli Popoli.
Rc Re8 I5-7]8^79’ P' I5'~Cf' etiam Bizzarn. Collectanea S. C. Ep. et
1346.
S. C. Ep. et Reg., Theanen., 2 dec. 1578.!
cieco^eU Vchbsini^ D' Anl°n!0 Colomba fosse ordinato ancorche fosse
che il Vescovo rh . p 1 ■ T? PresuPPosto a questa Congregazione e
Signore al quale si °t dat* 8 * ,ed® <)ue' Benefizio, che egii ora tiene, Nostro
* ,.1 ssutzsr. «s:,r t rr • «•-*.-
<i>udin\ rsiccome e h H ^ b'S°gna 3 V‘S-di “"unissione di S. Bea-
Prete avesse bisomo di rlU* imc.mente 8‘tidico, che per celebrare questo
nuta accii « neTua cot *****! :osl sa™ b<-'n ora, che si i otte-
lo metta in obligo di tener maS8*ore decenza, che conviene, che V. S.
nario, ma nel mezzo j „ C— men*re dice Messa non dal lato o di-
[Reg. ,57S/79,2p° Acf r!,0VC rle Stare la Tav°'<=«a d<^ Segrete.
P. 2.7, S18J. 79' P 4' 1 C,‘am B'“arri. Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
o . . 1347.
gl ' 1:P’ Ct ReS” Neri t one n., 22 dec. ,S78.2
!3 dd passato ?’ha.scritt0 V- S' con la sua dc
furono ordinati da altri Preti alia prin, a T ntr°Vat‘' che 3° o 40 anni
.'os. dato conto a Nostro Signore d W ™ co' ^ qUattro minori' ed
• ' eduto ancora il Cap: Pn^tcri 68 ! P“rcrc dcl Dottor Navan
tudute ad abmdantiorem camelam ha c 2Z ' ^ fUe^° da Iui, S. Bea,
a. orne suo Ii assolva tutti da ogni io Scrivi » V. S., cl
LS “** causa potessero esscre incorei a tre Censure nelle qui
cg. ummente averanno avuto dopo che T 'utti H benefizUl
"'C bjCr° dal Vecovo, ed absolvcrh ts em0^ ordinati a
'' v“co,o dl Tcann e ' J 1 trutt. ntal percetti,
1 di Teano.
Al v«co\tj di Nardi,
S. C . Episcoporum ct Regularium
«5
dovera V. S. sccondo Ia forma dei detto Capitolo Presbyteri , e parere dei
Navarro conferire alii detti Preti gli Ordini inferiori, che gli mancano.
[Reg, 1578/79» p. 22. -Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p- 218, 219].
1348.
S. C. IHp. et Reg., Ariminen., 7 ian. 1579. 1
Sono tanti li disordini di cotesta Chiesa, che questi Sig. Ulmi restano
sopra modo maravigliati et oltre i quelli che sinffiora e scritto a V. S. di
com.e, loro hanno voluto che di piii se le dica che intendendosi chc costi
si sono fatte alienationi perpetue di Cemiteri ct altri beni ecclesiastici in
grossa somnia senza Pautorita che bisogna, V. S. vi provegga in ogni modo
come ricorda Pgiusto si per il passato come anchc in dar' buon ordine che
per Pavenire non si faccino piii senza Pautorita di questa Santa Sede.
Et perche cotesti Cappellani dei Duomo obligati al choro ove hanno le
loro distributioni quotidiane credono di non esser compresi nel decreto
delPincompatibilita et cosi di poter pigliar ogni altro beneficio di residenza,
et di tener Ia cappellania senza dispensa di N. S., li disinganni, et provegga
come i necessario riccordandosi di quello, che si fece a Pisa per Ii Cappellani
li quali par’ clPhavessero le medesime pretensioni.
Vegga ancora V.S. se per giustitia si possino ricupcrrre quelle case Par-
rocchiali alienate malamente dalli vescovi per liaver scusa di non far resi-
denza alia quale ogni curato deve in ogni maniera stare, et quando non si
puo recuperare, V. S. li faccia risedere in un’altra casa che sia nella Parroc-
chia, et piii vicina alia chiesa che si potra eomodamente, et a questo capt,-
ella non manchi di attendenfi diligentemente, et massime li curati di quali
s 'intende ch(: costi sono moli i chc non risietlono sotto pretesto ancora d 'i ni-
micitie, Ia quale scusa V. S. non deve far' buona se non ottengono licenza
da Sua Santiti per mezzo della Congregazione dei Concilio, la quale suole
molto bene essaminare le circonstanze et speci almente perqual causa si siano
contratte Pinimicitie, se vi e stata colpa dei curato, con altre diligenze, prima
chc si venga alia resolutione di concedere che un curato posse star’ fuori della
sua Parrocchia, et quando pur’ si concede e per breve tempo, et tra le altre
conditioni particolari e che stia pio vicino alia sua cura che puo sicura mente.
(Reg. 1578/79, p. 28 b].
1349.
S. C. Up. et Reg., Cassanen 20 ian. 1579. 2
Poiche V. S,, ne li suoi Antecessori sin ora mai hanno, secondo 1 ordine
'I Sacro Concilio Tridentino,3 eletto alcuno Metropolitano vicino per poter
.indare alii suoi Concilii Provinciali, ed osse r varii, ne essendoci altro Me-
I Al vescovo di Rimini.
■ V«covo di Cassano.
Se“* XXIV. * ref., c. a.
586
Curia Romana
tropolitano vicino, ii quale ancora non abbia fatto la Sua Sinodo Provinciale!
eccetto qucllo di Cosenza, Nostro Signore m’ha commesso, che da parte
Sua io scrivi a V. S. che voglia senz’altra replica eleggere ii suddetto di
Cosenza per non perdere il frutto copioso, che si suole cavare dalli detti
Concilii, e comincera \ . S, ad andar a quello, che fara la Pentecoste pros'
sima, ed osservare, e fare, che li suoi sudditi osservino li Decreti, che quivi
si iaranno; cnel resto V. S. si osservi in quella esenzione, che ha, che non
se li vuol fare pregiudizio alcuno.
[Reg. 1578/79, p. 35. -Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S, C, Ep. et Re?
p. 219, 220J. 6**
1350.
S. C. Ep. et Reg., Cusentina, 20 ian. 1579. 1
Ca^or°SSfc S,rtCOn“°rdinamu che scrivi alii Vescovi di
« S" PM : c : Bisignano, che essendosi fatti quivi intorno per tutto
h Conclu Provinciali, eccetto in Cosenza, e non avendo essi rnai ehZ
mT,'1,1 Met on" I' SCC0"d0 °rdina U ConciIio ^dentino, * elegghino
rnteeol rhe l P PCr VCmr POi a' C°nciU°- che V' S- h per fart alia
le fa“aoitarrr: * ^ s’invia»° a V. S. Ie dette Lettere, accio
lacc a capitare sicuramente a quelli Prelati ec.
Reg , pg' 22oV79’ P' 3S' " Cf' e,iam B'2Zarri’ Collectanea S. C. Ep. et
S. C. Ep. et Reg., Lucana, io febr. i579.a
Essendo questi miei Sie. Ulmi cUAU r
tissimo Sacramento non s«a bene so^ZTm"' risoluti’ che 'd.8‘
riponcre altrove deccntementp ^ Altare Maggiore, quando si p
contenti di far rimetter subito’ il detUs&fto S*" ** a V‘ S’’ che
della Compagnia di Camaiore cmt Sacramento aII'Altare sol
fwsi peri prima sicuramente prometter * ?ue! cbe se le scrissc c
dc'*ta Cappella nel modo, che narerJ . V c ^ra S.e‘ mes‘ acc°mmoderfi
■1 SS*o Sacramento cistia conquella maw' °T ridurla.in forma tale, c
az.irc, abbassarc, slargare, o qualche ccenz* ctiam che bisognas
buono andarvi con modestia, accii, non si * nd che sara nondime:
cento scudi da spendersi in quella Chiwf'*?' S.P.esa soverchia, c di paga
ogn. mese dieci scudi sino alia "om^ ad arb,trio di V. S. pagando
\ gente, che quei Confrad farannoToW— “ !fazione- i! <*<= dice ques
' '* SPCS1' P°,CW diCOn°’ cbe "<>" fiwnofc’ h St tK6 "“"i Si ^
w«uaf perchc non \
AU Arcitcscovo di Cosenra.
***■ 3CXIV, de ref c 2
A1 '“covo dl Lucca.
S . C. Episcoporum ei Regularium
luogo commodo, e riceveranno questo, ed ogn’altro ordine da V. S. con
Eumilti, c riverenza che si deve.
[Reg. 1578/79, p. 49* " cf* etiam Bizzarri, Collectanea S. C.Ep.et Reg,,
p, 220, 221].
1352.
S. C. Ep. et Reg., Pistorien 3 mart. 1579. 1
Si e proposto in Congregazione il dubbio delle tasse che V. S. riscuote
dalli Beneficii ch’tdla conferisce, e s’e avuta considerazione alia consuetudine
antica di riscuoterle, cd anche alii usi pii, alii quali erano deputate, ed al
Decreto dei Concilio,2 ch’Ella riccordo, e d’ogni cosa insieme coi voto della
Congregazione s’e dato conto a Sua Beatitudi.ue, la quale m’ha ordinato,
che io scrivi a V. S. a non le fare riscuotere piii in alcun modo, e far accom-
modar in modo le Scritture, che sempre appari di questa risoluzione, accio
li Successori suoi non possano pretendere ignoranza, e far essi soli quello
che altrove non si permette.
[Reg. 1578/79, p. 54 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 221].
1353.
S. C. Ep. et Reg., /Macerate/j., 7 mart. 1579. 3
Siccome e piaciuto alia Congregazione la risoluzione di V. S. di voler
far predicare essa nella Sua Chiesa di Macerata, e dar Telemosina al Predi-
catore, cosi averia anche voluto approvare il pensiero che Elia ha di proibire,
che mentre si prediea nel Duomo, non vi sia Predicatore, che parh altrove,
ma essendo questo contra la consuetudine di tutta la Chiesa, e parso strano,
che V. S. la voglia introdurre costi: e per6 sara contenta di desistere da tale
impresa, e permettere, che si predichi da persone approvate quanto si vuole,
e spccialmente nelha Chiesa di S. Francesco come la Citta desidera, et in
quella deTadri Gesuiti, e se li Parochi fossero atti, Elia doveria desiderare,
che tutti predicassero conforme alPobbligo loro, e contentarsi di lare 111
modo, che non sia necessario seri vergi i ene piu, ed accio piu lungamente non
st patisca della parola di Dio, e massime in questi tempi.
[Reg. 1578/79, p. 55. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
P- 222],
1354.
S. C. Ep. et Reg., Ariminen 11 mart. I579*4
vii e discorso in Congregazione lungamente dei dubbio, che ha \ . S.
rirca la residenza di quelli Curati, li quali non avevano case Parochiali, e
perche di simii materia piu volte s’e trattato in Congregazione dei Concilio,
Al Vescovo di Piatoia.
Se». XXIV, de ref.t c.
Al \ e>.covo di Macerata.
Al Vescovo di Rimini.
5«S
Curia Romana
si risolsero questi miei Signori Illmi di sapeme ii parere di Monsignor IU».
strissimo Alciato; il quale ha risposto, che molte volte e stato risoluto ch
li I arochi stiano nelle Case della Parocchia, se ve ne sono, e mancando tiette
Case, che abitino in qualche altra casa soggetta alia Parrocchia; et quando
anehe questo non si possi eseguire, che piglino casa piu vicina si nuo ali,
Parrocchia, e cosi fari V. S. *
[Reg. 1578/79, p. 58 a. — Cf. etiam dizzarri, Collectanea S C Fn
Reg., p. 223]. ' ' F’ et
1355.
s. C. Ep. et Reg., Ferraritn 11 niart. 1579. 3
Confr iten^iri fT*- d‘ ***** ^ fatt0 istanza' che si declarasse, che le
nel ouale si n t ' Latc' ‘rano comPrese nel Decreto dei Visitatore Apostolico,
2K moS?; CHC per 0gm. Rdi®ione' che si Pigl-va per accompa-
supponendosi, che nena^LohTpT0 anC°-a quattro Preti Sccolari.P«-
tcrnitc sutlettL II P , dl ReU«10ne 81 comprcndessero le Confra-
h™„ riX' , C- n°"Sol° non si * voluto dichiarare nel senso loro ma
SSto dj" «C T S‘er°ri mi’ Che Si sc™ 8 V. S. che il predctto
disce quella liberta che P°St0,lco non Place ln modo alcuno, perche impe-
l ltfr m a tri P,r1’ chc
intendere ove bisogna nL Sl aiCe a ' • acc10 1° fascia
Reg., p8 ziz]!79* P’ i9'~Cf' etlam R^zarri, Collectanea S. C. Ep. et
S» C. Ep. et Reir Cit.c-’
C/trs/na, ii apr. 1579. 2
Essendo stato dato Pinclmn * ,
(come V. S. vedna) li Confratri delTAn ° 3 <?uesta c°ngregazione nel qu
i qucl IVinre, chc proiliisca che UIUi<ita di Monteleone si doglic
M. eva) nelPOratorio loro, T0’,cn'j0 "0" 81 dlch> >a Messa le feste (come
- ha Chiesa curata della Terra. 800^?^"° d°P° chc sarii celebr
e tlUest3 Signori Illmi fannn a ^ ' C° Parere della Congregazic
a qnella Confratemita di poter hr Z T" * V' S' che lassi continui
ingga quanto 6 possibile la concorrenza f83 qUando 11 Parc. purchi
•J? S * “ * — «*_ S. C. Ep.
AI V<»coao dl Ferra ra
M Vesco vo dt Chmti.
I
S. C. Episcoporum et Regularium
5 89
1357.
S. C. Ep. et Reg., Papicn., 28 apr. 1579. 1
Nostro Signore piu volte ha risoluto che tutti quelti che senza licenza, et
necessita entrano nella clausura dclli monasteri di monache siano compresi
nella sua bolla, 8 et in conseguenza escommunicati.
[Reg. I57*V79* P- %]•
1358.
S. C. Ep. et Reg., Nullius Mercatelli , 24 iun. 1579, 3
Coteste suore di Santa Chiara hanno fatto supplicor’ a concederli che
molte di loro che sin hora hanno goduto qualche cosa particolarmente,
potessero continuar’ nel me des imo modo sino alia morte, allegando che
ait ri mente per la poverta dei monastero non potriano vi ver’, il che non se
volutn concedei-; perche saria direttamente contra li voti loro, et il Concilio
diTrento, 1 s’e ben voluto provederle nel modo infrascritto, che da ciasche-
duna si consegni in mano della Superiora ogni cosa espropriandoseneaffatto;
la quale poi ha vera cura di pro\eder delle cose necessarie principalmente
a quelle monache che haveranno data Ia robba, et il resto si sponderi in
servitip dei monastero et cosi esseguirete,
[Reg. 1578/79, p. 82 b].
1359.
S. C. Ep. et Reg., Lucana , 1 iul. 1579. 5
Per privilegiata che sia la Cbiesa di V. S. con le annesse a quella, non
aeve esser tale che debba esentuare li suoi curati d Intervenire alii ragiona-
menti chc fanno li curati che convengono nelle classe ordinate a questa fine,
che V. S. sa bene quanto utili siano le conferentie che fanno fra di loro
circa li dubii che occorrono nelFcssercitio della cura dell anime. Et se bene
alcuni Irati che essereitano cura ili anime, fecero diflicolta di volervi intra-
'trurc, mente di meno Ii medesimi protettori loro gl’ hanno conmesso che
ct intravenghino, et per cio V, S. ancora per la sua solita pieta contentesi
1 dai 1 ordine conforme a questo che si conviene che percio non se gli
togliono, o sminuiscono li suoi privilegii in parte alcuna, perche Ia Congrc-
gazione non nensa ad altro che al maggior servitio di Dio, et bene delFamme
con\L s e detto anche ali’ Agente suo, dal quale dovera piu longamente inten-
erc Qaanto occor re.
lReS- 1578/79, p. 84 b].
' Al Vescovo di Pnvia.
; M7.
, Arcipretc di Mercatello.
* de regularibus , c. 2.
Decano di S. Michcle in I
ucca.
59°
Curia Romana
1360. ‘
S. C. Ep. et Reg., Mileten., 4 aug. 1579. 1
Monsignor Gio: Francesco Crispo quale fu pubblicato excommunicato
per aver posto le mani violenti in un Sacerdote, ebbe ri corso a Nostro
Signore per ottener Passoluzione, e l’ebbe in forma per Breve Comm
ave nd olo egli presentato a V. S. pare che Elia non lo voglia assolverc, se il
Pretc offeso non gli fa Ia pace, il che e contra la mente dei Breve, ed ancora
a quello, che si suolc usare in casi simili, perche basta, che il reo sodisfi
ali offeso il danno, owero componghino insieme amicabilmente. I aonde
essendosi avuto ricorso in nome suo a questi miei Signori Illmi della Congre-
gatione hanno risoluto etiam coi parere di Monsignor Datario di Nostro
Signore che ha veduto la supplicatione, di scrivere a V. S. che non manchi
ch es egui re onmnamente il Breve di S. Beatitudine ancorche il Prete offeso
non vog ar a pace, purche il Crispo sodisfi al resto che deve secondo la
torma uella Commissione Apostolica.
tRcg* 1 S78/79» P- 94 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
l\Cg * | p, 22^ J 1
1361.
S. C. Lip. et Reg., Fundana, ii aug. 1579. 2
; : Congregazione li dubbi che V. S. scrive con la
le caese che si ^ narr * ,cas0 f' tllle* Canonico inquisito, e sospeso per
'ato S t , ,Zran° dctta lett?ra, dopo essersj Emente conside-
quotidiane non si dehhi mie' Signori Illmi, che Ic distribuzioni
alii t .nonici, che servono, e°c^Ts dow4^ aPP‘iCar ^ ChC
particolare. * c nra escguire, e osservare in questo
Reg^p. 226J8^79’ P' 97’ ~ Ct‘ etlam Rizzarri. Collectanea S. C, Ep. et
f
S. C. Ep. et Reg., Cremonen., 3 nov. is79.a
b stato proposto in Congregatione che V <5 a u-
altre volte seeolari et noi unite i m._i V ' f ‘ ^u^Itava se le parocc
rationi dei vescovo quando !e visite m* -Cg°lare siano obligate alie pn
; ■" i " s-». &
* ?■££££ sstK
' Al Vescovo di Mileto.
* Al Vescovo di Fondt
Al \ cacov o di Cremo nj,
S. C. Episcoporum et Regularium
■ per le quali non si debba dar Ia procuratione al vescovo et tanto potra
esseguirc V. S. abneno sin tanto che cotesti frati non mostrino qualche
lor privilegio in contrario.
[Reg. i578/79» P- XI9 a]*
1363.
s. C. Ep. et Reg., Nepesina , 10 nov. 1579. 1
La Compagnia dei Gonfalone di cotesta Citta si duole, che non havendo
ga cntrata piu di 120 Scudi et mantenendo i’hospita!ita, V, S. la voglia
far pagar ogn5anno 24 scudi al Seminario, al quale ella dovera saper, che
li hospitali che fanno 1’hospitalitit, non sogliono contribuir; et quando que-
sto non fosse hospitale ma propriamente beneficio, la tassa c cosi eccessiva
che la Congregazione ha voluto ch’io le scriva che non voglia percio dar
molestia a detta Confraterniti et quando il iatto stia altrimente di quello
narrato, sia contenta dame conto, et d’ogn’altra pretensionc ch^ella havesse
in questo negotio.
[Reg. 1578/79, p. 121].
1364.
S. C. Ep. et Reg., Arimlnen 1 dec. 1579. 2
Se bene non si deve far fondamento ne dar credenza a lettere senza
sottoscrizione, tuttavia quando si pu6 pigliare informazione secreta, e
senza scandalo delle cose esposte coi mezzo delle persone prudenti, e di
zelo, Nostro Signore sente, che se ne faccia qualche diligenza, et particolar-
mente sopra 1’inclusa lettera scritta contro Monsignor di Cesena, che si
manda a V. S., che ha le qualita che bisognano, et e vicina a fine, che Elia
ora che ha irttesa la mente di Sua Santita vegga dHnformarsi destramente
delle cose, che st narrano in detta lettera, ed accio il tutto passi con ogni
secretezza V. S. si pigli la commodita dei . tempo, che vuole per aspettar
loceasioni, che alie volte sogliono presentarsi di pigliar simili infonnazioni.
[Reg. 1579/80, p. 8. - Cf, etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p. 226, 227].
1365.
S. C. Ep. et Reg., Pacten 22 dec. 1579* !
S’e discorso a longo sopra al memoriale ct altre scritture, et massime
quella bolla di Penitentieria date in Congregazione a nome li V. S. ct di
cotesti suoi Canonici Regolari intorno alPosservanza della regola che essi
rrofessano, et massime dei vi ver in comune, ct portar le camicie di lana, et
c onco rd emente tutta la Congregazione ha risoluto, che non obstante la
^ AI Vescovo di Nepi.
* Al Vescovo di Rimini.
Al Vescovo di Patti.
Curia Romana
suddetta bolla siano obligati quei Canonici alia vita comune, essendo delk
cose sostantiale della regola et cominandate specialmente dal Concilio di
Trento 1 che s’introduca ove era ita in dissuetudine,,,, etc.
[Reg. I579/So» P- J9]-
1366.
S. C. Ep. et Reg., Asculana , i mart. 1580. 2
Con molta attentione hanno questi miei Sig. Ulmi ascoltato ia lettera
di Y. S. dei 20 dei passato et per risposta si sono risoluti ch’io le dica che
quanto alie persone che in diversi modi fino al di d'hoggi hanno violata !a
clausura delli monasteri di monache, et anche le medesime suore uscendo
nella chiesa esteriore e altrove, permettendo che altri vi entrasse, V. S. le
faccia assolvcr tutte con una penitenza salutare, che questa n’ha facolta,
avertendo ciascuno per Tavenir’ a csser piu circonspetto,et le monache stesse,
le quali ehiarisca che non possono in modo alcuno uscir della clausura;
alii offitiali dei monastcro come medici, barbieri, et altri manuali entrati,
se bene hanno licentia in scritto, senza caso di necessita. Ne occorre a que-
sti ta 1 ar la licenza ogni volta, dovendo bastar che una volta siano appro-
bati per entrarvi nelle occorre nze necessarie. Appresso V. S. avisera lesudette
monac ic c e non posseno uscir etiam quando admettono alia professione
quache novitia, per entrar nella chiesa esterior, ma avertisca V. S. che piu
Cl° “ a^cul ne^ tempo di velar qualche monaca per osservar
le rianondp^11-1’7^* C| ont‘^ca^e» R cbe quando sia, nc dia aviso, che se
le rispondera piu risolutamcnte.
fi et^niii -r n'L ,^1C S°no st ltc accetta te nelli monasteri 406 anni
C on dlio „ Z xJZ? “ la P^^ssione, V. S. faccia che si osservi
s? sr i* forma dci medc-
QueUe novitie **
sono professe, et che non sanno 0 l^parar; et quellc che g*
alPobligo loro con altre orationi p0ssino dir Puffitio, supplischino
Circa alia quantita della dote che a
yoghono monaear’, non si pu6 prescriver* C' e. PaSare dalle Zitelle che si
m ogni tempo et percio iiin*ctM * *C eSualmentc in ogni loco ne meno
che facci.i si che aUa Aetione, dclPordinano
tassato, non sia grave ai loco nor m',I!;i-sfero esscndo sopra al numero
prchger’ ii numero delle monache ch ^ qUanto basta- V- S* faii
monastero etiam soggetto alii r^oot a • 1 jPotranno alimentar’ in ciascuno
g rcg0lan confo^ «I decreto 30 „ella scss. 25
Scm. XXV , de regularibus c >
\ cscovo dj Ascoli.
C n FA,'rrcAn„/* «J
nel fine dei sudetto Concilio, et alia risolutione fatta da Nostro Signore
come ella vedra nelPinclusa copia che se le mando anche a Mons. Camaiano.
[Reg. 1579 /8o» P- 57]*
1367.
S. C. Ep. et Reg., Rossanen 15 mart. 1580. 1
Viene presupposto a questa Congregazione che V. S. abbia uniti al
suo Seminario alcuni benefizi semplici della terra di Corigliano, ed anche
Pentrate di un Curato dividendo 1’anime che gl’erano soggette ad altre
Chiese vicine, e che poi quclle Chiese sono restate senza il debito ossequio
secondo che ordina il Concilio 2 in simili unioni canonicamente fatte,e come
V. S. puo largamente conoscere dall incluso memoriale, e presupponen-
dosi le cose narrate per vere hanno questi Signori Ulmi risoluto, che si
scrivi a V. S., che faccia dire le solite Messe nelle Chiese delli Benefizii
uniti, e quanto alio Curato lo ritomi nello stato suo solito, non avendo gti
Ordinarii 1’autorita di far tali unioni, che £ solo di questa Santa Sede, e
che si fa se non rade volte, e con gran causa, ma se ii fatto sta altramente
V. S. dia avviso, che si provedeiA.
[Reg. 1579/80, p. 65. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 229].
1368.
S. C. Ep. et Reg., Caputaquen 27 mart. 1580. 3
h parso strano 1’aver prima inteso, che V. S. accettasse il Vicario Apo-
stolico con quella obedienza che si deve, accarezzandolo in modo, che
egli ne fece buona relazione, e poi come scordatosi, che quello sia Mi-
nistro di Nostro Signore a cui e commessa la Cura della sua Chiesa di
Capaccio, Elia s ingerisca in quel governo, e anche commandi al Vica-
rio come che dipendesse da lei, e non da Sua Santita immediatamente,
e perche si vuole attribuire tutto questo fatto ad ogn’altro caso piu p resto,
che malizia, per ora non ha voluto Sua Beatitudine far altra provisione,
che far scrivcre a V. S, chc non s’impicci in detto governo, mentre vi
stari il Vicario Apostolico, ma solo attendi a curarsi delle Sue infermita
per le quali se le pare di andar alii Bagni di Pozzuolo, Nostro Signore si
contenta, che laccia secondo, che le tornera meglio ec.
i Reg, 1579/80, p. 73, - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
%•, p. 229].
| ^
Air Arci vesco vo di Rossano.
* Sess. XXI, de ref., c. 4.
Al Vesco vo di Capaccio.
36
594
Curia Romana
1369.
S. C. Ep. et Reg., Soanen-Pitilianen ., 8 apr, 1580.1
Quanto al dubbio che havete, se vi sia permesso ii far dimissione ad
ordines, b cosa assai chiara, come potete veder nel Capitolo Is, cuit de ekct
in 60 et nella glossa, et cosi vi governarete come vogliono li sacri canoni
[Reg. 1579/80, p, 78].
1370.
S. C. Ep. et Reg., /Vovarien., io maii 1580. 2
S’e inteso che costi e 1’abuso che era altrove, che li esaminatori sino-
dali deputati ali esamim de concorsi alie parochiali pretendono che a loro
spetti 1 elegger llpiii idoneo delli concorrenti, il che e contra le espresse
parole dei Concilio3 che questa cura ai vescovo, et cosi b stato qui riso-
1 1* , , i et pero non mancheri V. S.
momrh che si astenghino da tal giuditio, dovendo lor bastar d’approvar
,* ®emP 'comente, et lasciar che di quelli approvati il vescovo n’elegga
1 piu idoneo. Quanto poi alia collatione et essamini delle parochiali che
vacano neUi mes, nservati a Nostro Signore, et per lui alii Cardinali, che
s *md;U- tr n°n fl0CC0rre dir altro se non che la bolla di Pio V
•I» »on h,v„r. '!S' " *
lReg‘ 1579/80, P, 96].
1371.
C. Ep. et Reg., Salernitana , 7 iun. 1580. 5
S 'b dato conto a N. S. dcl dubbio ch^ v c . , „ ■ •
legitime che sUterpongono a cotesm tAU , S’ haveva> se le appellationi
hora si trova il Vicario apostol ico si dcv ^ ® da qUeI1° dl CaPaccio ove
questa Santa Sede immeLtamente Et ; Su PUF hann° da VCn,r *
a \ . S. che haveranno da andar r \ u‘‘ Santiti ha ordinato che si scriva
il Vicario sia apostoheo pcrch£ in ^ * Metropolitano, non obstante chc
veria da, a il vlacovo ^ & tETSTf * ^ che ®|,ha'
[Reg. 1579/80, p. 105]. l'
^ Vicano di Sovana.
* Al Vescovo di Novari.
S«*s. XXIV, de re/ c. iS
1 Cf.N, 119.
1 Ali' Arcivescovo di Satemo.
S. C, Episcoporum et Regularium
595
1372.
S. C. Ep. et Reg., Novarien 26 iul. 1580. 1
Una suor Angela Lucretia t 'esola monaca in questo monasterio di
Santa Barbara ha fatto dare Tincluso memoriale, ne) quale come V. S.
vedera, dimanda se le permetta che possi goder’ li frutti di una heredita,
che il inonastero ha guadagnata a sua contemplatione si come ha fatto sin
hora etiam in tempo delPaltri vescovi precessori di V. S. Sopra che, questi
miei Signori Illmi hanno fatto quella risolutione che piu volte in casi simili
6 stata scritta altrove, cio£ che li frutti di questa heredita per fugir’ la pro-
pheta tanto abhominabile nele religioni bene instituite, vadiano omnina-
mente in mano delPAbbadessa, la quale pero con discretione dovera prima
d’ogni altra cosa sovenir’ alia necessita di detta monaca et quello che avan-
zera convertirlo in uso comune dei monasterio.
[Reg. 1579/80» P- I3°]-
1373.
S. C. Ep. et Reg., Hydruntina , 22 nov. 1580. 2
Da quello che si e scritto a V. S. poclie settimane sono, ella havera veduto
che senso hebbe la Cong. circa al permettere, che si faccino li mercati ordi-
narii nelli giomi di festa, perche in un memoriale di agravii dati contra
a V. S. vi si metteva questo: cioe che ella non voleva pennettere il mer-
cato in quei giorni et la Cong. non si volse provedere, credendo che V. S.
faceva bene, et cosi Ia deve perseverare, et operare, che non si profanino
le feste in questo modo, che b quanto mi occorre dire in risposta dfuna che
ci ha scritto il Vicario di V. S. Ii 25 dei passato.
|Reg. 1580/81, p. 8 b].
1374.
S, C. Ep. et Reg., Senogallien ., 22 nov. 1580. 3
Dopo essersi sentito il P. i’rocuratore di Araceli et vedutosi le scritture
et privilegii prodotti da (cotesti) Padri Zocolanti di Monte Alboddo nella
differenza, che hanno contra Ii curati di quella terra circa il sepelire dei
niorti, che erano tertiarii di S. Francesco, pero senza a!tr’habito, che il
cordone, (et) vivevano nelle case loro, come fanno li altri laici, et vedutosi
ancora le ragioni (contrarie), finalmente hanno risoluto questi miei Signori
Hlrhi in favore delle chiese curate, ordinando che simili tertiarii nelle sepol-
ture si trattano come si fanno gli altri che non elleggano, dove vogliono esser
‘ Al Vescovo di Novara.
Ali Arcivescovo di Otranto.
Al \ escovo di Sinigaglia,
596
Curia Romana
sepeliti: ma quando la compagnia di questi tertiarii havesse (una) sepoltura
commune nella chiesa delli detti frati fatta aposta per loro, in questo caso
la Cong. sente, che si possino sepelire in queila, et cosi fara V. S. che si esse-
quisca in ogni maniera facendo intendere questa resoluzione alie parte
interessate,
[Reg. 1580/81, p. 9 b].
1375.
S. C. Ep. et Reg., Thelesina , 29 nov. 1580. 1
Si e veduto, quanto seri ve V. S, intorno alia nova elettione deirAbba-
dessa di S.ta Chiara di Cerreto. Si h anche havuto informatione di quanto
passo in questo fatto, et se bene fosse vero tutto questo che (V. S.) scrive
de!!<.: qualita dcll Ahbadessa vecchia et dei monasterio, nondimeno non
possono questi SSri lllmi approbare che V. S. per fare questa elettione
entrasse nel monasterio contra la forma dei Concilio2 etla balla di S. S.,3
che ha messo la scoinmunica (riservando a se Passolutione a chi entra nei
monasterii senza urgente necessita); ne meno sentono bene il modo che V.S,
tenne ncll atto di benedir 1’Abbadessa con le ceremonie dei Pontificale,
essendo queste monache delPordine di S. Francesco con le quali non si
suo e servare le ceremonie dei Pontificale, massime non essendo perpetue,
come non e questa, et percio mi hanno commesso che io dica a V. S. che
n 8*v al?*OI}e e ^ tilia, ne e bene di confirmarla, havendo seco tanti atti
negitimi Sl deve lasciar al Convento Felettione libera come vuole il Cone...1
anC erfore a mettere una donna inquisita nel sudetto mona-
Si' ° "I m° alCUn° U ordinarii le Accita et 4 un profanare
\e meno 1 . yCr?reel|e c0™e *®ce W nel caso delta donna fattugiara.
" rV- S/. 'alcrs' del monasterii per servitio alcuno temporale,
LwtrTaT.re1^" 'f0 ^ volta, Perch4 oltre che cosi non
causa " LurXw * distnttione ‘hc si di alie suore, 4 anche
et mdietro. Non manchi dimmu» !nmert10 de serviton, che vanno inanzi
SSri IUmi. ^ 1 conf°rmarsi coi parere di questi miei
Sj-, 1580/81, p . 1 3 a} .
1376.
v s. c. tp. et Reg., Cremonen^ 20 dec. .580. *
F dispiaciuto i N, S. d 'intimi..,.. .1
iro non voglioao piu intervenire a Quelh^0^1 Canonici regulari di S. Pie-
sole intervenire U riero seculareet remih™ proccsflom generali, alie quali
a Dio dcl grande beneficio riceS^ ,acitt* P~ tendere gratia
, .. v preservattonc della peste, che 4
1 .\1 Vocmn a. r ’
1 Al \ «covo dt Thilesio
Se»l XXV, de r tgtilanbut c
* Cf N. 147
4 Scv> XXV, de regularibus, c
V' \ ccovq dt Crcmoii i
597
S. C. Episcoporum et Regularium
stata nelle citta convicine; ct si e vero che detti canonici per Tadietro vi
simo interventi ti, S. S. vuole chc i acci no anche per 1’avenire, massime che
queste sono processioni per cause publiche,alle quali sec.la forma dei Cone.1
devono intervenire, et cosi V. S. fara che esequischino in ogni maniera,
certificandole, che questa e mente di S. B. et con ogni carita facendoli capire,
che cosi conviene per servitio di Dio et per quei rispetti che V. S. scrive
con 1*1 sua lettera.
[Reg. 1580/81, p. 20 b].
1377.
S. C. Ep. et Reg., Isernien 29 dec. 1580. 2
Mons, di Gaeta fa molto bene ad ordinare, chc gli altari portatili o
pietre consecrate, che sUnservono melli altari delle chiese, siano grandi
almeno un palmo, perehe non devono esser di minor grandezza come si
usa qui in Roma, donde ogniun doveria pigliare la norma et cosi hanno
fatto osservare tanti altri Visitatori apost. valent !hu omini, che N. S. ha
mandato in diverse provintie et percio sara bene, che S. si conformi lei
ancora in questo, che forse li altri prelati convicini piglieranno 1’esempio
da lei di far il simile
[Reg. 1580/81, p. 22 bj.
1378.
S. C. Ep. et Reg., Card. S. Praxedis , 3 ian. 1581. 3
X. S. e cosi bene risoluto, che 1’andare a Ili parlatorri et ruote o altra
parte delli monasterii delle monache e materia pertinente alia clausura
(raccomandata tanto dal Cone. Trid. alii Vescovi),4 che mi ha commesso
che io scriva a V, S. III, che et., nel fi monasterii di suore soggette alii Regu-
lari ndla Citta et diocesi di Milano ella tenghi la mano che non vi si vadi
senza liceriza di lei o di chi ella deputera, come si ia nclfi altri, chc sono sotto
alia sua Jurisditione, et come si usa qui in Roma, ove ogniun deve pigliar
la norma dei governo, massime in simili materie. Parimente sente S. S. che
quando si visita la clausura (in virtu dei sudetto Cone.) delli monasterii
govemati da Regulari, che si possa interrogar le monache defie cose perti-
nenti alia clausura per essere meglio informato delli bisogni, che vi sono,
per potervi poi provedere sec. che e espediente, il che si e voluto dire a
' S. 111. di commissione di S. B. essendosi inteso, che alcuni legierniente
revocavano in dubio se li ordinarii havessero tal laculta.
[Reg. 1580/81, p. 243].
Sesa. XXV, de regularibus, c. 13.
AI Vcscovo d’Iscrnia.
t Cardinale di Santa Prassede,
Sess, XXV, de regularibus , c. 5.
59*
Curia Romana
1379,
S. C. Ep. et Reg., Uxentina , 24 ian, 1581.1
Non c bene mai mettere Ie mani nelli benefitii, che vacano nelli mesi di
N. S. etiam che siano curati, per conferirli, et si altri I hanno fatto, ne ren-
deranno conto e non si devono in modo alcuno imitare, et massimamente
che nelli benefitii curati, la vacatione dei quali e piu periculosa vi b tal
remedio dato dal Cone. * et bollc di Pio V di Sta mem. (coi deputarvi |'eco-
nomo, che administri li SS. Sacramenti sino a tanto, che vi si proveetra dei
mulare) 3 che non ve ne dovete pigliar fastidio piu che tanto se tarda a veni r
chi 1 impetri qui; governatevi dunque nel sudetto modo nelli casi occorrenti
IReg. 1580/81, p. 33 b].
[ w U w*
S, C. Ep. Ct Reg., Pap/en., 31 ian. 1581.*
Si c inteso, chc li Concili prome, di Milano hanno provisto molto bene
t : r m ,n.°'tC,Cmt di C'Ue,la Pravincia di Operare le Campane
P< r din m i .n lVCr r- *!}*?, e* servitio di Dio 'n usi Profani et anco
per oinuntiarc 1 esccutione della ;i u / .
*SS TII rliP guistizia. ii che havendo inteso questi
S. Ji <V
it V S che vmdi i f ir ■ . 1 dano, hanno usoluto che 10 ne scriva
lon„c Z '1 ll mtentlere * ,chi bis°g"a che ™ 4 hene /i tollerar piu
duomo, fossero state /m, 'nT CK C camPane c,lc sono nella torre dei
«se bcncTtU com P" 9«««® uso essendo pero
nellc torri dclle chiese et chl”"” benedire quelle che stanno
posto, che siano queste di Pnvi ° ^,lvini °^itii, come viene presu-
pretendessero di volere onnmamlm^ i° ^ UffitiaIi reS” 0 la Communita
V. S. dica, che non £ per permetterlo per <l?est0 abuso soIito>
et se Ie campane veramente sono della Cn’ ^ ^x ° °rdine d* qUCSta Cong-
lc possa mettere in un altra torre ma ^ Ic restltuischino> acci6
quali m modo alcuno si deve tollent , ire an.chc le ca™pane istesse le
clnesa servino m usi tali dovenHn n C 6 csSent^° consecrate in torre di
v 3 puo vedere „e.,„ ire per altri fini come
P- la quale ne seguitJL 7T* ° Pcr altra oo^one.
i esequtre, et ai fosse bisogno di scriv-nf0 Yc dunc!ut; Ia non manchi
n«n s, crede, h -ncne dia^wis„ * S‘ Govern di Milano, il ehe
[Re8 1580/81, p. 36b].
1 AI Vicario di Ugento
J S**» XXIV, * ref c.
* Cf. N. ltg
Al Vescos o di Pjvia.
1 S.
S. C. Episcoporum et Regularium
5 99
1381.
S, C. Ep. ct Reg., Casertana , 9 febr. 1581.1
Essendo vacata la parochiale di S. Simone dei Casale di Sala di cot. dioc,
si e inteso, che V. S. vi ha posto Teditto dei concorso sec. Tordinario et che
quaado si k venuto alii esamini non vi ha lasciato intervenire li esaminatori
sinodali, nia in luoco loro sono stati da lei deputati alcuni altri. Il che quando
fusse vero, mi hanno commesso questi miei SS. 111, che io faccia intendere
a V. S. che il concorso b nullo come sara anche ogni collatione che si fosse
fatta in vigore di quello, il tut o le sia per aviso accio provegga al miglior
modo che si conviene ad errore tanto manifesto.
[Reg. 1580/81, p. 39 a].
1382.
S. C. Ep. et Reg., Caietana , 14 febr, 1581.1 2
Perche pare che V. S. dubiti, che quei preti che sono stati promossi agli
ordini sacri senza servar Tinterstitii, desiderano questi miei SS. Ill.sapere
da lei la cagione di questo dubio, essendo, che il Cone. diTrento3 assai chia-
ramente ne tratta remettendosene alParbitrio de Vescovi in servitio o neces-
sita delle chiese loro.
[Reg. 1580/81, p. 40 b],
1383.
S. C. Ep. et Reg., Spoletana, 14 febr. 1581. 4
Si e veduto, quanto esponete con la vostra di 4 dei corr., intorno alii
* | « , , t * T
curati, li quali ritrovandosi in eta legitima vorriano in un anno et ancora
in una Quadragesima a tempi statuiti pigliare tutti gli ordini sacri etiam il
prcsh iterato et in risposta brevemente vi si dice, che se gli puo et deve con-
cedere, quando altro impedimento non vi sia. Quanto poi alia restituzione
e h doti delle monache, le quali fra annum probationis sono morte, !a
ong, sente, chc si debba fare et cosi in molti luochi si e f^tto osservare.
lReg. 1580/81, p. 40 b).
1384.
S. C, Ep. et Reg., Pennen., 2 3 maii 1581. 5
j P°n Manlio Aristo Rettore della curata di S. Giorgio vicina a un miglio
erii 0SSOCC^no dioc. ha fatto dimandare a q. m. SS. III., se tenendo
ontinuamente un Capcllano alia sudetta Chiesa con andarci lui stesso
‘ Al v- • j * de ref" c- n, 14,
‘ ai v“no di sP°leto.
1 d, Penne ct Adri.
6oo
Curia Romana
ancora ogni giomo di festa, era obligato a risedervi continuamente o v
poteva in questo modo starsene in conscienza sicuro, sopra di oh* i: m j
SS. 111. hanno giudicato, ch’io debha far sapere 4 V. S. ch’in ogni modo ,
facca risedere et amministrar li SS. Sacramenti non ostante qualsivogli!
ragione di VKamri o dei capellano. Cosi esequisca V. S. se non ha nual
causa efficace in contrario nel qual caso sia contenta d’avisare
[Reg. 1580/81, p. 75 b].
1385.
S. C. Ep. et Reg., Camerinen ., 13 iun. 1581.1
Quanto ai capo se V. S. puo entrare nelli monasterii suoi, le dico che
o puo fare ogm volta che in sua coscienza lo giudica bisogno e condurre
seco quella buona compagma che le pareri necessaria et conveniente il
simile puo fare per vedere la clausura di quelli monasterii che sono soccelli
, 'rCgUari e‘ Pon quell’occasione potri chiarirsc se sono state essemiite
le cosc matenah ordmate dal Visitatore Apostolico ^
[Reg. i58o/8r, p. 83 b].
1386.
S. C. Ep. et Reg., Spoletana, 18 iul. 1581.=
Questi miei SS III lvmn« ;«*
la vana pretensione che hanno \ il vostra *ettera delli 4 dei corr.
in cotesti monasterii di Vr,Nr delh parenti delle converse, che moiono
quando dette convehe n,r ron T"* r' **■ ^ fu data al ™
ehe, sc bene non ha^noZe h ! veramente fatte mona-
negro sono nondimeno talmente ineo™ ’ «T* '??nssa ni. Portano >' vel°
sma, the hanno portato seco, che passito r C ne monasteno c°n la elemo-
questi parenti non devono essere nHV aIlnoet ll temP° legitimo dei Cone.3
far caPac' con molte ragioni et tri I' * SU<?ettf repetitione et si ponno
restassc al luoco, non occorreva faroli!-? C°n c^e sc lelemosina non
uisieme I esempio di quello che «; \ * * P8®®1**1» quando entrano et dategli
fanno delle ragioni, che li dirctc ^1™’° Si" h°ra Pure se non si sodis-
chiariranno d'ogni dubio ' ^ 1 mtendere che mandino qu4, che
[Reg. 1380/81, p. 99!l]
. , . 1387.
S. C, Ep. et Roo- c .
p . K 8’’ S’ An«el‘> 2 aug. i-s, 1
1'. necessario che V S si ao ' ' ® a 0 1 '
.11 prescriu-rc a no tempo alliV^' Provisione intorno
lor messa cantata, perchc questa saria Ur,a d' S' Fran“sco di dir la
Al Vescovo tii Camerino ^ a non usata altrove et
£ 'J! Y**03'0 d> Camermo
Al V tctno d, Spolcto
Sea*. XXV, df regularibus
i' r J&
S. C. Episcoporum et Regularium
601
che non piace a q. m. SS. 111. in modo alcuno. Ma quanto alie Confrater-
nita o Compagnie di laici, che sono nella sudetta chiesa, tutti q. m. SS. III.
sono stati d accordo in ordinarnu, che io scriva a \ , S. chc le visiti in ogni
maniera sec. la forma dei Cone. Trid. 1 essendo assai chiara cosa che non
ponno essere essenti d ali ordinario etiam ehe siano fondate in una chiesa
regolarc et esente, et cosi e anche la mente dei S. Card. Caraffa a cui se
ne b dato conto per rispetto delPinterpretatione dei Cone.
[Reg. 1580/81, p. 104 a].
1 388.
S. C. F£p. et Reg., Regien., 22 aug. 1581. 2
Essendosi inteso qui la morte dei penitensiero di cotesta chiesa, molti
hanno dimandato il suo canonicato et N, S. non Pha voluto dare ad alcuno
per essere prebenda affetta alPofficio della penitentiaria, ha ordinato, che
si metti al concorso per huomini atti ad essere penitensieri et delle qualita
che ncerca il Cone. XVid., 3 il che e stato cscguito gia sono 4?iornij come sara
finito il tempo si faranno li esamini in presenza delUll. S. Card. Savello
et ella puo esser sicura che non san\ approbato alcuno che non habbi le
qualit£ convenienti.
[Reg. 1580/81, p. nob].
1389.
S. C. Ep. et Reg., Florentina , 24 oct, 1581. 4
In tutti quei luoghi ne’ quali sono stati mandati Visitatori Apostolici,
c stato solito che li Vescovi contribuischino per Ia rata delle spese che si
sono fatte per Ia procuratione di essi Visitatori. Il medesimo si dice hora
a V acciocch£ con Tcssempio deili altri non repugni di far il medesimo
intieramente, essendo cosi di ragione. Et perchc si spera che in cosa tanto
chiara V. S. non replichera altro.
[Reg. 1580/81, p. 139 b].
1 390.
S. C, Ep. et Reg., Alexanen., 8 nov. 1581. 5
in ^ Stat° PresuPosto a cl* m- SS. 111. che V. S. ricercata di fare denuntiare
una sua parrochia un matrimonio, che far si doveva fra im suo diocesano
c na donna dXTgento, habbi a risposto che cio non bisogna per esser la
dl^ £ne contrario, bastando che le dinontie si faccino nella parochia
n° c ei contractui, et se bene :i med. SS. ili. non 1’hanno voluto credere,
XXII, de ref c 8
Al Vcacovo di Reggio.
; S«s. XXIV, de ref c 8
( Al it * rCJt
i ai cscov° di Florentino,
* Vesc°vo di Alessano.
602
Curta Romana
che V. S. e pur dotta c prattica habbfa detto tal cosa che ren,,™, .
espressamente ai Cone, di Trento, ■ tuttavia Hanno voluto. cheioTC?
aviso accio possi nspondere quello che intorno accio le rar,ri „„ dla
et fra tanto data ordine che si denuntii ii matrimonio
sposo ancora. jwucnia dello
IReg. 1580/81, p. 141 b].
1391.
S. C. Ep. ct Reg., Salernitana , 8 nov. 1581. s
Li frati di S. Domenico si dogliono grandemente che V <5 ++ 0 \r
no 1, aggravano nelli infrascritti capi Ii aualHe h™ • U° V,ca'
mtierameme, nondimeno se pur foLro veri se J?1 ?? S,‘ S°n°
q. m. SS. IU. che V. S. sia Tver ita dT Inda 6 3 detU
sc ella non si vuole illaqueare in^h, d C,rcon.sPetta detti padri.
ella sa che hanno infiniti privileeii eCh*"81^6’ SC 813 n°n V‘ fosse’ Perc,lc
1’rimicramente dicono cheVSn™ "“I S°"° S°^ettl ordinarii.
nelle processioni, il che non se gli pu6 ni «°Ji’ A* Portln<> ii capello
volta sc le scrissc. ' S deve vietare come un altra
chc £ peggio alie 5 hore dUotte Itosf ^ 16 4° h°re’ et quel,°
11 1 avendo V. S. facula di chiamnri; & °S?C vera m°lto inconveniente,
a quelPhora et cosi se gl'e ordinatn 1^? Si|a C^esa ess* v* devono andare
nclla clnesa loro a quell'hora che clh i”' baS!are a ,ei> che faccino oratione
c. anche altrove sinaa ™me si usa qui in Roma
proccduto a prccetti etiam penali V q t '77 e 81 Preaupone che si sia
icanii suo che per questo non mnl»..; ’ 7, revocare comandando al
SCSI verifichera, che ilmed. Vicario ,! r, T' J1. Pnore nemeno alcun frate ct
dl dcttl/™i. aappi che forsc sc ,L ,7 U P°Sto '^‘"detto alia chiesa
intpareri ad esser piu circonspetto un ‘j‘Scnt™ent0 ‘ale contra di Iui, che
. . 3) Si lamcntano che .unmeu’ do f 7Ita-..
~°"'iargli in“,f,",rc'prZa Pi8'iar “ Casi ris'™tuTs sm ^ <*nfo‘
• “ r^VSf * * ™
41 vhc ai convento Ium /i n*
r - ASsffiA M°ia pwero
;,r~; 11 ** peesuposto Che fossc veln ^ di Poter andar a cercare
obliir iu 001-7 LS°8no d* licenza per cercan^lM S' pud ln mocio alcun fare
Sn “ ' hn di ^rina -endo a queste
VieaL 0 al. n S, oi “ QO™h°™ - fa intendere vf°?he non dimandino
“ce liberamente ct 77' Che ”on sc nc 'mpiccino d‘a °rd‘ne aI su0
IHcg .s^sl p ,?:T r le ,icena' Sude7e sino™3 ,laSCin0 C"‘
^ P* 139, 140]. e SOno nui esatti.
' S«J XV IV' V r
AU Arc,'-«w^ di Silerno. _
S. C. Episcoporum ct Regularium
1392.
S. C. Ep. et Reg., Assisien 14 nov. 1581. 1
A nome di Livia di Giov. Ant. di Canara di cotesta diocesi b stato dato
['incluso memoriale, nel quale come V. S. vedera si espone che havendo lei
pagato 89 scudi in nome di parte di dote alie suore di S.to Stefano di Assisi,
ove gii fu accettata per monacarsi, sopravenendo il Visitatore apostolico
fu levata fuori et non si pot£ monacare et essendosi poi maritata ha piu
volte dimandati li sudetti denari pro messi per dote ai suo marito et mai li
ha possuti havere. Onde quando il fatto sia come si presupone sentono questi
miei Ss.ri 111. mi che in ogni maniera V. S. li faccia restituire !i suoi denari
poichi e cosi di ragione ct piu volte e stato resoluto 6 ben vero che se le
monache havessero fatto qualche spesa per la donna mentre fu nel monastero
che doveriano essere computate et cosi non manchi V. S. di fare subito
esseguire.
[Reg. 1580/81, p. 142 b],
1393.
S. C. Ep. et Reg., 13 mart. 1582. 2
Pare che sia nata diilerenza della precedenza tra cot. frati di S. Francesco
Conventu ali et < 'sservanti, allegando ogniuno di loro alcune ragioni per le
quali si persuadono di dovere precedere agli altri, le quali essendosi dili-
gentemente considerate nella Cong. di q. m. SS. 111. Cardinali preposti
da N. S. sopra le cause de Ycscovi et Rego lari, si e risoluto etiam coi parere
dclli IU. Protettori di tutte due e religioni di far scrivere a V. S. che occor-
rendo piu simili differenze le termini senza alcuna eccettione nelPint.o
modo, che quel convento tenga il primo et piu degno luogo, che e piu antico
nella citta sec. chc si e fatto sin hora per quanto si presupone, imperoche
questo mezzo usato altrove e stato tale che ha finito ogni controversia, come
s spera chc fara anche costi per mezzo della prudenza et destrezza di V. S.
alia quale non mi occorrendo altro...
[Reg. Ep. 1581/82, p. 42 a].
1394.
S. C. Ep. et Reg., Ordinis Praedicatorum , 24 apr. 1582. 3
Co 1P1ridi S- Pomen*co di Forli hanno dimandato a q. m. SS. 111. della
talm^ ^ ^0r^° clue^ con vento, che hanno affittato a certo hortolano, sia
ineo Cn*C C0mpreS0 ne^a cintisura, che non vi possino entrar donne senza
serrato1"6 -*0 scommun^ca papale; et essendosi inteso, che non solamente e
0 con chiave, ma diviso ancora con muraglia conveniente da quello
i
t
1
Ai V«covo d*Assisj .
All'Ardvescovo di Arii.
1 Gcneral* d, S. Domenico.
delH stessi, si e giudicato, che non sia compreso nella clausura et rK
consequenza ogni persona vi possi entrare ’ CIle
[Rcg. Ep. 1581/82, p. 59 b].
1395.
S. C, Ep. et Reg., Qravinen 8 maii 1582.1
Havendo N. S. mandato a questa Cong. un memoriale di \Tonc a
tino, antecessore di V. S. con ordine che si provedesse oli» l Apru'
egh faccva , (Mendosi, che gli toglia li frutti, che erano «,£1^
longamente, si sono risoluti d’ordinanni,che ioscriva a V Schela non ™"°
tut,e iimr .di .c~
taggio di lei impcrocchi potria egli di^dJiiPpeer'indfineCaI dl°ddkS
zzpxt' Sszigr sec- lapratica- che » * -fc
tutti quelli, che stanno prigioni ner m1 L dl far ,lberare
procuratori dei predetto \Innsi*mP * • d' Permettere, che Ii
sino al temno sudett^n^ g ?°ST° risCUOtere b frutti maturati
via, si comepareva che se lecon^d’- U C ? cerchl di difendersi per altra
pass. percio che di ragione e csse Per la lettera scrittale sotto Ii 24 dei
[Rcg. Ep. .ssi^af PU° S‘ ^ al,rimente'
Myb,
S' C' Ep* ct Rcg., s. Angeli Bisacien • „ ,
o , K oisacien., 12 iun. 1 582. 2
oene fu scritto a V S cl * >11
ignic ct confraternita di laici^t' 2 p0t.eva ct doveva visitare tutte le com-
monasterii di Regulari erenti nr.n1]3111 C K f°ssero fondate nelle chiese et
stesse n vero li altari chc vi son imeno non deve V, S. visitar le chiese
dette confraternita, percio che altrn Che fossero dedicate alPuso di
altari che sono esenti. M che h<> e ,a comPagnia et altra le Chiese et
q. m. SS. 111. con 1’occasione delh cm-° 1 Ue,a ^ Per commissione di
frati di S. Francesco di Bisaccio U !v j che hanno fatto sopra di cio Ii
con questa resolutione, accio niunn 1 Unque contenta di conformarsi
[Rcg.Ep. .58. /82. p. „4 n,Uno possa postamente doiersi di V. S.
S c r „ 1397-
S' bp' ct Rcg.. Caputaquen •
S> 4 letu in Cong U l„t, ? ,un- 'SS2-3
D "',r'"u> Tran/o. che rivelhUC^f1 29 dcl pass' S0Pra al fa«o di
vissimo et meritari., rcr « “ bcne ,1 caso e gta-
- > dmostrationc, tuttavia vedendosi
1 '\l Vr a ,
M . v j r <1 v j n j
Al \ C«COVO dt S \n»i>L V,
* Al Vicario d> C.pLv Dl5acc"
I
S. C. Episcoporum et Regularium
605
. c per mera ignoranza et leggerczza egli fece questo errore, hanno reso-
luto q m. SS. 111. che bastara, che lo priviate in perpetuo deila facute
d’udir confessione et lo sospenderete a divinis per quel tempo, che vi pareri
conveniente sec. le circostanze dei fatto et della persona.
[Reg.Ep. 1581/82, p* 84 a|.
1398.
S. C. Ep. et Reg., Papicn., 14 aug. 1582.1
Per risposta della lettera di V. S. di 24 dei pass. mi occorre dire, che se
bene non cade in animo di q. m. SS. III. che ella se fosse ingerita nella col-
latione dei beneficio conferito da N. S. al Palazzuolo suo Cameriere, se
non havesse creduto di poterio giustamente fare, nientedimeno, essendo
vero che il morto fosse protonotaro, come presupone ii Palazzuolo di haver
mostrato, e cosa chiara sec. il parere di q. Cong. et di Mons. Datario, che
il beneficio saria stato affetto et per consequenza riservato a N. S. in maniera
tale, che a V. S. non era lecito di farne il concorso, et percio quando vera-
mente le consta dei sudetto protonotariato, sentono li med. SS. 111. che ella
debba govemarsi con questa resolutione, che si pratica ogni giorno in
questa Corte.
[Reg. Ep, 1581/82, p. 109 a].
1399.
S. C. Ep. et Reg., Aquen 30 nov. 1582. 2
Di nuovo si dogliono cotesti huomini di Castel di Burmida, che il loro
curato non voglia tenere un. Coadiutore o Cappellano conforme alPordine
scritto piu volte et decreto fatto da V. S., dal quale se bene si b appellato,
nondimeno non havendo fatto commettere la causa, sara bene, che V. S.
10 costrenga a tener il Cappellano sec. che gia ha giudicato essere necessario,
massime, che Pappellationi non sospendono mai simili decreti concernenti
11 culto divino, et a questo effetto potra anche scquestrargli quella parte
di frutti, che le parera conveniente, con dirgli, che se si sente gravato, ricorra
qua, che non se le manchera di giustitia.
[Reg. Ep. 1582/S3, p. 10 a]. t
1400.
S. C. Ep. et Reg., Arianen., 17 maii 1583* 3
Ea inteso questa Cong. che havendo Mons. Vescovo vostro eletto per
i0 ' ^rio generale M. A. Jocco, essi non hanno voluto ametterlo, se prima
m mostra di essere dottorc et non fa constare d’havere essercitato altri
C11 laudahilmente et se non da cautione di star al sendicato in fin del-
J M V«covo di Pavia, * ‘
* Al Vescovo d’Aqui,
Capitolo et Canonici d'Ariano.
6o6
Curia Romana
lofficio. 11 che e parso molto strano a q. m. SS. IU. et incredibile
che non e officio loro d’impicciarsi in questo, ma di Mons. Vescovo ^
tocca di provedersi di Vicario a sua sodisfattione, et se poi egli fiTi ^
inconveniente, potra ciascheduno, che si sentira gravato ricorrere alii su ^
non; et percio si e voluto scrivere queste poche righe et dirvi , che se mT*
vero, che habiate simile pretensione, la deponiate in ogni maniera et san^
piate che se bene il Vicario si contentasse di dar cautione di star ai sindicata
che non si tolleraria, impercioche mai la Cong. ha comportar simii abUS«
in luoco alcuno perdie si vuole che ogni hora li Vicarii stiano al sindicato
dei loro Vescovo o vero di altn superiori, se vi saranno delini per qualche
“eEP°: “;ha8e3 irue di conformarvi con questa reso,utione'
1401,
S* C* ^p* et Cassanen.t 24 maii 1583.!
venl^H dTsnFr!ng* Un memorial,e daI P^curatore generale de frati con-
dioc. nel ouale *i 5uC° & n°mc de^ .suo monasterio di Castrovilari di cot.
hanno nitdiato li 0 e'a* alcuni padri di S. Domenico, che poco fa
che di nrcred ]°C° ne a medesima terra» pretendevano nelPattioni publi*
rT’ i:!U' * **> :,nm’ qoel monasterio
rato come si dovevi Sapendosi» che N* s- altre volte haveva dechia-
dasse conto a S R proceder^ in simil casi, q. m. SS. 111. volsero che se ne
COmmeSS° Che Si SCriva a V* S’ facda
antiche nel luoco. 6 naSCOno queste novit^ all« religione, che sono piii
[Heg. Ep. 1582/83, p.gob].
I4UZ
s. C. Ep. et Reg., Panormitana, 8 ian. ,585.*
li canoni/lo faccino^nTgm mod,,’ et che V°gHon0 9- m' SS’ IU’ chl
essa vuol celebrare pontificalment ’ ^ ' cnghino a levarla di casa, quandc
oelli giomi di festa alii divini ass*stere con la cappa pontificale
gl honori di seggie et altre cose et che lT? sentono bene ancora, che V. S
aspettare piii dei dovere, et sopra d t t ' v*©1’ come conviene et senza fari
m con pene contra alcuno che ma U ° ^ n°n Proce^a con scomuniche
mente non vi fosse contumaci _ncasfe a questo ossequio, quando vera-
canonici vi siano, quando ne ha un^K * d°Vendo e!Ia curare, che tutti li
[Rtg. 1585, p 4). Una buona parte.
‘ A1 Vwcovo di Cassano.
* AI]'Ara\ csco\o di Palermo
S. C. Episcoporum et Regularium
1403.
s. C. Ep. et Reg., Amnlphitanay 6 aug. 1585.1
Sono alquanti anni, che tra Mons. Vescovo di Teano et gli Administra-
tori d 'alcuni Hospidali di quella citti e stata controversia sopra il render dei
conti, pretendendo il Vescovo, che dovessero rendergli a lui et essi preten-
dono il contrario... Per il che desiderando la Cong. terminar hormai queste
differenze, doppo essersi veduto, che gli Administratori prefati sono soliti
per antica consuetudine render i detti conti ad alcuni deputati et successori
nell 'officio et non al Vescovo, e venuta in resolutione di seri ver a Mons.
Vescovo sud., che assolva tutti li escomunicati per questa causa con questo,
che per Pawenire i detti conti si rendano ben'sec. la rorma solita, ma pero
con Tintervento et alia presenza di esso Mons. Vescovo o dei suo Vicario
generale. Et cosi si spera che la cosa si quietera, et che quegli Administra-
tori non ci faranno difficoItA, essendo conforme alFespressa dispositione dei
Cone, nella estrema parte dei cap. « Administratores ». 2
[Reg. 1585, p. 149]-
1404.
S. C. Ep. et Reg., Mutinen 4 febr. 1586. 3
Il Padre Abbate di S. Pietro di Modena delPordine Cassinense s'e doluto
presso q. S. C. che V. S. contra il consueto et privilegii di quelPordine habbi
deputato un Capellano per la cura di quella chiesa, non nominato da detto
Abbate. Et perchc altre volte e stato resoluto dalla C. dei S. C. di Trento
■ p f _
in simile caso, che la nominatione delli Capellam in chiese sottoposte a
Regolari spetti alii Superiori loro et al Vescovo solamente 1’approbatione, 4
1 Ali Arcivescovo i^Amalfi, Nuntio di Napoii.
1 Sess. XXII, de ref., c. g.
1 Al Vescovo di Modena.
* S. C. C., A uri en,, 24 iul. 1576: Illini et R.mi D.ni! Cum Episcopus Auriensis \igorc
c. 7, sess. 7, Cone. Trid. pretendat sibi licere in Ecclesiis Parochialibus monasterii S. Sal-
'atoris Collanova O. S. B. unitis et annexis perpetuos vicarios cum assignatione congruae
portionis -;|voncre ct ex hoc gravissimum damnum eidem monasterio subsequatur curacquc
aainrirtrum ipsarum ecclesiarum commode et laudabiliter absque tam gravi damno alias
ptovj eri possit, si per religiosos eiusdem monasterii seu ordinis deserviatur. Ideo suppli-
catur humiliter DD. W . 111. modernus eiusdem monasterii superior quatenus dignentur
j' em Episcopo rescribere quod liceat eiusdem monasterii superiori pro tempore existenti
ictu parochialibus ecclesiis et earum curae animarum per religiosos eiusdem ordinis ad
jus nutum amovibites (ab Ordinario tamen approbandos) deservire facere ad aliudque per
Ordinarium minime cogendum esse ncc cogi debere.
«setrKCnP° Auricn" Rme Dne! Cur« in S. C. Card.Trid. Cone. Interpretum propositus
. tabellu*, qu| est cum hb |itteris et deinde ad S. D. N. relatus, S. S..Amp1. Tuae scribi
O. S b' ^ ^cc^es“s parrochialibus unitis monasterio S. Salvatoris de Collanova
Pttvio " UP£n0reS eiusclcm monasterii nominaverint aliquos ex monacis, quos A. Tua
e*amine Pcr se aut eius vicarios faciendo idoneos ad curam animarum exercendam
6o8
Curta Romana
q. m. SS. 111. hanno voluto ch’io dichi a V. S. ch’ella
m questo caso lasciando, che il detto Abbate nomini detto T"'3"
essa li faccia I approbatione, quando sia della oualiti di .aPe an° a
[Reg. (t) 1586, p. ,8]. 1 ‘U d' reRu,s'te-
*
invenerit et ita pro idoneis approbaverit demirar .
Superiorum amovibiles dummodo in ea parrochiati in au V‘Cari°S “** nUtUm e0run^
deputatus, habitet secum dumtaxat unus aiius mn ? monachus fuerit vicani
.8 ian. I578: Ho visto, quanto V. S .mha t i LTlt" ?n^ “ S’ ^ C
ct della provisione, che Ii parerebbe necessaria. In risposta^che C°f di S‘ Pi^
Cong. nostra dcl Cone, alcuni Recolari si rfnk u , che recordandomi che ndU
d» ili Ordinarii s6 che .adussero T sira* ^
a Vescovo d'Auria tnettere
negotio a N. S. il quale atteso Ic graveac e Daoam.nt' 1 1 ' ' de 'suasa Cong. tuito ii
eht il Concilio non astringe a questa deputationc de Vico f.M‘ Regolfn alJa Camera apost. «
■anamente si faccino ma provede solanfcnte che Ia C„ "j^r" n* dlspone' «*« n«o-
rctncd.o 1 Icili Vicarii perpetui i solamente in caso che ” ^ A"'me n0" nasle,,a 5t il
« quelle chicse come innoviseono quclle narole ' Ff ^ V' P°“Mt Prov«Iere altrimeatt
tuonrm . Et considerato ancora che forse mini; L P" dcpu,a"onc'" Vicariorum perpt-
de Regulari, essendo li Vicarii amovibili et ner ° P?ssono csscr P«>viste et servite le chiesc
se Patessero h Regolari servire delli Preri secolari n" J1Spe‘tl f“ resoluto non solamente. cht
ct ainovibili ma ancora dei monnei suoi med 0r° bcnehcu uniti P<* vicarii temporali
-nuo d ordine di S. B. delto vLlZ ^ V' S’ v'dare da«'
I rocuratore dellWme istesso dt S Bcned ,, ?' Sarann° qui anncsse- E' havendomi
Panig,,. acc.6 foaaero preservati dalla med«fm t'0 T* P" di
Che ne face, no altro motivo, sapendo che ,MI del1 'ordinario, Io non ho voluto,
• q«H., «h. * » t^tainn, *£ ££ ««<«•• V. S. sc quie.eri volonnrai
Chic!e*T|Uln’nil0m' nclla bont4 « diligenaa ct ' S’ B'.COS' come ancora la prego et esotto
et I an.mc loro siano meglio L t '“fa.tcranno dct.i Podri. percte quelle
Abb J»"0 .*** C“rd’ - S C. C T Di°’i' qUal' P«*«- Di Roti di
nunt uunH^c fVCn' monasterii S. Petri de P erifslf^* 2 iun, 1578: Beatissime Fateri
. exeeutioni mandaretur. Non dubitavit
1 CX mteorn 0,1 C r
humiliter postulanfu \Zl Casin* «m ex mte^xo ™
monachorum ou, t at>eal nUl0nem non solum n i i b’ suPphci isto libello referr
ctuum R. Cam An T P^° ClS solv'Untur quindenn.n ° bfneficia *lla unita sunt de mens»
q->a— quaru pars fr»
situm fuit Concreo \ d niulto magis, quod Do<tr .. ar itatis opera exercentur iuxt:
p refertur unita lpsi monLte rC?Ularibus «obsidium /^5 htterarum emanationem impo-
deputandi, ut ip^ , '(’r 10 sunt numero io att„ cutatorum quodque beneficia ui
; ~ fd
•“P' 1UK,a praedictas Utteras V dcput«ntur vicani De ‘ ^onastern maximo cum
merna monachorum detr i onstltuenda sunt ad min, ? ^ tu* ad voluntatem Rmi Epi-
nunu^entur. P,tll™ ad minus scuto ToT SCU,a 5° pro Ru°lib" « s"=
dignetut S \ posse dic,,“TC^J**™Ui“<« « reverem. °"'ra ct «olurionei no
superioris am«v.k.i„ . Clcai13 dese
«uperior» amovibdes a Rmo l dcs^v,ri pcr presbrt -Hrau»«.9 de causis declarai
quae superioribus monasterii JSj? approbandos CUm vicarios ad nutui
placuit b. S. suprad^tam petitmn ^ ‘PSIUS p,acuerit honestae portioni
tu n «uh vel ad nutum v,.n nc,n conccdere et ili k ^mJic facto verbo cum Si
deputentur approbati tomen abUpT- qUOd pre3b>teri sccub-^'"1 Pr°Ut observa
^ Episcopo ordinario, i A 5 fli amovibUes ut sup.
Ca A \ ■ «***OVlDUCS Ut sup]
Moronua Protector, Datu*
S. C. Episcoporum et Regularium
609
1405.
S. C. Ep, et Reg., Ragusiha, 25 mart. 1586. *
Accioche la Chiesa Metropolitana di Ragusa non pata nel culto divino,
ma conforme alia nobilta sua et di quella citta sia servita di ministri Ecclesia-
stici, q. m. SS. 111. a quali e stato referto, che il numero di Canonici, quale
per antico solito fu sempre di 12, 6 stato ridotto senza autorita apost. dalli
istessi canonici a 7 et che quelTaltre 5 prehende si dividono tra essi Cano-
nici, hanno voluto, ch’io dichi a V. S. ch’ella ritornata alia sua chiesa gli
restituisca a quel numero di 12, volendo, che restino perpetuamente a tal
numero nel modo, che erano prima, il chc con i modi opportuni et necessa-
rii V. S. potra fare in virtu di questa mia, con la quale se Ia da piena facolta,
annullando ogni introdotta consuetudine o vero per dir meglio abuso et
decreto fatto sopra di cio.
Et perche 1’espericnza insegna, quanto danno patino le chiese, nelle quali
tutta 1’entrata de benefici consiste in prebende et non sono in esse distri-
butioni, cosa tanto comandata a I 'relati dal Cone, di Trento, cap. 3, de re/.,
sess. 21, piaccia a V. S. quanto prima in vigor di quel decreto ordinare,
che in detta Metropolitana et in altre collegiate insigni della citta et diocesi
vi si faccino dette distributioni, levando dalle prebende Ia 3a parte de frutti
conforme a detto S. Cone, accio tanto piu facilmente Ii benefitiati in essa
faccino 1’offitio loro in quel ministerio, che devono.
11 med. S. Cone, et S. Canoni vogliono, che I 'Arcidiacono, quale e f oc-
chio del Prelato et altre Dignitati dei ia chiesa assistano al Vescovo et pero
. S. facci che il medesimo si osservi ivi ct che ciascuno complisca al debito
del suo officio conforme al Pontificale, nonostante qualsivoglia consuetudine,
quale e piu presto abuso, che altrimente.
Li Canonici parimente conforme al piu comun solito et osservanza di
mo ^ Pacs' parti coi armente di Roma devono far li loro capitoii ne la sa-
crestia et V. S. li prohibisca pure, che non li faccino in choro, come sin qui
^ intende, chc costu mano, c^uando pero a lei non paressi piu opportuno farlo
^ Giovanni o altro luogo piu commodo da deputarsi da V. S.
nafi1 C 3 C ieSa cat^ec^ra^e rioverii esser qualche numero di chierici del semi-
0 0 Vero ne^e ordinationi che si fanno ascrivere a quella chierici della
Ul. Card ' ^ ^]°roni dic lunae 2 iunii 1578. I. F. Sirtolus Secr.
tone. Inter' ' ^ Regien., 13 sept. 1581: Rme Dne! In S. C.Card. Trid.
^cJ?ien. cont ■* ITI Pr°X*me habita proposita fuit causa illa Cnppeilani ecclesiae S. Petri
dem r-.r,^ n mon.ichos Casin, ubi deducta fuerunt ea, quae tam ad nominationem eius-
n '-appellam robora: m
onuiibuc a;i --Jndam quam ad cam infringendam facere videbantur. Itaque illis
Regien. ex H >m,n3tionem Cappellani pro exercenda cura in ecclesia monasterii S. Petri
inalium ltaec fuit sententia: Ad Abbatem ct eunven-
^JSien, ex d Ceret P rr CACI vcuuu uuu jm viviCMH uiyuuvttii 1 «iu
Episcopo ct l' °nC** scss* 25> c> J t, de reg., talemquc cappeltanurn approbandum esse
3 lpS° Abbate removeri posse ad nutum. — Romae 13 Sept. 1581. Ph.
‘ ^d‘Arci vescovo di Ragusa.
3P
6io
Curia Romana
citti sofficienti, accio m questo modo faccino il servitio della chiesa «
diventino pratichi nellc ceremonie ecclesiastiche ct officio loro 89
[Reg. (i) ,S86, p. 2i7J. ,oro'
1406.
S. C. Ep. et Reg., Caputaquen., 29 apr. 1586.1
A tutti Ii Vicarii apost., quando vanno alii Iuoghi deputati si „„,1,
a q. S. C. qualche instrutione particolare con la quale 8’habbino Ha **
non sendo stato fatto a vVi Hanno voluto ’ nTIs l7 7" * " *
stata visitata tante volte nnA t m ; 7' faccia Sapere' che
decreti fatu- « perb nl d.,^ C7bbl bls0S™. » non d’essecutio„e4
s«a,a visitau p7d"n„0?a oualdo^t?! 7 *** parte-
dovete gravare ii clero con' hrr 1 ^ ° ^ 1 •)lso^no» ct *n questo caso nor
servi, ore. Et che ntn I, ^perflue, ma solo d’un notaro et dV
mente una volta 1’anno. InldsitaTon d ,v 7 ‘7 d’Una Procuratione «*-
sivoglia pretesto, come comanda il S Con/dn 7* <UCUna S0tt0 <>ual'
apost. che non piglino in ttto a qUa et scntt0 ad al,ri Vicaa
avertendo, che i vostri faccino i! „7 nt anC° presen,i di sorte alcum,
vmo dclle sodette bocche a„,..„J deSlm°’ ma “'«nente il necessario
°gni sospetto d 'avaritia ' 0Ven °ne Par^co^arrnente guardare anco da
Et perch6 adesso si fa la ta^-i l, , .
intanto doverete guardarvi di n ’ • r Ua ° doveii osservarsi nella diocese,
ma sola mente quanto eccessivamente per le speditioni,
Eolle dordini o beneficii o Drp' ^ °neft0 non sendo conveniente, che per
eosa si piglino danari. Li decreT ll°.nt ^ csse ct dimissorie o qualsivoglia
parti senza pagamento alaino ^ V*sita si devono dare alle
siorudcconti deiramministratione di doverk fare Per Ia reri*
, p*r Ecenze di questuare parimpnt ^ ^0mPagn*a o Monte di pieta,
lll_ i itatione o relassatione di piur C asso^ut*one di scommunica et
integratione de sospensioni et ^ m?ntil’ come nemeno per liberatione o
4 eve tar pagar cosa alcuna, ma si A f!™ 1 0t tutte cose spirituali non si
perT* qua^e s* deve pigliare il eiustn ' ^ lr ^rat‘s s^vo per Ia scrittura,
U sacerdoti ct altri anco regokri nltr^0 ,COnformc aI s- Concilio. *
•i ali ammimstratione di Sacnimcm, ' ' ^ esaminati ammessi ct appro-
^VTSl’ Se non Per nuovi delitti1100 ' LVono esser di nuovo esami-
Nclh decreti, che si fanno snn/ ,C°mmcssi doPpo.
per nrnamento delle chiese, deverge 0 per restauratione o vero
di magior Spesa r°blig0> che g. ££ ^Pre haver Pocchio, che non sia
<SSC’ sendo d°vere, che anco li k^V11 c|Ucsta materia, che Ten-
ne tiati possino commodamcntc
\ H-arto Apostolico di f.
1 Sc*\ Wi » , 1 ^'Pacao.
* -v.vi, at Tff c
J'* I, SCS5. XXIV i
x ' IV T£i
* f . | C .
J4
C! RtitrfnhnriJin vi 7,._ '
vivere dell’entrate; doverasse pero sempre provedere alie cose piu necessa-
rie, prorogandosi anco il termine delPesecutione k poco i poco, massime
quando si vede principio di essecutione, et per tali prorogationi non si
deve iar pagar cosa alcuna. Che gli ecclesiastici, che sono in sacris, non
faccino offitio di Corriero, di portar lettere in qua et 1 k, ne far offitio di
cursore o accompagnar voi vostri con armi, cosa indecente a tali ordini,
come altre volte k stato resoluto da q. S. C.
Che mentre voi anderete in visita, resti un luogotenente in Diano, accio
li negotii non patano et quelli, che hanno bisogno, non siano astretti con
loro spesa venir a trovarvi per i Iuoghi della diocesi. L’intento vostro deve
esser solo diretto al servitio di Dio benedetto et consolatione di questi
popoli, quali tanto ne hanno bisogno et anco a dar di voi questa sodisfat-
tione, che N. S. ricerca et q. S. C. desidera, servando nel resto le resolutioni
scritte a altri Vicarii passati nelle cose concernenti al servitio di cot. diocese.
Il che quando farete, conservarete la buona opinione, nella quale siete presso
tutti et assicuratevi nelle cose vostre d’haver sempre ogni gi tsto aiuto et
favore, che il Signore vi conservi.
[Reg. Ep. (2) 1586, p. 354 sq.].
1407.
S. C. F^p. et Reg., Larinen.t 30 maii 1586. 1
Mons. Vescovo di cot. citta se e doluto presso q. S. C. che voi havete
comminciato a tener Ia parte de suoi aversarii, massime havendo eletto per
notaro et mastro d atti quel G. Pardo d^Iiviero altre volte scommunicato
et D. Angelo Martino, che d’ordine suo va per la diocesi, facendo processi
contra detto Vescovo, dovendo voi sapere, che non si puo processare n£
pigliar informatione contra un Vescovo senza particolar commissione di quA.
[Reg. Ep. (2) 1586, p. 428 b].
1408.
S. C. [£p. et Reg., Derthonen 9 sept. 1586, 2
La penuria dell’anno presente richiede che q. m, SS. 111. della Cong.
compatendo alie necessita delle claustrali, usino della loro benignit& alquanto
P1 V -lito. Perilche sendole fatta instanza in nome delle monache di
er 1 lara ^ ^0V* per Ecenza di poter andare alcune di loro questuando
per a terra et Iuoghi piu convicini, si sono contentati farlene gratia con
questo, ch< 2 - ‘1 > nente vadino fuori, le quali passino l’eta di 40 anni et
and° Tleno.v*stose» che sia possibile, non si fermino in casa di alcuno et
sterlT ° n,C' con vicini ove habbino a pernottare allogino in mona-
’ Se ' 1 son° c presso parenti overo in defetto di questi in casa di per-
1 a! v1Cario AP°st°lieo di Larino.
A1 Uscovo di Tortonn.
6l2
Cuna Romana
sone da bene et honorate et non piii di una o due notti sntrn „ „
et per questo an,i° *--*• «°r^
i
1409.
S. C. Ep. et Reg., Caputaquen., 14 oct. 1586.1
Con un’altra mia delli 7 dei corr h-ivTrptp ;ntMn
irrr**- - f~.« Jzsszt&rt-i* *
testa diocese. grancia della sua Abbatia di S. Benedetto di Salemo^fW
grancia al Seminario ™ J ******* sin 9U' habbi pagato per dem
sato, relassanToTese ' Ze “ voi non Io molestarete dei pas-
nire farcte, che per detto henefiC^°S'.t|? f“U° Per qUCSta Causa; ma Pcr 1 ’av*
a cotesto seminario conforme ' n°’ 7 i"1 COt' <lloc' s‘ P'1?*1' Per ratcanchi
passato (1. c. n. -c,— nn . a a rcs°ltttione fatta sotto Ii 15 dei luglio
fitii. che sono in cot dioc "di^nn °VCrasS1 Pa8are anco sopra tutti li bene-
altri monasterii 0 chiese d’altre doc^n** bC" ^ ° Ver° Uni,i ad
[R*g- Ep. (a) ls86l p. 782], CeS,)' %
1410.
S< C ,:p- et Keg, Plstorien., a. 1587 *
Pusionem debitor ?
dcbutmr ve1 emteordaverit^um ZdZibu”! tlU°USqUe Solverit universum
Q f. Wl.
C- Cp‘ et Reg.. Hleracen
Fuit in S. C saene a- 'S 7'
• saepe auditus R P n Y' ■
3“c Pcpeuratore eiusdem civitatis « t ''P'SC<>pus Hieracen. presente quo-
i.urssi .n oli gravaminum exhibiti ce**»!111, 'ccl* et 'n Contradictorio late
eundem procuratorem Universi,",, Vp ’ D’ N' "«moriali dato S. S. per
C,„ , <q,U,C ,r'sP°ndi»0 Super rcmisso per S. li. ad eandem
Trid tddehUc«trdsrrm?er servetur dZraZc "U1,"mon“>«>u* pcr edi-
futura mu * ’ s' tlu r,t consuetudo im ' n^‘ interpretum S. Cone.
batur illi nmorua sinc huiusmodi «dicto Jt f°nc,^Um non publicandi ulla
^- consuetudo, si non fuerit ^ non nnpro-
consuetudo; nihil vero pro hmusmV™* Concil“'m, non indu-
1 AJ V,cano d. Cipj - ” ' ** b;mnnriim PubIi'
d Conventu* s M
’ ™®n>nyniu
S. C. Episcoporum et Regularium
613
cationis licentia exigatur, nisi R. P. D, Episcopus consuetudinem huiusmodi
edicti proponendi probet... Super articulo de absolutione danda per capella-
nos societatum in casibus Episcopo reservatis servetur declaratio interpre-
tum Cone. Trid. ultima die februarii 1 583 (?) facta videlicet, quod huiusmodi
sacerdotes non possint absolvere sine licentia Episcopi, nihil vero solvitur
uti Episcopus asseverat, nec solvatur etiam deinceps pro facultate huius-
modi absolutionis... Super articulo de canonicis et aliis personis ecclesiasti-
cis, ut nihil recipiant pro ullis funeribus, nisi quando sunt presentes in
funere ducendo, videtur hoc iustum et ita observetur. Actum in S. C. III.
ct RR. DD. S. R. E. Cardinalium super negotiis et consultationibus Epi-
scoporum et Visitationibus apost. deputatorum die 28 apr. 1587.
[Reg. Ep. 15S7, p. 103 b]0
1412.
S. C. lip. et Reg., Ventlmilien 9 iun. 1587. 1
s-
Per risposta della di V. S. delle 6 dei pass. devo dirle, che q. m. SS. 111.
non intendono in modo alcuno, che nella Canonica Preti tenghino donne
anco parenti, et di qualsivoglia eta et si pur vi siano al presente deve
ordinar, che siano levate. Potra pero fuor della Canonica V. S, permetter
con Ia sua licenza in scrittis, a sacerdoti di buona vita tener donne di buona
conditione et non sospette, et qual doveranno esser approvate da lei et che
non siano di minor di 50 anni al manco. Et cosi elta dover& pienamente os-
servare.
[Reg. Ep. 1587, p. 136 b].
1413.
S. C. Ep. et Reg., Ostunen ., 28 iul. 1587,
Piii volte fu risoluto, che li Vicarii di Yescovo devono esser dottori et
atti .1 far giustitia et sendo possibile, che non siano della medesima citta,
Pcr Csser luor di ogni interesse.
[Reg. Ep. 1587, p. 168].
1414.
S. C, Ep. et Reg., Mutinen^ 9 sept. 1587. 2
di S P’^ ^ ^ nella diflerenza pendente tra V. S. et 1’Abbate et monaci
dei - lL|ir° COt* Congregatione Cassmen. circa la deputatione
nato^^K ^Cr Cura c^e^ Iln*rne in quella chiesa, ha risoluto et ordi-
trova d C] Ctt° CaPebano sbl ptesentato dal detto Abbate a V. S. et chc ella
fomiita °i0iiatto a^a CUra i’babbi d’approvare. Et sendo questo anco in con-
e solutioni altre volte fatte da q. m. SS. Ill.3hanno voluto le
; AJ Vcscovo di Ventimiglia.
, p \!sc°vo d, Modena.
u- N. 1404.
Curta Romana
6x4
SS. loro IU. ch’io con questa mia le facci saper, assicurandomi cbr '
fara essegmre, magglonnente, havendo Mons. Odescalco a nome di V '
et iJ P. I rocuratore generale Cassinense a nome dei detto Ahh .t S'
volentieri questa risolutione. Abbate accet^‘
[Reg. Ep. 1587, p. 198 b].
1415.
S. C. Ep. et Reg., Caietana, 20 oct. 1587. 1
S r ,“p'r mSede Vfcante dcve ele8ger il Vicario conforme al decreto dd
tione. accio' egliT/e reStrett° ct clausula a|cuna di muta,
esercitar in 5 ■ iv stesso et assessoie dei medesimo Capitolb oossa
.~e'aa S Tc 1^'sfvv 1 ““
havendo eletto detto Vi«riT, ‘ W-‘ ^ fatto Contra de,ta f<™>,
beneplacito ct datoli anco per aMessore° un ^Itt*** d‘ Poterl° rivocarea
>0 lascino^sTmite ia ^ ^ cta.Kb"
senza assessore si nur oai; A ‘ ' r menti0ne alcuna di mutarlo et
a suo piacerc, accio di nm v se stesso non si contenti di pigliar assessore
provisione. Cnen o a tri riclami non facci bisogno far nitra
[Reg. Ep. 1587, p. 229 a].
1416,
C* EP- et Reg., Tarentina , 30 dec. 1587.
S. C. 111. et R. R, D I) S R p n
talionibus Episcoporum ac VNtif* * ar<Enalium super negotiis et consul-
scopo Tarentino collationem benefit ap°St* mstltuta> non ademit Archiepi*
non esse ei adimendum et au mfK - .i1°rU?n> ^UIa cx *ust*s causis iudieavit
exprimit, et quando expressum nnr»U* * 3 1[nere> expresse in Brevi apost.
nere censetur et ita observatur lnven,t:ur collatio ad Ordinarium perti-
[Rcg* ep* >587, p. 926 bj. * wt
1417.
S. C. Ep. ct Rl>o- t ■*.
D A Gr d' ’ U Wa' 9 a',r- »588.=
u* vjtcco di cot citta * ' « ,
Wa privato det beneficio di S. Antoni q‘ S' C- chc V- S- * fatto 1’hab-
*pP ,catol° a “"a cluesa parochi-, / / Posse<luto per ao et piii anni,
eosa aicuna et perchi non s. ^rlT ^ S,at0 citat« - Wteso in
ha exposto, essendo chiuro, che l unione Z' " cosa Pa^i cosl, come
Sl poteva fare in prciudicio dei
. sL,c‘«i°v ", t“rici
• Qe re/V c
* At V— * J
~ di TivolL
S, C. Episcoporum ct Regularium
possessore, q- m- SS. 111. hanno voluto, ch io scriva a V. S. che ella non
manchi quanto prima provedere debitamente, che detto D. A. non riceva
danno nelle sue ragioni.
[Reg. Ep, 1588, p. 60 b].
1418.
S. C. Ep. et Reg., Lauden 19 iuL 1588.1
Nel particolare delle distributioni quotidiane hanno resoluto le SS. loro
IH. che i 2 Canonici, che han servito V. S. nelle visite, non possrno godere
quelle distributioni, le quali sono assegnate giornal mente per ciaschedun’hora,
ma si vene fussino altre, che soglion chiamarsi la Massa grossa solite divi-
dersi in una o piii volte fra 1’anno, che di queste devi no partecipare.
Intomo alie Cappellanie alie quali devono esser presentati per loro fon-
datione sacerdoti, si e risoluto, che sia lecito ai Cappellani fan,Ti celebrare
per sustituto. Et circa la reduttione delle messe a minor numero per la
poca elemosina lassata dai fondatori che V. S. deva farla nella sinodo dio-
cesana, conforme al decreto dei S. Cone, di Trento, 2 et tra tanto far adem-
pire Tobbligo delle fondationi,col quale i provisti hanno accettato i beneficii.
Sopra ii dubio, che manda, si le confratemiti possino far satisfar dai
Cappellani loro gTanniversarii et altre messe lassate dai Testatori, havendo
negTistessi giorni obligo di celebrare per altri legati pii fatti alTistessa con-
iratemita con dire per quelli la messa dei morti et per questi la Colletta,
hanno resoluto le SS. loto III. che V. S. habbi da far celebrare Ia messa
integramente per Tanima di ciaschedun testatore, quando vi sia numero
soffitiente di sacerdoti et la elemosina non sia tenue, che in tal caso doveri
far la reduttione conforme al decreto dei Concilio sudetto.
[Reg. Ep. 1588, p. 129 al.
1419.
S. C. Ep. et Reg., Iuvenacen 8 nov. 1588. 3
Replico, che ii Metropolitano pu6 intromettersi nelle cause dei suffra-
ganeo in questi 3 casi: il primo, quando vi sia sententia definitiva, il 20
quando vi sia interloquutoria, che habbia forza di definitiva; il 30 quando
M a?gravio; nelli 2 primi pu6 inhibir subito ad instantia delTappcllante,
soprasedendo per un breve tempo, nel quale possino esser visti dai Metro-
poitano, et vist: gli atti deva sententiarsi , esse vel non esse illatum grava-
en, et se sara detto affirmative, et non vi sia appellatione, Ia causa si
e\ove al Metropolitano et cosi si pratica. Sopra tutto non manchi per
e\are ogn umbra a chi Thavesse delEinteresse di V. S. R.ma faccia un depo-
per le pene et elemosine, che s’haveranno da distribuire ai luoghi
ll! perche cosi e mente della S. C. et si £ ordinato in diversi parti; et il
! tl Vesc°vo di Lodi.
. Sess- XXV, de ref c *
1 Vescovo di Giuvenazzo.
6 j 6
Curia Romana
st*™ p‘f' p“ ■ p“"“ « v- s. « d., iuZrrr
ir™“ * 2 **-' p" ■ “p“«. -*■**, v. res;
[Reg. Ep. 1588, p. 230 a].
1420.
s. C. Ep. et Reg., Caietana , 20 dcc. 1588.1
Q. m. SS. III. intesero quanto ella awisava snnn u j* •
gate a F' PaPa’ che ^ trova nel seminario di NapoH ‘et ^
c' 3, sess. 23 dei Cone. s’intende et cosl £ P cFe 1 test0
de' Ia Cong. che non devino da «i se n™ •, nf mterPretat0 da 9- SS. IU.
luto, che ioP deva dfrIe conPlaCterfm,Sf ne' * SS' ,0ro 1,1 ' Z
pottk lei conceder le dimissorie sudette a * de”° “P'10'0
1 hora, che sara ritrovato idoneo <hl P i ‘ gimane per ordinarsi, tui-
I 'examine. "e° dal P,eIato «rd, nante, al quale commetu
[Reg. Ep. ,SS8, p, 29o a] . T
1421.
S- C- Ep. et Reg.. Ordinis S. Dominici , a. ,s89.*
siis regul ari hulTti ^m S° “ ™ pcrsonarum etiam quae in ccde-
num, sive sint SS. RosariisS^r™^ p« loci ordina-
ubus non obstantibus quibuscuno^i 'T debeant: in contrarium facien-
V S‘ C' *"• esusa Confriti-m ' ’ ^0ngl Cone. censuit ita debere,
cha I olet. dioc. m' et monachorum S. Dom in Ato-
[Acta S. C. Ep. et Reg.
S- r Ep- ct Reg., Aquitana ,, m . „
Sono stati proposti in p , .. 5 9'
dei sinodo, che diseona i i°n^* ^Cario di V S ■? i k*‘
Zo rr- in css° ■ c,,ratt e benefit ;'prr *• * d*™0 m,
?z r isr*> *■ ■*-— . p»
generalmeme, che di™ “* di sindici per tu« dovendos> ammetter
-ente trattato sopm CtS? f* ^ntata- et^ndosi mC
* ct ;rrr ch,;rti « «iw* che * «-* -
Jaco clero delta Citti tutto^ ,7. s,nod°. quando pero non
ervenga nel qua! caso dovera
, ^ V»«vo di Gaeta.
In Hispania
' AI Vescovo d 'Aquila.
S. C. Episcoporum ct Regularium
osservarsi la consuetudine; quanto all’aItro, non si essendo fatti i sindiei
Jel clero nelii altri sinodi passati, nem si deve permettere che hora li faccia,
cosi per non indurre novita, come perch6 non sogliono deputare, se non per
i negotii particolari, secondo che alia giornata succedono.
[Reg. Ep. 1589, p. 78 a].
1423.
S. C. Ep. et Reg., / nteramnen ., 21 mart. 1589. 1
Coteste monache di S. Proculo scriveno, che nel loro monasterio si tro-
vano 2 zitelle vestite, Ie quali malitiosamente per non pagar la dote dup-
plicata vanno differendo di far la professione. Pero stando ii fatto cosi
q. m. SS. III. ricordano a V. S. la dispositione dei S. Concilio, 2 i! quale vuok*
o che professano a capo Panno o siano rimandate a casa.
[Reg. 1589, p. 28 b].
1424.
S. C. Ep. et Reg., Lucana , 29 mart. 1589. 3
Intendon q. 111. m. SS. che sia stato prohibito al confessore delle mona-
che di S. Maria dei Soccorso, che non possa entrare a far la raccomancla-
tione delPanima alie monache che stanno in articulo mortis. Et perche in
quel termine non v’b diligentia, che possa agguagliare Pbisogno, che richiede
1 'angustia delPanima, le SS. loro IIP hanno ordinato, che V. S, concedi al
conressore pro tempore di esso monasterio, che possa in tal caso libera-
mente entrarl i con la stola et cotta et non altrnmente.
[Reg. 1589, n. 30 b].
1425.
S. C, l;p. et Reg., lanueti., 23 rnaii 1589. *
£ stato proposto a q. m. SS. IIP della Cong. il motivo dei dubbio,
cie tam sopra il parti cola re di M. A. di Podesta, curato di Riparolio et
naiino q. m, SS, IIP doppo matura discussione resoluto, sicome altre volte
sj e atto in simii caso, che se egli uccise Pingressore non potendo evitare
a tnmente la morte, non sia incorso in irregolarita et non hahbia bisogno
!. j^e^sa sec*. * termini della Cient . unica, de homicid. Et cosi anche quanto
'■l ic^iaratoria et assolutoria da darsi sopra cib, che non sia reservata a
^ ies.(. S. Sede, ma possa farsi anco dal Ordinario, essendo, che il cap. 7,
v,,| v SL?>S ^onc* di Trento per voi allegato, come e stato piu
jei L*eS° ut0 ^-'ong- sopra il Cone, deva intendersi senza alteratione
mh anu quo per quel che tocca al caso nostro.
I e8* hp. 1589, p. 15 1 bj.
I ‘J1 Vescovo di Terni.
j in, regularibus, c. 16.
1 V di Lucca.
ic-irio di Genova.
6 1 8
Cuna Romana
1426.
s. C. Ep. et Reg., Castellaneten., 13 iun. ,589.<
Quanto alia parte delle distributioni capitulari i i
Capitolo fussi talvolta per giusta causa privato, si deva accrescere avi™
doveri avertite, che tutta quella raa che si oerde nl ''3 ° us° A
scere agli altri capitulari che haveranno servito n" 0^ °!
alcuno csser applicata alia fahttV* n .°’ n puo da Iei »n modo
tutto il restanfcV che vTln " n 7 US° f‘°- ™ far bene d,
bisogno della sua chiesa, aUa qua^sopraTutte0 ff* 7 gran
mente tenuta. 4 p a tuttc * a*tre opere pie b streta-
Ha fatto molto ben v d „1 * , .
senza licentia sua, ma doveri n»r C C crico P°ssa oscire della diocese
mente ne haveii bisogno usandn in ^ a'Tfrt]5e dl non negarla a chi ven-
ali‘amore, con che deve il nrelatr^ C1° ^Ve a d*scretione, che e conveniente
-ri«0 e, gratis in tutto ^ ^ * '* dia *
sempre in tutte le sue attioni ogni st!spettfmfd’° q“v *° “ '' fugg'K
approvato la prohibitione di n ™ suspettl0^e d avaritia; et cosi anco si e
? altra vcste dedicata al servitio deUutaT ^ ^ SP°Si C°n paIi°’ piuviale
benedetti sec. la forma di S PK cult0 drvmo, quando dal sacerdote sono
velo di seta o altro, come l cosUrnT U°?° deP‘ S1 Potra usare un
Sp°li a paSare alcuna al sacerdote^ “!J1Versa!e\nfe percid s* forzino li
Occorrendo haver a nrofa , . 0 a a sacnstia.
fanate, conforme i decreti dei <5* Cr!iesa a!funa 0 havendone fin hora pro-
obhlighi d’ese nella Matrice enn *>nC 1 Piento> “ dovena far transferire
tl0ne *mpicgando tutto quello ru , ei?^cre ;dtarc sotto Ia istessa invoca-
slto* quale do veri avertire nomi ClUerf dei ritratto delle ruine et dei
P^cio, che clla deputi un deDosit^^*61^1110 ac* us* sordidi; et sara bene
?l M sf,cnda da esso ad ordine di v °Qln 1114110 dei quale entri il denaro
P^sentia di 2 deputati dei capitolo ^ b' da mostrarsene il conto a Iei con
* ;uam° aRa P^mUta de benefit ii °me tes^mond delle sue biione attioni.
rptr* mo;ei>tat‘* do vera avertire, che ' <?UaH s* dogliono alcuni esser
0ne in dtolo, non redono sotto h semplici di messe senza
‘ Ai V«covd di C«3tdUnc'«
XXI, * rtf
^ II, dt Ttf
v ■ i
c. -
c' 4, s; sess
» de ref
T -*
619
S. C. Episcoporum et
Regularium
1427.
S* C# Ep. ct Rcgn Cflvcn., 28 aug. 1589, *
Pare alie SS. loro Ii i. che per provare Pelettione della sepoltura di quei
che moion ab intestato, possino bastare 2 soli testimonii degni di fede senza
cercame maggior numero, essendo cosi disposto dalle leggi communi
[Reg. Ep. 1589, p. 271 a].
1428.
S. C. Ep. et Reg., Vucafane/i,, 26 sept, 1589.^
Fratres Minores de observantia loci Merid... h. S. C. super negotiis
et consultationibus Episcoporum deputatae exponi fecerunt, quod cum
f. r. Gregorius XIII concesserit in eorum Ecclesia Altare privilegiatum, eo
vita functo Amp. Tua in dubium revocare conatur litterarum Apost, vali-
ditatem ac effectum gratiae; et cum propterea petierint de opportuno reme-
dio prori dere, eadem S. C. pro dubii delucidatione his meis litteris Amp
Tuae significandum duxit, morte Pontificis gratiam, super qua fuerunt lit-
terae expeditae, non evanescere, sed suum debere sortire effectum iuxta
carum tenorem, modo rasione careant et non sint in forma commissionis
tunc enim re infecta remanente morte mandantis expiret mandatum. Quod
reliquum est pro munere suo negocium sec. hanc S. C. sententiam libenter
absolvat,
[Reg. Ep. 1589, p. 302 a].
1429.
S. C. hp. ct Reg., Derthonen., 18 dec. 1589. 3
£ spiacciuto a q. m. SS. 111. intendere per la lettera di V. S. 1’abuso
requcnt.no nelle chiese di cotesti frati di esporre cosi per ogni causa pri-
• e§icra il SS. Sacranu nto sopra 1’altare et in piu luoghi in un istesso
ess^t e,SSer^° cosa manifesta et chiara, che la mente di N. S. non puo
et ner 3 ^ -C^e. concederli questa facolta in casi gravi et urgenti
relirio^8^ hanno ordinato, che V. S. faccia intendere ad essi
mc-nte ^ C e.Va ^no considerati et circospetti in questa materia. Altra-
qUeII °nCC Leno a ^ ’n virtu di questa facolti di prohibircelo sotto
^ e pene che le pareranno.
[Reg- i589* P- xo3 b].
I v Vicario di Cava.
* EPiscopo,
1 Vcsc°vo di Tortona.
620
Curta Romana
*
1430.
S. C. Ep. et Reg,, Salernitana, 30 ian. ispo.i
11 capitolo della collegiata di Forino e rimr«n i
tiatc di far ereggere un fonte battismale nell-oratorio ChcDta'
sta m pregiuditio della lor collegiata matrice della terra 1, ^ **
cotesta sede Arcivcscovale vacante auesti miri <3 ’ P Tn eS?ere ^°ggidi
ordinato che io vi dica che ner mnrln * n^iei Signori Illmi mi harmo
in altra cosa esscndo cio prohibito come ^ •
quah conformatevi e state sano. ’ pCt 1 1 sacn can°ni, coni
tRcg- 1590/91 , p. 29 b],
1431.
S. c. Ep. et Reg.. Fanen., 6 febr. ,S90. s
■ Padri convenmalfdi S d^Ti dC'4 del ,passat0 si 4 intesocht
siom recusano di convenire nella ch qU' U°g° neir°ccasione delle proces-
il dero in essa al ritomo ess ndn ** “?• et di dovere ^compagnare
Padri al passare vicino ai conventr SUCCeSS°’ slcom.e.egl1 scrive> che i detd
la Pr°ccssione contra 1‘honesto 1 M;ino restatl in esso, abbandonando
et non essendo conveniente n qUelche c!°veriano come buoni religiosi
d 'ordine della Sacra SnereS Che Si Continui in questo abuso, !
sapere ai sudetti padri che sonn «m*VI *1C° d°v*ate rimediarvi con far
populo nella matrice, et parimentA ^atl rf£unarsi con il resto del clero et I
tro d* matrice et che cosi dew SCgUlre c Pr°cessioni fmo al ritorno den- I
con gl opportuni rimedi sen/a ** r,epUgnando li astriSneretc
lReg* 1590/91, p, 36 bj P e aItro ordine- ^
„ r 1432.
** c* EP- et Kfctr. ^ ,
r . k ’ ^e/^ren., 6 febr. 1 c00
^aptta proposita per R mum P . 59
, r* Matutinum dicatur in choro'PlSC°Plim:
cand^D^ • Statuatur de hora et de^m,-"6’ temPore vero hiemali saltem
Piren v autc,n «citatione in m,? * partc distributionum illi appli*
recit iti. !S r aF>ost°iicus, sed non / ^° statu*t R.mus D.nus Episcopus
cipati. f ntUm PCr Scv me"s«,et liuc' ep™” “ecutio' <luia nuac
. \r 111 Post Vesperas diei anti-
niissa conventualis in f *
unum « canonicis, aliis vero dSms“US et dotninicis cantatur per
num ex o^snsionariis vel sacri*
* \ican<> di Salerno
Al \ Icario di Fano.
S. C. Episcoporum et Regularium
62 r
3. Canonici tempore divinorum officiorum capitulum non habeant alio-
quin ipsius horae distributione carcant, neque etiam diebus festis capitu-
lum habeatur, nisi ob evidentem necessitatem.
4. Quandocumque capitulum congregatur, omnia in eo proposita, tra-
ctata, demandata \cl expedita ptr Notarium capituli in actis redigantur
ipseque Notarius etiam capitulo recusante, teneatur dare copiam quorum-
cumque actorum cuilibet canonico petenti ad effectum habendi recursum
ad superiores.
5. Episcopus, quo facilius canonicalem disciplinam tueri possit, et quae
corrigenda fuerint, corrigere possit, quandocunque sibi visum fuerit, cani-
tulo interesse et insuper allocutionis capitulum de rebus vel negotiis eccle-
siae, quando expedire judicaverit, possit ipsum capitulum invocare coram
se in aedibus episcopalibus.
6. Episcopum ad celebrandam seu audiendam Missam aliave officia
soleinnia ad cathedralem ecclesiam venientem, saltem quatuor canonici
deducant et reducant.
Die VI Februarii 1590. Relatis et mature discussis m Sacra Congregatione
III. morum et R.morum Dominorum S. R. E. Cardinalium, quos S.smus
). N. super negotiis et consultationibus Episcoporum et aliorum Praelato-
mm ac visitationibus apostolicis nominarim praefecit, supra scriptis capiti-
bus R. mi D. ni Episcopi Feltrensis nomine propositis, auditoque R. Decano
capituli eiusdem ecclesiae procuratore eadem S. Congregatio decrevit et
respondere censuit prout infra:
Ad 1. Servetur decretum Visitatoris apostolici et possit de mane vel
de sero anticipari hora matutini a sex canonicis et quatuor mansionariis ad
minus per turnum recitandi.
Ad 2. Servetur stilus et antiqua consuetudo.
Ad 3. Placet et ita servetur.
Ad 4. Dcsi batur propositio et conclusio cum votis, exclusis frivolis et
etur copia canonicis, si aliquod habeant particulare interesse.
T "V ^ in consueto loco capitulari et tantum in casu S. Concilii
n •» se^s. 25, tk ref ., cap. 6. In reliquis servetur consuetudo et ius
commune.
Ad 6, Canonici recipiant et associentur Episcopum ad valvas ecclesiae,
«tra vero ecclesiam eorum arbitrio.
(Reg. 1590/91, p, sq.].
1433.
C. f£p. et Reg., Caesenaten ., 15 inaii 1590.*
della consultari da V. S. con Fincluso memoriale di mente
^ Q^r' d^r^ quanto rn’occorre.
slcuno che ^ S^nza duhbro el Ia non puo ordinare a titolo di patrimonio
e non habbia sufficiente per la congrua sostentatione, non ostante
Al V
mcovo di Cesena.
622
Curta Romana
quel che si sia per adietro osservato et in cio ciovera enr^M 7
de le persone et dei Iuogo, potendo in uno esser abas^L T '1 [* **
per awentura non Io sari. aDastanza, queI che in 4
AI 2. che potra V. S. liberamente commettere al V; •
assente 0 impedita che assista a2Ii esamini , ' ? ° suo «sendot
minatori conforme ai decreto dei Cone Tride rinan 1 da &rsi pergl1^.
Al 3- et ultimo che potri con edere iJd 0’ Cap' ?- *ss. 2 .
sone che saranno assenti et ner n,nU ' d,m>ssorie per gI'ordini alie >.
aordinarsi da lei purche gli consti delle L^ne^ualfli d°il’°n POtnnno
‘iovri fare i. Vescovo JCtST" ■? “ T**
[Reg. 1590/91, p. „9aj ’ mc acao P°‘ra pratticare.
1434.
s- C. Ep. et Reg., Castelianeten
ancle"-. 15 man 1590. 1
4SS X tt ivPiusits ts
[Rcg* 1590/91, p. Ii4a].
S. C p 1 43S-
P- ct Reg., Montis Pelusii I
Alie vostre fi no li 24 di M man 1590. 2
Quamo alie sconunutiche^?,^ ™ -posta.
Ses',:Pm?mia dtl Ptegiuditio 7he Z * T" parc°- Avendo 1'occhic
s rssr "t“ * <2n i Jr, V- >• * «- ■ » »
Xl r Ch-^taVver[:10Se™^hred^do il numero secondo i
darei sen2a
segua con qut,r7CCje a°" B a"’abuso di P«*« et frati
vostra.” dj' Clero « Priori dei ^1'f^ degPoffitiali dilla cit,
tReg. 1590/9,, p , , , bj ' nmcttendosi alia prudenz
A
J ^ escovo di C
\i \ ^ t cli anet t*i
\ Icario Ann k 1 *
U1 iVioruepcJ
oso
S. C. Episcoporum et Regularium
623
1436.
S. C. Ep. et Reg., Lycien 17 nov. 1590.1
IJ Vicario Guglielmuccio ha fatto porgere al Sacro Colleggio in Conclave
un memoriale nel quale si duole che V. S. R.ma gl’impedisca 1’esercizio
deH’officio suo, pretendendo che egli per la Sede vacante non abbia piu
giurisdirione, e sapendosi che le facolti concessegli per Breve della fel mem
di Sisto durano a beneplacito di questa Santa Sede, e che da essa non gli
sono state revocate finora, d’ordine espresso di Esso Sacro Collegio mi £
stato imposto, che io faccia intendere a V. S. R.ma che non voglia per
modo alcuno molestare detto Vicario nelEofficio suo, ma debba lasciarlo
esercitare come per il passato in quel che spetta alia amministrazione della
giustizia eseguendo in tutto la mente della S. Congregazione esplicita a Lei
ed agli Agenti suoi nei mesi di Luglio ed Agosto passati, e aH’istesso Vica-
rio per piu Iettcre, delle quali sara copia con questa, e perch£ io desidero
grandemente Ia quiete e bene di V. S. R.ma, ed io conoscendo quanto gli
possa fare danno il volere alterare le cose in questo tempo, che gEIUmi
Signori Cardinali si trovano serrati coi grave peso delEelezione dei Ponte-
fice, con tutto I affetto la prego che voglia astenersi dalle innovazioni assi-
curandola, che quest Illmi Signori hanno buona volonta verso di Lei della
quale spero come sia fatto il Papa, vedra gPeffetti, se ella prontamente ese-
guirt la mente delle Signorie Loro Illme. Ordini dunque V. S. R.ma che
il Vicano possa esercitare 1’officio Suo nelle cose che toccano alia giurisdi-
zione, con farli pagare secondo il tenore dei Breve il Suo salario, e Lei vada
«ttatandosi nel resto della cura pastorale con Ia carita e pazienza che dalla
iionta Sua deve sperarsi, e Dio ec.
[Reg. 1590/91, p. 197. _ Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Keg-, p. 230, 231]. v
1437.
S. C. Ep. et Reg.t Aversana, 22 ian. 1591.
Relatis in sacra Congr. Iil.mor. et R.mor. DD. S. R. E. Card. super
tion°K,S consil*tati°nibus Episcoporum et aliorum Praelatorum ac Visita-
1 us postolicis deputatorum infrascriptis dubitationibus a R.mo D.no
Episcopo Aversano
presentatis eadem sacra Congrcg. super unaquaque
re^Ron^en{^urn l°re censuit prout infra,
trirern ^Tin^n\ ^ appellationibus eorum qui de aliquo crimine de iure ad
suspen^^j6 f^am Roenam condemnantur, debeatur deferri quoad effectum
• Congr. affirmative respondit.
curn en^C observari consuetudo illa antiquissima, qua,
^Litriu ISC°^*US keochcia confert, exigi solet a provisis quid modicum ad
episcopi loco medietatis fructuum pro fabrica ecclesiae cathedralis,
AI Ves<
covD di Lccce
i
624
Curta Romana
cum vere et rea liter in hujusmodi usum convertantuTTT^ '
magtstrum fabncae, et fabrica nullum aliud emolumJtL "
Sit parvi valoris. «noiumentum habeat et
Dixenmt Ilimi et R.mi D.ni constitutionem fel record t>~ n
quae mctp.t Durum nimis > in hoc fore servandam. ' “ PaPa' »,
/ia tentam: an liceat episcoDO VimriJc \r * ••
fi. in bullis provisoriis in forma dignum suoer » Pr° deCret0' W
sigillo, quod in eis apponitur aliquid recini iuvti . nJm aPP<°fiatione et pra
usu recipiendi? q P' Uxta taxam «ante antiquis**
promoSX dUmm°d° taxa *
Sigillum pro quo poterit quid modicum exigi iu«a orov^^^™ quoad
AJ quartam : an liceat enisconn r„m ' U P<;ov>nciae consuetudinem.
les a propinquis vel ab alio quocunnu • 'e Vls,tantur. vel fiunt monia-
commestibilia tantum in aliquibus' sokZ!h !ugreSSU °.fficii' item “b eisdem
cum de omnibus fuerit amiemissim! H‘S, n°mme totius
Illrni et R*i Domini “ conf «udo ?
** P-in. Clericorum fabricae ecclesiae cathe-
et quod domus episcopalis in multis .nece8SIta*e ecclesiae, ut est notorium
episcopus pauperibus et locis ' , U par“bus sit resarcienda, et quod
S C‘XConnSrS ?raVatUS' m°SmaS Continuo «oget et sit mullis
et debeant propterca' huTusmoli' pena^ ecclesiae «nt satis pingua
lReg- <S90/9t, p. 214aJ. P a'“S pus usib«a applicari.
S r .• M38.
c" r g ’ ^‘spaniarurn, 22 ian icm •
s e discorso in Conv I, <011.1591. -
sindTni' q“d]i.cura,i. Ii quif* non^at ' dUl>'°' Che ha V' S- circa la res<-
SS rr pm volte s’i trattato „ C*™ CaSe Parr°cliiali et perche di
mohe volte 6 stitn ! ^ ^ di Uons, Iu 'AJ ? S1 ^olsero q. m.
e* quando anche Ut°’ Che !l Par°chi stian^^al ‘ qUaI ha risPos!°
che si niin iii q ° non si possi tsqt uelle case della parrochia,
circa alia propriitT^Ts3 ~ Quanto alii fercti P'gIin.° Casc pni vicinc
Jate alb monacho partio 7° *’ Che Ia Badessa t £ertmentl alle monache et
nunente in servifi ^7* L° an ° che esso m, i tuttc 'e cose, che sono
che avanza si potr' 1 ni°nacat alia a,,N3gnano per sPcndere primie-
cHe alia monaca, cheWeri ^ C0,nniO(i>ta dl[ ^m° Statc date et.<lue110’
nvvt.v «i-uno ' 111 havute le Sua f . riasteno et habbia cura,
CosCf 11011 segli manchi in
modo alcuno
(Rcg- 591, p. 10 a].
Cf. \
1 \\ *
Furnio d
Sn
on
625
C. Episcoporum et Regularium
1439.
S. C. Ep. et Reg., Theanen 5 febr. 1591.1
Questi miei SS. 111. mi della S. C. dopj>o d haver discusso le cose conte-
nute nei memoriali dati dalla citta et le resposte fattevi da V. S. si sono
resoluti negrinfrascritti particulari, come diro appresso.
Quanto al Vicario che per ogni modo habbia V. S. da tenerlo dottore
di leggi ct lassarli tutta la cura di quel, che tocca al foro iudiciale.
Circa le lemosine raccolte et che si raccorranno in cotesta citta et dio-
cesi le SS. i oro III. me dicono, che dovra lei awertire, che si spendino
secondo Ia volonta di chi le dona et che per evitare ogni incon veniente sara
bene, che ella deputi nelle occorrentie 1 depositarii secondo la qualita delle
elemosine, prohibendo ai suoi ii poter pigliare questo denaro, con ordine
insieme, che dai depositarii si spendino a mandati di V. S. tenendo conto
per introito et esito, accio non habbino i laici d’havere ombra, che egli se ne
prevaglia. — I3t per conto dei seminario non permetta si cerchino elemosine
per essi, ma gli proveda conforme al decreto dei S. Cone, di Trento. 2
Intomo alia scommunica per chi non guarda le feste Teshorta a conti-
nuare Ja sua buona diligentia ma con awertentia di non usar per 1 avvenire
la pena della scommunica. F
Quanto alia lemosina, che si risquote dai ministri di V. S. per ragione
di funerale, pare a qm sii r nlei SS. Ulmi che per ogni modo deva relassarla
per quei che son poveri, dovendo questi tali essere seppelliti gratis et se
alle volte sara dubio, se sieno o no poveri doppo che gli havra fatti seppellire
smtormi dello stato loro et con la pieta che conviene vi faccia resolutione
u che si dice anco per quei che moriranno nelPHospitale.
icono inoltre questi SS. 111. mi che per niun modo devi far differire
a communione a quei che per esser suoi debitori gliela trattiene per indurli,
come e a ice con questa penitentia alia sodisfatione percio che non & ben
sentito, et e cosa perniciosa alle anime.
lReg- i590/9i. P- 225].
1440.
S. C. Ep. et Rcg., Comen., 4 mart, 1591. 3
dioces qiJ3rV° po! aR a^lIS0 introdotto nelli Monasterii di cotesta Citta et
1° son * qvaU ^ confcssori delle Monache durano in vita, et alcuni
ne ni 2 Monasterii, le SS. loro III, per remediare agrinconvenienti,
li eiomi^°SSOn° Sctpdre’ Panno resoluto, conforme alPordine, che io diedi
V. S Passati di commissione di N. S. a Mons. Arciv. di Milano, che
accia sut>ito mutare tutti et deputare degli altri, quali non hab-
! 5J V««?vo di Teano.
• M y. UI* de ref; C. 18,
escovo di Como.
10
626
Curta Romana
bino a durare piii chc 3 anni et poi mutarli di nuovo enm;
questa mutatione triennale nel avenire, non permetiendo’ ch. 1*° i:
fessore 'o possa esser di pii. d'un Monasterfo. II che V. S dovri"0^'
et avisarci poi dcl tutto 8 regolan nel)l sog«ti , |„
Reg[Rp8'.r/j91’ P' 3Sa "Cf' e,iam Bizzarri> Collectanea S. C. Ep,
1441.
S* C‘ Ep‘ ut ^e£*» Aliphana, 12 mart. 1591.
Chrl^pa|“'°l “S ChusTJlri^j"ffi“CriptUS‘ <|UaIiter Rjra“
coram Illustrissimo et R mo n n mP f Al,ffinlls personaliter constitutu-
cupato Saerae CW Ca?dl ,, “,n‘C ° * Pe'VC Cartlina,e W
bus apostolicis deputatorum P„ f, ne.g0,"S eP,scoPorl'm ac visitatiom-
Gregorii XIV ea TSSZE&Z n S mi D ni N. V
cocis oraculo specialiter concessa r ° ’”° Cafd' * Sanct,tate Sua 'i1»
episcopum ob violatam clausur im " •"i™ C‘ P00"18 Pcr 'Psum D.m»
Montis incursis, dum eas extmwo? m°"lal,um S' benedicti Oppidi Pedi
rtnnici, ut ibi Abbatissa ah ™,l P'a r?onasteru aJ ecclesiam fratrum S.Dte
eeredi fecit, id humiliter HcvU »»!?kSC°P° hened 'ceretur, proccssionalitr
salutari, /uit in Aula 'iuHi**nt; feni petens imposita sibi pocnitenth
« R.mo D.no f • Congregationis ab eodem III
,n futurum appareat, praesente» e •*" Po.rma Ecclesiae consueta, unde
prelibau 111, mi D.ni Card pr»r Jcn tusst manu mea subscriptas et sigilli
[Reg. .590/9., p 2 f , ;]relCCt‘ roboratas die et anno superius annotat,
1442.
• C. I P- et Reg., raventina, 25 I]larl. ,S9I.,
\ isto quanto V. s. seri ve f; * T*
CMiiventuali, che sono entrati m** v* ^ 7 SOpra il ktto dei frati minon
X i'(,rc por m,»»trare come fecem :!?** dc* curato nclla chiesa dcl SaJ-
^Ttiana dei ioro ordine et consid ^acr;miento della eu caristia a
ec Tit • A*. . pc r ‘nstruttione dei c„ n duhm che in tal maten;
1 tllmi dico in miwct l ■ tio governo , p,^_ ti», r »• _ iij
V..I. r 1 rti>posta, chc ouanm «i 11 ori,,ne dr questi mi
rcprensione non soln ; r csso sudetto parendo mente*
inostrato nu anm il sol° 1 frati ner l» r , ' . ,
luo*, ‘ P.arroco P" Ia poca cuTi^L *Tdl?. <*« ,n cl6 hara!°
mare i-t Poss,n '/esser prese scnai *ner le chiavi dcl tabernaculo
n. < r h * ^ ° Ct ‘luc^j fremente renm j SUa; ^ovra Ici fattici chi*'
t:: "vmcndo * ™-o. cbV ep derU «**
mo errore, sara cast.gato severam °CCOrrc^ cavare altra volta nel
senza remissione»
ui Faen
S, C. Episcoporum ct Regularium
627
Et quanto ai dubii dico che non 6 stato mai prohibito ai regolari ii poter
dare 1'habito ai tertiarii loro, et che nemeno sono tenuti a ricercarne liccnza
deirordinario, ma che non potranno per6 alia Pasqua ministare il S.mo sacr
della eucaristia, essendo tenuti riceverlo alia propria parrochiale, d ove tanto
meno ^ lecito ai frati entrare senza licenza dei curato in tempo alcuno per
ministrare i sacramenti, aneor che fuor della pasqua nclle chiesc loro nos-
sino libcmmente communicare questi lor tertiarii in ogni tempo, serva a
V. per awiso contentandosi di metter fine a questo negotio conforme
al sudetto senza procedere ad altro.
[Reg. 1590/91* P- 249 b].
1443.
S. C. l;p. et Reg», Marsorum f 25 mart. 1591. 1
Con i! ravaglio datone da V. S. con la sua de 7 et a boeca da D. Cesarc
suo agente, restano questi miei SS. 111 .mi sodisfatti di quanto ha esequito
con D. Gio. Ant. Tosietto pcr conto dcl monasterio di S. Cosmo di Taglia-
cozzi nella buona cura dei quale et per quel che tocca alia parrochia eserciti
pur lei le facolti concessali dal S. Cone, di Trento2che non se H dia impe-
dimento ct se questi curati sono capellam amovibili et non beneficiati in
detta chiesa, come ella seri ve, dovranno essere come graltri preti della terra
sottoposti alia iurisdittione di V. S. alia quale non mi occorrcndo altro nreeo
dal Sign. feliciti etc.
[Reg. 1590/91, p, 250 a].
1444.
Questa S. Congr. c informata chc D. Matteo limiduzzi curato della
c (esa di Sogliano patisca di malcaduco et che ai giorni passati essendoli
sopragiuruo questo accidente due volte, mentre celcbrava, ne sian al scandalo
mo to notabile non senza terrore deli circustanti et convenendo rimediare
a,.C0S. ^ravi eccessi d’ordinc di questi miei SS. III, mi vi dico che doviate
a ncevuta della presente fare ogni diligenza pcr ritrovare il vero et se vi
^onstera el sudetto, vogliono le SS. loro III. me che incontinente facciatr
cel^br t0 1 pr^c.^° Matteo, che pcr Pawenire habbia da astenersi dal
!T1 C )rarc P°^ rictnite 1 informationi perestenso in scritto, doviate mandar-
possa S°n?ar*0 considerato il negotio con le sue circumstande vi si
, 'rW (llJCI che di pm occorrira pcr avvcrtcnza vostra. Non manca) e
Pero della debita sollicitudine et preservativi.
I eg. I59°/9I> p. 273J.
! V«scovo di Marsi. -I»
XIV, * reJ c
A| Vicano di Itimini.
628
Curia Romana
1445.
s. C. Ep. et Reg., Mantuana , 9 iun, 1591. 1
Questi m. ss. 111. si sono contentati, di comniacerl^ u •
sto che h confessori loro per consolatione spiritale delle infem' “ q“'‘
entrare m detto monasterio per dire Ia Messa nelli giomi delT P0SSm°
altare in capo della infermeria et ministrare loro i qq c , ,ecetto ai
mandar 1 'anima in caso di morte, Tn Sacr^nentj et «a>-
segno dei bisogno, per il quale entram^n^l P ’ he eSS1 confessorJ in
stola et non altSmeAte. monastero portino Ia cotta et
[Reg. 1591, p. 92 a].
1446.
S. C. Ep. ct Reg., Fereirana, 9 iul. 1591.2
da lei nella Penna de^illf nu q^efehe"-1'1'1'1 "k*1* frettion€ di esso fa«a
nellc case proprie ct «i"* che si nutriscono
che gPinscgni come fa a tutti ePaltri fi3.li!i!<>l* “n|]1'daestr° di Grammatica,
questo V. S. non sodisfaccia alPnhtm ® 'U° * dea tfrra et pare che con
referto, che il medesimo maestro f,,, J° *U°. masslmc SI c vero come e stato
sita; peri riconosca il debito suo et fpr,'™ c,ondutto et pagato dalPUniver-
tutto speso in quest 'opera ct sene • aCCli S‘ Chc '* denaro della tassa sia
IR«g. >590/9. , p. 307 b] nga conto “attamente.
1447.
C' I a-' EP 6t Agrisentina’ M sept. 159,. s
Vic. et ali, C 'anonici' 'f e' gl 'a^ste^n^n T’3* V' S' essersi date al dett.
stit,., et cosl anco ad altri mandati da ST- “ ?,°f deI govemo et della giu
. "r "[e dl'Hc SS. loro Ill.me Le dico r S'i° ^ ^apitolo fuori della cittl
tione de sacri canoni et dei S. Concilio H^T™"1** che contro la disposi
le sudette distributioni, et cosl i„ S’han Pres° questi tal
ntcnghmo hoggi et che peri sari officio r v’ ~e!e lor consciende se 1
0 quanto prima a finchi coi tacere non* 3" d Provedere alia saluti
, , !*! mo f '< awertisce contro oueUe “ ^ 'ei in dannatione. Et i
delitti^0 * _SC^e Vacante* facendo comDos^^ * sono ^date in \Tsit
, C"me Sl e ,n‘cso che Voglia V. S P ' 10m' extorsion* et tanti altn
1 Au. Pnan di s D< S' P« amor ^ dei Signor fame prende:
, V «wv» d, Giorgcnto.
***• ^ dt r<f>. c. 3.
■ r s
S. C. Episcoporum et Regularium
I 'informationi et venir poi al castigo contro chi constera severamente secondo
che le qualita dei casi ricercaranno, valendosi anco della commissione, che
dalle SsS. loro Ill.me se gli da in virtu di ejuesta mia, che l^ssicuro se ne sen-
to qua molta sodisfatione proveda nelluno et nell’a!tro caso alia sicurta delle
consciende, accio non habbia poi da dire V. S,, quando rendera conto:
vae mihi ; gtda tacui.
[Reg. 1590/91» P- 357 b].
1448.
S. C. Ep. et Reg., Nolana, 30 sept. 1591. 1
(Per uscire dalla clausura) Non sogliono q. m. SS. IU. conceder licenzc
a Monache inferme etiam di mai contagioso, se prima non sono esaminate
de Monache et Medici dei monastero formalmente et medio iuramento sapra
le qualiti, importanza et pericolo delPinfermita della Monaca et s’6 mal con-
tagioso 0 no. Pero quando V. S. havera fatto Pistesso circa rinformatione
di suor Prudentia et ci havera mandato rinformatione, le SS. loro 111. faranno
poi quella risolutione, che pgtreri loro conveniente et non altrimente.
[Reg. 1591, p. 1563].
1449.
S. C. Ep, et Reg., Pistorien 21 nov. 1591. 2
Ho visto quanto la P. V. mi scrive con Ia sua delli 24 di questo, et per
risposta Ic dico ch el Vica io iii Pistoia non pu6 nfe deve intromettersi nelli
monastcri di monache a lui non soggetti in altro, che nelle cose concernenti
ia clausura; et tanto scrivo a lui con Pinclusa. 3 Pero V. P. non si lasciara
iar torto et seguiti allegramente la visita.
[Reg. - Mon. 1591, p. 14 b].
1450.
S. C. Ep. e Reg., Bisinianen 25 febr. 1592. 4
Q ^r0curatore e frati di S. Agostino d’Acri si lamentano che i preti di
eoveni €np occorrenci0 sepellirsi morti nella cliiesa loro, fare et
lari come son soliti nellc altre chiese, che non sono di regu-
iichiar ,1CC1h n°n succet^a Per 9ues^° inconveniente, d 'ordine della S. C. vi
°> c e mentre il corpo morto e fuori della Chiesa tocca al curato
' Al Vcscovo di Nolft
; JJ Rom;no.
die concede 1 tuia . - Hanno inteso q. m. I. S., che voi non contento della facolta,
monach« socsett aCr<t> ^'°nc^'° Trento alii ordinarii circa Ja clausura de monastcri di
quello chc t A L^°^r‘ (Sess. XXV, de regularibus, c. 5), vofcte anco intromettetvi
, ct sendo paruto ailc SS. loro Ill me cosa strana,
0 occasione di f ^cc,a saP®ret che voulia contentarsi di desistere da cih, altrimente
1 Al Vicario .1: r. 6. 8 ^ra
,car"> <h Bisignana.
risolutione, chc forsc non le sara di molto gusto-
6jo
Cuna Romana
d, havcr pens.ero d, esso et di governare 1 'officio in tuttTTTT^
ma giunto ii Cadavere dentro ia chiesa di Regulari, ad el sln ^
di scguitarlo et di finirlo, et ia cera de funerali deve esser LP 3 CUri
eccetto la quarta parrochiale, che e dei Curato o dei VescovT^J0'0'
consuetudine dei luogo. escovo, secondo k
fReg. 1592, p. 8 a].
1451.
S. C. Ep. et Reg., Catven ., 25 febr. 1592.1
Da q. m. SS. Xil. anzi dalia f. m. di Sisto V* et poi difdi al,ri c •
son si b sempre risposto non esser convemVnt . r & 1 01 SUCes'
tione agi i ordini maggiori quelle persone nh dispensare per la promo-
di dottrina, ancorche si trovino in ° n°n S°n° ldonee» Per defetto
Prclati, che gfhanno promossi- n'rcL hf‘S * de"C COnscienti' *
tali durar fatica, come devonn n -r • M S3 certo' cdlc volendo questi
1’cfctto, Che desiderano, per6 provedaTs^’1 v™* du consegu*™no
diocese con far opera, che et questi rt im * -3 ^lsoSno della sua chiesa et
sterii Ecclesiastici attendino alii stn r > & * C^C S a^evaranno per i mini-
mi mancamento. Studx et tratanto remedii megjio, che puo
[Rcg. 1592, p. 9aj.
1 452.
s- C. t.p. ct Rcg., Avenionen., io mart. 1592.=
Alia consulta, che V S L faM
dd Vicario suo generale con il oren™!501^0 U1, ^onS* sopra la precedentia
d' * m- SS- I», respondo, che 11 Eo 1® dd Capitol°' d’ordine
preposto et a tutti Ii Capitulari tanto in i ra Semprc Precedcrc a det»
eccetto pert se il Vicario fUSSe Canon' ,‘l ’3.cn.tla’ com.e « presentia di V. S.
coirn. icario ma come Canonico in lntcrvenisse in alcuni atti non
dovri Stare al luogo suo di Canonico C™onicalc> perciochi in quelli
ei sa vo se vi fusse consuetudine in 'ct '! ° '! ’stm‘a come in presentia di
la' caso puella s’havera da osservan k£itima™ntc prescritta, che
[RcS- <592, p. 19 b). 0bSert are senza limitatione alcuna.
„ 1453.
' C’ ,:p- ot «eg., Mazarien. ,
A it, f , Io m^rl, | CQ*y 4
^qudLtT, 3 n°me di v- S- S°P™ a
’ essen<l0 professi in ahma sse et aRn divim offi-
i i, v ‘ rc tgtone sono stati expulsi
aAI vesco vn d» p-lj r
i ii \* % . .
y \ cslovo dt Calvi,
Ct N. |66.
i AfCi'«c.,ru d'Av,^tii,n
Al V«*°°Vo di Mazara
S. C . episcoporum et Regularium
631
per loro misfatti et hora in habito secolare si ritrovano in cotesta sua diocese
questi mi ei SS. IU. considerando, che non possono questi tali essere se non
apostati et come incorrigibili scacciati, han resoluto, che V. S. non deva in
modo alcuno tollerar, che celebrino n£ in altri divini offitii slngerischino
ma si bene essortarli et ammonirU a ritornare alie religioni loro, sottomet-
tendosi a quelle correttioni et castighi, che ai superiori parera dargli et in
caso, che vi si trovi apostasia, proceda conforme alia dispositione dei S. Ca-
noni et delle constitutioni apost. faeendo anco di cio avisati gI’ordinarii
vicini, afinche sappino quei! che dovran fare con questi tali.
[Reg. 1592, p. 16 a].
1454.
S. C. I3p. et Reg., Tricaricen 7 api\ 1592. 1
Per il S. Cone. dL 'Frento non si ricerca di necessiti che il Vicario sede
vacante habbia da esser dottor o licentiato, ma si bene che sia idoneo per
quanto sara possibile, come potrete vedere c. 16, de re/., sess. 24 et pero
... i.11 q, m. SS. III, che se bene D. O10. Oer. de Abbate, Canonico di cote-
sta Cathedrale, non e graduato, essendo lui suffitiente, et da bene, come
s*in tende haver monstrato per Tadietro, ingiustamente si tenta oggi dai suoi
contrarii di voJergli far preferire il Dottore Conuto prete della medesima
chiesa et afinchi non nasca per questo conto qualche inconveniente, mas-
sime che in breve si provederii di Vicario da Mons. Vescovo, Ie SS. loro
111. hanno risoluto, che trovandosi in possessione D. Gio. Geronimo eletto
da voi, come si e inteso, doviate tutti quietarvi sotto il suo governo, senza
permettere, che si faccia innovatione, et se il Conuto o altri pretendeii cosa
in contrario, mandino qua chiarezza delle loro ragioni, che si provedera con-
forme al giusto.
[Reg. 1592, p. 39 a]. ;;
1455.
S. C. Ep. ct Reg., Vicentina, i9 maii 1592. 2
di Cin^ | unf°ne fatta dalia f. m. di Paolo II al monastero di S. Maria
quellvr ° C|i ^anpn*c* ^egolari in Isola della parrochiale di S. Pietro di
cwada6173'* °Vc s\da facul a detti padri di poter far servire Ia chiesa e
dendosi ,Secu^arh come «meo V. S. per se stessa potra vedere. Et inten-
riosi J,0 °r^ s* se gli sia leceto deputarvi alcuno dei loro Reli-
tntto hanCn °T ^ ^U* tenud Pret' sccolari, q. m. SS. III. considerato il
ai*co 'dai p050 °* C.^e. Poss^no detti padri far servire quella chiesa et cura
c^csa parr^K* f r °S^ P*lrc^ s^no approvati ct coi curato habiti nella
ff,nne alia H Ia e.a^meno ua ahro professo della medesima Religione, con-
aeterminatione fatta altre volte in cio dalle SS. loro IU. Potra
[ f. ?Pitolo di
Al ^«covo di
'1’ricarico.
V icenza.
632
Curia Romana
pertanto sodisfare i superiori di quel raonastero in que^FT^ '
pre™ approbauone degVesaminatori sinodali, come
[Reg. 1592, p. 75 a].
1456.
S. C. Ep. et Reg., Sipontina , 26 niaii 1592.2
s™ p»»» .vu S.1 fs; rss fzsfa*'
g occorre passare o dimorare in cotesta Citti et sua A' P° °’
hanno resoluto, ch’io 1’avertisca a non v„l d,ocese- 9- m- SS. IU.
sua opinione, poich^ 6 chiaro che ii MetronnlT^™6 “ C°si 6 neIla
et diocesi compresi dentro i limiti della suaTr ”° tU“‘ 1 Vescovadi
vad. esempti, p„4 andare con , CJ^ P™"‘nc,a' etla™ "ei Vesco-
altn atti, che potra vedere nelh Clem T u ’ Tnedlre «■ P°P°i°, et fare
per tanto a V. S. corrispondendo a debho dell 'offi P°’ * *** Raceri
renuente circa le cose sodette d off,CI° suo non esserpiii
IReK. 1592, p. 78 b].
1457.
S- C. Ep. et Reg, Trev/c/, 2 iun. ,5p2 ,
Non S1 pu6 credere, che i confratri dei qq q
Castello recusino monstrare i conti dell’ • ^acramento della Terra di
Pagnia a Mons. Vescovo et che m a™™mst ratione dei beni della Com-
statuti loro dal medesimo Vescnvn ,int?, ^lssar vedere et approvare gii
fuora di ragione et apertamente contr S^ndPc uno et ^tro particolare tanto
™ P°ieh4 « i havuto qTTel aTrr S’ ?anoni « S- Cone, di Tremo; <
IU: lar dl non provedere, ani hanno C°S‘ Sm’ non Potendo q- m. SS.
i ''1 ^ °£n| m:H*" astringere detti cnnfr^tJ0' i(> V1 dica» c^e doviate
*re 1 statuti fatti et da farsi perconsptn a monstrar i conti et ad exhi-
sotto quelle pene, Che vi parfranno ’aPP*obatioi*e dei Vescovo
■ modo’ che st’n^ conseguisca l*effetr 'cniQn*1' Pr°vedendo et essequendo
M resta con mcraviglia £* lir ^uLT anco * loro che
al P de,la c,Uesa in quelle cose t UrS° 1 0,1edienza, che devono
C^e Per^ s* correghino. C tant° ProPriamente spettano
\ 1 \ / *
i a i io: scss Wv j
Al Wovo di Veste pr j; ’ * *qpdaribut
1 AI Vicario dt Trc^co AIanfrcdonia,
4 Scss, XXII, de Tef c ■<
» « f ¥ Cj * j C. O , Q
c, I I
S. C. Episcoporum ct Regularium
633
1458.
S. C. Ep. et Reg., Fulginaten 9 iun. 1592.
Essendo stato fatto il repartimento delle parrochie in Foligno conforme
al S. Cone. Trid. 1 e nata differenza fra Ia Cathedrale di detta Citta et le
parrochie circa i parrochiani et sepelii r de’morti, pretendendo la detta Cathe-
drale tutti i forastieri et servitori dover esser lor parrochiani et sepellirsi in
essa, adducendo in lor favore Ia quasi-possessione prescritta.
(Risp:) Sono restati con maraviglia q. m. SS. 111. d’intendere, che tutta-
via duri la differenza tra i preti della Cathedrale ct i curati delle parrochie
sopra la sepultura dei Forastieri sapendo lor SS. III. che fin delPanno 1584
a 28 di Febr. fu abastanza scritto sopra tal controversia et desiderandosi,
che non se ne habbia da sentir piu altro, d 'ordine delle SS. lor 111. torno
di nuovo a dichiarargli, che i passegicri devino senza eccettione esser sepulti
nella chiesa Cathed.; quei, ehe non sono passegieri propriamente, ina hanno
habitato costa per qualche tenipo, dovianno esser portati alia parrochiale,
dentro i limiti della quale haveranno habitato al tempo della morte et il
simile de servitori, non ostante quel, chc si e osservato in tempo, che le
parrochie non erano distinte, poiche non si pub dire essersi dato stato di
possesso in quella confusione, et tale e Fosservantia delle Citta et luoghi
che sono bene governati. Non manchi pero V. S. provedere efficace mente,
che cosi si osservi per Finnanzi, rimossa ogn 'eccettione, che cosi anco e
conforme alia dispositione dei S. Canoni.
[Reg. 1592, p. 96 b].
1459.
S. C. Ep. et Reg., Lucanat 16 iun. 1592.
Essendo stato rimesso dalla S.ta di N. S. a q. m. SS. 111. della S. C, un
memoriale di Vincentio Moccantio di S. Miniato conforme alTinclusa copia
S, loro 111. han resoluto se sara vero Fesposto da lui, sia conveniente,
c f _Per °gni proveda di mani era, che possa vivere condecentemente,
poic e si- trova ordinato da lei a titolf) non sufHtiente, et per quanto s’in-
fn e* a persona 6 meritevole et allevata sotto la sua protettione; potra
que awisarc se havessi cosa in contrario, et quando no, esseguisca in
suo favore quelche gli deve.
[Reg. 1592, p, 101 a].
Scss. XXI, de ref,, c. 4; scss. XXIV, de ref., c. 13.
634
Curia Romana
1460.
S. C. Ep. et Reg., Turritana , 17 aug. 1592.1
Si sono ricevute le vostre de 6 et 10 dei pass. et in resona
di q, m. SS. 111, della Cong. quanto alia prima sopra i particolari avriJtT
icred 'l £pito!o ? ***** in ess° per se — * pi ;°;
ma dei Vicano che essendovi consuetudine immemorabile, non dovei
contradirla, poichi nel cap. per voi allegato dei S. Cone, di Tremo » e rJer
vata osscrvanza di essa; et il medesimo si potria dire della precedenza tr
V°i fet ll V,“no- ™ s| contentano le SS. loro 111. che in questo osse™
conforme alio scnttovi nella sudetta lettera... Se bene siete Protonem •
apost., non peri vi 4 lecto andar in altro habito, che nel solho de^hri
rapreti in choro, alie processioni et in qualsivoglia altr’atto, dove ^cano-
che ri l0r° hab't0 canonicalc> «t che tam poco’e condecente
[Reg. 1592, p. 152 a].
1461.
S. C. Ep. et Reg., Clusina, 31 aug. iS92.»
parte di V. S. et peri Monicf Camald T *■ dedotto et alIe*?at0 Ptr
chiale di S. Vittoria di S „ ( amiddulens» “pra il negotio della parro-
considerato bene il tutto han reXr^e ^ \ SS' “• de,,a S 1
che la cura (volendo cosfi superioriUi et pcr6 dovrete permettere,
riore deputato et da V S es a e.*ercitata da un monaco dal supe-
habiti un compagrio della Ct aPProvato» purche seco sempre
volessino piu presto, che Ia chicsa^ lgIone’ *n caso> che i detti superiori
un prete secolarc, airhora si dehhLTf lusse tenuta et amministrata per
dcgfgersi 11 PiCt idoneo ct da detto superior T?™ ** da le' degli aPProvali
conforme al decreto dcl S. Cone H‘ T rC ™rsi a esso P°* la collatione
quanto prima si mandi ad effeto rcntof 4 ct volendo le SS. Idro 111. che
ch io gli dia di essa aniso, a fi nc h I lTli °l.Utl° n c ’ 1,11 hanno ordinato,
M ostiola delPArco di Siena r„,i Cia intlmare al P. Abbate di
c comparso, prcficendoli un mese rU f0ITi supcriore per i Camaldulensi
cptn tl monaco coi compaeno rh* ^.rm!ne da di della notificatione a
WC - «to d. lei possa accio esaminato e.
I nnu attendere al seni, io della cura, che
1 "1‘Arcipretc dt Turrita
\ \ \
1 \ '
rrf
no
6
ti »i
S. C . Episcoporum et Regularium
635
r troppo ha patito, et in caso, che detto Abbate non voglia deputare,
^slsato il detto termine, fari V. S. 1’editto dei Concorso, essequendo poi
S restante della resolutione come si k detto di sopra, con partecipare anco
1 Uest’ordinc coi Abbate sudetto, accib non segua tra di loro altro contrasto,
Ion disservitio di Dio et pregiudicio di quelte anime, dando insterne ordine
quanto ai frutti esatti, maturati et che matureranno, che sieno consignati
? teramente alia persona, che sari provista della cura, detratta solo la mercede
da lei stabilita per il sacerdote, che havera per il passato servito, come e
di giustizia. Non manchi perd di essequire il tutto conforme alia mente
della S, C,
[Reg. 1592, p- idil-
* 1462.
S. C. Ep. et Reg., Tranen 31 aug. 1592. 1
Essendo vero, che G. L. Volponi, nativo d 'Andria, habbia contratto
domicilio in Barletta conforme alia dispositione delle leggi, potra V. S. libe-
ramente consolarlo nel desiderio, che ha dJesser promosso agFordini senza
dimissorie dell ordinario d 'Andria, poich^ per domicilio viene ad esser suo
diocesano anco ad elfetto di poter esser da lei ordinato, come potrk vedere
nel c. 3, de temp . ord. in 6°. Veda perb V. S se in esso concorrono gEaltri
requisiti necessarii et conrorme al honesto lo spediscacon Ia solita charit&sua.
[Reg. 1592, p. 163 b].
1463.
S. C. Ep. et Reg., Pistorien 14 sept. 1592. 2
L’essamine et approbatione seguita in persona di Prete Pagno Forte-
guerci alia Curata di S. Angelo in Piuvica non e stata canonicainente fatta,
■ !ie v’intcr\enne il P. Lettore di S. Domenico, che non 6 esaminatore
sinodale, et non potendo il defetto resarcirsi se non con altro esamine, d*or-
dine di q, m. SS. 111. lo farete esaminare di nuovo, et essendo approvato.
1 instituirete, spedendoli le sue provisioni, come e honesto, et se gli esami-
naton, dic si retrovarono al primo esamine, recusassero di venire a questo
secondo, gl astrignerete alPobbedienza d ordine della S. C.
[Reg. 1592, p, 170 b].
1464.
S. C. Ep. et Reg., Vicentinay 22 sept. 1592. 3
tidikV ^*a matlJiata ® stata considerata in q. S. C. n. Tinformatione che
Conf S’ c*rca d memoriale delle monache di S. Pietro et 1’habitatione dcl
essorc ^oro con la pianta dei monastero che ci e stata mandata et dopo
1 vrClVescovo dl Trani.
Al \ icari,. ■
1 Al V
lcarw di Pistoia.
«co\o di Viccnza.
636
Curia Romana
moM partiti proposti q. ra. I. S. havendo mira di sodisfcTV T~
ma pnaopalmente di owiare a quei disordini che possono offendi',?
norc d. Dio che s: porta sopra ogni altra cosa, hanno ordinato k
loro che questo basti per owiare aili inconvenienti, che ella facci'
remurare quelle grate et rote che sono nelfultime stanae dei conf «
ndurre Ia fenestra dei andito che serve per ii confessore -dl, ? "
a tn monasten soggetti a lei lasciando inoltre le sei stanze libere0*!™ 1
sore per maggiore sua comodita provcdendo V S che il r a Con w‘
le monache si faccia in chiesa dove pih conviene che .C°nfess‘onale F*
''“TRe^E8' 8‘ “ntental4 d-esseguire che io frattanto, etc!*150
[Reg. Ep.-Mon. 1592/93, p. 3aj,
1465.
S. C. Ep. et Reg., Sulmonen., 12 oct. 1592.'
fatto elrttion^dfnuova Abb'adesM^omeVUta de"a presente non hav»
il monastero dclle idonee et h ihil’ ' ono obbhgate, essendovene entro
ordinano che debba V. S. assignare al?e mo S'/' djh SaCra CongreSation'
m termine di quei morni chAli e,mo.nachc sudette a far detta elettione
il dctto tempo se saranno contumacrLbbirr0^6^ * *** d°P°
cbe giudicaii atta et sofficiente ner ilhi^ !f \ C 3 e eggere cIuella mona«
concorrino i requisiti nccessari et ^ ^ monasterp, purche in essa
novitie che non fanno Drofimci P ° \ S1 .e anc° saPut0 che V1 sono delle
ai monastero la limosina statui fI°^C|PCrC lj • 1 padri et frate3Ii recusano dar
fare per esser pentite et haver ^mn^^ Ct altre che n°n la vo£liom
S* loro I. han resoluto ch’habbia V q * ntornarsene aIle case proprie, le
stabilir per i 'ultimo un breve t*»mr * senza Pm ‘ntIugio da remediare, con
bino loro et lor padri et parenti h^° * ****** ?Ueste ta^ Centro il quale deb-
p assato detto tempo essendo cont av er .comPl*to a quanto sono tenuti et che
mandar via queste zitclle f u n aPcrta 1;1 P°rta dei monastero debbia
esse, poicht non possono esspr ^ ° C ConsiSnare a chi deve haver cura di
manchi V. S. d’esscguir il tutto co" !°,Pport.ate Per servitio pubblico. Non
se aleuna havessc tacitainentp Hi U et prudentia awertendo pero
rimedii ct il S. la preservi f revalers‘ per 1’essecutione degropDortuni
EP.-Mo„. 1592/93, P- 14 b].
1466
S. C. Ep. ct Reg., Eugubina, 26 oct. ,592 s
In ns posta della |e„Cra de 1 -* H ' ■ 59 ‘
conipjgnic cbe *ono nelle chiese ist C ^ I1°-''s°no i \ escovi visitat
' ’ • •M«nd®v>. et nel restante non hann" ,chc tocca alla cum c
;a alc
vuv ucnc emese istesso ,n > .
sendovi, et nel restante non hanno ?' Chc tocca aIIa cur
nanno da mtromettersi in cosa
VI \t
* d
1 u i nioriii .
S. C, Episcoporum et Regularium
637
on sapendo se Monsignor Savello pretenda piii di questo potrete chia-
drvenc et avisarlo, che vi si dara suffragio usando prudentia et il S. vi
f
1’ i^p. — Mon. i592/93» P* 21 al*
1467.
s. C. Ep. ct Reg., Casa/en., 9 nov. 1592. 1
In risposta della lettera di V. S. de 17 dei passato d’ordine della S. Con-
gregatione dico che quanto ai monasteri sogetti a Rego lari non puo lei inge-
rirsi se non in quei che concerne la clausura, et per6 circa il sapere il numero
Jei luoghi vacanti per le monache che hanno da ammettersi alia professione
et per le zitelle che vogliono entrare per educatione, le dovera bastare dei
primo lasciare il pensiero ai superiori dei monastero et quanto al secondo
ricevere la relatione della superiora et da chi govema il monaterio impor-
tando poco che sia in scritto o a voce giache lei se la puo far notare apresso
dai suoi ministri et con questa occasione dico anche a V. S. d 'ordine del-
1’istessa Sacra Congregatione che intorno all’et& delle zitelle sudette et degli
altri requisiti che si ricercano senza far novita aleuna voglia attendere il
decreto generale che si e fatto giachc non possono gli ordinari limitarlo ne
alterarlo come alcuni hanno preteso di fare. Le serva per awiso in parti-
colare per quei ch’hoggi gloceorre nel monastero di S. Domenico et il S. la
preservi .
[Reg, Ep. -Mon. 1592/93, p. 26 a].
1468.
S, C. Ep. et Reg., Senogallien^ 9 nov. 1592. 2
Si e inteso da q. m. SS. III. che il Rettore della parrochiale di S. Lucia
di Montalbodo, dovendo refar la chiesa d’ordine di V. S. et in virtu dei
decreto della Visita apost. voglia fabricare sopra di essa stantie per sua habi-
tatione, cosa, che £ in tutto contraria agrordini generali della reforma et
accio non $ intenti talvolta senza sua saputa, han voluto le SS, loro III,, ch’io
0 significhi a V. S. aftnche conforme alia molta sua prudenza etiam con
precetu penali lo prohibisca, remossa ogni eccettione, poicht cosi conviene
cf>si c mente di q. S. C. con la quale si conformi.
LKeS- ^92, p. 200 a].
» * Z«CW° Casale,
W Vcsc°vo di Sinigaglia.
638
Luna Romana
1469.
S. C. Ep. et Reg., Tolosana , 9 nov. 1592. 1
lio n ferto a q. m. S. X. della Sacra Congregatione quanto V. S I seri,
con Ia hua de 30 di settembre sopra il punto se possa lei dar licenza amo '
che inferme di poter uscir dalla clausura ad effetto di curarsi et mi Ka
imposto le S. loro I. che io Ie dica com'e cosa chiara che nono- ssa n
motu proprio della S. me. di Pio V,* sopra il quale si dispone che Z Z
cause sole s.a lecito il concedere simile licentia per guc-rra 1,-pra eteDI
f££g, TstetiTnI^P,ouia “T' ^ COsi «S
,, *k fit- qUesta occasione desiderandoseli da tutti molta salui ^
hunuhssimamente le prego dal S. intiera felicita. ' ' •bnm
IKeg. Ep. - Mon. 1592/93, p. 2j h]. • 0
1470.
s. C. I.p. et Reg., Tranen., 22 dcc. 1592. 3
oella deputa tione*1 dentario devora i C°IU-h’l Che 8 CapitoI° sede vacanK
preato per stcedSet "atwT qUCft° grad°: et mtendendosi^he i
q- m. SS. III. lunno vtluto chltrSta ChieSa per riscg"a del Pre,a“'
>1 caso, non facciate errore co n r , T avert,sc?» accio quando sara venuto
rnatevi ilunque con ® * prcgiudiei° del ®>verno; confer-
[Rcg- 1592. p. 229 b]t ;•!
C. Ep. et Reg., Medlolanen., 4 ian. 1593.-1
bu da scritto a V. S. d’ottobr
neU a chiesa maggiore (infra ternitiHM d m.Monsa non si doveva erige
^ei I adri di S. Domenico conform osano trovandosi eretta in quel
c. percw smtentle che *'<»>*«#» di Pio V di & m
lutione d, q. m. S. I. anzi alia volumw ArclPrete contravenire alia res.
n.i da! sudetto Sorrnno Pont* fice lc S 1 lmposta sopra questa mati
oro I. Hanno resoluto che to incar
‘ Cx“rd dt GloIosa> Tholosa
v-f* N* 13
I vn-?n00ici Cl C*P,tol° d» Trani
AU Aramcovo di Mdano,
S. C. Episcoporum ei Regularium
^ *
y g far desistere esso Arciprete dal]’impresa poiche non puri
clu 3 t ' se Cosa ri levante et da queste contcse suol succedere scandalo
havere pcl _ .
et disservitio di Dio.
1472,
S. C. Ep. et Reg., Aretina , 21 ian. 1593, 1
\nento il bisogno delle monache di S. Girolamo di Castiglionc ct la
poverta in che si ritrovano, le gran carestie dei tempi che corrono, q. m.
S. I. della Sacra Congregatione si sono contentati concedergli che possino
non ostante gPordini contrari mandar alia cerca delle Iimosine due o al piu
quattro Converse essendovene et quando no, monache professe d’eta matura
sopra i 4S anni con conditione clie non pernottino fuori dei monasterio et
occorrendo uscire per il contado non possino alloggiare se non in casa di
parenti stretti o di qualche honesta persona timorata di Dio, acciri non
segua scandalo veruno sopra di che si incarica Ia coscentia vostra. Date
percio in questo 1’ordine necessario.
[Reg. Ep. -Mon. 1592/93, p. 76 a].
1473.
S. C. Ep. et Reg., Castellaneten 3 febr. 1593. 2
Il Capitolo et Clero della Cathedrale di Y. S. si lamenta, che i regulari
pretendino, che sia lor lecito portare i corpi morti alia sepoltura nelle lor
chiese senza intervento del Curato et che inoltrc accompagnandoli i detti
Regolari alia chiesa di preti, voglino portare avanti di loro la Croce contro
quelchesi osserva qua et in ogn’altro luogo ben governato; et essendosi
Cio riterito in Cong., q. m. SS. III. hanno resoluto, che io con la presente
gii dichiari, come nelbuno et nelPaltro particolare e parso giusta Ia querela;
u che per6 debbia V. S. d’ordine delle SS. loro III . in ambidui 3i capi far
una buona prohibitione con pena di censure per chi contrafara, essequendo
poi per 1 debiti termini senza remissione, giachri la cosa e chiarissima come
c a puo vedere. Non differisca adunque, acciri Tabuso non pigh maggior
P3e r^’ sc Pur c vero quanto e stato esposto.
1 e8* Ep. - Mon. (1) 1593, p. 28 b].
( ficario d’Arczzo. ‘ ’ tVl
^escovo di Castellaneta.
64.0
Cuna Romana
1474.
S. C. Ep. et Reg., Fundana , i5 febr. 1593.1
In nsposta di alcuni capi di consuite proposti a nome di V <? a-
comm.ss.one d, questi m. SS. 111. quanto al primo che « ' Iw' d'COdi
emo d. puntare quei, che non servono alia Cathedrale et fMli ™’1'
V. S. eleggere una persona per ciascheduna chiesa che feriam P°W
contrapuntatore, quale noti le persone, chc mancheranno et T di
ogni giornata con i puntatori ordinarii in ™ w , . n^neranno, et confroati
Ne dovri lei a quei, che mancheranno Fnr - ^ non S1 faccia faude.
della distributione, Ia quale intervenendo hav8^ * ^ pCna’ die ,a perdit3
che se la massa saii tenue notra hen f 1 Vna ^uada^nato» con avvertire,
metta in distributione qumidC h " “Tf".' C°n °rdinare. ^
forme al decreto dei S.Vonc di Tremo Fn""' deIle Prebende con-
leggera casi di coscicnaa, potra V S s , ' .Quant° 3 2°’ ehe' se 11 Teol“g»
ma si legessi cose di Teoloeia o iit nnge^e 1 pret* ad a^dare alia lettione,
che chi non intende, non vi vada mtese da tutti, ^ovr:'i tollerare,
Quanto al 3«, che il Capitolo non ha nos° T T^St° de^a so^ta discretione.
tiose », * ^ eccl ^ ^ dd,e estr-ag. «Ambi-
eja il contratto, se non si potri havere F» ! 't! ^ °per3’ che si disfac'
che Potri V, S. astringere Mi „n" '• ?apost’ Quanto al 40, et ultimo
dei benefidi, purchi consti apertanfente^eT^r6 mCSSe Sopra ‘ fn!tti
consuetudine. c I obligo et fondatione per antica
[Rcg. Ep.-Mon. (I) ,593j p ^ b]
14/5
S* 1- Ep. et Rctr. c /Vfo .
Pep , . g' Marc*> *S febr. 1593.3
ter occasione dei neeotin A' t?
S^rV! ^U;l,e ^ fatto spedire la disnC ^rc^or" et Eaura di Ferdinando
rnS^IU‘ doppo d>haver incluso ch?CtnSaper 0vviare alI° scandaIo q. m.
sTrT ®piritllalc han risoluto U^i! suddetti» non fusse contrattt
tiittii I* A' ’ cJle dc^b*a V. S. didiiaran ^ ^ Stat? anco aPprovato dalla
che nn V l°MSI C°me non si contrahe eo* et Pubbcare et nella Citta et in
menta* H f a*cf4Tno la creatura ma solo ^latlonie spirituale dalla persona,
ct ch s n Saccrdote ^ batezzata conformp ^ jllL* *e» che Ia tengono al fonte
c lPr: n°n Sari bibito il™ ril deC;ct0delS-C^c-di Trento4
creatura batezzata ct il padre ct la mld« d ° “ taI persona * la
1 Al \'ft,coVo <ii F..ru<i 1 CSSa’ esp^cand° essere abuso
* Sc«. XXI, de tef. C ‘
* ^ V«covo di s. Marco! S"9* XXU> * reJ-> c, 3.
“”*• de Ttf matrim. c .
S. C. Episcoporum ct Regularium
641
cio chc in contrario si £ tenuto ct osservato per 1 adietro, Fssequisca per
tinto V. S. questa commissione con farvi sopra editto publico, acci6 i
populi non stiano piii in tanto errore.
[Reg. Ep.-Mon. (i) 1593, p. 39 b].
1476.
S. C. Ep. et Reg., Veronen. , 15 febr. 1593.
Fu gia risoluto da questi miei Signori IUmi della S. C., e dalla santa
memoria di Papa Gregorio XI V' approvato, 1 che nei Monasteri di Monache
si dovessero mutare i Confessori ogni triennio massime in quei luoghi, dove
non 6 carestia di persone sufficienti, e perch£ i cosa chiara che in cotesta
cittA si potra mettere in esecuzione facilmente Fordine delle Signorie Loro
Illme, ne do awiso a Vostra Signoria accio le piaccia far che cosi si osservi
in tutti i Monasteri della citta, e sua diocesi non solo in quei, che sono sog-
getti alFOrdinario, ma anche negli esenti e sottoposti ai Regolari ordinando
ai superiori di essi che provedino ne’tempi debiti conforme alia risoluzione
sopradetta, n^ occorrendo altro ecc.
[Reg. Ep. - Mon. (2) 1593» P* 9^ a* — Gf. etiam Bizzarri, Collectanea
S. C. Ep. et Reg., p. 12].
1477.
S. C. Ep. et Reg., Alaceraten 9 mart. 1593, 2
il passato e stato solito, che il predicatore ordinario, al quale la
utti di la Hmosina, prcdichi in cotesta Cathedrale, non permetta V. S. che
1 I. Capuccino eletto per Ia Quaresima corrente predichi altrove, percioche
in questa materia si c sempre resoluto dalla S. C. che si debbia ossenrare
1 solito et massime a favore deJIe Matrici, dove & honesto, che il popolo
wncorra piu, che in tutte le altre chiese.
pteg. Ep.-Mon. (1) 1593, p. 643].
^ Ep. ct Reg., Spalaten 9 mart. 1593. 3
s i e ro* d elF l\ SU ^ C*" ^°'erno c^e^e monache ha da stare alia cura et pen
fcceti f 1 > r,a VeSC0V0 et 1 non devono intromettervisi in conto alcun
scavo 3 e irione de procuratori, purch^ venghino approvati dalFArcive
Priore ?rme decre*:o della Visita Apostolica. Circa poi alFAbbadesse
3 tre orfitiale si lianno da eleggere secondo la regola di daschedui
• ai'vN’ 144°- '
> " 'K«V0 d, Macerata.
Nu"<™ * Venetia, Spalato.
642
Curia Romana
monasterio senza pcrmettere, che i Iaici vi s mtromettino in modo al
et 'entrate devono esser amministrate dalle sudette offitiale come si 4
spone in detta regola, ma spetta bene ali’ Arci vesco vo ii vedere et saldare
ognanno i conti al tempo della sua visita.
[Rcg. Ep. - Mon. (1) 1593, p. 56 b].
1479.
S. C. Ep. et Reg., Comen,, 16 mart. 1593.1
Sopra 1 capi delle consulte, che a nome di V. S. sono state proposte
diro quanto si b resoluto d 'ordine di q. m. S. I. etc. ^ r ^
1, Che V. S. habbia da far che per ogni modo Ie porte de tutti i m0na-
sten di monache le quali servono per uso dei carri et delle some si tenehuio
sempre serrate di fuori con catenaccio, la chiave dei quale sia conservata
o dal Confessore essendo vicino 0 da altra persona secura timorata de Dio
da deputars. per V. S. con prohibitione che le dette porte non possinomi
apnrs. se non quando sari il tempo dei biaogno per introdurre dentro la
clausura carn et some per servitio dei monasterio.
• ^;*e-V‘v.S* habbk da fare,Pari mente prohibitione generale in tutti
duelle K .C n°n S1 ^>oss*no mtrodurre per le porte ordinarie di essi
oarlare ali#» «d P°SSOn° entrare Per le ruote et alie monache di non dover
di sanem#» n ■ u * C°n Persona alcuna anchorche congionti persona
c soT nn ' n0n 4 h?es'° e non *»»> dette porte aprirsi se non in
caso che non se ne possi far di meno.
alle^monarhe a**3 ^ 8undmente da prohibire che niuno possa pariare
ane monache senza licenza m scnttn Hi n a i v ■ • j 1
dei 0^.«; ■ » 1 . to fll ei 0 de* » icano intendendo anco
non diano simili licere ^erten^ot TTom^rf 4 ^ 1
altra monaca possa venire a «J; “ d commandare msieme che mun
la licentia eccetto le nominate if essTet aTm ^ *** ^
delle ascoltatrici pigliando le chiavi H i raglonamenti assxsta sempre uni
la quale dover* infensa et “ ParIat°ri° dalk
sudetta non lasciando d’incaricarli fk B f ™ai se non havuta Ia hcentW
ferro alie fenestre de tutti i Darlatorii 1°®^ far P<>rre Ie grati doPPie ^
conforme alPordine che in questo si \*A t qUeUe che ^P011*10110 in chiesa
4* Che debbia lei per ° odo h°
sotto la cura et govemo della Maestra , dmare fhe le Novitie siano tutte
veranno per educatione facendo dove si °r° ^ C°Sl anC° le zitelIe che si ricC'
tarc habitatione particolarc nelia aual P°SSa commodamente per esse depu-
compagna et che sia quanto prima ore^^ -Stla Se non Ia Maestra et sua
nceversi zitelle per educatione \[ nu * '! m °£n* monasterio ove b solito
nspetto alia capacit* dei luogo tn Ve V* Potranno habitare avendo
ictto separato. o c e ognuna possia havere il suo
! AJ Vcscovo dt Como.
S. C. Episcoporum et Regularium
. Che V. S. prohibisca a tutte le monache d 'introdurre figite di qualuu-
ut- era et sesso dentro la clausura ammonendo le persone che hanno contra-
venuto in questa parte come sono incorse in scomunica et hanno bisogno
gH’assolutione k quale si contentano gli stessi m. S. I.che \'.S.conceda
a chi havera bisogno per i casi fin hoggi seguiti purche imponga a ciasche-
duni penitentia salutare secondo Ia qualita della sua colpa.
[Rcg. Ep. - Mon. iS92/93» P- nSb].
1480.
S. C. Ep. et Reg., Alberna , 5 apr, 1593. 1
Basta che gli anni prescritti da! S. C. di Trcnto 2 per la promotione a
gFordini fussino cominciati.
[Reg. Ep. - Mon. (i) 1593, p. 93 a].
1481.
S. C. Ep. et Reg., Arianen., 5 apr. 1593. 3
Q. m. SS. 111. della S. C. hanno resoluto, che V. S. debbia far vedere
dal suo Vicario generale la causa criminale, che hora si tratta contra D. G.
Barbiero, et che da esso habbia da esser liberamente conosciuta et termi-
nata per giustitia, poiche non c lecito delegari a a Dottore laico, come s in-
tende haver lei fatto, che b incapace di Jurisditionc tra persone ccclesiastichc.
[Reg. Ep. -Mon. (1) 1593, p. 92 b].
1482.
S. C. Ep. et Reg., Pisauren ,, 3 maii 1593. 1
Essendo D. Scirpi obligato alia cura delle anime non e conveniente,
C e * S. sene serva per Vicario, tenendolo fuori della sua residenza; pero
non manchi d ordine di q. m. SS. III. provedersi d’altra persona riman-
*n 0 1 sudetto quanto prima alia sua parrochiale, poichc non puo lei
legitimi concedere Ecenza alii Curati, se non per 2 sol mesi con causa
[Reg. Ep. -Mon. (1) 1593, p. 102 b].
! ^U’Arc«Prcte d ‘Alberna.
* S“v “II' * C. .2.
4 ™ ’««*VD d 'Ariano ,
A1 Vcs“vo di Pesaro.
644
Curia Romana
1483.
S. C. Ep. et Reg., Comen., 2 iun. 1593. 1
Accio non succeda disordine a danno dei monasteri di monnph* a i,
citta et Diocesi di V. S. circa il vestir in essi figlie con minor Stat ! f
solita et sopra ii numero che in virtii dei decreto-del Sacro Concilio di Trmi' •
deve esser prefinito in ciascuno, q. m. S. X. han voluto ch’io 1'awertiso di
commettere al suo Vicano et altri che di cio havesse cura che non permet-
mo che alcuna sia admessa alfhabito sopra il numero prefisso n/ dentre
il numero con manco elemosina di quella che e solito darei al presentt
aprendov. bene gEocchi perchi si e saputo che in ci6 vi sia che rimed
particolarmente nel monastero di Erunato et se per awentura fcSS
monasteri non fusse stato prefisso il numero come si doveva V S ve Io
rtT rT PreSt? C0nf0rlne al Decret0 del Condito predctto.
[Reg. Ep. - Mon. 1592/93, p. 177 a].
1 484.
s. C. Ep. ct Reg, Tarentina, 8 iun. 1593.3
apprnvam0 deUe. le SS. loro 111. hann,
si deva tollerar Ia cerca sTorima V° T' ^ <iuestuat!onj publiche non
o suo Vicario ’ ^ on ne haveranno havuta liccnza da V. S.
[Reg. Ep. -Mon. (1) 1593, p 14I aj J*
1485.
S. C. Ep. et Reg, Ferrarien., 6 iul. ,593.4
seri ve ron lusuHopm U coJLcl83^ Congregati™« di quanto V. S.mi
cosl circa Ia celebratione della fratanel C°" d' S‘ Giorgio 0Ii''eta"1
alie processioni triduarie alie quali *\U &0rno, dl S' Maurilio come intomo
dosi trattato sulEuno ct P ibrn -a -** ? retende che devino andare et essen-
non possa lei ne cantar n^a nXct" ‘h * 'P* * ^ reS°IUt° f
ne astnngcrli alie processioni sudette «ria uf** Regolan contro Ior v0SIia
alie quali devono intervenire anchora i \T ■ SOn° di ^uelle Sener2“
formarst con questa resolutione. °naci. Contentisi pertanto di con-
[Rcg. Ep. -Mon. 1592/93, p, 212 b].
Al \ escovo di Como*
Scss, XXV 9 de regularibus* c. i
* All Ardvcscovo di Tataato.
Al \ escovp di Fcmra.
S . C. Episcoporum cl Regularium
645
1486.
s. C. Op. et Reg., Terracinen 26 iul. 1593. 1
Dalla S. C. sopra i1 Cone, fu gia risoluto, che le monache non siano
tenute alia contributione dei Seminario, eccetto se havessino beni soggetti
a tutti gl 'altri pesi Episcopali.
[Reg. Ep. -Mon. (1) 1593, p. 191 a].
1487.
S, C. Ep. et Reg., Aliphana, 9 aug. 1593. 2
Q. m. SS. 111. della S. C. non ostante quel che V. S. ha scritto con le
sue degl’n dei pass., hanno resoluto, che ella senza dubio sia incorsa nelle
pene della Constit. della f. m. di Sisto V 3 perhiverlei promosso agPordini
minori et al sudiaconato in un istesso giorno Clerici di altre diocesi con
dimissorie, nelle quali non si dispensava sopra gPinterstitii dei tempo, per-
cioche le parole dei S. Cone, di Trento,4 per le quali si concede al Vescovo
il poter dispensare, si devono intendere dirette al Vescovo proprio et non
al Vescovo, che conferisce gh ordini, come dall’istesse parole si raccoglie ct
e stato interpretato dalla S. C. sopra il Cone, predetto et pero d’ordine delle
SS. loro 111. 1’awertisco che voglia guardarsi di non cader piu in tal errore,
[Reg. Ep. -Mon. (1) 1593, p. 2053].
1488.
S. C. Ep. et Reg., Alarianen.,
Se le parrochiali hanno le case loro, V. S. non deve permettere, che li
parrochi habitino fuori di esse, et in caso, che non le habbino, dovera farli
provedere d habitationi convenienti dentro i limiti della parrochia piu vicina
a a c^e sia possibile, et in evento, che rion possa cio essequirsi, dico,
c e Potn^ tollcrare, che stiano i Curati, dove potranno, ma con conditione
j e quanto piu presto si edifichi o in altro modo si proveda Casa dentro
y ct se sia possibile accanto alie chiese istesse percioche, come
si molto bene importa alia salute delle anime l assistenza et la vici-
de^ura^° a^a sua chiesa parrochiale.
eg. Ep. -Mon. (1) 1593, p. 201 bj.
! ^ V«covo di Tcraci.
Al Vescovo d’Aliffc.
|Cf N. ,66.
* de Tef-> c- *3*
Vescovo di Mariana.
646
Curia Romana
1489.
S. C. Ep. et Reg., JLisbonen 23 aug, 1
593.
Si b dato conto a q. m. S. I. della Sacra Congregatione di quanto V 0
rm scnve con la sua de 10 dei passato per le monache dei monasterio delt
Madre di Dio, che vomano Ia messa dentro la clausura quando vi ha ?
communicare alcuna inferma, ma non con frutto percib che se bene si
dera dar ogm honesta sodisfattione a co teste buone Religiose non di m '
non i parso alie S. loro I. di concedere quanto ai demander C”
giudit.0 a. Decreti generali della Sacra Congregatione conaprir una pom
ad altri monasterii di ricercarne dei istesso. Veda per6 V. S. di far cLri
i ( oho ha scoperta in q. m. S I et ddle
giuste cause per le quali non vengono sodisfatte nel desiderio loro
[Reg. Ep. -Mon. 1592/93, p. 263 bj.
1490.
S, C. Ep. et Reg.f Mileten., 23 aug. 1593. 2
vand-i ! h S; f abb0rri8COn° i 9.0nventi Picco|i de Regulari per la poca os
Lmt i Convrm ' I"3''6 C°" C°Si P°CO assig”a™n'° che non potna
sTomenico ch' Ph,° eSsers! inol,re avvicinati tuito ai Padr
della gente emitr V.erra.I^>0 a lmpedirsi insieme 1’elimosine et il concc
S. loro I. awertisco1 V T ‘ mendicanti d’ordine d
STT ^ srntarsi in ““ “n
privi legi poi nel particolare di *** 51 controvenga “ sud
di S. Francesco rnc! ,v j a ^erra c^e non essendo il nuovo Conve
•i o. r raucesco cost distante da auello Hi <; n ■ * •
i pnviletri sudetti vnrrl.n « , 110 Ul Domemco come si ricerca |
- si “
1 A Mons, Patnarca di Lisbom rvn .. , ■
> At Vmcovo d, Mileto. C°“"tore “ Portugallo.
S C. Episcoporum et Regularium
647
1491.
S. C. Ep. et Reg., Florentina , 6 sept. 1593. 1
Con la relatione, chc gia ne mandaste ne: particolare della Cappellania
di M R- Rondinelli doppo d’havcr ben considerato il tutto, q. m. S. I.
hmno resoluto, che M. R. non possa coi Canonicato della Metropolitana
ossedere la sudetta Capcllania, ricercando come si vede, che in effetto per
il servitio annesso Puno et Paltro benefir > residenza personale, non dovendoli
suffragare, se per il passato b stato alie vi te permesso il servitio della Cappel-
lani 1 per sustituto, poiche e successo pei tolleranza che non puo far mutar
!o stato et natura dei beneficio, trattandosi massimamente di Coadiutoria
nella Cura delle anime. Vi piaccia. ...
[Reg. Ep. - Mon. (1) I593> P* 224 b].
1492.
S. C. Ep. et Reg., Fulginaten ., 6 sept. 1593. 2
Non hanno approvato q. m. S. I. i rimedii esposti da V. S. con la sua
de 21 dei passato per provvedere ai bisogni dei monasteri et in particolare
di cotesto della Croce, non si dovendo quanto al generale concedere che si
possa spendere la met& delle limosine dotali poiche si hanno da impiegare
in beni stabili et supplire alie spese occorrcnti con Pentrate et altre elimo-
dne che si raccolgono dai fedeli et quanto al particolare di detto monasterio
della Croce non si deve tollerare che essendo 47 monache dentro dieciotto
ccllc se ne habbia da vestire delle altre per far maggior confusione non ha-
vendo manco tanti assignamenti che gli bastino per il \ ivere et pero dico
dordine delle S. loro I. che quelche havera da fare, e che non si am-
mettino altre zitelle ali 'habito dove non e luogo capace per loro ancorche
portassero lettere per poter esser vestite con dote dupplicata, ma se gli
occorrera che qualche monasterio habbia necessita di fabbricare et che il
numero delle monache non sia compito, con suo avvisa se gli dura licentia
di potersi servire dei denaro d una elimosina dotale di Novitia 1 icevuta
dentro il numero et cosl potra esseguire.
[Reg. Ep. -Mon. 1592/93, p. 2743].
1493.
s. C. :p, et Reg., Pharer 13 sept. 1593* 3
Per le lettere deglWlini, che V. S. ha conferito P. G. Vallarese, si b
'isto, come ella l’ha promosso senza titolo, onde b necessario, che avertisca
Prima, i :almcnte e caduta nelle Const, di Sisto V di f. m.4 et e necessario,
1 r e Vcscovo Lesina.
df. N. 166
648
Curia Romana
che se ne liberi quanto piii presto per esser troppo preiudiciali ali
poi come e tenuta di provedere da vivere a questo povero huomo finT'
habbia conseguito benefrtio o altri beni suffitienti per la sua concm,, J k
latione et gliene do aviso dWdine di q. m. S. I. c°ngrua sus(tr„
[Reg. Ep. -Mon. (1) 1593, p. 2383].
1494.
S. C. Ep. et Reg., Cameracen 20 sept. 1593.
Fra J. de Longaine deU 'ordine di S. Francesco, essendo stato manda-,
S rhi° gen"d®. hlJv“SI d actendere a servitio delle povere monache di
. hiara della Citta di Monte dioc. Camerae, desidera la dichiaratione di
seq. punti: m
■ 1 i pU“ essere clett0 Confessore estraordinario alcuno delli cora-
pagm dei Confessore, quali assistono al servitio di dette monache si bene
sono Confessori approbati et vccchi?
comineiaSi S''0 ,Confessolre extraordinario viene al confessionario e
ha piu authoritir™ ' m0nache’ durante dctt0 extraordinario il ordinario
o ^5fS^Th5S‘ confesarsi con a
forme4loro ^000^01^0^^°™! extr:lordinario alle monachc con-
S. C. censuit quoad 9 1°. che d supenore li vuol assignar?
1. posse arbitrio superioris.
2. habere.
3* essc in arbitrio monialium.
4. esse in arbitrio superiorum.
[Acta S. C. Ep. et Reg. 1593].
s. C. Ep. Ct Reg., Ferrarlen., ,3 oct. .593. 1
deputati alle cure deuTmime^eneT3 Congregatione che ‘ regolal
come g!i altri curati secolari alle C °T° ParrochiaIi sian° tenuti
con ferire i casi di coscientia et i dubT^8*?0111 °rdinate dai Vescovi f*
strationi. Di che do ora awiso a V S °fc<>n-ono nelle loro admim
sua Diocesi et in particolarc dal Can a-CCl° C0s* ^accia osservare in cotest
cura di S. Luca giacch£ si scrive hon a}lC° latcranense deputato da cotest
dise.i et non doven\ manearc- auantn n • Sn° s,uPeriore che gl’ordini che obbe
vogliono che se U rimet^oZ“° P°i """ dis°Wientie passatele S.lorul
gm pena et essendo incorso in irregulari
AI \ C9COVTQ di Fcmra,
S. C. Episcoporum et Regularium
649
h ver celebrato doppo la suspensione ella dispensi seco sopra la sudetta
■ eeulariti in virtu della presente rehabilitandolo et restituendolo in pri-
Sno Onde non manchi d’esseguire.
[Reg. Ep. - Mon. 1592/93, p. 309 a].
1496.
S. C. Ep. et Reg., Comen., 27 oct. 1593. 1
La S.ta dei N. S. 6 informata, che nella Valtellina molti preti et frati
Man0 ammessi a celebrar, predicar et tener cura di anime senza haver dai
laro superiori lettere testimoniali et dimissorie, onde alle volte awiene, che
nersone infette seminino delle heresie tra quella gente semplice e poco disci-
plinata et havendo la S. S. ordinato, che vi si proveda, d’ordine di q. m,
S. I. scrivo la presente accio V. S. dia subito commissione con parole molto
efficaci ai Curati Arcipreti et Vicarii foranei di quel paese ordinandoli sotto
auelle pene che a lei parera d’impor!i, che niuno debbia ammettere prete o
frate alcuno di qualsivoglia religione a dir messa, far cerca d’e!emosine,
predicare et insegnare, se prima non gli haveranno mostrato le lettere com-
mendatitie et dimissorie dei loro superiori; et pero sara contenta di spedire
subito tenendovi poi sopra 1’occhio, accio si essequisca ordine cosi im-
portante.
[Reg. Ep. -Mon. (1) 1593, p. 275 b].
1497.
S. C. Ep. et Reg., Collem, 3 nov. 1593. 2
Quanto alia domanda che fanno le monache di cotesto monastero di
poter uscir in chiesa per communicarsi e resoluta che non se li puo conce-
dere in modo alcuno per esser cosa contraria alia vera clausura et pero
dica loro che si mettino 1 'anima in pace facendo fratanto lar la fenestrella
per la communione nel luogo piu a proposito et provedendo che quanto
pnma si serri la porta per la quale dal! a chiesa s’ en tra dentro al monasterio.
[Reg. Ep. - Mon. 1592/93, p, 323 a].
1498.
S. C. Lp. et Reg., Caputaquen 17 nov. I593*3
1 - ■ uo gLhuomini della Universiti di Iasanella, che Abbate di
ngelo lor Curato, gli prohibisca il potersi eleggere ia sepultura nella
kSi nuovamente edificata per i frati deirordine dei minori osservanti
» a! ^,escoVo di Como.
* ai „“C0V0 di Colle.
escovo di Capaccio.
650
Curia Romana
contro la forma dei privilegii concessi a tutte- le religioni dei m j*
et perche esscndo cosi conviene, che ii negotio si reraedi quanto ^
q. m. S. I. hanno determinato, che habbia V. S. da informa™ ef • pre51°'
esser vero, deva in virtii della presente far precetto a dettn akk ^
vogha desistere dalTimpresa, giachi pretende cosa contro U eiu8to« ’ *
tro la mente di q. S. Sede. Et perche si 4 anco trattato si potfanno' il
t ? u"" SepUltUra fU°r deIk Chiesa P^ochiale pe ni
l?ocesTP Cn’ ' COnte"ta d’avvisarc della insuetudine di
[Reg. Ep. -Mon. (i) 1593, p. 294 a].
cotesu
1499.
S. C. Ep. et Reg., Squillacen., 3 ian. 1594.1
E stato resoluto dalla Cong. sopra il Concilio che ii Vicario sede vacant
SToS:^ dirST Pff k Prima insuta et int r:
a’benefitii rrrJ • i-** r|UeV 11Cl C 'e dovcranno esser 'presentati dai patror
Sta tl « 1T7 Che ", significo ad «stanti di Tiborio Vua 4
tonsura tutt’hora che 'sia rerolh^d •* Suddfttf diniissorie per Ia prino
ad un benefitio semplice come cm\ ha /T"1” Sla n0«inat°, « presentan
di consolarlo, concorrendo nervio I f 1° eSporre' :Non mancate dunqui
TReg Ed - Rpct f \ P * U1 e kuone qualiti che si ricercano.
L g* CP* Keg* l1) 1594. P- 7 a].
1500.
Ep. et Reg., Bononien., io ian. 1594. 2
donna AnrioU nongl7h' d‘i B.eroaIdi nov,tm nel Monastero della 1
I 'assedio con diti “0' wT™ 7^ P"*— « Pel
1'ammo suo ai parenti et perche k |S° C monache non Possi PaIe!
raccomandata come sa V 9 i t 0 erta in 9uest0 particolare b cosa m
s“ •-? “ t»- « S d; i \r
ne dia awiso accid si contenti di rnnL ■ • , . T* han voluto ch 10
quivi alia grata fattasi chiamare Ia sud^™ SUbbl,t0 al sudetto monasten
di monaca veruna et sonra k lil * *?* oovitia 1 essamini senza assiste
i parenti haver le mS ^ ,SUa et soPra le che dio
bene dei tutto ne infornu con sua nll ^ 3 aIIa re,igione et raguagli
von.cme provisione. Non manchi dunm^^ PCr potervi far 30Pra la 0
[Reg. Ep. - Reg. (2) 1594j p j ^Ue dl «ssegmre etc.
1 Al V1Cano di Squillace.
* AlPArcivcsco vo di Boloijna.
S«3. XXV, de regularibus, c. 17.
C. Episcoporum et Regularium
1501.
S. C. Ep. et Reg., Castellaneten io ian. 1594. 1
D’ordine di questi miei SSJU. ad instanza dei priore, et frati di cote-
sto convento dell’ An nuntiata avvertiro V. S, che dovendosi seppellir morti
alie chiese dei Regolari non possono dentro di esse far 1’uffitio i preti, ma
tocca agl’istessi regulari, dovendo il curato haver pensiero dordinare, et
fer tutto quello che bisogna solamente finch^ il corpo arrivi dentro la porta
delle chiese regulari, ai quali spetta la cera funerale, eccettuata la quarta
debita alia parrochia secondo la dispositione dei Sacri Canoni, sicome
parVnco ragionevole che ai medesimi regulari il sonar le campane quando
et quanto le piace per la sudetta occasione, senza voler inoltre che si por-
tino prima i morti nella catedrale et poi alia chiesa della sepultura eccetto
se non fussi Tuso di tempo immemorabile per ragione di preheminenza, o
devotione, nel qual caso si potii continuare, ma circa il portar della croce
prohibito loro da V. S. dir6 d’ordine degl’istessi miei SS. III. che se i morti-
si haveranno (ja seppellire nelle chiese dei regulari si dovera portar la croce
della chiesa della sepultura solamente, et non di altra come si usa qua,
dove non si porta se non la croce della chiesa sudetta. Si contenti V. S. di
far che si osservi conforme aila mente delle SS. loro 111. me awisando se
gloccorreri di replicare etc.
[Reg. Ep. -Reg. (1) 1594, p. na].
1502.
S, C. Ep. et Reg., Urbinaten ., 2 mart. 1594* 2
Doppo d’essersi riferito in Congregatione quanto V. S. scrive con la
sua di 6 dei passato, hanno resoluto questi miei SS. I limi che per debito
delToffitio suo ella habbi da provedere, che in ogni chiesa parrocchiale si
conserva il Santissimo Sacramento della Eucharistia secondo 1’instituto
della Chiesa, perb non manchi di esseguire dando quelli ordini circa la
custodia di un tanto Sacramento che sa lei do versi osservare dai ministri
ecclesiastici etc.
[Reg. Ep. -Reg. (1) 1594, p. 56 b].
1503.
S. C. Ep. et Reg., Aquilaria, 15 mart. 1594. 3
Restano maravegliati q. m. SS. : . che essendo chiari i decreti dei Sacro
°nciIio di Trcnto * contra di essi, cotesti Padri Celestini nci monasteri a
or sogetti habbino ardire di far ammettere le novitie alFhabito et poi alia
a ^ ^ e8C0V° Castellaneta.
, f Coadiutore d’Urbino.
f f veacovo di Aquila.
CSS' X^V, de regularibus, c. 17.
652
Curia Romana
professione senza che prima sia esplorata da V S h v^lwTTT """"
Et perche non conviene ch’ella tfccia in cosa cXbS^***
vede tanto raccomandata dal Sacro Concilib predetto sara con s
riccvuta della prescnte ordinare alie Abbatesse et sun.™!i a- ,enta «h
stem et ai Padri che ne tengono il governo, che sott£ quell/pet^^
parera d, spectficare non ardischino per lawenire di dar’ ! ‘habhn ^ V *
v. S. «*«. „ Dscreto
ratione debe pene per i debfti d*
[Kcg. Ep. - Reg. (2) IS94> p. 74 aj
1504.
S. C. Ep. et Reg., Pientlna, is mart. .594.
iin-pecturi quaiiter inmi <*
informatione de et simer hl R**uhnum negociis praepositi habita
aedibus quas colit in ODnido R ° •»**/« nappellae seu oratorii constructi in
praedicti baro ad ciusdemmet d\°[ ' Imus D. Marcellus Melchiorius loci
-runt, et c!£ f1?" ' 61 C™“s'
mtssas celebrari posse his legibus vMeli"^ *“ ^
possit eius arbitrio. * orat“rium praedictum ab ordinario loci visitari
uxore morbo vcl alia causTim praeJlct0 D. Marcello barone vel eius
3- Ut haec concedo T "e ,ad eCcIesiam a«edat.
facta in telligetur. praciudicio iurium parochialium semper
tione accedendi diebus festk H^em ^^'ssas audierint non liberentur obliga-
dis praeter eos famulos, et ad ecclesiam pro missis audien-
coniugum luerint necessarii ^ tantUmm°do qui servitio praefatorum
In quorum fidem praesnm^ . jK,
erimus hodie xv Martii i eoa eXaran ac sigilli nostri munimine roborari
tR*. Ep-
S r 1505-
5- C. Ep. ct Reg., Venetigrum ,
Wm 1 . 171 ' r5 niart. 1504. 1
iNon essendo m cotesta citta I
di con^ssori approvare a tempo pereom^ ^Utdc s^a di bisogno per carestia
nitet Sb. Ulmi haveranno per bme^che V ^ id™ei’
enza pre imtione di tempo quei rhP * C°n 1 reS°*ari osservi di appre*
' A, p.trurc d, ^ 9 d’e "*»** «ufficiemi, e, rimandare
S . C. Episcoporum et Regularium
653
. dietro quei, che non saranno tali, percio che si siino lamentati alcuni
dV^ser poi necessitati da lei a nuovo essamine, et talor’ malagevole allegando
la resolutione gii fatta da questa Sacra Congregatione che chi una volta e
a ovato non deve piu essaminarsi dal prelato medesimo.1 Faccia per6
V S che si pratichi per Tawenire conforme al senso delle SS. loro Ulme.
4 [Reg. Ep. - Reg. (x) I594> P- 73 a].
1506.
S. C. Ep. et Reg., Patavina , 21 mart. 1594. 2
Ouesti miei SS. Ulmi ai quali ho riferito quei che V. S. mi scrive con la
sua de 18 dei passato sopra l’uso che ha ritrovato di conservarsi il Santis-
simo Sacramento nella chiesa della Compagnia della morte di cotesta citta,
hanno resoluto che non convenga tollerarlo, poiche non vi e cura di anime,
nonoslante il privilegio che allegano i confrati; et pero con precetti penali
et con i rimedi oportuni V. S. Io prohibisca ordinando che chi si senti ra
aggravato comparisca etc.
' [Reg. Ep. -Reg. (i) 1594, p. 84 b].
1507.
S. C. Ep. et Reg., Turritanaf 21 mart. 1594. 3
Si e riferito in Congregatione tutto quello che per 1’ Abbate Capita e
stato dedutto contro i decreti fatti da Monsignor Arcivescovo nella visita
della parrochiale di Codrongiano, et paiimenti la revisione di detti decreti
fatta di ordine di questi miei SS. Illmi da Monsignor Arcivescovo d’Alvrea (?)
et doppo Ia debita discussione si b resoluto dalle SS. loro Ulme, che 1’Abbate
habbia da tener sempre almeno due sacerdoti per Ia cura della prefata parro-
chia, uno dei quali sia vicario con quaranta scudi l’anno di provisione, et
laltro coadiutore con queirhonesto salario coi quale potrk I’ Abbate trovar
persona sufficiente, oltre gl incerti per6 da dividersi tra loro secondo il
consueto con questa dichiaratione che detti curati devino essere a libera
nominatione delTAbbate, et prima di csporsi alia cura devino essere essanii-
nau, et approvati dagl 'essaminatori sinodali, et da quelli in particolare cite
s -ranno a sodisfatione dell istesso Abbate, giach6 monstra non confidare in-
differentemente di tutti, osservando la dispositione dei Sacro Concilio di
Trcnto al cap. 18, de reform sess. 24, etc.
[Reg. Ep. - Reg. (1) 1594, p. 87 a].
| Ct N* 1406,
s ^ Vcscovo di Padova.
A) Vicario di Turri tanoP
^54
(.urio Romana
1508.
S. C. Ep. et Reg., Vestana, 25 niaii 1594.1
t comparso qua Giovanni della Croce heremita quale havendn
d essere stato promosso da V. S„ mentre fu vescovo di Veste a su KH
a molo d. poverta come suo familiare, demandando gratia di potem^T
agi ordini maggion, ha fatto grandemente maravigliarc la Samiri ?v"
S.gnore et questi miei SS. Illmi per haver lei fatto cosa che nnn ‘ K“lr°
per Ia quale si trova incorsa nelle pene della constitm.one * &st °
piccante,'aCetntpercb Ttm * epis,C°pos in ordimjm «Batto!
proveda alia sicurezza della sua conscienza E 1 an iso' ac“
huomo gl alimenti necessaT^cTS t Sudett° P°'™
(Rcg. Ep/- Z™f\Pse9r° l *£%***" Se™"d° d - bisognoete.
1509.
S- C. Ep. et Reg., Ferrarien., 13 iun. ,594.3
i «rSir Tnache di S' Agostino et le a.tre di tutti
accio nei bisog^n ‘ p Lhi,r 1 T **** ™** « -vi.,»
a v. S. ehe pareria moltl ' q: S’ L hann0 Minato chlo avvertisa
sono pii, lontani dalla residenza dd' 1° f* mass,mam<;mc Per quei luoghi che
rale di poter’ entrare dent™ i j °r suPenore cli ella desse licentia gene-
nario, al medico ct cerusico ** ^ *oIamente al confessore ordi-
le lePna c ie altre cose grosse ner hr * m° 'naro et al Parzone che porta
presti 1 'opera sua et narim™,* ‘ U1 mtrociuzione £ conveniente ch’egli
ranno per la vittura dei enn / tempo delle ricolte a grhuomini che servi-
persone da bene, et che stiin'*™ Ct l*tre vettoVaghe, awerten do che siano
deputate delle pii vecchie et ^ ?resentia di ^cste ta!i suore
pr.iiicarc conforme aelVn-rf i ni i n » re S1 ntlrino dal luogo ove doveranno
[Kcg. Kp. ~ Kcgg (:;d:^'p b^:jnf0rma>ct Cio seg,i significa
c c. C ■ 1510-
S. c. t.p. c, Rog., Raguslaa, 22 iun. ,594^
dc’ t+P“ruVrtom^™illmi ‘’intenJ«e con la lettem di
tenendo per certo che convenchi *** S\ia Vers° Mons. Vescovo di Ma
* A Mona. di 31 bCn pUblico. et al servitio parti.
* Cf* N. ife6
* Al Vescovo di Fcrrarv».
4 AU*Arri veneo vo di R„gusa
S . ('. Episcoporum ct Regularium
65 5
di V S. ch’ella I honori, et si prevagli dellopera sua nelle cose della sua
professione, et perche si e inteso che nelle funtioni canonicali non sia tenuto
di esso quel conto che si deve, et che si tienc dai Vescovi nelle chiese dove
sono canonici, le Signorie loro Illme mi hanno ordinato che io awertisca
lei di farli dar la precedentia da tutti li canonici et dignita, in tutte le cose
noiche cosi e ragionevole, et cosi si osserva in questa chiesa di S. Pietro,
dove i Vescovi canonici precedano, et quanto al luogo, et quanto alie fun-
tioni canoni che, come di cantar messe, et altre a tutti gl altn canonici indif-
ferentemente. Circa poi alia causa che V. S. ha con U .Minori Melitensi,
non si e mancato di scriverli per la speditione desiderandosi che si finisca
per quiete di lei et di detti padri giache il nutrimento delle liti causa di
giornoin giorno nuovi mali effetti. Si e scritto a Monsignor d’Alessio che
se ne ritiri ali sua residenza.
[Rcg. Ep.-Reg. (1) 1594, p. 175].
1511.
S. C. Ep. et Reg., Lisbonen.y 4 iuL 1594. 1
(La S, C. rispose) Che non possi esser’ prohibito ne dalla P. V. ne da
altri superiori ai detti 1 'adri il fondare et edificare conventi di nuovo nei
luoghi ove saranno chiamati, purche lelemosine che ivi potranno raccorre
siano bastanti per la congrua sustentatione di 12 frati essendosi concluso
che non si deve tollerare 1’erettione di nuovo convento se non vi si colloca
famiglia di dodeci frati almeno. Non manchi dunque la P. V. et cosi faccino
anche i suoi successori neH’uffitio di prowedere.
[Reg. Ep. - Reg. (2) 1594, p. 202].
1512, .
S. C. Ep. et Reg., Aversana, 11 iul. 1594.*
Non si potendo mettere in essecutione cosi presto come si desidera
cstontione et suppressione di molti conventi piccoli, ove non 6 possibile
c e si viva con la debita osservantia regulare, per dar tratanto qualche rime-
10 a gl inconvenienti che si sentono qui troppo spesso di diverse parti et
^ ; P‘lfticolare nella citta d ’ Aversa q. m. S. I. della S. C. hanno reso-
uto che non si debbino per 1’avvenire collocare in questi luoghi se non
ttigiosi \ecchi di buona vita et per il tempo d’un anno solamen te et che
nfcesssrio prohibire per ogni modo che di qui avanti non si debbino
P1 1 ncever luoghi ne fondar nuovi conventi sc non dove si potranno sosten-
^ re odect frati almeno. Di che dd hora awiso alia P. V. d 'ordine delle
’ acc*() con sue lettere significhi il tutto al P. Generale, ai provinciali
1 -U p ^Ornm>ssario Gen. di Lisbona.
rocuratore dell’Ordine di S. Domemco, Aversa.
dcll 'oruine perche esseguischino ia sudetta resolutione et nmhih.V
mente et senza eccettione alcuna. Et pero non manchi di obbed ^
sollecitudine come da Iei si spera. )Dedlre conognj
Una lettcra simile alia preeedcnte de verbo ad verbum a| P
di S. I ranceseo Conventuale. S. Francesco Osservante S \ ‘ ™CUrat0"
mine. 1CC> ^gostino. C^.
[Reg. Ep. -Reg. (2) 1594, p. 212 a].
1513.
S. C. Ep. et Reg., Bracharen., 26 ini. iS04. 1
Quaesitum fuit Amplitudinis tuae nomine ab hac Sacra Cnn„ •
Cardinalium quos SS. D. N. Enjsconnmm r P , , Congregauont
tim praefecit num scilicet poenae mL-u-, "• <e"uanum ncgotns nomiia.
riae l>ii V quae incipit Regularium 2' ' 1” ™nstltutlone sanctae memo-
incipit WU, > oZt I? alla/el' rcc' XIII quae
steriorum septa samimon "aliom U - ° \ ° inSredient<* mom-
prehendant etiam qui ingrediuntur mn apos .° ICW suffultos an potius cora-
apostoli ca sed voluntate propria et ,.°nast^na Pra<^icta non ex auctoritate
licentia; et omnibus hesitand? nti, Jl 1 denU0 ab hac S- Scde “i»™
•i nae respondendum iUud
tatas constitutiones supradietas apud eanZTs 7'"^ ** fu,SSC “‘"P"'
amplectantur casum. Quanrnnt^r H d m 7* ut utrumque omnino
Ct contra inobedientes ex or,„„ . ■ ? nU'lC Cnt AmPl‘tudmis et idem sentire
cedere. P c"p'° constitutionum in utroque casu pro-
[Rcg. Ep. - Rt.g. (2) IJ94> p 236 b]
1514.
Reg., Bracharen., 2 atig. 1594.*
Pnore dei convento di S P i
uico delira diocesi di Braga ha fatto' ^‘° d Amarant' deU’Ordine di S. Dorne-
Arci vesco vo di Braga, et altri Prelni^.7 " “ qucStl miei SS. Ulmi che Mons,
men tcanti rinovino ogn’anno la lie»n7 r<j®n<>’ ' °ghno che i frati dell’ordini
1(; et che inoltre se H C,’e S° *K «“ Per P°ter dumandare
perc essendo cosi il negotio ha hi. a^,lre c'ncIue scudi perogni licentia
m. hanno commesso che io d' prws™e' Ie SS loro Illine
«nvere dl-Arcivescovo sudetto e, aBpI^"^? * V' S- ^"che lc piaccia di
pnmo che per le licemie di dimandl 7 ? 'nar" gli saranno nominati,
p. {.amento alcuno ancorchi minimo „ ' ’ emosine non devino rnai essigere
. Ad AreW ’ Stante qualsivoglia uso antichis-
rta Archiepiscopum Uraccir^.
t rr 1 ajtat-carensem
v [* - 1 15.
3 CT. N. I47
4 At .Vreiare, d. Hierusalem, Colleirore, Br
5. C. Episcoporum et Regularium
657
imo etiam di tempo immemorabile in contrario, et quanto ai frati mendi-
Lnti che vivono nella diocesi loro non li molestino a pigliar detta licentia
poiche subito che un Prelato gli di il luogo s’intende che gl’habbi concesso
[•licentia di poter cercare, et domandare le elemosine secondo Tinstituto,
facci dunque sopra di questo V, S. buona provisione awisando di quanto
gl 'occo rr era dire sopra questo particolare, mentre prego il Signore che Ie
conceda feliciti.
[Reg. Ep. -Reg. (i) iS94» P- 217 b].
1515.
S. C. Ep. et Reg., CoIlen.t 2 aug. 1594. 1
£ piaciuto a questi miei SS. Ulmi Tintendere la buona cura che usa in
far letrgere casi di conscienza al suo clero, si come e dispiaciuto, che i clerici
che non han cura d 'anime sian cosi poco volti al bene, che bisogni pensare
di contringerli per forza accid venghino alie lettioni, et congregationi che
percid si fanno; et rispondendo alia consulta proposta a nome di V. S. dico
d’ordine delle SS. loro Ulme, che h obligo suo di fare ogn’opera che non
solo i curati, ma anco tutti gPaltri dei clero seculare venghino a essercitio
cosi buono, prevalendosi piii delle essortationi, et monitioni, che della forza
delle pene con quei che non hanno obligo d’ascoltare Ie confessioni , dovendo
questi esser constretti ad intervenire alie lettioni, et congregationi in tutti
quei modi che gli pareranno piu opportuni. Usi dunque in questo tutta la
sua solita prudenza etc.
[Reg. Ep. - Reg. (1) 1594, p. 224 b].
1516.
S. C. Ep, et Reg., Nucerina Paganorum , 9 aug. 1 594. 2
Non e conveniente che le confraCcrnite de Iaici di cotesta citta in alcune
cose dei lor governo caminino come per il passato, particolarmente in quei
c e tocca alia creatione degPoffitiali, essendosi inteso che si elegghino per
tre anni et che i vecchi laccino riuscire gl’uffitiali nuovi con Ie pratiche, et
con li voti aperti secondo il gusto loro; et pero d’ordine di questi miei SS.
mi dico a V. S. esser obligo suo di provedere quando fara la visita di detta
on ratemita ordinando che le elettioni si faccino per voti secreti conforme
Scnso ^acro Concilio di Trento, 3 et potra anco adoprarsi, acci6 si
atentino i Con frati redurre gEoffitii annuali parendo troppo il termine
3 aruu, giachc bene spesso pu6 esser di pregiuditio ii differire la muta-
ta
'«5»
( hirta Romana
t.onc per tcmpo cosl l.ingo, ne! restante poi doveii Ici avvTTTTT'''
" ’mcrnr' “ ,oro 8‘atu,i- rivc,l. „,l„ i comi agrmrnnimstfttori uJtS*
" mtIe ,PCSC <»n levar via gl’,bbu*i secondo gli detteri u p ***
«n/., allcrargli pert gl*0« loro COntTO Ia lor VOlunt» JLT **
'< r ndorl, a nughor forma onde sani obligo IUO di numcggiars, , , 7“"'
negotio conforme a quanto ho detto, etc. a 31
'"eg. Ep. - Reg, (r) jjq-i, p. 228 aj.
1517.
S. C. bp. et Reg., Conchea., iti aug. « 594.1
'-'tr""1 S 7 paruisse mandato admodum R Pii
anni .59, «tp,,|„„, quovol.ix f„i, , ,,m7 T P ' '
' I < •.nonicum vestrum dum Imius s s r • 1 ' Madr,cr,'z P™<*moiw
oro Draesenti „ . ' ' S<:l,ls .**• ,n «edesia Ruthenensi
■ ' anonicalus ,'i, ' ,j . ''1 ?‘b‘.?UC dc fructlbu» atque proventi
1 ’ «ia vestra oroventus i 1 ribu“°'"1’""' quotidianis .1 uulh alii nn
•icut alteri cuihliri Canonice C*fe r.csPonc*crc,,s et respondere faccmii
"‘«it ut permole ite tulit a£*5C in l!!f “ " 0"oi<*
ZZ2E&& * ***** « pwvandta,
«poitolico m civitate et eccUia u practl,< tfi praecentori et vicane
iMiiin.i,, « Ire Ia rationem ** ° unr,l'‘l PCI*P<**ctum ait, ad poenarum
quoque tempore; qua de r« v * <xccll,,oncm procedi mandabitur primo
Vobia imnuri( ntil,ti tii.iw-ri, . ' fMlni mt propriis conscientiis atque nuii
"" qnr-m vobi*. proiHtiur,, n Mm H lll"ll,lm ;db-i re, et b- ne valete in Domi-
t«»g. ep. - CJ T) , Iccamur-
* rvc8- 1594, p. 229:1].
S- C. I:p. et Reg., Neocastren.
na
a,,K* 1594- 2
si Ia pr< L. Vtr’* Part*colalt dcllc sue 1 et tere de 2
nion.i-.tcno di s chiara , , n . ‘ 110 (la*nto occorre circa le cose di dett
* 28 pa Un. enn h
1 KITU r t primi n ■ ' 1 — ■ " — — h
1 an 0 ' particoJarc della clausura I<
f ■ .
< on i .ignori
Signorie loro uimc 1 avvrrn.,^.
drlla citt\ „ avvertiscono a vo ei
,,a cim et con quei che vi Hanno *
P°r KUu//| d» II lionor 1 tli Jj,f) - 1 1 | " ' r -io '{nanto prima si p
mconvcmenti ch( Ha sopnortato 1 ** bnn 1 .t udo parso molt
Con 1 vicini r 1 ■■■ 1,1 nr' "U* 'v *
irovcd
Ha
\ ISfi' y4i 4
apportato f 2 n ani
1 " 1 monache possino parlar
Vu ln,|ti/.a et cornspondentia dclt
I f lif
'1 Flf>DI(
I a f l
' | > 1 1 u 1
t
Olit 1
1 V.
ovo
% j 1
|( 1 fc
v
S. C Epia a f >orum rt Regularium
^59
finestre et che si sia teftUta k rota aperta a discretione di chi ha voluto alni
^rc della commoditi di essa nei quali due capi non manchi di pfovtdt
nonostante qualsiVOglia contraditietnc prevalendosi ancho per 1’effetto
della for/a dcllc censure, se cosl sar& bisogno, n6 pensi che se gli possi con
cedere ii vestir'novitic.
U. Ep. -Kcg. 12) 1594, p. 254].
1519.
S. C. Hp. et Rcjjp, Compsana , 30 aug. 1594.»
(La S. C.ammonisce)... di non tener piu ordinatione se non nella catedrale
conforme ai decreto dei Sacro Concilio di Trento,2 di non far feste et offitii
a chiesc di momichc dove non convicne che si tiri concorso di populo, et
di non metter pt na di peccato mmtale in certe cose che non sorto di molta
importanza. Non manchi pero...
[Reg. Ep. -Reg. (1) 1594, p. 246 b].
1520.
S. C. Ep. et Reg., Car meli tarum Hispaniae , 20 sept. 1594
3
11 P. Procuratore dei ordine ha fatto proporre a q. in. S. I. della S.C, sei
capi di consulta.
Circa al primo se vi sia prohibitione che le monache non possino scpellirsi
nella lor chicsa cstcriorc domando che essendovi se li dia licentia di poter
ci6 concedere alie Suorc dcll 'Incarnatione di Avila, nspondo che in questo
r,f,n (> proibitione alcunn; et pero potra far’ osservarc secondo Tuso et con-
ttunir dei lijf.plii, rimet tendo nondimeno alia prudentia di V. P. il sodisfarc
|!) questa pnrto a) desiderio della predetle monache deII’Incamationc in caso
per I adietro si fuRse osservato altrimente in que) lor monasterio.
* opra 11 secondo che i monasterii possino dar’ licentia alie monache
'Ji rmif eti.uulif) di male non contagioso con I *at testatione dei medici d^stirr
a c au ! 1 1 on f huc a j bagni, o mutare aria havendo ritrovato che ci6
attato fatto pa-.'.iin m cotesta fuovmcia, riflpondo che non possono in
! a ,l ( ’J,I° ( * ( Jlt; chi cio ha fatto e incorso nelle pene della Rolla di Pio V
i rr!!1 ' ril( rm,rl;’ 1 P' 1 Ia < [ iule i cib prohibito sotto diverse pene etiam di
et .,lrc,.^0,nc vedere ecccttuati txe casi solamente d 'incendio, di lebri
;,i 1,11,1 fHi(|( COliVOri i ^IPella costa si faeci hem- intendere notih-
' 1,1 1x11,1 * luoghi le pene sopradette.
| ai Vwcovo di ConzA.
1 ^Xnh de ref., c. S.
1 {7 ,< ncr ^r CarmclUarti m
U* I 13.
LHVA,
66o
Curia Romana
S°pra d6° et “'timo djelle Pietre consacrate che non hanno ** i
Nostro Signore d’ordine di Sua Beatitudine rispondo essersi r 4
grandemente la Santita Sua di tal cosa, poiche essendo rito
Chjesa comandato nel Pontificale che la consacratione degi 'altari et X
portatili s habbi da fare con 1’inclusione in essi dclle sante reliouie ’
gran cosa che i Vescovi habbino havuto ardire di attentare T Pa®
e. s„ „ nteoti„ ; ~ ; «j.
P. V. proibisca nelle ch.ese dei suo ordine Puso delle pietre consacra, ,
modo detto dt sopra, facendosi mandarW delle reliquie dalTrw
coi ^ V1 S°n0 PCr riparare al‘ '"convenienze quanto
ztrj ote aCov. phe, havendo 3odisfatt° 58
[Reg. Ep.-Reg. (2) 1594, p. 304].
1521.
S. C. Ep. et R eg., Perusina , 20 sept. 1594.1
di cmest mon^rnat| u “T"* di nU0V0 pcr W due, o tre monache
nuovamente erettn CapPucclne Per mstruttione et governo dei lora
con mic lettere di M “nf°rmc alla ''esolutione fatta gia et avvisata a V. S.
colsl^e 11 l0t Si^T n' ^ ^ ‘V* L^U° dopp“
fo incaricandnli rK/> r r .• ^ ne ^ me reso^uto ch io debbia replicare come
opra poiche non ci 1S£0rre coteste monache ad accettare questa buon
rr' haver' d; a,trove pers°ne de',a
render’ conto a Iddio b^nedetto dalb^^f ' °“- C°S‘ buon’opra havera ^
sodisfare et a questa S C ?.cb! ne f11851 causa. Veda per6 V. S.4
alie monache che quanto alPine^6 a.Cltti sccondo il desiderio dechiarando
1’haver in questo W Js! ZZT'™ ** d* lor° ^alchc fastidi° "■
quieta rsi gii che i per partifolare d i PCT ‘ V1Ver <luotldiano’ devon0
attesc lc carestie che colono hinn ^ <’iI™natlone degPistessi m. S. I. quali
questa nuova pianta di Racana ° reso ut0 et ordinato che non solamente
prima rcgola di Santa Chiara haKK^^L 16 cluaIsiv<>gIia altra etiandio delU
menti certi per il sustento H -1/ 1 da haVer Per lawenire beni, o assigna*
In loro fondatione et cosl anche n)0n^C^e Pdnu chc si approvi et confinm
sterio elemosina conveniente n'C * 6 monac^e debbino portare al mona-
non devono avere per questo sen Ct sostentamento dei luogo, onde
potranno accettare il peso volunt’^ 0 ^uc^e c^le baveranno daandare.ma
V. S. 1 opera possibile accio ne semini» deI %nore* Facci dun^ue
che si riceveranno in cotesto suo m v . etto» av*vertendo che le novitie
siria come di sopra. a portino per rav^enirc Pelcnio-
[Reg. Ep. - Reg*. (2) ,594> p. 307 a]
1 Al Vcscoto di Perugia.
S. C. Episcoporum ct Regularium
661
1522.
S. C. Ep. et Reg., Camerinen 26 oct. 1594.1
per sodisfare alia consulta che a nome di V. S. e stata proposta in Con-
gregatione dico d’ordine di q. m. S. I. che ai regolari non si puo prohibire il
metter* l’o ratione delle quarant’hore o altra di minor tempo con esporre
fuori il SSmo Sacramento nelle chiese loro, quando ai superiori dei conventi
parera bene per qualchc causa publica, ma saia ben conveniente ct cosi
ordmano le SS. L. I*, chc V. S. awcrtisca tutti 1 supenon di non voler
metter fuori dei tabcrnacolo il Sacramento SSmo se non tenendovi accesi
dei continuo doded Iumi et con ordine tale che in etfetto vi si trovino sem-
prepresenti a farioratione quattro o sei persone almeno et se vedra che Pav-
vertimento non giovi, facci loro precetto iinale nella me dema conformi^ di
commissione delle SS, L. Illme in virtu della presente.
[Reg. Ep.-Reg. (2) 1594, p. 339 b].
1523.
S. C. Ep. et Reg., Veronen,t 8 nov. 1594. 2
Essendosi riferito in Congregatione Ia lettera di V. S. de 10 dcl passato
per la quale informa sopra la poverta delle suore di S. Caterina da Siena
circa il conceder’loro che per pagar debiti et altri bisogni possino valersi
delle Iimosine dotali, questi m. S. I. hanno risoluto che io replichi a V. S.
che faccia sapere alie dette suore come non si vuol conceder’ tal licentia
in generale ma se ricorreranno in casi particolari esprimendo la somrna che
bisognaria et la quantita delle elemosine chc si trovaranno pronte, non si
mancara di aiutarle et consolarle.
[Reg. Ep.-Reg. (2) 1594, p. 344 b].
1524.
S. C. Ep. et Reg., Casertana , 6 dec. 1
594
d
^ conveniente che V. S. sopporti nelle chiese parocchiali che il
vip?0 a aCramcnto s* tenga in altro luogo, chc sopra 1’altar maggiore mara-
? lan OSI q. m. s, f. d’intenderp rh’in rpdnrv^ln hflhhi V R trnvntn rnn-
traditti
intendere ch’in redurvclo habbi V. S. trovato con-
ct se °nG ® cosa chiara che 1’altare principale e il luogo piu degno
funti S1‘ VC C *n ^cuna catedrale in altra cappella separata, procede dalle
°ni episcopali, che si fanno dal Prclato in sedia con !e spalle verso l’al-
1 u )Wovo di Camerino.
1 Z [:oad‘utorc di Verona.
cscgvq di Caserta,
662
Cuna Romana
tare come bcn sa V. S. et pero di commissione dclle SsTTTi '
a 1 confratl, che si acquietino a questa reforma consti-in™ j°,? mc °rti-
atrare !'olio per Ia lampada conforme al consueto facendoli^0 '^0m^
[Reg. EP.-Reg. (,) ^ p. 3^/^' fa«° “Itenmone ale** *
1 525.
S. C. Gp. et Reg., Taurinen., 20 dec. 1 594. i
S intende che havendo ottenuto Ja confraternitA dello <?,.■ ■. e
cotesta ctttA 1 aggregatione a questa dei Gonfalone di Rnnf Sami’ 4
grane et mdulgenze concesseli dai Sommi Ponmfici h ■ P " .g0d" k
mente aggregata all’istessa dei Gonfalone „n ’ ,°ggI 51 , troV1 "“»«•
della medesima citta contro elordini Hitl t raconfratemitA di S. Cro
-ne di N. S. e de papi Loi pScessori' et' T T SS' ^
trapassi il negotio con silentin * * PL^che non conviene che s;
nascere nci populi per simii canto, iTI’, ** dis"dini’ ch' sogliono
1 autorita che se H concede in virthAu' b' h no resoluto che V. S. con
cosi, ogni gratia et privilegio che doss' a pre®ente dehbia sospendcre, essendo
far processioni et quaMvo^hi ^ detta a^re^tione prohibendo loro il
volendo che s^reduca et ten' T*. ^ ^ fosse perdo,
stata conceduta detta agereeatin ***** 4 Utt° ^ neSodo come se mai fussi
manchi di esseguire eccettuL e,a‘ dettl c°nfrati della Croce, onde non
che dependono dai S Offitio H^IPT SC <?^e?ta Compagnia fussi di quelle,
soprasedere, et awisare ctc. In<flUsitione nel qual caso dovra V. S.
[Reg. Ep. - Reg. fj) Ico.
B ro94> p. 335 a].
1526.
S' C' EP' “ a„ d«.
11 clero di Ripa Candida preten
suggietto al vicario patriarcale di M !£!nj'tem^0 d‘ sede vacante dover esser
.uAICtr0 C‘ suPPli<ando d'esser m, ! 5 dlccndo che cosi si 6 osservato per
nr «tJ!!| COS' 6 C0nv^ene che vi astenia^UH° medes*mo possesso, et per*
E y 1 ^Uc^a terra lassando la curi al • proceder voi nelle cose di quei
S. 1. ve ne fo awertito, acc,6 nonTfl ' V'Cano di Melfi, d 'ordine di ,. m.
sonTJT fandarc al|a visita d, que) ^ ‘ errore; “n esplicarVi che vi doviatt
v l!ltarc senzi «pressa camnuaarone^V^1* ' Vlcari «pitolari non pos-
VOS ro avvertimento etc. m’SMOn,:- V' ^ dunque la presenteper
[Reg. tp. _ Re„ , r) v
fe* t1; 1594» p. 336 aj.
1 AII Arcivescovo d’Otrantn v
* Al Vicano di ' 'i
S, C. Episcoporum et Regularium
663
1527.
S. C. Ep. et Reg., Tarentina , 2 ian. 1595. 1
(La S. C. risponde awertendo che non 6 mente di N. S. che si violen-
tino i Greci all bsservanza dei rito latino, ma si bene, che levati degli errori,
nei quali sogliono stare fuor df Italia si culti vino nel rito loro conforme al
decreto dei Concilio Fiorentino,2 et quei, che furono gia fatti dalla buona
memoria dei Card. Savcllo nel suo Concilio provinciale di Benevento, etc.
[Reg. Ep.-Reg. (1) 1594» P* 34° b].
1528.
S. C. Ep. et Reg., Capuana , 2 ian. 1595; 3
Non e comparso alcuno che habbia fatto instanza per la resolutione dei
dubbio consultato da V. S. sopra il caso di Traiano Spartino di Caiazzo, ad
instanza dei quale fu dai Vicario di lei prefisso al Vesco vo termine di quin-
deci giomi per la sua speditione et per non lassare la cosa indietro, accio
non succeda controversia percio in avvenire con questo, et con altro suffra-
ganeo, dico de mente di q. m. S. I. che quando un carcerato si aggrava di
indebita carceratione, deve il Metropolitano farsi mandar Ia copia degli atti
senza ordinar cosa alcuna circa la persona dei carcerato, et dipoi quelli ben
visti, precedenti le debite citationi deve pronunciare esser stato, o non esser
stato fatto aggravio al prigione dai suffraganco secondo che gli parera di
giustitia, et dicendosi non esser stato fatto aggravio, S’ha da soggiungcre la
clausula, et propterea causam esse prosequendam per eumdern iudicem, et
pronunciandosi, che sia stato aggravato il prigione, si havera da soggiungere
questa aitra clausula, et propterea causam esse avocandam ct remanere debere
etc. delle quali interi oquutorie si doverit ammettere 1’appellatione trattandosi
di pregiuditio irreparabile per la sententia deffinitiva, come puo V. S. con-
siderare. Conforme a questo dunque facci V. S.che si proceda nei casi occor-
ienti lassando da banda la prattica di cohartare il termine della speditione,
massime quando non si sono visti gli atti ne li meriti della causa etc,
[Reg. Lp. - Reg. (j) iSg4l p. 347j.
1529.
S. C. ip. et Reg., Capuana , 9 ian. 1595. 4
I 'dr le difficulta, che ha ritrovate Mons. Arcivescovo di Surrento in
^°|esti Signori dei regimento della cittA Aon si sono rimossi q. m. S. I.
1 e resolutioni gia fatte intorno al particolare dei monasterii di S, Giovanni
| AH 'Arcivescovo di Taranto.
3 N. 51.
* i!!^civesc°vo di Capua.
11 Axc'vescovo di Capua.
664
Curia Romana
VT YuunT°' "°n parend0 raf?onev°le, che
vate s. habb, da posporre, et metter da banda il ben publico Pn'
tio d, Dio bcnedetto, et volendo le SS. L. Illme che per la tarda **
abbandom .1 provedere secondo II bisogno alie monache di q n """8
mente la paglia, fieno, strame, et biadafche si n trova fr ™nache' « N-
sudetta clausura per uso dei bovi, o dei cavallo dei fattore eT'!^0 b
aeco s, poss. stare con 1 'animo securo dagli inconvemWi f *
occorrere continuandosi, come per il passam er rl [ ’ he possoi">
aiutare la buona volonta di quelle relieiose all’o 'C m, ? tre ePa ‘feWt
constitutioni et riforme nnieW OSServanza debita della rwuh.
predetto molto disposte a voler vivere CMi™rdMtC * Monslg- Arc'ves“»
pero di non permettere in n odo alcuno che D °SServanza. «"«■*
ali 'habito in detto monastero n che.aIcuna P^ona sia ricevuu
novi, ia non professa pr°feSsione «• vi e dentro alcuM
[Reg. Ep. - Reg. (2) ,S94> p 4IJ bj_
1 530.
S- C. Ep. et Reg., Mediolanen., 24 ian. ,595.1
Nostro Signore £ informato rL v Q ’ ♦ j
di molestar 1'cconomo dei canitnl a ' / S' m^enda» come economo generale
dei beni di cotesta mensa i,- .m °rn° a Possesso, et amministratione
la sede vacante, in pretendendola lei, mentre saia
tro 1 'uso osservato per 1'adiett ^ * gmrisditione di detto capitolo, et con-
per Ia morte dei Cardinal** TW™ specj?lmente nellultima vacanza successa
Reatitudine permettere che * Attona memoria et non volendo Sua
fatto scrivere al vicario’ capitolar^m noyit^ alcuna> oltre a quel che ha
10 avvertisca V. S. come fo v" ’ 1 commandato la Santita Sua, che
desistere dalla sua pretentinn*. mezzf della presente che se e cosi, vogli
1 ultima vacanza sopradet: ; ^ C0Se caminlno, come nel*
Sacri Canoni, et non si deve'atter * US° ^ conf°rme alia dispositione dei
mia per suo avvertimento et n c °Sa *n contrario; serva percio questa
[RCg' Ep-Reg- (’) >594. P. 356b]C,C'
1531.
S. C. Ep. ct Reg., Faventina •
Si c nsoluto da q. m. SS. II. cll. t, . 5
sinu i non habbino da passare per i clairet^0^^01'’ dede rogationi et altre
religiosi d. cotcsta citta. non ostante nu u ^ adri ^^Idolesi e di altri
1 A Mons. {'Abbate Snah __ C ^ c°ntra si scrisse piii mesi
1 A, ~ M0»o.
S . C. Episcoporum et Regularium
66 s
pcrcioche 1’uso si ha da restringere solamente a quelle processioni
Nivate, et particolari che si fanno nelle chiese dei Regolari uscendo fuori
■enza scostarsi dalle suddette chiese. iJiaccia pertanto a V. S. di provedere
che si esseguisca conforme aha resolutione delle SS. L. I. poiche si e scritto
, p Generale dei Camaldolesi accio faccia aquietare i suoi monaci agli
ordini da darsi per lei, et il Signore etc.
[Reg. Ep. -Reg. (2) 1594, p. 4293].
1532.
S. C. Ep. et Reg., Fe/fren., 15 febr. 1595. 1
D’ordine di q. m. S. I. deila S. C. respondero con la presente alia let-
tcra di V. S. de 12 dei passato dicendole, che agli inconvenienti che scrive
occorrere spesso nelle parrochiali di cotesta sua diocese, dove persone rego-
]ari senza licenza di lei, et con pregiuditio dei curati sono ammesse a cele-
brare, potra facilmente per se stessa occorrere con dar ordine alFarcipreti,
pievani, 0 vicarii foranei, che prohibischino ai beneficiati inferiori il lassar
celebrare persone forastiere non conosciute, et massime regolari nelle chiese
sottoposte alia sua giurisdittione se non haveranno le lettere dimissoriali
de loro superiori in maniera che si possi saper certo esser le persone, che
vorran dtr messa sacerdoti, et senza impedimento canonico, commettendo
ai curati che debban fare in cio buona diligentia et con punirli poi se per
colpa loro succedera qualche loro inconveniente senza lasciar pero di ricor-
dare a V. S. che a quei che non haveranno eccettione non gli lasci far aggra-
vio per il disservitio di Dio, et per lo scandalo, che si daria ai fedeli, nono-
stante la poverti dei preti, quali coi buon esempio della vita loro potranno
meritare il concorso deirelemosine, che hoggi va ad altri sacerdoti. Quanto
poi alia cerca deH’elemosine le SS. L. X. dicono che per i conventi dei luo-
ghi, che sono in cotesta diocesi ai regolari mendicanti non si puo ne deve
prohibire, et se si sentono mali officii haverh da rimediare per mezzo dei
superiori con far 'castigare quei tali secondo la qualith dei casi. Si governi
dunque V. S, conforme alia mente della S. C. e Dio N. S. la preservi.
[Reg. Ep. - Reg. (2) ,594, p. 438 bl.
1533.
S, C. Ep. et Reg., Caven.f 22 febr. I595*2
Sopra li capi che V. S. ha proposto, questi miei Signori IU.mi hanno
r' C^c cluant0 al primo ella possa visitare la compagnia, et confratelli
. Coneettione della gloriosa Vergine, non ostante clriessa compagnia sia
1Stltu,ta* et eretta nella chiesa di S. Francesco dei Minori Osservanti et
| A] Vesco vo di Fcltre.
Al \cscovo di Cava.
666
Curia Romana
che habbiano 1’oratorio loro nel claustro dei monastornH> ^ ""
sto conforme alia dispositione dei Sacro Concilio di Trent T Pa.dri‘ E<f*
rationi segu.te in questo particolare. AI secondo. Chenm ' i ddle ^
per sua commoditi et consolatione spirituale far celebrare 1° Q
m chiesa, mass.me alfaltar maggiore, dove Ia comnW ! &an,a 'V
decentemente non doversi per I 'avvenire celebraret! U w!^* T* 1(4
havendo commodita i confratelli di far la processione /"t A 'er2°' Cl*
qual e grande, et capace, owero fuori intorno essa e/t-n"!™ “lla d“81
chc ha innanzi per non ammettere et introdurr#* i atno et
I av-venire far Ia processione nel claustro. A quartTc-hr0” " debbl *
dcila sudetta Compagnia non lascino oer j ! ,hc mentre 1 fotili
hanno di communicarsi almeno una voUa l P d‘ S°dlStare all’°*>%0 cht
chia, possano nella fcria quinta in coena Dn ^aSqua; nella Pr°Pna paroc-
mone nella sodetta chiesa di S Francesco I* SanU corami1'
guire. r raucesco. Cosi V. S. potri et doveii esst-
[Reg. Ep. I59j, p. 3 b].
1 534.
Ep. et Reg., Messanen., i mart. 1595. 2
<1* S. Anna cl e 1 itrTit ^ “***’ massime Su°r Dorotea monaa
delli asscgnamenti fatteli da suoi parenti Ti™” d.esiderio di Potersi
■I commune dei monasterio nont .m ‘ b'SOgm et necessiti loro.
conscicnza per il voto della fr°'edere’ scnza scrupolo alcuno di
resoluto ch'io dica a V S com r C C bann,) :;t*'to, Q. M. S. I. hanno
sarebbe di far totalmente vitnT, '° C°n h Prescnte che ii vero modo
Jatti a monache particolari si spende^w! 11 assegnamend
I istesso commune fosse oravi..,. - benefitl° commune et che dal-
come ll Nuperiori con prudenza ?Iab.cVna seo°ndo il particolar bisogno
questo sarebbe piu conforme il ,*C. ai?ta ^ludicassero conveniente perche
nuggmr commoditi temporale Hi r? ° °r° et ^ors^ anc^e seguirebbe cor
ct sicurez/a di conscienza. Cosi V Q ^ s*curo con maggior quie«
ct m ogni caso si contentano < \r r V , Pecsuader loro che faccino,
n'ent,1. m nomc dei monasterio et * ° lL' SCocIcndosi Ii sudetti assigna*
* P°s*tione della Superiora Do^ar^en?^0S* ne^a cassa dei commune
toecnrrt r prima alii bisognt di ciascun Cj Superiora provedere e
monasterio mn l»~~: Ciascuna, dove nnr, *1 F j.
ccorrer prima alii bisogni di cuV Pn lA oupcnum Rturv^,
lonasteno con I assignamento fatto n+r , °Ve non provede il commune
* ® DWB*che particola , . . lcu^aon permcttendo in ©cx
mi U M n) ! ' ‘Ult0rit l et particolar liceiuaa rt ntenSano nemeno spendai
n "- ,a bisogno loro. Et il Signare de* * SuPer‘°ra sotto prctesto 1
(Rcg. - Mo„. IJ9S( ? 3 b] '«nore P« fine..
SftA. X\II A* r
«JpT U' 4* r<f , c, s.
menc^eovn j. \f ^
u u*
667
S. C. Episcoporum et Regularium
1535.
S. C. Ep. et Reg.f Tauritien i mart. 1595. 1
Si e proposto di nuovo 2 in questa Sacra Congregatione nostra la domanda
dt cotesta confratcrnita dello Spirito Santo, e questi miei S. I. sono venuti
in parere che V. S. faccia produre alia confratcrntit di S. Croce 1’aggrega-
tione ottenuta qu& dairarchiconfraterniti dei Gonfalone perche facilmente
vi trovera la clausula dummodo similis aggregatio alteri in eadem civitate
facta non fuerit: ma quando anco questa clausula non vi sia, in ogni caso
dichiarano Ie SS. loro Illmc che sia valida la prima aggregatione dello Spi-
rito Santo, e nulla et irrita la seconda di S. Croce. Piacia a V. S. notificar
questa dichiaratione alie parti, et farla inviolabilmente osservare per togliere
ogni in conveniente et disordine, che da simili competenze soglio-io succedere.
[Reg. Ep. 1595, p. 5bl*
1536.
S. C. Ep. et Reg., Baren,% 15 mart. 1595. 3
Gia fu fatto sapere a V. S. che informasse questi miei Signori Illmi di
quelio che groccorreva intorno a diversi capi di quelli pretendevano li Padri
Domenicani della Provincia della Puglia esse r’ aggravat i dal suo clero et
perche sin’hora non s’e havuto risposta essendo r i corsi di nuovo essi Padri,
le SS. L. I. hanno resoluto ch’io avvisi V. S. come sotto li 10 di-Gennaro
delbanno passa to 1594 fu scritto d’ordine di questa Sacra Congregatione
a Monsignor Yescovo di Castellaneta 1 non potesse il clero secolare farne
Pofritio perche questo alThora spetta alii medemi regolari cosi nel terzo,
settimo e trigesimo anniversarii et chc alii preti secolari si dovesse dare la
quarta della cera dehbita alia parrocchia et che il restante de] Ia cera fune-
rale restasse alii regolari et che non sbistringessero li frati a portar Ii corpi
dei cefunti alia cathedrale prima cibalia chiesa della sepultura eccetto se
fussc cosi Puso di tempo immemorabile per ragione di preeminenza, o divo-
tione, nel qual caso si dovesse continuare il solito et che quanto al portar
a croce dovendosi sepellire i corpi nella chiesa di Regolari, si portasse sola-
ruent Ha croce della Chiesa della sepoltura. Cosi non havendo ella cosa rile-
• ante m contrario si contcntara dar’ ordine che s’osservi il medemo dalli
:won. 1595, p
1 AI Noncio di Turino.
, '^!1 Arciveacovo di Bari.
'-‘* 1501.
66$
Curia Romana
1537.
s. C. Ep. et Reg;., Acheruntina, 26 apr. iS9J>I
•Vrandano questi Illmi miei Signori Mons Vescovo h; v
s informi delle qualita de! vicario da voi nuovamente etto"?
venta che sta inquisito di delitti criminali come e stato esno , Td° *
veramente all’elettione sua non sia intravenuta la • P qUa' etcl*
tolo come si ricercava per le leggi di essa Chie*-, ?^8^0r parte del Capi-
facia eicgger in luogo suo un aUro donL l ' “ daI1 Afficio, «
Vescovo. Sarit dunque debito vostro de“° M°“-
[Reg. Ep. iS9J) p. 24 b] 8 •
1538.
S. C. Ep. et Reg., Mileten., 8 maii 1595.2
Ia cui distintione <T variefe\tcci * tmC d etlamdio confusione delli ordini
diversi Sommi Pontefici aDDrov.n , “1!? £ccoro alla 9hiesa santa. perdo
espressamente prohibito a ouaUiv r ^la^lt0 de Padr' Predicatori hanno
il servirsi del habito loro, o simii?13 “ 'a persona 0 religiosa, o secolare
SS. Illmi che i frati Heremitm' ,.a Hora intendono questi miti
1 'habito bianco in tal maniera che ' Ag0st'.no di c0(esta citta, vestoro
loro e frati Predicatori di che 'i parsTaHe’ S' differenza si scorgetn
f} insiemc ordinarie, che circa n m Signone loro Illme di awisarla,
osservino le gratie et privilegii h!? ° PaJ?co^are laccia che in ogni modo
Predicatori et Nostro Sienorf le^ S°mmi Pontefici concessi a'sudetti Padri
[R*8. ~ Mon. 1595 35 I]. aCCrescimento delle sue gratie.
1003,
S' C‘ Cp' ct Reg-, Sulmonen ,, m
ti y ~ en*» 23 maii 1595. 3
I! Sacro Concilio di Trento*Hi c. t t
c ausura di monache, ancorche si-inn^0 Ordinarii di poter visitare la
di^Cate™ S°lam'nte Pu° visitare omfnno 1* r°.f?°lari et Perci4 MonsiS'
■ > crina martire delPOrdine pt * a cl*lusura d’esso monastero
VO. ne altro, o altro superiore dell-o alla P' V- deve ferio,
M con Prontozza, che e ouaot? lanno ragione d’opporsi, nu
rp 1 'S ct 25 del passato m «ecorre dir in’risposta delle due
l«eg. -Mon. ,S9S. p. 47aJ; T?
■ M \W°'° a' Pn°mci di C.renza.
^ '«covo dt Mileto.
ore di S. Domenirn c..t
Vyv , , nico* Sulmona.
- '■'n de regularibus, c.
4
ss
669
S. C. Episcoporum et Regularium
1540.
s. C. Ep. ct Reg., Ferrarien 14 iun. 1595.1
voa ^ dubio alcuno che per qualsivoglia concessione e privilegi concessi
confraterniti et compagnie deleggersi confessori che possano assolvere
dai casi riservati alia Sede Apostolica, non s^ntende data facoltA d’assolvere
dai casi riservati agrordinari, quando di questo particolare non si legga
fatto speciale e precisa mentione, come piu volte ha dichiarato la Sacra
Congregatione del Concilio, ancora nella Compagnia del Rosario. Pero
V non permetta che nella sua citta et diocesi si osservi altramente. Che
cosi risolvono questi miei Signori Illmi,
[Reg- Ep. 1595. P- 39*]*
1541.
S. C. Ep. et Reg., Caputaquen 14 iun. 1595. 2
Non sanno veder questi miei Signori II. mi, come V. S. possa por la
mano a commuttar h pia volonta del Giardini nel legato, che ha lasciato
per fabricar un monastero di Capuccine, come 6 stato esposto alia Santita
di Nostro Signore, perch^ la deve pur sapere che gEordinarii non hanno
questa facolta, la quale e riservata a Sua Beatitudine oltreche per la fabrica
si puo lasciar a qualsivoglia religione, tanto piu di monache le quali se ben
mendicanti hora per decreto di questa Sacra Congregatione sono capaci
aneor di qualsivoglia sorte di beni da tener in conunune per il vitto, et
sostentatione loro. Pero V. S. awertira di non intromettersi in questo, se
non per 1’essegutione della volonta del testatore, et quando la vegga che per
qualche giusto impedimento la non si possa effettuar, faccia relatione quA
del tutto, massime deH’importanza del legato coi parer suo in qual altra
opera pia si potrebbe commuttare, che si fara la risolutione che converra.
Coi qual fine...
[Reg. -Mon, 1595, p. 62 a].
1542.
S. C. Ep. et Reg., Aretina , 7 aug. I595-3
Si sono trattati in questa Sacra Congregatione i capi proposti da V. S.,
con le risposte et ragioni dedutte in nome del Capitolo et Canonici, et dopo
natura consideratione s’A risoluto come segue:
* • Che della massa capitolare vecchia si debbano assegnare proportio-
ne distributioni a tutte et ciascuna delle hore canoniche, smnuiun.li' hi
portione gia assegnata al matutino, messa, vespro, e compieta, le quali assor-
j Vescovo di Ferrara.
j Vescovo di Capaccio.
Al Vescovo di Arezzo.
Curia Romana
670
bevano tutta la somma della massa, per asseenarne U ^
ille altre hore chc fino ai presente non hanno havuto partiali™6 E00’0"'
Pone m modo che per 1 'awenire si habbiano da pontL et fl^ d'S‘riW
distributioni rcalmente a tutt. gli absenti da qualsivoriia hor' ^ V
rata, e questo sWenda per 1’awenire nmettendo et *
osscrvato Ia forma sodetta hanno\icevut indebh« ^ ^ * i
. Che in ogm modo debbano ai tempo, che i divini offici ■ •
m choro, tener sopra 1 'altare almeno due candele accele et ch vT"°
eonsegho di ducf o t re dcDut^ti Hol i , 1 ^ ^ * S. coi i
recitar i divini offici in ^ C°nV™'"* P»
diversa stagione dellanno ifcht si n lfi • tm° dl'cr:,amente secondola
in sacrestia ’ S' n0tl m una tavole«a qual resti appe!1
3- Quanto alPesentione et moderatione dei servitio che i r,„ ••
' * S. per loco ancora ha ricei-rat* „ i • 1110 cnt 1 Eanonia «
che concede il Sacro Concilio Hi ’JP .ch.e SI Possano contentare di quello
canonici ragionevolmente non H» ^ °’ Ct Cne tanto 'e dignita quanto i
tedrale non solo ^1^ eh ? di Celebrar nella cbL»
giorni di festa conforme al Sacro p8 ' °CCap,?,r clrc°Io, ma ancora tutti i
levar finMl palazzo epicopa .*"“■*«■» a V. S. et delPandarh 3
porta della chiesa conforme al s^i‘ttCt°mpaenar "Cl nt0rno almcnofi,1'a111
[Reg. Ep. iS9s> p> 6obj * '
SS.C; * RCS’ ^'^S^rnttana, 7 aug. ,**.
^ intende chc volendo M \r
quclli die teeero violenza ad \\n$ '■ cs®ovo Pol icas tro proceder contro
habhia pronunciato in detta causa V*? n? °kk* ^ ’ prima °he S' Sign0ria
s e creduto facilmente, sapendo eli u' habbla avv°cata a se. II che non
pendenti avanti Ii vesco vi della s * Cbe non Pu° Porrc la mano nelle cause
da sentenza o decreto diffinitivo * pr°?‘ncia’ se non per via d 'appellatione
et itione ecclesiastica ne' ni ’ massim^ P^*che qui si tratta della liberti
per il giusto, e protettore che m ^ C>a ^cvc csser P"J tosto favorevole
naici Signari 111. hanno voluto dj limpedimento alcuno. Pero ques‘;
m simii occasione, e quando la verit' ‘u‘ avvertir bene come procede
,!a ancora fatto decreto alcuno eb /) ^kij3^ cbc ^ons. Vescovo non hafc
1 Proccdcr nella causa. Et in o<*ni r? U ^ ' ^ ^‘‘^^itivo, non 1’impedisc
care quello che havera fatto il tribunal uf^c*° di V. S. di non rivo
que i t. ic forsi saranno dichiarati inm- ^ * obcastro nemeno di assolve
irte et Conforme alii sacri cano * RCWa scommunica, se non chia
llhnc che V. S. fari. ‘uru’ Com« confidano le Signorie lor«
[Rcg. Ep. i595i p 6l bj
• s«s. xxiv, * re/t c xa
1 Ali Arci vmcovo di Salerno
* 1 vi h. J3p;fQ k
S. C. Episcoporum et Regularium
1544.
S. c. Ep. Ct Rcg., Tirasonen 6 nov. 1595. 1
Non placet Sacrae Congregationi regularium negotiis praefectae, ut in
monasteriis monialium sub quovis titulo instituantur confraternitates laico-
rum, ad tollenda quam plurima, quae ex huiusmodi institutionibus suboriri
nossunt incommoda. Quocirca cum in oppido de Alfaro istius dioecesis,
m quodam monasterio monialium Sancti Dominici societatem nominis Dei
erectam esse resciverit, decrevit statim eadem Congregatio ut Dominationi
Tuae rescriberetur, quod ego his literis praesto, ne in postem m sive supra-
dictam Confraternitatem, sive alias similes quovis nomine in monasteriis
monialium, aut institui, aut institutas exerceri permittat. Reliquum est ut
D. T. certior facta de mente Illustr. t Cardinal ium eiusdem exeeutioni ut
aequum est operam praestet, quod utique de singulari sua vigilantia ac pie-
tate licet polliceri.
[Rcg. -Mon. 1595, p. I4*1-a].
1545.
S. C, Ep. et Reg., 5. Ioannis Evang, Lusitaniae, 29 nov. 1595.
Cong. S. ioannis Evang. humiliter petit solutionem infrascriptorum
dubiorum quae sunt inter R. Capitulum Civitatis Portugal. et monasterium
D. N. de Consolatione eiusdem Civitatis et praefatae Congregationis:
1. in die Corporis Christi, ante quam hora debita et suflltienti convenirent
ad processionem Civitatis, a satis multis hinc retro annis fiebat processio
per septa monasterii, qua finita ibant ad Ecclesiam Cathcdr. ante inchoa-
tionem pub icae processionis. Quod non patitur R. Capitulum et nobilissi-
mus Senatus Civitatis. Petit Congregatio, quod non solum hac die praelata
sed alia quacunque ei liceat processi onal iter ducere SS. Eucharistiae Sacra-
mentum per septa monasterii, illtidque extra Sacrarium ponere adorandum
quando suis superioribus visum fuerit.
2. Moritur aliquis ab intestato et sepelitur in sua parrochia; postea hae-
redes defuncti volunt fieri officia et celebrari missas in praefato monasterio
aut in aliis eiusdem Congregationis.
3' Dicit aliquis in testamento « Sepeliar in monasterio Cong. S. Ioannis
e* pro mea anima dicantur v. g. 30 missae ».
4* In Civitate Portugal. fit processio in. dic S. Pantaleonis, patroni Civi-
et in die Angeli Custodis Regni, ad quas et alias solet R. Capitulum
accedere, accepta elemosina a nobilissimo Senatu; et cum sedes vacat, dicit
C?-phuIum, quod potest Canonicos Congregationis compellere ad dictas
processiones, quae non sunt de numero earum, ad quas praedicti Canonici
Cannis accedunt ex decreto S.Conc.Trid.2 Supplicat Congregatio, quod
[ prisco]™ Tirasoncnsi,
es$. XXV, de regularibus , c. 13.
672
Curia Romana
Rmo Episcopo et Capitulo interdicatur potestas eisque praecipiatu
pellant eos ad has et similes processiones, cum ad hoc nec hab ^ *** ^
gium nec possessionem. ent Pn%
5- I" Civitate praecepit quidam antistes rectori monasterii Hi„
Congregationis quod processionaliter exirent extra suum monast. •
causa Reipublicae. Quod tanto minus eidem Congregationi erat Dr - “
dum, quanto magis (ut omnibus est notum) ipsa statim pro quacunnue?1”'
sitate per claustra monasteriorum facit processiones. Obediit autem , ,
ut vitaret contentiones. Supplicat obnixe et humiliter Conereeatio ™ ’
nus stricte praecipiatur, ut nunquam sine Rmo Antistite' mR CaS
cogantur facere processiones extra septa monasterii. Ut autem ab Okfin
per c austra hortentur ab usdem Rmo Episcopo et R. Capitulo sede vacante
mnn ,cQUan r Ser0.fit.s,8num ad salutationem Angelicam aliquando i»
monasteriis Congregationis, antequam fiat in Ecclesia Cathedr/aut quu
dat m Ecclesia Cathedr. aut quia iuxta decreta Congregationis in L
debeat fieri certa hora competenti tamen, hoc non accipit Capitulum C
quo non videtur Congregationi interdicendum.
. 'L. . Sfbba« sancto si prius in monasterio Portug. pulsantur Cymbala
ad Glona m excelsu, conqueritur R. Capitulum de hoc
i„ ' „ ‘PSamet. hebdorr>ada sancta et in aliis diebus inchoatur officium
hora H ,^0nasterl° ortug. (sicut in ceteris monasteriis Congregationis)
hora debita et competenti et iuxta Constitutiones religionis. R. Capitulum
Ecclesia 10 ? Inj;,Piantur officia usque dum sit inceptum in Cathedrali
num Ordiffis^onfiLurmTstdelp.^ Vi°htiolie ConstitUti*
natuum sheqCuiStur:Pl'C1 hbeU° C°ng' habita die 29 Nov- r595 fu'">rdi-
norc nuo mtra .bcc^cs':lm aut septa monasterii, dummodo non eo tem-
Christi D. N. Itemlic^S^Euch^'-0"^ PUbl'CaS’ nec die fest0 S- CorPorii
th ad lihirnm n • .Eucharistiae Sacramentum ea qua decet reveren*
Ad ,SrmCn CX C3USa Publice forandum in Ecclesia exponere,
dummodo officia arC’ tplom'nus haeredes celebrari faciant ubi maluerint
aT3 se®a‘ debeamiCr'alibuS fie" debita « “nsueta ibi prius fiam.
au 3. servari debere defuncti dispositionem
publicattTumt:rmd7mctforna:^rm ,S' Conc' Trid'
Ad c. Ut ad i- ,i °cesslon"lt“ incedunt canonici Ecclesiae Cathedr.
publica processio' indicaturi PU. ^d Pnva,im intra Ecclesiam ex causa
uniformiter obtemperandum^^ TS° C C™ KegUlan ac Seculari. ab omnib,ls
ai gnul^nsulmm ^ P°SSe ad libitum- hora tamen competenti
Cathed. campanulis tall^ rinbnlb uT' P°St S‘gnum datum in EccleSU
Ad 8. licere officium divinum hora '5 ‘a.pnus uti non efit prohibituro,
tionibus praescripta pro arbitrio?nchoLeeblta " Con«regatioJlis Constitu-
[Acta S. C. Ep* et Reg. 1595].
S. C. Episcoporum et Regularium
1546.
S. C. Ep. et Reg., Eugubina , 16 ian. 1596. 1
In nome delh canonici Gabriclc ct Beccoli c stato presentato memoriale
nella S. Congregatione dolendosi che V. S. R. glJhabbia prohibito Eandar
a caccia sotto pena della scomunica. Et perche da una parte q. I. S. hanno
3 caro che le persone ecclesiastichc dedicate al servitio di Dio sfastengano
da simili attioni, et essercitii, dallaltra non hanno per bene che in questa
ne in altre cose siinili, ella si vaglia di censure, ho pensato d’ordine delle
S. L. I. awisame V. S. R. afinch6 in conformiti dei senso loro, si contenti
di levare le censure imposte, valendosi d’altre pene ad arbitrio suo, con
quella prudenza et circospettione che sapr^ usare V. S. Revma.
[Reg. Ep. (1) iS96/97* P* 6 b].
1547.
S. C. Ep. et Reg., Lisbonen ., 22 ian. 1596. 2
Non si pu6 levar alii superiori delle religioni la facolti chliaimo molti
(1’essi dalla Sede Apostolica o in virtu delle loro constitutioni aprovate da
essa di mandar fuori Eincorregibili, per6 non potendosi dir che uno sia
incorrigibife se non doppo haver commesso diversi eccessi, et gravi, de quali
non habbi mai voluto emendarsi, n£ far la penitenza che per essi li sia ingionta,
q. m. S. I. dicono esser bene che V. S. ammonisca li superiori di coteste
religioni che awertino di non licentiar alcuno se non con le debite solennita,
et conditioni che si ricercano, informandosi ancora se per sorte ve ne fosse
alcuno che sin hora habbi fatto senza la debita facult^, o senza la forma
• ** .
com emente per poter provedere opportunamente. In oltre dicono non esser
bene nc Iodevole ii stile che V. S. scrive usarsi in cotesto regno d’alcuni
\escovi, li quali subito che li compare inanzi alcuno de sudetti regolari cac-
ciati come incorrigimli li danno la beretta da prete secolare, et Eimpiegano
ne s^enhi° delle chiese, et aneor per la cura d’anime, perche questi tali
non evono essere admessi a simili funtioni senza dispensa apostolica, come
. . sbann® tcncr per sospesi dalEessecutione degEordini; pero
' ■ ausi, et ammonisca Ji vescovi che avertano di non valersi in modo
> i : i ' funtioni ecclesiastiche senza facolt^ della Sede Apostolica,
ta 1 Ei mente di questa .Sacra Cong. et ci avisi dei seguito per poter
* questo i ncon veniente piu efficace provisione se sara bisogno.
1 g* ~M°n. 1596, P. 12 b].
! 1?*°™ di Aggubbio.
Vicc Lceato df Lisbona.
4-t
Cuna Romana
p vT V»
s. C. lip. et Reg., Comen., 31 ian. 1596.1
•jsx&ts: t tsasa 7z&r*~ ■ ■**
~ * ~w. * ». *gy
doh anco a questo, se Sara bisogno. per via di censure et -,lt
loro tuttavia renitenti, ne dii aviso qui, che ne si nialieri |7
veniente. 1 ’ nc S1 P‘g|leti « provisione cot
[Reg. -Mon. 1596, p. 13 b].
1549.
S. C. Ep. et Reg., Lauden., 6 mart. 1 596. 2
esposVat m. 7?°1 ^ * T*. . d' ®* Chiara e «
quelle ch'entrano' a gusto vostro^eTch'6 d 'mpi®gar !e limosine d»“li i
pensiero alie monache et , he n°n Volete lasciarne la »t<
mentre 1’impiego si faccia in H' .°r°’ per° Ie SS. loro Illme dicono.chi
reddito, non dovete cercar iit ° §1* >° em Sta3^ s*cur** et di conveniente
sione ad alcuno di ricorrcre &’r7*' d°'Tete lar et esseguir senza darocca-
[Reg. - Mo„. ^96 P 30 ap0 " ^ ^ **
S. C. Ep. et R eg., Toletana , 22 apr. 1596.
3
d^xilli dubium f j
modocumque exempti Ttiam alh^H°0^SSarU °mneS etiam re^ulares
siones audiendas possint ner nr A' ^miSSl et Proi>ati ad saecularium cc
idonei ad munus^ioTum nK^ 0r^inariurn successorem examinari, etsi n
ne in ea deinceps se exerceant .repertl reprobari et prol
Dominorum Cardinalium caus’is eoi^!? S3epiUS Saci*a Congregatio Illm-
hoc consulta respondit. Procter^ Poru^ et regularium praefecta, i
eliam regulares et alias per bonae mal ^ 5' Tua huiusmodi confess
scopum admissos et probatos ,1, ' Cardinalem istius ecclesiae arcli
sc rterum examini subiicere recusa^131'6 ’ Ct S* *n^^es rePerti fuerint
audiendi interdicere. Quod vero d Venn.t’ e*sdem munus hoc confess:
neminem etiam regularem et ali is Concionatores attinet, clarum parite
sine ordinarii benedictione et in i..pr(7atam posse in sui ordinis ecc
[Keg. Ep. (r) 1596/97, p 24. M$ a ^s<^Uc e‘usdem licentia conciona
1 AI Vesco vo di Como.
1 AI Vicario di Lodi.
* Vicano Toletano.
S. C. Episcoporum et Regularium
1551,
S. C. Ep. et Reg., Eugubina , 15 niaii 1596. 1
Questi mi ei Signori i limi hanno considerato maturamente qucllo che
in nome di V. S. et di cotesti notari dei loro secolare e stato dedotto in torno
agl’istromenti che sogliono rogarsi per le cose de monasteri in materia delle
limosine dotali, et per ovviar alii disordini che Y. S. prudentemente ha
ricordato esser seguiti fm’hora et insieme levar Toccasione ad essi notari
di dolersi, hanno lc SS. E. I. 3 isoluto che V, S. si lasci intender et dia ordine
come et in che modo habbiano da fare i sodetti depositi et impieghi sotto
pena di nullita, et che nissuna sia accettata all ‘habito, et molto meno alia
professione monacale sc prima non sara presentato nel tribunale di V. S.
istromento authentico dei deposito et impiego della limosina dotale dalli
parenti della monacanda, perche se sark fatto nella forma prescritta da Iei
bene, altramente non ammetter Ia monacanda, che cosi si ossen-a in alcune
altre citta et vescovati principali dltalia. Et con questo V. S. dovera levar
la prohibitione fatta alii detti notari.
[Reg. Ep. (1) 1596/97, p. 39 b].
1552.
S. C. Ep. et Reg., 21 mari 1596. 2
Q. M. S. I. hanno veduto queho che V. S. ha ricercato intomo ai govemo
di coteste sue monache, et hanno risoluto elvella non debba in modo alcuno
engere novo monasterio di monache senza particolar licenza, et facolta di
. ostio Signore 0 di questa Sacra Cong., la quale non sole concederla se
pnma non s assi cura il reddito certo per la sostentatione almento di dodici
monache, et che si perfettioni la clausura dei monastero. Quanto alFadmet-
tere In nionasterii figliole per educatione bene ha fatto V. S. a non concederlo
sen?a /cenza^di qui, et cosi dovri osservare per Tawcnire, et se cotesta
comunita desidera haver 1’assolutione generale che V. S. scrive potra dar
or ine a alcuno qui che la soleciti in 1 )ataria perche le sara concessa.
[Reg. - Mon. 1596, p. 61 b].
~ ^ P11
S. C. Ep. et Reg., Comen., 25 iun. 1596. 3
mona^iJ)en ^ scrhto a V. S. che nel visitar la clausura de monasterii di
lari n so£e.tte a rcgol ari , la vedesse d’ ha ver seco alcuni de superiori rego-
er tnaggior faci lita della fontione,'1 non hanno percio q. m. S. i. inteso
; ai vKCOVO di Aggubbi0
. i ,.BMVO di ScaU.. *
. r di Como.
U‘ 1548.
6-6
Curia Romana
chc V. S. non possa visitar da se senza la presenza et assistenza d;
lari, pero in occasione di simili visite faccia pur V. S. conforme ip* ^
et dichiaratione fatta dalla congregatione dei Sacro Concilio di T* °™*ne>
chc le SS. L. I. sentono il medesimo. rent0 per-
[Reg. -Mon. 1596, p. 71 b].
1554.
S. C. Ep. et Reg., Ferrarien 2 iul. 1596. 1
Hanno saputo q. m S. I. che cosi ii monaci di S. Benedetto et Oliw
tam come 1. Canoma Lateranensi, et di S. Salvatore ricusano di convel
. lc Proccss'om pubbliche, et particolarmente a quella delle litanie et rm»
tion. maggiori sotto pretesto che non siino obbligati a questo. II che essendo
ch,aro et espressamente contro il decreto dei Sacro Concilio di TrentoI
sras. 25, de regul c 13, |e Signorie loro Illme dicono, et ordinano a V S
Che non constando!, di privilegio apostolico contrarii, astrinTTi sudetti
mqnact, et canomci ad intetvenire alia sudetta et altre pmcessioTpubb S
r“ rls^glirrdine de ior° ° «sscst
Signore etc/ CIa ' p;“rticolarmente- C™ che Ie prego <U
[Rcg, - Mon. 1596, p. 77 a].
1555.
■m
S. C. Ep. et Rcg,, lanuert 22 iul. 1 596. 2
sta Pugliasca in\ \hnVLnUC ^peIlc'. nelle 9uali e provisto Giov. Batt
titolo, dicono q I t 7 chfvVre> S,an° PUd lG*ati Pii C ““ erCttei
«stante che siano sub eodem tecto ‘PU™tta (;he Ie Soda hberamente no
TEff ;val t “bia aItra “ j
Itvtg. Ii p. (!) 1596/97, p. 6! a].
1556.
s* C. Ep. et Reg., Tropien 22 iifl. 1596. 2
Se bene q, m, S. I. non hanno havutn « 1 ,
che m occasione di bcnedir 1 ’ < - . pt r. ne c^e V. S. habbia perme:
tutte I altre monache siano uscite n '\l K’ Scr*Ve dal monastero di S. Chia
tentano che la si faccia assolverc d d 3 L llesa feriore, contuttocii si cc
ttnz.i salutare, et caso che noi rv*r ° ^sor SUf> dalla censura con pei
P P" questa la fosse incorsa in quale
j ** Vwcovo di Ferra ni.
1 vJr^ravcsco«> di Genova.
AI Vescovo d1 Tropea.
S, C. Episcoporum et Regularium
677
1 ‘ti di dispensaria, coiuc 1« ^ m f u<liuiu
irreg0 lt&di ^rg. asS0lvere, awertendo per 1’awemre di non permettere
limil trasgressione;
[Rcg. -Mon. i596- P* 84 al
S. C. Ep. et Reg., Cassanen.> 6 aug. 1596. 1
*
sti miei Signori Ulmi vista la relatione, che V. S. ha fatto delle impu-
. . . te aJpArchidiacono di Cassano et dello rinovare 1’elettione di Vica-
U fatta in persona di Giovanni (Erendozzo?), hanno risoluto, che V. S.
d° uti uno, che serva pet Vicario per modo di provisione, prohibendo al
sudetto Archidiacono et alPeletto ultimamente di non intromettersi nell’uffi-
■ ^ mocj0 alcuno, con assolver a cautela ambedue dalle censure, se per
questa causa si sono fulminate contro 1’uno 1’altro. E poi V. S. comanderi
J Capitolo et Canomci, che debbano nel termine di giomi tre al piii lungo
farnuova elettione d^un altro per Vicario, qual sia dottore, prattico et appro-
vato per buono a tal carico da V. S., altramente saii mandato uno di qui.
Cosi piacera a V. S. d’esseguire dandoci awiso nel seguito.
[Reg. Ep. (1) iS96/97> P* 67 a].
1558.
S. C. Ep. et Reg., Melphien 20 aug. 1596. 2
HalPinformatione che V. S. ha mandato dei seminario di Muro, si rac-
coglie la poca cura che fin hora ne ha tenuto il vescovo, dei quale perche
similmente si ha poca speranza di diligenza nelPawenire, questi miei
S. I. hanno pensato di commetter tutto questo negotio a V. S. afinche
pigii tutte quelle provisioni per il buon govemo di quel seminario che le
saranno dettate dalla prudenza sua. Primieramente dovera procurare che il
seminario sia govemato da deputati ecclesiastici come comanda il Sacro
Concilio di Trento,3 et che questi riconoscano li conti degli anni p assati,
et dalli disordini seguiti cavino li rimedi opportuni per il buon govemo
teli awenire. Poi non mancherk di far ordine espresso che gl allievi dei
seminario non siano impiegati in altri essercitii che puramente ecclesia-
stici e concernenti lo studio debe ettere. Poi dari ordine che dentro il semi-
no risieda persona piu grave et idonea per istruire li chierici neUa pieta
duistiana et buoni costumi . Insomma la Sacra Congregatione rimette alia
pmdenza di V. S. et in virtu di questa le di piena facolti di stabilire tutte
quelle regole et ordini che secondo lo stato et possibiliti d’esso, clla giudi-
) ^'Arcivcscovo di Cosenza,
Al Vescovo di Melfi.
de re/ ,, c. 18.
678
Curia Romana
chera esser ispediente per il buon govcrno dei seminario a fi fo
cavi il frutto che si pretende per servitio di que] Ia chiesa N(y * 88
V. S. dabbracciare questo negotio con ogni caldezza daffettn 0n mandli
[Reg. Ep. (1) 1596/97, p. 71 a].
1559.
S. C. Ep. et Reg., Aretina , 4 sept. 1596. 1
S 'intende che in cotesto monastero di monache della citta et s„a a*
tanto govcrnati da V. S. quanto da Regolari si sogliono ammettere alltS
raonacalc piu di due sorelle in un medcsimo monastero et perche on i
e contro 1 ordine di questa Sacra Cong., hanno risoluto q m S I diT
aviso a V. S. aeiochi awerta ehe nellWenire non
duc nel istcsso monastero senza speciale lieenza di questa Sacra Conif Saii
po. contenta V S. d’amonir li regolari che hanno Ia cura, et govcrno dimonT
? “ rnbat° S3nt0 £t altr0 temP° perche^
acommunica ile sememi^ •*
[Reg. - Mon. 1596, p. 105 a].
1560.
s. C. Ep. et Reg., Nolana , 5 nov. 1596. 2
I er risposta della lettera di V S < folli 1 1
alie monacande, dicono o m <i t , 4 dc\ passato m materia dell’habito
al fcncstrino dove si mm™ '• , e a ^cve servare il solito di dario
dell'abbadesse non ostante quXehe la a"C° nell’elettione
l^cg. - Mon. 1596, p. i22 a].
tao 1.
S* C. Ep. et Reo- *
~ ^ g*’ Vononien., 5 nov. 1596.3
v^irca Ia crate crande oh** «i x - •.* 1 ir
della Congregatione £ che si chiuTa c!liesa di s- Agnese, Ia mente
ntrovato nella stanza dd confessore ^ ?°me anco ruota et confcssionale
i con essionali devono stare in luotm monastero della Maddalena, perch£
diaret°h;Ur°’ “f d°VC soS,ion° liSconfe«orner|t0 e‘ pa,ente’ ct non se?ret0'
i- ’ l3cgm loro; cosi non manclii t' ^“bitare, o ntirarsi per commo-
'nonasten tanto sogctti a lei quam 'Mrt che s esseguUca in tuiti
tRc8' " Mon. 1596, p. I2; qbaant0 a «g°kri. 8
A1 V«covo dt Arez2o
g AI Vesco vo di NoU.
At Coadiutore d, Dolo una
S. C. Episcoporum ct Regularium
1562.
S. C. Ep. et Reg., Castellaneten 15 nov. 1596. 1
Kx constitutionibus in synodo dioccesana per episcopum editis Sacra
Congregatio infrascriptas moderari censuit ut sequitur:
f Quoad distributiones quotidianas instituendas. Ut deductis iis quae
specialiter relicta sunt pro missis, vel anniversariis, funeralibus aut aliis
particularibus functionibus obeundis, reliquum in quotidianas distributiones
convertatur, idemque fiat dc tertia parte reddituum omnium praebendarum.
Portio vero deficientium accrescat servientibus tantum pro rata servitii.
XII, Capitulum non acceptet novum onus missarum, aut anniversario-
rum inconsulto Episcopo, cuius curae sit ne plus quam ferre possit, recipiat.
[Reg. Ep. (1) i596/97. P- s9 b].
1563.
S. C. Ep. et Reg., Cremonen 3 febr, 1597. 2
Al dubio ch’e stato proposto qua in nome di cotesti monasteri di mona-
che se Ie Iimosine delle converse si devono depositar prima che siino rice-
vute nella clausura, et se si possano le monache prevalere d’esse liberamente
senza impiegarle, hanno q. m. S. I. risoluto che si debba osservar quello
che si fa delle Iimosine delle monache votate cioe che in effetto prima si
debbano depositare, et seguita la professione impiegarle, cosi non manca-
rete di far osservar adesso, et sempre, che tale e la mente delle S. L. Ulme.
[Reg. Ep. {2) 1596/97, p. 20 a].
1564.
S. C. Ep. et Reg., lanuen. et Parmen 12 febr. 1597* 3
Segli ordina far dichiarazione per decreto particolare nel prossimo Sinodo
cd inculcare in visita, che a nessuno di qualsivoglia stato, o condizione sia
leiito locare, investire, o in qualsivoglia aitro modo concedere ad altri, beni
devoluti alie Chiese, se ben soliti concedersi per il passato, se non colle
debite sole n niti, 0 con quelTau mento, e vantaggio d’affuto, canone, 0 livello
nwggiore, che sia possibile, avuto riguarclo alio stato presente, cd a quello,
^ per 1 addietro sc nc sia cavato, come vuole Ia ragione: sotto pena della
ha lita de contratti ed altre imposte da 'Sacri Canoni, e Constituzioni Ponti-
Clt’ contro quclli, chc distraono beni di Chiese, o che I acquistino senza
1 ai \escovo di Castellaneta.
3 ,, 'cari0 di Cremona.
All Arcivescovo di Genova,
i
Curia Romana
680
Ie debite solennita! Anzi che potendosi senza far molto str ‘ 7^
procurare di ricuperare i beni gia fatti migliori, e devoluti * deVe
concessi per 1’istesso prezzo di prima, perch6 queste conwnrfJ • ,el*i
la Rota sono nulle. H co™enzioni secondo
[Reg. Ep 1597, p. 12 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S C v
Reg,, p. 240]. 1 u bp.ct
1565.
S. C. Ep. et Reg., Lucana , 12 febr. 1597. 1
Sm tende che Guglielmo, et Emiliano Emiliani appresso H* r ,
depositata la limosina dotale d'una nipote loro rfcevS. Ter 1 * k,
monastero di S. Nico!6 Novello, ricusano di sborsar il danaro T" "
monaca gii sia professa et V ,ui ■ . „ anaro se ben b
st sWSsr* s
££ St;» SZSZSSl
ostante lWl|ation “fi uS T d.*bbi\,n °Sni ™do astringer non
per tale causa, c c COn que TlT" r 'a “■ «*e
IR«g. Ep. (a) 1 596/97 p 2“ * h “ » V. S.
1566.
S. C. Ep. et Reg., Sarzanen., 3 iun. ,597.*
manda d,iasol^"„^^a“"“de c"n <lu<:s'a a V. S. ia facolta che do
chicnco d’ordini minori chc vestii ql'a ch® Pemtenza salutare quel B errati
c stato per ignoranza, con\’elIa scriv * ^ d‘aCOn° cant6 •'epistola, se peri
[Reg. Ep. t597, p. +2 a]
1 V V § 4
s- C. Ep. et Reg., Laurctana
Vista la lettera di V e , «“".,597. s
^“. j ",vut0^ P^bene la proWbiriT^f"* d.,Andrea Biasini- <)• ■». S. I.
Ic sio * s lntende ch’ella ha dat *r* ^ non tencr donne nella cano-
EofettoT „II,me si -ocht er t? Sd dtri di
<** HP- -597. p8^ ^ Ptm
. 7 7CiCOVO * Lu«a.
, ? „®C0VX> ^ Sarzaru
Ai \ «covo di Lorcto
5. C. Episcoporum et Regularium
681
1 568.
S. C. Ep. et Reg., Brixien 18 iun. 1597. 1
Hanno fatto esporre qua li Padri Domenicani che alcuni che hanno
jle di patronato nella chiesa loro, ricusano di restaurarle et omarle con-
Hrmc alie altre in occasione della rinovatione di tutta la chiesa. Pero dicono
^ m. S. I. che V. S. nel modo che Ie parera piii spediente costringa essi
padroni a farlo prescrivendogli termine conveniente ad arbitrio di V. S.
on comminatione di privarli delle ragioni loro et di concederle ad altri,
come in caso di renitenza dopo havergli dato conveniente dilatione, si con-
cede a V. S. facolta di fare. Et dei seguito ci dia awiso.
[Reg. Ep. 1597, P- 47 b]*
1569.
S. C. Ep. et Reg., Granaten,f 25 iul. 1597.
Proposito suprascripto supplici libello Sacfa Congregatio respondit quo
ad primum caput, posse regulares ab eodem Archiepiscopo alias non exa-
minatos nec probatos dentio examinari. Ad 2 et 3, debent, si ad confessio-
nes audiendas admitti petierunt, probari in genere vel reiici, nisi ex causa
legitima aliud de consensu superiorum eorundem regularium fieri debere
Archiepiscopus censu erit.
[Reg. Ep. 1597, p. 59 a].
1570.
t
S. C. Ep. et Reg., Eugubinaf 11 aug. 1597. 2
Questi miei S. I. hanno veduto la dichiaratione che V. S. ha fatto sopra
li due capi che le furono scritti, et restano sodisfatti nel particolarc delli
putti che hanno da servir alie messe private in mancamento et sussidio de
ehierici tonsurati, ma quanto al capo che ricercavano Ii canonici di poter
servire per uno degraltri canonici, dice la Congregatione che fuori dei reci-
tare le hore canoniche in choro, in tutte le altre fontioni che s’impongono
'icendevol mente, anco di cantar messa, o di celebrarla privatamente possono
li canonici servir et supplire alTobligo loro per uno degl’altri canonici. Cosi
piaceri a V. S. di far et esseguire.
[Reg. Ep. 1597, p. 66 a].
j 71 ^cscovo di Brcscia.
Al Vesco vo di Aggubbio,
682
Curia Romana
1571.
S, C. Ep. et Reg., Camerinen ., 24 nov. 1597.1
Se V. S, awisara li casi particolari della violatione della clausura s *
nelli monasterii di, monache della sua diocesi che lei ha da visitarent
da la facolta necessaria per assolvere quelle che vi saranno incorse in * *
sura, ct non e parso a q. m. S. I. spediente concederla in generale Dersa^
mcglio aplicare la penitenza secondo Ia diversita dei casi V **
[Reg. Ep. (2) 1596/97, p. ,29 b].
1572.
S. C. Ep. ct Reg., Patavina , 27 maii 1598. 2
V PT' S'.L hT° Sentit0 eon molto Ioro sodisfattione et honor di
«Ittt ct,,curd i:animc per trattar ie «* conC™?s
di V S atti ‘T , et eSsecutione delli decreti sinodali, et altri ordiri
dono' ch*S„ Ji . % medcs,lna ousa « perchd le Signorie loro Illme inten-
venire alii sudctteT"0, d °I"me per essere «gulari ricusano d’inter-
ancora vhntervenotii onhre&atiom, hanno risoluto, che in ogni modo lora
1’offitio loro Cosi V S P.Cr/°ter me£l10’ ct piu fruttuosaniente cssercitar
« bisognaado li ?££ “PCre a loro> et alli suoi ™P-=riori regulan
questa se ne di ampia facolta. PC"C' Ct censure come '■ Parera che con
[Reg. Ep. 1598. p. 22 b].
1573.
c. Ep. ct Reg., Derthonen., 7 sept. 1598. 3
sess. »U^ra^«*P^*1^Positi°ne deI Sae. Concilio di Trentoalla
fraterni te di hiici, et altri lUngi • PU°p Ct ^cve v*sitare tufri gh hospedali,
governati da laici, o eretti et PU * 4uaIsivogIia sorte, ancorche siano
tutti tt.i ‘dtri, che possono essere ' t'tUU|1 'n C^*cse d* regolari per riformare
di Dio, et delle chiese, et oratorii 1 ° 0tt*’ S*.nePe cose concernenti il culto
goverrto, ctadministratione dc^ent01^0’ Ct essercitii spirituali, come nel
dl m,:ilstn> et ofHciali, et farci thr temporale, et forma d’elettione
VVl rc s‘*lru> impiegate ct fatte n;°m° eP cntrate> ct spese, massime per
‘ ■ v i W ** «he vi habbjnP conf°™ ali 'intentione
• s> d attenderli, astringendo li 1 bem’ et entrate- Pero sara debito
1 entl con Pene, et censure conforme
Al VtfSCOVO dl 1'nm.
a ,, ,, 01 v.imcnno
# Vl \e»«»vo d. Padova.
AI Vcscovo dj Tortoni
5. C. Episcoporum et Regularium
683
■ ^oni, alia dovuta obedienza, e trovandosi difficolti di momento
f ene relatione che di qua non si mancari di darii gli aiuti opportuni.
[Reg. Ep* P* 44 b]-
1574.
#
S. C. Ep. et Reg., Derthonen 7 sept. 1598. 1
Li Regolari tutti sono obligati di convenire alie processioni publiche et
arti coi arment e a quelle dcllc rogationi triduane, et dei Santissimo Sacra-
mento nel giorno della sua festa, se non mostrano haver privilegio partico-
lare ottenuto doppo la publicatione dei Sacro Concilio di Trento. Pero se
nella citta 0 diocesi di V. S. alcuni saranno renitenti V. S. Pammonisca et
poi ne dia conto alia Sac. Congregatione che provedera opportunamente
acciocche non manchino di far il debito loro.
Quanto ail^spositionc dei Santissimo Sacramento non s’ha da fare se
non per causa publica et grave; et se occorre qualche bisogno di persona
particolare travagliata o inferma, che ricerchi per suo aiuto oratione publica
ai Santissimo Sacramento, non s^ia da esporre scoperto, ma con Fusciolo dei
tabernacolo aperto, 0 al piu stando nella pisside coperta coi velo sopra, cosi
oltre il conveniente numero de lumi, et assistenza dcJsaccrdoti dovera pro-
curare V. S. che s’osservi non solo nelle chiese seco lari, ma ancora in
quelle de regolari.
[Reg. Ep, 1598, p. 44 b].
1575.
S. C, Ep. et Reg., Bononien.f 3 febr. 1599. 2
Veduti li capi proposti in nome di V. S. in questa Sacra Congregatione,
se risoluto, che quanto ai governo temporale delli monasteri di monache,
CS. possa valersi delFopra di persone secolari pero timorate di Dio, d’eta
mati ra, ct prudenti da eleggersi ad arbitrio suo, che habbino cura et
pensino di consigliare et indirizzare il governo, et maneggio delli beni et
entrate temporali, che riescano bene et con avantaggio possibile dando pero
conto a V, S. di tutte le risoluzioni che faranno di momento. Delli conies-
sori d esse monache sta in arhitrio di V. S. Feleggerli, mutandoli ogni due
* al piii tre anni, et assignandoli quella provisione, che havuto riguardo al
et possibilita delli monasteri et qualitii de’confessori la giudichcii con-
veniente .
-Mon. 1599, p, - a].
1 11^° di Tortona.
civescovo di Bologna.
684
Curia Romana
1576.
■i
S. C. Ep. et Reg., Lancianen 24 mart. 1599.1
S 'intende, che V. S. si serve di due dei suoi Canonici per vicari * L
loro con questo titolo vogliono Ia precedenza in Choro nelle m-n ■
et altre fontioni et partecipare delle distributioni come Canonici
potendo il Vescovo havere quindi due Vicari generali, et questo s'eC»I!
che vogha servire come Canonico dovendo stare al Iuogo dei suo «w '
come pm volte hanno risoluto in questa Sacra Congregatione V ’
tenti di nmediare neil’uno e nell’altro caso. ** ’ ' S
[Reg. Ep. 1599, p. 2, b].
1577.
S. C. F2p. et Reg., Camerinen., 28 apr. 1599. 2
£ stato esposto qui che la Aladu et sorella di suor Innocentia Floralia
dubitf se sia ci6 lecto, q m S I Jonastcro « intendendo che costa s,
V. S. come i’ neratm ^ 2 ! U lanno imP°sto ch 10 facci sapere a
con avvertir, che non V t.°ntJ.et Pero ne foveri lei procurare 1’effetto
monastcro, ordinando noi * 3 faV°r d?IIa monaca |n particolare ma dei
superiora con essi si Drow 6580 S* r*scuot*no i censi, ma che dalla
ragioncvole, cosi donquc VseVbscT ''eCeSSarie de,la sudetta monaca com'e
(Reg. -Mon. 1599, p. 36 b].
II P C Ep 1 ' TiraSOnen ■’ 1 1 maii 1 599 3
3 q;.m'. S- L della Sacra Con^egadone 'ctf d- Calate>^d ha fa,t0 “P1
a ehi vi parc di poter ministrarp n u 4 C” c V1 mtromettete a dar lice
matrimonio senza sua Iicen7T n . 6 3 ctta sua Chiesa il sacramento
hanno voluto credere per esser cZT*™0' 11 che sebene Ie SS. loro L 3
ordinato, ch’io v’avertisca come fn n<m t0nvcn’ente. non dimeno m’haj
m uo attentare cosa alcuna quand ! F” .mczzo questa che non vogl:
nc tIU;^ 0330 avisarete. °n av“ate cosa rilevante in contra
eg- Ep. 1599, P- 45 b].
, di Uncano
, * 'e*covo «*« Camenno,
Al \ ocovo d, Tirasona
S. C. Episcoporum et Regularium
68 s
1579.
S. C. Ep. et Reg., lahuen.f 25 maii 1599. 1
Da parte di cotesto Capitolo e stato esposto a q. m. S. I. che V. S.
hb ,3fatto editto che nessun Prete possi tener in casa donneancorche parenti,
r tandosi che essendo loro poveri non possono tener servienti sopra di
he ie SS loro I. m 'hanno ordinato, ch’io commetta come fo con questa
che considerata la qualita delle persone, e la penuria deservienti in coteste
arti debbia moderare tl prefato editto, restringendolo alie persone sospette
con usar prudenza e discretione in dar licenza a quelli nelli quali non possa
cader sospetto aiCUno; proceda pero V. S. con charita, e con la debita cir-
cospittione in ci6 per maggiorc serv. e quieti dei suo govierno e N.S.
[Reg. Ep. 1599, P* 58 a]*
1580.
S. C. Ep. et Reg., Messanen ., 17 nov. 1599. 2
Non hanno per bene q. m. S. I. che li confessori delle monache s'in-
geriscono nel temporale di monasterii perb intendendosi, che quello di
S. Domenica di Noxia lo fa, hanno le S. loro I. risoluto che V. S. debba
proibire et fare che rendi conto dclTamministratione passata, cosi la dovra
fare et esseguire et insieme provvedera di nuovi confessori in Iuogo di quelli
che havranno servito nel medesimo monastcro piu di tre anni continuati,
awertendo che per l’awenire non stiano piu di due, o tie anni, che cosi
ha ordinato et commandato questa Sacra Congregatione doversi osservare
in tutti li monasteri di monache inviolabilmente.
[Reg. -Mon. 1599, p. 106 a].
1581.
S. C. Ep. ct Reg., /anuen., 1 dcc. IS99*3
Q- m. S. I, hanno per bene che quando V. S. vorra entrare nella clausura
di monache governate da Regolari, lo faccia sapere a superiori loro o al
confessore, cosi la sara contenta di osservare per 1'awenire awer tendo che
’ * n°n puo entrare nella clausura d essi monasteri sc non per visitare essa
clausura, et le licenze cl c lei concedera per altri di entrare in casi di neces-
j.ta et per pariare a monache, devono essere approvate et signate si vorranno
,arl° medesimi superiori regolari ancora, conforme alPordine generale
at<J’ e cos' dovra V. S. osservare et esseguire.
L eg--Mon. 1599, P* no b].
I i!|;^civC3covo ^ Genova.
, ?»,?rciVcscovo di Messi na.
AH Arcivescovo di Genova.
686
Curia Romana
1582.
S. C. Ep. et Reg., Ferrarien., 2 maii 1600.1
Non possono ne devono li superiori regolari impedire che in
visita che V. S. vorri et puo fare ogn'anno et piCi spesso se vi saiT° 4
necessaria et urgente, non entri nelii monasterii d. monache novem^T
loro per visitar Ia clausura di dentro in tutte le parti d’cssi er u
tutte ,e diligenze che li pareri che la clausura Jbtn custodhl c“ yl'
h fari sapere et m ogm caso non lasci per oppositione et contradittioni V
essercitare 1 ufficio et authonta sua conforme al Sacro Concilio di Trento'
SegU,n° PCr P°ter’ SC Sa™ bis°gn°. reformare et gasfe,
chi havrii ardimento di contraporsi a questo ordine. ™ *
[Reg. -Mon. 1600, p. 35 a].
1 583.
S’ C' ^p' et RcK-> Bisinianen., 16 niaii 1600.
Iip- et RcS; praeposita censuit ut infra:
~d E^!i;„ES « Dignitates etiam in Ecclesia,
palma ac thus praebelr ante r” °-CUS convenicns’ Vicario datur candela
paramentis assistunt Kn’ anonicos ac Dignitates, exceptis iis, qui cum
Hus erit “ Sede P-tificiali existente. Si tamen Vica-
HabittrcanonicalUnSu tuX partidPare ^ distributionibus nisi
inserviat. Non potest uti Vi pr?pno ?co et staIlo Ecclesiasticis functionibus
lebrare nec SS Sacramentum008' miSSa'S ^onventuales aut Pontificales ce*
deferre nec aliis divinis officiis reIiquias paratus in processionibus
tum praeesse ut omnia suo ordine fhm EccIeS‘ Se miscere> sed tan'
tu lum ex causa vocare * ' lcanus potest Canonicos ad Capi-
[Reg. Hp. ,600, P.‘53 aj.
_ . . 1584.
Ep. et Reg., Sarzanen., 10 iul. 1600. 3
^ debito di V. S prov j
stiano in ehiese regolari, et attendi pa er curati d anime ancorche
«nt! s lcrw®Qiti; per6 sc il rettore di T * ar ^ °®c*o loro in ministrare li
alH sacn00 CUra J anime’ mancaranno ° aItn deIIa sua citt&.ediooese
‘J vont> non ostante Pesse mi ■ Pr°ceda contra di loro conforme
1 .. .. P’etendono per dipendere tb
1 Al vM
*'Co\ o di 1
ctT.ir,».
, ' </f r*&doribtal e c
Al \cscovo d. Stoaoa. 5
)
S . C. Episcoporum et Regularium
687
lari perche nelle cose concernenti la cura delle anime, li vescovi pos-
Reg° liheramente essercitare 1’autorita et giurisditione loro.
rjfcX .600, P. 67 bj.
1585.
S. C. Ep. et Reg., Cusentinay 24 iul. 1600. 1
Non veggono q. m. S. I. causa per la quale \ , S, volendo non possa
intervenir alie congregationi che fanno lc confraternite anco di laici, parti-
colarmente nell’elettione degli offitiali acciochc lc cose passino con quiete,
c conforme alie costitutioni et instituti loro; massime se lei, e gli antecessori
suoj Sono stati soliti d’intervenirvi, per6 V. S. deve mantener Rautoriti e
giurisdittione sua conforme a Sacri Canoni.
[Reg. Ep. 1600, p. 73 a].
1586.
S. C. Ep. et Reg., decr. 16 oct. 1600.
Ad tollendas ambiguitates et controversias iurisdictionalcs quae inter
appellationem et prioris instantiae indices, non sine partium dispendio cur-
susque justitiae impedimento et saepe cum scandalo oriuntur, Sacra Congre-
gatio Causis Episcoporum praeposita, facta prius relatione SSmo D. N.
Clementi Papae VIII, ac de Sanctitatis Suae mandato vivae vocis oraculo
desuper habito, in hunc qui sequitur modum ab omnibus ad quos spectat
ia posterum fieri ac servari debere mandavit et mandat.
1. Metropolitani, Archiepiscopi, Primates, aut Patriarchae in suffraga-
neos, eorumque subditos non iudicent, nisi in casibus a iure expressis.
2. Iidem nec alii superiores etiam Nuntii, vel i .egati a latere specificam
racultatem maiorem non habentes, Causas in Curiis Ordinariorum, vel alio-
rum inferiorum Iudicum pendentes ad se non advocent, nisi per viam legi-
[;mae appellationis ad ipsorum tribunalia deferantur, tuneque appellantes
ab inferiorum iurisdictionibus quoad alias Causas se eximere non possint.
3- Appellationes numquam recipiantur, nisi per publica documenta quae
realiter exhibeantur, prius constiterit, appellationem a sententia diffinitiva,
. habente vim diffinitivae, aut a gravamine, quod per diffinitivam Senten-
■am reparari non possit in Casibus a iure non prohibitis, per Legitimam
personam et intra debita tempora fuisse interpositam ac prosequutam.
4* Nec duin Causae coram inferioribus iudicibus pendent, ante diffini-
t!vam Sftntentiam, vel vim diffinitivae habentem de gravamine illato su pe-
nores cognoscere valeant, licet citra praeiudicium cursus causarum se id
acere contestentur, nec ad hunc effectum liceat eis inhibere, aut simplici-
^r mandare, ut ipsis copia processus transmittatur, etiam expensis appel-
1 AII' Arci vescovo di Cosenza,
1
688
Curia Romana
5. Inhibitiones post appellationem, sicut praemittitur, recent
concedantur, nisi cum inscriptione tenoris sententiae aut decreti ^
aut vim diffinitivi habentis, vel damnum per diffinitivam irrenar fvi
tinentis, alias inhibitiones, et processus et inde sequuta quaecu ' * C°n'
ipso jure nulla, eisque impune non parere liceat. " e Slnl
6. Si appelans asserat Sententiae aut appellationis exemplum auth •
cum culpa iudicis a quo, vel actuarii habere non posse, non ideo rec' * !
erit appellatio, aut aliqua inhibitio concedenda, sed eis tantum STq
pertinet, iniungi poterit, ut soluta condigna mercede, actorum exemT*
authenticum appellanti intra brevem aliquem competentem terminum^
datur. Caveat tamen Iudex a quo, ne si vere appellatum fuerit in casu an J
labili, inter lm aliquid in praeiudicium appellantis attentet, et si ner aT
publicum, aut per testium depositiones constiterit acta denegari aDoelb!?
tunc mandato tradendi acta possit iudex appellationis adiicere, ne interii’
aliquid novi contra appellantem attentetur. ™
7- Ab exeeutione decretorum S. Concilii Tridentini aut visitationi.
Apostohcae appellationes a Metropolitanis non- recipiantur, nec si Episcopi
virtute eiusdem Sacri Concilii procedant ut Sedis Apostolicae delegati I
salla^IameTintoc60™"1 ‘Urisdictione ordinaria "<>" comprehenduntur,
diontam Legatorum et Nuntiorum Apostolicorum »
effectum aut correctionis morum, quoad
cognitione iudicialifer plocrfit ,Tnc S. “ tt*t P*T * adhibita
effectum suspensivunu ’ appellationi locus erit etiam quoad
****** ^ «* indebitae
latur, non nisi visis actis e\ k I^Jmcatlon,s etiam comminatae appel-
latio admittatur, aut inhibitio ? evid.e?ter aPPareat de gravamine, appel-
lo. Causa appellationis C°,nCedatUr‘ - „
ccre permanebit, quoad Iudex ad PP „ ln codem ffu0 repentur Car-
cognita aliter decreverit ct ti ^ aPPeHatum est, visis actis et causa
vae habente fuerit appeli.u um00*^!3 Ut^’C*s ad cluem decreto vim diffiniti-
aticntare poterit, donec per tu r 1 m,lndare aut Pro sui decreti exeeutione
1 1. Acta originalia processui irr^™ .suPei?0rem ahud fuerit ordinatum,
nis Notarius mittere non cogatur P™?136 *nstantiae ad ludiccm appellatio-
suspteio incidat, quae judicialiter nk--S- Pro^abilis aliqua falsitatis causa et
tenda sunt ad Ordinarium ut in >1ICliltUr> L1,: tunc terminata causa remit-
12. Censura ecclesiastica in aoDeM rjChlVl° conserv’eritur.
> >n pt r Indicem appellationis non ni». * err^ prolata relaxari, aut nulla decla-
3’ si constiterit eam iustam p! mS' auc^Vs partibus, et causa cogni-
jippe ans remittendus est ut ab ipso uvJL’ * lU^Cem qui excommunicavit,
81 petierit, debitamon*. Sacros Canones beneficium abso-
si AuW VCR> !n,usUm clare appareat emen.dationem praestiterit^obti-
dubrtetur, honestius est ut ad ePxc0mJUnUper,0r ^solutionem impendat;
icatorem intra brevem aliquem
S. C. Episcoporum et Regularium
689
competenteI?
etiam
terminum eidem praefigendum absolvendus remittatur, licet
superior hoc casu idipsum per se praestare iure possit.
Absolutio ad cautelam nonnisi cum, parte citata, et visis actis, dubi-
aturde nui! itate excommunicationis ab homine prolatae, vel a iure si occur-
rat dubium facti vel probabile dubium iuris concedenda erit; tuneque ad
tempus breve cum reincidentia, et ,■ uLl per cxcommunicatum cautione
de stando iuri et parendo mandatis Ecclesiae tantum, et si iuxta formam a
iure praescriptam apparebit, quem ob manifestam offensam excommunica-
tum fuisse, debitam etiam satisfactionem praestare, et si ob contumaciam
manifestam expensas pariter satisfacere, et cavere de iudicio sisti coram
excommunica tore quis tenebitur, priusquam ad cautelam absolvatur.
14. A sententia etiam diffinitiva contra verum contumacem prolata appel-
latio non recipiatur nec inhibitio, aut alia quaevis provisio, quamdiu appel-
lans in huiusmodi vera contumacia perstiterit, concedatur.
[Reg. Ep. 1600, p. 109 a. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 1S-21].
1587.
S. C, Ep. et Reg-, Ceriniolen 30 oct. 1600. 1
%
Yeduto quello che scrivete per informationi dei contenuto nel memo-
riale che gia fu sporto a nome di cotesto vostro capitolo, e clero per conto
di Iocar beni d’esso capitolo a particolare dei clero, q. m. S. I. si sono con-
tentati che non trovandosi altri che vogliano prendere essi beni con la pen-
sione e fitto solito, possa il Capitolo locarii anco a particolari dei clero che
siano per far miglior conditione d’altri, purch& la locatione non passi li tre
anni, e con che non possa no li conduttori ritener parte alcuna dei fitto sotto
pretesto di credito di servitio alia chiesa, o d’altro, ma pagar intieramente
camerlingo, o depositione commune dei capitolo, dal quale poi habbino
da ricever quello che sara dovuto; cosl potrete informarvi e poi risolvere
come sopra.
peg. Ep. 1600, p. 118 a].
1588.
S. C. Ep. et Reg., Or/Yana, 21 nov. 1600. 2
Le dimissorie non expirant per mortem concedentis; quando perd V, S.
non abbia altra difficolta nelEammettere Ia dimissioria fatta dal Vescovo di
na buo: mem: a Donato Marino per ordinarsi, questi miei Ulmi Signori
‘inno \0Iut0, che io le dica, che in cib non abbia scrupolo, ma che pub
di' ^ o- men^re ne^ rest0 abbia le qualita requisite da Sacri Canoni, e Con-
°r^ rcnto. E me le offro di cuore.
En e®n I^00/01» P- 14 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C.
P’ et Reg-, p. 232].
■ M-Ardpr"' di CW«nola.
di Taranto.
u
6qo
Curia Romana
1589.
S. C. Ep. et Reg., Ostien., 21 nov. 1600,
Sacra Congregatio Ulmorum, et Rmorum D. D. S. R. E. Cardi
super ncgociis, et consultationibus Episcoporum, et Regularium
inter Communitatem Coranam, et Illustrissimum Cardinalem Epis ^
Ostiensem vertente super praesentatione, ac nominatione Praedicatoris^*10
suit licere Communitati Coranae praesentare, ac nominare Praedicat ^
iuxta solitum, dummodo eadem Communitas de suo eidem Praedicato^:
nominato subministret solitas expensas, ac solitam eleemosynam, ipsumven
Praedicatorem sic a Communitate nominatum antequam solitas suas condo,
nes inchoet, tam in Collegiata Ecclesia oppidi Corani, quam in Edi*
Sanctae Olivae impetrare debere ab Ulmo Episcopo, aut eius Vicario iecer
tiam praedicandi, sive is sit Regularis Ordinis Sancti Francisci, sivecte
Ordinis Sancti Augustini. Non tamen licere Illmo Episcopo, aut eius Via-
no Praedicatorem a Communitate nominatum sine iusta causa recusare,:
ubi praedicator nominatus fuerit iusta causa recusatus licitum fore eido:
Communitati alium idoneum nominare. Si vero Fratres S. Augustini, att
S. Francisci voluerint ipsi absque aliqua Communitatis nominatione depu-
^are a quan o raedicatores, ut Conciones habeant in suorum Ordinor,
cc esus respecti ve, censui t eadem Sac. Congregatio posse hos Praedicatore
Si rn? deputatos in dictis Ecclesiis suorum Ordinum praedicare.
deerrhim c m° Plsp°P°’ aut e‘us Vicario obtinuerint Benedictionem iuxtt
decretum Sacrosancti Concilii Tridentini. 1
et Re»^* I^00/01» P- 12 b, - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C.h
u Keg., p, 231, 232]. r
1590.
^Ep* ct Reg., Abellinen.y 29 nov. 1600. 2
U Capitolo di Avelli rm *; 1 1
succedendo la morte dinuiut appresso questa S. Congregazione cw
consistono tutti in distrihn ‘ • C ^anonico se bene li frutti de’Canonioa
collettori, che le nreten 1 ZI°ni <^UOt.K^afle» siano tuttavia molestati da sotto-
si devono sol ament e a mieir C°?e truttl pendenti, e perchd le distribui
Chiesa, questi miei Illnu Si'* C Servono> e intervengono ai servizio delh
provedere come medio nanS1" n. ^ ^anno ordinato, che ne preghi V. S *
sia in modo alcuno per toU 3 a pru^enza Sua persuadendosi, ch EISat.
- caso fatale in pregiudizio di qu^1 1
consolazione. no le distribuzioni, e il Sig. le doni ogt
{Reg. Ep. 1600/01, p.1Qb _Pr . r
ct p. 232]. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep*
1 v ' ref'' c* 2> **». XXiv At f
AI Nunno di N*poli. ' de reA c. 4,
S. C. Episcoporum ct Regularium
691
1591.
S. C. Ep- ct Re£*» Brundusina , 29 nov. 1600. 3
Essendo stato dato 1 'ordine che V. S. vedra delPalligata copia della let-
terascritta sotto li 7 d’Agosto 1594 ali’ Arci vescovo suo predecessore, V. S.
non haveva da far difficolta nelFesseguirlo, poiche era diretto « dignitati » et
non personae; con tutto cio questi miei Illmi Sig. per maggior sua sodisfat-
tjone dichiarano in virtu di questa, chella possa esseguire il medemo ordine,
ei sotto 1’istesse conditioni contenute nella suddetta lettera, et cosi V. S.
senza havenri piu scrupolo potra fare. Et Dio la contenti.
[Reg. Ep. 1600/01 , p. 16 b].
1592.
S. C. Ep. et Reg., Oritana , 29 nov. 1600. 2
£ stato piu volte risoluto, che Sede vacante non sia lecito al Capitolo
tli far novita alcuna sopra i beni, e rendite, che appartengono ai Vescovo, e
intendendosi, che cotesto Capitolo, o parte di Esso tratta di afFittare la
Mastrod’attia, e di fare alcune altre novita in simili materie, questi miei
Illmi Signori vogliono che in virtu di questa mia Voi gli lo proibiate, ne
permettiate che s’innovi cosa alcuna. Cosi eseguite, e state sano.
[Reg. Ep. 1600/01, p. 15 a. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep.
et Reg., p. 233].
1593.
S. C. Ep. et Reg., Abellinen,, 5 dec. 1600. 3
Quando il Canonico Gio. Angelo Gabasso sia stato liberato, e asso luto'
dalle imputazioni criminali per le quali e stato carcerato ad istanza di aitri,
questi miei Illmi Signori m’hanno ordinato che io vi dica, che Ii facciate
pagare le distribuzioni quotidiane per il tempo che e stato carcerato, sic-
come e stato risoluto piu volte in simili casi. Non mancherete dunque di
cosi eseguire, e conservatevi sano.
[Reg. Ep. 1600/01, p. 22 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep.
ct »«*. P- *33l.
1594.
S. C. Ep. et Reg., Messanen ., 5 dec. 1600. 4
Poich^ il delitto dei I rimarchi Laico e come V. S. scrive mixti fotx ,
1‘ iudice Laico ha prevenuto nella cattura, ella potra lasciarc, che quel
funale tiri innanzi la causa come le piace, senza ingerirsene Lei, non
! Al^Areivescovo di Brindisi.
; AI Vicario d’Oria.
t «JJkrti di Avellino.
1 Aret vescovo di Mcssina.
692
Curia Romana
dovendo manco darii il processo fabricato nel suo Foro. Cosi han
questi miei Signori Illmi, che io le dica, e Dio ie doni 0gni con °
[Reg. Ep. 1600/01, p. 23 a. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S° rT'
et Reg., p. 233]. • EP-
1595.
S. C. Ep. ct Reg., Panormitana , 12 dec. 1600. 1
Non piace a q. m. S. I, che V. S. coi dar licenza alie monache di r’
vere zitelle alPhabito con dote minore dei solito, benche lo faccia sotto T
ditione dcl beneplacito di questa Congregatione, faciliti tanto questa stat
che dia occasione di danno alii monasterii et di prevertire gPordini nia d
L’avvertiscono pero a guardarsene per Fawenire.
[Reg. -Mda. 1600/01, p. 14 bj.
1596.
S. C. Ep. et Reg., 9 ian. 1601.
EniiTo^T”. S' R‘ E' CardinilHum- nee°tiis- « consultationil
bus' l Rc?u ar*um praeposita, iustis et gravibus causis id exiget
vo i , r SS,mL 1 N' Clememis PP- VM1 speciali mandato, ™
Kc^ ul bbu n PEr ^rdotibus omnibus tam secuiaribus qa
iTenc oroh' reI”m Italiam CX,ra Urbem Agentibus, ad confeci,
Mililarin
SS5SSS 3T”- » tSS'" JSZS
scripto, aut vivae vocis^raailn^"!' faCllltatum generaliter, vel specif
lica, vel eius auctoritate eorum Orrf^ K t<J'nmunicationem a Sede Aposl
Societatibus, aut Archiconfnmr . d' ,lbus> Congregationibus, Collegiis, i
nis, scu alias quomodocumque^uh ‘ 1US secular,um> aut singularibus pets
ctnim derogatoriarum derogatori,, . T**”™ tcn°nbus, formis ct clausu
aut aliorum Principum instant!.,, ’ CUIU8V,S ctlam Imperatoris, Regtu
cuiusvis status, gradus et .. . C0.ncc:'s'iru,u* seu confirmatarum, alie
quam secui aris, etiam Rcm-i^v aut dignitatis, tam Ecclesiastis
dubie in llulla die Coenae 1>> ^ . ^P^i^is, ab ullo ex Casibus clare, 1
documque, Sedi Apostoli cae r Rl C?’ solita, contentis, vel aliis quom
Suam, ciusve Successores pro temn^Tn aut^ m iturum per Sanctitate
nec etiam a Casibus, quos Ordinari* 1 ea^em Bulla, vel aliter reservandi
posterum sibi reservabunt nulln « * °coruin hactenus reservarunt, vel
ms. in mortis articulo, seu cum e"am necessitatis, vel impedimen
somm anorum, vel Ordinario™™ ’u‘ Tr^' bitatis Suae, aut Succe
respeenve, impetrata in scriptis 'licenti. “us ipsis tantum reservate
i . a* binariis locorum exhibend
AII Arcivcscovo di Palcrmo.
S. C. Episcoporum et Regularium
Solutionis beneficium de caetero impendere audeat, vel praesumat; sed
* opus fuerit poenitentes ad Superiores, legitimosque Iudices suos acce-
dere consulant, sub poena contrafacientibus tam Regularibus, quam secu-
hribus excommunicationis, privationis officiorum, et dignitatum, aut bene-
ficionim, inhabilitatis item audiendi confessiones, et ad quaecumque officia
praelaturas, beneficia in posterum obtinenda, ipso facto, absque ulla alia
declaratione incurrenda. Super quibus a nemine, nisi a Romano Pontefice
habilitatio, dispensatiove, aut absolutio praeterquam in mortis articulo, possit
impertiri: Sanctitas enim Su.i ” I ’ ’ 1 facultates, et concessiones
jnsas in hac parte uti cassas, et irritas haberi de caetero voluit, et vult, non
obstantibus quibuscumque.^
Praetfirea noverint poenitentes, absolutionem, si quam obtinebunt con-
tra huiusmodi prohibitionem, esse nullam, nulliusque roboris, et momenti.
Et ne locorum ! )rdinarii, quibus ius hoc reservandorum Casuum compe-
tit, plurium, quam opus sit, reserva tione, subditis, aut Confessariis in ani-
marum salute procuranda cooperatoribus sint onerosi, monentur omnes, ut
paucos, eosque tantum, quos ad Christianam disciplinam retinendam, ani-
marumque sibi creditarum salutem, pro cuiusvis Dioecesis statu, et quali-
tate necessario reservandos esse iudicaverint, reservent.
[Reg. Ep. 1600/01, p. 57 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C.
Ep. et Reg., p. 15-17].
1597.
S. C. Ep. et Reg., Bovi n en., 9 ian. 1601.
E stato piu volte ordinato, che li Capitoli Sede Vacante avessero eleggere
i Vicarii Dottori, e intendendosi, che costi sia stato p reterito il Decano, che
non e graduato, alPArchidiacono Dottore, questi miei 111. mi Sign. hanno
nsoluto, d e si osservi quanto altre volte e stato dichiarato, e deputiate per-
d i Vicario 1’Archidiacono facendo capace il Decano, che a Iui non tocca
questo carico. Cosi eseguirete senza altro, e Dio vi contenti.
[Reg. Ep, 1600/01, p. 49. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep.
et %•> P- 234, 235].
1598.
S* C. Ep. et RCg., Ordinis B . M. K de Mercede , 9 ian. 1601. 1
d U^°n* ^ Parso kene a q. I. m. S. di conceder a F. 'Vancesco d’E.scobar
•V or(hnL‘ dclla P. \ . licenza com’egli domandava di poter ricevere per sus-
10 vecchiez2a et iafermita sua cinquanta ducati Tanno assegnatili da
su^ Parente» uaa si sono ben contenta ti ch’io lo raccomandi efficacemente,
acio, alia P. V. accioche il monastero quando riceva li sodetti cinquimta
nnno, li dia quella sowentione clie alia charita sua et degEaltri supe-
1 AI v;
icario Generale di Mercede.
Curia Romana
694
riori parcra conveniente et opportuna al suo bisogno per 1’inferm' ’
senza assegnamento di tempo, ne di quantita certa, convenendo ch*3 ^
nosca ii tutto da superiori. Nel che sapendo le S. L. I. che ]a p y f nco'
tera con paterno affetto senza pericolo di farlo proprietario, non hann° T*"
che ricordarle se non rimettersi alia pieta e prudenza sua et in n*? c° ^
le raccomando. P" ** *
[Reg. -Mon. 1600/01, p. 256].
1599.
S. C. Ep. et Reg., Oriolen 9 ian. 1601. 1
''■a;; ( mgregationi non videtur concedendum quod liceat mm -
haec statuta cum petant ea confirmari a Sanctissimo Domino Nostro Non
emm convenit quod possint postea mutare ea quae haec Sancta Sedes con.
rmavent. Quatenus vero petunt sibi licere nova statuta condere, addendum
videtur: licita tamen, et honesta ac Sacr. Canon. Sacroque Concil. Triden-
tino non adversantia.
dccfm T.rC°n8regati0ni VidetUr eorr'gendum quod dicitur de solutione
-^trUmrPro mgreSSU'“ reducendum iuxta declarationem in hac
mem I tr J Z' CongK^Uone Acilii, ut scilicet receptus in eonfratemi-
pios convertendam"1 * S° ^ Slt’ debCat el:,rgiri eam summam in usis
pro sepultura o ^lssandum Ll tollendum quod dicitur de solutione facienda
esc rc:ir;;“ ?“• r6™' : “■
cuerit suprascripta „1 ° Sacrac Cong' Vld<=tur si S. D. N. pia-
posse. correcta et emendata ut in margine confirmari
[Reg. - Mon 1 600/0 1, p. 2- (,/
1600.
Ep. et Reg., Urbevetana, 29 ian. i6oi.2
(in comunica) a nome dclla Con» . . •
ne 1 loro superiori disporre dellf. \ eSati°ne che non possano le mon
icenza della medema Conprepit1 1 <>r Inar‘c» Supplicate senza espi
ma ™de clla si complaceri d' !^ M C°' “"senso, et saputa di V
“Vi» dei seguito. “ d °rd,narc che cosi sia esseguito, dando
[Reg. -Mon. 1 600/0 1 n ... T
’ r* i/ aj.
1 Decreto ner I i rh. .
* Al Sig. Cardinal 2 COn,V*tri di SS p
8 '-4rd,nal ^'nionccllo, Orvi * 1
ieto
ro c Paolo nella calhedrale in OrioU-
S. C. Episcoporum ct Regularium
1601.
S. C. Ep. et Reg., Acheruntina , $ febr. 1601,1
le commissioni, et ispeditioni, che di qua sono state dirette al Vicario
senza espressione dei nome particolare della persona, potranno esser esse-
ite aneor da voi, mentre continuarete nel medesimo ufhcio di Vicario;
et cosi potrete osservare. Et state sano.
[Reg. Ep. 1600/01, p. 71 b].
1602.
S. C. Ep. et Reg., Viglevanen 12 mart, 1601, 2
Avisando il Vicario di V. S. che Ii rcgolari di Vigevano pretendono di
non intervenire alia processione delte rogationi sotto pretesto dei Sacro
Concilio di Trento,3 dove paria delle processioni generali non comprenda
queste. Et perche e stato dichiarato piu volte che sotto le processioni gene-
rali vengono ancora comprese quelle delle rogationi, V. S. Io potra far inti-
mare alii medesimi Regolari et astringerli ancora con li debiti mezzi della
giustitia a intervenirci, non ostante qualsivoglia altro uso in contrario, Cosi
mi hanno ordinato questi miei S, I. ch io le scriva, et le prego ogni bene.
[Reg. Ep. 1600/01, p. 96 b].
1603.
S. C. Ep, et Reg., Lauden*y 20 mart, 1601. 4
Pare a questi miei Ulmi Signori che si debba haver consideratione, che
mentre gli essaminatori di cotesta diocese sono occupati negli essamini di
concorsi, e delEordinationi, non vengano a perdere le distributioni quoti-
diane, et intendendosi che il medesimo si osserva a Milano, V. S. aneor
potra introdurlo nella sua chiesa per il tempo pero solo che essi essaminatori
'tl iranno attualmente in questo servigio, avvertendo pero che si facciano
simili essamini a hore che non impediscano si non quanto manco si puo
oi\ini uffitii. Et Dio Ic assista sempre con la sua santa gratia, et me le
raccomando.
[Reg. Ep. 1600/01, p. 102 b].
| At Vicario Capitolare di Cirenza.
j ‘ * escovo di Vigevano.
‘ ' de regularibus, c. 13.
Al Vescovo di Lodi.
696
Curta Romana
1604.
S. C. Ep. et Reg., Reatina, 15» iun. 1601.1
Se le zitelle che si trovano nel monasterio di Santa Lucia
volontJ di farsi monache, conviene che voi stiate moito ben
non siano violentate, ma che la volonta loro resti libera confom, *
Concilio di Trento 2 et alii Sacri Canoni. E volendo usd“LZnv ^
che siano restituite alii loro padri le doti che havevano pagato a 2?
Et essendo prohibito dal Sacro Concilio, 3 come Lpete
don non s. possano pagar inanzi la professione, non hanno le monache ais '
nceverle per ahmentame le zitelle senz’altra provisione. Onde voi norfm "
1?h! n- PrOV1ri' c0me sari di gi^titia, osservando il medesS
ce, A' 'u?1? J' aZZatC ' clle chlede al monasterio di S. Scolastica li
scud, Perch6 havessero a scrvir di dote ad una sua nipote *
[Reg. - Mon. 1600/01, p. 69 b]. P
#
1605.
s. c. Ep. et Reg., Salernitana, 16 iul. 1601. *
perlS fu^ T T ? a,'a SaCra C°n^
presente anno intornn l uv scntta a \ . S. sotto li 2 di Maggio dei
cotesta citti pretendendo POTocehiale di Santa Alaria di donne dentio
C. 7, «T* 'rlS « l"7 qU3Si -ePiSC0Pale’ U ConCiIio di T™“’
loro parochie come i * ;eSS ' 25, de regu/., non habbia luogo nellc
stati aggravati coT l eni?.'' ,eSSenti dall’0^inario et che p crci6 siano
Et essS Zo » L“ddfaJ ,ettera facend° istanza per la rivocarioae.
questi IU mi miei Sivnnri * dlscusso 11 negotio nella Sacra Congregatione,
di Santa Maria di donne^110 'e?Ul' *n Pareret che essendo questa chiesa
diocese di V. S., debba r 1°° * ^ tcnr'tor*° dei naonastero et dentro b
visita, e correttione delPOrd* . * ^ °^n* m°d° soggietta alia giurisditione,
praevio examine, et eiusd 'm^n °r C* .C^e s* debba deputare il capellaiw
decreti dei Concilio et in nn F indr” cor)sensu conforme alii soddetti
••ordine, che fu dam . Z ?' ? L. I . non hanno voluto alterare
parte loro, che lasci deputare air ^1,lc*ut0 s°ltanto ch’io scriva a V. S.
provisione, chc parera a Iorn V mo,nac^ capeIlano, et constituirli quclh
oltre di qucllo, che 1<» concede il^T^0 in 9liesto» in altf0’
et 'e conceda Ia sua sant i crnt' °nCl 10’ COme si contentara di esseguirt.
[Reg. Ep. 1600/01, p. i73 t^13
1 AI Vicano di Ricti
; xxv, * regularibiut c
4 AirA1SCV’ * ytdarib“*, C. 3. wj
Ail Aravcacovo di Salerno. • dffl
S. C. Episcoporum et Regularium
1 606.
s. C. Ep. et Reg., Alerien 6 aug. 1 60 1 . 1
Si bene V. S. potesse da se stessa sapere da sacri canoni, et da Concilii
la risolutione dei dubii, che ha mandato, si sono nondimeno compiaciuti
1, m. S., ch’io le dica, che nella precedenza tra canonici eiusdem ordinis,
si deve attender il tempo, che sono stati provisti dei canonicati, et non quel
degli ordini...
[Reg. Ep. 1600/01, p. 185 a].
1607.
S. C. Ep. et Reg., Lauden 20 aug. 1601. 2
Ancorch6 altre volte sieno state sopite da questa S. Congregatione molte
differenze nate fra li Parochi e Confratemite di cotesta Citta, non sono pero
bastate le dichiarazioni fatte a proibire, che non siano nate fra di loro nuove
difficolta, e nuovi motivi, per il che essendosi ora trattato aneor di questi
maturamente nella medesima Congregazione e stato risoluto appresso le
dichiarazioni gia fatte, le quali non si rivocano in dubbio, che li Parochi
possino intervenire nella Sepoltura di quelli, che si seppelliscono nelle Chiese
dellc Confratemite, ancorche li defonti non siano della Parochia dei Paroco
dei distretto dei quale e situata la Chiesa della Con fratemita, e cosi si deve
osser\fare conforme alPordine della Congregazione sin dalPanno 159^, che
il Paroco non debba condurre in sua compagnia se non li Preti, che diman-
daranno quelli dei morto. i^d intorno alie cere, ed altre elemosine dei mor-
torio si osservi quello, che secondo il solito, e consuetudine si e ossen-ato,
e si ossem. Che ii Confrati debbano chiamare il Paroco a cantare le Messe
solenni, e portare il SSmo Sacramento, il qual volendo andare vada, e faccia
1 ufficio gratis, e non andando lo facciano l are a loro Cappellani. E finalmente,
che li Confrati avanti facciano processione 0 mettano fuori 1’orazione delle
40 ore debbano dimandare licenza a V, S,, 0 al suo Vicario in assenza sua,
li quali ordini, siccome si sono particolarmente intesi il Prevosto di S. Maria
Maddalena, e li Confrati di S. Defendente, e della Triniti, questi miei Ulmi
Signori ordinano con questa mia a V. S. che li faccia osservare tra di loro,
e poi generalmente a tutti gPaltri senza replica, e il Signore le conceda Ia
sua santa grazia.
[Reg. Ep. 1 600/01 , p. 198 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C.
EP* et Reg., p. 235, 236].
’ M Vescovo di Aleria.
Al Vescovo di Lodi.
69S
Curia Romana
1608.
S. C. Ep, et Reg., Neritonen 20 aug. 1 601.1
Prctendendo cotesto Capitolo di essere in antico possesso di adu
senza licenza dei Vescovo, ne vostra, siccome si osserva in molte altre CW**
Ia Sacra Congregazione vi ordina in virtii di questa mia, che non dobbb,'
in modo alcuno sopra cio far novita, ed avendo cosa rilevante in
ne diate awiso, e state sano. nxrano
[Reg. Ep. 1600/01, p. 198 a. -Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S C
Ep. et Reg., p. 235]. d u
1609.
S. C. Ep. et Reg., Syracusana , 20 aug. 1601, a
V ChC fdIa Chiesa’ e Diocesi di Siragusa, ai cui govemo
dei Sacro Concilio di Trento^e che percio la Disciplina S le ri s
vicnc a patire crandemente In s rv„ • , 7 , ecclesiastica ne
a V. S che quanto nrim ’ * S' Con?re8az,one ha nsoluto di commettere
erezione ner ”re c ' ? "* q" Citti COminci 3 tr2t,are T“«»
Concilio, e cC riierca naT7‘° *eCOndo !* disP0slzionc medii™
ogn'altro istituto fatto per mo&Tdfn' *• !”SOgno de'la Dl°cesi, levando
la spesa, il che pero si dpcir^ i provisione per abuso, o per avanzar
con ogni destrezza, e IHmi f,ignori’ che elIa cse8uisei
per riscuotere le tasse decor a nsiste^e sopra gl errori passati, ne manco
vogHono bene, che trovando, chTle C^ Sen^afio» 6 stato in piedi,
Seminario siano stati usuroat' ■ ("asc’ 0 keni appheati al medesimo
r-cuperare conii termini dcbihd^r ^ ma™ di aItri V* S' U faccia
nar*°. dandoseli con Ia pres, aViu.stizia,erestituirlialmedesimoSemi-
e particolarmente di noter imn1116 S°Rra tutto questo negozio piena facolti,
11,1110 c°oforme al medesimn ta?Sa ^ *ero Per sostentazione dei Semi-
„ t**g. Ep. >f.oo/o, P 'o Cl°r' ed.U Si?nore la conservi.
'P* et Reg., p, 237] ‘ ■ et‘am bizzarri, Collectanea S. C.
1610.
S* C. Ep. ct Peir Rii
*< 8. Ba/neoreg/en, , 7 sept. , 6o ,
U 0 cotesto limonto» .
1
Omn.l, . « — -a., ,y sept. roo
quando cotritrt i»n. .
seca l ! 1 m°‘ ! DorallCe figha di Germ^1 ^ CaUSa matnmoniale tra
causa dei stupro, chg ^ )nnli . . .a* ma solamente pretenda di
^ ^ 'o*rio di ’ 0 I10n di procedere sopra Ii
1 \ Mo r
S . C. Episcoporum et Regularium
699
I data da essa Germana fuori della causa dei matrimonio, Io puo fare
r£nza difficolta* c non e obbligato di consegnare a lei Polidoro, che tiene
^cerato, ne anco per la causa dei matrimonio, poich£ questa si deve trat-
civilmente, e non ci c bisogno di tener carcerata alcuna dclle parti. Non
dovera pero molestar con censure per questa causa il luogotenente, o aven-
jolo sconununicato si contentera di assolverlo quando il fatto stia a questo
modo, ed e bene, che V, S, prima di venire a cosi fatte risoluzioni faccia ve-
dere senipre que! che ne dispongono i Sacn Canoni, e che voglia la giustizta,
[Reg. Ep. 1600/01, p. 209 a. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep.
et Reg., p- 238, 239].
1611.
S. C. Ep. et Reg., AIben,f 15 oct. 1601. 1
Si £ discusso maturamente in questa S. Congregazione il negozio det
Curato di Calisano insieme con la relazione, che V. S. fa con la sua delli
16 di Agosto, ed essendo venuti in parere questi miei Ill.mi Signori, che
non convenghi, che un Curato, qual deve essere di buon odore, e grato al
suogregge, amministri li SSmi Sacramenti, e sia alia cura con disgusto, ed
abborrimento dei popolo per suo difetto, hanno risoluto che il medesimo
Cum to stia assente per sei mesi da quella Chiesa, lasciandola intanto provi-
sta di buon Cappe lano con onesta provisione, e che intanto ella lo vada
disponendo a rassegnarla, aflinche con Iui non si abbia da venire ad altro
rimedio, come sarii necessario di fare, se egli non si risolvi, c quando esso
mancasse di mettervi il Cappellano, Elia dovra mcttercelo, e farlo pagare
a suo arbitrio, e cosr le piacera di eseguire, c il Signore le dia ogni contento.
[Reg. Ep. 1C00/01, p. 222 a, - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C.
Ep. et Reg., p. 239, 240].
1612.
S. C. Ep. et Reg., Campten 20 nov. 1601, 2
Benche la Congregatione habbia conosciuto i! Cievano di Campli per
ptrhona che non si quieta molto iacilmente, e parso nondimeno, ch io mandi
3 \ . S. 1 allegato suo memoriale dato ultimamente a fin che ella si compiaccia
u i .ure consideratione, che costui non venga a ricevere torto, ne aggravio,
sicome sana s’ella pretendesse di farlo comparire personalmente, dove pu6
giustitia farlo per procuratorem, oitre che dispiacerebbe, chVlIa si mu o -
”c$se contro di Iui per haver’egli havuto rieorso qui alia Congregatione,
COm® *Ce' Dcvnt dunque provedere con Ia prudenza sua, che non venga
a*° 1 effetto della giustitia, ma che questo sia ancora accompagnato
r n * dov-uta canta, et in modo, che non si dia giusta causa di dolersi a lui,
m ct d Pignore Dio Ia contenti.
E eg- Ep. 1600/01, p. 238 b].
‘ Al Vescovo di Alba.
A' Vescovo di Campli.
00
Curia Romana
1613.
S. C. Ep. et Reg., Castellaneten 20 aug. i602 1
Esscndosi considerato dalla S. C. Ia sinodo fatta da V. S d Jl*
et discussa con Urragioni delPuna et altra parte, si sono fatte alci.!^0 l6°°
tiom, come vedrii neU 'alligato foglio, i! quale si manda a Ici accinrt ^'
1 d”'"1 cl” vi - •“ “■ » «2
S. C.. Examinata Sinodo diocesana ab Episcopo Castellanemp k
^snsrcxs^ “K2
i ntiae, in reliquis vero sacramentis sufficiat licentia naroehi
injaZ Je's™0 **f «*«■*■** « 6«
aU,em riCiS SaeCUlaribUS et idem " «-
ad deferendum8 Episcopo rmTVv!^ ?U<" Procuratores capituli astringunto:
missarum in cathedrali. Der! • p*"0 nomma defidentium in celebratione
delationem deficientium hnriV* rocu!atores Capftuli non astringantur ad
tionum ad libitum Fn' • ca^0nicis» sed sufficiat traditio libri puncta-
a nonum Episcopi seu Vicarii tradendi
Canonicis negligcntibus ^ Uanonxcus.. interdicitur ingressus Ecclesiae
eorum hebdomada sine Wj* 86 IpS°S celehrare conventualem missam in
celebrantium si ner ni;,. ^ Ln?° imPedimento. Deci.: Delenda poena non
Cap. .4, paK P40 ^ 'pst curabunt,
afficiuntur Canonici leeitim^ eilGm". interdicto ingressus Ecclesia«
celebretur, vel si de eorum C lm^? Il‘* non curantes, quod per alium missi
Coco privationis ingressus !me^t0 ficarium non certioraverint. Ded
tionum ad mensem vd nm C .CSl:!c imponatur poena amissionis distribu-
, CaP- 15. Pag. cit ve ' ? mS 3d ali<l,‘ot d‘cs.
^ um Canonicum, cuius cn !m Statuitur graviori poena plecten-
conventuaUs. Deci.: Ut in proximo^*^ *nterruitti celebrationem misstf
'j *’Jn( ln anniversariis corT^0 ■•Statuitur pariter quod solemnes piw*"
decantetur. Dccl, Ep, scopi Castelianet. et U
. CjP- >7, Pag. 4i, vers n tum «I- Burghesii 1H
c™« « > **>
per C ni» n,'frsar>,s Deci.: Servetur not)lc"rum et aliorum, punientur ut
p Con"reg.monem facta. """ P»** reductio alias de anno .59*
MCOVO (Jt C
astcll
^neta
S. C. Episcoporum et Regularium
701
c 18, pag. vers- S* Qui* cum.. Rixantes amittant distributiones 2
dierum, et si rixa fuerit publica et Iaicis nota, 2 mensium. Deci.: Puniantur
prout de iure. *
Cap. 19. pag- vers‘ Vul sacrae‘ • tmpomtur poena amissionis distri-
butionum diei non interessentibus concioni vel lectioni. Deci.: Restringatur
ad dies quadragesimae tantum, quoad interessentiam concionum.
Cap. 20, pag. 47, vers. Quoniam clericali .. Suspensio imponitur commi-
niscentibus falsas causas absentiae ad el lectum obtinendi distributiones non
debitas. Deci.: Minuatur poena.
Cap. 22, pag. 52, vers. semel.. Statuitur Capitulum esse celebrandum
quolibet mense. Deci.: Restringatur ad arbitrium Capituli, pro necessitate
et opportunitate temporis.
Cap. 23, pag. 53, vers. ad Cancellarii.. Quod Cancellarius Capituli quo-
libet anno deputetur. Ded.: Cancellarius Capituli non eligatur persona de
eius corpore, sed notarius alias approbatus et legalis.
Cap. 24, pag. 49, vers. Tabella dierum.. Praescribitur tabella Sanctorum
et temporum, quibus Canonici interesse debent horis. Deci.: Serventur
festa iuxta patriae consuetudinem.
Cap. 26, pag. 54» vers. Litteras quoque.. Quod litterae ad Capitulum
missae legantur coram interessentibus divinis officiis ct postea registrentur
et relegantur in Capitulo. ] >ecl,: Litterae Capituli non in Choro sed in loco
ubi Capitulum congregari solet legantur.
Cap. 27, pag. 56, vers. Punctator .. Punctator praetermittens punctare
absentes, si damnum Capitulo restituere neglexerit, ultra periurium ingressu
Ecclesiae interdictus sit. Deci.: Loco privationis ingressus Ecclesiae impo-
natur poena carceris per triennium.
Cap. 29, pag. 67, vers. Ut Ecclesia.. Administratores locorum piorum
quietantias exactorum manu notarii conficiendas curent. Deci.: Unica tan-
tum quietantia et semel pro qualibet exactione mediante notario conficiatur,
quae sufficit ad probandum possessionem exigendi, ne ob annuales quietan-
tias pro re minima gravetur Ecclesia expensis notarii, nisi a notario Episcopi
vel Capituli gratis fiant.
Cap. 30, pag. 57, vers. Quos.. Absentes sine ligitima causa et Episcopi
licentia si infirmitatem incurrant, distributionibus non participent, Deci.:
Infirmitas iusta causa est de iure communi ad percipiendum distributiones,
dummodo in sanitate infirmus residere consueverit.
^ap. 32, pag. 72, vers. Nullus.. Quod clerici discedentes a diocesi sine
Episcopi et Vicarii licentia et de reditu illos non certiorantes reputentur
absentes . Deci.: Restringatur ad habentes curam animarum.
Cap. 24, pag. 80, vers. Universis.. Provisi ab Ordinario de beneficiis
|afra mensem litteras collationis expediant alias privati censeantur omni
iure et alteri conferantur. Deci.: Deleatur poena.
^llP* 35* pag. 89, vers. Scripturarum.. Quod comparitiones seu prote-
ctiones nullum robur habeant nisi Vicario exhibitae prius fuerint. Deci.:
^testationes litigantium dentur notario curiae episcopalis iuxta stilum,
non au*eru Episcopo nec Vicario.
"02
Curia Romana
Cap. 36, pag. 89, vers. Querelas circa finem,. Prohibentur cb ' *
cum ob aliquam causam coram iudice laico trahant. Deci • R«!*
terminos iuris communis. " Aec*Ucatur s
ad
CaP- 37. Pag- 89. vers- Oratorium.. Quod oratorium fiat in 1
rato. Deci.: Servetur decretum Congregationis super confection ^
Quas quidem declarationes, correctiones et moderationes ut
eadem S. C. approbando in reliquis sinodum decrevit, mandavit L,**
non obstantibus, * ,c °D**rvani
[Reg. Ep. (1) 1602/03, P- 92 b].
1014.
S. Ce Ep. et Reg., Neapolitana, 26 nov. 1602.1
a “r° r‘COrda,° “ Voss'gnoria i' buon 'ordine dato altre volte di
q s a S. Congregazione, e confermato anche nel Sinodo di cotWa r,
di mutare 1 Confessori alii Monasteri delle Monache di fre ,'n t ^
.1 meno, Sua Sami, i ha comandato di sc vere a vLsi ' Iria I. f "V
compiaccia di farlo escmiire in oss,Snona bima, chcs
solito in contrario r * ' ‘ ‘ su0‘ Monasteri non ostente a/».
umii JC»Te ,'e nLli °rdme di Sua Beatitudine « bad.
(Hiazarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. ,3].
1615.
s- C. Ep. et Reg., Iitt. 26 nov. 1602. 5
quam S. Congregatio” S^R " K* C,Um ,hls“ btteris exemplum Declaratio
Episcoporum, et Regulari»™ . ardma*,um negotiis et consultationi!
mandato nuper edidit super D^cTeto'3) ^ “Kf*0 SS™ Domini N“
reservatis die o Ianuarii f>r Ct° Pr°hibita absolutione a Casib
dum ac studiose observandi m j^mU ®ato» ' qu°d in tua Dioecesi publica
narii magna ex parte indicem s ' *^enter ctJrabis, Cum autem locorum On
rujn luic miserint, compertum .nC?am s*n5u lorum casuum a se reservat
luisse, quod aliqua emendatirm ^ ^ ®cnere varie quid a variis admissu
reservasse quae iam Apostolica 111 cluosc^arn nimirum quaeda
expediebant, nonnullos vero ea itf 68,81 * reservarat, alios alia, quae minii
superesset peccatum, quod non Jk* m°^um excessisse, ut nullum U
mtio quae (ut nccesse erat) re* «t1 * Vinc^caret indifferens illa reservan
n en. aliorunique Sacrorum ( ^ev*s momenti, et alioquin Cone
complectebatur. Verum quia nondum^H Pa™ W**
ls uc explorata erat, cuiusque Io
Al C .ini. Gcvualtln v t*
, Ad omn« Epncopo*
* Cf. N.
5. C. Episcoporum et Regularium
ditio ac necessitas, non potuit unicuique, reservationum huiusmodi sin-
C°Hatim modus ac temperamentum, quod res poscebat, adhiberi. Nec sane
fbuit una eademque regula omnibus Ecclesiis praescribi, quandoquidem
lia alibi magis convenire certum est, v't fieri vix potest, ut omnia omni-
bnt in locis aeque probentur et prosint. Quae cum ita sint, visum est eidem
S Congreg. praeter illam declaiationem, privatas quoque literas ad singulos
ordinarios mittere quibus moneantur ut simul ac eas acceperint omnes Casus
sibi iam olim reservatos, adhibitis aliquibus pietate et doctrina praestanti-
bus viris, de integro discutiant, diligenterque examinent, et ad ipsius Decreti
iam declarati normam accommodent, eorum multitudinem sic resecantes,
ut ad quam paucissimos, eosque maxime necessarios redigantur iidem Casus,
unde salutaris ille sequatur effectus, cuius causa haec reservandi atrociores
Quosdam casus Episcopis in sua cuique dioecesi tributa est auctoritas.
Praecipue vero haec monenda censet S. Congregatio ut videant ipsi
ordinarii ne illos Casus promiscue reservent, quibus annexa est excommu-
nicatio maior a iure imposita, cuius absolutio nemini reservata sit, nisi forte
propter frequentiam, scandalum, aut aliam necessariam causam aliqui huius-
modi Casus nominarim reservandi viderentur, neque Casus in quibus abso-
lutio nisi cum restitutione, vel exeeutione eorum, ad quae poenitentes tenen-
tur, non confertur, neque illos, qui etsi mortale peccatum inducant circa
res tamen parvi momenti versantur er frequenter inter idiotas evenire solent,
uti damni dati et similium. In peccatis etiam carnalibus reservandis multa
utantur circumspectione, propter periculum scandalorum, in iis maxime
personis, in quas ob accessum ad confessarios extraordinarios, vel frequentem
reditum ad ordinarios suspicionis aliquid cadere potest. Postremo cam potis-
simum ineant, ac sequantur rationem, quae consideratis diligenter cuiusque
Provinciae, ac populorum moribus, natura ac propensione magis in Domino
expedire videbitur. Postquam autem ab iis peracta, descriptaque fuerit haec
moderatio, unusquisque cam primo quoque tempore ad me perferendam curet,
addita insuper causa, quae cuiusque Casus reservati onem potissimum suase-
rit. Hoc a S. i ). Nostro deliberatum est, ut postmodum singulae huiusmodi
reservationes distinctius examinentur quo perfecte tandem, adiutrice Dei
gratia, opportunum iis incommodis remedium adhibeatur. Inierim dc ipsius
S. Suae mandato iidem ordinarii monentur, ut per totam suam Dioecesim,
ac praesertim in iis locis qui a civitate et Cathedrali Sede longius remori
sunt, Poenitentiarios, aliosque Sacerdotes constituant, ac delegent, quibus
facultatem absolvendi a Casibus sibi reservatis, concedant, ita ut his quoque
liceat eam dem altis Confessariis si opus sit, etiam viva voce impartiii: idque
maxime in solemnioribus et praecipuis anni festivitatibus, ut peccatores,
quibus obvia et facilis fuerit huiusmodi sacerdotum copia ad peragendam
confessionem alliciantur, quam alioquin plerique vel ob idipsum omittere
possent, si necesse haberent poenitentiae ministros quibus indigent, longius
quaerere. In eam igitur curam, quantum in se erit, sedulo incumbet Illm.
Amplitudo Tua, ut haec omnia ex S. Suae et Sac. Congregationis mente,
sbitae exeeutioni mandentur, ea diligentia coque zelo ubique adhibito,
quem optimus quisque Pastor erga animarum sibi creditarum salutem praese-
704
Curta Romana
ferre debet. Ut autem apud Te, successoresque tuos perpetuum^
mentum, quid hic circa totam hanc reservandi rationem dei R1°nu'
dabis operam, ut hae literae cum ipso Decreto, ac Declaratio 1 tmm sil>
tuae Curiae Episcopalis actis integre describantur. Eas vero . * *** PUblicis
acceperis facies nos ea de re certiores, missurus postea quantocius fi -™1®1
expetitum novae reservationis indicem ex praescripto huiusce a PMeHl
fectum. Quae omnia mandante ipsa S. Congregatione, ego Tibi !“”■
tur. Romae die 26 Novembris ,602. Dignabitur etiam C lT0'
cesiss, qu.ss.ntm sua Provincia, innotescat Decretum hisce Ihcrl ^T'
sum tum etiam haec reliqua, quae ei scribuntur super casuum rS^
Ep eMRcg1 p. '^f3’ P’ 133 a'~Cf’ et'am B‘22arri' Collectanea S. C
1616.
s. C. Ep. et Rcg., 26 nov. 1602.
et consultatio^busEpiscM^ S' R' E' Cardinalium, negotiis,
absolutione a casibj r 1 RegUlarlUm PraePoslta. Decretum super
Cum autem dubia auufdl nr.? h C* STa- in N'
pretationem '(atque observa' , aC ^®C.U tates circa emsdem Decreti inter-
deinceps obscuritati, scruoulo T* ^c?iS^ent' eadem Congregatio, ne ullus
appareat, in quibus' caaiK ’.‘m 1^Ultatlve l°cus relinquatur, et ut clarius
prohibita absoTud" 2^ °?Creti reservatis, intelligatur
similiter v „ ,c S ^ ' mandat° eiusd'™ S. D. N. Clementis PP. VIII
'or, ac declarat, videlicet *? rC *Psum Decretum ita modera-
rum comprehendi casus, q„i in BuUdl Pp°hibiti°ne- illos tantum in P°ste-
nentur. Ac praeterea* Vini e’ ■ ■ d C ^°^nac domini legi consueta conti-
Constitutionis fel. rec. Gre^ Ecclesiasticae in terminis
Violationis clausurae MoniaHum^d r qu*e inciPit: Cum ali as nonnulli tl
tium m duello iuxta i • .. ... c . hneru, Provocantium et pugnan-
ncm fct rec. Gregorii Papae 90nci1^ Tridentini, 2 et Constitutio-
'mlentas manus in clericos iiivr^ r, inciPltntem: ^d tollendum , 3 Inficientium
V 7- ad iuris dispositionem Simn ^onem; quis suadente etc. 29 , C. XVII ,
confidentiae bencficialis Item nm^ rea^s scienter contractae, atque edam
reservarunt, vel in posterum reserv->kS Cas_us> 9uos Ordinarii locorum sibi
tis c.isi bus dumtaxat, et sublata etia ^"*' In ^uibus omnibus iam enumera*
nes eadem Sacra Congregatio vult ^°Cru habilitatis audiendi confessio-
firmitate e. pristino robofe Pcrman'er T**‘ d,ctum DeCTetum in sua
, ‘ c Praefcrea declarat eos quidem
u* N. 173.
* S«3. XXV, 4t ref c
1 Cf, N. I4Q, V ' C' 1 9'
S. C. Episcoporum et Regularium
705
saeculares, quam Regulares, qui aliquo ex privilegiis, indul-
Sacerdotcs, tam — ^ - * - - * — ^""‘'■gua, muui-
ds et facultatibus in supradicto Decreto expressis sufinlti luerint, posse
juxta eorum privilegia» nidulta, et facultates, usu ante idem Decretum rece-
ptas, et quae sub aliis revocationibus non comprehenduntur tantum, et non
alias, absolvere a casibus in praesenti declaratione non comprehensis: aliis
vero’ Sacerdotibus huiusmodi privilegia non habentibus, nihil de novo con-
cedi. Sed ne locorum Ordinarii, ad quos casuum reservatio spectat, ea in
re modum excedant; eadem Sacra Congregatio illos rursus magnopere admo-
nendos censet, ut non passim, sed cum id videbitur communi bono expe-
dire, atrociorum tantum, ct graviorum criminum absolutionem sibi reservent
quorum reservatio ad Christianam disciplinam retinendam conferat in aedi-
ficationem, non autem in destructionem cedat: ne alioquin Sacramenti Poe-
nitentiae Ministrorum coarctata potestate Sanctae Matris Ecclesiae piae
menti contrarius effectus subsequatur. Prohibet etiam, ne sibi superflue
reservent casus in Bulia die Coenae Domini legi consueta contentos, neque
alios Sidi Apostolicae specialiter reservatos. Facultatem vero et licentiam
absolvendi a casibus reservatis, quam in scriptis tantum concedi permitte-
batur, etiam sola viva voce concedi posse declarat. Caeterum ne quis Sacer-
dotum saecularium, aut Regularium, sub praetextu, quod per primo dictum
Decretum non fuerit sufficienter eorum specialibus privilegiis derogatum,
eidem Decreto, sic ut praefertur declarato, contravenire rudeat, Sanctitas
Sua Constitutionibus, et Ordinationibus Apostolicis omnibus, in iavorem
quommeumque Ordinum seu institutorum Regularium, aut Sacerdotum
tam saecularium, quam Regularium editis, nec non eorumdem Ordinum,
seu institutorum, ac etiam Ecclesiarum, et Monasteriorum, et aliorum saecu-
hrium, seu Regularium locorum quorumcumque etiam juramento, confir-
matione Apostolica, vel quavis firmitate alia roboratis statutis, et consuetu-
ciimbus, privilegiis quoque induitis, et literis Apostolicis etiam Mari magno,
$ea uii.1 aurea, aut alias nuncupatis eisdem Ordinibus, seu institutis, ac
etiam Ecclesiis, ct Monasteriis, et saecularibus seu Regularibus locis, aut
personis sub quibuscumque tenoribus, et formis, ac cum quibusvis etiam
erogatoriarum derogatoriis, aliisque efficaci ori bus, et insolitis clausulis,
neCTmn nritantibus ct aliis decretis etiam Motu proprio, et ex certa scientia,
ac c posto! icae potestatis plenitudine, aut alias quomodolibet etiam per
a 1 scu extensionis concessis, ac etiam iteratis vicibus
^pro atis, et innovatis, etiamsi pro illorum sufficienti derogatione de illis,
du^ t0^S tenor*bus» et formis, specialis, specifica, expressa, et indivi-
taiites 6 'trk° verbum, non autem per clausulas generales idem impor-
sen^d^entl°» seu quaevis alia expressio habenda, aut alia exquisita forma
omisso ,CSStt’ tcnores huiusmodi, ac si de verbo ad verbum, nihil penitus
^press'^! l™13 ’n observata, inserti forent praesentibus pro
robore * CnS> fluoa^ ea* quae praesentibus adversantur, illis alias in suo
tran>c P^^suris, hac vice dumtaxat specialiter, et expresse derogat, con-
fLrpUSCUmqUe non °bs.antibus,
S p r p' 0) '602/03, p. ji, t,. _ Cf. etiam Bizzarri, Collectanea
'£P-et p. 15.18].
15
Curia Romana
1617.
S. C. Ep. et Reg», Anagnina, 28 ian, 1603,
1
La Sacra Congregatione dopo havere visto le bolle della prov' •
Horatio Presutti di costi, et essaminato tutte le ragioni per le gUarSI°ne ^
deva non cssere obligato a servire, ne alia rcsidenza dei chiericatn
ottiene nella chiesa di S. Maria di Trevi, ha dichiarato, ct risoluto ch’1'
per i decreti dei Sacro Concilio di Trento2 sia obligato a servire perso 1
mente al suo beneficio, et successivamente alia residenza, nonostante M
gata consuetudine in contrario, nb che nella provisione fattali dalPordiiuri
si dica che possa servire per se stesso, o per altri, et cosi V. S. si conten°
tara di richiamarlo alia residenza con i debiti termini della giustitia etfJl
servire ne! modo sodetto come fanno graltri canonici o chierici’ che si
domandino, et questa dichiaratione poiche e stata diligentemente essaminan
in congregatione potra servire per ogni altro che pr-tendesse 1’istesso in
materia della residenza che faceva il Presutti, E Dio etc.
[Reg. Ep. (2) 1602/03, P* 16 a].
1 W I Ui
S, C. Ep. et Reg., Novarien ., 4 mart. 1603. 3
de’Reffola^a ^ac ra Congregatio n c , che V. S. possa fare esseguire nellechies
CTa,C,ta> Ct SUa di0cesi “ d^eto altre volte fimo dc
‘Ceat Regula^lbus etiam in eorum propriis Ecclesii
quae nrobatn qit a^ra^ri^tuip Publice adorandum, nisi ex causa publica
dummodo San t ^ * lT^no’ exPonere, ex causa autem privata possim
SacTrrentum e Tabernaculo non extrahatur e
et essecutione se Ve concede conh^ Et PCr la pubIi<atioM
della sua diocesi. E Dio etc d fferentemente osservare da tutti i Regolar
[Reg. Ep. (2) 1602/03, P- 25 b].
1619.
P* ®t Reg., Arianen,, 13 maii 1603. 5
Ri n cresce «illii S O
mala sodisfattione delle aSon^rM6’ C^e ^ \ S1 vada tuttav‘a p*g^andi
mente, che dovrebbe * c SU° coac*iutore, et di quelle particolar-
desiderare fussero fatte da lui, come i! tenere OtdiW
I Vcscovo di Ana i. ^|H
SC85, \ I. f/a r f I _
1 11 v , e*‘» c> 2; Scss. XXIV A. i
Al \ escovo di Novara V’ de Tef t c. l2.
4 ct w . •
N. 1574.
1 Al Vcscovo di AHano.
S . C. Episcoporum et Regularium
707
— *
■ • et altre cosc, ch’ella non puh fare, n£ esso lia bisogno, come Elia crede
ITottenerc altra licenza da lei, che b assente per essercitare i pontificali,
dI)iche Ii e stato dato coadiutore a questo efFetto, et il fare ancora le patenti
aipredieatori pare che stia meglio a lui che al Vicario; I 'essortano pero q, m.
S I. a quietarsene, et sicome le SS. loro Illme sanno, che se Elia fusse pre-
mente, ne fusse impedita, sarebbe per supplire a tutte le funtioni, cosl debba
consolarsi, che cio sia fatto dal suo coadiutore, che e quanto le devo dire in
risposta della sua lettera in questo particolare. E Dio etc.
[Reg, Ep. (2) 1602/03, p. 51 b].
1620.
S. C. Ep. et Reg., Sutrina, 10 iun. 1603. 1
Intendendosi che ii Capitolo di Sutri non habbia eletto il Vicario Capi-
tolare nel termine prefisso dal Sacro Concilio di Trento,2 la Sacra Congre-
gazione ha risoluto di deputare voi, chc sete stato Vicario dei Vescovo morto;
pigliarete pero Tofiitio dei Vicariato in virtii della presente et 1’essercitarete
con la medesima autorita, comc sc fuste stato eletto dal Capitolo. Et state sano.
[Reg. Ep. (2) 1602/03, p. 62 b].
1621.
S. C. Ep. et Reg., Acheruntina, 23 iul. 1603. 3
La nuova clettione, che V. S. intende essere stata fatta da cotesto Capi-
tolo di D. Fulvio de Aiettis in Vicario Capitolare, non e stata ben intesa
qua et e stato fatto molto a proposito, che fusse risoluto presto di revocarla,
et lasciare continuare nel servitio il primo Vicario eletto; et accio che nel-
Pawenire non si laccino queste mutationi cosi facilmente, Ia Sacra Congrega-
tione prohibisce con la presente al Capitolo il fare altra elettione, 0 novita
m pregiuditio della gia fatta, senza espressa licenza sua. Et havendo D. Ful-
vio fatto atto alcuno come Vicario che non vi paia giusto, si da facolta a
voi \icario di revocarlo, et di ridurre ogni cosa ad viam iuris; cosi dovrete
esseguire. E state sano.
[Reg. Ep. (2) 1602/03, P- 84 b].
1622.
S- C. Ep. et Reg., Neapolitana , 1 sept. 1603. 4
Ancorche si habbia buona relatione dei Gratiani, Vicario Capitolare in
codesto Arcivescovato, et si sappia che egli si porti molto
nel suo uffitio, et si possa credere, che non sia per farsi motivo in
Ai Canonici e Capitolo
708
Cuna Romana
Capitolo per rimoverlo, e parso non di meno alia Sacra Conerea •
io faccia sapere alie SS. VV.t che li Vicarii eletti dal Capitolo no^0^’ ^
ri vocare senza causa, et che questa s’ha da approvare dagli m j g ?OS80ao
altre volte e stato risoluto, Ondelle dovranno awertire "di non f COnii
alcuna senza espressa licenza della med.ma Sacra Congregation^ ^
altri mente s'havra ii fatto per nullo, ct elle sarebbono riprese, se do’ ^
a viso contra venissero. ’
questo
[Rcg. Ep. (2) 1602/03, P- 1 04 b] ,
1623,
S. C. Ep. et Reg., CasteUaneten 14 nov. 1603.1
Due cose contienc 1'allegato memoriale delli deputati delle Compar
dei S Sacramento, de Rosano et della Misericordia di cotesta eittaf £
he x ^ y,°?ha l;ire distnbuire et dispensare Eentrate delle Compagnie a
In°o»0<r°' r, tra Cahe. '' V°.g!‘a 3forzare a rendere ' conti deU'amminSone
.1 decreto dei S. Concilio di rrento, 2 ma neU’altra parte Ii pare che ella non
se ne habbia da mgenre, et che debba lasciarli fare le limosine et disiri-
?r 71 loro insrto: « cosi si »****
LKtg. hp. (2) 1602/03, P* 132 b]. 6
1624.
S. C. Ep. et Reg., Reatina, 21 nov. 1603. 3
di Vari»ter“teU diocraTcol n" j parr0chiale di S- Angelo Vil
alia Dataria, et negli altri casi eh - , ^ P°‘ 2 reiat,one degU aPPrnv:
Itone, il Vicario Capitolare m.b t, P^6"®0110 all’essercitio della giurisdi
trova espressa mente prohibito* r V** ,lSte*?° c^e Vescovo, dove non
che vi Si scriva, ct voi dovrcTe °rdlnat0 ne,la Sacra Congregatiot
[R«g- Ep. (a) 1602/03, P. t3+4rC'
1625,
s- C- Ep. et Rcg., Bobien., 28 nov. , 603. '
Mentrc dura la lite soon il .
di S, Paolo di Valle di V . nc )rs°> et clettione della chiest
non 6 obligato a 1 asciare la orima * n°n ^ che d provisto d
P"ma Cura- <*• haveva. essendo conv
vS«9. \xn( de r f
V-ono CpiJ.; dl%jet.
AI \cscovo di Bobbio.
S. C. Episcoporum et Regularium
709
he h lbbia prima il possesso pacifico dell altra, ne meno sc gli puo con ragione
togliere i frutti, et applicarli ad altro uso. Bcn si potria detratto il bisog^no
per mantenere un prete...
[Reg.
Ep. (2) 1602/03, p. 138 a].
1626.
S. C. Ep. et Reg., Nepesina, 15 dcc. 1603. 1
Potrete a vostro piacere ricercare et chiamarc il Vescovo di Civitaca-
steilana per ribenedire la Chiesa Parocchiale di Filaviano, che e stata pol-
luta per effusione di sangue causata per una rissa seguita nella medesima
chiesa tra due giovani di queila terra, et lo potevate aneor chiamare, come
Vicario deputato dal Capitolo senza pigliare altra licentia di qui. Et state
sano.
[Reg. Ep. (2) 1602/03, p. 145 b].
1627.
S. C. Ep. et Reg., decr. gen. 12 ian. 1604.
Licet in Sacro generali i .ateranensi Concilio 2 statutum, et ordinatum
fuerit, ut fratres Ordinum Mendicantium, coeterique Religiosi non possint
intrare Parochias cum Cruce ad levanda funera eorum, qui apud Ecclesias
domorum, et locorum eorumdem ciegerint sepulturam, nisi prius praemo-
nito, et requisito, ac recusante Parocho, et tunc sine eius, et Ordinarii prae-
:udicio, significatum est tamen Sacrae Congregationi S. R. E. Cardinalium,
negotiis Episcoporum, et Regularium praepositae, nonnullos fratres, prae-
sertim Ordinis Minorum de Observantia cuiusdam consuetudinis praetextu,
quam neque antiquitate vallari, neque observantia viridi inniti, neque pacifica,
et non interr pta possessione firmatam esse constat, contendere sibi licere
defunctorum funera, proprio eorum Parocho absente, eoque irrequisito
e^are Lt efferre, idque haud leves controversias, et altercationes aliquibus
In oc*s n0!; sine populi scandalo, et Dei offensione excitasse. Ideo volens
K em Sacra Congregatio omnem eiusmodi dissensionum, et scandalorum
'feriam, occasionemque praecidere, ut tam Parochi, quam fratres, ipsi
l?animi inter sc voluntate, et ca, qua par est charitate, ultima haec cliri-
Stl nae pietatis officia defunctis praestent, declarat, et eiusmodi decreti
tenore statuit praedictis fratribus Ordinis Minorum de Observantia, aliisque
qui Regularibus quorumcumque Ordinum et Congregationum tam
^.^ium, quam non mendicantium existant, nullo modo licere etiam
?qa ls alicu*us consuetudinis praetextu Parochias cum Cruce processio-
ler’ ain ‘hias ad levanda, et efferenda defunctorum cadavera intrare, vel
1 Ai vlcarjo
: Cf v
Vf* 7 2.
{ apitohire di Xepi,
yio
Cuna Romana
illa levare, et efferre, nisi vocato, et expectato proprio defunct' P
eoque ibidem interessente, si tamen ipse aliter fieri non consenti
mittat vel nisi requisitus venire expresse omnino recuset Atque > ^
vari mandat, et districte praecipit, firmis coeteroquin, et in suo r h ^
manentibus iis omnibus, quae super quarta funerali,’ et canonica°
ahisque turibus ad sepulturam pertinentibus a Sacris Canonibus pVp?’
horum decretis, Summorumque Pontificum Constitutionibus hacteni
cita, et ordinata sunt, aut alias ex particulari consuetudine, vel alio T
observantur. auo 1U,1E
[Reg. Ep. (i) 11,04, p, I a. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S C En
et Reg., p. 333]. «o.utp.
1C28.
S. C. Ep. et Reg., Neapolitana, 12 ian. 1604. >
1 Le d‘™Mone per gli ordinandi si devono dare dopo i 'an no della vacana
della ehicsa dal Vteario Capitolare e non dal Capitolo, et se «TnS
di deputare nuovo cssammatore per i medesimi ordinandi, V S l'ha ponito
^~ThbC **? «no degli essa’minatoS
vuok E tuimo al ‘° Si fann° 3 heneP,adto « « ntutano quanfri
Verona Agostiniano "hsTo, thC0'0e° iU°g° di W' Chcrubin0 di
se cio sia nereecann . commette ai Vescovo di Caserta, che vedi
tioni che faceva m, n "C provtda d'uno. che attenda alie medesime ion-
dite a nome d??, I S F ^ dl P^ione; ehe e quanto se le deve
[Heg. Ep (1) 1604* S°j\ra ^Ues^ tre particolari. Et si conservi sana.
*1 J
V *** » i
c. Ep, tt Reg., Novarien 12 ian. 1604. 2
La maggior parte delle imni.tor
contro Prute Giovanni Datto ^ 10™ contenute nella relatione di V.
If^itime, et cssendo 1 7' : ^on<^aLe :ri sospetto, che in pr<
q- m. S. I. sono venuti in Dar*0**6 ^aturamentc nella Sacra Congregatio
ct avvertirlo, che per rav-venir6^* C K rinnetterJi le cose passa
tbc dari, sani castigato rifforn*!Lfl P°rt* me8fr°, perchA alie prime occasii
servitio della curata della nrnnA^ * Ct Se Pare a c^c non st’a ^ene
potrirmiovereancodWdine dHI^^^ Per 11 risPetto che ella soive,
coi quale possa vivere in altra ,! Ioro ct darii trattenimei
K 1)10 ctc. p " llc5Ia diocesi. Cosi le piaceri di essegvii
W EP* (i) 1604, P. 1 b]
* M vT'° CJaPK°larc d’ N"PoU
\! \ cacovo dl Novara.
S. C. Episcoporum et Regularium
71 1
1630.
s. C. Bp. et Reg., Ordinis B. M. V. de Mercede ,
10 febr. 1604. 1
Sacra Congregatio etc. declaravit superiores ordinis fratrum S. Mariae
de Mercede Redemptionis captivorum teneri et compellendos esse ad reci-
• nilum oratorem redeuntem ad religionem, salva tamen ordinis disciplina
et sub debitis poenitentiis ac alias iuxta sacros canones. Et ita huius decreti
virtute exequi mandat.
[Reg. -Mon. (1) 1604, p. 16 a]
1631.
S. C. Ep. et Reg., Clodien,, 12 iul. 1604. 2
La S. Congreg. ha di nuovo inteso le pretensioni dei curato di Malamoco
bopra il voler ’intravenire alia sepoltura delle monache di quel luogo, et ha
rissoluto, che questo carico tocchi al confessore delle monache, et non debba
il curato ingerirsene, non ostante quello ch’egli allega in contrario, al quale
si e sopra cio dalla S. Congregatione imposto perpetuo silentio. Piaccia dun-
que a V. S. mandar in essecutione quel ch’hanno determinato q. m. I. S.,
come son sicuro che farii.
[Reg. - Mon. (2) 1604, p. 10 al.
1632.
S. C. Ep. et Reg., Ac/ieri/nt/na, io ian. 1605. 3
Si h concessa autorita al Vescovo di Veste, che quando gliene sarS fatta
instantia dalli popoli di cot. citti et diocesi, come delegato a questo dalla
S. C., possi amministrare nella medesima cittA et diocesi il Sacramento della
Confirmatione et anco consecrare pietre per altari portatili, dcl cite ho voluto
avisarvi accioehe possiate ammettere et ricevere in tali attioni quel Prelato,
quale potrA provedere ne’ sudetti casi al bisogno di questi popoli et il
medesimo voi potrete notificare al Capitolo et Canonici della Chiesa Metro-
politana. Quando il Vescovo sudetto si conferira costA per .far la Cresima,
«ovranno quelli popoli somministrarli il vitto conveniente et la spesa de
ch egli havrA bisogno condurre, dei che voi dovrete pigliar pensiero.
lReg. Ep. 1605, p. 3 a]. ■
i
1 'r:i Giovanni Battis t a de Qmncoces, Mercede*
. 7, VfMovo di Chiogzia.
Icar^° Capitolare di Circn&d.,
Curia Romana
1 V wv *
S. C. Ep. et Reg., Lycien,r 22 ian. 1605.1
Si dolevano li Canonici di cot. Cathedrale, che V S '
tare quelli, che non servono in choro et nel distribuire i puntT^ "'! PW'
Ic pare, essendo questo carico dei Procuratore; sopra di che s! A H „ ? ct(
da q. S. C., che Ia facolta et autorita dcl puntare appariens» al
non commcttano m questo fraude o collusione et per questo 1»?°*°.
deputare alcuno della medesima Chiesa per contrapontatore il quale
da le, et le refensca quando non si osservassero gli ordini debiti P
[Reg. Ep. 1605, p. 19 a]. m*
1634.
S. C. Ep. et Reg., Capuccinorum , 18 apr. 1605.2
sSSSr S
delli monasterii che si fabriri ° r mtender^* Quant0 al Pnmo dubio
ii convento et introdotr 1 n° * nuovo» ne^ 9ua^ non e ancora lormato
habitano t U h n defrati’ che ci deve stare, ma solo vi
entrano le donne perci h «'In . he n°n ^ c*ausiira tale che se vi
*• Al medesim^t risoluto dP n ,?“* ^ Sudde“a b°Ila'
ghi grossi, ove si conducono li W;9 6 J*** ,che sono nelIe clttJ 0 lu0'
chiesa, ni convento • 11 'lmmalati, le quali case per non haver
rispetto. ’ 5,1 possono nhiamare lochi di clausura per il sudetto
3 ^ ^icHniroto clip t ti rtrt-n* i *
sura* * ® 1 nioc^0 Ia sacrestia sia compresa nellaclati*
4' Quando e gia introdotta I 1
tro Ii termini di quella per serv' Ca^SUra»non possono le donne entrarden-
incorrono nelle pene della bollj* * * muraton Fer lavorante, et entrandovi
Nclli altn casi, sopra Ii quali *«; a k* isB I
devono li Padri terminare le Jor I U 1*ava> s* ^ risoluto gencralmcnte che
et n*una donna debba trapassarl^ a)*SUre et Porvi li segni sin dove giongono,
pent! 1'utra Ia P. V. far sanen* L.ntr,"c‘ altramente incorre nelle sudette
[Reg. - Mon. 1605, p. l8 a]. ' ’ de,la S- C-
1 Al Vesco vo di Uccc
* Cf PM G"'ral' Capuccini. itM
'-I. XV. 1 1 5.
S. C. Episcoporum et Regularium
7J3
1635.
S. C. Ep. et Reg., Tirasonen a. 1606. 1
j. Gaona Canonicus et parochus Ecclesiae S. Mariae Maioris oppidi
Bilbilis, Calataiud vulgo dicti, apud hanc S. C. questus est Ampl. V. in
eodem oppido Vicarium generalem pro libito facultatem et licentiam con-
cedere quibusvis presbi teris etiam non curatis ipso etiam invito et nolente in
dicta Ecclesia nuptias benedicendi earumque celebrationi praesentiam prae-
standi supplicavitque super hoc de opportuno remedio provideri. Quare
eadem S. C. iustis ipsius Joannis precibus annuens iuxta declarationem alias
aS. C. DD. Card. Cone. Trid. Interpretum emanatam solum Episcopum
ciusque Vicarium generalem non autem alios inferiores Vicarios posse ex
causa permittere aliis presbiteris non curatis, ut intersint matrimoniis ipso
parocho non requisito; ccnsuit Ampl. V. Vicarium in dicto oppido Calataiud
non posse absque dicti Ioannis parochi consensu celebrationi matrimonio-
rum interesse seu id agendi licentiam aliis presbiteris concedere ac propterea
A. V. id eidem Vicario omnino interdicere debere ne deinceps in eo temere
sese ingerere presumat.
[Acta S. C. Ep. et Reg. 1606, T].
1636.
S. C. Ep. et Reg., Salerniiana1 28 ian. 1606. 2
Ha narrato alia Sacra Congregatione il diacono Gio. Nicola dei Pizzo
di Montuori di cotesta ^iocese, che havendo impetrato dalla Sede Aposto-
lica Ia parrocchiale di S. Felice di quella terra, si ritrova percio artato ad
ordinarsi al presbiterato, ne puo aspettare che passi il circolo deHanno,
et contuttocio gli e fatta da voi difficolta in concederli per tale eflfetto lc
dimissoriali, delle quali cose non essendo informati questi miei 1 > Imi Signori,
, 0 yoluto, ch’io vi scriva, che ve ne informaste, e se il fatto passa come
si narra da IPoratore, avvertiate, che secondo la dispositione dei Concilio di
rento* voi potete come vicario capitulare concedere le dimissoriali per gli
mi a quelli, che a cio sono artati, et similmente dispone il Sacro Cond-
10 c e quando la necessita, o utilita della chiesa Io ricerca, si possi da gEOrdi-
aani dispensare sopra il circolo delEanno, secondo le quali dispositioni voi
^vernarvi in questo caso, et nclli simili, che vi occorreranno, etc.
[Reg. Ep. 1606, p. 5 a].
j ^Pbeopo Tirasonen.
1 n Vicario Capitolare di Salerno.
S«>- VII, * IO-
1
7*4
Curia Romana
1637.
^P* Afessane/i., i mart. 1606
1
1'ii Stl ?, mtes0 rella S' C'’ quant0 ha v' S' riferlt0 intorno aU‘elettion* J i
1 Abbadessa, che cpteste monache di S. Anna han fatto e H ^
intorno a cio Iungamente discorso, i parso a q. m S I p.i’ Pr° CSitn‘
csser m alcun modo d’approvarsi poiche l'eletta non solo e di ahm "°“
ateno ma professa sotto altra regola, et osservanza; periichd han™ T'
gregare le monache a fare un’altra elettione procurando quaZ^ H
non si trovi soggetto, et persona atta et sufficiente a tal carico che alm^
sia elctta per abbadessa monaca dell’istessa regola et ordine se h^
di altro monasterio. s oraine, se ben fosse
[Reg. 1606, p. 21 b].
1 638.
s. C. Ep. et Reg., Novarien., is mart. l6o6,
che te ^ N°r ’ 8 qUal!
geranno Ja sepoltura et nnn is * ^ .in0 esser sepelite nel luogo, doveele-
per III. D. Card. Vicccomitem PX»m ^ ,?ar0chiale: S' C- ProPosito
mhercndo dispositioni S C •' i* m<-™onahf reque tota mature discussa
Iiizzochae seu sorores tertii nOv,, * , c°?n‘ 2 ,ce#nsuit statuit et decrevit, quod
bus possim ubi voluerint cil • ” *S i ’ ranc*sc* habitantes in propriis domi-
sepultura, sint sepeliendae ' * *Uram figere et si decedunt non electa
in ipsarum Ecclesiis Dmirhion^ C riS ma*orum» ilHs non existentibus,
tfum minorum de observant ■' 1Us’.n,e<lu^ s'nt sepeliendae in Ecclesia fn-
maiorum sepulchra* et ita t.,*13-’ nisi m e's sepulturam eligant vel habeant
[Reg. Ep. 1606, p. 26 b] 1 2C ccrev^ non obstantibus quibuscumqtie.
i639* w*
-C- I;P-C‘ Reg.„ Co//en., 8 apr . l6o6
Ha narrato alia S Pn
CoUe, che V. S. fa difficoltii^^^nC ^ Bartolomeo Clarucci da
Pcrcbe i!a quattro anni in i 1 ordinario in sacris ad titulum patri*
1,4 h beni, et ha su ppH«^‘ ?* F— za, et in quella diocese
V ?* u’ considerato tal pro nosti* ?rov’slonc opportuna, pero havendo
’ c e nella diocese di Fioren?-! 13rini> risoIuto, che quando cons
Ua ° aItrove egli habbi patrimonio a s
« iZAxTcoJ° *
Rom.. tom. / nr °«C’ UterWieo* V)‘ const D, •
' 3* Hr'.P _ 447-449 St* Dum 19 dec. iSl6, § IO
\t W ^ . ' +4?~449
' escovo <fi Colle
S. C. Episcoporum et Regularium
ienza, ella non possi, n h debba sotto questo pretesto negarli tal gratia, pero
C1C non havri altro in contrario, potra secondo Ia dispositione de’Canoni et
dei Concilio di Trento 1 consolarfo etc.
[Reg- Ep* P* 3oa]*
1640.
S. C. Ep. et Reg., Arben 3 iun. 1606. 2
Essendosi inteso da q. m. S. I. che nelli conventi de Regolari di cotesta
citta et particolarmente de 'conventi zoccolanti e dei terzo ordine di S. Fran-
cesco le donne entrano nelli orti di frati, presup ponendo, che non vi sia
clausura, et anco entrano nelli chiostri non solo quando si fanno le proces-
sioni, ma anco per tutto il tempo, che durano 1’indulgenze delle loro chiese,
hanno stimato necessario di provedere a taFabuso, et mi hanno percio ordi-
nato di scrivere a V. S. che facci nolificare, et publicare ai suo popolo, che
li orti di frati sono clausura, et percio le donne entrandovi incorrono in
scomunica. Cosi anco deve notificare, che solamente vien permesso alie
donne nel tempo delle processioni passare per il primo chiostro, ma non
giamentre durano 1’indulgenze, et pero che tutte le donne che oltre la sudetta
permissione d’andar nel primo chiostro per le processioni entreranno nelli
chiostri di detti Regolari, saranno scomunicate.
[Reg. 1606, p. 49 aj.
1641.
S. C. Ep. et Reg., Panormitana , 28 nov. 1606. 3
La S. C. ha voluto che io vi ordini, che di cio v’informiate et provediate
che quel governo passi secondo che conviene et non vengano dissipate
lentrate di quel luogo et che nelle spese gravi et straordinarie 1'abbadessa
debba ricercare il consenso dei Capitolo o almeno delle discrete, quando
intorno a questo non vi fusse particolare constitutione dcl monasterio. Non
nuncarete di provedere secondo che sui fatto informandovi vedrete essere
ispediente, dandomi dei tutto poi pieno avviso, etc.
[Eeg. 1606, p. 95 b].
1642.
S. C. Ep. et Reg., Bobien ., 12 mart. 1607. 4
Si e inteso da N. S. che nella chiesa di Kobio nella presente occasione
y. a vacanza dei Pastore, quelli Capitolari hanno fatto elettione di due
lcar*i Capitolari, il che apporta disturbo, et scandalo in quel governo cccle-
: xxi. * c.
, Vesc«vo dx Arbe.
1 ?! Vicar!° di Pa!emio.
Vicario di Gcnova.
2.
7i 6
Curia Romana
siastico, et ne possono succedere molti mali effetti, alii qUar H *
Monsignore Bellino gia provisto di quella chiesa, se bene pe ' de8ld€raadtt
ha preso il possesso, di rimediare, havria pensiero, che sino al^0 ^ re
si desse il carico di quel governo, et Vicariato al Bellino Canonici; ^
suo tratello con facolti di surrogare altra persona secondo che i Ml^no-
pm a proposito, et conveniente, et poiche questo negotio al nJl,?,
tiene a cotesto Tribunalc Archiepiscopale, ha voluto Sua
scnya, che ved.ate di provedere, et rimediare sopra queste^ffln " *
modo che stimarete migliore, et, se potrete senza scanda o e ru™
bene, che vediate di dare sodisfazione al Vescovo, et provedereTnr f
s. puo secondo il parere di lui, il quale per la bonti, « buon , P
ha da credere, che provedera 1’utile della sua chiesa etc ° SU°' "
(Reg. Ep. 1607 (t), p. I7b].
1643.
S. C. Ep. et Reg., Carmeli tarum, 9 ian. 1608.
Sacra Congregatio etc. censuit fratres a- i
esse molestandos neam* imn^; * ^ Carmelltas discalceatos non
non obstante quod alii fratres m” ,?0SSe m <5uaestuatione eleemosinarum
quaestuare et frT deca n it T “T » eleemosin“ «*«
praesertim a fratribus S Fran * Tnf Regularibus mendicantibus et
[Reg. (a) ,6?7/o8, p. I4r“C,SC' dc Observantia observari mandat.
1644.
C* Ep* Gt Viterbien., 30 ian. 1608. 1
Ogni volta che in nome di P* r \r
' * S. tante cedole bancarie f-nr \ 1& ',lsCon^1 Romana si consegnaranno a
arnvano alia somnia di aoo c *** da33e comPagnie qui di Roma, che
contenta chella permetta che sia verrit ^ d°te’ 3a Sacra Congregatione si
C P!n a 8110 te™po ammessa alia m cotesto monasterio di S, Domenico,
reah', parendo che dette cednl^K eSf10ne» se bene non facesse altro deposito
I i ^tra esseguire. E Dio etc astlIl° per sicurezza di detta dote, cosi le
tR^- W 1 607/0S, p. I2Cb].
« r- 1 645‘
Ep. et Poo- m
. Essendosi stato esposto a cssanen; 4 iul. 1609. s
Si ,Cnhe ''eiettione dei VicarioTcdf' ConSre8atione con 1’allegato memo-
'eSS'na' SCn^ «sem concurso u Li,aCante 4 Stata fat.a dal Capitolo i
1 ai V nn° numero de voti conforme ad
Al \e«covo di Vitcrbo
Ati Arci vescovo di Rc™1(
^o* -Messma.
S. C. Episcoporum et Regularium
*aCCordo seguito fra loro, che chi havesse piu voti, benche non arrivas-
^ro alia meta essercitasse il detto offitio il che per esser contro la forma
^,0,‘ri Canoni, detta elettione viene ad esser nulla et invalida.
[Reg. Ep. >609. P. 78 b].
1646.
S. C. Ep* et Reg., Ordinis SS, Trinitatis , 13 ian. 1610.1
Li Frati dell’ Ordine della Santissima i rinita dei Riscatto dei Regno
dVVragona si sono doluti appresso alia S. C. che alcuni Ordinarii di quella
Provincia togliono senza causa, ed a loro arbitrio a essi Frati la facolta di
confessare, c di predicare, che altre volte hanno avuto dalli medesimi Ordi-
narii, con tutto, che non debbano, ne possino farlo, per esser contro ia
disposizione dei Sag. Concilio, 2 e non con venendo , che sia fatto alii medesimi
Frati un pregiudizio tale senza loro difetto, hanno percio questi miei Signori
della medesima S. C. risoluto di ordinare a V. S. che scriva alii detti Ordi-
narii, che non vogliano levargliela senza causa legitima la quale costi in actis,
ed anco, che V. S. soggiunga alii detti Yescovi, che non diano occasione,
che vengano qua simili richiami in pregiudizio di essi Frati, e lei si conten-
tera daver parlicolare cura, che cib sia eseguito, dando poi av^iso di quello,
che succedera, e Iddio ec.
[Reg. Ep. 1610, p. 2 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep, et
1Fc§*i p* 243] •
1647.
S. C. Ep. et Reg., Aquen 3 febr. 1610. 3
S. C. declarat: Episcopus potest visitare confraternitates in ecclesiis
regularium quoad statuta et quoad exeeutionem relictorum piorum indulgen-
tias et alia contenta in constitutione S. D. N.4
[Acta S. C. Ep. et Reg. 1610, A-F].
1648.
-* C. Ep. et Reg., Conventualium Nucerinorum , 21 ian. 1611.5
La Sacra Congregatione ha resoluto altre volte che li frati mendicanti
possono far la cerca delle lemosine nclle diocese dove non hanno conventi
^ loro ordine, con la patente pero delli loro Superiori purch& dimandino
a icenza alFord. dei luogo, la quale deve concedre gratis. Piacera percio
I Al Vescovo di Aqi.
4 192.
1 A1 vescovo di Nocera
( . una Romana
7 iS
neo et altri
mendica
nti
a V. S. cosi esseguire con Ii frati Conventuali di Proric
delle diocese vicine a cotcsta sua.
[Reg. - Mon. 1611, p. Sa].
1649.
S. C. Ep. et Reg., Ariminen., 13 maii 161 1.1
SC"SSe afV' S’ sotto 11 28 Gennaro passato, che sarebbe stato k
ch Elia avesse fatto provisione d'a!tro Vicario nella sua Chie,, H D' '
per essere il presente penitenziero di quella Cattedrale accio si 1 •
Otrni 0CC3S10ri€ di siisn^innp pIia il T
ogm occasione di suspezione, che il foro esteriore possa valersi nell»„ ■
in c bTan SS‘ d* -”0 ,n1teriore- e Perch^ «'intende ch’EUa non abbiaa 7*
in cio iatta provisione alcuna, questi mici IHmi Signori hanno ordinato 1
se le ncordi con questa, riacche cos) „1 • , . . rdma«o, che
ancora
se le ncordi con questa, giacche cosi comple al servizio ddbuo^C^,
dei qua] s, sa quanto Elia i zelante. Cosi dunque eseguira ec § ™'
et Rego p.^244.].1 P' 50 a'"Cf' Ctiam BizZarri> Col,ectanea S. C.Ep.
1650.
S. C. Ep. et Reg., Alutmen ,, 12 aug. i6n.2
delibo d^riueno^dfe * °ne K* onil"ato che si r««ponda alia lettera di V. S.
da chlrico nfmeno chT .bas,ache1Ludo™o Castelvetri vada in habito
Anna Carandina sua ‘ °rdmi sacn’ ma * necessario che esso «
due facciano Ia professioneVe" med “ qUa'che ReliSione aPPtovata, et toni
li tre di giugno tfioo- d ,‘,n'0 temP°. come se Ii scrisse gia sotto
>’*». **” tra 'tanto^vvertire * W 1™° qUeS‘° “ 1
stero dove si trov i ne m . .. na non ^accia Ia professione nel mona-
esseguira. * n° Che 11 marit0 pigK gH ordi ni sacri, cosi dunque
[Reg. -Mon. 1611, p, 9oa|t
1651.
EP’ U ^Qgt* Placentina , 3 oct. 1611.3
in cswsh Placentina In
7 .jRcVfr‘ moniales monasterii D' ePiscoPum Placentinum,
deducebantur pro parte monastpr" ' °airmincli> ordinis Cistercensis tria
taonem omnium bonorum, et rnn ” * m,)n'ales liberam habere administra-
M'mem cuicumque voluerint* 1 m ^OSSe ^ere locare eorum posses-
si Icario generali Episcopi contr acu am esse suspensionem emanatam
tuendum esse sacerdotem. qui ^0riri! batissa™> et alias officiales; 3-m resti-
j e ce e^rat in ecclesia dictarum mo*
* a! „ °vo dl limini.
, p , '°rVO d. M oden a.
"er lc Monache di S Ra .
Ul °* Ka»mondo.
S C. Episcoporum ct Regularium
719
* I um Quod primum Sacra Congregatio ad relationem IU.mi D. Card.
v Ili censuit moniales teneri, et ohbligatas esse servare constitutionem
• Tlalem et decreta Visitationis ab Episcopo facta circa locationes bonorum
^bilium monasterii, sed non per hoc auferri monialibus liberam admini-
itionem qua possint locare eadem bona cuicumque maluerint, Circa
-eundum vero tollendam esse ab Episcopo sive eius vicario suspensionem
Abbatisse et officialibus irrogatam. Quo vero ad 3.™ illud reliquit in libera
Libratione et prudentia Episcopi, atque ita ab ipso et ipsis monialibus
exequi, ac observari respective mandavit.
[Reg. -Mon. i6ii, p. 107 a].
1652.
S. C. Ep. et Reg., Caputaquen 4 nov. 1611.1
In nome delli clerici et Preti di cotesta Diocesi k stato fatto sapere alia
Sacra Congregatione che V. S. quando va in visita, li sforza a pagar le spese
in denari, percio ha ordinato che se le scriva che se ne astenga, dovendo
essere in loro arbitrio o vero somministrarli il vitto o vero di darii in luogo
di quello il denaro: non lasciandosi ancora di ricordarli, che vada circon-
spetta in non farli far grossa spesa, menando seco solamente quel numero
decavalli et di persone che fara veramente bisogno, cosi dunque esseguira.
[Reg. Ep. 1 6 1 1 , p. ioi a].
1 653.
S. C. Ep. et Reg., Polinianefi 25 nov. 1611.2
La S. C. ha resoluto, che Ii Monachi dei Ord, di S. 'denedetto, che stanno
al presente in cotesto convento di S. Vito, debbono nelle processioni et
altri atti publici secondo il solito p recedere li frati minori Osservanti se bene
detti Monachi siano stati sottoposti dalla f, m. diy Sisto V al P. Generale
delli Conventuali gia che ne anco per parte dei Procuratore Generale de
detti Osservanti si fa in cio oppositione alcuna. (Ex B: Polginano. Il Priore
et Monaci de S. Vito de Polignano dei Ord. di S. Benedetto... sono pertur-
bati dai Osservanti che vorriano precedere sotto colore che quantunque
gl oratori vestino dei habito di S. Benedetto nel modo loro antico et per
alcun tempo sono stati della Iurisditione dei Vescovo di Polignano, non
essendovi altri di quel habito, la f. m. Papa Sisto V Pcssento da detto Vescovo
li sottopose al obedienza dei Generale de minori Conv. et Guardiano de
Sant Apostoli di Roma sendo quelPAbbatia membro di esso convento).
[Reg. - Mon. 1611; p. 141 a].
A] Vescovo di Capaccio.
Al Vicario di Polignano.
720
Cuna Romana
1654.
S. C. lip. et Reg., Nullius, io febr.
Se bcnc la Sacra Congregatione haverit commesso ai Vescovn ,i i »
S. Sepolcro, cnc conoscessc etiandio con 1'autorita di lei h <■■>„= T,!0^
cidio commesso da Don Michele Balduvini Rettorc di S Ch !lel lo”»-
risdittione dell’Abbate di Bagni, in personi?" dei mldesi^^"
ma a sua necessaria difesa, come pretende, nondimeno perchi dettoAhK80’
ha mandato giusttficatione, che gia poco prima haveva ,1! Abba"
contumacia pnvatolo della detta cura, et conferitola anco' , Don Vi' “ ^
PeMIcmCo PCr '° StCSS° r™ ' ra S,at<’ aPPel'a.o al tribunal “T
tro Ia Sacra Congregatione a relatione dei Sienor Cardinale r * l ’
nato, che la cognitione di causa resti a lei et che ii detto ^ “t
e terminari» di Padere in Z
che q. m. S. I.han giudicato, che Ia collatione
sona di suo neDote sia m.Hn e. • i . . IdltJ aa aetto Abbate m per*
.l.,M (|ui al medesinu. Vic irio lfdt tt ' >T'i"' ' rcsultano <lah 'informatione
di Pio V di s M. * h „ , ; . cdu A ’bate' s' anco per rigore della Bolb
non si possino conferire a parenti' P* I i! vacanti per privatione
che conviene per debito delll gjustitia" ' ^ ^ qUe' riguar,io
[Reg. Ep. t6ia, p. ,2 a]
. 1655.
• c- Ep. et Reg„ Ordinis Olivetsnl, 6 mart. ,6,3.»
Essendosi vistof q lianto V S r t
passato ha avvisato circa il fatto’dellur!m '£ed’u'timo * gennar0 Prossira
cosa faccia che Iis,, * U risP0^a. che avanti ogni altr
P-ignaio da sci sbirn ando a visit! i'1 tab Quando il suo vicario accon
n"n poieia tngerirsi nel particulari ^ut**** EW*s*> et che sawisi ch’el
detto I>adre dall., L'l,,e9»Pp,rr!!^ |deU Icone dei S. Rosario trasferita d
-nt. dic. eserciurs, la ^ * S' Ansan°' dove * P"
Longregaiume dei Condio <K “ndo ,a dichiaratione della Sacr
1 "rdtn.ino non ha giurisdition "" Ch,ese Parr°chiali unite a Rego
'"'lustratione di Sacrani,, c"f f non circa Quello che concerne M
hT degl'al,ari che stanno "1“'™,« »» circa S. Icone o demo
S . che detto monaco habbia rf»r atre c06e «mili. In quanto po
dovem procedere eontra di "ella cura de, .'anime, S
a dispositione della ragione <
V1 Numi«! Nuthua Bisrr
Kni.
1 Cf. N. ia5.
“ M V«cow di Qktk della Picv
5. C. Episcoporum et Regularium
721
. Sacr0 Concilio di Trento,» et secondo quello punirlo trovandolo colpe-
. pj.j quanto dcll esscrc di mala vita, dovera daine conto al Signor
Cardinale protettore di detta Religione perche egli vi fara la provisione che
convencra. Dovera dunque in tutti i sopradetti ponti esseguire quanto s’e
I' "
detto di sopra.
[Reg. - Mon. 1013, p. 27 bj.
1 656.
S. C. Ep. et Reg., Lamacen 17 apr. 1613. 2
In torno alii aggrava et estorsioni, clie in nome di V. S. e stato esposto
che fa alie chiese, Curati et subditi di quelle sue visite A. Pinciro d’AIfonseca
\rchidiacono di cot. dioc., qual si asscnscc csm i in possesso de visitare
11 parrochiali di cot. dioc. dopo essersi visto il processo informativo da lei
mandato, g* rn. Sb. 111. a relatione dei S. Card. CarafTa hanno resoluto
che se le scriva, che conforme alia dispositione dei S. Cone, di Trento al
c. 3, sess. 24, puo anch *eUa visitare Ie dette chiese et provedere in quello,
che bisognera secondo la dispositione delli S. Canoni alii detti aggravii et
inconvenienti, et doppo, che avii provisto, potii anco procedere contro il
detto Archidiacono servata pero la debita forma giuditiaria per punirlo delli
detti eccessi da lui commessi et per farlo restitui re le cose ingiustamente
tolte, non essendo conveniente, che qui si venga contra di Iui a resolutione
ilcuna di sospenderlo dalla visita o darii altro castigo senza sentirlo prima.
[Reg. Ep. 1613, p. 363].
1657.
S. C. Ep. et Reg., Imolen 18 iun. 1613. 3
Essendosi vis o quello, che V. S. nella sua dei primo dei presente mese
di giugno awisa nel particolare di suor Giacinta Gabrieri, quale fu giA
vestita in cotes to monasterio di S. Stefano per conversa con dote di lire
cinquecento, et hora fa instanza di far la professione per velata con 1’istessa
ote. La Sacra Congregatione ha giudicato clTella habbia fatto bene a non
pe. mette rgl i el 0 , poiche questo redundarebbe in troppo danno de] mona-
oltra0> /nass^me venen<J° ad esser sopra il numero, si come si presuppone,
rac enon si deve concedere che quelle che sono vestite per converse,
; ^ino ra le velate. Dovera dunque ella persistere nella risolutione.
I eg- "Mon. 1613, P* 72 b].
1 re8ularibus, c. 11.
, ,, .Mcovo di Lametro.
A1 Vescovo di Imola.
4 it
722
Curia Romana
1658.
S. C. Op. et Reg., Lycien ., 13 aug. 1613.1
Poiche nella sua delli 17 dei passato scritta alia S. C. per sua * -
catione per mandati carcerati a Mons. A. C. 4 clerici della sua diocJT-
inquisiti in cotesto suo tribunale et gravatoli delii patimenti et sdk ’
havera portato cosi Iungo viaggio et ehe portaii ancora Ehaversi a va
la sua causa altrove per .1 dispendio maggiore, che sara necessario mu
repetitione de! h testimonii et altre prove, che Ie bisogneranno per loro Hifl
non ostante, che dal Metropolitano fusse stato ordinato in virtii d'imt
tione da «s. mterposta che non li movessi dalle carceri, dove nZ «
h mandasse 1, atti: V. S. non adduco altro per sua giustificatione, sTa»
che havendo e Ia proscguita la loro causa et condenati, le ha stimato cht
sarehbono stat, *cn» difficoltj liberati et assoluti dal suo Metropoli.lt
che peri gl i parso d. pnvar anco il suo proprio tribunale dalla prima instan-
; . q"e ° d' NJonf- A' C > <J- m- SS. 111. si come hanno «so-
uto dic evidentemente non ha fatto bene et che se ne guardi per l’avenirt
“ s O—. - * farePa suo arbtSo l.ro a voTonS Ztt
rit- 'rv csse,u,° da,ie *-* «* «S
istesse ner ffacilitarn 1 g ordinarunon soI° per rispetto loro ma delle parti
rifaccia in oeni mr I ? prove* C°S1 ,Km anco ordinato, che io Ie scriva, che
faranno ancora (?) s° Com Tl f** havf.ranno fatte in detto viaggio et che
cosi stando massime la povel d"alcuni def0"6’ — "
[Reg. Ep. ,6,,. p. <U1CUm dcl mciuis‘>'-
1659.
S‘ EP- Ct Rc*- Nu"i“s Piscien., 20 dec. 1613. *
citi tl \ t 3. tllttil li C#1 ' I i r
che si deve erigere in fS M ^a^c^ssarja di applicare) alia nuovaParrochia,
pareranno et di smemhrnH Jat,Cc_?' ^eve) 9ue^c case et famiglie, che le
Carlo. i Rettori M ' Hm*b* di Pescia, Uzrano et Montt
nova Parrochia. Et perdie i ’ns'emc co' Popolo alia dote della
kal, aedi/, rinnovato dal S ( !! ^ eUor* per ii c. «Ad audientiam»,^
ii iuspatronato in questa nova Oh;C* • ?* sess* 21 » vengono ad haver
«•J*nd° il p. 0nato ecclesiastico ~ fnSienfle C(>1 PoPoI°. (sara bene) che
si tione dei S. Cone., c iS sess 22 s acCl 1 concors° conforme alia dispo*
cscia come Ordinario dUueit/p * T? ^patronatus, et ii proposto di
' ‘C ' Mrochle («e vuole?) far 1'msritutionc di
I * I /
AI \ «covo di Leccc
J Se. XXIV, dt
A» Nunt>o di Fionaua,
10.
S. C. Episcoporum et Regularium
723
t0 nuovo Rettore, sara necessario (che vada) a renontiare alie ragioni
ic g|i competono dei patronato per la sua rata, perch^ non pub alcund
nresentare a se stesso (et msieme) mshtuire. Ne retardi V. S. questa risolu-
Jjon e sotto pretesto (che per la) parte dei popolo ii patronato sia laicale,
perche (ha da) preccdcrt ia parte Ecclesiastica, etiam che fusse per la minor
(portione come) dichiarano le incluse elucidationi de la S. C. dei Cone., A
che se le mandano per maggior sua notitia. Resta, che V. S. attenda alia
esecutione di questi ordini ct che quanto prima si proveda al beneficio di
cuelle anime con : tLLtmne di . arrochia et con la provisione dei
nuovo Rettore.
[Reg. Ep. 1613, p. nob].
1 660.
S. C. Hp. et Reg., Pap/en., 21 febr. 16142
Alia instanza fatta in nome di V. S. di potersi valere de'regoIari per con-
fessori di monache sottoposte alia sua cura, la Sacra Congregazione ha ordi-
G3to, chc se le dica, clic mentre vi roncorra il consenso de loro supenon
ne vi sia particolare prohibitione apostolica o per constitutione deWdesimi
regolari ella si serva delle facolta sue ordinarie.
[Reg. -Mon. 1614, p. 12 a].
Curatis
1 Elucidationc della S. C. C., Nullius Pescia, 1 uris patrona tus , 20 dec. 1613, Rorenza:
St$j. 24, c. 18, § hirtspat vonatus Eccl. Idem in collatione ct institutione lunspatronatub
mixti sci partim latci, parti m Ecclesiastici.
Non habet locum hoc Decretum contra institutionem et fundationem, sed servanda
c: lex in ista institutione posita, sed tamen praesentatus est examinandus ct approbandus
ib Ordinario citra concursum, si repugnat et institutioni sive fundationi.
Episcopus instituere debet in beneficio praesenta tum ab Ecclesiastico Patrono, si dignio-
rem degerit ex approbatis a 6 examinatoribus.
Quem Patronus Ji? tuorem inter approbatos, ctc.: Ad eundem Patronum Ecclesiasticum
spectabit, quando 2 aeque idonei ab examinatoribus fuerint Judicati, Si beneficium curatum
tmspatronatus Ecclcs. in mensibus Ap. Sedi reservatis vacaverit, Episcopus ipse Ordina-
riUi ..ulli habita ratione patronorum debet edicta concursus proponere et idoneum eligere
•t omam mittere cum fide Ordinarii a Summo Pontifice instituendum, sicut fit m aliis
quae non sunt de Iurepatronatus.
. ao Ppircopo etc.r Etsi institutio esset facienda a Papa, quia tunc Episcopus
Congr. censu it ct SS. voluit, quia Episcopus melius cognoscit personas.
^t‘ 1 institutio istarum parochialium de Iurepatronatus Eccles. ad inferiores pertineat,
ponere et ^°S ^ ' >^,ates» nihilominus Episcopus Ordinarius debet edicta concursus pro-
C!,mferior instituat magis idoneum approbatum ab Episcopo: quod si secus factum
™ent' rolli>tio est nulla.
rMi. ** ^tpntronatus laicorum: Speciale est in lure patronatu laicorum, ut non
requiratur concursus.
iiKt;«.lUSpatr°natUS m‘xtum sit laicale sci, ct Ecclesiasticum quoad examen velut Eccle-
censendum est*
tisici '!al!0n; ^CC^es‘ae Porrochialis, quae sit lurispatronatus partim Ecclesiastici pnr-
tuit in con/.'ai1|11 Mt ^orma CJtaminis per concursum hic posita, quam Concilium praesti-
P:quardo CrCn ^ arr°chiali quae sit lurispatronatus mere Ecclesiastici. Idem dicendum
'Acta° ?TatUS Pf° 2 Part‘t>us pertinet ad Iaicumct pro una tantum ad Ecclesiasticum.
» Al V ‘ L‘ Ep' ct Re«- ,6,3. B-F, E-F].
Akcovo di Pavia.
724
Cuna Romana
1661,
S, C. Ep. ct Reg., Arefi/ia, 8 aug, 1614.
Per il Piovano di monte S. Savino, diocesc d'Arezzo, qual domanda •
!a sacristia de’ frati di S. Agostino di detto luogo et certe stanze deib Ch' **
della Madonna della Pace posseduta dai meuesimi frati di S. Agostino
compresi nella clausura, Sacra Congregatio, Ulmo Lancellotto referem°
censuit Sacristiam praedictam et habitationem Ecclesiae Pacis contiguas s t
clausura minime comprehendi.
[Rcg. - Mon. 1614, p. 1 □ 1 b].
1662.
S. C. Ep. et Reg., Parmen 8 aug. 1614. 1
I er nsposta alia vostra de iS passato m’hanno ordinato q. I. m. S. di
scrivervi che voi come \icario Generale di cotesta Chiesa potete esseguire
e ‘ettere indrizzatevi prima come Vicario Capitolare quando sin’adesso non
I habbiate fatto.
[Reg. -Mon. 1614, p. 98 b].
1663.
che
cali
S. C. Ep. et Reg., Theatina , 16 ian. 1615. 2
^Non £ lecito ad un Vescovo lasciar la sua Chiesa e diocese per picco
i nfn et,?ttcn a cIudla degli altri, ne puo esercitare i carichi Pontii
and™* 1 ,0.CrS,e a !.r/ Scnza licenza. Ne deve V. S. farsi scrupolo di no
si i stnM lCare,a ^tessa’ luogo della diocese di Chieti, ancorchc r
28 det ^ 1 9U< genti, come rnostra di temere con la sua d
quelte d altri °n ^ ° 6 Prcmcre *a cu™ delle proprie cose che <
a nrcdic ire it •, ^ U ^ ,m* ,* *lanno resoluto ch’io le risponda ch 'atteri
lor Vescovi ° 0 s a'hirghi nelle diocesi d’altri senza licenza di
[Reg. Ep. 1615, p* 3 b].
•1664.
• C. E.p. et Reg., Vicentina , 10 apr. 1615.
gregatione le cose awisate d i V q* C )e fino rderito in questa Sacra C
sterio delle Cappuccinc ehp «i alla nuova erettione dcl in(
" , e di
che io sc
gregauone le cose awisate di V q u mcnto m quest
«erm delle Cappuccinc, ehc'si f- "U°Va eretti°'
in torno ad esso si e di »ii ^are in cotesta citta.
8'a at,entato- h™° resoluto q. I. m. S.
‘ AJ Vicario d! Parma.
I "r^V«c-o di Chieti.
AJ v«covo dt Vicenza
S. C. Episcoporum et Regularium
V S. che si come i monasterii non si possono eriggere senza particolarc
Luito della Sede Apostolica, ne meno devono eriggersi chiese, o erette
celebrarvi, senza licenza delPOrdinario dei luogo e senza it cui consenso
non si pu6 manco dar habito monastico a zitelle; cosi tutto quello ch’e stato
fjtto sin qui, e nullo e di nissuna consideratione.
Ma per non impedire il progresso dopera cosi pia, com’£ cotesta, e
per non ritardare la bona dispositione che si trova nelle persone di vote,
hanno vroluto q. I. m. S. ch m m 1 1 ' a u V. S. ch clla con la prudenza e destrczza
suaveggadi fare capaci di queste ragioni i i’rotettori, e promotori di cote-
e contenendoli 111 ofhcio, li persuada a mandar qua per la lacolta
J 'erigere il detto monasterio, che quando vi conrorrano i debiti requisiti,
neresteranno consolati. Avvertendola di piu che, se il monasterio deve eri-
gersi sotto la prima Regola di S. Chiara, e che per conseguenza non habbia
stabili ne entrate, sara necessario appoggiarlo a qual che luogo pio, comodo
e facultoso, che sov^enga le monache ne’loro bisogni; perche dovendosi
come in ogni maniera si deve servare Ia clausura e cessando alie volte le
limosine volontarie, se non ci fosse assegnamento certo, converrebbe di ne-
cessita, che le monache violassero Ia clausura o si morissero di fame. Potra
ora V. S. operare con queste regole et awisare la Sacra Congregatione di
quello che anderit facendo.
[Reg. 1615, p. 41 a].
1665.
S. C. Ep. et Reg., De Guamanga , 23 maii 1615.
Monsignor frat’Agostino di Caravasal gia Vescovo di Panama nel Peru,
il quale essendo passato al Vescovato di Guamenga nuovamente eretto tardd
per diversi impedimenti a pigliarne il possesso. Dimanda pero sc i frutti
dei detto V escovato di Guamenga se gli devono dal giorno che fu eretta la
Chiesa 0 vero dal giorno che fu proposto in Coneistoro, o pure dal giorno
che pigiio il possesso. Sanctissimus D. N. audita Sacrae Congregationis
sententia, mandavit ut fructus ei consignentur a die translationis, et praefe-
ctionis in Episcopum, et Pastorem Ecclesiae Guamenga.
[Reg. Ep. 1615, p. 51 b].
1666.
S. C. Ep. et Reg., Portugallien 6 iun. 1615.
Petente rege: Primo, ut in omnibus sanctimonialium regni Portugalliae
^°na$tenis certus monialium numerus praefigatur. Secundo, ut abusus
propinam eorumdem monasteriorum superioribus quotiescumque ali—
Tertio*^** rnonas*’clls habitus conceditur, dari solitam omnino dirimatur.
°t ut monialium dotes in carumdem consanguineorum manibus non
cxegjj eant - Quarto denique, ut moniales absque Sedis Apostolicae licentia
n' N. audita Sacrae Congregationis sententia Collectori Lusita-
Per reve sub die 6 iunii 1605 iniungi mandavit, ut iuxta normam a
726
Curia Romana
Sacro Cone. Trid. 1 praescriptam in omnibus, et singulis mona
regni eum tantum numerum ab Archiep i scopis et Episcopis dem?*115 ^
ac in posterum conservari curet, qui ex reditibus propriis eorumde
steriorum, vel ex consuetis eleemosynis congrue possit sustentari^
dictorum monasteriorum capacitatem, nec non cellarum quantitate^ *****
mode ibi commorari valeat, ita tamen quod in his, quae regularibus* 7'
cta sunt, iidem regulares superiores numeri praefixioni assistant ets*
numerum huiusmodi nulla deinceps admittatur monialis absque Sedis
stolicae, aut eiusdem S. Congregationis expressa licentia Curent it' f
Episcopi et Archiepiscopi, ut bae puellae, quae intra numerum praefJ!
nabitum monachalem suscipient, dotales eleemosynas ordinarias solitas
consuetas persolvant. Quae autem supra numerum cum Apostolicae
icentia admittentur, duplicatas persolvant. Ad secundum propinarum ab?
sus nedum tollatur sed etiam gravissimarum poenarum, etiam censurarum
comminatione prohibeatur, pro ea tamen die, qua ad habitum monachalem
td mittentur puellae aliquid esculenti, vel poculenti modici valoris et pro
eiusdem diei usu dumtaxat elargiri vetitum non censeatur. Ad tertium do?
es eleemosynae apud momahum consanguineos vel affines nullatenus relin-
quantur, sed antequam puellae habitum suscipiant, deponantur actualiter
apud mercatorem, vel penes aliam personam fide et facultatibus idoneam
n m ^PTOfeS.t,0np e”SMa in cmptionem bonorum stabilium, aut annuo-
rum redituum 1II100 applicentur. Quoad .ultimum observetur fel. rec Pii V
SS Tridemini dCCretUm’3 ^ MoniaHbuse^
p jReg. 1615, P- 65 a. - Cf. etiam ISizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
1667.
Rvg., tlccr. 20 noy. 1615.
larium Episcoporum, et Regu-
quod ab Archiepiscoois ’ C nfessianos Regulares graviter conquen,
confessionibus quavis de ca??°?r Ct Iocorum Ordinariis ab audiendis
saepe contingere, ut ab ikdrm' m ,scn.nunatini suspendantur et propterea
nariis omnibus simul unius c rc ueP>scopis, Episcopis, et locorum Ordi-
facultas adimatur: Ilhistri • .'oruentUs Confessariis confessiones audiendi
vix fieri posse, ut haec sinesMndl? ^ SaCrae Con?regntionis Patres> m
gant, re mature perpensa UI ^ °‘ ma£natlue animarum pernicie contin*
quo magis spirituali piarum m sc;ln^a^ materiem submovendam, ^
decernunt, Archi episcopis PD'entlUm co.nso^aboni consulatur, statuunt, at
Confessarios approbandi ius sn?°tP1S’^IUSqUe 1Pconim Ordinariis, ad qu<*
at, onfessarios Regulares, alias ab ips®
* SV™' ^ r*8ular*™, c. 3. 'fl
u- 133-
* Sc,s XXV. J, rwbriiu,. C .
.V C. Etoiscotoorum et llepulariunt
Ubere approbatos, ab audiendis confessionibus suspendere posthac minime
licere nisi ex nova causa, caque ad confessiones ipsas pertinente, aut ob
non servatum interdictum ab ipsis Ordinariis positum. Statuunt insuper
eosdem Archiepiscopos, Episcopos, locorumque Ordinarios confessiones
audiendi facultatem omnibus simul unius Conventus Regularibus Confes-
sanis, eadem Sacra Congregatione inconsulta nullo pacto adimere posse.
Quod quidem Decretum, ut iidem Illustrissimi ;>atres opportunum, et neces-
sarium duxerunt, ita inviolabiliter iubent observari.
[Rcg. 1615, p. 48 a. ~ Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p. 21].
1668.
S. C. Ep. et Reg., Arboren 20 nov. 1615.1
Cum ad Sacram hanc Congregationem perlatum fuerit in multis istius
Insulae Dioecesibus improbandam consuetudinem inolevisse ut Canonici
coeterique clerici Praebendarum aliorumque ecclesiasticorum Beneficiorum
praedialcs fructus conducant eosdemque maius pretium offerentibus postea
divendant; 111. Patres has literas ad Amplitudinem aliasque eodem exemplo
ad caeteros eiusdem Insulae Archiepiscopos dandas esse decreverunt quibus
eis iniungunt, ut praefatos Canonicos et clericos necessitatis causa excepta
vetent omnino eiuscemodi negotiis immisceri, cum in sortem Domini voca-
tos, saecularia lucra sectari, turpissimum sit. Hoc igitur Amplitudo Sua
quod ad ipsam, suffraganeosque suos attinet, exsequi ne gravetur. Ego vero
ei felicia quaeque exopto.
[Reg. Ep. 1615, p. 115 b].
1669.
S. C. Ep. et Reg., Nepesina , 1 1 dec. 1615.
Cum inter fratres Reformatos Ordinis Minoris de Observantia Sancti
•rancisci, necnon pro tempore existentem Archipresbyterum, seu Parochum
Loci Fiani Nepesin. Dioecesis in sepeliendis eiusdem Ordinis Tertiariis,
uersae, et plurimum orirentur controversiae, supplicatum fuit nomine
atns Custodis eorum dem Fratrum Provinciae Romanae ab hac Sacra Con-
gregatione Cardinalium negociis Reeularium Praepositorum infrascriptas
resolvi petitiones.
1. An Tertiariorum sui Ordinis cadavera in 1 'cclesiis pariter suae Re-
“gioms sint sepelienda?
2. An in iisdem etiam Ecclesiis sepelienda sint cadavera eorum, qui dicti
r ^Oi^bitu induti ex hac vita migrarunt?
ii^' 17 m C!.ini’ cll“ coram testibus dumtaxat, licet absque scriptura in
m 'eclesiis sepulturam sibi elegerint, ibidem sint sepeliendi?
altefiir P tam suPra(^ctorum, quam aliorum quorumcumque cadavera in
arochia existentia, et in Ii)cclesiis corumdem h'ratrum sepelienda,
* ^‘«Piscopo Arborcnsi.
72S
Curta Romana
pnus ad Ecclesiam Parochialem ad benedictionem, ac ultimn i ""
cho recipiendum deferri debeant, num vero ab aedibus defu^ * ^
dictas Fratrum Ecclesias recto tramite sint transportanda? nctorUni ad
Illustrissimi eiusdem Sacrae Congregationis Patres, Illustrissimo a ,
coeli referente, partibusque auditis responderunt in hunc nu* •
modum, 1 "U1 Setjuitur,
Ad primum Tertiarios huiusmodi, si qualitatibus in Bulla fei ,
Leoms Papae X praescriptis 1 sint praediti, (videlicet si viri rv.il 'Z
aut Claustraliter vivant; Mulieres vero virginalem, vel coelibem aut an"'
vidualem sub expresso voto, et Tertiariorum habitu vitam duranti T™
et debere, etiam invito, ac minime requisito Parocho, in supradictis FrS
Ecclesiis sepeli n; secus vero st supradictis qualitatibus careant ac nisi,,!
sequentis secund, capitis dispositione comprehendantur ’ b
Ad sccundnm, St conditiones in Bulla Aurea fel. rec. Pii Papae IV »
nt, eorum cadavera nmntnr ^ pratmonuc-
ipsos Fratres quorum hahit *US concessi0nein» ac receptionem penes
Religionis decedentM ; r i”* ffestant’ esse sePelienda, eo casu cum habitu
scpuT;;;::. pariter eiusdem “w™* **>■*«
tamen m ri u™ Paro c h! db ” EcCleS"S esse sePcl>endos, sine praeiudicio
recto tramite 3<1 praecJictorum Fratrum Ecclesiis
et requirendum, ac cxpectandum™ Frra'I'ibus monendum esse prius,
requisito, expresse venire Pefunct°rum Parochum, quo
mvito, supradicta cadavera ad easdem FrT “dei" Fratrlbus' etlam 1»
P» 244, 245]. ’ 1 °f. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et R«g.,
S c p 1 670.
(Cler 1 P 01 ReK'’ Theatina • 1« dec. 1615.
(Uencus) non ordinatur *,H tv i ° '
tas Ecclesiae id suadeat 1 u U m Patnmonii nisi necessitas vel utili*
[Acta S. C Fn »<■ t)
■ P’ ct Reg. i6,s> C-C, fasc. 2),
1671.
Si Episcopus a pLi^ ! Messane"-t U ian. 1616.
ud !apjt“lum .«c si Sedra*pe\S^!''niltici8 “P^r, non Archicpis
m(»< ra i m, ministrare debebit, donec™ ' 'Varet’ illam in spirituali!
' Conat Dum intra ,i„. LUin ubenati restitui, vel per 1
1 Const. Dum tntra, iQ d*,, ,
■ *9 «lcc. 1516, § ,9 ai
Bu». Rom., tom. 3, III, p.
S. C. Episcoporum et Repularium
^ post oli cam, cuius interest Ecclesiarum providere necessitatibus, super hoc
Z ipsum Capitulum quam cito commode poterit consulendam aliud con-
Lrit ordinari: cap. Si Episcopus 3, de suppleti, neg ligent. Praelator , in 6
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.} p. 609].
1672.
S. C. ip. et Reg., Cavallicen 2 9 ian. 1616. 1
Cum ex parte fratrum minorum conventualium Insulae Venaiissinae
istius Dioecesis Sacrae huic Congregationi expositum fuerit iampridem in
eorum Ecclesia Sanctissimi Rosarii Societatem Apostolica authoritate insti-
tutam fuisse recens vero in praedicti loci Matrice Ecclesia similem aliam
Societatem erectam esse; I.mi Patres ad omnem scandali materiam summo-
Tendam has litcras ad Amp. Suam dandas esse censuerunt quibus ei iniun-
gunt, ut Societatem huiusmodi postremo erectam supprimendam atque
extinguendam curet. Hoc igitur exequi placeat Amp. Tuae cui ego interim
prospera quaeque ex animo precor.
[Reg. 1616, p. 21 b].
1673.
S. C. Ep, et Reg., Cracovien 23 apr, 1616. 2
Cum Sanctissimus i ). N. Amplitudinis Tuae litcras Idib. Mart. datas
ad sacram hanc Congregationem reiecerit, easque Illmi Patres diligentissime
expenderint, ad singula, quae in ipsis continentur distincte respondendum
censuerunt. Quod igit. attinet ad Moniales, quae ex Monasterio Culmensi
ad Monasterium in Civitate Sandomiriensi recens extructum gubernandum
translatae fuerint, iidem I. Patres Amplitudini Tuae iniungere decreverunt,
ut Praesbyterum in praefati monasterii Choro rem sacram facere ipsisque
monialibus ibidem Sanctissimum eucharistiae Sacramentum ministrare nullo
pacto permittat.
Dc Monasteriis vero in Villis, aut parvis Oppidis sitis, ubi Medicorum
upe anctimoniales destitutae in Civitates valetudinis causa se recipiendi
M Petere compelluntur, in his praedictis Emis Patribus Amp. Tuae
ni icendum occurrit nisi ut quam primum et quantum fieri poterit clau-
“ Uberrimas leges curet observari et hoc idem circa Abbatissas quae
rustica praedia lustranda e Monasteriorum septis egredi consueverunt
Tuam exequi monent.
l”eg. 1616, p. 59 a].
| Episcopo Cavali icensh
Episcopo Cracoviensi.
73°
Curia Romana
1674.
S* C. Ep. ct Reg(| Theramen., 29 apr, 1619,1
m
Uuando i'Arcidiacono i prima dignita come egli pretende di
primo luogo in choro dopo V. S. spetta a Iui. • essere' ®
[Reg. Ep. 1616, p. 48 b].
1675.
S. C. Ep. et Reg., Neapolitana , 10 iun. 1616. 2
Si contentsno questi I. m. S. che V. S. possa dare licenza ai Confew.
ori . nano d, coteste monache di S. Stefaro delTordine di S. DomenicTrh
nelle sei feste principali ddCAnno solamente possa entrare nella clausura,
confessare c portare la sacra communione a quelle monache che ne haverann!
bisogno. con le presenti conditioni pero e non altrimenti. Che le mom"
a e quali si dotcra dare questa speciale consolatione, stiano sempre attual
mente mfermaria e in maniera inferme che non possano
co 1 1 nuto d altre trasfenrsi nella Chiesa. Che ii Confessore entri solo e
ingresso sia ncevuto da due monache delle piii vecchie le quali 1’accom
stia in maniera ZcrtTX , ? * 51 COnfessar* monaca, Ia stanza
sopra la porta della mrd / * Ue comPa§ne> le quali dovranno fermani
fesso re e 1’inferma. Che f ,Un/a’ I)0ssano conioda mente vedere ii con-
sta ricevuto alia norta <t*iig 1 eSSOre *)e Portare >1 Santissimo Sacramento
quali con Lml aS el tT* ddle Pil1 *
processionalmente ner dirirt **• n mcrtnza c^e s* dev'e» Taccompagnino
ranno sempre fin che sta f V ^ aTI 8 stan.za del]’infcrma, nella quale reste-
via 1 accompagnaranno alia stes^Lrta ’ *poi.8l!bito Per la medesima
e dalli altri che si trov-inn ta’ dovc sara P01 ricevuto dal compagno
Cite mentre il detto Confess" ^ accomPa5nare il Sacramento Santissimo.
1’altre monache stiano ritirate ' pef ^sUeffetto >n clausura, tutte
° nt‘l refettorio o altrove in a c Iesa Intcriore, o nel luogo dei capitolo
dtmquc V. S. esseguire h nr"ianiera che non siano vedute da Iui.' Pori
tReg. 1616, p. 8} b]. entL ^nit*a ne^e forme che se le prescrive.
S C P 1676*
...... ' • Ep- et Re«- «ettina, IO iu„. >6,6.,
* ^formatione» che V S dx
suitudini, nella quale sono il Prinr 1 SUd. de 2f ^ Passato sopra la con-
Santissima Concettiooe di Montcreale r °ffi‘iali della c°n^atemit4 della
1 AI Vescovo di TTierumo 1 r>testa tliocesi d 'elegere nel fine
! ^ ^wnor ^‘rd- Car.IT..' N.pcli.
AI Sijmor Crd. Crrsccntlo, ^ .
S. C. Episcoporum et Regularium
della loro amministrationc i nuovi Priori et ofHtiali senza 1’intervento e voti
delli altri Confrati, q. 1. m. S. m hanno ordinato di rispondere, che quando
ci6 non vi siano Constitutioni confermate da questa Santa Sede, etJa
H la prudenza sua procuri di^ levare la sudet ta consuetudine anzi pi ii tosto
50 provedendo che 1 clittione sudetta si laccia dai medesimi confrati
con
abuso, prov
per voti secreti.
[Reg. Ep. it>i6, 60 bj
Cum frater Anton. Quer religionem ordinis S. Francisci de Paula ingres-
sus septimo vel octavo ab incepto novitiatu mense apud superiorem falso
accusatus esset, idem superior inconsulto Capitulo habitu regulari eum
exuit, exutusque partim in monasterio partim extra monasterium viginti
horarum spatio vel circiter permansit; cum vero dictus superior errorem a se
commissum agnovisset, ablatum habitum supradicto fratri Ant. restituit; is
autem perfecto reliquo novitiatus tempore expletoque anno a prima suscep-
tione habitus per integrum diem professionem solemnem emittere distulit ut
praemissas viginti interruptionis horas suppleret, emissa autem professione
septem annos nullo reclamante in religione permansit, sed dum ad sacrum
presbiteratus ordinem promovendus esset, professionis nullitas ob novitiatus
interruptionem obiecta ei fuit. Unde in uno eodemque capitulo semel atque
iterum licentiam ad urbem accedendi petiit, ut de professionis nulli late
aut validitate certior fieret, quamobrem, cum impetrare nequisset, ipse
procurata prius aliquorum supradicti capituli fratrum attestatione super
iterata huiusmodi petitione, ad eantdem Urbem absque alia superiorum
licentia venit sacramque hanc Congregationem consuluit, an professio huius-
modi sit valida ipseque ut lugitivus sit habendus, t Hiare III. eiusdem Sacrae
Congregationis Patres Ulmo Ausculano referente professionem huiusmodi
validam esse censuerunt. Generali autem vel Procuratori generali provinciali
aliisque superioribus eiusdem religionis ne ipsum Oratorem uti fugitivum,
vel quod ad Urbem absque licentia accesserit molestent sed eum a censuris,
qufnus ob praemissa incurrit absolvant vocemque activam et passivam ei
panter restituant seu unus quisque eorum cui praesentes reddentur absol-
vat,ef respective restituat, praeceperunt ac decreverunt, prout per praesentes
praecipiunt et decernunt.
[Reg. 1616, p. 121 b].
1678.
S. C. Ep. et Reg., Gravinen 2 6 atig. 1616. 2
Ha ordinato la Santita di N. S. di scrivere a V. S. che i promossi di Alta-
|jtura alii rirdini Sacri havendo preso Ii asserti ordini minori e prima tonsura
£^Uc ^ ^rc*preti dopo il Concilio, sono ordinati per salto, havendo il
Wm Cr Quer deirOrdine di S* Francesco di Paula della Provincia di Catta-
^escovo di Gravina per AHamura,
732
Curia Romana
medcsimo Concilio levata questa facolta a tutti Ji ordinari inf ■ •
come V. S. vedii al C. io deiia sess. 23, onde Ia lettera di o^dH
Ia quale per ordine della S. S. se Ie dava facolta dissolvere e i* **
con quelii di Altamura ch erano mal promossi o con dimissorie
o con acolta surrettitie, non comprehende questo caso nel quah ■
ogni altra cosa e necessario di supplire li ordini lassati Onde «i ! Pnma 4
S. S. chc V. S. assolva quelii promossi per salto e poi'cautamente "m?1*
gl ordini che per temerita di quello Arciprete sono stati nui lamentet
per conseguenza ommessi e poi dispensi con essi loro cosi all^ecwL!
dclh ordini, come al! ottcncre qualsivoglia sorte di benefitii facon^!
questi* cosc gratis, e con sempUci penitenze salutari; che con Ia prJj
per ordme deUa S. S. se Ic da tutta 1'autorita e faculti necessaria
[Reg. Lp. 1616, p. 105 b].
1679.
S. C. Ep. et Reg., Cassanen., 15 nov. 1O16. 1
V°Str:i !Ctt"ra de 12 se«embre prossimo passato scritta in materia
processioni’ che pretendeva fare la Confraternita dei SS mo Sacramento
posta nella Parrochiale di S. Pietro nel luogo di Castro ^^2
tutu t1|‘|C0,‘ USC‘|e dc termini della Parrochia della detta Chiesa e circuin
SHr \l m' S' 8 rclatione. del Signr Cardinale QeZ
Confratcrniti Jn« I *** * 6 PCr ,nessuna man'era permettiate che la sudetu
s:r st et"1 ~ 1 ““ *•> «■ -i-
[Rog. Ep. 1616, p. 1 46 a] .
1680.
S- C. Ep. et Reg., Chien., 6 dec. 1616.
ribu?on!ims SiDo?™' an Clericis Societatis Iesu, nec non Regula-
•'itates seu Congreiration» mCI n0Vas Christifidelium secularium Confrater-
gere liceret. Sacra Cnm»r«S cVm saccorum absque ordinarii licentia eri*
licere censuit. 1 Coa*n&*10 *• ^hilonardo referente non licuisse neque
IReg* 1616, p. i85b].
1681.
S‘ C' EP' Ct Rc«- decr. 20 dec. 1616.
Sacra Congregatio Cardinalium n„„ ••
magis Sanctimonialium quieti ac 1 ■ 13 Regularium praepositorum, quo
Archiepiscopis, Episcopis, sive mn,^" consulatur, omnibus Patriarchis,
bus generalibus committendum ,i„v? sPmt«alibus Vicariis, vel Officiali*
duxu, ut m omnibus ct singulis Monialiura
1 Al \ icano Capitolarc di Cjssano.
S. C. Episcoporum et Regularium
733
I asteriis tain Ordinariorum quam Regularium curae ct regimini subiectis
quomodolibet exemptis intra fines eorum Dioecesium existentibus,
W terve in anno Confessarium extraordinarium aetate maturum vitaeque
'Lentate conspicuum sive saecularem vel eiusdem Ordinis cuius Moniales
erunt regularem per ipsos Patriarchas, ArchiepiscopOs, Episcopos scu eorum
Vicarios vel Officiales praedictos eligendum, eisdem Monialibus offerant,
cui sic oblato omnes ct singulae Moniales, quamvis etiam sacramentaliter
confiteri nolint, se praesentare teneantur. Per praesentes autem facultas
eisdem Regularibus similes Confessarios Monialibus eis subiectis deputandi
competens nullatenus sublata censeatur. Non obstantibus contrariis quibus-
cunque. __
[Acta S. C. Ep. et Reg. 1617, F-Y].
1682.
S. C. Ep. et Reg., Nucerina et Tadinen ., a. 1617.
Una monaca supplica non ostante d essere illegitima nata ex soluto et
soluta di habilitarla che possa esser eletta Abbadessa et per gli altri officii
dei suo monasterio.
S. C. censuit: Obstat c. 1, de fil. presb .
ifActa S. C. Ep. et Reg. 1617, N].
1683.
S. C. lip. et Reg., Panormitana , a. 16*7.
Dovendo monacarsi due zitelle domandano di non esser astrette di far
il deposito delle loro doti in contanti (conforme ad un decreto fatto dal
Sig. Cardinale loro Ordinario) nel tempo del novitiato, ma che basti Ia
sigurta in forma di deposito conforme agli ordini della Sac. Cong. - Resp:
Depositum debet esse actuale.
[Acta S. C. Ep. et Reg. 1617, i j.
1684.
S. C. Ep, et Reg., decr. 7 ian, 1617.
Quoniam Sacra Congregatio Cardinalium negociis Episcoporum, ac
egularium praepositorum, nuper accepit, quamplurcs Regulares tantum
facultatis, seu privilegii ab Apostolica Sede sibi concessum profiteri, ut
ej,iam 2 casibus locorum Ordinariis in eorum Dioecesibus reservatis, absque
™ ipsorum Ordinariorum licentia, poenitentes absolvere minime dubitent,
aonmillosque alios in decreto prohibitionis absolutionis a casibus Sedi Apo-
stoicae, \el locorum Ordinariis reservatis die 9 Ianuarii 1601 fui. rec. Cie-
734
Curia Romana
mentis Papae V J 1.1 iussu edito, 1 nec non in declaratione illius e rf
mente Pontifice iubente die xxvi Novembris 1602 promulgata 2e°.em^
nicationes Sedi, vel )rdinariis praedictis reservatas, minime 'com^T^'
asserere; unde fit, ut metus, quo homines a peccando coercentur fh i?5
nis facilitate exolescat. Ideo Sacra eadem Congregatio de SaneHwL- n ,
Nostri Pauli Papae Quinti speciali mandato, vivae vocis oraculo desu ^
bito, decretum huiusmodi,illiusque declarationem, nec non censuras It'
nas, in eisque contenta omnia confirmanda, atque innovanda operae n r
duxit, prout per praesentes confirmat, atque innovat, ab omnibusque
doubus tam secularibus, quam regularibus quorumvis Ordinum, etiam m'T
dicantium, Militarium, Congregationum, aut cuiusvis alterius inerit,,,*
etiam necessario exprimendi, quovis nomine nuncupetur, inviolabiliter oW
van, ac .nsuper ut nulli ex Sacerdotibus praedictis, quibuscumque
gns, mdultis, et facultatibus suffulti, ab excommunicationibus vel a casihi.t
Ordinariis, vel Sedj Apostolicae «servatis, tam ad fomm
sum eorundem Ordinariorum deductis, quam non dSductis, praeterqu-n
m mortis articulo, absolvere audeant, vel praesumant, vel eorum aUquis
audeat, vel praesumat, sub eisdem censuris, et poenis eo ipso et abT
bm ql1e1HeCbnrenvmman?t’ “ P"edl,lt Non ob^antibus oi
non’ obstare em VHI ,n liecrct0- ct declaratione huiusmodi voluit
p ^Rcg. 1617, p. , :1. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. ct Reg,
1 685.
S, C. Ep. et Reg,, Messanen., io ian. 1617,
S c C alias fn dationis parrochialis ordinat, ut transmittatur decretum
m ’ * sequentis tenoris:
cursu ali ArchiepUcowsub PrcpPp<lmtur <Ju°d edicta pro habendo con-
rii ct postea affixa ad vah is «d! V" ^ T'?Urominii s,lb die '9 Ianua'
et quod concursus factus sub |. AIetroPolltanae die 24 eiusdem mensis
E. quod in concurrerit I 'T"?*
neus approbatus D Antonius It paI™nat°nbus synodalibus magis ido-
concurrentium et successive ’ran(j*v»Ila nulla habita mentione aliorum
scopo facta D. Antonio de Oliver, C° .tj°tdictae parrochialis ab Archiepi-
ht presupposita fide ab un °.^Ul linus ex concurrentibus,
quod Oliverius fuit idoneus et^ examinatoribus synodalibus subscripta
Dubium; An in collatinn^ v. ntl)r|ius Francavilla magis idoneus.
Sae. Cone. Trid., sess m ran Ul^SIT,0^‘ Parrochialis fuerit servata forma
b. tongr. Cardinalium Cone Triu ■ . ’aB
parte, censuit secundum ea entlni interpretum, audita utraque
[Acta S. C. Ep. et Reg! T 5 T ^ ^^nuntur’ niinime servatam fuisse.
1 cr. n. 1596. CvHS
* Cf. N. 1616,
S. C. Episcoporum et Regularium
735
1686.
S. C. Ep. ct Rcg., SuJmonen 14 mart, 1617.1
S*e doluto alia S. C. G. I • Romiano, ch essendo accettata da coteste
monache di S. Catherina sottoposte alia cura de frati di S. Domenico una
nipote dei detto R. per monacarsi nel loro monasterio dentro il numero
ethavendo fatto il deposito della dote con participatione di V. S. et essendo
dapoi entrata et vestita con licenza de medesimi frati, ella pretenda, che
"011 habbia potuto entrarvi senza licenza sua. Onde m’hanno q. m. SS. III.
ordinato di scrivere a V. S. che ogni volta, ch*ella habbi esplorata ia volonta
della zitella et si sia assccurata che il deposito per la dote sia legitimamente
fatto, non ha da intromet tersi in altro per rintrodutione della zitella nel
monastero ne per la traditione delThabito monastico.
[Reg. 1617, p. 64 b].
1687.
S. C. Ep. et Reg., Assisien 4 apr. 1617. 2
Ha fatto rappresentarc alia Sacra Congregatione Monsignor Vescovo
d 'Assi si che essendosi trovato un prete tra quelli tre, che 1’ultimo giorno
di marzo prossimo passato commisero quelPeccesso in Diocesi d’Assisi e
chessendo il prete diocesano di V. S. ella pretendeva di fare quel processo
ecastigarlo, pretendendo il sudetto Monsignorc che questa cognitione spetti
a lui, e che il prete gli sia consegnato per essere il delitto commesso nella
sua Diocese. Onde quest i, miei S. m’hanno ordinato di scrivere a V. S.
che cessi da questa pretentione, ne percio dia piu impedimento al sudetto
Monsignore ma lassi liberamente ch’egli faccia e termini questa causa con-
forme alia dispositione dei sacri Canoni.
[Reg. Ep. 1617, p. 58 bjt
1688.
S. C. Ep. et Reg,, Cracovien,, 18 apr. 1617. 3
Ha vendo la Confraterniti dei S.mo Corpo di Christo in .ublin Diocesi
iiCracovia fatto domandarc 1’aggregatione a questa Archicon fraterni ta della
Hinerva, e restando impedita di questa gratia per non haver mandato qua
f n n 1 ja clonica erettione della sudetta Con-
. — ordinato che Taggregatione si faccia e si
^ndi in mano di V. S. come viene qui alligata affinch’ella non la consegni
sudetti Confratri sin tanto ch’essi non consegncranno in mano di lei 1 atte-
ntione sudetta delEOrdinario, Ia qual poi dovrii inviarsi a questa volta per
lctterla nellarchivio della sudetta confraternita conforme agi ordini.
[Reg- Ep. 1617, P- 70 a].
a ^ escovo di Sulmona,
a t escovo di Perugia.
■AI Nuntio di Polonia, Craco^a.
attestatione delTordinario sopra
ratemita, hanno quest’1. m. S.
tandi in mana /t; \r e ■
736
Curia Romana
1689.
S. C. Ep. ct Reg., Lycien 18 apr. 1617.1
Ha vendo Monsignor mio I. Muti riferito neUa Sacra Con™* u
prctensiom d Angelo dei Daco Cantore della Parroechiale ^ r g ? ?e Ic
di cotesta Dioccse, e Ic risposte date da V. S. eon Ia sua dei r-T'’ U°g0
per conto deirArcidiaconato eretto da Ici in detta Parrocchi >1 3 de ,fpassat0
m hanno ordinato di scriverie, ohe assolva ii Z, ? *
pongendo e che quando ella «imi neceLria la
ssrsir — ••*— . a? Srtsi:
1690.
S. C. Ep. et Reg., 9 iun. 1617.2
tatum in ecclesiis a^krkim e\ *Y 011X3 visitatl0nem altarium confraterni-
Congr. Conci !i i eXslstentulm sequentis tenoris:
narum sccu larium in ^cclesHs^R Visitare con Paternitates perso-
autem carum cappellas vel altari:^ exemPtorum exfetentes, non
Die 22, Decembris * tluae lntra easdem ecclesias existunt,
[Acta S. C. Ep. et Reg. 1617, T-Tj
1691.
Ep* Ct ^eg*’ Salernitana, 21 iul. 1617. 3
Pvr nsposta della lettera di V S ,1 .1 1
ordmato di scriverie chell i n *■ , Y C ^ . corrente m’hanno q. m. S. I.
fraternite dei secolari poste n ^ v*s‘tare c rivedere i conti dcllc con-
■oro posti nelle medesime C1 ° Uese dc* reS°lar‘ roa non per li altari
tRe8- '«>7, P- T9S b]. *“-
1692.
C. Lp. ct Rcg, Bovinen., i , auR. l6l7>1
„ C <;U,one dclli offitiali dcllc r f
^pe ta a confratri stessi, ma Ia rnnfi 11 ^aternite canonica mente instituite
eseo\o dei luogo o suo Vicario 9 niedesini offitiali tocca al
t a. v ler‘l l’ 0 cos* ni 'hanno ordinato questi
1 ai J ovo ^ Uccc
» "SuffnMPneo, Albano.
4 vf Anavwco^ dt Salerno.
m v«c°'-o di Bovino
S. C. Episcoporum ct Regularium
737
ocr parte dei promisi* —v..- — « quaic potra ordinari
L cosi si osservi in cotesta citti e Dioccse, eccettuate pero sempre le Com
pa<mie, che sieno sotto I 'immediata protettionc Regia.
P [Reg. Ep. 1617, P- 159 a]-
1693.
S. C. Hp. et Reg., Nullius Altamurae , 18 nov. 1617.»
s 1 di rispondere al memoriale sporto a questa Sacra Congregatione
;r parte dei promotore fiscale della Curia di V. S. la quale potra ordinare
,.ec*.rvr in cotesta cittA e Dioccse, eccettuate nm\ cr.mnr, n. r -
Si dolse gia il Capitolo della Collegiata di S. Nicola de’Greci di cotcsto
’ luogo, che i Confratri di S. Biagio volesscro lassar la Chiesa dove hora si
Hducono e conceduta loro da! medesimo Capitolo per edificarne unaltra c
tnmsferirvi i beni di detta Con fratria, e non havendo i medesimi Confratri
curato di dedurre le loro raggioni in questa Sacra Congregatione come vi
sono stati avisati, non potendosi di qua arrivare, con qual fondamento di
giustitia intendano di fare questa translatione, mffianno q. I. m. S. ordinato
di scrivervi chc sotto severissime pene e censure prohibiate il passare piu
avanti nella fabrica della sudetta nuova Chiesa, non permettendosi di edi-
ficarc Chicse senza dote competente, ne convenendo di spogliare un Altare
per vestirne un altro, avisando poi cio che haverete esseguito.
[Reg. Ep. 1617, p. 240 b].
1694.
S. C. Ep. et Reg., Mediolanen 15 dee. 1617.
II Capitolo et Canonici dioc. di Milano ha altre volte supplicato alia
S. C. si degnasse ordinare fosse nefia loro iollegiata ossen^ato il solito et
autiquo uso comprobato ancora da particolare decreto dei S. Arcivescovo
oltn .illa dispositione dei Conscglio di 'Frento, chc Ia terza dei frutti dei
anonicati vacanti > lei Canonici absenti accresca allaltri Canonici presenti
et ven 1 residenti , come ancora supplico Fistesso capitolo che si dovesse atten-
ere 1 solito de cantare una sol messa nella lor chiesa ancorche con occa-
sione si cantasse dei morti.
S * #
. censuit; Quoad missam conventualem iam rescriptum fuit obser-
'an^um esse c. Cum creatura. *
oa 3®® partem fructuum prebendarum vacantium dictum fuit Con-
UlTi super hoc non disponere et decretum S. Caroli aeque silet, quia
s praebendarum vacantium reservantur successori.
fructu;
[Act
a s* C. Ep. et Reg, 1617, E-M].
Al ^IGiri° APOstolico, Nullius Altamura.
47
738
Curia Romana
1695.
S. C. Ep. et Reg., Hispalen ., 25 dec. 1617.
1
Le monache di S. Clara dei ordine di S. Francesco di Siviplta
Superiori dei monasterio con modi illeciti e senza licenza di n„Jl q PCr?
mtendono di far eleggere per Abbadessa dei medesimo monasterio
che non sono nate di Iegittimo matrimonio dimandano per6 provedenM!'
senza speciale dispensa della sede apostolica. - S C ac Dee
Advertat Arcbiepiscopus quod patLtes defectum £2^**
eligi in Abbatissas absque dispensatione sedis apostolicae. P
[Acta S. C. Ep. et Reg. 1617, S-Tl.
1696.
S* C‘ EP' et Reg-, \Gebennen., 19 ian. 1618. 1
olitEXTn Abbati™ - Quoad secundum vero iidem Illmi Patres Ac
stdiue sunTZm ^ SUperi°reS re®uUreS **•“ supradictae 2Z
au. ter in anni uxtTsacri Conchi “ “t.ex‘raor«toarios confessanos b
putent ouod si A„„ . 'r m Tndentlm praescriptum* eis omnino de
nt, ipsa per se id praestare nond-ff30 T r£CUnctantes.seu negligentes cognove
modi consolationi consuletur F»™ Ct h°^ pact0 sPjrituali moniaIium huius
[Reg. - Mon. r6x8 p 20 af °mnia ei CX anim° preCOr'
1697.
C. Ep. et Reg., Mutinen 20 mart. 1618. 3
Si scrisse gia a V. S sottn 1; T a-
ddla Compagnia dcl Cm-nn r n\ dl agosto cbe non prohibisse a’Confratr
di Santa Croce dei Finale di * nS5°. neba Chiesa chiamata Heremiterit
'1 celebrare !a Santa messa in detto Cantare Ie litanie aPProvate
ditio della Parrocchiale e che Iesa ad hora competente senza pregiu-
ct elemosinc di detta Common**^ Ci>Se ^digentemente i conti delle entrate
nella licenza data 1™-« I,a’_ma cssendosi i medesimi doluti, che V. S.
tQ pro II 1 1 tl
ui detta Comnmn\ i conti
nella licenza data loro perqnestVff^3 essend°si i medesimi doli
a ab[lm* giorni solenni. et Pr°hibisca ii celebrare in det
e Finale tenga una delle due^V^^ C^le d Rett°re della Pat
gulim soiermi et in»;, . *■**'■•« M ^cicurare
pinalt tenga una delle due 1?.Vog a cbe *1 Rettore della Pa
1 ^mosine, q. m. I. S. a relat n m V^1’3 C3SSetta’ ^ove si e
ordinato d! scriverle che levi h I ,blgnor Cardinale Campori
J prohlb>t,one sudetta e permetta
1 n , r
! ^P^copo Gebeoncnsi.
, tri* XXV’ d‘ alaribus, c
Ai '«covo d, Mode na.
IO,
S. C. Episcoporum et Regularium
739
, sa celebrare ancora nelle feste piu solenni dopo per6 che sari finita la
P°ssa della Chiesa Parrocchiale e che i Confratelli sudetti solamente, e non
dtri habbiano il pensiero di custodir 1 elemosine, con questo pero che a’
teflipi debiti ne diano fedel conto a \ . S. alia quale prego da Dio ogni
contento.
[Reg. Ep. 1618, p. 52 bj.
1698.
S. C. Ep. et Reg., Chien ., 4 maii 1618. 1
Si sono doluti a questa Sacra Congregatione i Priori et procuratori dt
cotesta Confraternita di S. Iacomo, che facendo essi celebrare a spese della
sudetta Confraternita Ia S. Messa in alcune di coteste Chiese che sono senza
entratae quasi abandonate, V. S. pretenda d’eligere il sacerdote con tutto
che i Confratri facciano 1’elemosina dei loro, onde q. I. m. S. m’hanno
ordinato di scriverli che sia contenta d’approvare il sacerdote che deve ce-
lebrare le sudette messe per vedere si e idoneo ma che lassi libera 1’elettione
alii sudetti Confratri i quali fanno la spesa.
[Reg. Ep. 1618, p. 78 b].
1699.
S. C. Ep. et Reg., Naxien ,, 8 iun. 1618. 2
Tra le altre cose Ie dico non essere incon veni ente, ne contra raggione
che uno sia descritto in piu confraternite in un^stesso tempo.
[Reg. - Mon. 1618, p. 182 b].
1700.
S. C, Ep. et Reg., lanuen,, 14 dec. 1618. 3
Alii dubii mossi da V. S. con la sua de 9 dei passato intorno alie monache
^ella prima regola di S. Chiara m’hanno questi Illmi miei Signori ordinato
^nspondere, che Ie monache regularmente non sono tenute alie messe con-
•uuiuli *e per sorte questo carico non fusse posto nella fondatione dei mona-
>100 0 in altra manicra canonica mente introdotto.
[Reg. -Mon. 1618, p. 397 a].
1701.
S. C. Ep. et Reg., M ediolanen,, 9 mart. 1619. 4
Ficcia notificare alii pontatori di cotesta Metropolitana e delle sue chiese
* S0tt0 ?rav‘ss‘me pene esseguiscano fedelmente e diligente-
0 ^10 ^oro, c questo oltre la pena dei periurio, nella quale incorrono
| A] Vesco vo di Scio.
1 Jj;A«ive.oovo di Naxos.
4 ^«ovwcovo di Genova.
‘8- Card. Borromeo, Milano.
740
Curia Romana
ipso facto, dovendo haver prestato il debito eiuram^n^ «„
delI'offitio1Et a V. S. Illma... 8 nel1 assuaip^
[Reg. Ep. 1619, p. 33 a].
1702.
S. C. Ep. ct Reg., Minorum Observantium, 26 apr I(j ,
Ha fatto rappresentare alia S. Congregatione fra Martino H,l„ •
osserv-ante, che havendo egli legitimamente preso 1 'habito di „ J>“
nel monasterio di S. Antonio di Siviglia, e similmente finito iL ?'''
tiato, fu capitolarmente risoluto che fusse admesso alia professio^
dogh poi opposto che descendeva da un progenitore che havcva ’«TerciJ’
officio infame, e che obstandogli percio le constitutioni della medeS
done gh fu restituito 1 'habito, supplicando hora d 'essere admtt "E:
fessione scnza lare nuovo novitiato, havendosi riguardo a! primo «fi 1,1’
mamente fatto. Onde questi Illmi xtaiei Signori sentito prima il PadT ct
“d W m n3t? di ” a V. S.Pehe
spontan ' ’ T ■' dett° fra Martin0 non habbia lasciato I 'habito
men.lT’ T 8 ‘ S'a Sta‘° IeVat0' habbia altra canonico impedi-
peri 1 ’fratiTn>afmettere Professione senza fare altro novitiato, quando
se pe tl T, °K ent<;' 6 PCr VOti SeCreti Si contentino d^dmct.erlo, ,0
non s a admTo T'eSSeJassato l hab““ spontaneamente, V. S. ordini che
lui et eeli f T professlone' » P™» non si fa nuova accettatione di
— - « «o- «.
17(33.
S' C’ 1 P* ct ^e&‘* Observantium , 5 iul. 1619. 2
son’obblivati di vrni^ ‘lvvcr*cnd°la c^e non tutti i frati di un convento
che qualcuno di loro resti ali processioni» essendo conveniente
[Reg. 1619 p 43 a] CUra ddla chiesa> e delIa casa* E Dioctc'
*
U Ep- et «CK-. Nicoteren., 7 sept. .6.9- 3
ootto li 27 di Li r . vH
Nostro Signore che o anda^^^n0 passato si scrisse a V, S. per ordine
coadiutorc vi andassc et vi essi ^ sua residenza o provedesse che il s
dandogli comodita d^abitatirm^13856 ^ °^*ci° di buono e diligente pastt
C pcr clUesto cffetto, ma essendosi poi di
-U N..n„o di SpaRna, Oss„„nti
. ^ v“COV” d'Umb„„i„.
Al V ocoto di Nicotera.
S. C. Episcoporum et Regularium
74i
niemente considerato che l’havere coadiutorc non la libera dal peso della
Ldenza, ha 1» Santiti Sua voluto che sc le notifichi questo, e che di pre-
,mc le soggiunga che in ogm mamera vada alia sua chicsa, e sodisfaccia
Tl-bito dell'officio suo pastorale.
[Reg. Ep- P- i^5e]'
1705.
s. C. Ep. et Reg., Panormitana > 11 oct. 1619. 1
Alia lettera scritta da V, S. Illma a la Santita di Nostro Signore sotto li
23 dei passato, nella quale da conto della ! 'ongregatione de secolari nuova-
mente eretta costi senza suo consenso dalli Ministri dellTnfermi con com-
municatione delle gratie spirituali, e deH’interdetto che percio clla haveva
posto alia chiesa, e sospese le persone loro daU’administratione delli sacra-
menti, ha la Santita Sua ordinato di rispondere che approva cio che V. S.
Illma anisa d 'haver fatto in questo proposito, e che dopo chella havera
conosciuto qualche segno di pentimento nclli sudetti Ministri, potra, come
prima le parera espediente, levare loro Tinterdetto e la suspensione a fine
che con questi impedimenti non vengano longamente ritardati dalPessecu-
tione delli lor buoni instituti. Et a V. S. Illma bacio etc.
[Reg. 1619, p. 349 a].
1706.
S- C. Ep. et Reg., Bononien 29 nov. 1619. 2
Ha fatto rappresentare alia S. C. Paula Rossi d’ lia ver fatto un testamento
a lavo re de Canonici Regolari dei Salvatore di cotesta citta, che de suoi
beni sia amministratore D. Gio. lacomo Rcnizzi suo figliolo de’medesimi
regolari dimandando a questo effetto facolta cli Tegli possa accettare, et esse-
guire il sudetto testamento conforme alPintentione d’essa oratrice, altri-
mente che lo rivochera. Onde questi Ulmi miei Signori m’hanno ordinato
di seri vere a V. S. Illma, che resti servita d’informarsi sopra di questo
negotio et dmterporre le parti, c la prudenza sua affinche la prenominata
“l. contt di ^on riv^ocare il sudetto testamento fatto a favore de mede-
sirm Canonici Regolari facendola capace che il sudetto suo figlio, come ino-
naco religioso non puo senza nota di proprietario amministrare i sudetti
mi e che e de directo contro la sostanza dei voto, ma che se vorra lassare
veri C «P annuo reddito al medesimo suo figlio, gli si dari la Hccnza di rice-
, , ta mano dei suo superiore et spcnderlo secondo il bisogno nelle sue
giose necessita; dando poi qua avviso di quanto V. S. Illma havrti ope-
rato.
[Reg. 16
r9> P- 384 a].
t Card. Doria.
‘ lg‘ Ludovisio, Bologna.
742
Curia Romana
1707.
S* C. Ep. ct Rc^., Iscf anaf 6 dec. 1619. 1
Havendo Monsig. mio Illmo Card. Muti riferito nelhi S C c”
awisa intorno allesposto nel memoriale di D. Natale Capuim*0
questi Illmi miei Signori ordinato di scriverle, che la facolta m ■
le feste compete al parroco, et non ad altri, che la beneditione delLTl"
non si debba fare da sacerdote alcuno se non con licenza dei „ a •
parroco dentro alii confini della sua parrocchia si dovera fare- neTm!T
lare della precedenza nelle processioni publiche, vogliono i sudetriT
m.e, Signor, che s, osservi puntualmente la dispositione della bo ?
VisTtad' Greg0n° XIH3 6 ncl rest0 > confratri dell 'oratorio di S mL
iReg Hp. PCr COm° d’3ndare 3116 P--- “ ‘
1708.
s. C. Ep. Ct Reg., Minorum Provinciae Baeticae,
14 febr. 1620. 3 ’
provincia Re^c^che^alcuti foros S a'CUm **** Minimi P” et gravid'H»
g - Ct 11 decrct0 dclla »• m. di Clemente VIII inviolabilmente ol
vato,4 permcttnnn v r • V ^lcIIienie vixi mvioiabilmenteosser-
difficolti alio stato* cleri /l Pr° ess* ne^° stat0 laicale passino senz’altra
>a s.ti aTitsssrr? p si far° sacerdo,i' «
nato di scrivere a V S h 1 mi ^anno m. SS. III. ordi-
sudetta religione che C <lCCia precetto penale a tutti superiori della
tutti li promossi’ SL •* “tenghi"° da simili eceessi, dechian
essecutione de loro ordin' k 'V*1*1?™ csserc perpetuamente sospesi dalla
poi s’informi diligentement* ° ^ n°VO Pas$are stato 1 ai cale, et
simili licentie et certificam ' ^Uf- 1 siano ^ sllperiori che hanno conceduto
per teinpo ad arbitrio della*61^. ^ QUS^enc^a dairesecutione de loro ordini
[Re«* l620* P- 35 bj. " me ‘ S- C-
S c r 17°9'
L- tp. ct Reg r^tu
Sisonn I . Lathacen.y 20 iul. 1621.5
31 s°no dolute alia S C
icndc di volersi intromettere nrlpT monache di S. Chiara, che V. S
Abbadessa, et che quando i voti nn"'’ che esse sono Per fare del
1 AI Vescovo di r k- ° C I110nache siano eguali, ella
1 rv V ai Jscma*
4 cl v^'10 di SPa«na*
Cf. V 189. Jjj
• Al Vescovo di Caunzaro.
V C Etiiscoborum ct R epularium
grne una n modo suo. Onde mi hanno q„ m. SS, 111. ordinato di scri-
1? che awerta, che quando i voti sono pari, si fa novo scrutinio, ne
Pordinario deve intromettersi in sparegiare i voti.
[Reg. 1621, p- H2 b]*
1710.
s. C. Ep. et Reg., Tornacen., 19 oct. 1621.
Petente Rnio Episcopo T^ornacen..
1. An appellatione per Abbatissam Monasterii Monialium de Pratis
p(,rclnis nuncupati interposita coram A rchi episcopo Cameracen. atque eius
ordinariae Iurisdictioni subiecti ab exeeutione decretorum occasione visita-
tionis eiusdem monasterii per ipsum Episcopum factorum liteque desuper
coram Episcopo Gandaven. indecisa pendente non obstantibus praedictum
monasterium, cum opus fuerit, visitare valeat?
2. An eadem Abbatissa ipso Episcopo invito eligere possit Confessarium
pro se et monialibus?
3. An moniales teneantur confiteri vel saltem se praesentare confessa-
riis extraordinariis ab ipso Episcopo iuxta S. Cone. 'frid. dispositionem 1
offerendis?
4. Num novitiac stati m elapso probationis anno ad professionem admitti
vel potius e monasterio dimitti debeant?
5. C. Ep. et Reg. negotiis praepos. ad 1) affirmative ad 2) negative ad
3) et 4) affirmative pariter respondit.
[Reg. 1621, p. 3133].
1711.
S. C. Ep. et Reg., Papien ,, 15 febr. 1622.
Cum in Civitate Papiae Episcopus per edicta poenalia soleat monere
confratres Iaicos disciplinantes appellatos ut processionibus intersint et ii
talibus edictis parere hucusque non detrectaverint, Sacra Congregatio I. Card.
Landino referente Episcopum id. petentem censuit manu tenendum in quasi
pobhtssione predicta edicta poenalia promulgandi et per poenarum exalta-
onem ac alia canonica et opportuna remedia cogendi eosdem confratres
2' conventionem solitis processionibus.
[Reg. Ep. 1622, p. 21 b],
1712.
S. C. Ep. et Reg., Balneoregien ., 6 apr. 1622.
Supplicano Ie SS. VV. III. gli Eredi di Mons. Anini Vesc. di Bagnarea
^egnarsi dichiarare se le infrascritte robbe della sua Capella spettano alia
j.i, t' r‘^e ^ Bagnarea come pretendono quei Canonici in virtu della Bolla
delia f. m. di Pio V:*
1 p! de regularibus, c. io.
u- N. la3.
7+4
Curia Romana
Un Baccino e boccale di argento servito in Capella e nelJ
Camera insieme con gli altri. La Croce che si tene™ Sull’ ? Uedenzaia
tener anco in Camera sui tavolino, come sene e servito * « *atta Per
poiche il piede e fatto da tenervi 1’acqua benedetta k p ne C °Ccasioni.
Bugia, Ia Pace, Cassetta da tenervi 1’ostie, ii Campanello pett0rale- la
si teneva Pacqua benedetta coi suoi spargoli Cappa da r h[ftt0 nel quak
Cotte per li Capellam, leggio di ebano^a^ene^Tmt at"! ’ R°CChK
Camera per istudiare, Breviarii, Ceremoniale, Pastorale Sacerdotl^P™ “
e Cussmi per 1 Ingcnocchiatoto, serviti anco in Camera ’ ?m
Resp. in Reg. ai Vesc. di Bagnarea.
Sono state discusse a relatione delPIll. Si? Card r .. „ , ..
posti colPalligato memoriale degPheredi di Mons. Anini prede^S
Ia S. C. ha resoluto, che la Cappa et li Rocchetti si rr*t‘t * * l* m,°rle:c
e Paltra suppelletile rimanghi alia Chiesa Cathedrale; cosUi comenta^lf
di far escguire, poi che esaminato diligentemente il nerrntm * > j ra£ 2
esser cosi di giustitia. gvmemente il negotio, si e determinato
[Reg. Ep. 1622, p. 43 a].
Ep. et Reg., Mediolanen ., 18 maii 1622. 1
ConfZfl rSir^ P'',nC ddla .d«* di Vigevanoe
citti, coi quale prohibisce chenow *!* ‘MonslSnor Vescovo di dc
donne, se non haveri 1’eii di mi Sec° are 0 regolare possa confessi
Palligata eopia di detto eriitrl ?M"nt mn'i ct ahr0 che V- S. I. vedra d
a V. S. I. che si compiacci °’di f ^ alla Sacra Congregatione che io seri
done qualche bona occasione revochTi^o “ -11*"0, VeSC°V°’ che P!gliil
sudetto editto essendo cosi senso , I..II c R"-‘, modo et <>"ant0 Pr,ml
[Reg. -Mon. i62a, p. 1<n |,] a h'1Cra Congregatione.
i / l
Ep' U ^eK‘’ Aquitana, 19 iu|. 1622. 2
Non e parso bene a n. 1 q i
olosa ^ aPpellano perpetuo della r n - Cra Congregatione che Cius
n«>n m taccm restdenza e vi teurrV * 0 cS,ata ili S. Giusta di cotesta Dii
nella vostra relatione, la tiett, p* s<> ‘lrnente il sostituto, mentre comc
vi sono ordini che non si «erv, an,a r*cerGa residenxa personai
che non manchiate in ogni mankr^r 'P07'7'0 di sostituto. Et pero vi si
lanU Pcrs°nalmente, et non ner ^ risederc et servire a detta Ca[
CZZo ^ a*tri servendosi in caso che r
^ Hard‘. Borom«. Mibno,
S . C. Episcoporum et Regularium
745
farto dei rimedi, che vi porgono i Sacri Canoni c Concilio di Trento i et
1’istesso vi si comme t te circa gl alui duc, che avvisate pur servire per
sostituto. Cosi dunque non mancherete desseguire.
[Reg- EP- l622’ P’ 8oa^'
1715.
S. C. Ep. et Reg., 17 aug. 1622.
§ 1. Cum alias fel. rec. Clemens Papa VIII decreverit2 Ordinarios loco-
rum licentiam ad novos Conventus cuiuscunque praesertim Mendicantium
Ordinis in Civitatibus, et locis eorum ordinariae Iurisdictioni subiectis eri-
gendos impartiri non posse, nisi vocatis, et auditis aliorum in eisdem Civitati-
bus. et locis existentium Conventuum Prioribus, seu Procuratoribus, et aliis
interesse habentibus, et causa servatis servandis cognita in eisdem Civitati-
bus, et locis novos huiusmodi erigendos Conventus, sine aliorum detrimento
commode sustentari posse constiterit. Si vero ab eoruin sententiis ad Sedem
Apostolicam provocari, et appellari contigerit, ipsos Ordinarios tandiu ere-
ctionem novorum Conventuum suspendere debere, quandiu a dicta Sede
in ea causa pronunciatum extiterit, ac alias prout in Decreto huiusmodi
plenius continetur.
§ 2. Verum per piae mem. Paulum Papam V accepto, plerosque ex Ordi-
nariis praedictis favore, vel nimia exposcentium importunitate ad novos
Conventus, seu Domus, praeter, et contra tenorem praedicti Decreti eri-
gendos plerumque adduci, quo fit, ut non habita debita eleemosynarum, seu
reddituum cuiuscunque Monasterii, Conventus, seu Domus ratione, Monachi,
seu Fratres, aut Religiosi ibi degentes, manuteneri nequeant, et ad tam exi-
guum numerum reducantur, ut cultus divinus in eorum Ecclesiis destituatur,
ibique regularis disciplina, ut convenit conservari non valeat, Sacra Congre-
gatio Illustrissimorum DD. Cardinalium negotiis Regularium praepositorum
ad quos idem Paulus Papa V negotium huiusmodi reiecerat, tot incommodis
0 fiam ire, eisque aliquod opportunum remedium adhibere cupiens, Decreti
tuusmodi veriores, ac totos tenores praesentibus, ac si de verbo ad verbum
msererentu1 pro plene, et sufficienter expressis habens, vivae vocis oraculo
. N, Gregorio Papa XV habito, Decretum praedictum, quatenus
°pus sit, innovat, et in usum reducit.
„ ■ 3* * ()lens, quod dc caetero Monasterium, Conventus, Domus, Congre-
$ca '‘Ve' ^Ul'U l‘! ’ f^eEgiosorum, seu Regularium cuiuscunque etiam Men-
etian .d’n’s> Societatis, et instituti quocunque nomine nuncupentur,
0 ^ SI c c particularis, expressa, et specifica mentio habenda esset, in
• cun<lUe Civitate, vel Oppido, seu quocunque alio loco non erigantur, nisi
ex redcP 'h”1 duodec*m Erat res, aut Monachi, seu Religiosi inhabitare, ac
pr lt! us* ct ex consuetis eleemosinis sustentari valeant, ac Priores, seu
vatrjres aliorum Monasteriorum, Conventuum, seu Domorum aliarum
1 Cf3S|v- ^ ^ ref’> c- 2 i sess,
VI* r*- 190.
XXIII, de ref., c. I.
746
Curta Romana
Religionum, vel Congregationum, aut Societatum, seu Instituto
modi non solum in praedictis, sed etiam in aliis per quatuor mjii™'1’ h“ius'
circumvicinis locis ad id vocati, et auditi fuerint, ac tali erection'' P“SUW#
rint,- vel alias Ordinariis locorum constiterit, Religiosos Monasterii
tus, seu Domus regularis sic erigendi, seu erigendae absque detrim^T?’
gi osorum in Monastenis, seu Domibus antea in Civitatibus sei. i„ ^1-
modi e ctis degentium, ibi in numero duodecim commode
manutenen, et ali posse. Si vero novi Conventus, Domus
■ Societas huiusmodi instituendae erunt nullique alii Regulares infh' vtl
•ur Ordinarii locorum nihilominus diligente! inquirat
duodecim Religiosos in Conventibus, ut praemittitur insthuendis coS
alere, et manutenere valeant oromodt
. § 4- Si vero a Decreto, seu Decretis per Ordinarios praedictos in -•
erendlS le8it‘me appellari contigerit, ex nunc prout ex e“e
qua appellatio interponetur, ea ad eandem Sacram Congregationem ,7
pernente, devoIuta conseatuD appellationeque huiusmodi
decernen! auCtontate SCIenter> «1 ignoranter contigerit attenL
rBull R?,m T“,qUe xr" contranum fac>en. non obstantibus.
LUull. Rom., tom. 5, V, p. 47, 4S]_
1716.
S. c. Cp. ct Reg., Asturicen., .3 ian. 1623.1
ex ;2riqui™m l^ohiem°nStratenS^ ‘n ,OCO de ViIloria istius dioc. asserum
Ecclesia sepelirentur tolUr* ^Uetudir|e* ut cadavera monialium in exteriori
ad clausurae portamdrfe^tu^V pIaCUlt; ea le§e ut cadavera a monialibus
sia post modum senelir! 4 . t’ lblcluc a clero recepta in supradicta Eccle-
Clerum ad huiusmodi offi entur’ *ta igitur observari, nullo vero modo
«a S. C. seriXcttir PCrage"da C'aUSUram ^redi A. T. ex praedi-
[Reg. 1623, P- 8 a].
1717.
. ‘ C‘ f:P' Ct Rce > "ydruntina, 19 maii 1623.
Orta dissensione inter Can r \ \
nac super nova electione vel * lrGS ^etroP°litanae Ecclesiae Hydru
vacante, cum prima electin °nhrmatlone Vicarii capit, dicta Archiep.J
S- C. Card. Ep. et Reg „ ^ ^ 4 menses facta fu<
Zolleren reterente post lapsum praeP?s' negotio plene examinato III. C
Capitulo non obstantibus ouihn mensium a prima deputatione liberum*
quibuscumque ad novam electionem vel cor
Episcopo ‘Asturicen.
747
S. C. Episcoporum et Regularium
ionem procedere, praesentem autem Vicarium rationem suae administra-
is futuro Archiepiscopo non autem Capitulo reddere voluit decrevit et
ordinavit.
[Reg. Ep. 1623, p. 64 bj.
1718.
S. C. Ep. et Reg., Potentina , 7 maii 1624. 1
Per parte dei Primicerio, Theologo et altri Canonici di cotesta Cathe-
drale e stata fatta reiterata istanza alia Sacra Congregatione, perche si venghi
a nuova elettione di Vicario Capitolare,* et cio sotto pretesto che taPelettione
sia solito di farsi ogni tre mesi in vigore d’un decreto fatto con espresso
consenso giurato da tutti li capitolari di non pretendere nuova prorogatione
di tal carica ne anche da questa Santa Sede, dei qual decreto essendosi
q. m. S. I. molto meravigliati, nVhanno ordinato di scrivervi che conti-
nuando voi nell’offitio conforme alia facolta et avvertimenti dativi sotto li
26 di gennaro prossimo, diate ordine che ii sudetto decreto sia cassato et
annullato in ogni maniera, et facciate awertiti tutti quelli che vi hanno
prestato il loro consenso acci6 proveggano alia sicurezza delle coscienze
loro, cosi dovrete esseguire.
[Reg. Ep. 1624, p. 60 a].
1719.
S. C. Ep. et Reg., Spoletana , 26 nov. 1624. 2
La Communita di Montcleone di cotesta diocese ha esposto alia Sacra
Congregatione, che le Chiese poste dentro et fuori di quel luogo sono in
tanto cattivo stato, che per la pioggia ii popolo non puo starvi dentro ad
ascoltare la Santa Messa, onde q. m. S. I. m 'hanno ordinato di seri vere a
*• 8,, che quando 1’esposto sia vero, non manclii di provvedervi in ogni
maniera astringendo alia necessaria reparatione li titolari di esse con tutti
I « f • I 1 *
quei nmedi che stimera necessarii et s^iusti ct anche mediante Ia sequestra-
tione di frutti di dette Chiese. : 'osi dunque esseguischi.
[Reg. Ep. 1624, p. 137 b].
1720.
S. C. Ep. et Reg., 14 dee. 1C24.
S. C. Episcoporum et Regularium, S. D. N. approbante, consuit Eccle-
‘iamt a qua volens transfertur, seu quam amittit Episcopus, vacare ab eo
tempore, quo idem Episcopus ali illius vinculo absolvitur in Consistorio
^ • etiam ante expeditionem Litterarum Apostolicarum, vel adeptam pos-
sessionem secundae Ecclesiae. Et postquam huiusmodi absolutionis noti-
^ 'piscopus habuerit, etiam ex testimonio, scu documento Secretarii
1 a! ^.*Car'° Capitolare di Potenza.
Vescovo di Spoleto.
748
Curia Romana
‘I
Sacri Collegii, illico teneri eum abstinere ab exercitio ordinariae i
nis, camqtie transire in Capitulum sede vacante, et ita posse 1UnSt“ctio'
Capitulum statim ea iurisdictione uti, ac Vicarium iuxta Tride etp^e^re
praescriptum1 eligere, sedemque vacantem publicare. tn * Concilii
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 6oS, 609].
1721.
. S. C. Ep. et Reg,, S. Severini, 12 febr. 1625.2
. ||Sevb“e' “me.la S’ V' riferisce' 11 Parrocchiani della curata di S Ketro
della Valle di Biagi posseduta al presente da D. Oliviero Brunetti si m„.
tano ch esso Oliviero continui a risedere in cotesta citta, benche distante
per due migha dalla sua debita rcsidenza, et cio per la vicinanza di 'det';
s. aiutano 1’un 1'a.tro, non e pero paruto bene a <f. m. S. I. d-appr^ tal
solito o piu tosto abuso, ma han resoluto, che io replichi, conjfo a V S
che non fruttando detto benefitio pifi di 35 scudi ne potendo indurre detti'
poIsUabi^re^r 3 P°Vr loro alla fabbrica di una casa, ove detto Oliviero
fufione que ella at,endere in della presente ™
■ ■ Ep. 1625, p, 21 a,.
1 722.
S- C. Ep. ct Reg., Vercellen., S apr. 1 625. a
di S- C- “ deere,i- P»^ "-oVamente per ordine
monasterii di cot. citti et^l ^ * cducande <luant0 per le monacande nelli
in simili ordini non comprendaK moi if* »* SS‘ I“' S‘ 4 risoIuto' che *
esenti; Per6 si contenti di conf .asteni Sf)ggettl a Regolari o altrimente
[Reg. ,625, P S6 bl. nf°rmars’ con d aenso delle SS. loro 111.
S* C- Ep. et Reg., 18 nov. 1625.4
E pervenuto & notizift delln S r*
Chtese Metropolitane et anche dtl* < 0]ngrcSatlone» che in molti Capito
morte dei propno Pastore si Dror A & n re^n* un a^uso> che succedend
vacante, non per secreti suffram^ Ca a creatione dei Vicario Capltolares
conic con\ errebbe, ma a viva et pubb
; frt; xxiv‘ * c. 16.
. A \ «eovo di Sanscvcrino.
Ai V cscovo di VcrcelU
• A miti h Capitoli dd|e Cthtdral; a
lc,roPol,tane.
S. C. Episcoporum et Regularium
749
voce et perche da simii modo di eleggere non possono verisimilmente nascere
se non risse, discordie, emulationi et inimicizie, in grave pregiuditio delle
anime et clisservitio dei culto divino, volendo pero Ia medesima Sacra Con-
e natione provvedere .1 si gravi disortlini, ha iisoluto clie in nessun modo
sia lecito per Pawenire procedere a simili elettioni, se non per voti secreti
sotto pena della nui lita et mvalidita dcll elettione, afHnche posposto ogni
rispetto umano possa ciascuno Itbcramtntc tar quel tanto che in propria
coscienza giudichera e per maggior servitio di Dio. Significo la presente
risolutione alie S. V. come si fa anche a tutti gli altri capitoli di metropoli-
taae et cathedrali affinche non manchino di conformarsi con essa.
[Reg. Ep. 1625, p. 134 a]*
1724.
S. C. Ep. ct Reg., Florentina , 30 maii 1626. 1
La S. C. viene avvisata che le novitie d alcuni monasterii di monache di
cotesta citta e diocesi habitano promiscuamente con le professe et perche
cio e direttamente contro la dispositione de uccreti generali della med. S. C.,
q. m. SS. IU. m’hanno ordinato di scrivere a V. S. chc faccia provedere di
luoghi distinti et separati per esse novitie in ciascun de monasterii tanto
soggetti a lei come a Regolari di qualsivoglia ordine, ii che dovra ella ese-
guire con ogni dihgenza avvisando quelche tal volta potesse havere in con-
trario.
[Reg. 1626, folia soluta].
1725.
S. C, Ep. et Reg., Caietana, 5 febr. 1627. 2
Per risolutione dei dubio propostone in nome vostro, se il compagno
dei confessore regolare di monache, possa alie occorrenze entrare in clau-
sura con I istesso confessore, dicovi che la S. C. e di parere, che da cia-
scheduno di loro si osservi ii contenuto dei decreto registrato in pie della
presente, Procurate voi dunque chc tanto si eseguisca. E state sano.
ontessarius cum intra septa monasterii necessariam ob causam ad eius
0 cium spectantem ingrediendum erit, superpelliceo cum stola semper
*n utus sit, nec vero cum aliis, quam cum socio sibi per Capitulum aut supe-
riorem deputato ingredi ei liceat, sub poena privationis officii et alia graviori
am superioris arbitrio eidem subeunda.
u autem generarim omnes et singuli aeque atque inviolate servent,
nunquam ab invicem ita separentur quominus se mutuo videre et videri
* hede possint.
[Reg- (1) 1627, P- 41 b].
1
1
AH-Wcscvo di Fiorcnza.
A1 V,cario di Gaeta.
750
Curia Romana
1726.
S. C. Ep. et Reg., /tversana, 30 apr. 1627.1
Questi miei SS. Ilimi della S. C. hanno havuto qualche rirhi*~
Ia P. V. nel particolare dell 'intendere ch'ella ha dalli proprii Confessori r
casi nservati, ne quali incorrono Ii suoi sudditi, per prescriver poi ad ? •
confessori Ia pemtenza che dovranno imporre a ciascun penite, I ®
m hanno ordinato ch'io ne 1’avertisca come faccio in virtu dell, „ '
affinche m questa materia proceda con tutta quella circospezione e auidl'
che si nchiede in negotio cosl zeloso quanto e ii sigillo della conf“ ■
et che della notitia che havra in questo modo de casi riscrvati non si se”'’
in modo alcuno ad externam politiam, che cosi veni a ConformTrsi cd
ectetri dclla felice memoria di Clemente ottavo 2 e con la mente della S C
N habbia dunque la dovuta awertenza e preghi Dio per me nelle sue ora-'
[Reg. (i) 1627, p. 193 b].
1727.
S. C. Ep. et Reg., Sarsi nat en., 29 maii 1627.
ipsum 3'ef‘in ~ AP°stolico- applicat responderi an ad
neum, cum m suo Bre^Uxcematkill “ faPProbatis
siastica. ^ h 11 ^lcu^tas conterendi beneficia ecde*
[Reg. Ep. i627l,,tp1U8o a^endl K,oneum ad Vicarium pertinere.
1728.
S‘ C’ Ep- et R°s- Leodien., ,8 iun. 1627.
AI memoriale nel au-ilp ;i • .
Colonia e Vescovo di Liemn ^ r° £enera*e ^el Ser. Principe Elettore di
1. Se sia legitima causa n ,SUPpllca ,,Per lc infrascritte dichiarationi:
a giudicio dei medico non si ° ,ett° * usc’re monastero la infermita, che
2. Se li monasteri e le mt)U° se non con mutatione dei luogo,
come sono quelle di Germania C che non professano stretta clausura,
sura. 3 ‘ • SIano comprese nella bolla di Pio V de clau-
3* Se l Ordinario ne sudetti c 1 ■
S. C.censuit: ad r) non censeri ri,P'°SSa dlsPensare circa la clausura.
«id 3) non posse, S1 Urnam causam. - ad 2) comprehendi.
tReS- (2) *<>27, P- 2883].
; s. ,.„rcn20 d,Wnj
, rr .. 77 ‘ 'K^gaztone Cassinese.
S. C . Episcoporum et Regularium
75i
1 729.
S. C. Ep. et Reg., Clericorum Regularium , 2 iul. 1627.
11 Generale dei Teatini supplica umilmente le Signorie Vostre Illustris-
qnie a degnarsi di dichiarare s’egli possa sospendere i suoi sudditi approvati
da Generali suoi Antecessori alie confessioni per delitti anco occulti, ed a
lui noti, anco estragiudizialmente, come e stato senso dei Capitolo Generale,
che facci per ii buon governo della sua Religione, Che ec.
Sacra Congregatio Cardinalium negociis Regularium praeposita censuit,
Generalem posse suos subditos ex quacumque causa etiam ob occultum
crimen quomodolibet etiam extraiudicialiter a Confessionibus audiendis
suspendere,
[Reg. (2) 1627, p. 313 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 24].
1730.
S. C. Ep. et Reg., Monopolitana, 16 oct. 1627. 1
Venendo presupposto alia S. C., che V. S. faccia pigliare informationi
estragiudiciali contra I >efendente Brusati gia Vicario Apostolico costi, que-
sti Ulmi miei SS. m hanno ordinato di scriverli che awisi qua con quale
auttorita in cio proceda, e nc rimetta indietro, se ella 1’havera ricevute le
lettere insieme con i memoriali aggiunti et intanto anco s?astenga dal pro-
ceder piu avanti nelle medesime informationi fin’ad altr’ordine dellc Signo-
rie loro Ulme. Non manchi dunque di tanto esseguire e Dio etc.
[Reg. Ep. 1627, p, 129 a].
1731.
S. C, Ep. et Reg., Fulginaten 26 rnaii 1628. 2
Per ovviare a molte controversie che passano fra I\ Ion signor Vescovo di
Foligno e Monsignor Vescovo di Laodicea suo coadiutore, si supplica la
: 1 ^ (ingregatione a degnarsi di dichiarare gEinfrascritti dubii:
1. Se Monsignor Coadiutore debba risedere ancorche non sia oprato in
co> .ucuna da Monsig. coadiuto, o pure possa in tal caso partir dalla resi-
mza anco senza il consenso di esso coadiuto o licenza della Sacra Congre-
gatione.
2- Se essendo Mons, coadiutore ricercato da Monsig. coadiuto, debba
^ lc fontioni pontificali, et altre, ancorche lo stesso coadiuto non
gtustifichi alcun proprio impedimento.
> Se Monsig. coadiutore debba assistere alie prediche, che si fanno
a cat^cdrale, et in che luogo, e se possi star sotto il baldacchuio, almeno
^ ari 0 ^lonsig. coadiuto & absente.
| Aj Vescovo di Monopoli.
Vescovo di Foligno.
752
Curia Romana
4, Sc celebrando Monsig. coadiutore le messe e vesnri '
in absenza di Monsig. coadiuto, possa dare Ia benedittione 'd P°ntlficale
assistendovi Monsig. coadiuto possa esserc forzato Monsig *c P?p0l°’ et
celebrare ie medesime messe e vespri, o pure in tal caso deKK? ,!°re a
un canonico 0 dignitA dei Capitolo. 1 celebrarle
5. Se volendo Monsig. coadiuto valersi di Monsiv .
visita della citta e diocesi, debba il coadiutore andar seco e se '
s, possa esiggere alcuna procuratione da visitati per la persona « hJT
di esso coadiutore. r * c Iar|ug]ja
E finalmcnte se Monsig. coadiutore possi nella visita commessaeli a
Monsig. coailmti) ncuHr 1 ii.-sisi t-nza dei Vicario Generale con 1 0£
che parra a Monsig. coadiuto di dargli. lla
Sacra Congregatio ete . Illmo Corel. Caietano referente ad singula cani,,
superius m hunc qui sequitur modum respondit, videlicet: 8 P
Ad primum debere coadiutorem etiam non adhibitum residere ner
absque consensu coadiuti, aut licentia S. C. discedere. ^
f„nr.d 2‘ coadiut“rcm quoties fuerit requisitus pontificalia et ali™
umes o ure, quamvis coadiutus propria impedimenta non probet
Ad 3. tener, concion, etiam coadiuto absente interesse in ocod^nri
ac separato, non tamen sub baldacchino 'ocodeccau,
ficalem tneriiriT '°adiut0rem P™*"te coadiuto benedictionem ponti-
bnt s7debe"; hoc TZ ** "*“? aUt W
latione ^ 777" qU°tieS fae* coadiuto,,, in visi-
ulla exactione procurationis *" lps,u? cradiuti pro eo, ac tamilia, et absque
AH uhi L !onc eiusdem condiutoris
illi attributis rTcusare.P0SSe aSSistentiam Vicarii Generalis cum facultatibus
(Rt*g. Ep. 1628, p. 56 b].
C c ' 1732.
* * P' Ct ^eg*’ AquHana, 22 sept. 1628.
™ dubio se si DGS&ann erv I 1
Apost. de^Aquila sede V lf| ° fttere aPostoIiche dirette al Vicario
de Vescovi. Sacra ctc cen * ne mot^° c^e s*indrizzano a’vicarii ordi
Item fisa 1 ,ans,m nn^ ‘
Item. Se !o stessn ’vSo .m\P°Sse- ,
sorie a quelli che sono P°Stollco sede vacante possa dar ie d;
Vic Cap‘ Sacra ctc ^ ”* m°d° che P°‘rebbe
[Reg. Ep. ,628, p. n6Pj. e'
c r .. 1733.
.. ’ 'P' Ct Augustana, 22 sept 1628
l trum hccat Episcopo visitar,- H . P
quoties id indicaverit expedire \ 1 illsUrarn monialium exemptarum tori
dumtaxat cas.bus et in quibus iJi ,!™™ ,‘US ^‘andi clausuras ij ccr
• Sc. xxv * , .. P 3 Conc,1,°' concessum sit?
> regulartbus c e
S. C. Episcoporum et Regularium
753
Utrum Superiores monialium exemptarum v. g. Abbates O. Cist. et
provinciales 1 E S. F. et S. D. Episcopum a tali visitatione impedire possint,
necne maxime si praetendant clausuram non esse violatam et Episcopi visi-
tationem quoad clausuram a tempore Concilii Trid. non fuisse in usum
deductum in istis locis?
S. C. censuit ad i. licere; ad 2. non posse.
[Acta S, C. Ep. et Reg. 1628, R-M].
1734.
i
S. C. Ep. et Reg,, Lycien 22 sept. 1628. 1
Volendo ivi celebrare il sinodo diocesano, conforme alia facolti et ordine
datovi, dovrete farlo senza 1’intervento di Monsig. Vescovo di cotesta citta.
Che tale h la mente della Sacra Congregatione.
[Reg. Ep. 1628, p. 1 1 5 a] . ^
1735.
S. C. Ep. et Reg., Lycien 22 dec. 1628. 2
Quando succedesse il caso che Dio chiamasse a se Mons. Vescovo di
Lecce in tempo che voi ancora esercitate il carico di Vicario, Ia Santiti di
Nostro Sigru n c jh buon governo di quella Chiesa, vuole che voi inibiate
ii Capitolo, che non proceda altrimcnti alFelezione dei Vicario Capitolare,
t che seguitiate a continuare nelFesercizio dei Vostro : afficio con le mede-
sime facolta, e autorita di Vicano Apostolico fino a nuovfo ordine di Sua
Beatitudine, la quale intende che la presente vi serva per testimonio di
ouesta sua volonta, e state sano.
[Reg. Ep. 1628, p. 152 b. - C i. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
fcg.. P- 248].
1736.
S. C. hp. ct Reg., Nullius , 22 dec. 1628.
Al dubio: Se il Vicario constituito in un luogo o parte della diocesi
acolti generali per trutte le cause dei medesimo luogo, o parte dt dio-
| l s mtenda esser delegato , o pur Vicario generale dei Vescovo , in modo
^ possa esseguire le lettere apostoliche dirette al Vicario generale per i
■^ui c iti di quella giurisditione, Sacra etc. censuit Vicarium ut proponitur
q PU5!tllm esse delegatum non autem Vicarium Episcopalem generalem . ideo-
lttcraa apostolieas exequi non posse.
Ep. 1628, p. 150 b].
1 n ^Car,° Apostolico di Lccce.
Al Vica
r«o Apostolico di Lccoc.
48
754
Curia Romana
1737.
S. C. Ep. et Reg., Nucerina , 4 maii 1629.1
Per parte di Don Francesco Felicissimi di costi viene nr«
Sacra Congregatione, che V. S. faccia difficolta in promuoverbTa *
la dimissoria agi. ord.n. sacri a titolo dei suo patrimonio non ner 1 *?
per consistere ima parte dei patrimonio in censi e perche
ostargl, Po,ch6 gli annui perpetui censi, quali si presuppone che siZ 2
de quah si tratta, sono comunemente computati fra beni stabili q m ? '
m hanno ordinato di scnvere, si come fo a V. S. con la presente’^
nella persona dei medesimo Don Francesco concorrano gli aitn reT-
conforme alia dispositione dei Sacro Concilio di Trento e che io9?
osti, ella si contenti di consolario con promuoverlo o con dargli la H? ? '
sona come egli mostra di desiderare g ' d‘“'
[Reg. Ep. 1629, p. 57 a].
1738.
S. C. Hp. et Reg., Lycien., 22 iun. 1629.2
Badwsa di 'Les^mlnalte^o0 ddh V" intorno all’ellettione della
Domenicani m’hannn n A' r }lsltatI0nf soggetto alia cura dei frati
elettionc et ordiniate che sUaccia ‘,.rispondervi> che Jiehiariate nulla delu
regulari dei ^motomCntrKK- “ “ ^ che 1 SUP'™
dato da V. S. per assi<?t,w t .0n ^ahbian voluto, che il Canonico man*
il voto e riconoscere li m l' ■** 13 Potuto veclere le monache, che davano
mettesse fraude alcuna V >tl a^.nc^ lussero secreti e non si com-
di detta elettionc. Tantn ^ OS,ene Perc^ partito con protesta della nulhta
sente vi si di ogni' autorita CSSeguire chc in virtil del,a Pre'
[Reg. 1629, folia soluta].
1 739.
s. c. Ep. ct Reg., Neapolitana, 16 nov. 1629.1 * 3
Sacra Congregat ion c^m Ju 1°a, 1 1 1 ‘mo Cardinale dei S. Sesto referito nella
alia redutione delle doti e m e,Stat? C(^otto m nome di cotesta citta intonio
dtlle zitellc monacande in ^e**e.sPese> che si fanno dalli parenti
naria di V. S. I,, t> considerat S monasteru sogetti alia giurisditionc onli-
tras messo ne; quest’1 m S ° anc"e j° stato di ciaschedun d’essi, da 1«
lutioni. no %< nilti nelle seguenti moderationi et riso-
1 Al Vescovo dt Nocera.
AI \ icino di Leccc.
# A Sig. Card. Ardvt-tcovo di Napoti.
S. C. Episcoporum et Regularium
755
, Che neiravvenire 1’elemosina dotale delle zitelle di riceversi al habito
monastico dentro il numero in ciascheduno di detti monasteri non possa
essere maggiore di scudi Mille e cinquecento di moneta di Regno con que-
sto pero, che li monasterii che fin’hora hanno pigliato minor somma $’in-
tendano poter continuare nella loro consuetudine quando per esser poveri
non paresse a V. S. I. 1’accrescer le doti dentro al termine per6 delli detti
S, 1500 e non altri mente.
2. Che 1’elemosina dotale delle monache sopranumerarie non possa esser
maggiore di scudi duemila parendo a q. 1. m. S. che la rendita di tal somma
possi abbondantemente bastare pel vitto d’una monaca.
3. Che le doti non si paghino in modo alcuno al monastero nelPingresso
delle monacande, ma si depositano effettivamente in danaro contante prima
dei detto ingresso 0 nel Monte della Pieta o in un Banco publico idoneo*
e seguito la professione s’investano onninamente in stabili con il consenso
elicenza espressa di V. S. I., la qual possa per urgenti bisogni de’monasterii
e per le fabriche necessarie di questi dar licenza di spender le doti delle
monache numerarie solamente.
4. Si levino le spese dellmgresso, professione e velo permettendo sola-
mente nelfingresso un honesta ricreatione volontaria, che non ecceda in
tutto la summa di car. cinque per ciascuna monaca, che sia nel mona-
sterio.
5. Che si levino parimente dei tutto Ic spese delle sacristane, cellerarie,
reSettoriere, et altre ofhtiali, e particofarmente si toglia onninamente il pre-
stito che fanno le portinare con questo, che solo possino le offitiali far qual-
che cosa per la chiesa e servitio dei monasterio ad arbitrio di V. S. I., alia
cui cura si lascia anco Ia moderatione delle spese delle fabriche superbe
e sontuose.
6. Che le sowentioni annue, che si assegnano alie monache parricolari
per le loro religiose necessita, siano da principio volontarie a’parenti, e le
monache poi siano obligate a tener i frutti di tali assegnamenti nel commune
cepo.Mt.) e chc si prendano dallc mani delPAbbadessa per le loro religiose
neL essiti solamente, ct il residuo s’impieghi negli usi comuni dei monastc-
no, compiacendosi pero V. S. I. d 'averti re che di queste soventioni si fac-
che&d ar ^n,messe ^en cautelate da’parenti, e procurando, se sara possibile,
C e ,a ' 11 parenti s^ssegnino in qualche entrata particolare sicura
et «igibile. n *
m P L f
^ 1 C C SI>cse clellc celle e mobili se moderino ad un’honesta quantita
'en osi consideratione di quello che conviene alia vita religiosa, ct alia
S 1 . ^ c'ascuna monaca, che pro dovranno esser tassati da V. S. I. a
m arbitrio.
8 F' a
’ Dart' S, ^perfluo in alcuno di detti monasterii il numero de ministri
tarte C° armCnte serve di fuori, che deveno esser comuni a tutte e
Se?uono 5*so^n’no c non piu > poifihA altrimente com’e notorio, ne
djj. tn spesso scandali et inconvenienti gravissimi. Percio si dovra
rar]0 H detti ministri e serve a V. S. I. accio che possa mode-
sccondo !a precisa necessita dei sudetti monasterii, conPanco si com-
75<5
Curia Romana
piacera di moderare e prefiggere il numero delle conversi* in
sterii, ch’£ necessario. tluesti moiu-
9. Alie contraventioni delle cose predette in quello ehe
monache, s’impone loro Ia pena di scommunica, e di privatio01*?* le
attiva e passiva da incorrersi ipso facto con questo per6 dic p* 7 V0Ce
di detta scommunica s’intenda riserbata a V. S. I. Ia qual dunou • tl0ne
ceri <J 'ordinar, che le presenti risolutioni siano notificate alie
detti monasterii a lei soggetti e vengano esseguite con inviokhii , dl
osservanza, con che io umilmente Ie bacio le mani. Perpetua
[Reg. Ep. 1629, Appendix].
I
S. C. Ep. et Reg., 30 nov. 1629.
e
Circa sepulturas in Mocanensi dioecesi sub altaribus existentes S Con
gregatu) censutt nullatenus esse permittendum ut defunctorum ’ corpora
deinceps sub altan sepeliantur, et siqua hactenus ibidem reperiantur sepSlu
, '“S™,od‘a tar\“ ebra"d“m- et Episcopum pro pastorali eius sollicitudL
ac prudenua invigilare debere ne quid hac in re fiat aut permittatur contra
sacros canones et Conciliorum decreta, et universalis Ecclesiae usum.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 53].
1741.
S- C. Ep. et Reg., Perusina, 14 febr. 1631.
moniilium eYnUt° ^U° Pet^tur declarari: an idem Confessarius regularis
r,;7'|J nenm0 p0ssit dcnuo ct immediate in eodem moniU
dL 77ndem n,r? nrnSCS tanqu:,,n Confessarius extraordinarius ad audien-
das earundeni monialtum contessiones non deputando alium ordinarium.
[Reit- 1631 p S:7;;, Um ea quae Pr°p°nuntur non posse deputari.
1 742.
• C. I:p. et Reg., Clericorum Regularium, .6 iul. , 632- 1
V. S. si ricev^fllfvoit" nnvj n?, 1??Eu;‘?li «a . che nella Religione di
si inducono a far oroftssd ■ 3 "a^lto dl eta assai piccola, i quali poi
loro volonta e con eravi Inrrf PlCT Cer.t0 risFctto umano, chc di nu' ' •
m ha pero ammesso di farTioer^ \r ^ mcluietudini et anco de aitn.’
successori non pcrmettinr» t . ‘l ' P*> che neirawenire ella e Ii suoi
1 rmatano, che m qualsivoglia casa o monastero di detta
1 AI Generale det Theatini.
S. C. Episcoporum et Regularium
757
a religione si riceva aIl’habito rcgolare alcun novitio chc oltre li altri requi-
ri necessarii non habbia almeno cominciato il xv anno della sua eta sotto
* a di privatione di voce attiva c passiva nella quale incorreranno quelli
contraveranno ricevendone prima di detto tempo. Procuri dunque V. P.
che il tutto venga esseguito conforme alia mente della Sacra .Congregatione^
auale in virtu della presente le da 1’autorit^ necessaria.
q [Reg. 1632, p. 7^ aJ*
1 743.
S. C. Ep. et Reg., Mechlinien., io mart. 1634.
La S. Congregazione de’Vescovi, e Regolari essendo venuta in cogni-
zione, che nel Monastero di Monache in Bruxelles il Confessore durava
dapiuanni, diresse Iettera in data 16 decembre 1633 al Nunzio Apostolico
nel Belgio, affinche rimovesse il Confessore nel detto Monastero, e n*eleg-
gessealtro per la durata di un triennio a forma dei decreto gia emanato daila
stessa S. Congregazione.
Monsig. Nunzio avendo cornu nicata tale determinazione, PAbbadessa
diresse una Iettera alia enundata S. Congregazione, in cui fra le altre cose
diceva. * w
c Primo igitur quod ad constitutionem de tempore mutandi Monialium
■ confessores attinet, tantum abest ut unquam locum in his Regionibus
«habuerit, ut in hoc ipso Monasterio nostro unum et eumdem Confessa-
trium per viginti quatuor annos retinuerimus, Gandenses quoque, Lova-
t menses, Granglingenses, et Antuarpienses Moniales nostrae (ut aliarum
nationum Moniales taceam) eumdem sequuntur ritum, unde Constitutio-
nem illam nos non spectare clarum mihi videtur. Porro statuta Monasterii
nostri, quae Sedis Apostolicae auctoritate confirmata sunt, ordinant Con-
fessarium nostrum ab Archiepiscopo loci Ordinario constitui debere. Utrum
* autem in praesenti casu hoc in Ordinarii praeiudicium mutare statutum
expediat, Eminentiarum Vestrarum iudicium esto
Il Confessore dei detto Monastero in data 24 Genn. 1634 anche esso
diresse una Iettera alia S. Congregazione in cui si legge ivi « Et quia mihi
constat Rmain D. Abbatissam S. Congregationem certiorem iam fecisse,
Constitutionem a S. Congregatione editam, quae prohibet ne ullus Monia-
" ium Confessarius ultra triennium in illo munere permaneat nunquam
actenus in harum Regionum Monasteriis vim vel locum habuisse, ac
‘proinde Monasterium suum non obstringere, eadem repetere supersedens ».
a S. Congregazione alie suindicate lettere rescrisse 10 - Martii 1 634-
n decretis, et scribatur pro execulione .
[ izzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 24, 25].-
75«
Curia Romana
1744.
S. C. Ep. ct Reg., Tropien., 19 maii 1634.1
Havcndo Monsignor mio Eminentissimo Cardinal Nari referit
Sacra Congregatione !a differenza nata tra V. S. et ii gia Vicario A Y
di cotcsta citta circa gli emolumenti provenuti dalla giurisditione
della Curia episcopale, mentre la sede e stata vacante; q. em m S '
et considerate !e ragioni d’ambe le parti, hanno risoluto che ePemohi™? v
sudetti spettino a V. S., come sucessore nella medesima Chiesa dedo!
pero le spese, se n’havera fatte il Vicario Apostolico sudetto. Tanto’ significo
[Reg. Ep. 1634, p. 34 b].
1745.
S. C. Ep. ct Reg., Cistercien 2 mart. 1635.2
Questi em. m. S. in essecutione della pia mente di N. S.. che ha com-
di r * C L T' t*UeF1* che hanno °bbgo di residenza, debbano partirsi
nr .. / p andare a r,sedere personalmente dove sono obb ligati, r^hanno
* ni P' Che in °gni m°d0 Si rfcluW quanto
G», d V r SUa Abbatia ’’Abbate di S' SulPitio Procuratore
quale , , , d1.,' m qUT c,*ticon «vvertir poi di deputar in suo luogo
csnertii neri ’! l?080' c sla ^ero dall’obligo sudetto di residenza et
csp to negl istttuU e negotii della medesima sua religione
[Keg. 1635, p. 77a]. M
1746.
S- C. Ep. et Reg., Lycien., ii maii 1&35.0
Congregatione quanto V s' VlT Cardlnale Prancaccio riferito nella S
‘e. Che Stima nece^arie Ze^fare" in 7 * **
di monache, auesti m o lverM ,are *n alcum di cotesti monas
1. Che li 6 CapeUani de? ; S°n° venu,i "eUe seguenti risolutioni.
solamente da celebrar ], m°nastero di S. Giovanni evangelista habl
dandar a cbe *| ‘occa® si asteng
, *■ Che per sSt e ,i obwl dT ""“*■*
di cotcsti monasterii per disnn t* ^ ,, c da celebrarsi nellc Ch
medesima c non le monarh •» lj°ne a[cune monache capitolari debba A
lei, c neir.ivvcnire non permett^T^i caPe^an* ammovibili a nutc
Permetta che alcuna monaca particolare faccia
AI Vesco vo di Tropca.
Cisterciensi Generali.
* AI Vesco vo di Lcccc.
C f ' Rhismhnrinn pt /<* patilnrhtm
. -jj dispositioni, ma s’acquistano qualehe cosa con le loro industrie e *
fttiche, 0 nR111 mani era, provisto che si sia prima alie loro necessita.
Hiriose ii residuo si deve liberamente consegnare al Monas tero, al quale
rimendono fatti tali acquistn
■Meg. 1635, p* 164 b].
1747.
S. C. Ep. et Reg., Conventualium, i iun. 1635.1
( } ■ lesti S. udito quanto e stato rappresentato alia Sacra Congregatione
con 1’aggiunto memoriale dato per parte delli frati Conventuali dei Convento
di Trapani di Cotcsta Diocesi intorno alie Cappelle o altari; che alcuni
particolari havevano nella loro Chiesa diruta e che al presente non curano
di riedificare nella nuova Chiesa che hanno fabricato, m’hanno ordinato
di rimettere a voi il medesimo memoriale affinche informi ate la Sacra Con-
gregatione sopra la verita delFesposto e fra tanto prefiggerete un termine
competente alii Procuratori dclle Capelle stesse, o altari che di nuovo li
facciano fabricare in detta nuova Chiesa con gli ornamenti e sacra supellet-
tile necessaria, altrimenti non facendolo sia lecito alii frati assegnare li mede-
simi siti ad altri e «.late poi awiso dei successo rimettendo con 1’informat-
tione il medesimo memoriale.
[Reg. 1635, p. rSS b].
1 748.
S. C. Ep. et Reg., Cisterciensium , 1 iun. 1635.
Al memoriale delTAbbate dei monastcro di Amiavalle nella Diocese
Ireverense, il quale supplica che si dichiari li infrascritti dubii circa 1’ammis^
sione delli Conversi alia professione con questa conditione che si possano
mandar fuori di religione se sono incoregibili, o scandalosi.
I\ a. An seu quod ea conditio valeat, ita ut possint in dictis casibus
conversi ei ici.
2- :i si eiecti in aliquo dictorum casuum fuerint, soluti sint a votis.
Sacra Congregatio censuit quo ad primam conditionem huiusmodi quo
ad incorrigibiles esse superfluum, cum ea potestas data a iure; quo vero ad
scandalosos aliosque delinquentes esse nullam, quoniam ex decreto S.mi
mi N. edito 21 sept. 1624 2 nullus legitime professus eiici potest, nisi sit
Urc incorrigibilis, ct dc incorrigibilitate ad eiusdem decreti praescriptum
constiterit, sublatis in hac parte cuiusvis Religionis statutis etiain a S, Sede
Apostolica confirmatis.
Ad 2&TO censuit Conversos praedictos qui eiecti fuerint adhuc teneri
!°tls’ ac^ se per professionem obligaverint, ita ut castitatem abso-
^ c servare debeant, paupertatem quatenus rerum dominium acquirere
J°n Possunt, nec eas ut proprias sed ad usum tantum retinere, obedieh-
1 m'er0 9 Ua tenus ad Religionem vocati redire non recusent.
tRe«- ‘635, p. 191 aj. .
> J } t.;lpitoIare di Mazzara.
‘ °m** tom* 5» V, p. 248-250.
760
Curia Romana
1749.
S. C. Ep. et Reg., Gandaven., 13 iun. 1636.
Exponit humiliter EEm.is DD. VV. Rev. Episcopus Gandaven • a
vel tres praecipue Momales sub perpetua clausura viventes et Rev n r
dav. subditae tam sunt refractariae, ut nulla ratione ad disciplinae obt„
nam et obedientiam reduci possint, caeterum correctionem iosi,- „1 a
Quaeritur an praedictus Rev. D. non possit dictas religiosas B1m l
Comitatu et curru ex clausura Monasterii sui evehere ad proximam0?''510
tatem quinque tantum horis inde distantem, et ibi in Monasterio alim?
collocare, cu, quaestioni dignabitur Sacra Congregatfo responderi
bacra Congregatio respondit: non posse.
[Acta S. C. Ep, et Reg. 1636].
1750.
s. C. Ep. et Reg., Caietana , 22 aug. 1636. 1 *
cose di delta rw , ?nifil-,'rvl che se bene potete sopraintendere al
r, r l hiavi s ert ' n°n d°Vete Per6 haveme ™ 1 ^naministration
- ° fare a,tre ~
[Reg. Ep. 1636, p. 74a]_
1751.
S’ C' I!p’ et ReS- Bltuntina, 3 iul. .637.=
Si e riferito alia Sae™ p,„, „
rappresentare intorno alie ccns^rP^?.6 tanto’ che V' S‘ n’ha fa"
hranccseo Colamaeno e \r. •• ~ ne e ^ua^1 s°no stati dichiarati incor
dei Canonico Melodia quali nerrh /Ual,un° laici’ come publici percusso,
in foro coscientie in virtii dei p. as'scr‘SCOno aver °ttenuto Passolution
nd foro csteriore c fare defieec . i-U *!eo’ Prefendono anche esser assolu'
che detta assolutione non li p; * ce. ^on** R Q- em. m. S. hanno ordinat
sodisfarne la Chiesa e parte nflV f ,n° , ro contentioso, perch£ sono tenui
conforme alie sue facolta ordinarb'* ^ Procct^a pure contro di Ior
mente a quanto devono che tali» a C°n astringerli che sodisfaccino intiera
1 acra ^ ongregatione ha dichiamr delPEminenze loro e la medesint
cntarato plu VoIte iWsq {n ahre occasioni et ,
1 Al Vicario di Gucta. .
Al Vesco vo di Bitomo,
S. C. Episcoporum et Regularium
76r
conw«1!W"“ - . , c -i* m n it
, re ■ delinquenti tanto piu facili all offesa dei
Cme anch’ella ha fatto finora nel caso presente.
[Reg. Ep. 1637. P- 126 bl-
1752.
s. C. Ep. et Reg., Aliphana , 31 iul. 1637. 1
Al dubbio, che V. S.ha fatto rappresentare a questa Sacra Congregazione
se ella puo visitare le Confratemite de’Laici poste nelle Chiesc de’ Regolari,
poiche nelia Sua \ isita, che ha latta nclla Terra di Picdemonte luogo di
cotesta Diocesi ha trovato resistenza, essendoli stato divietato di visitare
la Confraternita dei Rosario, ed unaltra istituita sotio i! titolo di Gesu Maria
nella Chiesa di S. Domenico deiristess’ordine, questi Emi miei Signori mi
hanno ordinato di risponderle, che tal facolta viene data a tutti li Ordinarii
da! S. Concilio di Trento, che paria assai chiaro nel cap. 8 della sess. 22,
deRejorm che percio non hanno stimato di bisogno di darie maggior au:o-
rita, e cosi e stato piu volte risoluto dalia S. Congregazione dcIPistesso Con-
cilio, come anche da questa de’ Vescovi e Regolari.
Che POrdinarii possono visitare le Confratemite de’Laici erette nelle
Chiese de’Regolari, e d’altre persone esenti, non solo in quanto alii beni,
cd entrate loro con rivedere i conti, ma anco le Cappelle stesse in quanto
a quello, che riguarda Pamministrazione, ed altri obblighi personali, che
saspettano alia Compagnia, e Contratri ascritti a quella, cioe in riconoscere
se 1 entrate, ed elemosine, che si danno per adornare, e mantenimento della
Cappella, e per Paccrescere ivi ii culto divino, e devozione dei Popolo siano
• : ! 'nente, e con effetto s’impieghino ad utilita, ed in beneficio della
stessa Cappella, e non in altri usi, non toccando pero ii restante, che s’aspetta
alia Cura, e totale amministrazionc dei I 'rati , e Regolari che sono padroni
di tutto ii corpo della Chiesa, dove sono dette Cappelle, e confratemite
erette, come 1 'Altari , Immagini, ed altre cose materiali affisse, ed utensili
sacri applicati a quelle sopra de’quali ne i Vescovi, ne altri Ordinarii hanno
da ingerirsi , nc usare alcuna giurisdizionc, o sopraintendenza, a segno tale
c e non I e permesso esercitar alcun atto giurisdizionale nelle suddette Chiese
e Regolari fuori, che quanto si e detto di sopra. E con tale distinzione restano
conciliate molte dichiarazioni, che vanno attorno per manus di molti, che
’ ogliunu appiicarle al caso, che alia giornata se le rappresenta, piuttosto
per servir alia causa, ed alPamico, che alia verita. ( 'nde V. S. dovera gover-
narsi in questa conformita, che tale e stato sempre ii senso della Sagra Con-
pegazione, la quale in quanto faccia il bisogno di nuovo le conierma Pistes-
autorita, che ne le da il Sacro Concilio, acciocch6 per 1’awenire non abbia
cnipolo veruno di procedere nel modo, e forma, che con la presente se le
Pre!Cnvc> e la preservd.
^ n I^)37. P* 137 a. - Cf. etiam Bizzarri, Collectartea S. C. Ep.
u Ree*> p- 249, 250].
1 Al Vescovo di Alife.
762
Cuna Romana
1753.
S. C. Ep. ct Reg., Senogallien., is ian. 1638.1
Le monache di Montalboddo supplicano questa Sacra C
a voler ordinare al loro confessore, che quando sta una monae,'T°f
vogha assistergli, finche renda lo spirito a Dio per raccomandaT^t,'
subito dato i sacramenti de]i’estrema Qntione se ne parte dir^A* P°1C^
tale 1 ordine sopra di cio dato da questa Sacra Congregatione H n-WSere
chc mai e stato ne ricevuto ne pratticato. Questa Sacri Conm-eo- t' 1
mando la dimanda deile monache honestissima e necessarif
vista, vi ordina di comandare ai confessore presente et ad altri CSSert Pro'
di assistere alia raccomandatione delPanima etiam donnn A pr° temPore
Untionc finch& spiri. Tanto esseguirete. PP° data 1 estre™
[Reg. 1638, p. 10 b].
1754.
C. Ep. et Reg., Minorum Observantium , 11 iUn. 1638.
di pmeTsH.Tui ordinare^con Rdi d>e fa insta“
le dimissorie delli Vescovi C imissonc e suoi superiori regolari senn
itidmReg^SufZi^’ '"^ P°88?. suPeriores Regulares suis subditis
voluerint Mittens d’im' ? tlS Pracditi qualitatibus ad ordines promoveri
illius monasterii ubT Rem.T ad ***«*>» Diocesanum
faerint. i,b C'S' f <!“*
que alium episcopum si tamm r inatI0nes non habituro ad quemeum-
sorialium huiusmodi in tl & U lose ct de Industria concessionem dimis-
vel nullas esset ordinationes' habit?U° Dloce®?nus Episcopus, vel abfuturus,
episcopo qui ordines contui * * UfUS n°n C^lstu*er*nt» ordinandi vero ab co
servato uv cum 7 examinentur, hoc etiam
ordinationes non habente Iitn> $ U -S eP*SC0P° diocesano absente vel
modi absentiae vel ordinationum a^t^iv dabuntur» in eis utic5ue huius‘
exprimatur, quod qui facere nenlevenm ° n°n habendarum causa
et passivae privationis nnmim ■' ’ otneu Dignitatisque ac vocis activae
(Rcg- .638. p. 206 1,] mcurrant eo 'ps°-
1755.
S- C. 1-p. ct Reg., Observantium a
U facolta dcl Vescovo neIP . Ancon,t*™™'»' 4 oct 1638- :
piii oltre che rintervenire e ^ ^ U!J? ®adessa 0 Prioressa non passa
mterposta persona, come si raccoriJ^. n. ^!cttl0ne 0 per se stesso o per
i a i i r: — .. _ a a Boli a della tel . mem. di Grego*
i t! ^icar,° dl Slnt*>*lia
AI \t3covo di Ancona.
S. C. Episcoporum ei Regularium
763
. 1 perche dunque il Provinciale deminori osservanti di cotesta Pro-
^ncia della Marea, ha rappresentato, che V. S. habbia pretentione di sen-
\in et asColtare personalmente in materia elettiva le monache d’uno di cote-
!ti monasterii soggetto al suo ordine, avanti Patto delPelettione, che devono
L della Badcssa, q. cm. m. S. hanno voluto che io scriva a V. S. cliella
in quest affare si rego! i colla dispositione e tenore della medesima Bolla.
Saranno hora le le sue parti di non partirsi dalla formalita di quella.
[Reg. 1638, p. 352 h].
1756.
S. C. Ep. et Reg., Casalen ., 3 dec. 1638. 2
Alcuni Cristiani habitanti in cotesta citta e Diocese si sono lasciati inten-
dere di voler pigliare forzatamente i figliuoli degli hebrei, che sono in eta
tenera 0 nelle fascie, e quelli far battezzare contro la v^olonta dei propri
genitori, e perche risolutione simile ancorche sia diretta a buono et lodcvol
fine, non viene pero ammessa da Chiesa Santa, ne approvata da gravi e
Santissimi Padri, che non si deve per niuna maniera tolerare. Dovera pero
V. S. porre sopra di ci6 ordini tali che non ne segua per niun modo gli etfetti
servendosi delle sue ordinarie facolta e deile pene comminate nelle fatte
Constitutioni che bastino per ovviare a si fatte a2ioni lasciando a lei il
modo di fare, che siano esseguiti questi ordini.
[Reg. 163S, p. 457 a].
1757.
S. C. Ep. et Reg., S . Severinit 25 nov. 1639. 3
Da questa S. C. i stato piu volte risoluto, che debba essere in liberta
delli heredi dei defonto chiamre oltre il proprio Paroco quel numero di
sacerdoti cosi secolari come regolari, che a loro piu piace, per accompagnare
il cadavere alia sepoltura; pero cosi farete aneor voi che si osservi per 1 ’av-
venire nella terra di Policastro di cotesta diocese, non ostante il decreto,
c ’1 solito, che voi allegate nella relatione trasmessa con la vostra de T7 dei
passato, per conformarvi con quel che hanno in cio risoluto questi Eminen-
tissimi miei Signori. E state sano.
[Reg. Ep. 1639, p. io5 b].
1758.
S. C. Ep. et Reg., ffagusinat 16 dec. 1639.1
( Sc ben si crede, che voi andarete niolto riservato in ammettere le risegne
i® beneficii curati per conformarvi particolarmente, come dovete, con
la dispositione della Bolla di Pio V di santa memoria,5 ad ogni modo e parso
1 N*
| Al Vescovo di Casale,
i ^ ficario di S, Sevcrmo,
i Capitolare di Ragusa.
N. it5
764
Curia Romana
a questi Emin. miei Signori ch’io v’awertisca a nonLLLLL
cotes ta chiesa sara vacante, accio con ia presenza delPA ■ e> ^ntre
Jubbiano a caminare piu gi usti fica tamen te. Cosi dunoue le Co*
sano, ^ csseguirete, E state
[Reg. Ep. 1639, p; 117 a],
1759.
S. C. Ep. et Reg., Cassanen., 25 maii 1640.1
Mentre sia vero, come ne vien presupposto che aleoni d , , .
.Saracena d. cotesta Diocesi habbiano, eontro 1'antieo solito rie'80 3"
tervemre quest’anno alia processione solenne, che vi si fa il t“Sa'° •d“'
di Pasqua di Resurr -tione, V. S. deve procedere eontro di
I.;oghi da. S. Concilio di “a *?'"?** *
che non siano di ouelli rbp • ** ^ ,ess* 25» de regular^ pur.
i loro conventi lontano dal luogo saddettoTr^, T"’ ° ** habb™
dunque V. S. potra esseguire. E Dio ctc P P d‘ meZ2° m,glio' Cosi
- [Reg. Ep. 1640, p. 55 a].
1 760.
C. Ep. ct Reg., luvenacen ., 7 sept. 1640. 2
in conSSne cl^tZro^' * stato nso.ato
di cotesta citti ancorch/ siano ^ Can®nJtcl tlelia collegiata di S. Spirito
immediatamente alia Sede \n /T ^ 1 aIIa sua giurisdittione, e soggetti
ai sinodo diocesanodi coLstrf K- ?** *°ndimen<> ^uti d’intenS
s> lanno nclla medesima cin^1 et aile processioni pubbliche, che
S. Concilio di Trento ai c , ’ confornie viene chiaramente disposto dal
de reSul^.; e che siano stati Ierit.'24’ ^ et aI c* J3 della sess. 25,
esservi voluti intervenire* m- tP manu‘ntc da lei scommunicati per non
per Tassolutione, ella si content* X a^eijltloscle cJa essi istanza con humilta
sacerdote, con impor loro aualriL ar&, a Per se stessa, o per mezzo d’altro
hco pero a V, S. affinchc sann: C PCI1Itt'nza salutare a suo arbitrio. Losigni-
in conformiti procu - im<» 1' * 13 ^U-C c^le ^ stat0 sopra ci6 risoluto, e possa
^ ep. ib4o,r^rut,one' E Di° etc-
u s. C. lani 21 scpt- ,r>4°'3
dtta e diocese doppo che hanno X C^C.^ confessori di monache di cotesta
' COtlfessore’ vengono ben spesso Sf°rCltat.° Per un triennio ii loro canco
' Ai Vesco vo dj Castu eP<at.iti V icarii, superiori, e forse anco
• Al v"COV° * G“>«nMw.
AI Vmcoto di Squillacc.
S. C. Episcoporum et Regularium
straordinarii continovi nelli medesimi monasterii, per il che ne
nascono poi in essi diverse fattioni, e divisioni, m’ha ordinato di scriverle,
che nonostante qualsivoglia consuetudine e pretesto, che vi fusse in contra-
rio non permetta, che Ii confessori sudetti, finito il triennio, continovino
sotto qualsivoglia de 'sudetti pretesti ad intromettersi piu nelle cose deWde-
simi monasterii o delle monache senza espressa licenza della S*. Cong. e dei
seguito dar^ poi avviso a suo tempo. Dio etc.
[Reg. 1640, p. 321 a].
1762.
S. C. Ep. et Reg., Sutrina , 16 nov. 1640. 1
La S. Congregazione non ha mai approvato, che gPOrdinari de’ luoghi
siservano di persone della Citta, o I )iocesi per Vicari Generali per le fazioni,
parentele, ed altri rispetti, che possano ritenerli dallamministrare rettamente
la giustizia, e molto meno di quei, che hanno obligo di residenza, o cura
cTanime, perch£ ha considerato, che per esercitar bene uno di detti carichi,
comiene, che manchino necessariamente ai servizio di altro. E se lo ha per-
raesso qualche volta a Cittadini o Diocesani, 6 stato perch& eontro di loro
non sono venuti richiami, n^; se n’£ fatta altra istanza, come pur e stata
fatta ultimamente eontro dei Vicario di V. S., supponendo, che oltre Tesser
Cittadino, e Curato di costi, abbia commesso, e commetta gFeccessi, che
vengono espressi neiraggiunto foglio. Che pero qviesti Em 'mi m’hanno ordi-
nato di scriverle, che senza entrare in altra giustificazione de’ caj)i, mentre
sia vero, ch’Eg!i sia Cittadino, ed abbia cura d’anime, ne Io rimova quanto
prima, e si proveda d’altro soggetto idoneo non Diocesano, e non obbligato
a tal esercizio di cura, con dar awiso a suo tempo d’aver!o fatto, come si
sta attendendo, e Dio etc.
[Reg. Ep. 1640, p. 124 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg-i p. 250].
1763.
S. C. Ep. et Reg., Baren,f 18 ian. 1641.*
Le letterc apostoliche dirette alii Vicarii Capitolari in sede vacante pos-
80110 csst‘guirsi dalli Vescovi o Arcivescovi, che sono provisti dalla S. Con-
Rregazione. Potra dunque AL S. ordinare Giacomo di Filippo di cotesta citta
2 ■l,1C0nat°» e preshiterato in vigore dei Breve extra tempora, ottenuto da
Aostro Signore in tempo, che cotesta Sede Arcivescovile era vacante, mentre
concorrano in esso i debiti requisiti, e servata nel resto la forma, e la condi-
tione presente nelPistesso Breve, che tale e il senso di questi Emin. miei
'gnori. E Dio etc.
lReg. Ep. 1641, p. 9b].
i ^„Ve3C0vo di Sutri.
AJ1 Arcivescovo di Unri.
766
Curia Romana
1764.
S. C. Cp. et Reg., Potentina, 30 aug. io4,.i
Gia vi fu scntto con le passate, che Ia S. Congregatione non
1 elettione fatta da cotesto Capitolo in persona de!l'\rchidi ,,- J , PP™V>V'
vesse esereitare 1’offitio di Vicario Capitolare tre mesi solamentem ^ ^
pm havuto certa notitia, che voi haveste eletto ai detto cariro’ 7, eSS<mdtlsi
sone, che dovessero esereitare ii medesirao offitio tre mesi JrV" P"'
finche cotesta Sede episcopale stasse vacante; e che 1’ordine s0Tc T"°’
non e arnvato m tempo da poterio esseguire per le raTn. T 4,0,1
vostra delli ii dei corrente questi Em mi mi c* addotte nella
tione fatta nclluna e nelTaltra maniera m’hn ,8I’ori tmprovando I’elet-
fta i, termine d,«o giorn! dl7om S ’^7S£SS£SA £
dobbiatc m ogm modo far nuova elettione di Vicario Capiar 7T"
! . tcmP°' C le «*«t. Chiesa stari, vacante, avvertendo dTlll P °
idonea, e che habbia li rpm.lclt; • crtenao tli e leggere persona
s. Concilio di Trenm /con m „dTSSan' “T™ a"a «*>*** *
dispacci Necessarii 2 Zn 2 ™ <« ^ con li
peri., come dovete, coi senso della S r medeSl.ma C hiesa- Conformateri
[Reg. Ep. .64. P 94] 0 delia S- Con8rc8atl°ne. E, state sani.
1765.
S- C. lip. et Reg., ,3 sept. l64,.
Per parte de'Frati Osservinti A\ c. r* .
nenze Vostro come \fnn«io \ a5? ^rancesCO, si rappresenta airEmi-
li Decreti di questa S Con^0*0 d* Narni’ e aItri d’altri luoghi contro
confessare infermi secohr^v ^10^’ restring°™ la facolta ai Regolari
C onfessione, che danno loro m ^ PonSono ^ proibizione neJIe patenti di
portuno rimedio, vertendo Qll *-C ' aPProyano. Si supplica pertanto d*op-
e d Regolari. Che ec qu is Pregiudizio de’poveri infermi penitenti,
Sacra Congreqatiu C7 r «•
uns declarationibus alias n??PC”s Regularium praeposita, inhae-
ocorum Ordinariis ad audiend^ ° ltls’ censu*t* Regulares praedictos a
approbatos, non posse ab eisdem n Personarum saecularium confessiones
narum aegrotantium in 0Drik ,11 1 marils Pr°hiberi, ne earumdem perso-
a rsilu^ hcentia Parochorum* dunini^T* 1 onr^^us eonfessiones audire possint
quod poenhem Tq TohnW™ schedulam, vel notifi<
ministratum tentlae Sacramentum huiusmodi
[Rizzarri, Collectanea S. C. Ep « p
r ‘ IvCp, n ^ _ / 1
s*» P- 2^, 20J .
AI C4pitoIo c Canonici di P,.
1 S«*. XXIV A. r 0 * °tcnza.
v ► oe ref c. 16
fuerit ab
S. C. Episcoporum et Regularium
1 766.
S. C. Ep. et Reg., /Vau/en., 27 sept. 1641.
Ai memoriale dei Vicario Generale di Monsig. Vescovo di Noli, il quale
supplica» che si dichiari, se il Vicario Apostolico possa esseguire le lettere
apostoliche, che sono dirette al Vescovo, o suo Vicario Generale per troncar
1’occasioni de disturbi fra di loro etc.
Sacra etc. censu it exeeutionem litterarum Apostolicarum Episcopo, sive
eius Vicario, ut proponitur directarum spectare ad Vicarium Apostolicum
in vim facultatum sibi per Breve SS.mi Domini Nostri attributarum. Quin-
imo cum praedictus Vicarius Apostolicus iurisdictionem illam exerceat
privative quoad Episcopum, iniungen., prout tenore praesentis Decreti
iniungitur eidem Episcopo, ut Vicarium generalem praedictum omnino, et
statim ab officio removeat, nec per se, vel per alium in iis quae jurisdictio-
nis etiam voluntariae existunt, in posterum quandoque sese ingerat, et cer-
tioret Sacram Congregationem de exeeutione.
[Reg. Ep. 1641, p. 107 b].
1767.
S, C. Ep. et Reg., Nanneten 18 iul. 1642.
Al memoriale della Priora et altre monache dei monasterio de Scotiis
vicino alia citta Nanneten.. le quali si dogliono, che non ostante che siano
state dalla Sede Apost. fin dalla prima loro errettione sottoposte alia giuris-
ditione, cura ct governo della Religione dei Carmelitani, Mons. Vescovo
di detta citta per la instantia et ribellione fatta dalla maggior parte delle
monache di esso monasterio, senza consenso o partecipatione de superiori
0 dei Capitolo voglia ingerirsi nel governo di esso et privar i frati della loro
gmnsditione con usar violenza a quei superiori e minacciar chi se g!i 'e
opposto, onde supplicano si dia ordine al detto Vescovo che non li maltratti
nc usi tali violcnze nemeno s°ingerisca nel governo di esso monasterio, ma
le lasci godere i loro privilegii...
S. C. cui praedicti D. Episcopi Nanneten. nota est integritas iustitia
el in rebus agendis sodertia et temperantia, tametsi vix adduci potuit ut
credat exposita vera esse, prout narrantur, eidem tamen Episcopo ad noti-
tiam deduci debere ccnsuit, ut quomodo res se habeat rescribere non gra-
vetur, ct si monasterium istud, ut proponitur, Superiorum Ordinis Carme-
itarum curae, regimini et gubernio per Sedem Apost. reperitur subiectum,
meminerit non posse Superiores praedictos Iure sibi attributo absque eiusdem
e is Apost. auctoritate spoliari, neque Ordinarium in eius gubernio quoquo
modo se ingerere, nisi in casibus a S. Canonibus. Concilii Trid. Decretis et
p * Constitutionibus expressis, in quo optimi pastoris officio per ipsum
P1 -^opum satislactum iri conliditur sine praeiudicio iunum supplicantium.
iReg- 1642, p. 387 a].
768
Curia Romana
1 766.
S. C. Ep. et Reg., Carmelitarum, i iuj. l6
AI memoriale dei PP. Carmelitani Scalzi di Scaena ,-f, o „
gat.o referente Eminentissime D. Cardinale Franciotto censuit 7? C°"gr<'
phenent, oratorihus concedi posse confirmationem decretom ' n°D N-
bris 1605 Summor. Pontificum, modo incedant sub eld m C^
sebetur constitutio Gregorii XIII s. ni. super praecedemi^r' ^ T T*’
diversarum Religionum.1 nter Regulares
[Reg. 1644, p. i74b].
1769.
S. c. Ep. et Reg., Panormitana, 25 nov. 1644.
AI memoriale di Suor Tererin „ r
gi& morto, supplica per la ratificat*^ r Cej °? ^ r° ^CSS 3 v*ven*e d carito, creduto
s. D. N. oblato et a S. sua ad C pr°feSsione’ Hoc supplici libello
Ctam remisso, eminentissimi eiusdem ConerSa?^10"^ Regulanblls P«f«-
mittendum ordinario Panormitana , l ?re^a,tl0nis Patres censuerunt com-
per virum oratricis in actis Curiae \ vens extentibus narratis, ac prestito
fessionem, et Juramento de perpetuat ll<:Plscopal,s con«nsu ad illius Pro-
licentiam, ac facultatem eidem oratrici ...f v.P“ eUm servando> P**"»
[Reg. 1644, p. 2?s b] ra,nci suo arbltr>° et prudentia concedat.
1770.
C’ Ep’ Ct ^alutiarum, 23 dec. 1644.
H Vescovo di Saluzzo Hev ■
ratione dei Sacro Concilio’ di Tr fT 0ratorct suPPHca 1'EE. VV. in dichia-
difficolti: no egnars i dichiarare e riso!’ vere Ie seguenti
i- Se non essendovi nel mo
Refettorio, Dormitorio e Lavatn ^ d' monache luogo separato per il
oratore tolerare che continuino”0 -C ° Educatione, possa il Vescovo
d Pisato. ^ Mimwi0 a ric^erle e tenerie come Hanno' fatto per
3- Se 1 elettione delle offitiali .
31 a a voti) si debba fare di con«se ^Ll"eJtu;lt0 1’Abbadessa e Priora quando
! CUI ofbcio concerne la clausu™ S° 1 Vescovo oratore, massime di quellc
utamente quelle che vengono _ '^PUre Sl' 1 oratore debba accettare asso-
4- Se il Vescovo Abb^essa.
j- • a ° ^ora una di quelle as nn§LTe le monache deleggere per
dlVmi dmrni e notturni. ^ Che COntmuamente assistono agli offici
Cf N.
>5i.
5. C. Episcoporum et Regularium
769
6 Che cosa debbia fare 1 'oratore di quelle novitie, che gii pifi di due
: sono vestite monache e li parenti non pagano le doti, e le dozzene
n* si sono fatti li depositi reali.
- Se li confessori delle monache tanto ordinarii, quanto straordinarii si
Jcbbiano dare dal Vescovo oratore ct acccttare dalle monache, e se sia in
liberta dell’istesse monache di procurarseli a loro piacere, e il Vescovo sia
tenuto a concederglieli conosccndoli habili.
g. Se il Vescovo oratore sia tenuto di ricevcre i voti delle monache nella
creatione delTAbbadessa e Priora, etiandio che Ii vedi dare a persona da
jui conosciuta incapace, 0 pur possa rifiutare tali voti et obligare le mona-
che ad eleggerne altra idonea.
9. Se una monacha che nel suo governo Abbatiale ha consumato alcune
dotisenza licenza della Sacra Congregatione, ne ha dato conto dei suo maneg-
gio, possa eleggersi Abbadessa o ad altro ofiitio concernente amministratione
dei beni dei monastero.
S. Congr. die 23 Dec. 1644 respondit:
Ad 1. Servetur forma licentiarum impressarum.
Ad 3. ordinarius nihil habet cum electione officialium, praeterquam
Abbatissae iuxta Bullam Greg. XV de exemptorum privilegiis 1 sed , si imineat
aliquod scandalum, consulat Sacram Congregationem.
Ad 4. Adstringere non potest; adhortari potest ut eligant meliorem et
magis idoneam.
Ad 6, Intimetur Parentibus cum praefixione termini et interim consulat
Sacram Congregationem exprimendo casus particulares.
Ad 7. Spectat ad Episcopum.
Ad S. Debet admittere orator vota. In fine porro videndum an ele-
ctio sit canonica nec ne.
Ad 9. Consulat Sacram Congregationem in casibus particularibus.
[Acta S. C. Ep. et Reg].
1771.
S. C. Ep. et Reg., Calaritana , 27 ian. 1645. 2
Essendosi doluto alia Sacra Congregatione le monache della Concettione
cotesta citta di non poter riscuotere i frutti che se gli devono dai parenti
jC L ™onache, che tengono a censo ta maggior parte delle loro doti. Questi
s' m' ’ m hanno ordinato di scrivere a V. S., ch’EUa interponga le parti
^^to quella maggiore [efficacia, che Ie sara possibile per la soddisfattione
doti d 11 riCl' C C^C ^Cr I ^vvenire assolutamente non comporti che delle
di C C monacancIe se ne creino censi, ma conformemente alii decreti
questa Sacra Congregatione se ne faccia 1’attuale deposito per -rivestirli
c ma C cIuanri° pure se nc debbano comprare censi per
an2a d ogni altro impiego, awerta che non siano fondati
necessita
sopra i
| « N.
Arci vescovo di Cagliari.
IU
770
Curia Romana
beni dei parenti ma altrove e con buone sicurti da rin
morte o deteri oratione di stato delle medesime. Gli ^ 4
E14 si conformi con la mente delle EE. loro. C° 1 tutto “
[Reg. 1645, p. 45 al.
acoj
******
S. C. Ep. et Reg., Senen., 17 febr. 1645.1
Essendo stato riferito in Sacra Congregatione, che V S „
intomo al rinvesti mento di molte doti di cotesti monasteri a ' ' P.prestnii
somma di diecimila scudi in circa, questi em.mi m. S mi Hanno T* *
bili fruttiferi e sicuri o in luoghi di monti non va«b~fon 7( ?
quando se ne possa far di meno: e mancando ogni altra occasione e
idon ^ nec“S1^ accensare> ella in vigili che accedano ai contratti sS
idonee con lobbhgo espresso di doverle rinovar tante volte ou-,1
il caso di morte o detenoration di stato delle medesime sicurti che Z?
remvestite le somme sopradette. ™ “ s,“°
[Reg. 1645, p. 7? b].
1773.
S. C. Ep. et Reg., Derthonen,r 28 apr. 1 645, ~
e reali conforme alfi drcreVdella qCp0SIp delle dotl lle,le novitie siano veri
si asserisce essersi usato sin qui C°ngregatione e non fid“«a^. come
[Reg. 1645, p. IS6b].
1774.
s. C. Ep. et Reg., Pisauren., 22 sept. 1645.*
II Decreto fatto da V Q
Secolari, come Reeolari n i, & Confessori della sua Diocesi, cosl
il modo, loco, e tempo e ah'r 0r maz*on*» che in esso si contengono circa
della pcnitenza, £ stato V?’ C° clua|e devono amministrare ii Sacramento
parso buona materia: ma n/ ° %° ont*er* dalla Sagra Congregazione, ed i
potendo venire de‘easi imnn? gcneralmente adattar con tutti, e
nc* S1111!* per non perder 0 ^ Precisa necessiti, o di congruenza,
•ispettar la commodi ta di quelP*"3^10116 sa^var Pan i me, non convenga di
SI P,)ssa opportunamente mett0re’ C uo8^* precisi, o per altro rispettonon
Signon, udito quel che V S ^ Pr,u^cn> questi Eminentissimi miei
de Kegolari, dopo matura con^t8011^* L* tlUanto ^ stato dedotto per parte
1 modcri il niedestmo Decreh» 1 ^ra2l°ne, hanno risoluto, ch ella dichiari,
nella scgucnte forma, cioer
S. C. Episcoborum et Repularium
Che Ii Confessori cosi Secolari, come Regolan, volendo amministrare
auesto Sagramento a persone secolari di qualsivoglia sesso, o etii si siano
' debbano farlo in Chiesa con la stola al collo alia fenestrella dei Confessio-
nario quale abbia i forami cosl angusti, che non possa passarvi il dito auri-
colare, eccettuati pero i casi d infermita, o d altra p recisa necessit^ o con-
pruenza morale, ne quali possino con fessa re nella Sacrcstia, o altro luogo
decente coi solo abito regulare, e cosi anche per servizio degPinfermi nelle
loro case, senza la precedente Iicenza dei Parroco, purch^ Iascino in iscritto,
onotifichino al medesimo Parroco daverlo fatto.
Che la visita de' 1 onfessionari V. S. Pincarichi a i loro Superiori Regolari
e rimuova dal suo Decreto quelle parole, che specificano certo genere di
persone, come ancora le pene pecuniarie, non solite a pratticarsi coi Regolari,
e Mendicanti, e la pena della sospensione ipso facto, stimata troppo rigoro-
samente, e facile a cagionare molti scrupoli.
Cosi dunque eseguisca; c quando abbia notizia, che alcun Regolare
abusi di questo Sacramento, proceda contro di esso conforme alia facolta,
che se le concede dai Sacri Canoni e dalle Costi tuzioni Apostoliche. E
Dio ia prosperi,
[Reg. 1645, p. 309 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Heg.# p. 26, 27]-
1775,
S. C, lip. et Reg., Potoniae , 10 nov. 1645.
A! memoriale dato dal \ escovo di Smorlengo, presente in Curia, il quale
esponendo che l’Arcivescovo*di Gnesna suo metropolitano, senza appellatione,
ne altra ligura di giudicio, ha assoluto Adam Torembo e Matthia Stanislao
condennati e scommunicati dal Vicario Generale dell 'Oratore, per haver
ferito alcune persone nel Cimiterio dei PP. Gesuiti di quella cittk, supplica
thlie provisioni opportune in conformiti dei Sacri Canoni e dei Concilio
di Irento, e che per la sudetta causa il suo Vicario non sia molestato, essendo
stato citato d ordine delTArcivcscovo a comparir personalmente ancorche sia
distante piu di 200 lcghc.
Sacra Congregatio censuit non licere Metropolitanis revocare sententias
!>eu censuras latas a suffraganeis in subditos, neque illarum exeeutioni inipe-
imenta obticere, vel molestiis afficere eorumdem sui fraga neorum Iudices,
3 quorum decretis fuerit ad Metropolitanos appellatum, nisi prius legitime
transportatis actis et ad unguem servata forma cap, Romana, De appell . in 6
!! onc- Trid., sess. 22, c. 7, de reform. Ideoque monendos esse officiales
uriae Archiepiscopalis Gnesnen. ipsumque D. Archicpiscopum super
obsenrantia praemissorum,
[Reg- Ep; 1645, P- 97 a].
Curia Romana
u
setua
1776.
S. C, Ep. et Reg., Feretrana, i dec. 1645.1
N’on i in poter delPAbbadessa o delle monache il diminuir le do, i
licenza della Sacra Congregatione. c 00 1
[Reg. 1645, p. 361 a].
1777.
S. C. Ep. et Reg., Monopolitana, 26 ian. 1646. -
Sono ncorsi alia Sacra Congregatione i fratelli della Compagnia dcl 9,
della medesima Chiesa fino al numero di 75 per Ia n uTa^det" io^delT'0
opera de! Guardiano di quel Convent0P il quSfcomrP^C^tr
izft y^***«*« *
cercal Canonico Sorre K.ho di M. Donato, e serrttora^^ T
eq,a fede al.ega,^ TZ'c7°T 3 c0™ *>> 3 memonat
vante in contrario, ella Lcck dUu *T° IeSpOSt° ® non havendo cosa rile-
Compagnia ordinando!! che dono i'‘'conS‘eS^ ' fratelli della medesima
maggior parte duc assistenti dc,n r c ass<-'gnat0 a nominatione della
elettionc dei Priore secondn I f ' che presiede, procedino alia nuova
secreti, o per sched,,U „.i k f T ne Prescritte rlalli Sacri Canoni per voti
le piaceni desseguirc con 1™* °-PCr magglor liberta ddTclettione. Cosi
il memoriale e la fcd,- ° av'lso a SLUf tempo alie EE. loro rimettendo
[R«g. Ep. 1646, p.' 2 bl.
1778.
lisse
Ep. et Reg., Poloniae, 20 apr. 1646. 3
endosi ri ferito alia SS. di X Q ,, -
suetudme che le sirnore prin i’ V e ’ CPie In c°testo Regno s’ha per con-
giosi, cosi d’uomini come di Hn C C °ndatrici dei monasteri e Case di reli-
sum coi ili pifi che nel1’iste«n „nnCl V entnno senza alcun scrupolo di clau-
| cm raro prossirao p assato. Bt hTvrtw?° ^'-b’ parteciPa in una sua dei
mne opportuna alia Sacra Eeatitudine commessa la risolu-
nflcssmne m hanno ordinato di Sf.'1,0"6’ 1uesti em. m. S. dopo matura
tr c, che non puo suffragare la sudetta
I a! v”"”0 dl M«««Woo
, , "co™ d' Monopoti.
Al Nunt‘<> dt P0 Ionia
S. C. Episcoporum et Regularium
773
■tesa consuetudine, perchc il Sacro Concilio di Trento rinnovando la con-
Pitutione di Bonifatio VIII nel Capitolo Periculoso , toglie tutte le consuetu-
dini .ancorche immemorabili e tutti i privilegii, etiam in limine fundationis,
concessi in simile materia cap. 22, sess. 25, de reformatione Regularium, con-
tinata dai Moti propri di Pio V 1 e Gregorio XIII * de clausura Monialium.
Onde dalla medesima Sacra Congregatione viene approvato, che V. S. habbia
ricusato di concedere, come eccedcnte le sue ordinarie facolta, la licenza
della quale e stata richiesta. Nondimeno, perchc si tratta di Xatione tanto
benemerita della S. Sede e di tutta la religione Cattolica, dovra V. S. quanto
alPingresso nei monasterii di monache, inviar qua una nota distinta di quelle
signore grandi et fondatrici che sono in possesso di godere simili facolta,
affinche con beneplacito Apostolico siano con speciale induito gratiate ad
vitam, owero ad tempus, et in giorni limitati e colle solite clausule e cautele.
Ma quanto alii Conventi dei frati parendo alia Sacra Congregatione, che si
debba levare onninamente tale abuso per i gravi scandali che ne possono
succedere, incaricano V. S. di valersi di quei mezzi che stimera piu soavi et
oppurtuni a persuadere ]e medesiine signore di non curarsene, et i regolari
a non ammetterle non potendosi negare che eio non sia loro di grandissimo
disturbo et inquietudine. E quando non si potesse fare altrimenti (eccettuati
pero sempre i Certosini a’ quali ex vi regulae e spedalmente cio prohibito)
si restringa a limitare Ia licenza ai soli Claustri inferiori per una sol volta
1’anno alie sole fondatrici, accompagnate da matrone gravi, colFassistenza
dei Superiore regolare e due altri Religiosi piii vecchi a certliora prdissa,
nella quale tutti 1’altri frati o siano nel Choro o nel: e proprie celle, con
prohibitione di non vi prender cibo, ne traltenervisi, se non per breve tempo
et con altre cautele, che a V. S. dalla sua notitia e pmdenza, verranno sug-
gerite dandosele a quest‘effetto dalle EE. loro la facolta necessaria.
[Reg. -Mon. 1646, p. 49 a].
1 779.
S. C. Ep. et Reg.T Capuccinorum , S oct* *f>46.3
Ha vendo rappresentato il Procuratore Generale de i Cappuccini, che
1 Vescovo d Orange in Normandia, in pregiuditio delTessentione e privile-
pt concessi dalla Sede Apostolica a regolari Mendicanti, pretenda e defatto
impeaisca con le violenze espresse nelPaggiunto memoriale, che i Padri Cap-
puccint non vadino questuando in quella diocesi, e che di piu si Iasci inten-
cri di voler visitare le Chiese e Conventi dei medesimi. Questi em. m. S.
in conformita delle dichiaratifmi fatte altre volte dalla Sacra Congregatione
C e P°ss‘no t regolari mendicanti questuar nei iuoghi, dove hanno i conventi,
£cnzaltra licenza dell 'ordinario; e che dove non gli hanno, non sia lecito
1 medesimi ordinarii di impedirgli, mentre mostrino la tacolta di questuar e
1 Cf. N. J , ,
; cr n. l43;
1 A' Xuntio di Francia.
firin Rnmnnn
datagli dai loro superiori; m’hanno ordinato di scrivere a V c
tenti dinterpdrsi con la solita efficacia, con chi sara di b & ’ C lesicor»-
rimovino gli impedimenti sudetti ? gli oratori siano consari aRi"c,le *
esenttom e privilegii, con dar poi aviso dei sucesso. U ne e !oro
[Reg. 1646, p. 133 b].
1780.
S. C. Ep. ct Reg., Conventualium, 5 oct. 1646.
Avendo rapprcsentato a questa S. CoMeraeazione Ii \i;„ • „
di Montevarchi di cotesta diocesi, che V ^Dretenda ^n?r‘ ^onvenl.u^
e visitaranche 1’Altare dello Spirito Santo de^lf ! .n**dere 1 «*
ia Chiesa di S. Ludovico degrOratori Co^^tn lata s.tuato de„tre
Questi Em.mi mi hanno ordinato di significarle clie •
1 1 Confratermta latcalc esistente dentro alie Chiese o Chiostri deV
Ordinario puo visitare i loro heni *A * , ’ pPn£rcgazione come
strazione, se le elemosine che si dann ^ * r nvec*er£^ * conti, e I’ammini-
e supellettUi, Siano Zc SmtTT' ,e ^
Altari, e conoscere, se sono sodisfatti rrl 'ohhrK • C “ len^Z10 de’™«la*ni
telli ascritti, c che govcmmdosi g bl‘Rh' Personali spettanti ai fra-
golari occasione ICS^i^ n°n ~ 1 R"
P- P' 135 b' " Cf' etiam Bizzarri’ Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
1781.
• C. Ep. ct Rog., Neapolitana, 7 dee. 1646. 1
r\
di Geme nte ottavo d i Kctfn ai ^ * 9 1 ' 1 Volte dtcluarato con ordini cspressi
naro r6i7*edi Urbano ottavo S iL ftn°7embretl6°2- 3 EsoloV di gen-
di assolvere da casi riservati ■ * mem* dl novembre 162S che tutte le facolti
comprendersi nella Bolla in° 5!Servar|d* dagli ordinarii, o vero compresi oda
riservati solamen te alia Santi c ° jna ontl*rd implicite vel explicite et altri
concesse a secolari, o RCffoia • p C nc^ m^deS]mo decreto di novembre 1602
prerogativa o specialia etiam1 °n®reSat*onb 0 Confraternite di qualunque
cstintc cosi dal Sacro Conci! ‘^h^tp0 CXP Amenda, sono state an nui late et
et c^c m vigore dclle confer nv r ' rtntn<5 come dal 1 e sude tte Costi turioni
doppn o da ottenersi per 1'awei p0?1’ (‘ stcns’on* ° communicationi ottenute
non s intenda mai rinovata la sn 7.^' M!.tto clua^sivoglia amplissime clausule,
Cessi spetialmente fuori d’hat;* j ‘aco,t‘i. riservando solo gl’indulti con-
1 a . . -i Roma quanto alii casi riservati
A Sig. Card. Ardw*.««„ «. .
* Cf. N. ,sg6 C3COVO dl Napotl.
1 Cf N -
* Cf. N j
* Sc^s. XIV, ..
> ur r0f/utcn !to c
(> . 6
A 1
* » can. 1 1
S. C. Episcoporum et Regularium
775
<1 c Sede non compresi nella sudetta Bolla, onde venendo rapprcsentato
h Smtita di N* S. da V. E. con sue lettere dei 4 agosto precedente, che
a cotesta citta e sua diocese alcuni confessori secolari e regolari senza giu-
'tificare con quali facolta assolvono de facto dalle Censure, e casi sudetti,
Via oltre disseminando opinione erronea asseriscono che per poter assol-
are validamen te dalli casi riservati alBordinario, basti haver domandato al
medesimo ia facolta ancorch^ ricusi di concederla. Questi I. m. S. di com-
missione espressa di S. Beatitudine m’hanno imposto di scriverle che col-
1’autorita che a tale effetto se le comunica in virtu delle presenti e sotto
le pene che giu dic hera espedienti, faccia intendere a tutti i Confessori di
costi siano quanto si voglia prix*i legiati et esenti, che onninamente si confor-
mino con i sudetti decreti e non ardischino di contravenire sotto qualsiasi
pretesto 0 caso etiam di p recisa necessita, forche in articolo mortis con rein-
cidenza, si convaluerint. Dichiari similmente annullati tutti gli Oracoli et
indulti apostolici ottenuti in voce da detto tempo in qua et a gli altri che
pretendono di haverne Breve o Bolla in forma specifica doppo 1’ultima costi-
tutione d’t7rbano, prefigga un termine perentorio di tre mesi ad esibirle
3 questa Sacra Congregatione, altrimente vuole e dichiara N. S. che s’in-
tendano decaduti e privati di esse co ipso senz’aitra intimatione, e finalmente
che doppo haver fatto notificar costi do ve e come stintara essere di bisogno
chequeili che dommandano ali' Ordinario la facolta d’assolvere, e non 1’otten-
gano non possono reclamare, ella dichiari incorrere nella sospensione dal-
1’udire le Confessioni sacramentali quelli che pubblicamente diffenderanno
Ia dottrina sudetta o vero presumeranno temerari amen te di assolvere ancor-
che loro sia stata denegata, o non concessa la facolta da gl 'Ordinarii. Cosi
V.s. resti servita di fare che puntualmente si esscguisca con dar qua distinto
awiso deli 'operato.
[Reg, Ep, 1646, p. 274 a].
1782.
S. C. Ep. ct Reg., Acernen.f 22 febr. 1647. 1
Conquerentibus Capitulo et civibus Acernen. modernum Episcopum
transtulisse sedem a sua Cathedrali ad Castrum Montis Cervini ibique per-
petuo residere etiam temporibus Adventus, et Quadragesimae et testis solem-
nioribus contra mentem Sacri Concilii Tridcntini, cap. 1, sess. 23, de Refor-
matione; necnon exigere procurationem a Clero Civitatis tempore visitatio-
kub praetextu cuiusdam concordiae initae cum Episcopis praedecessoribus.
* aera Congregatio S. R. E. Cardinalium negotiis et consultationibus Epi-
scoponmi et Regularium praeposita inhaerendo decreto S. Concilii Iriden.,
^ P °. sess< 23» § Eosdem iuxta declarationem S. Congregationis eiusdem
£°riCl 11 interpretum sub die 3 septembris 1622 emanatam audito saepius
P1- copo in Curia praesenti, et re mature discussa, Emlnentissimo Cornelio
Utente censuit Episcopum debere in Ecclesia sua Cathedrali temporibus
‘ A] Vicario di Acerno.
776
Curia Romana
resi-
Procura.
in dicto Cap. praescriptis residere; nec sufficere, ut in dicta (T T""
deat, nisi causa ibidem exercendi munia Episcopalia ‘ «‘oecesi resi
tionem non debere. ero ad
[Reg. Ep. 1647, p. 62 a].
1783.
S. C. Ep. et Reg., Mechlinien., 15 iun. 1647.1
Cum amplitudinis Tuae nomine, Sacrae huic Congregationi n«,n ••
consultationibus Episcoporum ct Regularium praefectae expositunfT "
quod aliqui istius Diocesis Confessarii praetendant (vigore aminuo^I”'
vilcgiorum ante S. Concilii Triden. ab hac Sede sibi concessomm 7? Pt“
eiusdem concilii celebrationem sive per viam confirmationis si^oatoT
catioms renovatorum, tam generaliter quam specifice sub onfb
clausulis etiam derogatoriarum derogatoriis
2Z °BTai “Tr Sibi f“Ultetem 3 casibusfom^::
; > 5uae die Caenae Domini legi consuevit; nec non a casibus ■‘i
>r mano oci reservatis, aut in futurum reservandis: Eminentissimi Patres
Gementis Vin* “ !• Congregatione iussu^S. memS
Olli extri Tt.,11. ,.Pauh V, 3t<5ue ultlmo loco etiam quoad Confessarios,
j ^ ovcmbri s i * . ■ . . Iis memoriae Urbani VIII, sub
censuemntnrnnf ' mhn!erentes- S.mo D. N. Innocentio X approbante
Societatis 'vel In tW*8 ^Ul|?uscum<3ue cuiusvis Congregationis, Collegii,
tantibus motu or«n ’ 1 9ua mumque privilegio suffulti, sub clausulis irri-
ssr Bul,a aurea' ex cem « **
mentionem de verbi ad verbum h*' eXfreS?am et specialem requirerent
nitentes cuiscumque gradus et cnn ! v™ faC.ultatum v,rtutf non hcere Poe'
cum reinrtdpntii -• ® } conditionis (praeterquam in mortis articulo
Domini vel a loror C°n!al,Icrint) absolvere a casibus in dicta Bulla Coenae
petita et' obtenta lir **?■ [ ln3n*s 'n su's Dioecesibus reservatis, nisi prius
c secus Crim T 'f “dem S' S«de. vel ab ipsis Ordinariis respecrive;
ego d^uaclTmTacme c™.0"68 ^ at’ue irri‘as fuisse’ « forC ^
ut Tuae Dioecesis C f ^rfStltlonis mandato Amplitudini Tuae notifi(#i
accurate observari mand*?*^08 f^-0 admonitos velit, idque ab omnibus
tem apprecor. lmu ^1S Amplitudini Tuae sinceram felicita-
[Reg. Ep. 1647, p. 173 a]',
> ArchieplsCopo Mechliniensi.
Lf- N. 1 596, 1 6 1 6.
J Cf, N. ,684.
777
S . C. Episcoporum et Regularium
1784.
S. C. Ep. et Reg., Neapolitana , 19 iul. 1647. 1
Vien rappresentato nella Sacra Congregatione, che in alcuni monasterii
di monache costi si vada introducendo Tabuso che le zitelle doppo haver
compito 1’anno della probatione, se ne passano dal novitiato a star con Ie
professe ancorch^ non habbiano fatto professione, e cosi restino talvolta
molli mesi, ad effetto di mettere insieme ii sussidio dotale et altro che biso-
una, Onde questi em. m. S. havendo piena notitia della prudenza e zelo
singolare di V. E., si persuadono che basti darlene aviso rendendosi sicuri
che quando sia vero 1’esposto, ella provedera con ordini opportuni e con la
facolta che in quanto bisogni se le comunica dalla Sacra Congregatione per
quel che tocca alii monasterii sogetti al governo dei regolari; che prima di
riceversi alPhabito si faccia il deposito effettivo della dote e che allanno
compito dei novitiato segua immediatamente Ia professione e si osservi pun-
tualmente quanto sopra di cio vien prescritto dal Sacro Concilio di Trcnto2
e dalli decreti generali della medesima Sacra Congregatione.
[Reg. -Mon. 1647, p. 3773].
1785.
S. C. Ep. et Reg., Acernen., 13 sept. 1647.
Al memoriale dei Capitolo della cathedrale d’Acerno, quale asserendo
non esser la cathedrale la Chiesa di Monte Con ino, ancorche sia stata resi-
denza d alcuni \ escovi, supplica che quel Capitolo non jiossa in Sede vacante
elegere \ icario capitolare, ma che sia tenuto ubbidire al Vicario d Acerno.
Sacra Congregatio, auditis partibus, et Eminentissime) Franciotto rete-
rente, decrevit nullum ius competere clero, sive assertis Canonicis Montis
Corvini eligendi proprium Vicarium, tempore sedis Episcopalis vacantis, sed
eosdem subesse ordinariae jurisdictioni Capituli Acernen. ipsiusque Vicano
Capitulari ad praescriptum SS. can. et Concilii Trident. 3
[Reg. Ep. 1647, p. 233 b].
1786.
S. C. Ep. et Reg., Augusti ni anorum, 29 ian. 1649. 4
Dolendosi alia Sacra Congregatione il Procuratore Generale degli Ago-
stmiani di Lombardia, che il \risitatore trasmesso dal Vicario Generale di
detta Congregatione al Convento di Cremona per provedere ad alcuni incon-
( ®'S8* de ref., c. 16
Nuntio di Venetia,
77«
Curia Romana
venienti, sia stato impedito da cotesto Tribunale della NuntTh^
sione de’ ricorsi, che alia medesima han fatto i f rati i nq uis ^ .QCCa*
m. S., ai quali b nota Ia rettitudine e nieta di V q ■' ^Uest* em.
curano che cio sia eseguito senza saputa e partecipatione di I **•
gliono persuadersi, che per ogni istanza de’ medesimi Padri »11 “S' V0'
qualunque prohibitione o precetto, che dalla Sua Curia fosse «P?***
contrano e provederh per 1’awenire che dai suoi ministri non stoT?"
a. supenor. Ia deb.ta conretione de’sudditi per mantenimento della Hif ^
regolare et occorrendo cosa rilevante in contrario non mancari, iT™
awiso alia Sacra Congregatione. ncara ®
^WReg. 1649, p. 37 a].
1787.
S. C. Ep. et Reg,, Eugubina , 14 maii 1649.1
Essendosi rifcrita a questi em. m. S. Ia pretensione dei recolari di ent,
sta ctti d. non intervenire alie processioni generali indette da V S eti m
ad publicam utilitatem, se non sono chiamati in SDecie e non n„ ' J-
come ella ha fatto nelPultima processione ad serenitatem petendam tsTn'
Congregatione ha nsoluto, che in tal caso e stato Iecito a V S dTintim
=: rt-r' — *
[Reg. 1649, p. 152 a].
1788.
S. C. Ep. et Reg., Perusina, 23 iul. 1649.*
fatto 'rmi^ntarellallaasOCh,a n S' Silvestro di cotesto territorio hanno
festivi celebra fuor della Chiesa ChC qud 911™*0 nei giorai
con riccversi particolarp M ' ■ rocch»aIe m un oratorio assai distante,
Onde questi m, S I ai er^0fina' comy vedra dal memoriale congionto.
commesso di notificargUelo: n Vlgiian2a pastorale di V. S, ndhanno
il Paroco a celebrar nella V I ' C c a.con ^ sue ordinarie facolta astringa
salute dei suo Popolo com*e tenut matr*Ce et aPP^care ii sacrificio per Ia
[Rcg. Ep. 1649, p. 166 a].enUt°'
1 789.
S. c. Ep et Reg.. P/sauren., „ nov. , ^ ,
Aleum Canonici di cotcsta i
gregatione, che non vi osservano i H ^lan Iatlo esporre alia Sacra Con-
r ui circa l.i puntatura det Cannn! * <‘crct’ generali et i statuti antichi e giu-
n°niCl aSsentl Choro in tempo de i divini
AI V esenvn rli r\.LL*
’ AI Vesco vo di Gubbio
; * * Perugia;
M Vescovo dv Pcsaro.
S. C. Episcoporum et Regularium
779
fficii Onde questi I. m. S. m’hanno commesso di scrivere a V. S., che
rdini sotto gravi pene ai Puntatore di ritenere in luogo puhblico ii libro,
or,j notar ie puntature nelPistesso Choro e dar commodita di veder il libro
L \ tto a qualsivoglia Canonico. Cosi dunque esseguisca.
[Reg. Ep. 1 649* P* *74 fl.
1790.
S. C. Ep. et Reg., Capuccinorum , io mart, 1650. 1
Non poteva la P. V. sotto pretesto d'infirmit& corporale, che patisce fra
Ftliciano Du Tanne della Provincia di Lione, licenziarlo dal Ia Religione
Capuccina, owero dar facolti al 1 )ilTinitorio di mandarlo fuori per detta
causa, essendo ci6 prohibito da Sacri Canoni e Costitutioni Apostoliche,
sotto gravi pene. Onde questi m. e. S. hanno risoluto, che non ostante tale
licenza, V. P. Io faccia ritornare subito a Claustri, et alFobedienza della sua
religione e che io 1’ammonisca seriam ente a guardarsi per 1’avvenire di con-
cedere simili indulti senza speciale commissione di questa Santa Se$Ie.
[Reg. 1650, p, 51 a].
1791.
S. C. Ep. et Reg., 27 iul. 1655.
Posito Decreto felic. rec. Innocentii ‘apae Decimi 2 super subiectione
nonnullorum Conventuum correctioni, visitationi, et omnimodae Jurisdi-
ctioni Ordinarii ^oci tamquam Sedis Apostolicae Delegati: contingit dubi-
tari de infrascriptis.
1. An Episcopus in Conventibus suae iurisdictioni subiectis possit Abba-
tes, Priores, Guardianos, et alios Superiores locales deputare, et familiam
constituere.
2. An possit Episcopus a praedictis Conventibus Religiosos amovere.
3. An Regulares eorundem Conventuum compelli possint ab Episcopo ad
exhibendos libros introitus, et exitus, et reddendas rationes administrationis.
4. An Episcopus in eisdem Conventibus se ingerere possit, in his, quae
regularem disciplinam concernunt.
5- Ecclesiae dictorum Conventuum, et Capellae Orandarum, in
quibus degunt Conversi pro agrorum cultura, ab Episcopo visitari possint.
h. An ipsae Orandae, et Conversi in eis degentes subsint visitationi
Episcopi,
7- Quid in Ecclesiis, seu Capellis Granciarum, in quibus nullus degit
onversus, an similiter subsint Episcopi visitationi.
8. An liceat Episcopo visitare Conventus tam suppressos, et postea
restitutos, quam non suppressos ad effectum cognoscendi, an in illis re ipsa
alantur sex Religiosi.
A] Generale dei -Cappuccini.
Onst, L t m parvis, io febr. 1654- — BulI» Rom., tom. 6, IHi P- ~7°* 27*-
7$o
Curta Romana
9- An Episcopus visitans huiusmodi Conventus suae iurisd^^~~^'
sitos, aut personas in eis degentes possit a visitatis Drori.r,^10^811^
in victualibus, vel in pecunia. F arationem exigere
.0. An iurisdietio Ordinariis locorum tamquam Sedis Apostolis n ,
gatis attnbuta in supradicto Decreto competat Vicariis eeneralfc e •
porum, necnon Abbatibus, et aliis inferioribus Praelatis proD
rium, ac iurisdictionem quasi Episcopalem habentibus. ' Territo*
11. An Provinciales, et alii Superiores Regulares nossint
ventus lurisdictioni Ordinarii subiectos, et Religiosos in illis desenr^ ^
tare, corrigere, et punire, omnemque iurisdictionem in eos .
poterant ante dictum Decretum. exercere sicut
, I2‘ S‘Supenor Regularis in causa praevenerit contra subditum d»-„
tem in aliquo ex eisdem Conventibus Ordinario sublectis fabricando mt
cessum, vel eum carcen mancipando, an Episcopus possit huiusmodi T
sain reassumere, ac Superiori inhibere. V dl cau-
13. Si e converso Episcopus praevenerit in causa contra Religiosum in
tal, Conventu commorantem, an Superiori Regulari eo casu sSTS2
amovere, et ,n alio Conventu collocare, et si de facto collocaverit! S
cmS pJZTlC™,™"
« •• n*>-
ex aliqua rarioSlP "“T Sl!pPresso' ac «*»• Religioni restituto absim
sex Reliciniorum ih; ,aUs"'’ et 31 ^rcve tempus unus, vel plures ex numero
US remeat !nr dCgCnt"Jm: an restitutionis sit nulla, et Comen-
• remaneat suppressus ut prius.
ad modicum trrrm ^on.y e.ntlJ. non suppresso similiter ex causa rationabili, et
tali absentia Conventi ^ ° SCX ^e*‘£*os‘s existentibus, an durante
.7 An RelVZ TS S!,aCeat ‘urisd*ctioni Ordinarii.
rum, Conventus reciperet i!!*’ **' in?pIeto numer0 sex Religioso-
.0 o: P a PHstmam exemptionem.
quod in illo ad ^rniam^rT^ S°nventus suPPressi reddatur nulla ex eo,
postea contingat, ut eiusmn r 1 CUm effcctu non a^ntur sex Religiosi, et
Conventus reviviscat 1 numcrus >mpleatur, an gratia restitutionis
neat suppressus propt^rea^au 1 ^ 1 °n ^ SU nulla» et Conventus denu0 rema*
debeat praecedere declaratoria P C° Dnn sllstententur sex Religiosi, an
tione. 4 pascapi super facto praevia causae eogfli*
20. An ab huiusmodi declarati »■ ^
licarn appellare ad effectum t > 7* 'lce^t Regularibus ad Sedem Aposto-
2i Cum ex Decreti nrar- ^ ev°*ut'vunt| quam suspensivum.
degentes debeant esse matura*”0^^ (3UatUor Sacerdotes in his Conventibus
aetas matura. c cietatls» quaenam dicatur ad hunc effectum
S. C. Episcoporum et Regularium
- Congregatio super statu Regularium ad singula dubia superius proposita
^ hunc in modum respondit videlicet:
Ad i- Non posse.
Ad 2. Posse ex rationabili causa, commonito tamen prius Superiore
Regulari, ad quem pertinet, ut eosdem Religiosos assignet in aliis Conventi-
bus. ...
Ad 3. Posse compelli.
Ad 4. Posse.
Ad 5. Posse.
Ad 6. Subesse.
Ad 7. Itidem subesse.
Ad 8. Minime licere antequam aliunde constet de fundamento intentio-
nis Episcopi in deficientia numeri constituto.
Ad 9. Expedire, ut Sanctissimus Dominus Noster decernat, et declaret
non licere Episcopo tales Conventus visitanti quicquam accipere procura-
tionis nomine.
Ad 10. Competere:
Ad 11. Posse sicut prius, non tamen privative ad Episcopum.
Ad 12. Non posse, nisi ex iusta causa, veluti cum videt Superiorem
Regularem ex odio, vel amore, cupiditate, vel metu, aut ex nimia severitate,
vel indulgentia quid durius, aut remissius constituere, quam causa deposcit,
in quo ipsius Episcopi conscientia oneratur.
Ad 13. Non licere Superiori Regulari Religiosum ab Episcopo inquisi-
tum a loco amovere, et si amotus fuerit, posse Episcopum causam prosequi
et illum quibuscumque remediis revocare, etiam invocato auxilio Ordinarii,
et brachio saeculari, si opus fuerit, cuiuscumque loci, in quo Religiosus
ille reperiatur.
Ad 14. Non posse.
Ad 15. Gratiam ob id non esse nullam, cessante omni fraude, nec Con-
ventum remanere suppressum.
Ad 16. Subiacere durante absentia.
Ad 17. Recuperare.
Ad 18. Non reviviscere. '
Ad 19, Debere ita praecedere, nec ante declaratoriam licere Episcopo
Contentus possessionem apprehendere, aut Religiosos inde expellere.
Ad 20. Licere ad effectum devolutivum tantum, non autem suspensivum.
Ad 21. Aetatem maturam dici ad hunc effectum completo anno quadra-
gesimo.
Declarationes suprascriptas Sanctissimus i )ominus Noster ad se relatas
aP probavit, et ab omnibus, ad quos pertinet, observari praecepit, contrariis
quibuscumque non obstantibus.
Ibizzari-i, Collectanea S. C. Ep. et Reg. p. 251-254. - Cf. etiam Bull.
V tom. 6, IV, p. 24l 25].
1792.
S. C. Ep. et Reg., 31 aug. 1657.1
Sacra Congregatio Eminentissi morum S. R, E Cardin*!*
et consultationibus Episcoporum, et Regularium praeposita a ,fT
- aIiaa "*>•“*» censuit, functiones funeraliu »
rum, quae in Ecclesiis Regularium contingit sepeliri postau-im u"c!
Ecclesias pervenerim, ad ipsos Regulares non ad Parochos pertin"*4
proinde ita « Oratorum Ecclesiis circa praemissa servandum e ’ *
quibuscum<3ue ™
1793.
S. C. Ep. et Reg,, 29 nov. 1657.
senuTumdmemeDaRli; Fami/vT^ f*""*1* d°’ CaPPu“™ «pre-
ben spesso iecito alcuni V«S d S vr S,c,l,a.v'ene ‘vvfeato fari,
indagare se vi sin il nnm*rr c ‘ r a 1 i f’nastcn della Religione per
mamentelttoX san meP df?° de8C"tt0 neI D^e,o 1
trovano oersonalment,. r' d Papa [nnocentlH x- E se a caso non ri
per qualche giomo per causTdTprT"10'1 effett‘vi (benchi fossoro P«iti
tamente il possesso n f fcj,ca:!tone»osimi!i)prendonoimmedia-
Conventi nei StZ n T- ^ E P*** cid fanno nei
frati (Io che b contra Ia f ° C° m fS. e^ctnvamentc di famiglia nove e dieci
disturbo depovcri Frati P™*a ° i peCrct0 medesimo)> n°n senza continuato
la Santiti Vostra dcgnarsi di ' H' V rocurat°re.sudetto supplica humilmenie
prende quei Conventi n ’ *chiarare, che il Decreto sudetto non com-
maggior numero di Frati dcHi* *ffettiva™ente collocati di famiglia
Sacra Congregatio * ' *e‘ 1 descnttI nel medesimo Decreto.
suppressos, in quibus actu dernlnt' T! T^- ccnsuit Conventus numquara
minime comprehendi in D ® familia plures, quam sex Religiosi,
Pa™- 2 Ac proinde locoru^n % Innocemii X’ 9uod incipit, IV
Decreti in huiusmodi Com em ! rama.nos nequaquam posse in vim dicti
ctionem vendicare 1 us' ‘lut 1^oruna personis ullam sibi iurisdi*
[Reg. S, C. super Statu R > r *
Bizzarri, Collectanea S C P guIar*Um» Decr. 1658, p. 1 1 6 a . - Cf . etiam
• tP. et Reg., p, 25sji rfmmm
1 Fratrum Ordini* \ftfh
Oie 10 febx* 1654. — d m "ssct de observantia Prov i ricine Dalmatiae*
'Qm «• «I, p. „0. »7,. ■
C. Episcoporum ct Regularium
1794.
S. C. Ep. et Reg., ladren 17 sept. 1660.
A! memoriale delFArcivescovo, il quale espone, che li suoi esaminatori
Sinodali pretendono di pallottare gl 'Ordinandi con li loro Voti, e che FArci-
vescovo sia necessitato ad ordinar gFapprovati da loro,onde supplica di pro-
visione.
Sacra etc. attentis narratis censuit Archiepiscopum non teneri uti Exa-
minatoribus Synodalibus in examine Ordinandorum, prout non teneri prae-
sentis Decreti vigore declarat, et decernit. In contrarium etc.
[Reg. Ep. 1660, p. 101 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep.
et Reg., p. 256].
1795.
S. C. Ep. et Reg., Placentina , 16 dcc. 1661.
Per occasione de’mortorii e funerali sono nate tra i Monaci Casinensi
di S. Sisto di Piacenza umilissimi Oratori delEEE. YV. ed i Parrochi della
stessa Citti, alcune differenze, che in sostanza si riducono a tre.
Primo, se li Monaci suddetti, quando sono invitati, e vanno a mortorii
siano obligati convenire nella Chiesa Parocchiale.
Secondo, se possano quei, che fanno li mortorii, ed esequie, dar maggior
quantita di candele e cera a i detti Monaci, di quello, che diano al Paroco,
0 Parochi, ed al Clero secolare.
Terzo, se portandosi a sepelii re i morti nelle Chicse delli Monaci sia
Iecito ai Parochi entrare nelle dette Chiese, o pure siano obligati a lasciare
1 cadaveri su Ia porta, ed ivi dare Tultimum vale.
Per tenninazione di queste differenze e piaciuto alFEE. VV. dar per
Ponente 1 Eminentissimo Pallotta, ed avendo 1’Eminenza Sua riferito, e le
parti informato hinc inde in facto, et in iure vengono ora l’EE, VV. umil-
mente supplicate a dare la risoluzione. E tutto etc. Quas Deus etc.
Sacra Congregatio Eminentissimorum S. R. E. Cardinalium negotiis,
d Consultationibus Episcoporum, et Regularium praeposita attentis narra-
ns, reque, auditis partibus Eminentissimo Pallotta referente, mature discussa,
^ examinata, censuit, declaravit, et decrevit, quoad primum, Monachos
huiusmodi accedentes ad funeralia defunctorum in aliena Parochia convenire
&bere in Ecclesia Parochiali cum aliis pariter accessuris, et inde omnes
una cum Parocho ad domum defuncti efferendi ritualiter procedere.
Circa secundum, distributionem Candelarum, quoad differentiam quan-
iut‘s> Pendere ab arbitrio haeredum, aut aliorum distribui mandantium.
Et demum circa tertium, servanda esse decreta, et declarationes alias
scilicet Parochis in associatione, sive occasione associationis Cadave-
non licere ingredi Ecclesiam Monachorum praedictorum, sed teneri
attere eadem Cadavera ad januam Ecclesiarum, ibique solum posse bene-
c
dicere, et daie ultimum vale, officia vero, et alia munia, quae * h •
ministeriis adhiberi solent, ab ipsis Monachis peragi debere m huiUsr^°di
Parochis. Atque ita in praemissis omnino deinceps heri, et ext^' 2
tium vigore mandat, ac praecipit, contrariis quibuscumque non
[Reg. 1661, p. 280 a. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S C F
p. 256, 257]. * * ^P* et Reg,,
1 796,
S. C. Ep. et Reg,, Placentina , 23 mart, 1662,
Sacra etc. vertente differentia inter Episcopum Placentinum ArrHM
conum Cathedralis eius Vicarium, et alios ex una, et quindecim (w
cos eiusdem Cathedralis altera ex partibus respective 4 °
An excludi debeant a Capitulo Vicarius, et alii Canonici familiae Fni
scopi quando de rebus ad ipsum spectantibus agendum est’ £f
2, An Capitulum possit circa materialia Ecclesiae privative quoad Eni.
scopum agere, et disponere? 4 pi
in S^uT^T aSSe-W Hs mma a CapitU,° contra Episcopum
et '^ ,mh^ngregatm"e; C°ntradlcemibus aliquibus Capitularibus, fieri'
• gnari debtat expensis Massae communis Capitularis’ '
Probatoribus hi,' CfXaminata saePius auditis partibus, sive earum
“ mf0rmaM,buS PaI1°- referente, censui,,
Episcopi ab 1 nterve nien ti ^ _CXfC.lud Cn,d°S Vlcarium> « Canonicos familiares
Quoad secundum non' licere Cm " l'" ?*“ !"?ra e5£Presso‘
consensu Episcopi pitu 0 all4uoci innovare in Ecclesia sine
Patrum congressum dWerrivniUS d*scutiendum acl aIium Eminentissimorum
gregationis sub die q Sentem^1” ’ firm° remanente decreto eiusdem S. Con-
exeeutione usque ad der 1S emanato» videlicet supersedendum esse in
sentium vigore declarat m pmemissis earum Prae'
cipit, in contrarium 'ilio*.- 1 ’ et c°ntormiter servari mandat, ac prae-
[Reg. Ep X p fb n°?.f0bs,an,lh- quibuscumque.
Reg., p. 258]. 1 “ ’ et,am Bizzarri. ColWr™^ S C Fn et
etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
1797.
S’ C' ,'P’ ct Reg., Aquilana, 7 iul. ,662. 1
Benche 1 elezione de! Vicario C • , r
son.i vostra .1 tempo limitato sia invnf!!0 2^ ^atta da cotesto Capitoloin
nUo ;h F rento,2 e Decreti Generer C C°ntr° la dispositione dei S. C
tus esgendi per questa volta sarebbe Congregazione, e pei
0 a questa Santa Sede, noi
VI \ ien
S. C. Episcoporum et Regularium
785
questi Emi etc. in riguardo dei buon servizio, che si ripromettono
TVopera vostra, sono benignamente condiscesi a contentarsi, che libera-
ente proseguiate 1’esercizio di tal carica senz*alcuna limitazione di tempo,
]e facolta solite di Vicario Capitolare, chc in virtu della presente \ i si
“mmunicano. Ve lo significo.
[Reg. Ep. 1662, p. 146 a. - Cf, etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 260].
1798.
S. C. Ep. et Reg., Ianuen.f 22 nov. 1C62. 1
Avendo io r i ferito alia Santita di Nostro Signore le cause dei disciogli-
mento dei matrimonio rato, e non consumato di Baliilano Pallavicino, c
Anna Maria Pinelli nobili di Genova, e gi’odii, e inimicizie insorte per tal
causa, non solo tra di essi coniugi, ma anche tra i loro parenti, con evidente
pericolo di qualche grave scandalo, e disordine, la Santita Sua e benigna-
mente condiscesa a contentarsi, che si dispensi alia dissoluzione di detto
matrimonio secondo 1’istanza fattane da i medesimi di comun consenso, e
che se ne spedisca il Breve a quelTEmo Arcivescovo colla facolta necessaria,
e in conformita dell’aggiunto Memoriale. Io pero lo significo a V. S, Illma,
perche si compiaccia di farne eseguire la detta spedizione, e Ie bacio ec.
[Bizzarri Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 260].
1799.
S. C. Ep. et Reg., 24 nov. 1662.
Rappresentando Chiara Pizzuri Vedova di costi di aver contraito ma-
trimonio con Giacinto Diosalvi Romano, e di non poterio effiet tu are, perche
non sia permesso di provare la morte di Francesco Erculeo gia suo marito,
per esser questa seguita nel i.azzaretto delPIsoIa in tempo dei contaggio,
e trascuratosi di annotarla al solito libro de’ Morti, ha supplicato di oppor-
tuna provisione. E questi etc. mi han comandato di seri vere a voi, che
mentre non si possa avere la prova della morte dei suddetto Erculeo per
sedi di Parroco e secondo l lstruzione fatta sopra di cib dalla S. C. dei
S. Uffizio a causa dei difetto accennato, vi risolviate in tal caso, conforme alia
comunt opinione de’ Dottori circa la prova della morte.
[Reg. Ep, 1662, p. 239 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
°eg-i p. 260, 261].
1800.
s. C. Ep. et Reg., Elnen 11 ntaii 1663.
Sacra etc. auditis partibus, Emo Carpineo referente, censuit, et decrevit,
carium debuisse de consilio Capituli indicere Processionem publicam, nec
uiusmodi consilio potuisse praecipere eidein Capitulo, ut conveniret
Monsignor Ugolini Vesco vo di Genova.
50
786
Curia Romana
sub poena pecuniaria, et esse restituendam, si fuit exacta It
gore decrevit, in contrarium allatis quibuscumque non ohQtonft hanini vi
[Reg. Ep ,663, p. 54 b. - Cf. etiam BizJri, (SteSft p
Reg., p. 261]. ca ^Ep.et
1801.
S. C. Ep. et Reg., Derlhonen 12 nov. 1666.1
£ stato pii. volte risoluto da questa S. C. non essere conveniente A ,
Vescov. si vaghano de’suoi Nipoti per Vicari Generali ed essent? che 1
a notizia della medesima, che V. S. per molto tempo faccia « pe.rTenult
carica da Ludovico Sestola suo Nepote Questi ecc ini hin ercitare tal
d’ordinarle, che conformandos! E.laMi' s^n.Tmend ddia s^a “7^
manchi di provvedersi d'altro soggetto forestiero, e tanto pii. che si 4
6 7r? risieda per 11 di quellf ChTesa
e. k%e; p’ 140 b- “ Cf' etiam Bizzarri- Co,I“ s’ c- %
1802.
S. C. Ep. et Reg.. Veliternen., 22 aug. 1 670.
EAo ^rd 7!!", e.Xp0S' tlS rel‘lt'onc Suffraganei Veliterni, referente
ptam declarationem saeoe iin" T dC qU° 3gitUr' dandam
Conere J n P “ ed,tam- «»>ique observari debere.
larium deferuntur, officium res^ndlt- ^uoties Cadavera ad Ecclesias Regu-
beri solent mm -i T-m • • * re !<Iua> quae in huiusmodi Ministerio adhi*
[Reg ;C n «Th 7’“ a C,er0’ sed ab 'Psis Fratribus peragi debere.
P. 263] ' ' P' 61 b' " Cf' «“ Bizzarri, Collectanea S. C Ep e. Reg,
V »
s. c. Ep. et Reg., declar. n sept. 1670.
Posita Constitutione fel T
ncc non illiUs Deer/t C’ . *!ocentli decimi, quae incipit, Imtaum
de infrascriptis. lncipien., L/ m parvis , 3 contingit dubitai
Primo: An Grangiae ex dicta r. . Wk
statum saecularem reductae ill nst,tuJlone innocentii suppressae, et a
sint ab Ordinario visitari * arunKlUc Ecclesiae, et publica Oratoria pos
II. Et quatenus possint ah' '
Superiores, an vero cumulat! ve curn competat privative quoai
] \MCOVo dl Cortona
'“»* N- 23 1.
* Die
to febr I654. — Quj|
R.
>rr,*i tom. 6, III ^
* u> P- 270, 271
S. C, Episcoporum et Regularium
787
III Et quid si praedictis Ecclesiis Cura animarum incumbat.
I\r. An Superiores Regulares possint in dictis Ecclesiis curam animarum
habentibus nominare Vicarios ad curam animarum exercendam, eosque
ad nutum amovere.
V. An Grangiae, seu membra alicuius Monasterii nunquam suppressa,
jn quibus non degunt saltem sex Religiosi, subsint Iurisdictioni ac Visita-
tioni Ordinarii loci privative, an cumulative cum Superioribus Regularibus.
Die 11 Septembris 1670. Sacra Congregatio super Statu Regularium ad
singula dubia superius proposita in hunc modum respondit, videlicet:
Ad primum. Grangias, ut praefertur, suppressas, et ad statum saecula-
rem reductas, illarumqiic Ecclesias, et Publica Oratoria posse ab Ordinario
visitari, dummodo in iis Grangiis, quarum proprietas fuit reservata, vel
restituta principalibus Monasteriis, idem Ordinarius nullo modo se ingerat
in temporalibus.
Ad secundum. Quoad Ecclesias, et Oratoria Publica ius visitandi com-
petere Ordinario privative; quoad Conversos autem in eis degentes cumula-
tive, Ordinario scilicet iure delegato ad formam S. Concilii Tridentini, 1
Regularibus vero iure Ordinario.
Ad tertium. Itidem quoad Ecclesias dictarum Grangiarum curam anima-
rum habentes ius visitandi ( )rdinario competere privative: sed quoad Conver-
sos in eis degentes hoc ius competere cumulative, nempe Ordinario tamquam
Sedis Apostolicae delegato, Regularibus vero auctoritate Ordinaria.
Ad quartum. Superiores Regulares posse huiusmodi Vicarios nominare,
et illos ad nutum amovere, si Ordinarius loci ab initio illo deputaverit amo-
vi biles.
Ad quintum. Grangias, seu Membra alicuius Monasterii nunquam
suppressa, in quibus non degunt saltem sex Religiosi, subesse iurisdictioni,
ac Visitationi Ordinarii loci, ac Superiorum Regularium cumulative, videli-
cet Ordinario tamquam Sedis Apostolicae Delegato praedicto Decreto, Ut
in parvis , Regularibus autem Iure Ordinario.
[Reg. S. C. super Statu Regularium, Decr. 1672^.285. - « f, etiam
Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 267, 268].
1804.
S. C. L:p. ct Reg., decr. 8 oct, 1670.
Ad dirimendas controversias, quae circa Vicarios Curam Animarum
exercentes *n suppressis Grangiis Monasteriorum, et circa congruam ipsis
icariis assignandam, inter Superiores Regulares, et locorum Ordinarios
oriuntur occasione Constitutionis fel. rec. Irinocentii X, incipien.
Wourandae,2 et literarum circularium desuper emanatarum sub die 30
a'1 ^53 Sacra Congregatio super statu Regularium, Sanctissimo Domino
I . XXI, * ref c. 8.
Cf- 233.
7SS
Cuna Romana
Nostro approbante, praesenti Decreto statuit, ut in posteru^
ipsis Ordinariis locorum ex quavis causa, vel praetextu aut ^
Vicarias perpetuas ab cis, vel eorum Praedecessoribus in praed1^110 C°lore
sis Grangiis constitutas facere amovibiles, nec vice versa const‘t? SUppres’
biles facere perpetuas, absque licentia ipsius Sacrae ConereiL'35
congruam portionem, quam semel Vicariis perpetuis, vel amovi ^
dem Grangiarum, sive in quantitate, aut quota fructuum sive i ^
numerata, sive alia re stabili ipsi Ordinarii, vel eorum Praedeces ^
constituerint, seu adsignaverint, quoquo modo augere vel “resseiDeI
immutare Sacra ipsa Congregatione inconsulta: decernens irritum?-’ ^
S! S“US a!’ eis ,scicLnter' vd ignoranter contigerit attentari. Ac simife
rionbus Regularibus minime fas sit cum ipsis Vicariis iam deputati, ^
deinceps deputandis publicas, aut secretas pactiones, seu conventioni
super dimmutiooe, aut alteratione, seu variatione dictae congruae easoJ
pactiones, seu conventiones, tanquam de simoniaca labe, atque 'avaHh
suspectas, Sacra Congregatio omnino reiicit, atque interdicit eosaue m
contra fecerim, poenis adversus Simoniacos editis teneri decernit contra*
quibuscumque non obstantibus. ’ ^
[Reg. S. C. super Statu Regularium, Decr. 1671, p. m.-Cf etiam
Il.ar.arn, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 264].
1805.
s. C. Ep. et Reg., Samen., 24 apr. 1671.1
presentuto iri s',,/' ^servant' ci‘ S. I' raucesco di cotesta Citta hanno rap-
i Confessori r< ' ^ ongr.eSazlone, come da V. S. sono stati sospesi tutti
aupplicavano diV0!^'™210116 de ®eco*ar' dalbudire le Confessioni, onde
Signori a relari ^ °PF0rtuna provisione: Questi Eminentissimi miti
SS7” Mio Emo Cybo, inerendo alie dichiar,-
ghi il poter sospemlere n ui S' • P™*™ agH °rdi"arii de',Lu°-
axio ilelle Confeccm, ■ , Confessori Regulari di un Convento dalPeser-
sca a detti Frati la hcohMv° ^)mfldato ingiungersi a V. S., che restitui-
in contrario ne dia D- n Ut,IIX\ e Confessioni, ed avendo cosa ri levante
prosperi re a a Congregazione . Glielo significo, e Diob
[Reg. 1671,0 oih re • ^
p. 327]. ' 3 ‘ U' ctiam Jiizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
s.cp . 1806-
HP ! Ct Pu*8 *naten.9 19 iun. 1671.
I! I rocuratore Generale de’\r * | I |
rappresenta all'EE. VV. ch ' n.°n 0ssen'anti di S. Francesco umilmente
determinato sotto !i 18 di Ma 85611 0 s*a*° da questa Sac. Congregazione
1 M yc$cox ,4 * * 7 rro'ss‘m° passato sopra Ia pretensione dei
S. C. Episcoporum et Regularium
789
Vcario Generale di Foligno di condurre seco il suo Cancelliere, e di notar
j voti neirelezione delFAbbadessa nel Monastero di detta Citti governato
dalla sua Religione, che in electionibus Abbatissae in Monasterm Regularium
adnotatio suffragiorum non pertinet ad Episcopum , comappare nella publica
Vacchetta dei sudetto mese, e com’e noto airEminentissimo Fachenetti, che
fu Ponente: il sudetto Vicario Generale, perchi nel Decreto disteso, e dato
alfOratore fu solamente posto non pertinere ad Cancellarium , continua nella
medesima sua pretensione di prima senz’altra ragione, che di non esser esso
nominato nel sudetto Decreto: pertanto supplica umilissimamente FOratore
l’£E. W. per rimuovere qualsivoglia equivocazione, far nuovo Decreto con
]'aggiunta, che detta notazione non tocca n£ ai Vescovo, ne ai suo Vicario,
ne Cancelliere; ma al solo Superiore Regolare, che della grazia etc. Quas
Deus etc.
Sacra Congregatio Eminentissimorum S. R. E. Cardinalium negociis, et
consultationibus Episcoporum , et Regularium inhaerendo Declarationi alias die
18 Martii factae, iterum censuit, ac declaravit, in electionibus Abbatissarum
in Monasteriis Regularibus subiectis adnotationem suffragiorum non pertinere ,
neque ad Episcopum , neque ad eius Vicariun, prout neque ad Cancellarium.
[Reg. 1671, p. 134 a. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p. 265, 266].
1807.
S. C. Ep. et Reg., dedar. 19 nov. 1671.
Episcopus visitavit Conventum suae jurisdictioni subiectum in vim
Decreti fel , rec. Innocentii I >ecimi incipien,, Ut in parvis} propterea quod
tunc temporis ibi non erant de familia, nec re ipsa alebantur sex Religiosi.
Sed post absolutam visitationem sine ulla fraude a Superioribus Regularibus
in eodem Conventu adaucta est familia, et impletus numerus sex Religioso-
rum, sieque Conventus exemptionem recuperavit mxta declarationes Sacrae
Congregationis super statu Regularium, nempe decimam sextam, et deci-
mam septimam inter impressas. 2
Hoc posito consulitur S. Congregatio de infrascriptis.
I- An post exemptionem, ut praefertur, recuperatam Episcopus possit
huiusmodi Conventum visitare ad effectum, ut videat an ' irdinationes, et
decreta ab ipso edita in visitatione praecedenti fuerint adimpleta, nec ne.
II. An possit decreta non adimpleta exequi, et pro illorum exeeutione
poenas adi i ce re, et aggravare.
Hi, Et quatenus possit, an haec facultas, quae ex dicto Decreto, Ut
m parvis, competit Episcopo tamquam Sedis Apostolicae delegato, expiret
apso integro anno a die publicationis decretorum.
^ • -^n Episcopus post exemptionem a Conventu recuperatam possit
condemnare, et punire etiam poena corporis afllictiva Religiosum, qui pro
! Ii1!6 10 fcbr- 1654. — Bull. Rom., tom. 6, III, p- 270, 271.
W, 1793.
790
Curia Romana
U
delicto in Curia Episcopali fuerat inquisitus, et carceri mane’
pore, quo Conventus erat iurisdictioni Episcopi subiectus ^atUS eo
Die ig Novembris 1671. Sacra Congregatio super statu Rceula 1 1
singula dubia superius proposita respondit ut sequitur, videlicet* ^
Ad primum. Postea quam Conventus exemptionem recuperavit F
pum nequaquam posse illum visitare etiam ad effectum, ut videat 1 '
edita in praecedenti visitatione fuerint exeeutioni mandata. ** ^C’e:
Ad secundum. Itidem non posse post huiusmodi exemptionem d
non adimpleta exequi, minusque poenas adiicere, et aggravare nm ^
exeeutione. h pro llIoRra
Ad tertium. Iurisdictionem ex dicto Decreto, Ut in parvis Kr><
attributam in Conventu non habente Religiosorum numerum ibi nra-> n
ptum expirare eo ipso, quod Conventus ob familiam sine fraude 'd
trivit implCtUm numCmm Re,i^osorum praefixum exemptionem rea’
Ad quartum. Cum contra dictum Religiosum non solum causa sed eti*-
persona sit praeventa eo tempore, quo Conventus erat subiectus iurisdictioni
Episcopi, et exemptio superveniens non invenerit eum liberum, utique Eo* c -
pum tanquam Sedis Apostolicae delegatum posse huiusmodi causam tem«n
habili inchoatam proseqm et.am post exemptionem, et eumdem Religiosum
condemnare, et punire etiam poena corporis afflictiva.
B.x/artf’cnllC\SUP%SratT’ RegUJarium> Dccr- ^71, p. 560.-Cf.ed10
izzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 268, 269].
1808.
C. Ep. et Reg,, Minorum Observantium , 27 nov. «671.
consultariwribri?P*0 ^mincntiss,ni0nirn S. R. E. Cardinalium negotiis
dandam esse i f 'plScoporum ct Regularium praeposita, censuit Oratorie
-Ssitr declarationem, a,ias cLm, nempe parocl
sias Regularium sed t.-n,. . S.0clatl0n,s cadaverum non licere ingredi Ecd
tum. ibique solum posse bened’'"^ “j*"1 cadavcra ad ianuam Eccfel
alia munia, quae iAuimm ?.d re’ ct.darc ultimum vale; Officia vero,.
ribus peragi debere hrS ° ' m,msterus adhiberi solent, ab ipsis Regii
deinceps fieri, et exeoui aUtCm a Rar°chis, atque ita in praemissis omnir
quibuscumque non obsta^tih!!!1111101 V*g0re mandat> et praecipit, contrar
rp j f O1 iJ-S 1
* ' 'ni' P' 226--Cf- «iam BulI, Rom., tom. 7, p. 164].
s. c p ,1809'
p' et ^CS-’ Zagrabien., 14 dcc. 1674.
t-urn saepe inter I
Minores de Observantia Sanet p10ec”“ Xagrabiensis cx una, ct frJ::
m dies oriantur non leves contr ranc*sci» ex altera partibus ortae sint, c
fersiae ^ irca administrationem Sacramento
S. C. Episcoporum ct Regularium
^ Militibus Praesidiariis, aliisque forensibus in dicta Dioecesi commoran-
tibus; praedicationem Verbi Dei, et alia huiusmodi munia Parochialia. Epi-
copus Zagrabiensis pacis, ct Ecclesiae suae tranquillitatis amator, ad tollen-
das ab utraque parte querimonias supplex instetit, ut sibi concedantur
declarationes alias circa huiusmodi Sae ramentorum administrationem ema-
natae; quare etc.
Sacra Congregatio Negotiis, et Consultationibus Episcoporum, et Regu-
larium praeposita censuit dandas esse infrascriptas declarationes a Sacra
Congregatione Concilii Tndenxini, et ab ipsa Sacra Congregatione saepius
editas, nempe:
In una Senogalliensi 5 Februarii 1650. Sacra etc. auditis partibus cen-
suit Fratribus Minorum Conventualium Sancti Francisci Conventus Mon-
tis Bodii non licuisse forensi, qui ad dictam Terram se transtulerat, et in
eodem Conventu commorabatur administrare Sanctissimum Eucharistiae
Sacramentum, Extremae Lnctionis, nec illius cadaver in eorum Ecclesia
sepelire absque licentia Parochi, cui solvenda est quarta funeralis, dictos-
que Fratres consulere debere propriae conscientiae.
In una Cremem 17 Februarii 1649. Quaeritur: An Regulares possint
laicis ratione hospitii, et similis habitantibus in eorum Conventibus, si ibi-
dem infirmentur ministrare Sanctissimum Eucharistiae Sacramentum pro
Viatico, nec non Sacramentum Extremae Unctionis; Sacra etc. respondit
non posse, sed tantum illis, qui sunt continui Conimensales, et de familia
Conventuum . ’
In una Camenecen. 7 Augusti 1638. Sacra etc. Respondit quoad Re-
gulares absque consensu Episcopi, seu Parochorum Sacramenta admini-
strantes (circa quod in Congregatione de Propaganda fide) cum habita fuerit
informatio eos nullum habere privilegium, Sacra Congregatio mandavit
responderi Episcopo, quod cessantibus privilegiis Apostolicis post idem
Sacrum Concilium concessis contra dictos Regulares ad coercitionem, et
punitionem procedat.
* ** niaim 1
j Ium viuHiauus x 11x11411 uo rui laiLUa
inserviens spatio unius anni in Conventu S. Augustini potuerit tempore
- - v ali dc manibus Prioris dicti Conventus Sacram Eucharistiam sumere,
et praecepto Ecclesiae hac de re edito satisfacere. Secundo. An Prior, qui
Utusmodi sacramentum ministravit, in excommunicationem latae senten-
aae inciderit, Sacra etc. ad Primum respondit non potuisse tempore Paschali
e manibus Prioris Sacram Eucharistiam sumere, et praecepto Ecclesiae hac
e re edito satisfacere. Ad secundum attenta eius bona fide Priorem esse
^mendum.
hrt: Una ^asertana 10 Septembris 1633. Ad secundum. Non posse Regu-
.. cu,Usvis privilegii praetextu confessiones personarum saecularium
ba’-i[e VtFa ^^oeces*m Episcopi, qui illos ad confessiones audiendas appro-
egu lares N. N. 15 Octobris 1644. Instantibus aliquibus Episcopis,
Si,dK r ar*kUS> ^acra etc' Respondit Regulares approbatos ab Episcopo pro
endls confessionibus saecularium si transferantur ad commorandum de
792
Curia Romana
familia in Monasteriis sui Ordinis extra Dioecesim dicUF^ ^
iis non posse ibidem audire confessionem subditorum sairT?' approl>»«-
sis eiusdem Episcopi approbantis, sed requiri etiam annrnhJ'"® 'W
Dioecesis, in qua ipsi de familia commorantur 1 pr°ba,,on<»> Episcopi
In una Senonen. 28 Febr. i6ca. - c. An r,.„„i.,.,«
piscopo possint in Ecclesiis suorum Ordinum etiam non petita ^‘7"^
cttone praedicare. 6. An Archtepiscopus ex causis occultis non coT b'"dl'
bus praedicationem possit eisdem Regularibus prohibitionem f *
quintum respondit Regulares contradicente Episcopo etiam in eommP 7
sus praedicare non posse; Episcopum tamen contradicere non 7^ ^
cx rationabili causa, et personis tantum singularibus non »... * °e 1®
alicui Religioni, praesertim si eis licentia praedicandi fuerit T* ®enerj,'Itl
sextum respondit Archiepiscopum posse non tamen ex causis^, Ut
concernentibus praedicationem. ‘ USIS null° modo
In una Catharen. 13 Iulii 1635. Tertio praefatis Retrularihm
missum tntra eorum Ecclesias, et claustra tamum proceS face f. ^
extra; si vero Ecclesiae claustro careant eis I™, , CeSslones fa«K « "»
hocr
asn? dprc
nentibus. t. posterioribus in suo robore perma*
Ca,lawrdef7n«orum7ahlnR '6f4)suPPlicatur declarari. An liceat deferre
limites Ecclesiae Pirorfc* r Q 0spUab Nanctae Mariae Novae, quod intra
siam dictae Sancti ssim 1 a ' anct.1 MieKacIi® Coclcstixiorum existit, adEccle-
Bcclesia ^ntiat- abs^e interventu Parochi eiusdem
•Sanctae A I ariac Wurn^ £?**><* -P-dictis fratribus Ordinis
In una Placentin, 18 Mnrtji TA-.y o
rint vocati teneri t • 2°’ ®acra etc- censuit Regulares, ubi fue-
honore publico indictas^c^d*^ PUblic!,S’ et consue,as> vel pro bono, ct
Iu una Ltmana i(j A *i* '
tjuilms Episcopis comrnic^n ** ®acra etc- censuit in illis casibus in
bendentis posse eosdem R^i eXecut?°. dispositionis Regulares compre-
censuras ad illius oh^erv-.^ °^U atCS’ ,nobedientes extiterint, etiam per
Quas quidem co^pellere. fl
dispositionem Constitutionis eafumclue tenores, nec non in reliquis
cssc inviolabiliter obser\ and 1 ancti$simi Domini Nostri hac dc re editae1
Eniinentissiuio Gastaldo decla ,n. suPrJdicta Dioecesi Zagrabiensi referente
iti decrevit. atnnA ^ .... man*
davit eadem Saer. C
[Rt-g. Ep. 1674,
ongregatio
llVlt> decrevit, atque tenore praesentium
(ixeg, Jip. 1074, P
ct p. 271-274].* ‘ H<1' ~ Cf‘ etiaria Bizzarri, Collectanea
S. C. Ep-
* cr \\ ,46
793
S. C. Epncoporum et Regularium
1810.
S. C. Ep. et Reg., Tropien 6 mart. 1681.
Ha piu volte questa S. Congregazione dichiarato, che 1’elezioni dei Vica-
rii . .pitolari fatte con patti, e convenzioni siano valide; ma nulli, ed inva-
lidi essi patti, e convenzioni. Onde questi Emi, inerendo alie dette dichiara-
zioni hanno confermata Pclezione fatta di cotesto Vicariato in persona vostra,
ed annullati Ii predetti patti, e convenzioni. Ve lo significo ec.
[Reg. Ep. 1681, p. 38 b. - Ct. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. ^77]*
1811.
S. C. Ep. et Reg., decr. 15 ian. 1682.
Cum Conventus suppressi, et postea restituti, in quibus non degunt de
familia duodecim Religiosi, sint vigore Decreti, 17/ in parvis fel. rec. Inno-
centii X subiecti visitationi, correctioni, et omnimodae iurisdictioni Ordi-
nariorum locorum, 1 contigit dubitari, an Religiosi Confessores, et non Paro-
chi in huiusmodi Conventibus degentes compelli possint ab eisdem Ordina-
riis, ut accedant ad conferentiam Casuum conscientiae.
Proposito hoc dubio in Sacra Congregatione super statu Regularium
habita in Palatio Vaticano die 15 Ianuarii 1682, Eminentissimi Patres cen-
suerunt, t )rdinarios iocorum posse quidem hortari, non autem compellere
praedictos Religiosos Confessores non Parochos ad accedendum ad confe-
rentiam Casuum conscientiae.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 277, 278].
1812.
S. C. Ep. et Reg, encycl. (ad Ep. Italiae), 9 oct. 1682.
La SantitA di Nostro Signore, che con paterna sollccitudine nflette dei
continuo a tuttl quei mezzi, che possono contribuire alia maggior sicurezza
dclla salute dclle anime, conoscendo coi suo santo zelo quanto sia neces-
sario un precedente divoto raccogfimento di spirito per degnamente prepa-
rarsi, tanto circa li promovendi al ricevimento degh ordini, quanti > i
alie Spose di Cristo al vestir PAbito, e professare lo stato religioso; vu ole,
*■ comanda, che tutti Ii promovendi si agli ordint IVIinon, come bacn, deb-
b'ino per dieci giorni continui avanti 1'Ordinazione rifirarsi a lare gli Eser-
c'i Spirituali nclla stessa conformi tA prescritta alii promovendi in Roma
ne^a Costituzionc 126 della fel. mcm. Alessandro VII, che eomincia Apo-
stolica sollicitudo ; 2 e che parimenti tutte quclle, che vorranno farsi Monache
Dic 10 febr. 1654. — Bull. Rom., tom. 6, III. P- 27°. 27>-
Cf, N. 239.
794
Curta Romana
in qualsivoglia Monastcro, anche soggctto ai Regolari " ~~-~
dctti escrcizi spirituali per dieci giomi avanti, che riceCatmPiS8* flr' '
ammesse al Noviziato. E clie li medesimi escrcizi si dehK "0,esil«°
1 istesso spazio di dieci giorni avanti, che siano ammesse -,7 "pe'ere Pi-
alia quale !a Santiti Sua comanda, che non debbano essere ’ * profcssio"t.
non averanno adempito questa Santa prcparazione. DesidmT’ ?
Beatitudine, che st procuri con tutte le diligenze nossihlf ‘ ° tre Sui
soat i e discreti, che ancora tutte la Monache professe ,m 7° 1,101
aimeno per qualche tempo, che si stimera opportuno fatchnVr a’®"6
eserciz. per Ia rinnovazione dello Spirito tanto necessaria TX ‘ ^
nnchiusa nei Sagri Chiostri deve professare !o stato T V 7 ““ ess®
pcrtanto avvertita Vostra Emza di far pronta esecuzione pCrfeZlone' Rcsl®
di Sua Beatitudine. mentre per fine £ £££***
et R^'p.P374. 375^ *9+ 3' Cf' et‘am B,ZZarri’ C°,icctanea s- C. %
1813.
C. Ep. et Rtg., Minorum Capuccinorum, io iun. 1 686.
aliarumqueP necessi^tum^au^rel^tum!''^ k8**""1 pr° °le0’ fabrita
suit danda ^Dec^Xs edfnblUm reSpondit neg«ive. Et insuper cen-
non esse capaces ^ “dencli bX r7r. S. Francito
legata, redditus, coeterasuue nhl-itt “ ‘ neC Pr0Pterea Posse recipere
[Bizzarri, CollectXa S r X n perpetuas'
“tanea b. C. Ep. et Reg., p. 279].
p. et Reg., Capuana, 30 aug. 1O86.
‘ acra ctc* CGn3uit praefatum Virarmiw n • i
u quocumque juramento per • * 111 ^Pdti larem praevia absolutione
tlc observandis suprascriptis Praestito sive ante, sive post electionem
res pro obtinenda adversus lS’ ^eque non recurrendo ad Supcrio*
nullatenus teneri ad observanti 1'sPt'n's'at*°ne* ipsaquc obtenta non utendo,
t em exercere posse, et deber * r!v ^ lct('™lm capitulorum; ac propterea eum-
et praedictis Conventionibus UnUS *car*atus independenter a Capitulo,
[Reg. Ep. ifiS6, p. j}55 b. . X"
e cg*> P* 279l* ^tiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep.
s c i' 1 81 5.
5- C- EP- ct «og.. Ordinis Car
Provincialis Carmeli,, , mel' tarum, 19 sept. i<586.
^ •irmciitarum Prrnf;
s MUatuor cirriter annis a quodan^i6 ^en< tae humiliter exponit, quod
ene to °nundi,et (ut creditur) apUPenore rion pauci Adolescentes ex
qui suPra numerum a Sacra Congre-
S. C., Episcoporum et Regularium
795
atione concessum, fuerint vestiti habitu Ordinis, probati per annum, et
ifessi in Conventu Dcboretensi, imo, et aliqui etiam nunc ibidem sunt
fn annua probatione, qui quidem Conventus est membrum istius Provin-
ciae Venetae, sed situs extra fines [taliae, et non est designatus pro Xovi-
uatu dictae Provinciae; ideoque de validitate istarum professionum dubi-
tatur. et humillime supplicat Orator, ut dignentur EE. W. declarare.
1. An Receptiones, Novitiatus, et Professiones illorum sint validae?
2. An (si sint nullae) Provincialis possit sua authoritate illos ex Religione
dimittere, vel iuxta Decretum S. Congregationis datum 5 lanuarii 1636, 1
ralatum tom. 5 Bullarii post Constitutionem 146 fel. me. Urbani •VIII
de anno 1631, 2 teneatur iura, quae pro dimissione nulliter professorum favere
videantur deducere coram hac S. Congregatione?
3. An dicti professi extra locum designatum (si alias canonice recepti
sint) teneantur denuo professionem emittere, absque novo probationis anno
conformiter dictae Constitutioni 146 Urbani VIII?
4. An ista Constitutio extendatur ad eos, qui post illius publicationem
professi sunt extra Conventum designatum?
5. Et ad eos qui professionem emiserunt post Bullam 46 fel. me.
Innoc. X datam 17 Decembris 1649, 3 qua prohibetur, ne Superiores quem-
piam ad habitum vel professionem admittant sine licentia S. Congregationis,
alioquin receptiones tam ad habitum quam ad professionem sint ipso iure
nullae, nullamque inducant obligationem etc. ita ut illi qui absque licentia
S. Congregationis seu praeter numerum ab illa concessum professi fuerunt,
teneantur etiam suam professionem rursus emittere?
6. Casu quo praefata Constitutio Urbani VIII vim modo non habeat,
an isti nulliter professi (si nondum per annum a sua professione in Ordine
permanserunt) possint absque novo consensu Religionis suam professionem
ratincare, vel si unum annum compleverint, censendi sint tacite professi?
7. An Novitii modo existentes in dicto Conventu sint mittendi ad alium
pro Xovitiatu destinatum, et annus probationis computandus sit a die susce-
ptionis habitus, vel a die accessus ad legitimum novitiatum. Quas I Jeus etc.
oacra Congregatio super statu Regularium habita die 19 Septembris 1686
aa sh-gula Dubia superius proposita respondit ut intra videlicet:
Ad primum non esse validas, sed nullas.
Ad 2. negative quoad primam partem, a i firmati ve vero quoad secundam.
Ad 3. quatenus velint remanere in Religione teneri peragere novum
annum probationis, et novam professionem emittere in loco destinato pro
Xovitiatu.
Ad 4. Negative.
Ad 3. negative quoad primam partem: et Receptiones, et Professiones
t-missas contra dictam Bullam Innocentii esse nullas et invalidas.
Ad 6
negative.
1 Rom., tom. 6, I, p. 372,
, fmsa‘ Rchgiosos viros, 2 apr. 1631. — Bull. Rom., tom. 6, I, p. 2/i, 272
Cf- Bult, Rom., tom. 6, III, p. 201-203,
Curta Romana
796
Ad 7. affirmative quoad primam partem, et annum probation'
putandum a die accessus ad legitimum locum Novitiatus Se5sec°m-
[Reg. S. C. super Statu Regularium, Decr. 1686, p 277
TJiazarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 279-2S1I * ~7/' ^
1816.
S. C. Ep. et Reg., Senen 23 iul. 1694.
Questi Emi mici Signori, udita Fistanza di V S che «m«r
sel, facolti. di poter mandare liberamente nelle ChiUe curare ddRe^
, Missicnan a pred.care, e far altre funzioni, non ostante, che «ftSf
Regolari SI pretenda d unpedirlo sotto pretesto il'esenzione mi hann ‘
nurm-m, di scrivcrle, ch Elia pui, mandare Ii detti Missjonarii nelleTeto
Chiese, anchc coli autoriti di questa S. Congregazione. Glielo silnfe«
Re/ p"' 2 ] 94' P' 164 " " Cf’ £tiam BizZarri- Coll-tanea S. C Ep.«
1817.
s. C. Ep. et Reg., encj-cl. trt mart. 1697.
NosLo slenore^M fi°llecitl,.dfni’ ,che occupano Ia mente zelantissima di
e ravvivire nel >, ' C?C spIritlia*e della Chiesa, una si 6 di conservare
dipendendo dagli offiTdf nues t ' Idmc ‘ r 1 Dignir* de‘ SaCerdozio; P°idli
dS JsJ &SK,”"* che .''«#*« <iel,a vim, e gtand
alia sulilimita dei grado J',| f n' ‘■' sl'f,erlorc :ld opialtro, che cormpomh
« «un Sua Brititudine ordinat"' *■> r*
dinazPioni dei '>^«»««0. ed osservanza dell’Or-
in ordine allWsta dcllaWtaXTri'.01’ C sPccialmentc di queII° d' TreM0'
C on ni na mente imnedirv -i*-. v c U'r°’ e. smg°larmente in non permettere.
dei Secolo, e dc’Laici P le 1 Sacerdoti non s’impieghino in offizi senii
1' Mtare, ed al Carattcre Siero'1 mCnU d* donne, improprii ai Ministri dei-
le disposizioni de! Sacro p°S'in^°’ quale quando venga con feri to secondo
C hiesa, cesscra 1 'occasione i‘°^Cl'!*) ^rent0> con 1’attual servizio di una
di numero strnordmario. *T. , *^dali ' * t08' ierit alhoziosita, e poverfi
tnllerarli contro i sacri diviet' Isa^P^f;lt0 °gni scusa, e compatimento per
i'1’» fervente suo zelo conform abtettt, ed indecenti. Sapra V. £■
dme, communicando questi D ^ esecuz*onc a quello di Sua Beatitu*
suUraganet, e le bacio per finr- 11° •i*^ent* de^a Santiti Sua ai Prelati suoi
[Reg. Ep. 1697, „ ' " " _ p? me,1,C lc mani- dHi
Reg , p. 375» 3/6]. et'am Rizzarri, Collectanea S. C. Ep. eI
S. C. Episcoporum ei Regularium
1818.
S. C. Ep. et Reg., Lusitana, n apr. 1698.
In Causa Lusitana lurisdictionis vertente inter Archiepiscopum Braeha-
gt Episcopum Lerien. ex una, necnon Rej ulares eiusdem Regni par-
tibus ex altera, instantibus dictis Archiepiscopo, et Episcopo declarari: An
Episcopi possint in sua Dioecesi prohibere Regularibus ad Confessiones
audiendis approbatis ab Antecessoribus Episcopis, vel ab Episcopis alienae
Dioecesis, ne amplius Confessarii munus exerceant sine ipsorum nova appro-
batione, et licentia, non obstante Bulla Cruciatae, et contra Regulares trans-
gressores procedere valeant ad suspensionem, Censuras, et alias Canonicas
poenas, Sacra Congregatio Eminenti ss imorum, et Reverendissimorum S. R.
E. Cardinalium negociis, et consultationibus Episcoporum, et Regularium
praeposita, audita relatione Nuncii Apostolici apud Serenissimum Lusita-
niae Regem residentis, referente Eminentissimo Colloredo, censuit, et decla-
ravit, servandam esse omnino Constitutionem Septimam sa. mc. Clemen-
tis X, quae incipit Superna, 1 etc. non obstante Bulla Cruciatae, quae in
hac materia nihil novi luris induxit, neque quoad Poenitentes, neque quoad
Confessarios, prout praesentis Decreti vigore servari mandat, ac prae-
cepit.
[fiull. Rom., tom, 9, p, 488].
1819.
S. C. Ep. ct Reg., Parmen 11 aug. 1702.
In causa Parmen. vertente inter PP. MM, observantes S. Francisci
Conventualium S. Secundi ex una, et Praepositum Ecclesiae Collegiatae
eiusdem loci partibus ex altera de et supra infrascriptis dubiis nempe:
1. An in Processione S, Marci liceat Praeposito una cum Clero ingredi
Ecclesiam PP. S. Francisci, ihique Missam cantatam celebrare?
2. An cadavera defunctorum sepulturam eligentium in Ecclesia PP.
b. Francisci debeant relinqui per Praepositum in loco dicto h Scmttnt,\ih\
praetenditur incipere sacrarium?
3* An hceat Praeposito ingredi Ecclesiam Patrum cum Cruce et stola
dummodo non peragat officium funebre?
4* An cadavera Con fratrum socctatis in ecclesia Patrum erectae deceden-
huin, non electa sepultura debeant sepeliri in Ecclesia parochiali, vel po-
tius m Ecclesia dictorum Patrum in qua adest sepultura Confratrum, in
casu ?
I artibus ipsis auditis referente Emo Gabriellio S. Congr, censuit ac
eclaravit Jic n Augusti 1702.
Ad j. Affirmative.
G, N, 246,
79«
Curia Romana
Ad 2. Negative.
Ad Affirmati; non tamen cum Cnice elevata
Ad 4. Debere sepeliri in Ecclesia Parochiali.
[Reg. 1702, p. 159 b, - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea q r r
p. 284,285]. a^.UEp.et
1820.
S. C. Ep. et Reg., fiipporegien 25 maii 1703.1
Riterite in Sag. Congreg. le doglianze di questo P ProcuntnrA
degi Agostiniani Scalzi in ordine all'Editto fatto publicare da V S
da le, sottoscritta e vedutosi cio che Elia ha rap jUsttato fete, tS
n sua lettera m data delli iS Decembre passato; Questi Emi miVi
merendo alie risoluzioni altre volte prese sopra questa materia e recedT?
dal reseri, to delli S Marso seorso per iJJI “d
ordinato, che dchba osservarsi il Decreto fatto dall’EE. 'Loro fin sotto il
dagl 'Ordirnrl 'dei’ ^ * Fra,‘ mendicami non possino essere impediti
bZbi l‘ ^ Vad,"° cercando le 'imosine, e che volendo questuare fuon J
icensa Xennr?- 'ann 1 11 C°nvoiti, sieno tenuti solamente di mostrare h
bc^^enehannodalliloro Superiori. Non manchera per, amo ella di
rn osservanza dt detto Decreto ec.
P- 2S-ef286]°3, P’ 90 ^ “ Cf‘ Ctiam Bizzarri> Collectanea S. C. Ep.et Reg,
1821.
Ep. et Reg., Vallisoletana , 4 apr. 1704.
D, N. U*su ct ^o61116 inter Monasterium et Moniaies SSmi
Minores de Observantia" ehis(fa/ch*f- dictae.Pvitatis ex una- et Pa,res
infrascriptis dubiis, nempe- d C atls partibus ex altera, de et super
1* An Moniaies teneantur iH
tempore retroacto nummses^ *- Praetensam annuam praestationem, qua
, \ i- ■ “Aliquam ruerunt gravatae?
2. An licitum sit Patribus A Iv •• arae;
lis exigere donativum " Versarus occasione ingressus alicuius Monia-
vinciar 1 ‘ij unt. Propinam pro se. Testibus, et Prn*
3* An Religiosus qui nr , ^ -
t audire Confessiones MoniaT* gU .mo Monasterii sub titulo Vicarii pos-
peccata confiteri? lunn, ita quod Moniaies invitae teneantur illi
4. An monialibus concedi debe-n r c . . ^
quot vtces intra singulos ann « Confessanus extraordinarius, et p«r
1 0 S .
Ai \ C$CQVq ll lv
rea*
S. C, Episcoporum et Regularium
799
1
- \n confessarius ordinarius teneatur accedere ad audiendas Monialium
confessiones toties, quoties vocatus fuerit?
5 *\n Patres Adversarii teneantur explere Ecclesiasticas functiones in
festivitatibus a Monasterio celebrari consuetis, et in maiori hebdomada?
. An Patres Adversarii teneantur, prout consuetum est, habere concio-
nes in festivitatibus SSmae Conceptionis B. M. Virginis, et Divi Francisci?
S. An aegrotante aliqua Moniali, et occasione commendationis animae,
Patres Adversarii possint certum quid expetere sub titulo mercedis, vel
solum licitum sit recipere a Monialibus sponte dantibus?
9. Demum, an redditio rationis et revisio computorum Monasterii exigi
valeat per Patres Adversarios, et iidem Patres ex Causa dictae revisionis
aliquod expetere valeant ab eisdem Monialibus?
Sacra etc. visa relatione Nuncii Ap. Hispan. referente Emo Gabriellio
ad supradicta dubia inf rascriptum in modum respondendum censuit vide-
licet:
Ad 1. Negative; ad 2. Negative; ad 3. servandas Constitutiones et Decreta.
Ad 4. Affirmative ad formam Concilii. 1
Ad 5. Affirmative.
Ad 6. Affirmative iuxta solitum.
Ad 7. Servandum solitum.
Ad 8. Negative titulo mercedis.
Ad 9. Quoad primam partem affirmative, quoad secundam partem Nega-
tive.
[Acta S. C, Ep, et Reg., Sect. Monial. 1704, Apr. - Cf. etiam Bizzarri,
Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 287, 288].
1822.
S. C. Ep. ct Reg., Vallisoletana , 12 mart. 1705.
Die 12 Martii reproposita Causa Vallisoletana 2 per Emurn Gabriellium
S. C. rescripsit, Patres observantes pro vestitione, professioneque Monia-
Irim, et pro revisione computorum non posse aliquid recipere a Monia-
, s ctrim sponte dantibus, nec ab earum Consanguineis sub poena priva-
t.onis \<>cis activae et passivae ipso facto incurrenda, tum ab ipsis Patribus
recipientibus, tum ab ipsis Monialibus dantibus; Moniaies teneri recipere
Qiuessarium, et Concinnatorem deputandos a Superioribus ordinis; Claves
Aerarii, Tabernaculi, et Olei Sancti non esse retinendas a Monialibus.
[Acta S. C. Ep. et Reg., Sect. Monial. 1705, Mart. - Cf. etiam Bizzarri,
Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 288].
, XXV, de regularibus , c, 10.
N. 1821 ,
8oo
Curia Romana
1823*
S. C. Ep. et Reg., Squillacen., 5 febr. 1706,1
Riferito in Sacra Congregatione tutto cio, che V S ha
sopra il ricorso fatto in nome di cotesta citta: questi E M q ?ppresentato
determinationi altre volte fatte, che il Canonico PenitentiovIT"4,0 a"'
eserctare la Carica di Vicario per non togliere la liberti a Penftenti a‘
confessioni, sapendo che il medesimo soggetto esercitando Immeent
gmd.ce spirituale e temporale p.,6 facilmente abusarsi delle notii? T 4
nel sagramento della penitenza nel giudicare le cause dei foro Ll ?
m. hanno comandato di ingiungerle, che deputi altra persona per ’
la quale non esercti Poffitio di Penitentiere, si come non e di Idifir^0.'
che un Curato si impieghi nell 'esercitio di canceliere essendo
Pastore direttamente opposto al Ministro che esercita gli atti delli gksftu
e it non 1— * di provedere anch^'
1824.
S. C. Ep. et Reg,, 4 iun. 1707.
assi steref congrega hon ibus Sf! ^ P" SUUm delegatum intervenire «
Regularium in m *K ^nfratrum, etiamsi fiant in ecclesiis et oratoriis
excludi’ votum Lr us rcpenuntur societates erectae, absque eo quod possit
aciuai \otum tamen dare non debet
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. I, n. 272].
1825.
C-P* et Reg., Castellana, 22 iun. 1708.
Monasterium S Be n^lirt^P ^U^us p>rwinciae Baren. lurisdictionis inter
nullos de Clero Castella * nyersan* Ordinis Cistercensis ex una, et non-
ctc. nempe: n3e partl^Us cx nltera de et super infrascriptis dubiis,
terra Castellanae teneatur ^onasterii S. Benedicti Conversani in
riurn e xterum ct luris .3>atissa Pro exercitio lurisdictionis eligere Vica-
, v. ’ . luns «tnusque Doctorem?
2. An Vicarius possit eod l°rem.
3- An dictae Abbatissae i* ^ temPore exercere Curam Animarum?
amovibiles ad nutum, easmi^^ pf°Ponere ad Curam Animarum Personas
synodales sint TppmbaX?'
1 M Vescovo di Squiii.ce
ailt aP probari, ct per quos examinatores
Q P Ti faitrnhnnitn
5. An supposita Iurisdictione Abbatissae, et consuetudine immemorabili
Clerus Terrae Castellanae, quoties creatur nova abbatissa, teneatur se trans-
ferre ad Monasterium S. Benedicti Conversani, et intus habitu clericali
accedere ad ianuam interiorem dicti Monasterii, ibique flexis genibus deo-
sculari manum ipsius Abbatissae sedentis sub Baldacchino cum Pastorali
et Mitra?
6. An sit deputandus Castellanensibus Iudex Secundarum Instantiarum
in Civitate viciniori?
7. An constet de tumultu excitato per Clerum dictae Terrae Castellanae
et an, et quomodo procedendum contra illos qui excitarunt?
S. An, a quo sint examinandi, et approbandi Sacerdotes ad audiendas
Confessiones?
Sacra Congregatio respondit:
Ad 1, Affirmative.
Ad 2. Negative.
Ad 3* Ncgati\e ct interim per modum provisionis usque ad exitum
Causae Cura exerceatur per Deputandum a Capitulo approbandum tantum
a Vicario Abbatissae per examinatores sibi benevisos.
Ad 4. provisum in 3.
Ad 5. Negative, sed praestanda esse alia obsequia a S. C. declaranda
Ad 6. Negative.
Ad 7. Satis provisum.
Ad 8. Esse approbandos a Vicario Abbatissae ut ad 3.
Romae 22 Iunii 1708.
Dic vero 19 Iui ii 1709 reproposita Causa ponente Emo S. Clementis
Partibus iterum auditis, eadem S, C. censuit ac decrevit, Curam exercen-
dam esse per Deputatum a Capitulo singulis annis, ita tamen ut etiam exer-
ceri valeat per Sacristam maiorem, quatenus ad munus Curae fuerit ab
eodem Capitulo deputatus, servata in reliquis forma praescripta in resolu-
tione dubii. Quoad Iudicem recursus: lectum. - Quoad obsequia, ad men-
tem etc. - \ idelicet, nihil innovandum, subrogata tamen profunda inclina-
tione loco genu flexionis, et excepto osculo manus nudae, Mitram autem,
et acu lum retinenda super mensam positam a latere abbatissae. Romae etc. 1
[ izzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 290, 291).
1826.
S. C. Ep. et Reg., Iitt. circulares 28 iul. 1708. 2
■ . a Samtta di N. Signore, che con paterno amore, ed Apostolico zelo
tfp a 1 n cessa ntemen te a togliere abusi, e proinuovere il bene spirituale
1 Uut0 Cristianesimo, non Iascia di stender Focchio della sollecita sua
J U
jk-- ;c res^lutio uti factum historicum refertur, cum hujusmodi jurisdictio deinceps
Rata fuerit.
I*ol(
AJIi Monsi^nori Patriarchi, Arci vascovi Vesco vt, ed altri Ordinari dell Italia, ed
e Placent; -A _ . ... ' ut «t.
ed anefae alii Generali deile Religioni presidenti allc Monache.
61
$02
Cuna Romana
Pastorale attenzione alia buona direzione delle persone Rei* * ^ '
mente delle Sacre Vergini, che con ragione si chiamano ///wS°SC’. * sPecial-
gis Christi , sperando da essa, non solo di conseguire Ja lor n°r ^?rtio ^
ma ancora di poter ottenere per mezzo delle operazioni !r santifica2ione,
Spose de! N. Signor Gesu Cristo, quando veramente attenda^6^ ^
ii loro spirito a quella religiosa perfezione, a cui si sono consecJT C°n ^
simi aiuti dal medesimo Signore nelle gravissime, e pur tronnn !’ Sp?Qalis'
chc di pr es ente affliggono per ogni parte la Santa Chiesa* Qh n°te,calamiX
inteso da varie parti, che uno de’principali impedimenti al nmfeT ^
delle medesime Religiose ne'Monasteri dell'I.alia,
dalle spese, che sono costrette di fare le Monache particolari in : '°>-ent
de loro offizi, derivando da ci6 (oltre Ie vessazioni importune rh.T”'
alii Padn, Madri, ed altri Parenti, quali talvolta non possono corti, n‘ t™!
necessanamente la distrazione dalPOrazione, e euhodi Dio IW^1
delle Regole, Pattaccamento biasimevole alii beni tertenT J
con pregmdiz.0 dei voto della Santa poverta, le continue inquiem®
stenti, c le occasioni di trattare con troppa liberti, e frequenza con i Seml’ •
con danno scambievole delle anime, e inconvenienti anco piu gravi de“ri
giungono frequenti, e quotidiani ncorsi alie orecchie de^Superiori OrdiLri
e le Sagre Congregaziom, e della stessa Santita Sua. E volendo Ia mede
sima, che onnmamente st ponga un efficace rimedio a sudetti disordini sic
aiTSat si st* ■
m un Editto sopra di ci6 pubblicato sottoTdl 4 cfugno
anche SB
strettamente in suo nom a V s I n^r “"““V**0 1 me
nari d’Italii e H^IPT T V S‘’ lStesSa mamera a tutti gPaltri Ordi-
delle Relieioni Dresi l S\rette’ Conu’ Par*mente alii Superiori Generali
dalle Religiose u/ ei\* * 0n?stcr* d* Monache, che, fatti ben ponderare
guenze, che da ‘ S0tt<,Postc sopradetti disordini, e le pessime conse-
loro religiosa quieteP™r^b°’- e,qUantP aI1!i?contf° si^ per conferire alia
1’alienarsi affatto Hal’ . • er‘lr c da infiniti fastidi, rimorsi, e scrupoli
porale; Elia seguend0P I Vse ^ * ®°llecitudine d’°gni privato interesse tem-
sotto precetto formil^ a P*I° 11 cpie^’ c^e s* e fatto in Roma, incarichi
assolveme^ed co" Servare a se la facold di
c passiva, e altre 1 suo ^ Pdvazi°ne d officio, e della voce attiva,
ghe, Sagrestane, Rotare a tutte1le Abbadesse, Superiore, Camerlen-
non facciano, ne per met t etMonache Officiali di tutti li Monasteri,
alcuna, ancordie nc ft)sse Iat° .nspettivamente, che da altre si faccia spesa
duranti U loro Offizi ne m °r° da parenti, o da altre persone.
cos’alcuna di qualsivoglia v?i° <|Ue ^rud> 0 Plinia di escrcitarli, ne di dare
rivo, ne sotto qualunque altro^t ^ ^t0^° ^ eelebrazione di feste 0 di dona-
dalli predetti Offici, non solo '\C^C abbia causa, occasione, o dipendenii
altre, che dimorano nel Mi*nast ° ' Upcr^ore* Officiali, Monache, Novizie, e
rice\erla) ma ne anche alii lo™ q!"° nspctUvamente . quali pure non dovranno
' penori benche Regolari, Confessori. Depu'
S. C . Episcoporum et Regularium
Fattori, e altri Officiali dei Monastero, anzs ne meno alia Chiesa 0
alla Sagrestia, ma qualsivoglia spesa da farsi nclli esercizi di detti offici, o
per celebrare Ie loro festivita, 0 per occasione delle medesime, quale dovrii
sempre essere conveniente, e moderata, si faccia colle rendite dei Monastero
senza contraerc debito alcuno. Al qual effetto dovra V. S. efficacemente
ingiungere tanto alie Superiore ed Officiali, quanto alii Deputati, Sindici,
e(f Economi di ciaschedun Monastero di procurare, che le sudette spese|
come sopra moderate, si stabilischino dentro. breve termine con li modi|
che stimeranno piu propri, e convenienti, da approvarsi da lei, secondo le
rendite de’medesimi Monasteri. Intende in oltre espressamente Ia Santita
Sua, che la disposizione di quanto si contiene nella presente lettera, sia
universale, e comune a tutti li Monasteri di Monache, eziandio governati
da regolari, e da qualunque altro Superiore, benche privilegiatissimo, e
degno di special menzione, o in qualsivoglia altro modo esenti o anche
immediatamente soggetti alia Santa Sede, come parimente alie Case d^blate,
benche non abbiano Clausura, ne Voti solenni. Cosi dunque V. S, dovri
far’osservare con tutta diligenza, e attenzione. Ed in caso che per conse-
guire pienamente 1’effetto che si desidera, quale sommamente preme alia
SantitA Sua, ella abbia bisogno in qualche cosa delli oracoli, e autorita della
Santa Sede, non manchi di ricorrere alia medesima, con certa fiducia di
venire assistita con tutto quelI’aiuto, e protezione, che si giudicherA espe-
diente, per ottenre onnina mente ii compimento di cosa si necessaria alia
quiete, e benefizio spirituale delle Religiose, e tanto importante al semzio
dcl Signor iddio, da cui le prego ogni maggior felicita,
[Reg. - Mon. 170S, - Cf. etiam liizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p, 291-293].
\qci.
S. C. Ep. et Reg., Minorum Observantium Reformatorum ,
S sept. 1710.
m causa Nullius Atini vertente inter Conventuales, et fratres Reforma-
tos . Francisci ex una, et Capitulum Ecclesiae Collegiatae et Parochialis
e'-- cm loci partibus ex altera de et super declaratione infrascripti dubii
resouti sub die 6 Septembris 1709 nempe:
n possit Capitulum eiusdem Parochialis et Collegiatae l-cclesiae cum
« et cnice ingredi Ecclesiam dictorum fratrum, in eaque functiones
. 5uas ‘acerc circa cadavera, antequam sepulturae tradantur, seu potius
fcbeat tantum dare ultimum Vale?
C“1 C°ngrcgatio respondit, in casu de quo agitur, licere Capitulo
M I .* CUm Cruce et Stola, nullum tamen peragere officium in Ecclesia,
u timum \ale dandum esse extra Ianuas Ecclesiae,
p | e.^’ I7I0i p. 89. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
1828.
S. C. Ep. et Reg., Montis Politiani, mense mart ,
art* I7U,
In causa Montis Politiani vertente inter Patres Carmelitas rf; , „
tatis ex una, et Sacerdotem Iosephum Pezzi Parochum s. Martin! ' ^
Cmtatis Partibus ex altera de et super infrascrintis duhi.J „ sda"
1 . An Patres Carmelitae Montis Politiani invitati ad lev , a
Cadaver sepeliendum in eoum. Ecclesia possint deferre pronnan^'’''*1
2. An ad huiusmodi efFectum teneantur prius accederErf pC?ce,n:
Parochialem, e, deinde una simul cum Parocho se conferre ad dom“S
Et quatenus negative :
3; An et in quo loco dicti Patres expectare debeant ipsum Paroch,,»
et alios cum eo intervenientes? ^ 1 arochum>
4- An m Associatione Cadaverum in Ecclesia dictorum Patrum tumuhn
£% SSSsXZXZs, 2K icum *•
ecclesiae? e, terminare preces associatonas ante atrium dicte
in Ecclesia dictorum pT"' int0nare ,Primam Antiphonam, quando fit ha,»
mmf Um' S'Ve ad Paroch'™. sive ad Regularem Para-
7. An dicit pUjrmK3peCta‘Ca"ere- seu. «»*w tertiam lectionem?
Purificationis, Dominici Paln^m*1^118 T' V' ^ M°nte Ca^mel'’,
accrc sine 'icentia Parochi w ad •»»
per portam maiorem eonim EccVsi^Tv V P°rta 'aterali> et in?redialli»
muros dictae Ecclesiae? ’ P°tmS eaS facere teneantur Pr0Pc
incedere cumttob,’ rt°p|mi™j’US P°SSi"' Praedicti Patres> invit0 Parocho'
rare Parochum ^*.ld*cnl,ts eontessiones infirmorum teneantur de ea certio-
tmUmu affillZir' confessi°"em <* q-modo?
i ^
in casu? n ^ctae certiorationis, qua poena dicti Patres mulctandi
suprascripta dubia infrav^'^8 aut^tis> referente Emo Parraciano, ad
Ad 1. Affirmative riPtUm in modum respondendum censuit.
Ad 2, Negative.
defuncti. CamnJitas posse convenire in Ecclesia viciniori domui
Ad 5. et 6. Spectare ad affinnative quoad secundam partem*
Ad 7. Servetur solitum. Carmelitas*
S. C. Episcoporum et Regularium
805
Ad 8. Affirmative.
\d 9 Affirmative ad formam constitutionis Clementis X. 1
Ad 10. Provisum in 9.
[Reg. 1711* P- 3° b- “ Cf* etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 297» 29SJ-
1829.
S. C. Ep. et Reg., Placentina , 24 nov. 1713.
In causa Placentina funerum vertente inter fratres conventus Castidii
minoris Observantiae S. Francisci ex una, et Parochum dictae Terrae
Castidii partibus ex altera de et super infrascriptis dubiis nempe:
1. An occasione funerationis Cadaverum alterius dioecesis, aut Parochiae
in ecclesia S. M. Angelorum Provinciae S. Dtdaci minorum observantium
terrae Castidii possit proprius Parochus defuncti ad effectum deferendi
processionaliter Cadaver ad dictam Ecclesiam libere per eamdem Parochiam
Castidii (transire cum) stola, et cruce elevata, etiam irrequisito Parocho
Castidii?
2. An dictus Parochus Castidii, occasione transitus cadaveris alterius
Parochiae, et Dioecesis, possit aliquam partem cerae, aut pecuniarum prae-
tendere pro quarta funerali, aut alio titulo ab haeredibus defuncti?
3. An dictus Parochus consequi possit ah haeredibus defuncti, qui sepe-
litus est in dicta ecclesia S. Didaci, duplicem quartam, nempe duos philip-
pos, aut integram ceram, et unum philippum, seu potius debeatur unica
quarta unius philippi, aut solius cerae?
4. An haeredes eiusdem defuncti in associando cadavere tam ad Eccle-
siam Parochialem, quam ad aliam Ecclesiam possint vocare maiorem nume-
rum Regularium, quam sint Sacerdotes saeculares in casu?
Sacra Congregatio audita relatione Episcopi Placentini respondit:
Ad 1, Affirmative.
Ad 2. et 3. Negative.
Ad 4, Affirmative.
[Reg. 1713, p. xi6. — Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. I*2p. et Reg.,
P- 301].
1830.
S. C. Ep. et Reg., Tranen 2 6 ian. 1714.*
in S. C. quanto voi avete rappresentato in ordine all istanza
uU Abbadessa di Monasteri di S. Chiara, e di altri di Uarletta di codesta
locesi , che supplicavano a permettersi, che il loro Confessore possa entrare
1 temp° di notte nella Clausura per assistere alie Alonache inferme, che si
ovano agoni zzando in estremo pericolo di morte, questi Etu: nu " 1
! ^ n. 246,
: AI \
‘«rio Capitolare di Trani.
8o6
Curia Romana
nsoluzioni altre volte fatte in simili materie, mi hannEI
earvi, che puo il Confessore delle Monache dopo che ha si8rj6-
tico a qualche Religiosa inferma, entrare colla stola e cotta ' Sant° V«-
ad assisteris negli estremi di sua vita colla raccomandazioTdell"
Rei, p§’ 3'o^r P’ 4’ ‘ Cf- C‘iam Bizzarri’ Collectanea S ^
1831.
S. C. Ep. et Reg., 9 maii 1715,1
Avendo la Santita di N. S., mediante il ricorso di molti Rm.1 • ,
con non puco dispiacere dell’animo suo, che la Bolla l! 8 bn' *
facolta dei Sig. Cardinali Protettori publicata da la S \I 7, '°™ dd'
suo Prodecessore li ,6 Febraio ,694" cd impr^ nei 00 b£ST?
gazioni dei Sig. Cardinali vengano moma"lnte Vorn^ ^
giosi nelle lom calT m^Ti ZTl' “P™ • nCOrsi che si. fanno « M-
concernano tutto I 'ordine, ovvero tutto il corno deTa R, l ' “ : 7
Cd il fare delle df °^rvanza delle loro constituam,
zioni deMe stlf lr • fnC°ltA di i decreti e risolu-
moderatoria dovrebbe 7n<D'\ q tu*toci6' a ‘«nore della detta Bolla
letteralmcnte ^«eTd^T" " «j? SuP— *V* —
Quia vero , c volendo la SantitA q, i C P°n*tltuz!0ne ,ne* §§
mente, c che la detta Rnli a> c^e ta e abuso non si avanzi maggior-
di una Congregazione Pa v e.manat.a <;On °gni maturita precedente il voto
9°rte ven8® onninamente 'ed Tnviolabd Cardinali' e Pre,ati di 9uesta
zwni, dispense erazie Pfi' ' • “jviolabilmente osservata, onde le informa-
Congregazioni veneano in ^ ^ .esecuz*one dei rcscritti delle medesime
ai %. Cardinali Protettori mih^ ”me?S,e 31 soIi SuPerion Regolari, e non
gere a V. S Hlma, ed aeli \\tri q 3 SarUltd Sua comandato di dovere ingiun-
possano appartenerc tah materi ieg.^aru d| ^ueste Congregazioni, alie quali
prossima Congregazione Ia Dr^l, ^ PUblicare e leggere neI,a Pnma
Rcgistri della medesima rirr^ r C- mia ^cttera» e di farla registrare npi
sia di bisogno, rinnovando i D^7Pf°'ln0ltre- la Santit^ Sua» e quaado ve
tispctto a tutti gli atti che c e Irntar^tl contenuti nella medesima B<
come Segretario della Comrr i acesser° in contrario, e che in fine <
nerah tutte le religioni dehK^ iU*tone richiamando a se i Procuratori (
dei presente Ordine della SantV ?ascuno di essi consegnare una co|
ignoranza. R, Card p-lo|ut .* Ua’ acc‘^ n°n possano mai allegat
[Reg. i7I5i p _ h l c CCI-
P* 302, 303]. * ' C ani Ijlzz3rri, Collectanea S. C. Ep. et Re
AI Scgretario
1 Cf. K
* S
\ CSCQVj
e Retr
«oiar
S . C * Episcoporum et Regularium
807
1832.
S. C. Ep. et Reg., Castri Maris , 8 maii 1716.
In Causa Stabien., seu Castri Maris vertente inter Reverendissimum
■ ropum, et Canonicos Cathedralis Ecclesiae Castri Maris ex una, et
Ecclesiasticos, eorumque Deputatos ex altera Partibus, de, et super infra-
scriptis Dubiis, nempe:
I An liceat Ecclesiasticis Castri Maris proprias Causas Ecclesiarum,
Pauperum, et miserabilium personarum tueri in Tribunalibus Laicorum
in casu etc.: et quatenus Negative?
II. An possint agere, vel comparere per se, vel per Procuratores in dictis
Tribunalibus pro eorum Causis Civilibus activis contra Lai cos absque licen-
tia Episcopi in casu etc.?
III. An simplices Sacerdotes cogi possint ad interessendum, et assisten-
dum functionibus Ecclesiasticis, quae fiunt in Cathedrali per Episcopum,
et Canonicos ad formam Edicti in casu etc.?
IV. An sit tolerandus Presbyter, qui sub nomine Fiscalis assistat in Choro,
Canonicis, et aliis de Cathedrali Divina peragentibus in casu etc.?
V. An Clerici dictae Civitatis teneantur quotidie assistere Divinis Offi-
ciis, quae peraguntur in Cathedrali in casu etc.?
VI. An ad dictam assistentium cogi possint poena librarum trium cerae,
aliisque poenis arbitrio Episcopi in casu etc.?
VII. An simplices Sacerdotes non Confessarii, et Clerici cogi possint
poenis pecuniariis, censuris aliisque poenis ad interessendum conferentus
casuum conscientiae, quae fiunt in Collegio Societatis Iesu in casu etc.?
VIII. An Sacerdotibus, et Clericis dictae Civitatis non obligatis ad
Curam, neque ad residendam, volentibus alio se transferre absque licentia
Episcopi, teneatur idem Episcopus concedere litteras commendatitias in casu
etc.?
Sacra Congregatio Eminen tissi morum , et Reverendissimorum S. R. E*
Cardinalium negocih, et consultationibus Episcoporum , et Regillanum praepo-
visis relationibus Episcopi Castri Maris , ac Iunbus ab utraque Parte uifor -
nante deductis, referente Eminentissimo Grimaldo, ad suprascripta Dubia infra -
scnptum m modum respondendum censui t , videlicet,
dd primum , affirmative.
vm secundum, provisum in primo.
Ad lertuim, quartum , quintum et sextum, negative.
Ad septimum , non esse cogendos , sed hortandos.
‘ d octavum, non esse denegandas , nisi cum rationabili causa.
[Reg. Ep, i7i6} p. i2i . - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
ReS'> P- 303, 304].
8o8
Cuna Romana
1833.
S. C. Ep. et Reg., Alben., 30 apr. ,7,7.
In causa Alben. funerum vertente inter Ar^hm. u
Cathedralis, et Patres -Minores Observantes S. BernardTnuLT
proposita fuerunt sequentia dubia, nempe: 1Usdem civitatis
1. An liceat Archipresbytero, seu eius substituto in 9««, • *
verum ingredi ecclesiam Patrum Reformatorum cum stola e C * Cada'
et intra illam dare ultimum Vale in casu et ^mce eIevata,
3- An Patres Reformati, quando fuit eUrta «««.i*,
teneamur prius accedere ad Ecclesiam Parochialem ad leLCT™? “t®"’
seu pouus inum expectare in propria Ecclesia i?Casu 3 ^ Par°Chum'
tenetnmr ***■
^tum, seu potius vaK^^S^ « —
parte informant^dedulri" reRremo Emot AbT"
sequenti modo respondit: *’mo de Abdua> ad praenarrata dubia
A4 i* Negative.
Ad 3. KegatTv^ q uoad^ partem’ Negative quoad secundam.
Ad 4 Affirmative Voad nrimT1 P'mcm' Afbnnative quoad secundam.
' ' I [Reg i7,7 n 6“ h Pf • * ni P-trtem, et Negative quoad secundam.
p. 304 30S] P‘ 7 "Cf' e,,am Collectanea S C. Ep. et Reg.,
1834.
s- C. Ep. et Reg., Faventina, 1 8 iun. 1 7 1 7. 1
sini sub sequentibus d u b i 1 * 01 1 C dl°* ^un” r7!7 referente Emo Cor-
3-' An S sustineatur in casu etc.P
casu etc.? U S^enuo spirituali PP. Reformatorum in
3’ An 1 ertiarii possint ilinc «j
nes recipere: Et quatenus \rc t* ™Itterc ad habitum, eorumque Professio-
4_ An admissiones ad habitum' ct prnf - ■
bus I erturiorum sustineantur > Cessiones hactenus secutae in mani-
Sacra Con U,1vantur in casu?
mentis hinc inde adhibitis m!f»°nC ' *Card Generalis Faventini, ac docu-
■ "»'<« examinatis, Part.bus auditis et mfomun-
1 u
1 In>e, PP. R.fonmt05 s
Cmta,,, F.ventina»
Ct
Tertiarios S Ai
S. C. Episcoporum et Regularium
809
., referente E.mo Corsi no, ad suprascripta dubia infrascriptum in modum
Spondendum censuit, videlicet:
Ad I. Affirmative.
Ad 1. Arnrmauvc,
Ad 2. Affirmative in concernentibus spiritualia in Ecclesia S.
Ad 3. Negative.
^ *
Antonii.
Ad 3*
Ad 4 Censuit admissiones et respective professiones esse sanandas, prout
praesentis decreti vigore sanat atque revalidat.
[Reg. 1717, P- 98 b. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., p. 339]-
1835.
S. C. Ep. et Reg., 8 febr. 1718.
II seguente Biglietto fu ordinato dalla Congregazione Particolare tenuta
li 17 Settembre 1717 e Ii 4 febraio 1718 di alcuni Cardinali circa la proibi-
zione in avvenire di concedere i privilegii ai Regolari.
Ulmo, e Rrfto Signore !
Essendosi multiplicati in molte Religioni, e specialmente di Minori Osser-
vanti, e Riformati, i Regolari privilegiati per godere gli onori degli Officii,
chenon hanno esercitato, anco colla voce nei Capitoli provinciali, o generali,
quali privilegii sono stati concessi, o in segreteria dei Brevi senza voto, 0
convoto dellc S. Congregazioni, oppure con rescritti dei lc mede si me Congre-
gazioni cioe de’ Vescovi e Regolari, de! S. Officio, dell’ Immunita, e di Pro-
pagande fide, la Santita di Nostro Signore coi suo solito zelo per owiare
agrinconvenienti, che con tali privilegii si sono indotti nelle Religioni in
grave pregiudizio dei buon loro go verno, deputo una Congregazione Parti-
colare dei Signori Cardinali della Congregazione dei \ escovi e I^egolari per
1 opportuna provisione tanto per Pavvenirc, quanto per li concessi privilegii,
giusta gli esempi della rivocazione, e di proibizione in futuro d^ltri Sommi
Pontefici, e specialmente della S. M. di Urbano YI1I c Clemente X.
La medesima Sagra Congregazione fu di sentimento, che la Santita
di Nostro Signore senza innovare cosa alcuna per ii passato, si degnasse
ordinare alie dette Congregazioni, che non concedino per Pavvenire simili
pri\ ilegii ai Regolari, anzich^ ne pure simili istanze si proponghino senza
special oracolo dei Sommi Pontefici da prendersi dai Monsignori Segretarii
pro tempore, quali pero debbano nel prendere detto oracolo suggerire ai me-
^esinii il presente prowedi mento, e tutto cid si debba osservare ancorche i
■ ^rnoriali sieno stati riincssi alie dette Congregazioni per il Canale della
‘gretaria de* Brevi, o de’ Memoriali.
quale parere della Congregazione deputata fu dal Segretario dei \ escovi
nl<ffito alia Santita di N. Signore, che si degnb approvarlo con ordinare al
^edesimo, che ne mandasse copia ai Segretarii delle dette Congregaziont,
-Cio lo registrino ed eseguiscano, e parimente gEimpose che ne trasmettesse
anco copia al Sig. Cardinale Segretario de’ Brevi, accio non ottengano detti
per questa strada.
8 io
Curia Romana
II suddetto Segretario de’ Vescovi in csecuzionede’com,„^- . „
Sua ne trasmette a V. S. Illma Ia presente notizia, e conia Tn delllSa«iti
con baciarle ec. ’ F Qei,a res°lu2ione
[Reg. 1718, p. 23 a. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S C
P- 305» 3°6]- •
Ep. et Reg,
1836.
S. C. Ep. et Reg., Alben., 2 sept. 1718.
Iterum proposita causa Alben. (Cf. N. 1S11I Sarm n
spondit: In decisis et amplius . 3 > Coi*gregatio re-
[Reg. 1718, p. i43 b].
1837.
S. C. Ep. et Reg., Avenionen., 20 sept. 1720,1
chc d0^ operarsi* percie CachJdfcoteto 1
non vogl,a, v, fosse II male introdotto in cotesta Citti ha la SantM d V e
giudicato coi parere della <? r « „ „ • , ... nd a 5antlta diM S.
in detto caso far i usc e dailoTT^T ,* W' e RR' che F~
di altro luogo c Jo l * ° ^ per trasferirIe Monasteri
Ia Bolla di S. Pio V 2 chc 1 b'* Cas? de’ loro Parenti, mentre
nei soli tre casi cioe d’ln. A- r dl far USCire le m™ache £ ristretta
per qualche ma! contagioso che^ * C ^ Epidemia> <luale slntende
abbiano tu* TmZZ t 11 C0"ta^ ^trodotto in una Citta
pria con maggior custodia che h? ^ ^ restano neIIa Clausura Pro'
che andando coi Parenti nelle r * dlSgrazie; S1 deve procurare, quando
esposte ai maggiori pericoli dei a^pagIle* 0 ,altn |uoghi vengano ad essere
di Spose di Gesit Cristo A d®gll.msuIti contro la propria onesta
nei contagio successo neUWio Sta.aPpoggiata Ia P^ttica. che
concessa Puscita dai Monasteri NaPol,« e <lu> in Ronia, non fu
‘otendo V. S. in c-isn A' t f e ^ lonache delTuna e delPaltra Citri,
colla sua prudenza e / V ^Ua*C,e disgrazia di contagio in cotesta Citri
awertenza di guardarsi da 1™'Igiarf’ chc nei Monasteri si stia con og
abbiano i viveri ed i prc-scrvar^1"01 C°n pers?ne’ e r°bbe sospette, e c
non voclia .r„,r
sornresa dii ^ . » w» SI trov;
uai male contagioso -ili ,
una casa, che potra servire dnvm ^ * E. farla uscire, e portarsi
in tal disgrazia, con procurare ch ^ 6 ^onacEe» c^e potessero incorre
bile custodita.... e possa a ]nr^ ° m ta^ caso S1*a nei miglior modo poss
S' n irc Per nn lazzaretto, dovendo in t
1. -b K. iL
! ^'Andvwcovo di Avignone,
J . N -j ^ -i
S. C . Episcoporum et Regularium
811
«$o
y S. intendersela con Monsignor Vice Legato, a cui si scrive coi mede-
. rri^tndo perche egli insinui a V. S. il quartiere della casa, che stimetri
* j)in vice Legato opportuna come Mmistro Apostohco, che deve invi-
e per
., _ per ja salute di cotesta Citta, convenendo percio a lui di porre le
Guardie, ed altre sicurezze estrinseche per detta casa, ed a V. S. come
Ordinario d’invigilare, ed assistere per ci6 chc riguarda il decoro intrinseco,
sicurezza deironest^ di esse Monache, e loro governo spirituale, e
temporale con andare unitamente con esso Monsig. Vice Legato respettiva-
ente Ll dette incombenze al buon servizio di Dio, e della salute di detto
Monastero . Che ec.
[Reg. -Mon. 1720. - Cf. etiam TJizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p. 3n> 3I21-
183B.
S. C. Ep. et Reg., Oritana , 28 nov. 1721.
Xon possono gli ( )rdinarii de’ luoghi, secondo i Decreti Generali di questa
S. Congregazione assegnare Confessori straordinarii Regolari a Monasteri
di Monache, e specialmente per lungo tempo senza sua special licenza.
Essendo pero giunto a notizia di questi SS, EE., che V. S. ritenga per
Confessore straordinario di coteste Monache Bencdettine da Gcnnaro
passato in qua un tal G. A. Gallo Domenicano contro il prescritto in detti
decreti. £ inente delLEE. LL. che V. S. proveda quanto prima le me-
desime Monache di confessore ordinario triennale secolare di edi pro-
vetta, e di sperimentata prudenza, con dar parte dei seguito alia S. Con-
gregazione. Che ec. 1
[Reg. -Mon. 1721. - Cf, etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
P* 3 1 3] •
1839.
S. C. Ep. et Reg., Monopolitana , 16 apr. 1723.
In causa Monopolitana vertente inter Capitulum Cathedralis ecclesiae,
ct Patres Ordinis Praedicatorum dictae civitatis proposita fuerunt iniia-
scripta Dubia: .
t- An Patres S. Dominici civitatis Monopoli teneantur in occasione
funerum prius accedere ad ecclesiam Cathedralem ad effectum accedendi
unitim cum Capitulo, et Canonicis ad levandum cadaver, sive potius expe-
ctare in ecclesia viciniori domui defuncti? et quatenus affirmative quoad
primam Partem, et negative quoad secundam partem:
2, An tlicti Patres teneantur ingredi dictam ecclesiam Cathedia em, seu
potius expectare ad Januam eiusdem Cathedralis?
1 Hic non agitur de Confessariis vere extraordinariis, sed de Confessano extraordma-
eputato loco Confessarii ordinarii.
Si 2
Curia Romana
3. An dicti Patres associantes cadaver tumulandurniTTT^
drali teneantur ingredi camdem ecclesiam Cathedralem? Cathe-
affirmative: et quatenus
4. An teneantur, itidem assistere, et in absolutione funeris ■
cui tu feretri?.... et quatenus affirmative: tare m cir-
5. An eisdem Patribus in casibus praedictis debeatur praecedam'
Capitulum m dicta ecclesia Cathedrali? praecedentia $upra
17. An Patres Dominicani in nocte Nativitatis ,
campanas pro primo signo Matutini, antequam pa, 1 sft eTcT^sf" C«h
18. An dicti Patres in dicta nocte possint amTrire T™, Cathedral!s;
njm;oaTTmpPenantUr Ianuac Ecdesiae C«hedraIis?aS e0™m eCCleS“'
20' An I'0" ritrep'n n°C,e possint ^pensare Rosaria Puellis»
Imaginem iL^hri^^eleetu^illa p0S ,S!nt prae detinere
a.. An dici Patr« tenea„tur el.T ^ ad 0sculandum populo!
Cathedralis in prima Dominica Ortnl L«’I,irL. °^cium dedicationis ecclesiae
2*. An dicti PaJrcs die non impedita?
dictae Ecclesiae Cathedralis die zcnI 0fficilim S- Mercurii Titularis
non impedita? D ‘ m em >n”* vc sa^em altera die pariter
AdT AffiS" a7primai0ne ^ referen,e E*° Corsino spondie
' Affirmative quoadn, n C'UOad secundam.
Affirmative. m’ negatlv^ quoad secundam partem.
Affirmative.
5- Negative.
i2. Affirmative.
I7- Affirmative.
18. Ut supra.
Ad 19. Affirmative.
Ad 20. Affirmative.
Ad 21. Negative quoad nr'
Ad 22. Ad Sacram Cnn,, Partem, affirmative quoad secundam.
Et amplius in omnibus e?atl0nem lituum.
Romae iR Tz*>k-U3rjj Ulu^modi causam non proponi mandavit.
Ad i
Ad
Ad
Ad
Ad
Ad
Ad
Ad
!
upplicantibus autem Relio-irtc'
prae atis dubiis, propositaque i™.0 noVa audientia super novem e
c>rs,lni "nente. * m ll|,,iMnodi instantia ab ipsomet Em
Eadem Sacra Congregatio resenn.'. I ■
ll<eg- '70. -Cf. etiam *»»«« >723-
'-ctanea S. C. Ep. et Reg., p. 3*t'
31 61
S , C . Episcoporum ct Regularium
1840.
S. C. Ep. et Reg., Ordinis Minorum Observantium,
15 maii 1723.
Humilibus exhibitis precibus SSmo D. N. Papae Innocentio XIII in
praesenti Capitulo Ordinis Min. S. Francisci Praesidenti, Minister Genera-
lis eiusdem Ordinis frater Ioseph Garzia enixe supplicavit, ut Sanctitas Sua
benigne sibi impertiri dignaretur facultatem subrogandi alios idoneos fratres
in suffragio praestando pro electione .A linistri Generalis Successoris in eodem
Capitulo facienda, loco, sive vice absentium Vocalium, qui ex longinquis
Regionibus ultra mare tempore congruo accedere, sive interesse non~ value-
runt, pluribus deductis causis, rationibusque, et praesertim quia alias Summi
Pontifices, instantibus Ministris Generalibus, similibus precibus aliquando
annuere dignati fuerunt, eoque facilius, cum convocationibus huiusmodi
Capituli Generalis a SSmo factae notitiam in remotas illas regiones perve-
nisse tempore congruo non constet.
Attamen SSrhus D. N. re mature perpensa eiusmodi supplicationi dicti
Ministri Generalis erga Sedem Apostolicam, suamque Religionem optime
meriti minime annuere censuit, atque confidit eo quo .Minister ipse Generalis
zelo flagrat fore ut libenter patiatur, quod Sanctitas Sua precibus eiusdem
non annuet, sedulo perpendens a subrogationibus huiusmodi abstinere expe-
diens omnino esse, ne intrinsecus, ct extrinsecus libertatem in Capitulis
Generalibus detrahendi occasio, et exemplum, vel etiam immerito desuma-
tur, sieque undequaque integra illibata Vocalibus convenientibus ad Capi-
tulum remaneat eligendi facultas, in quibus iuxta iuris, et Instituti Regulas
consolidari ius eligendi debet, convenit, et expedit. Ex quibus, aliisque ratio-
nibus, subrogationes huiusmodi fieri, nedum ipsa statuta Ordinis prohibue-
runt, sed et Constitutiones Apostolicae districte interdixerunt quemadmo-
dum in Constitutione Innocentii XII Praedecessoris, incipiente Christifi-
iitium, § Perpendentes - edita Romae rf> Februarii 1694 1 in qua expresse
abdentium vocalium vota nec Protectores, nec cuiuscumque alterius, nec
etiam ipsarum Cardinalium Congregationum auctoritate suppleri, seu alios
'ocalcf, corumdem absentium loco subrogari prohibetur.
Quapropter Sanctitas Sua pro suo in hunc particularem gregem, bene-
•cente Dornino, sub eius oculis ct praesidentia congregatum Pastorali zeio,
et Apostolicae dilectionis affectu, ut sacrosancta libertas in electione omnino
mtegrc, prout iuris est, vocalibus in Capitulo congregatis conservetur, atque
exemplo caeteris in posterum congregandis salubris haec provisio nat, eas
..nuies prohibitiones circa subrogationes, nedum derogare noluit, sed con-
nnando, <*t adprobando oinnino observari mandavit, ct praecipit, atque
,erurrb quatenus opus sit, subrogationes, ct dispensationes, forsan impetran-
e a Rom, Pontificibus in futurum subreptitiae, ct obreptitiae censeantur
1
Curia Romana
nisi lacta de huiusmodi decreto mentione, et speciali eius de ■ '
Sanctitas Sua ad maiorem cautelam omnes et singulos IurisTr0"*’ InsuPfr
si qui forsan intervenerint sive interveniant propter Vocal c defectus.
absentiam ob non fortasse deductam ad aliquas remota nJ.1™ "uiusmodi
tionts huius Capituli notitiam ex plenitudine Apostolicaf p!?nC!aS. mtima'
proprio, ac certa scientia hoc praesenti decreto supplevit et JVIotu
Quod quidem Decretum provisionis seu pro hffi? ideSl'
din per Congregationem Episcoporum et Regularium ic in • nSexpe'
transcribi, publicarique in praesenti Capitulo Generali conererato eg<5tris
eius acta registrar. ad perpetuam rei memoriam mandavit et ild’ “C"’"
Reg. ,723. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S C En 'et Ve
3x7]. • CP- et Reg., p. 3i6i
1841.
S. C. Ep. et Reg., Nucerina Paganorum, 7 iul ,724.
Monasterii S. Annae ei u^fTcV i^ te '"'T EpisC0Pum' et Monhl*
. x. An Episcopus reonSm^ri^T3''4 infrascriPta Dubia:
ties expedire iudicaverit nn *• o servantiam Clausurae toties quo-
subiectum Patribus Ordinis praldictUn clTu^^ M°nialium S' Ann“
Communicatorium et Crate
etiam chomm" mTeriorcm"6 r>T — “ V. !"oenia exteriora Monasterii, sed
custodia? °rem’ Don™‘°™. Collas, aliaque loca pro Clausurae
suis4 ConvFs°tatoribVsUtiiiCS,!d!a S?Pra rocchettum et Almutiam solum cum
interventu Prioris e, dteriu,' '^«27“ Monialium, absque
spiritualem MnnialibuTtam -7*'* *” actu Visitationis habere Sermonem
. 6. An Episcopo s,Vn!' p mt-a' extra sePta Monasterii?
Educandarum, et Aneillan, * )rissam tradenda notula omnium Monialium,
7- An possh Sv-
quamque separatim interroear e lslt,itlonis singulas Moniales et unam-
An tam Regulares Ct ®^am*nare super observantia Clausurae?
culares teneantur ab Enisrnn r^i ^ lcct:!° Slint Moniales, quam etiam Sae-
9* An possit Episcopus irr ‘ n,.ncrc ^cendam alloquendi Moniales?
puta, ac recognoscere statum CU^ ®uPer^ore Regulari revidere com-
>0- An Censurae substineanmrTFV,?: M°naSteriif
11 ' An constet de attentat; C3SU’
An sit ct quomodo nrov-iH q’.i°modo sint purganda?
0cu_rn u l*mo defunctarum in ca<ti Cn Tngrcssum Conversae i
Sacra Congregatio visa R |
Eus 1 1 documentis ab utraque Part^ ^S^°^ ^uceriae Paganorum ac Iuri-
mlormante deductis referente Emo
in
S. C. Episcoporum et Regularium
815
CfSin0 ad suprascripta dubia usque ad io respondit Affirmative; ad ii
legative, et ad 12 rescripsit Providebitur post revisionem status oecono-
"“ [Reg. -Mon. 1725. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p 3I9* 320J'
1842.
s. C. Ep. et Reg., Nucerina Paganorum , 28 sept. 1725.
Reproposita Causa Nucerina Paganorum (Cf. N. 1841) ab eodem Emo
Ponente ad instantiam Monialium.
Eadem S. Congregatio censuit rescribendum prout rescripsit, nihil de
remissoria, et in decisis, praeter duodecimum, in quo pro gratia admissio-
nis duarum Conversarum etc.
[Reg. - Mon. 1725. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p. 3201*
1843,
S. C. Ep. et Reg., Angionen 22 aug. 1727.
Sacra etc. attenta relatione Episcopi... eidem benigne commisit, ut veris
etc. et quatenus expedire censuerit in Domino, ac iterum petita per Orato-
rem venia, seu exculpatione a Parte Offensa, et non obtenta, Idem Episco-
pus taxato interessc eiusdem partis, et tacto per 1 )ratorem deposito, satisfa-
ctoque Fisco, eumdem a Censuris praefata ex causa incursis, imposita prius
illi pro modo culpae aliqua poenitentia salutari, in forma Ecclesiae consueta
pro suo arbitrio absolvat.
[Reg. Ep. 1727. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p. 322].
1844.
S. C. Ep. et Reg., Luceorien., 29 apr. 1729.
In Causa Luceorien. inter Moniales Bresten. Ord. S. Francisci Tertiae
Regulae et Provincialem Ord. Min. S. Francisci Provinciae Russiae ex una,
et Rmum Episcopum Luceorien. seu ex altera partibus proposita fuerunt
infrascripta (Jubia:
r* An Episcopo Luceorien. liceat in electione Abbatissae Bresten. Ordi-
nis Prariati intervenire, ac recipere vota Monialium, illaque adnotare?
E/ quatenus negative:
2; An idem Episcopus possit eadem vota colligere, et adnotare, vel sal-
Pm inhibere electionem in casu, quo adsit suspicio metus reverentialis erga
uperiorem regularem?
j An confirmatio Elisabethae in Abbatissam ad tertium triennium
-mandata a S. C. sub die 21 Martii 1726, et 11 Iulii 3 727 substineatur in
tasu etc.? 7
S 1 6
Curia Romana
4. An liceat eidem Episcopo visitare Clausura^
et SS. Eucharistiae Sacramentum, atque eisdem ordinare
Clavem Tabernaculi Cappellano dicti Monasterii? ’ Ut COna*8l*e«
Et quatenus affirmative :
5. Denique, an et quibus poenis idem Episcopus procedere „„ •
tra impedientes dictam visitationem, et consignationem Clavis P0SS“
m casu? V1S recusantes
Sacra Congregatio visis et praevio maturo examine perpensis T, l
omnibus hinc mde productis referente Emo Nicolao Spinola Pn *
suit rescribendum: pmoJa p°nente cen-
Ad 1. Affirmative, quoad primam partem, et Negative quoad Secundae,
Ad 2. Recurrant m casibus particularibus. M ^eundam.
Ad 3. Ad Mentem Emi Ponentis, et est ut compleat triennium m,K
computandum ab Electione in Vicariam auctoritate S C facta sine^
dicio lurium Episcopi. * IdCt sine Praew-
Decreta^ Affirma,ive c'uoad visitationem Clausurae; in reliquis demur
Ad S. Utatur luris remediis, etiam Censuris ct amplius.
P- 323^324]. °n' 1?29' ' C( ' e,ii<m BiZ2arri- Collectanea S. C. Ep. et Reg,
I845.
S. C. Ep. et Reg., Pientina, 5 aug. 1729.
vertente in,er pp- Minores c™-
partibus proposiu fuerunt infrnscripm &£***** C*hedn,k «
tulo et Clero saeimhrr^* fC ^at^e.^r^*s p*entinae invitato una cum Capi-
ram in Ecclesia S F * * U™1S a*KU*Lls sepultuarii, seu eligentis sepultu-
Minorum Conv. “ °ratorio ^nexo S. Ioannis Baptistae
Cathedralem, ibique sunt' ' 18 . ICCat Cadaver Pnus exportare ad dictam
iHud funerandum associare !h Pagere, vel potius recto tramite
2. An idem Parochus d Ecdesiam Onerantem?
una cum Capitulo iner^°F* f* St°*a.*ndutus et cum Cruce elevata possit
dictum cadaver perfuncturu ^ $ d*ctorum Regularium exequias supra
Ecclesiarum assoei-ir^ ;k* US’ V P°tius debeat usque ad ianuam dictarum
Sacra CbS ' dare “''imum Vale?
UO^ VJSIS, Ct mflHifn *
ab utraque parte productis -f Ur cxaimne perpensis iuribus omntbus
rescribendum: ad i , dubium ^ e' Cntc Zondadari Ponente, censuit
secundam. ’ ne^at’vc atl primam partem, affirmative ad
Ad secundum dubium dossp in„
laribus ad formam Constitutionum Ic Sed execlu*^s peragi debere a Regu-
[Rcg 1729. - Cf, etiam Bizz^ "lltpomini, quae incipit: Pretiosusetc.1
34°J- " ‘ rn> Collectanea S. C. Ep. ct Reg., p. 339-
iU7, § 45- - Bull. u
m* Ia, p. 201-217.
S. C. Episcoporum et Regularium
81 7
1846.
S. C. Ep. et Reg., Ordinis Carmeiitarum , 16 dec. 1729.
In Sacra Congregatione, facta super expositis relatione ab Emo Card.
, porzia Ponente, proposita fuerunt sequentia dubia;
1. An PP. Carmelitae possint absque scientia Parochi vocari ab haeredi-
bus ad associanda cadavera in casu etc.r
2. An vocati absque huiusmodi scientia repelli possint a Parocho a dicta
associatione in casu etc.?
3. An Parochus teneatur praestare commodum dictis Carmelitis cele-
brare volentibus missas lectas in Ecclesia parochiali, praesente cadavere
defuncti in casu etc.?
Sacra vero ipsa Congregatio visis atque perpensis iuribus omnibus hinc
inde deductis benigne respondit: ad primum Affirmative, ad secundum
Negative, ad tertium Affirmative et amplius causam non proponi mandavit.
[Reg. 1729. — Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 340].
1847.
S. C. Ep. et Reg., Ordinis Eremitarum Camaidulensium7
13 iul. 1730. 1
Con speciali concessioni venne dalla S. Sede decorato 1 'insigne ordine
Camaldolese, e con quelle precisamente, che riguardano la presentazione
de’suoi Alunni alia S. Ordinazione a qualunque Vescovo Cattolico, anche
senza intesa dei Diocesano, fuori ai tempi prescritti non osservati gPinter-
Jimi, e con esenzione dalPesame, o dello stesso Diocesano, o dei Vescovo
ordinante oiFrono certamente una singolarita di privilegii tanto piu rispet-
tabiii, quanto lungamcnte concessi. Non insorse sulPesercizio di favorevoli
F.du,;i controversia alcuna, che de’medesimi si cbbero per osservanti scru-
polosi gli Eremiti Camaldolesi nel Regno fino alPepoca con cui (sedendo
1E. V nel Conclave al grande affare della e ezione dei Pontefice) furono
presentati al Vicario Generale di cotesta Curia Arcivescovile quattro degli
stesM Eremiti per essere promossi agi i ordini, previo il publico esame, c
Ptr 'in quinto \renne al medesimo Vicario interposita officiosa dimanda, che
, tiSe s°ttopo$to a privato csperimCnto, si ricuso pero egit alia inchiesta
°f-o essergli stati anche affacciati i privilegii delPordine, ed allora tu, che
in dubitando di essi ii Superiore deTromovendi ne procuro, e ne ottenne
1 ,°r maz*°nc indipendentemente alia giurisdizione Diocesana. Questa fu
perazione, clie trasse seco i! reclamo dei Vicario Generale alia S. Congre-
- 10ue de \ escovi e Regolari, la quale volle interpellare il P. Procuratore
encrale de Alonaci Camaldolesi; quindi riuniti i fogli delle respettive ragioni
1 AU’E.
mo Arcivescovo.
Si 8
Curia Romana
delle
fare
e parti nei giorno 25 delPandato Giugno venne posto ad'
, e ne assunsi io stesso Card. Prefetto Ia relazione agli Em pT'0^ ^
bero essi, ne impugnarono i privilegii de'quali si ha raei 1 , 1
pero considerarono, che non sono da moltfssimo tempo Unitamuitt
ri tornari i alI’osservanza ferirebbe molto la giurisdizione V Vlg°re’ che A
trebbe essere motivo di serii disordini, pero giudicarono
nspettare 1 uso attualc p la nratti^ _ . . c S1 abbia 3
rispettare luso attualc, e la prattica de 'nostri tempi a ni!
Monaci Camaldolesi. Dichiarando pertanto in specie Hmem,) . !i attenS°no i
rclativamente al privilegio di essere ordinati gli eremiti Canuldll T"®'
lunque Vescovo, si abbia la regola, che qualora il Vescovo VocJ,T'
tempi prescntti non tenga ordinazione, il Superiore deWn™ j nt!
dalla Cancelleria Vescovile la fede, e cnn questa e colla di luTdimSS
I. dtrigga a qualunque Vescovo per farli ordinare. Relativament^a '
spensa degi interstizu dovra usare con formola, Rogamus te Rme fl*. t
qoesto essere sostenuto dai promovendi, qualora il
escovo Ordinante voglia accertarsi della scienza di chi riceve gli 0 dii
I. privilegio poi deWextra tempora si ha nel sui vi^ d‘SPffla'°-
nflet? 'Tgn% ‘ ' nsoIui!lone ha™° gli Emi miei signori diretto i loto
e coniZaZfdZZ nell’ann° SC°rS°' °r^na della
ri® TdeS‘m‘, qUant° in ci6 era5i a considerare, in se»
la «la o Zz n n°n,tlOVCr Prendere alcun prowedimento, es*ndo
parteZ. fZ T 'aC,CadUta Se“"d° 11 Q*»tO ho di sopn
grcgazione ’ e ne v" r'S° UZ'°ne sul1 affare proposto a discutersi alia S.Con-
governo com. I " “] P*" ‘emp0 cerziorato ■* P- Maggiore per suo
governo, come lo reco ad mtelligenza dell’E V
[Bizzarn, Collectanea S. C. Ep. et Reg , p. 341, 342].
e si
1848.
P ot Reg., Ordinis Augustin. Excalceatorum
12 ian. 1731,
fuerunt i n f r ascri pt b ^Or d3b ^ ^ ^ S Ub die 22 decembris 1730 pro
Gallicanae ln!s ^ugustin. Excalceatorum Congrega
l' An quando Novitii Clerir! 1 ■ . .
ante timpus; ita ut finito * aUt aici °ona susceperunt
Constitutione pro professione00 ** ^ nov^’atus non attigerint aeti
et periculo nullitatis differrT ^ra®SCr,*Ptam possit ipsis absque dispens
gerintr ^ essio, donec praescriptam aetatem
differri professi; m' Cleri cisT^'0^ ,et Per*cuI° nullitatis possit aliq1
attigerunt aetatem nrn nrn^Uam a'cis» qui finito anno et die Nov
P Pr°fessione requisitam si ad prudens «*
5. C. Episcoporum ct Regularium
819
p Vicarii Generalis aut VW Conventualium Capituli Conventualis adsint
Causae graves differendi professionem?
Sacra Congregatio re mature discussa, referente Emo Card. Belluga
Ponente censuit rescribendum, prout prnest ntis iJrcreti tenore benigne
rescribit. „ ..
\d utrumque affirmative, et amplius etc.
[Reg. 1731 1 P* 3 b* “ Cf- etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
Reg., P* 32S]*
1849.
S. C. Ep. et Reg., Sulmonen.y 8 iun. 1731.
In causa Sulmonen. funerum inter PP, Reformatos S. Francisci civita-
tis Sulmonae ex una, et Rev. Ioannem de Gemente, et alios Parochos eius-
dem civitatis ex altera partibus, proposita fuerunt infrascripta dubia:
1. An pro Infantibus, et Impuberibus liceat parentibus eligere sepultu-
ram in Ecclesiis Regularium?
2. An Impuberes, non racta electione sepulturae per eorum parentes,
debeant sepeliri in Parochiali, seu potius ubi adest sepulchrum Maiorum?
3. An filii "mpuberes Vincentii Mazzarae nuper sepulti in Ecclesia
PP. Minimorum restituendi sint una cum emolumentis funerum Ecclesiae
PP. Reformatorum S. Nicolai, ubi adest Sepulchrum Maiorum ?
4. An in casu, quo Impuberes in Ecclesia Regularium tumulentur, Paro-
chus ultra quartam sibi debitam, aliud praetendere possit?
Sacra Congregatio visis et maturo examine perpensis Iuribus omnibus
ab utraque parte productis, referente Emo Falconerio Ponente, benigne re-
>vnpsit: Ad primum affirmative; ad secundum negative quoad primam par-
tem, affirmative quoad secundam. Ad 3. Dilata, et citentur PP, Minimi.
Ad 4. servetur constitutio S. M. Benedicti XIII. 1
[IUg. 1731. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 343].
1850.
S. C. Ep. et Reg., Castren 18 iul. 1732.
II Vescovo di Castro Umo Oratore delPEE, W. divotamente gli espone
esser stato piu volte richiesto da Regolari per esser ordinati in vigore de loro
nwlegij e de) ConciI io Romano extra tempora . e quantunque ne mostrasse
qua chc renitenza, tuttavia dalPesempio di molti Vescovi vicini di quclla
ovincia si e ancora Egli indotto ad ordinare alcuni in detti tempi; pertanto
darT^'1 ^ t0§I'ersi da ogni scrupolo supplica umilmente PEE. VV. di
? tene una piu particolar letrije per potere secondo il tenore della medesima
reeo|avSi, Che ecc.
‘ Cf- N. 284.
§20
Curia Romana
Sacra ctc. super expositis benigne rescripsitTEn^
teneri. F posse>
[Reg. Ep. 1732, p. 221 b. -Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S r n
et Reg., p. 343,344]. c- Ep.
1851.
S. C. Ep. et Reg., Ordinis Capuccinorum , 19 sept
7 32*
rn causa Aquen. funeralium vertente inter R. Innolitum • „
positum Ecclesiae Parochialis Ovadae ex una, et PpXappuccin» r
tus eiusdem loci ex altera partibus, proposita fuerunt infrascrinta°dT
nempe: fluou
1. An PP. Cappuccini habeant ius sepeliendi in suis Ecclesiis illorun
Generalis? " SepU,tUram eleSerunt cura 'dentia eorum superi.*
Et quatenus Affirmative:
A a' An1ll^ei}tia Praedicta sit ante Cadaveris asportationem legitime osten*
cntbi vel Episcopo, vel Parocho defuncti illam requirenti?
tt quatenus Affirmative:
3. An Cadaver Sacerdotis Camilli Saravalli sit effective restituendum
una cum emolumentis Ecclesiae PP. Cappuccinorum terrae Ovadae?
tt quatenus Affirmative:
dicturrf < adaver^ apeHti°ni’ et rec°gnitioni Capsae, in qua depositum fui.
in mn An Parochus dicti loci Ovadae teneatur associare cadaver ab Eccfesia,
ctorum? SC* U tUm U Ecclesiam exc^u®ive RR. PP. Cappuccinorum praedi-
a n pp Pri°Positu|Tl_ biit aliud dubium super quarta funerali, videlicet.
' appuccim teneantur solvere quartam funeralem in casu ctc?
unfiimi referente Card. Gottl Ponente, partibus auditis, acie
c nuiture c iscussa, censuit respondendum, prout rescripsit nempe
Aa 1. et 2. Affirmative.
Ad 3. Negative.
Ad 4. et 5. Provisum in 3.
nL s“per quarta funerali, Affirmative.
345]. h '3 ’ U' etiam Blzzan*i, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,p. 344-
S C p 1852-
P * ^L^’’ Minorum Observantiumf 28 nov. 173
Cardinalium neg^^cf^euYt1SSim?^» et Reverendissimorum S. B
posita quamvis pluries aton* loni^s Episcoporum, et Regularium f
bus, signanter fel. rec.,ClemenStakPpUS, lnIJraerendP Apostolicis Constituti
_ aPae ^ incipien. Superna decreven
S. C. Episcoporum et Regularium
821
declaraverit, Ordinarios locorum non posse, nec debere facultatem audiendi
Sacramen tales Confessiones omnibus simul unius Conventus Regularibus
adimere ipsa Sacra Congregatione inconsulta, et ademptam passim restitui
Lserit: Attamen, quia experimento compertum fuit, quod huiusmodi salu-
berrimae determinationes a quamplurimis Locorum Ordinariis nuperrime
violatae fuerint, in maximum quidem Communitatum Regularium praeiu-
dicium. idcirco ad petitionem R. P. Fr. Caietani u Laurino moderni Com-
missarii Generalis Curiae Minorum observantium Sancti Francisci, censuit
esse danda Decreta aiias desuper edita tenoris sequentis videlicet:
Decr. 20 nov. 1615 (Cf. N. 1667),
Semen,, 24 apr. 1671 (Cf. N. 1803).
Ugentina , 22 aug. 1732: 1 Trasmetto a V. S. per comandamento di que-
sti Emi mici Signori lannesso memoriale dato a nome dei P. Commissario
generale di Curia de’ Minori Osservanti, affinche distinta mente riferisca alia
Sac. Congregazione quanto occorre sopra lesposto in esso. Vogliono pero
frattanto l’EE. Loro, che quando sussista cio che viene rappresentato, Elia
debba reintegrar al ministero di Confessori due. o tre Religiosi piu degni
in cotesto Com'ento di detto Ordine esistenti di famiglia. Cosi eseguira
colla dovuta prontezza, c Dio la prosperi.
Cumque U genti nus Antistes supremi huius Sacrae Congregationis man-
dati adimplemcntum distulisset, illius omnimoda exeeutio delegata extitit
Archiepiscopo Hydruntino Metropolitano, ut liquet ex sequentibus litteris:
Hydruntina, 21 nov. 1732: 2 VedrA V. S. nelPannesso memoriale dato
a nome dei P. Ccmmissario Generale di Curia de 'Minori Osservanti di
S. I-rancesco quanto per parte dei medesimo c stato rappresentato alia
Sacra Congregazione; questi Eminentissimi Signori pertanto mi hanno
comandato ingiungerle come faccio, che quando veramente costi a lei della
ripugnanza di Alonsignor Vescovo dX gento in eseguire il Decreto della
medesi ma Sacra Congregazione, significatoli con lettera de’ 22 dei prossimo
passato Agosto, cioe di dover resti tu i re la facolta di confessare a due dei
piu provetti Religiosi, che dimorano di famiglia in quel Convento de le
grazie degii Osservanti, Elia gli dia esecuzione, abilitando come si e detto,
snche a nome della stessa Sacra Congregazione due Religiosi ad udire le
Confessioni. Cosi sara contenta eseguire, e le prego da Dio prosperita.
Quorum quidem Decretorum tenorem, ac aliorum plurium in subiecta
materia saepissime emanatorum ab omnibus quibuscumque Archiepiscopis,
Episcopis, Locorumque Ordinariis eadem S. Congregatio praecipit atque
mandat adamussiin scr\rari.
(Reg, 1732, - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 32h-
328].
| AI Vescovo cTUgento.
A Monsignor Arci vescovo d’Otranto.
8 22
Curia Romana
1853.
S. C. Ep. ct Reg., Montis Pelusii, 23 scpt. i73s
In causa Montis Pelusii funerum vertente inter rarv:* .
Cathcdralis Montis Pelusii ex una, et PP. Minores Conve^aUS^
sci eiusdem civitatis ex altera partibus, proposita fuerunt infrascrl
*• An Ia,res Minores Conventuales teneantur accedere ,, ?*****
Parochum, seu hebdomadarium ab Ecclesia Cathedrali pro assolnH^f
veribus eorum, qui sepulturam elegenmt in eorum Ecclesia
dictus Parochus, seu hebdomadarius debeat pro huiusmodT effer, “ ^
tim sc conferre ad Ecclesiam dictorum Patrum in casu etc.? U Pm*
2. An Parocho, seu hebdomadario monito et ner
adveniente, liceat dictis Patribus ad domum defuncti
cadaver s, ne Parocho ad propiam Ecclesiam exportare in casu? ^
3. An funebris processio, Capitulo Cathedralis Ecclesiae n~ • •
nec interveniente, ducenda sit sub Cruce dictae EcclesTae Cath J T '
quam unicae Parochialis, seu potius sub sola Crur P i , ^ra*ls tara'
in casu? P ° a Cnice “«desiae tumulandi
ingmd uLch^arrfdi ctorum 'p 7 “*“■**> Cotta et Stola indutis liceat
antiphonas intonare et exem f SUf>er Cadaver in eo tumulandum
Ecclesiae fores sistere .. ;*equlaa.tacere’ scu potius teneantur ad eiusdem
Sacra cZ£X ref rem P™ m ^ dtf'JnCt0 da« » «■•» e.c>
relatione Episconi Monti P 1 C- m° ^om,no Card. Gotti Ponente, attenta
perpensa, nTsupmslrm a t"’ Par,ibuS binc indc ac re mamre
Ad 1. Affirmative quoad” DrimqU'n,tem ‘n. modum respondit nempe;
partem. prunam, et negative quoad secundam dubii
Ad 2. Affirmative.
d ^ ' "f *
Ad 4, Negative ad et a^lrrnative ad secundam dubii partem,
et amplius Causam h..' et affirmative ad secundam dubii partem,
[Reg. I7, rf mndl n°n Pr°P°ni undavit.
347]* * ’ 13m BlZzarn* Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 346?
, , , 1854.
Ess d C* EP Lt Reg:*# Algaren., 20 iul. 1736.1
t0ra d* V .S* 4ua tras messa ^ T^1 Er™ miei Si2nori la
S[f CClto in awenire in occu’ ' ' d,Cl 30 -^Prile. «n cui domandava se
i onache itrziaric di S Fr»n - .C e Sl ^rovano gravemente infermt
sore di assiste rle anchc in cotesta Citta, dare facolta al Coni
mp° dl notte, ed aiutarle a bene morire, ac
M VeSCOvo AJghero, ■ 9H
S. C . Episcoporum et Regularium
823
uti nel sentimento, che possa ella liberamente accordare in qualunque
'e tale facolta al Confessore straordinario, che debba regolarsi secondo
S5. gK de«eA Ia Prudenza- .
Infatti oltre le Costituziom di cotesto Monastero da V. S. accennate,
che questo stesso prescrivono, oltre la consuetudine per lo passato, come
ella dice conservata, ed oltre lt Decreti da questa S. C. altre volte emanati
su u|e particolare, si e anche considerato, che parerebbe troppo duro pri-
vare le religiose nel tempo piu premuroso, quale b quello in cui e imminente
la morte, dell'assistenza dei loro Confessore.
Xe punto ha ritardato il sentimento di questi Emi Signori il !)ecreto
di questa S. Congregazione che V. S. allega, che si suppone emanato alii
I3 Settembre 1583 riferito dal Pignatelli Consuit. Can.,tom. 6, Consul. 8,
5 N. 134 perche si e fatto riflessione, che la consuetudine contraria univer-
salmente introdotta avrebbe potuto b astare perche il suddetto Decreto non
avesse il suo effetto. Si aggiunge a cio, che la risoluzione citata dal Pigna-
telli pare si dura, che ragionevolmente sospetta il Pellizzari, de Mon ., Cap. 7,
X*. 227 essere apocrifa... Procureri dunque V. S. eseguire quanto sin qui
a nome dei Ia Stessa S, Congregazione gli si risponde ec.
[Reg. - Mon. 1736. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
P* 347» 34®] •
1855.
S. C. Ep. et Reg., Conventualium , 20 mart. 1739.
In causa Nullius, seu 'Terrae Pontiani assertorum Iurium Parochialium
inter Conventum Conventualium S. Sebastiani ex una, et Rev. Bernardi-
num Antonium Serchristophani Archipresbyterum S. Nicolai eiusdem loci
ex altera partibus, proposita fuerunt infrascripta dubia:
1. An liceat Capitulo, et Canonicis S. Nicolai in Associatione Cadaverum
ad Ecclesiam S. Sebastiani elevare propriam Crucem, seu potius idem Capi-
tulum teneatur incedere sub Cruce dictae Ecclesiae S. Sebastiani tumulan-
tIS ei quatenus affirmative quoad primam partem :
2- An liceat Archipresbytero et canonicis ingredi Ecclesiam S. Sebastiani
cum Cruce et stola, et super cadaveribus defunctorum functiones peragere?
3- An Patres Conventus S. Sebastiani possint elevare propriam Crucem
Vocatl ad associanda funera ad alias Ecclesias, seu potius debeant incedere
sub Cruce Capituli?
4* An Consanguineis, et haeredibus defuncti liceat eligere sepulturam
pro defuncto? ... et quatenus Negative:
5- An dictus conventus teneatur restituere emolumenta percepta in tumu-
■mone cadaverum Margheritae Guidi, et Blasii Elemosine?
6. An dictis Patribus Conventualibus liceat ducere processiones extra
Claustra?
Congregatio EE. rescripsit:
1 ^eSahve quoad primam partem, et affirmative quoad secundam.
Ad 2. Negative.
824
Curia Romana
Ad 3. Negative.
Ad 4. Negative.
Ad 5. Ad Mentem Emi Ponentis.
Ad 6. Negative, nisi de licentia Ordinarii.
[Reg. Ep. 1739. - Cf .
P- 348» 349]-
1856.
S. C. Ep. et Reg., Tranen ., 29 apr. 1740.
Essendosi rifcrita neila S. Congr. dei VV p RD „ > ,
Conclave nel giorno 12 Aprile corrente la Relazione di V S 7 d|ntr° *
tegrazione, assoluzione e dispensa d'irrego!arita concela alii SaceTd!' t
nazzola Tornuro ed altn. ed esposti alrresi daH’Erao Pico Ponente i S-'-
da Le. addott., per i quali non ha dato esecuzione al Decreto Tdet' 7™
tegrazionc, assoluzione ec. emanato sotto li tr Gennaro ultimn a
vato dalla S. M di Papa Clemente XII cioe che diTsmm Cd “7
Decreto dopo Ia morte dei Papa, questi E, hi m.Vi i * • Stat° presentat0
sentimcnto di rescrivere nella forma che siegue. - Arfh"episcoDum T'” "d
p.,se tum procedere ad executionem Resolutionis S. Congregationis cm
m 3 CheT • ar° ’atae 3 S' M- C,ementis XII die 24 memisT
acm. - Che le significo dunque d 'ordine fMi>rrp t t + , '
il dovmo adempimcnto e Dio ecc Per SUa "S0'"*
Reg.f*p.‘ 29P' ‘74°’ P' '3S' " Cf' etiam Bizzarn, Collectanea S. C. Ep. et
etiam Bizzarri, Collectanea S C Ep
I wW / i
s. C. Ep. et Reg., Amalphitana, 1 S iul. 1 740:
Ma^PmmTc^eT CilL ted 'VT di Fratlcesco Gamma ed
S- C. perpattedei med^imi QuesriF^ 4 S,at0 ******* •«*
dano scriverlc che ]a rli l * S116'11 Enu miei Pignori pertanto mi conm-
zione della dispensa matrimi"?110? ha.alcuna ulgione di negare 1’csecu-
Clemente XI I ultima ()nule ad essi Oratori concessa dalla S. M. di
presentata la dispensa^uddltt ° °nt° P<?r d Sol° motivo che ffiianc}o le fu
nigione milita solamente <!,■/ 7* Segulta Ia morte deI PaPa PercW 9ue !!l
Delegato per m ■ j j \\ ; *in 11 S] tratta in reseri tti di Giustizia che il
zione, oppure quando e PU°ie pifl aPPorre Ic mani aII'ewclh
Ma perche nel caso m- >c • Cl ^razia rimessa alParbitrio dei Delegata
1 esecutore, ma gia assol” & tr,itta grazia non rimessa alParbirio del-
\ ivente, quando la di )ei ^y^Jmcnt(^ concessa dai Sommo Pontefice ancora
clausula veris existentibus in3 1V,ni ' er^cat0 ^ esposto in adempimento della
piaceia pertamo in riceverei ”S’ n°n deVe ritardare 1’esecuzione. Si com-
ptenamente consolati e lc prc-Vf^ ,LSen Ie d’ ordinare che gli Oratori restino
R«g » P- 29]. 4°’ P’ 136 'Cf- etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep- et
S . C. Episcoporum
ct Regularium
1858.
S. C. Ep. et Reg., Camerinen 9 dec. 1740.
In Causa Camerinen. inter Rmum Episcopum Camerinen. ex una, et
pp. Observantes etc. ac Moniales Monasterii S. Mariae Magdalenae Mathe-
licae ex altera partibus, proposita fuerunt infrascripta dubia nempe:
j. An substineatui remotio Rotae in Casu? et quatenus negative quoad
primam parim: An sit locus reductionis in pristinum?
2. An suspensio, et remotio Confessarii a Rmo Episcopo in actu Visitatio-
nis demandata absque eo quod prius requisiti fuerint Superiores Regulares
ad illum removendum substineatur in Casu?
3. An idem Rrhus Episcopus potuerit revidere computa et rationis red-
ditiones exigere ab officialibus Monasterii absentibus Superioribus Regula-
ribus, ipsisque non vocatis neque intimatis ad interessendum in Casu?
4. An substineatur Decretum a Rmo Episcopo conditum, quo prohibe-
tur, ne amplius imposterum religioso Contessario fiat subministratio victus
in specie praeparati, sed assignetur annua praestatio Scutorum quinquaginta
in Casu?
5. An Episcopus teneatur in Decretis editis in Visitatione exprimere,
se se talia Decreta edicere, tamquam delegatum Apostolicum adeo ui illa
eo cum eiusmodi verbis reformanda sint, seu potius sufficiat in principio
sola expressio procedere ad Visitationem Monasterii exempti iure Delegato
in Casu?
Sacra Congregatio referente Erho D. Card. Rezzonico, mature pcrpenris
omnibus rationibus ab utraque parte allatis, censuit ad praedicta Dubia
respondendum prout praesentis Decreti tenore rescripsit nempe:
Ad 1. Affirmative.
Ad 2, Suspensionem substineri.
Ad 3. Negative, et servetur Constit. Gregorii XV.1
Ad 4. Affirmative.
Ad 5. Affirmative.
[Reg. - Mon. 1740. — Cf. etiam Rizzarri, Collectanea S. C. Ep. ct Reg.,
P* 35o].
1859.
S. C. Ep. ct Reg., Ferrarien., 10 maii 1743- 2
Debho alPEE. VV. umi linente rappresentare cosa in che ho stimato di
°'er ^tendere il loro oracolo. La mattina dei 5 cadente, giorno dedicato
a Sl ^orgio in questo Monastero dei titolo di esso Santo de’Monaci Oli-
vetani fu dai Sig. Generale Pertusali, che ivi ba il suo Quartierv, standovi
S t con alcuni dei suo seguito, tlato un PranZo ad una Dama, coi supposto
| Cf. N, 19^,
'cttera dell Arcivescovo di Fcrrara.
Sz6
Curia Romana
per avvenmra che in tempo, ed in luogo di Soldatesdh^Z~7
nguardo alia Clausura, quando peraltro non siamo in ouest “a av«ii
di guerra guerreggiata, ne in altra contingenza, che nnrr; u paes' nel 0»
trodur Dame nel Monastero coll’occasione di simii pnnzn f .nece,siti <•’«-
da hasso de. P. Abbate, si diede in que. giorno ad”’ Z D * ^
altrc Donne di avanzarsi nella medesima Clausuri Dame.c!d
attesa 1'asserzione de’Monaci, che fosse gia rotta la Clausura kci,°’
ramente pci Chiostri, e per le stanze anco di oopra dei Monastern"^?11''
D, cio non aveva m avuta contezza veruna, se non che venum Tf™5'
Io scrupulo di aver violata la Clausura, me ne hanno fitm • . ° a<! 3 ^
domi I assoluzione dellerrore. to dunque consanevole nr" eS° nccrcan'
tutto ci6 ho creduto mio preciso dovere il riferirln ? esentemente di
w. percW si compiacciano in Z rodito de l rJZ ^
quello, che alPautorita, e prudenza loro narra di Hn r* 'i *>rescr'vermi.
tando intanto delPoccasione ec P dover nsolwe- « profit-
Ali Arcivescovo di Ferrara,
Essendosi riferito alia SantitJ di Nostro Signore auanto ha V <5
scntato con Sua Letten H^li; a ort cIuanto na \ . S, rappre*
lazione della Clausura dei Monastero' P pro8s)mo Pa“f in ordine alia Vio-
la facolti di assofvere dalle Cenlure' mtfe' ben,,gnamen,e co"cedere • V. S.
incorse per detta cacnnnp. .te ^Ut e persone, che sono in esse
persone dei 1’errore nreso nP) ° aJnmonJre Per(\ ed avvertire le mentovate
i! quartiere, che vi aveva lOflvTV'^ ^ 3VeSSe !u0g0 Ia clausura Per
ganno alie altre Glielo sipnifir i Austnaco’ affinche serva ci6 di disin-
[Acta S. C r Pg ’ C le Preg° da Dio Prosperita.
Ep. et Reg., p# 36^ * etiam Bizzarri* Collectanea S. C.
1860
C' EP' 6t RCg" Vulturarie”-< '3 mart. ,744.
matos S. Bartholomaei *°ter Patres Minores Observantes Refor-
h>ci, ac Confraternitatem SS ^ ° r* Una’ Ct CaPituIum» et Clerum eiusdem
infrascripta dubia, videlicet °ncePtionis ex altera partibus, proposita
^ quarn summam Oto o
possit exigere pro associanriU Saecu,aris S. Bartholomaei in Gaido
Angelorum jn casu5 ^ ^veribus ad Ecclesiam Sanctae Mariae
2. An haeredes defunctorum f
•ia dictam Ecclesiam totum f l neantur invitare pro associando funere
eorum libertate determinare suPradicti Oppidi, seu potius sit in
Oium \<>care m casu? enim ^riCerdotum, ac etiam solum Paro-
3- An accedentibus dictis P^tnK ,
esiarn Parochus et Clerus saecula US at ,llssoc*andum cadaver in eorum Ec-
propna cruce, vel potius sub Cn ,ls |!'vltatUs ab haerede incedere debeatsub
'eclesiae Regularis tumulantis in
S. C. Episcoporum ct Regularium
827
An renuente dicto Parocho associare cadaver ad eamdem Ecclesiam
ssint illud associare dicti PP. Reformati sub eorum Cruce in casu etc.
\n constet de fundatione Tertii Ordinis S. Francisci in dicta Ecclesia
Regulari?
Et quatenus negatwe:
6. An praedictis PP. Reformatis liceat erigere in eorum Ecclesia dictum
Ordinem absque licentia Ordinarii in casu?
7. An Confratres dicti tertii Ordinis in publicis processionibus, ac asso-
ciationibus Cadaverum incedere debeant sub Cruce PP. Reformatorum, vel
etiam sub propria Cruce, ac respecti ve praecedere caeteras Con fraternitates
in casu?
8. An dicti Confratres, et Sorores decedentes non electa Sepultura de-
beant sepeliri in Ecclesia Parochiali, seu potius in Ecclesia PP. Reformato-
rum in casu?
9. An Tertiariae vulgo Bizzoche cum expresso voto Castitatis sepeliri
debeant in eadem Ecclesia Regularium, irrequisito Parocho, et respective
an subiacere debeant iurisdictioni Ordinarii?
10. An substineatur suspensio omnium Confessariorum dicti ven. < on-
ventus, et quomodo sit imposterum providendum?
11. An constet de possessione stabilium penes dictos Patres Reformatos,
seu eomm Svndacum?
*
Et quatenus affirmative:
12. An et quomodo sit providendum in casu?
13. An et cui competat Ius celebrandi festivitatem Immaculatae Conce-
ptionis, cum processione die octava Decembris in casu?
Sacra Congregatio respondit:
Ad 1. Posse exigere aliquam maiorem summam, dummodo non excedat
duplum eleemosynae solvi consuetae pro associandis Cadaveribus intra oppi-
dum.
Ad 2. Negative quoad primam partem, affirmative quoad secundam.
Ad 3. Negative quoad primam partem, affirmative quoad secundam.
Ad 4. Affirmative.
Ad 5. Negative.
Ad 6. Negative.
Ad 7. Provisum in superioribus.
Ad 8. Affirmative quoad primam partem, negative quoad secundam.
Ad 9. Negative quoad primam, affirmative quoad secundani partem.
Ad 10. Suspensionem substineri in casu, de quo agitur, et Patres debere
se subjicere examini.
Ad 11. et 12. Episcopus procedat prout de iure.
Ad 13, Competere Confraternitati SSmae Conceptionis erectae in Kccle-
sh S. Bartholomaei, et amplius in omnibus causam huiusmodi non pro-
P°ni mandavit,
[Reg. 1744, - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 3^3"
3&5J.
828
Cuna Romana
1861.
s. C. Ep. et Reg., Nicoteren., 30 sept. i740.
Inter Episcopum Nicoterae, et PP. MM. de Observanti» j
tis, quibus Moniales subiectae erant, ex altera partibus n Sdem
infrascripta dubia, videlicet: proposita fueru^
1. An substineatur reservatio facta ab Episcopo in «„ic t ;♦ • r,
bus quoad casus sibi reservatos in casu? ltens ^atentali-
2. An Confessarius Monasterii S. Clarae ob absolutionem dal3m vr •
a praetensa excommunicatione Can. Si quis suadente inciderk t C ^
luxta Clem. /, de privileg .? ent m Censuras
3- An his stantibus potuerit removeri dictus Confessarius ah Pn
Sacra C referente Emo Ricci Ponente, Partibus aucfeis t Tr^T
sPuT"mpe:SUPraSCrip,a *** SCqUCntem in modum req.ondenduT^
Ad 1. Affirmative quoad casus tantum reservatos in ■ t
«ante ad Iurisdictionem delegatam; in reliquis negative ' "*
Ad 2. I ro absolutione Confessarii ad cautelam^
Ad 3, Affirmative.
p. 15' ~ M,>n' ’746- " Cf‘ etiam B,zzarri' Collectanea S. C. Ep. et Reg„
1862.
S. C. Ep. et Reg., Augustana, mense iul. 1748.
Jn Congregatione particulari habita cnmm qc,?, u j* r i** *
».r». ygr r a
“ » DO. ”
Secretarius S. C. EF r no 1 15 * Lt Archiepiscopus Damascenus,
Decreta: 6 * aPPr°bante S. Sua, edita fuerunt sequentia
super suppressione IesiiihVU^0nem a Summo Pontifice Urbano VIII
sistere assertum a nomiil!*1^’ ^ uncluam fuisse derogatum, nec sub*
Constitutioni adversantis ^ UT1(Jamentum Pontificiae tolerantiae du*tae
2. Institutum Virmmim a .*
nim. s Anghcanarum non esse Institutum Iesuitissa-
3* Virgines Anglicanas ren K *
ad observantiam earum tantn 3VS ^aeter*s aliis Constitutionibus, teneri
matae a S M. Clemente \J mrri0 0 Constitutionum, quae fuerunt confif*
recursum, quatenus alias ad i ^ ^ ^ tamen ad Sedem Apostolicam habere
4- Non posse ipSas 'roco ~.MnS,U5-C
de W arth, seu delta Guardia, , Matre™> seu Fundatricem Mariam
que aliis eam invocare tamquam °r'UC i^115 fas esse ipsis, et quibuscum-
n odis regnantem, jpsique exhibere cui*
S. C. Episcoporum et Regularium
829
publicum, vel alium quemcumque actum, per quem eius asserta sancti-
tas approbari censeatur. #
‘ / v^gines Anglicanas non esse veras religiosas; promissiones, quae ab
■ sis emittuntur, non esse ad summum, nisi vota simplicia, et transmitten-
dam esse formam, et notificanda verba, quibus dictas promissiones emit-
6 Virgines Anglicanas, earumque coetus esse Jurisdictioni ordinariae
Episcoporum subiectos in quorum Dioecesibus sunt, et ad Ordinarios prae-
dictos pertinere deputare i firectores Spirituales, et Confessarios, qui sibi
apti videbuntur, sive ex coetu Presbyterorum Saecularium, sive Regularium.
m jsTihil innovandum quoad Superiorissam; eius tamen auctoritatem esse
coercendam ad visitationem, superintendentiam in materia educationis
Puellarum, translationem Virginum de uno ad alium locum, accedente debita
subordinatione, et dependentia etiam in praedictis ab Ordinariis locorum,
prout latius explicabitur a S. Sua in Constitutione suis loco et tempore
edenda.1
8. Quod facta a Virginibus Anglicanis Civitatis M i ndel heimensis obli-
gatione observandi contenta in hoc Decreto, restituantur in integrum, Mis-
sae in ipsarum Ecclesia celebrentur uti prius, et SSmum Eucharistiae Sacra-
mentum in ea asservetur, pro qua asservatione S. Sua, cui id reservatum
est, facultatem opportunam indulget Episcopo Augustano.
[Reg. - Mon. 174S. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
P* 3^. 37°] ■
1863.
S. C. Ep. et Reg.t A/mer/en., 6 sept. 1 748. 2
Avendo la S. C. considerato maturamente l editto di V. S., ha ricono-
sciuto che non solamente si annullano tutti gli atti che si facessero in
appresso, ma altresi tutti gli atti fatti per il passato contro Ia forma dello
'tesso cditto. E percio crede necessario, che per quietare le coscienze, Elia
debba fare un nuovo Editto, in cui dichiari non esser compresi gli atti pre-
cedenti. Quanto poi a quelli si facessero in appresso, non potendo i Vescovi
senza espresso induito della Santa Sede deputare in una medesima diocesi
dne \ icari generali, non poteva vlla. quando voleva ritenere al servizio il
ficario generale, destinare un Pro-Vicario generale, che insieme coi Vicario
exercitasse nella Diocesi la giurisdizione. Ma o doveva adattarsi alie circo-
slan2e ^ tempo con lasciare, che il Vicario eserciti la giurisdizione in quella
p<.rte di diocesi in cui il medesimo crede di poteria esercitare senza disturbo,
gucche de iure in qualunque parte della diocesi pu6 il Vicario generale
exercitare Ia giurisdizione; oppure quando credeva, che il Vicario generale
non potesse dal luogo della sua dimora prowedere agli altri della diocesi,
attesi ’ c^lsturbi dei Regno da lei enunciati, doveva ricorrere alia Santa Sede
. NIV, const. Quamvis i usto, 30 apr. 1749- ~ Cf. N. 398.
esc°vo di Almeria.
830
Curta Romana
per implorame il ri medio. In somma Ja S. C non nuo .. 'Mmmm
sia in un luogo il Vicario generale ed in un altro il Pro a,?.pro.Vare che ^
ambedue esercenti Ia giurisdizione, molto meno che oli generale,
generale da lei voluto, e riconosciuto per tale sieno miti; * *?. del V‘«iio
venga i. Cancelliere, e sigillo, che V. S. vuo.e che rri "°n V
Vicano: quando poi Elia creda, che il presente Vicario „ pr“so '• Pro-
rendere il dovuto servizio, e in sua liberta di deputam"'”* n°" posa
abbia i requisiti canonici di dottorato, o licenziato in un al'r°' che
■ ‘■■F p
s. C. Ep. ct Reg., Aprutina, 24 ian. «749. 1
De Rossi, Vescovo di t ^
petono come Vicario Apostolico mu^tFv — * 1 d lacoita che vi com-
come cseguisco, che dobbiate intimare a^u™ ^™°,comandato «fani
ammonire d, astenersi di venirellalTdlz.one^ ChleSa' Per'°Ch* “
Reg., p8' 3,] ‘'+9, P' 3 ■ ~ Cf ’ et,am Dizzarri, Collectanea S. C. Ep. et
1865.
S- C. Ep. et Reg., Montis Pelusii, 28 febr. 1749.
Causa Montis Pelusii qhK ri! c? , T*
poaita iterum causa super deol^ 23 Septemhns *735 relata fuerat. 2 Pro-
S* Congregatio, referente Fm a™UoT}c suprascriptae resolutionis, eadem
Pelusii, ac re mature perpensa der *!!• 1 ™^nte’ audito EpisC0P° Montis
Inoram, coque post accmum , r*Vil' et declaravit, Parocho monito ante
Arantem horae expectato et re^U anuiJ1 ad ecclesiam parochialem per qua-
dt ferre cadaver sine p,r , i 100 3 'en*erUc> licitum esse iisdem regularibus
Instantibus demum Augusti *74S.
* ° uc*^"in praefar m PP f '
ratione, quod enunciata monT fi ** lnori H1S Conventualibus pro
'uer S. Congregatio, referente per ,laeredes defuncti,
r iva, Parochum esse monendum m i?10 Eonente, decrevit ac <
drantem, ultra horam monitioni* ^ ^e^u^ares* et expectandum per
nu uis modi non proponi m md r • ' ? re^u*s decisis, et amplius ca
[Reg. 1749. - Cf. etiam Bizjarri r- n M
' CoIle«anea S. C. Ep. et Reg., p.
I\C I’ r-.-*
\1 V 1,
N j S c t
Aposi
otico di Teram:
S. C. Episcoporum et Regularium
1866.
s. C. Ep. et Reg., Venafrana , 18 iul. 1749.1
Essendosi riferite in S. Congregazione dall Emo Ricci Ponente le note
pendenze circa cotesto Monastero, e Monache di S. Chiara, questi Emi, ai
quali da Sua Beatitudine e stato rimesso 1 affare, dopo avere maturatamente
esaminato i) tutto, Hanno partitamente risoluto secondo i seguenti punti,cioe:
1. Pro approbatione confirmationis Abbatissae.
2. Quoad deputationem Discretarum arbitrio Episcopi ad formam Con-
stitutionum Monasterii.
3. Quoad Grascias introducendas pro usu Monasterii adhibitis necessa-
riis cautelis servetur solitum.
4. Quod vero ad alias excedentes usum Monasterii, et vendendas scriba-
tur Episcopo iuxta instructionem Emi Ponentis.
5. Quoad indumentum famularum servetur solitum.
6. Quoad Confessarium, et reliqua scribatur Episcopo iuxta instructio-
nem Emi Ponentis.
E primieramente quanto alPistruzione sopra il quarto ptmto debbo dirle
che rispetto alie Grascie, che dalle Religiose si raccolgono nei loro beni,
echeessendo superflue al loro mantenimento si sogliono vendere, ia S. Con-
gregazione e stata di senti mento, che rispetto a tutto Panno corrente non
si faccia alcuna innovazione, e si le permetta Pintroduzione nel Monastero
in tutto e per tutto secondo il solito, e quanto agli anni futuri si procuri,
t.h(. dalle medesime Religiose, unitamente con chi soprintende alia direzione
del loro temporale governo, siano destinate fuori del Monastero quelle
opportune abitazioni, o Magazzeni, che possono essere suflicienti per la loro
con>ervazione, usando in cio tutte le cautele, c diligenze possibili, perche
il tutto si eseguisca colle dovute sicurezze, c coi minore dispendio, che sara
possibile, affinche Palterazione delPantica consuetudine non sia loro di nota-
ri1 pregiudizio, cd aggravio.
Per rapporto poi ai sesto punto debbo significarle essere mente delia
°n§re£azione che si rimandi al medesimo Monastero di S. Chiara per
on 1 essore ordinario il Canonico D. Biagio Morra ad effetto di terminare
triinnio delia deputazione gia fattagli, con che pero non gli siano in aleun
mo 0 ^slrette le facolti da tegi i nella sua prima destinazione, e possa lihera-
mwite, corne to.i ‘aceva, portarsi alTesercizio del suo ministero ogni qtml
a secondo la sua prudenza lo credera necessario per Ia quiete, e consola-
re spirituale delle Religiose, e quantunque dal detto C’anonico siasi volon-
namente dimessa la detta incombenza crede cio non ostante la S. Congre-
ja ^ne c^e P01ra ^ . S, indurlo facilmcnte a ripigiiare tal peso, e a posporre
* 5>Ua quiete al bisogno spirituale delle Religiose, che ne hanno Spe-
in or ^ passato niolto profitto, Debbo inoltre insinuarle di porre
tlCa ne^a destinazione dei Confessori straordinari per lo stesso Mona-
“ A1 Vesco vo dr Venafro.
Cuna Romana
°3 2 Curia Romana
stcro tutte le provvidenze, che dal Regnante Sommo Pon^P'^'
distintamente prescritte nella sua Bolla emanata Ii 5 aeosto f?
cipia Pastoralis curae nobis impositae munus etc 1 uniform 1- Che P1»-
per tutto ai sentimenti caritativi, con i quali vuole U 7 ” ln "J«° e
nguardatc le Religiose Claustrali, e proweduto nel ^ Sua s™o
aUa quiete delle loro coscienze. ’ ^ n“g“or m°do possibile
Percio che riguarda Pesposto delPessere ristrett* ub;m
delle Comunione in maniera, che con difficolt^, e peri colo di V* Grata
vemente puo ii Sacerdote amministrar loro il Sagramento deM1^
si rimette alia pnidenza, ed arbitrio di V. S. Posservare ^ deI1 ^ucanstia,
stenza, nel qual caso, dovra opportunamente prowedenri ec° * ^ ^
p. 3™] '7+9' " Cf' eti3m Bizzarri> Collectanea S. 6. Ep. e,
1867.
s. C. Ep. «I Reg., Limana, 19 ian. 1751. 2
«bAgg "ry * <=-* «i—
SSmo D. N. Benedicto PP Y r V hl , 0 dlnls s- I-rancisci istius Regni
grega, ionem S R E cL Z Sua ad hanc S- C“>
Regularium praenoat™ ’ ' -N g' *“S .et “"litationibus Episcoporum et
mos abusus, qui io W,; S°iPerSP^e,'e P°terit AmPlitudo «fr gravissi-
regularis disciplinae detrimento 1 ‘Um.Monastena «»arom partium, summo
ligere potest auantn • '• ;sscnUlr. irrepsere, ut nequaquam intel*
Sacns Vi^n.ConS T™ m0e-0re E mi PatrcS acceperint >W
tes impune violari Hinc 1 t Praestrtm ad earumdem Clausuram pertinen-
tollerandis quamprimum ^“p“lt“ abusibus, atque absurdis nullatenus
Tuae praecipiemlun n T ra r Udem EE' PP' “"“erunt Amplitudini
nialium Monasteriis quorum’ cu^tlb™ V'rtU,° pracciPium> ut '» Sanctimo-
Ordmis, seu Institut^quoad fieri 'T”.®3 est’ Constitutiones proprii
tur consuetudines ciuac re^8i0se servientur, atque e limi nen-
vigilantiae tuae ac 'officii erit ° ^0rumJ’e^m”1i adversantur. Tum Pastoralis
ac potissimum eas, quae mal ^ ausura arcere quascumque foeminas,
carere censentur, adhibitis Cemnw!™’ nec. ^honestatis supicione prorsus
que obtentu, seu titulo contr- S S contra 1 Has, quae in Monasteria quocum-
ficum sanctiones ingredi aus ^ f acrorum Canonum, ac Summorum Ponti-
t udi ni Tuae munus erit sub ^ ^'nnt’ ac praesumpserint. Demum Ampli-
ae prohibere admissionem famA^ US ^uen*s et^am Censurarum interdicere,
■'fiqu !> seu aliquibus M .■ , ^uae Pr" Communitate, sed pro
necessario, temere admitti mt S^UC ^ed*s Apostolicae Induito omnino
fiunt Communitates lustis Vm^r ^UStra consueverunt. Et si quae Monia-
ctcm, quia huic Sanctae Sedi ^\£tU ^ uae ni^ndatis obtemperare detre-
posto icae immediate subiectae existunt, vel
1 Cf.
1 Archicpiscopc
S. C. Episcoporum ct Regularium
Religiosorum Virenn u alK.um.-v Ordinis regularis iurisdictioni subsunt, vc
abesse contendunt, contra easdem, et earumdem singulas procedere poterit
Amplitudo Tua cum facultatibus Sacrae huius Congregationis, quae idcirco
tibi ab eadem S. Congregatione tenore praesentium tribuuntur. Et interim
Amplitudini Tuae omnia fausta ex corde precamur a Domino.
’ [Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 373, 374].
1868.
S. C. Hp. et Reg., ep. encycl. 9 febr. 1751.
Per owiare all’esecrabile ardi mento di certi figli di perdizione, che okre-
pjssando 1 termini d ogm miiiicta stendono cziandio le temerarie e sacrileghe
mani al Santo dei Santi, ali augustissimo Sacramento delPEu caristia, ed ai
sagri preziosi vasi in cui losti a consagrata, o le Sagre Particole si conseWano,
Papostolico zelo dei Sommi Pontcfici Romani, non solo stabili che i rei
di un si orrendo misfatto consegnar si dovessero al braccio Secolare, onde
sipunissero anche colPultimo supplizio, ma considerando, che talvolta ad
un simile eccesso purtroppo ardito si -porge dalla negligenza, e colpevole
disattenzione dta Custodi de Sagn labernacoh, aneor contro di questi pre-
scrisse le dovutc pene.
Cio nondimeno pero 1 esperienza ha latto conoscere, che alcun de’ me~
desimi Custodi senza pensare che 1 accennato deJitto non di rado prowiene
J;.: loro pnea ledelta e vigilanza trascurano impunemente una parte cosi
essenziale de’Ioro doveri.
Quindi e che Ia S. di N. S. attenendosi alPesempio dlnnocenzo XIII,
suo rc ecessore di felice ricordanza ha espressamente ordinato e coman-
ato c e per Ia presente lettera circolare di questa S. Congregazione de’Ve-
SC0'1.e f£°lari essere mente precisa della S. Sua che ognuno di loro nella
propria locesi , 1 erritorio c distretto rispettivamente ingiunga e coll’espres-
't0nfl ^1U urpnt‘ °d efficaci inculchi ai Parrochi, Rettori, Sagrestani o a
3 unque a tro, cui !a Custodia de 'Sagri Tabernacoli appartiene di non
fioorbA 3 1 Una CUra tant0 gelosa e di ritenere presso di se le Ghiavi, o di
in ll0&° cicuro sotto altra Chiave in guisa che i sagri vasi della
■occad Q.CanStia n°n rest‘no mai esposti ai pericolo di essere involati o
ttdcle .a 6 St ^CT neSfigcnza, trascuratezza 0 altro difetto colpevole della
inearicat iTr13 aUenz’onc de'suddetti Parrochi, Rettori, Sagrestani 0 altri
lcnta fratuira a. I!1^n^0^ata Custodia accadera alcun furto sacrilego senza vio-
aperti Q t p3, . ei ‘ aSri I abernacoli, e particolarmente se gli avessero lasciati
quenti li a - SS* a^ usc^°^° ° in altro luogo, onde i scellerati delim
in questi o CSSCr-° r°*^. COn ^ac'fitai e commesso avessero 1’orribile misfatto,
vescovi 0 0°,^ mntl CaS^ vuo^e e comanda S. B. che dai rispettivi Arci-
andie ii virfl \nar!., c ^upcriori Generali degli Ordini Regolari si proceda
tori, Sagres. U • C Capitolo de Custodia Eucharistiae contro i Parrochi, Ret-
aai, 0 altri obligati, per ragioni delle cariche loro a custodire
63
34
Curia Romana
i Sagri Tabernacoli, irremissibil mente e senzXltro p
Ciceri o di altre ancora ad arbitrio giusta la qualitTdeTt pena *»
della colpa, oltre Ia perpetua pnvazione delPuffizio dc’SaerJ ! i
ai Rego lari anche alia pena della pnvazione delPuna e 1’ At edin9u«fc
poi si omettesse la bert dovuta diligenza in custodire Com T* QuaI<*
motivato, la SS.ma Eucaristia, ancorche furto e sacriis ni dl SoPra si i
se, la S. di X. S. vuole e comanda che cio non ostante i n°n Seguis'
Rettori, Sagrestani, o altri come sopra siano sottoposti alia pe^dell^*
sione dall ufhzio per tre mesi, come prowidamente disni, ? OSPe"-
nel citato Cap. de Custodia Eucharistiae. - \4 dovri Illn?cen20 III
Rettori, Sagrestani o altri tante volte commemorari ad^o^^
dalle pene cnunciate che da altro Sacerdote o Ministro q? d' so«rara
Santi Tabernacoli aperti o le Chiavi di essi in luoao n, n ’8r° S' “Cln“ '
“ pr« «•p«» ” -c v&Sft
SS.mo Sacramento Eucaristico ed essi sono strettamente obblfl T„
a 1 „„„ S'SS»t SES*”!’*
sr P“ rr «aa asad £55
va mente peri coi loro Superiori rAk ■ ne.Cessa,r.le ed. °PP°.rtun<: cumulati-
Pastora, soKZe d^rZ^f P,0i ?T **
delle Processure che sei anno n ra^ghore h stessa Congregatione
Dovra nertanto v qg m , P • e accenn:Kc nlevantissime Cause.
riori Commamlamenri ddhSmriti IS*1* '* 'SatM osscrvan2a de’Su'l<'
sr stic cTf00^;
stani O altri Custodi det SagTTatrrith ,T ‘ Parr0Chi• "TYT
presente si contiene r> A, A , a° rta.Co11 a Iei soSgettl tuttocio, che nella
S. Congegazione spedita arotthriToV" „lettef? circolare deUa stessa
dcllanno i-?.. m*r • , g ' dinan de Iuoghi sotto il di 8 Gennaro
cenzo XIII. mant amento dei lodato Somnio Ponteficc Inno-
Confida Sua Beatitudine chr* i ■ I. 11 Iri
ordini Pontificii e che con" da ei vcrranno eseguiti fedelmente gli
irriverenza, o emnio Hi«nr °^Uent,?nente non v* sara P*u a temere alcuna
prosperi P 'Spmz° n«»’ineffabil Mistero Eucaristico, e Dio b
R
[Reg. Lp. ,«-j n ->r Pf ' ^
eg., p. 31-33J/ ’ ' ’* ellam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep.
S. C. Episcoporum et Regularium
1869.
S. C. I:p. et Rcg., 8 nov. 1752.
t I# Altre volte c stata esaminata nelle Sagre Congrcgazioni 1’Istanza di al-
cuni Vescovi, di potere astringere i Confessori Regolari, non Curati, a dovere
intervenire nella Conferenza de’ Casi Morali, da detti Vescovi in certi giorni
delLi Settimana destinata; e varie furono Ie Risoluzioni, secondo la diversita
dei Casi, i quali nelle medesime furono proposti. Essendosi poi conosciuto
il pregiudizio, che recava alPOsservanza della Disciplina Rcgolare il dovere
assistere alia detta Conferenza in quel tempo, in cui dovevano i Regolari
adempire i di loro Offici Claustrali, e 1’abuso, che si era introdotto tra i
Confessori sudetti, i quali coi pretesto di dovere assistere alia detta Confe-
renza, non volevano indi intervenire alPaltra stabilita dalla sa. me. di Ge-
mente VIII,1 e dalle loro Costituzioni dentro i Chiostri; per potersi in tanto
dare 1’opportuno rimedio a questi inconvenienti, molti Procuratori Generali
specialmente quello dei Minori Conventuali, hanno stimato cosa necessaria
di dover far ricorso in questa S. C. della Disciplina, per poterne sentire la
finale risoluzionc, colla quale si potessero in avvenire togliere tutti i contra-
sti. Riferitasi percio questa Causa in essa S. C. dalPEminentissimo Signor
Cardinal Guatlagni Prefetto della medesima sotto il seguente Dubbio:
Sc li Confessori Regolari, non Curati, siano, 0 non, obbligati ad inter-
venire alie Conferenze de i Casi di Coscienza dai Vescovi nelle di loro Chiese
Secolari stabilite?
$ 2* Et essendosi, prima di dare la risposta al Dubbio suddetto, consi-
derato, che questa materia era stata gia magistra lmente esaminata, e riso-
hta a lavore delli Regolari nella S. C. dei Concido, nel tempo, in cui Ia
antita di Nostro Signore PP, Benedetto XIV era Segretario della medesima,
in una Causa d’Acquapendente «Visitationis Sacrorum Liminum, 12 Mar-
ll! 1 7 r^* inseri ta nella Nottiicazione 15» al § De i Confessori Regolari, nel
tom‘ ^ Notificazioni, et Edit ti delle Santiti Sua, quando era Arcive-
scovo di Bologna. Fu di commun consenso risposto al Dubl?io suddetto
1 di 29 Maggio dei corrente Anno 1752:
- egative, et dentur Decreta alias in re hac emanata. Scilicet, a S.C. Con-
111 m una Atjuipendii V isitationis Sacrorum Liminum, 12 Martii 1718 et
!. °rosernPr°nien., 12 Maii 1685, ri ferita nel Foglio della citata Causa
ftpiQpendente , Et ex S. C. super statu Regularium, in una Maceraten.,
/>7fanUa™ Quali tutte si danno per extensum nel fine della presente
! ntrod ■ i30* esS!l C. nel dare Fopportuno Provedi mento sopra I 'abuso
df 1 n11'’ *n a^Cun* ^ onventi, ne i quali 0 per negligenza, o per ignoranza
1 Jvcreti sudetti, non vi si tiene la lezione della Morale, n£ visi fanno
cr.
, -N. 187.
1 Cf vtied ®u^-* tom* 4» P- xxxvi, xxxvii.
‘ ^ ' 1811.
4
836
Curia Romana
Je Confcrenze de i Casi giusta ii Decreto di Cienientc^m 7 '
Costituzioni Regolari, con ordinare, siccome colla Pr,,of.rit’ ° ,elIe di Wo
Superiori Religiosi dotalia, c dclle Isole adiaccnti 1^1°^ 3 ^
osservanza dei citato Decreto di Clemente VIII e dell p .C puntUa!t
tuzioni circa la Lezione della Morale, e la Conferenza d'c i C° C°StJ'
scienza, da farsi impreteribilmente in tutti i Conventi dei r ! dl Co>
dine, tanto in quelli, ne! Ii quali vi e la sufficiente Famieln A' d? ^r'
quanto ne i piccioli Conventi, dove pero vi sono Confessori
provati da i \ escovj per ascoltare Ic Confessioni dei Secolari E rnH- 3p*
condizione, che qualsora dentro i CMostri non venissem « ■
gucm , Decreti di Clemente VIII, e le Costituzioni dei tefordif T
Coscicnza, da farsi dentro 1 loro Conventi o Monisterl’ i» °® 4
s,ano tenuti, ed obligati i Confessori suddetti Regolari d -assistere T
vemre alia Conferenza dei Casi stabilita dai Vescm-i Q*;n .ffller'
a' de, «i Superiori Regolari, di lare eseguire quanTrldla JT
".“5“"*’ a“'6 ®°? eirett0 restassero adempiti i Decreti dfciemeMeVm
• usti uziorn det loro respettivi Ordini, le quali hanno prescritta e., '
bihta Ia detta Lezione di Morale e Conferens di r«* escntta, e sta-
l»nne,,„le dell-osservanza della Kegolare disciplina dentro TchZi “
dover trasmettere k pfesente Lenem in tutti i loro Comen ti e «ri
strarl^ nelle loro^ **! V?*te 1 Anno> tenerl;l affissa nel luogo solito, e regi-
i^contrsrio ' ^ ,n°" pOSSa ■“**>« «*■»
a cui essendo „!, f \n°" aItrimen,c' Untcnzionc di Nostro Signes
contenuto nella mlo f**"* *a Re'“i0nC * ,,m°"
C di confer rnarlo. tt ’ bemgnamente degnato di approvario,
[Bened. XIV Bull., tom. 4, p. xxxv, XXXV,] .
1870.
S' C' Ef>- ct Turritana, 9 febr. ,7S3.
*ke, et AbbatissT^onLterii fro"nclali Min- Ohserv. Provinciae Sardi-
Confessuri orum pro Mon' Vu Clarae Sacri circa retentionem duorum
tionem puellarum admittendan.m^ pro.R-mo Archiepiscopo circa explora-
gregatio referente E.mo rav i .t,- a<^abltum, et professionem, Sacra Con-
ct consideratis considerand' * i ^ ,efecto» ac Ponente, visis videndis,
sanos servandam esse veter- ac declaravit, quoad binos Confes*
puellarum licere Ordinario 7?, quo vero ad explorationem
quam ante professionem ,, ex^0rarc, tam ante susceptionem liabitus,
[Reg. - Mon. ,7„ I rflC! tamCn rccepta portula.
P* 374]* e iam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. ef
S. C. Episcoporum et Regularium
837
1871.
s. C. Ep. et Reg., Fabrianen ., 14 dec. 1753.
In Causa Fabrianen. Iuriuin Paroch. vertente inter Parochum, et Eccle-
siam parochi ale m S. Blasii Oamaldulcnsium Fabnani ex una, et Monaste-
rium, ac !\ Ioni ales S. Elonuphrii Fabriani eiusque P. Confessarium, et
pp Minores Observantes S, Franeisci, ac Innocentium Cinotti ex altera
p3rtibus proposita fuerunt infrascripta Dubia, videlicet:
1. An ius aspergendi, et benedicendi Cadaver Puellae Mariae Luciae
Cinotti defunctae in Monasterio S. Honuphrii Fabriani spectaverit ad Con-
fessariuiti Monialium dicti Monasterii, scu potius ad Parochum S. Blasii
dictae Civitatis in casu etc.?
2. An dicto Parocho S. Blasii spectent omnia et singula emolumenta
Parochialia, et praesertim cerae adhibitae in funere dictae Puellae, seu potius
simplex quarta funeralis, ita ut substineatur cessio facta ab Abbatissa supra-
dicti Monasterii favore Innocentii Cinotti in casu etc.
Sacra Congregatio referente E.mo de licio Ponente, Partibus auditis,
acre mature discussa ad suprascripta dubia sequentem in modum respondit,
nempe:
Ad 1. Negative quoad primam partem, et affirmative quoad secundam.
Ad 2. Affirmative quoad primam partem, et negative quoad secundam.
[Reg. - A Ion. 1753. ~ Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
P- 379] ■
1872.
S. C. Ep. et Reg., Lima na seu Congregationis Oratorii
S. Philippi Nerii, 9 ian. 1758,
Hic omittitur insertio huius causae, quia eam habes supra, in Bened. XIV,
c°nst. Emanavit nuper , 21 ian. 1758. - Cf. N. 446.
1873.
S. C. Lp, et Reg., Ordinis S. Augustini, 11 aug. 1758*
Regulares unius Religionis confugientes ad Ecclesias, et Monasteria
^ terius Religionis restitui deberi Superioribus propriae Religionis a Prae*
atIS ajterius Religionis, ad quorum Ecclesias, et Monasteria confugiunt,
praestito tamen ab iisdem Superioribus confugientium iu ramento, et lacta
obligatione de servanda Immunitate Ecclesiastica, et de restituendo con-
gi entes praefatos Ecclesiis, vel Monasteriis, ad quae confugiunt, casu quo
roce-endum sit ad poenas' corporales carceris perpetui, mortis, et tri-
naum sit ad poenas' corporales carceris
propter delicta ab ipsis confugientibus
perpetui
commissa; secus, si ipsi
S38
Curia Romana
i
.I
Superiores procedere deberent ad poenas ordinarias et ]
Regularium per Constitutiones ordinis praescriptas ” COrreail>^
ad Dcfimtoriuin Provinciale, vel ubi illud non fuerit ,d C ”-1 dcc|aratio
ventus spectabit. Quod si constito Regulares confueientes""81""" Cori'
taxat ordinarias, et per Constitutiones Ordinis ad corree tir POenas dl*-
ptas promereri, Praelati alterius Religionis renuant cos pro
bus restituere, vel ipsi Regulares ad proprias Religiosas Domo- j“perion-
sent, Sacra eadem Congregatio utrosque ad instar Apostatarum vTt
tas recipientium, in excommunicationem Summo P„„,:s elAP<*&-
incursos declaravit. mci reservatan
[Reg. 1758. - C i\ etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg „ ]
^ 33°j*
1874.
S. C. Ep. et Reg., Comen 1 dec. 1758.
Sacra .Congregatio referente De Ileis Ponente iH,ntJo 1 •
Episcopi Comensis, ac Nuncii Apostolici Helveticorum, ce^,i[ sTsst
' N' P>acu‘r,t. rescnbi posse iuxta votum Episcopi ct Vuntii H.lV'
ticorum, hoc est: quod Collegium S. Ursulae non teneatur ilh,
fiS TaibPRumnc, t ' ** C°''^ium: quid t '„S
^ e^sernn r„n “ g“’ " dlSpenSentur a tr>bus Votis simplicibus
bilia existentia in “ ’ tSmm teneatur Dotes ab eis perceptas, nec non Mo-
Et “d I ""1 CU1?1CU|,S rcstitucre- - - Decembris ,7i8.
cretario sub din • ?‘S re atlone SS-mo D. N. ab Infrascripto D. Se-
crctario sub die 16 eiusdem mensis et anni ^ Q,,,. k - f
scriptum S^ Congrega, i.,„, 1 fccmmm approbat ^ annmt’ “ ^
p. 386®' ~ W' I75S' ~ Cf' etiam B*zz*ni, Collectanea S. C. Ep. ct Reg.,
motorem fiscalem ( - Blactl°num Ecclesiasticarum vertente inter pro-
S. Bernardini (^dmir vi Pientinae ex una, et PP. Convenias
bus ex altera nmn murum Reformatorum Terrae Sinalongae, parti-
I- An PP. rIZ* rnt infrascripta dubia, videlicet:
Terrae .Sinalongae tene * *, on.Vemus S* Bemardinl ibi extra Monasteria
iorum, et Rogationum5 ° ^ lnterven,re Processionibus Litaniarum Ma-
2. An iisdem PP. possint u . j* . III .
ad purificationem admitr ■ ncdicere mulieres post partum, easquu
3* An liceat dier,c corum Ecclesia?
167S.
C. Lp. ct Reg., Pientifia, 8 aug. 1760.
lcI's PP. extra
saeculari in choro fu neri b
propriam ecclesiam permixtim cum clero
^ v ^ v y i C4 114 | r V L 11 A L m 4 4
quatenus affirmative* * 3 lls<Ple ecclesiasticis functionibus incedere'
4. An
«neantur indue
'e superntn;,.plir_ ,
1 t u"eeiim, scu
cottam?
_
5. C. Episcoporum et Regularium
839
. \n dicti PP. concionantcs tempore expositionis SS.mi Sacramenti
: Ecclesiis saecularibus, nec non benedicentes domos, et vineas, possint
!?1 solo habitu Religioso, seu potius debeant esse cotta induti?
U!16i An iisdem PP. pro obtinenda aliqua gratia, et in publicis necessita-
a(i instantiam populi dictae Terrae, vel aliorum liceat imaginem Dei-
rarae Virginis discooperire, et publicae venerationi exponere in propria
ecclesia, eamque processionaliter circumferre, publicasque indicere, et reci-
ure preces, et collectas absque licentia Episcopi?
g. An liceat haeredibus defunctorum affatos Religiosos ad funeralia
invitare, et pro associatione Cadaverum, et pro celebrandis Missis?
Et quatenus affirmative:
9. An ad Episcopum pertineat Eleemosynam funerum taxare vel ad
eosdem haeredes illa in summa sibi bene visa contribuere?
10. An dicti PP. invitati ad celebrandum et officiandum in Ecclesiis
saecularibus possint praetendere elemosynam ultra ratam servitii praestiti ?
11. An et quomodo dicti PP. nominati a Communitatibus ad condonan-
dum sint approbandi ab Episcopo?
12. An dicti 3 in Ecclesiis ruralibus missam celebrantes, et etiam in
eis, in quibus vice funguntur (Vesbyterorum saecularium teneantur reci-
tare cum Populo rudimenta Doctrinae Christianae iuxta disposita in Conci-
lio Romano in casu?
S. Congregatio, referente E.mo Columna de Sciarra Ponente partibus
auditis, ac re mature perpensa ad suprascripta dubia sequentem in modum
respondit, nempe:
Ad 1. Affirmative, et amplius causam huiusmodi non proponi mandavit.
Ad 2. Negative.
Ad 3, Quoad Chorum affirmative, in reliquis negative, et amplius.
Ad 4. Negative, et amplius etc.
Ad 5, Negative ad primam partem, affirmative ad secundam, et amplius.
Ad 6. Quoad expositionem imaginis publicae venerationi affirmative,
in reliquis negative, extra tamen Clausuram, ct amplius.
Ad 8. Affirmative, et amplius.
Ad 9. Negative ad primam partem, affirmative ad secundam.
Ad 10. Negative, et amplius.
Ad 11. Affirmative ad formam Constitutionis Superna Clementis X, 1
et amplius.
Ad 12, Affirmative, et amplius.
[Reg. 1760. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 3^7»
1 N. 246,
Curia Romana
10/0,
S. C. Ep. et Reg., Brictinorien., 30 maii 1
766.
Ex audientia SS.mi habita ab infrascripto Domino Se
Congregationis Episcoporum et Regularium sub die to \uT*l? Sacr*
tas Sua, attenta relatione Episcopi Brictinorien beniL» ■ San*
pterea commisit eidem Episcopo, ut veris etc. ^pS"' “ P-
arbitrio et conscientia i-ndulgeat pro facultate recipiendi bonfo £?
quibus agitur, pro rata scutorum tercentum in causa dn„c • abllla- d'
Conti, et alienandi aequivalentem ratam Loci Montis pro solufionT Sf'
hs pretu eorumdem stabilium; ita tamen ut praemittatur m !*“•
tus monastici assignatio fundorum, et non percipiantur a u10nasf bb;'
ratur alienatio dictae ratae Loci Montis" £*» f
rnterim alimentis per patrem puellae durante novitiatu snlf *’ *0UtU
Ep[ctReSg.Cp.^89CrCg' '766/67‘ " Cf' 6tiam BiZ2arri> ’Coll=™.C
1877.
S. C. Ep. et Reg., Mindonien., 7 apr. 1769. 1
tius^uaxes^J rld™”.' iT 'l?”? j3C' ConSrcS- EP- « Regularium Vincen-
JrleTaudarnSumm DispensationLlLrin^oL^^u””
constitutus ^ d ?r ' n°n remissa absoluto arbitrio tuo, sed de qua
I"Sr ^uue S exequut0r quia iIlius tibi praeceptive
ad id praescntL 1 >US CXposltorum subsistat. Ideo hi E.mi Patro
habcasPhacsitatione ^ d“daS f“ "“"darunt, in eum finem, ut nullam
expirat ™ m cxcclue"d° »uam commissionem quae tali casu non
ac diu valeTs m D0m,n7marn ^ Pontificis' H°C riotum fadmus
p. 35, 36]' P l'<n>' _Cl' ttlam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. ct Reg-,
S C p 187e- '
’ Tullius Nonahinlae, 18 ian. 1 779. !
II Y? ^°pia ^egli Atti, e le Caro* A
alia Parrocchiale vacante di S ^ V01 111110 date riguardanti il concorso
sdizione Nonnantola tuttSlt* 10* ^a^sta delle Rochette di codesta giuri-
, „„ ... T° Conteng°no che quello che era necessario
Officiali MindonierL
1 M ViCar‘° Ap°8tolico d! Nonantola
S. C . Episcoporum et Regularium
841
formare giudizio della maggiore idoneis de’ Concorrenti in quanto alie
pe. e ec| in quanto ai costumi ed altri requisiti a tenore della Costituzione:
%rum illud della S. M. di Bened. XI\ , § r6, t. 1 , N. 68.1 Nel presentarsi cia-
. ,..n Concorrente ha espressa la sua eta e gl’impieghi esercitati, ma nelfa
Copia degli atti da voi mandata non si legge che ne presentassero alcun
documento e molto me no che il Cancelliere dei Concorso ne formasse 3’Epi-
torne per dario a \ oi, che presiede\ ,ite, c agli Esanunatori come si prcscrive
RClla suddetta Costituzione. Non si legge neppure in detta Copia d’Atti
Ia Conciuncula fatta dai Concorrenti sopra il testo dei Vangelo, ne la risposta
da loro data ai Casi morali proposti dagli Esaminatori, che pure dovevano
essere ridotte in scritto e non verbali, secondo la suddetta Costituzione
Benedettina. Tutte queste cose sono necessarie a vedersi perchc tra gli appro-
vati si possa sceglierc il Digniore, dovendo cio dipendere dai giudizio di chi
ha il diritto di scegliere e non dai numero de’ voti degli Esaminatori, i
quali solo hanno il diritto di approvare, o riprovare, ne per altro effetto si
attende il maggiore o minor numero de’ loro voti. Vogliono creder nulladi-'
meno questi E.mi che sia stata una svista dei Notaro I 'omissione di tali
circostanze nella copia degli atti suddetti; ma quando realmente non si
fossero osservate nel concorso, vi ammoniscono a regolarvi in avvenire,
persimili casi, a tenore di quanto si prescrive nella suddetta Costituzione:
Cum illud della S. M. di Benedetto XIVT. Intanto siccome dopo Ia morte
deirOrdinario Collatore i Benefici restano riservati alia S, Sede in vigore
della Regola 2 della Cancelleria, e ai Vicario Apostolico, come anche al
ficario Capitolare non appartiene la preelezione dei Digniore ne’ Concorsi
come fu definito dalla Sagra Congregazione particolare coirapprovazione
della S. M. di Clemente XI li iS Gennaro 1701 : ma in tutti Ii casi che non
4 1 * * m '
sitratta dt riserva di mesi, si devono mandare gli atti de’ Concorsi alia Data-
na Apostolica, perche scelga il piu degno c gliene faccia la provvista secondo
b suddetta Costituzione Benedettina, percio v’ingiungono l’EE. LL. che
trasmettiate gli atti tali quali sono alia Dataria Apostolica facertdo sapere
agli approvati che dovranno accudi re presso la med. per il disbrigo della
provvista.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 37, 38].
1879.
S. C. Fip, et Reg., Nucerina, 23 ian, 17 84*
Secondo Teloneo da V. S. trasmesso alia S. C. non ct e dubbio, che fra
J;erta t!atu nolTaffissione degEEditti per li beni posti in vendita nel Castello
Compresseto di cotesta Diocesi dalla Compagnia dei SS. Sagramento della
a parrocchiale di S. Marti no in Colle diocesi di Gubbio la maggiore
rRimata sia quella d’Angelo Pantaleoni, che ha offerto scudi 405, 50,
si rileva nella di lei informazione. E non sono che condizionate, ed
333- - Cf. etiam Codicis luris Canonici Docum. •
842
Curia Romana
eventuali le altre offerte che Ia supererebbero, cioi aiiplI^Ti '
reli di sc. 380 con piii sc. 21 sopra ogni altra offerta non raalil^. Masa-
e I altra di Agostino detto ii Sordo di scudi 394 Con Diii ® rt dl s=- 450
altra offerta sino a sc. 465. Ma siccome e massima della <3 ' I S°pra °Pti
volte e stato scritto ad altri Vescovi anche con 1'Oracolo P ' A' •C°me P1*
offerte le quali si danno per le delibere di beni de’Luoehi Pii H Ik 'h' k
di somma certa, esplicita, e determinata senza mistura di cnoHi,- 0CSSere
mento eventuale coi quale 1’Offerente tenta d'avere per menTiT 5 °. ^
Ia cosa deliberata se non ci siano maggiori oblatori e non Zr i *"*"
giusto prezzo se da altri fosse offerto, quale intende superare con 1' ' ** *
eventuale contro la buona fede delle delibere e con evid,„>
de’ Luoghi Pii, percid questi E.mi inerendo alia’ loWone^SS’
zionem una pendenza di Gio. Marinelli con le Monache
Vergini di Ascoli, ed approvata dalla S. di N. S. nelPudienza dii w?-
passato, di . loversi osservare come leeee la sudiletM
sr Pontificio, mi hanno cordato* !°
offerte gii date Elia faccia procedere alPAffissione dei nC edittf^
medesimi dichian, che per questo e per Ii casi futuri pU ^
[Reg. Ep. ,784. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. et Reg„ p. 39, 40].
1880.
Ep. et Reg., Firmana, 18 iun. 1784. 1
capitali frutti(VrirlT,'''tU"*''"’ 3nc?rcb5 numerarie si devono tutte investire a
stolico, secondo ’la me^e° dei™?6 C ^ “ 1* " US‘ benepUcit0 A^
disporre delle dml • de r^°^’ c^e su°le allegarsi per la facolta di
Vogliono dunque questiTnr 001 -%SOla lwenzi ,id wperiore dei monastero.
di S. Benedetto in\ Elnidio^XV^0»’ Che V' S‘ disinSanili le
cluso memoriale, che i/ I t d? crronea opinione espressa nelPac-
ad alcun investimento * * e. nui*ierana, di cui si tratta, non sia soggetu
de’Monasteri dell i n* U?gCI* Ioro> come a tutte le altre M°nache
Doti, ancorche numerari 10Ces** clie dehbono investire a capitali tutte le
[Reg, — Mon. irg. _ pr lt-,
p 395]. ' 4 * ttiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg,
AU ArcivtMcovo di Fc
rmo.
S. C. Episcoporum et Regularium
s43
1881.
S. C. Ep- et Reg., Caesenaten, mense maio 1788.
g.icra Congregatio referente Emo D. Card. Gotti Ponente, attenta rela-
tione Episcopi Caesenaten., ac rc mature perpensa, censuit ac decrevit, in
1 etc> de quo agitur, danda ct observanda esse Decreta alias ab eadem
S Congregatione emanata in Causa Forolivien. inter Monasterium et Monia-
y Cappuccinas, ac Ioannem Baptistam Sachinum Parochum S. Luciae
eiusdem Civitatis sub die iS Augusti 1719 sub infrascriptis dubiis:
j An ministratio Sacramentorum tam tempore Paschali, quam in ultimis
infirmitatibus, et ius sepulturae privative spectet ad Parochum quoad binas
Sorores quaestuantes inservientes Monasterio Cappuccinarum in casu etc„?
2. An et pro quibus, invito dicto Parocho, liceat Cappellano Confessarip
eiusdem Monasterii Sedes Con fessi onales publice expositas pro ministra-
done Sacramenti poenitentiae retinere?
3. An idem Parochus ius habeat quaestuandi in Ecclesia Cappuccinarum
pro SS.mo Sacramento, et animabus Purgatorii in casu etc.r
S. Congregatio, visa relatione Episcopi Forolivien.. Partibus auditis et
informantibus, referente E.mo Corsino, ad suprascripta dubia infrascriptum
in modum respondendum censuit, videlicet:
Ad 1. Negative in casu.
Ad 2. Affirmative quoad duas Inservientes quaestuantes.
Ad 3. Negative et amplius in omnibus.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 348].
1882.
S. C. Ep. et Reg., Pontis Curv/, 14 iun. 1788. 1
ii
Nella Lettera che vi fu scritta da questa S, C. Ii 19 Alaggio circa Ia
permuta dei Terreno di codcsta Chiesa di S. Niccola con altro I erreno di
Giuseppe Crignani non fu inai espresso che la dispositione dei Canone 1 cr-
Tulas dcroghi at Cap. Novit , nc sede vacante aliquid innovetur , come A oi per
equivoco avete opinato secondo la V. Lettera dei 3® Alaggio, ma vi fu
ben scritto, che a tenore dei Can. Terrulas come il Vesco vo cosi il Capitolo
8ede vacante e per esso il Vicario Capitolare puo autorizzare i con iatti
che non eccedono il valore di 25 Ducati do’ro di Camera non ostante la
disposizione dell 'Estravag. Ambitiosae ; che richiede ne’Contratti delle Chiese
j! Beneplacito Apostolico, Cio non deroga ai Capitolo Novit , il quale vieta
lalienazione de’ beni della Mensa sede vacante, e percio non ha luogo Ia
dlsPosizione dei Can. Terrulas, quando si tratti de’beni appartenenti alia
\ icario Capitolare di Fontecorvo.
1
s44
Cuna Romana
Mensa Sede Vacante, come neppore ha luogo ne’beni delle Chi ■
e Benehcu che siano vacanti. e 'k'"Iesc inferi
[Reg. Ep. 1788. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S r r
P- 4°> 41]- ‘ hP
nori
et JU
&'l
1883.
788.1
S. C. Ep. et Reg., Aquinaten. et Pontis Curvi, 3 sept 1
In seguito delta Vostra lettera dei 24 Agosto diretta a queat , S r-
gazione m. comandano questi E., ni miei Signori di scnW; T 7npt-
patente da voi spedita coi consenso di codesto Canitoln „.1 ' ' ' doP0 ^
dclla Vostra elezione per Ia deputazione
\ icarto generale e vostro coadiutore in Pontecorvo con tutte I ' ')°“ “
competevano a Voi come Vicario capitulare ancorche rirhlL " cht
menzionc, sono cavillose le questioni, che ora suscitate del ?6™^
indipendente deve
siastica, che voi come Vicario CapitolV c Jr a.eTn ^ u 7“ «k-
poteria voi esercitarc da voi medesimo allnrrh • - Aq ’ sal'.'° so,° «
iri Pontecorvo' senvi n « . c^c personalmente vi troviate
a Voi, comelnTammet ™: ZT ^ fa ** dal
formano uno stesso tribunal,- Ve • A'Can0 ?ent'ra,(-' *• Vescovo.cht
e perche non diate alm ' , dunque per vostra intelligem,
giurisdizionc in Pontccorvu™" ° N°ta ncl l,l>er0 esercizio della sua
p. 3^g39|' ,788-"Cf- e'iam Collectanea S. C. Ep. et Re,,
•1884.
Ep. et Reg,, Carmeli tarum, 11 dec. 1789.
relatione P. Pr0c^!L,(’ -^eprerltt ^',m(1 Card. Carrara Ponente, audita
cuerit rescribendum oroufr™ “ °^nis: ccnsuit- » SS.mo D. N. pia-
nis sive ratione expensarum0'1^1 & a^ eo exigere, sive ratione filiatio-
textu, non obstante quacumo conv*v**> pastus vel quocumque alio prae*
excepto victu et vestitu illms^G consilclluhne etiam immemorabili contraria,
libertate Novitio, vel eius m emP0r’s> 9lJW *n probatione fuerit, salva tamen
stiae conventus, in quo receo^Ii^k ^ 3Ut curator^bus sponte faciendi sacri*
aliquam oblationem cereorum H J' u*1*1 ^e^£i°sum» vel professionem emittii
de causis peragendis, nec non * ^fn^°nirn pro sacris functionibus dicti?
mus prandium vestitionis l Communitati Religiosae eiusdem Con-
protensionis diebus, exclusa tamen in bis
Al Vicano G
>P»olare di Aquino
S. C. Episcoporum et Regularium
0 u acumque vel tacita, vel expressa conventione, et dummodo oblatio sit
Moderata; et convivium frugale, nec ad illud saeculares admittantur, salvis
in reliquis constitutionibus apostolicis, Decretis S. Concilii 1 'ridentini, Iuri-
tus confirmatis, ct Privilegiis a S. Sede concessis Ordini Carmelitarum.
[Rclt. 1789- - cf- ctiam Bizzarrb Collectanea S. C, Ep. et Reg., p 396].
1885.
S. C. Ep. et Reg., Aesina, 5 febr. 1791. 1
A relazione dell’E.mo Signor Card. Carrara Ponente b stata proposta
alia S. Congr. non meno la rappresentanza fatta alia medesima nelPannesso
Memoriale dai parenti delle Monache proiesse nel Monastero di S. Chiara
di Iesi, che quel tanto avete voi riferito sui tal particolare con Lc^era dei
13 Giugno dello seorso anno 179°» questi E. mi hanno riconosciuto, che
1 ‘abuso introdotto nel Monastero suddetto di obbligare le Religiose a fare
a proprio conto !e spese, che occorrono per il disimpegno degli Offici mona-
stici b contrario alie prowide disposizioni date di ordine della S. M. di
Clemente Xi dalla stessa S. Congregazione con lettera Circolare dei 28 Lu-
glio 1708 diretta a tutti li Vesco vi dltalia;2 nella qual lettera si proibisce
espressamente a tutte le Monache con precctto di S. Obbedienza, e sotto
h pena di privazione di officio, e della voce attiva e passiva di non fare a
conto proprio alcuna spesa, che riguardi, o abbia relazione all officio, che
esercitano, e questa proibizione comprende ancora i regali, dimostrazioni
edaltro, che le officiali erano solite di fare ai Superiori, Confessori, Deputati,
cd altri Ministri dei Monastero, ordinandosi nella detta lettera che qualun-
que spesa occorresse di fare per i! disimpegno degli offici monastici, tutto-
cio si faccia moderatamente colle rendite dei Monastero senza contrarre
debbito alcuno. *
Volendo pertanto li prelodati E. mi miei Signori, che assolutamcnte sia
tolto tale abuso, mi hanno comanduto incaricarvi, che facciate un iditto
; : pubblicarsi nel Monastero di S. Chiara alia presenza delle Monache capi-
tolarmcnte congregate, c da registrarsi nel libro dove si notano le risolu-
noni capitolari, nel qual Editto, in virtu di S. Obbedienza a nome della
8. Congregazione si proibisca a tutte le Religiose, sotto le pene comminate
■ d-.i suddetta Circolare, di fare a proprio conto qualunque menomamente
^pesa per gli offizi che esercitano, e che tutto debba correrc a carico dello
«esso Monastero, dichiarando che sotto detta proibizione rimangano com-
prcsi 1 Pranzb ed altre refezioni, che le OffiziaU erano solite di fare in alcune
^rc ,s^aaze alie loro Correligiose, al Confessore, cd a qualunque altra per-
na, quali pranzi e refezioni rimangano tolti, cd aboliti in guisa che neppure
Mra Permesso di farli con le rendite dei Monastero.
Al Vicario Capitolare.
N. 1826.
«4 6
Curia Romana
Oltre le suddette prowidenze hanno creduto p£E LT
alJ 'altro abuso che nasce dalli esorbitanti regali di past - ’ r dar <ipiio
che le religiose fanno ai rispcttivi parenti, per cui le mJ *• dl aitre cose.
talvolta nella dura circostanza di contrarre dei debhiti n'"* trota»
della S. Congregazione che Voi nello stesso Editto proibiar UUlndl i m«ifc
che di mandare regali a persone estranee dal Monastero * <JUelle
fossero propri parenti scnza ii pennesso delEAbbadec,. i * qUf do
dare la licenza dovra esaminare se la Religiosa la ^ P™» 4
regalo, e soprattutto badcra che non vi sia eccesso ? che di fatt i
non siano molto frequenti. ’ au aimostrazfonj
V i farcte caneo moltre di ordinare nel medesimo Editto 1W
dell obbligo, che hanno le Claustrali di mettere nel deposto ^
largitioni dei Parenti, o per qualunque
stesso le Religiose, che di tal peculio non ne possono disporre «noni
prima impetrate Ic opportune facolta. P se non avranno
Finalmente dovrete nelPEditto suddetto rendere intese onell. r •
Che alie Monache particolari c proihito di fare qualunque debbito Tt’
■ Monastero non d tenuto di soddisfarc li debbiti contratti d,n, . *
dopo la professione regolare quando non siano stati fatti con
TUtt°d6,h0 d0VUt° — -rani pZZteE
UelPcsecuzione ma^ufhTinoh * T'f "“j.0*0 desidera aollccito riscomro
ed abusi si * And,ate in,csa- “ simili disordini
[Reg _ Mnn " '"tr rr g'' 5" Monasteri <« codesta Diocesi tc.
p. 398, 399]' ■ '9 ■ Cf etum Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg,
1886.
s. C. Ep. et Reg., Clsterciensium Montis Soractis ,
17 aug, 1792.
toris' generali, r^eu7tLr^^dum S0”*?**’ aUd‘ta re,ationc P' Proa,n
tes animalium tamquam speciem n ’ ^™Ut rescnPSIt- ac decrevit: Socitta
deserviant pro consumendis a egoc‘atlonis ve,ltas e“e ecclesiasuas.ms
*uum, pro quibus ecclesiastici cn k ProPnorum praediorum, vel commu
proventus animalium deserv' ^ ^buunt oneribus communibus, vel quand<
proindeque in casu .ie quo 3* pl i^ium usum, non autem ad lucrum
societate caprarum centum^111^ in^u^ent*um esse oratorum precibus prt
geant oratores ad pronrium8 SUrnmum» dummodo illarum fructibus indi -
effectu erogan posse pecuninT^’ Ct,n°n ad ,ucrum et Pro ^uiusmoil1
-79*. - Cf. eliam b" ztriUr ^ etC’
rn- CoIIectanea S. C. I£p. et Reg., p-3#
S. C. Episcoporum et Regularium
1887.
s. C. Ep. et Reg., Congregationis Olivetanae , 12 iul. 1793.
Sacra Congregatio, referente Eminentissimo Domino Card. Valenti
Ponente, attenta relatione P. Procuratoris Generalis, visis videndis, ac re
mature perpensa censu it rescribendum prout rescripsit, Professionem et
Vota Commissorum Congregationis Olivetanae esse solemnia, et ad men-
tem; mens S. Congregationis est, ut in posterum annus probationis scu novi-
tiatus, et professio solemnis fiat in Monasteriis pro novitiatu destinatis ad
formam Constitutionis S. M. Clementis VIII incipientis Regularis disciplinae
restitutioni, 1 et fiat octavo anno oblatismi, ita ut iuxta praescriptum S. Con-
cilii Tridentini, Sess. 25,cap. 16, de ReguL , finito tempore Novitiatus, Supe-
riores novitios, quos habiles invenerint, ad professionem admittant, aut a
Monasterio eos eiiciant. f ormula vero professionis versa in linguam Itali-
cam proferatur ab ipso profitente, confecto insuper per notarium Instru-
mento iuxta solitum, et ad 1). Secretarium cum SS.mo pro sanatione in
radice quoad professiones hactenus factas non servata forma praescripta in
praefata Constitutione Clementis VIII, dummodo ab aliquo nullitas non-
dum deducta fuerit in iudicium. Expulsio vero Commissorum post profes-
sionem ratione incorregibi litatis fieri in posterum nequeat, nisi servata forma
Constitutionum Apostolicarum pro quarum opportuna dispensatione suppli-
cent in casibus particularibus etc.
Lt tacta de praemissis relatione SS.mo D. N, etc. sub die 12 Iulii 1793
banc titas Sua resolutionem S, Congregationis benigne approbavit.
[Reg. 1793. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 400J.
1888.
S. C. Ep. et Reg., Aquaependen.t 2 sept. 1793-
Con Enciclica di N. S. P. Pio VI fu gi& nelPanno 1785 prescritto a tutti
1 Vesco vi dello stato Pontificio, che nelle vendite Affitti e concessioni d’En-
litt;usi di Beni appartenenti alie Chiese si osservi il Motoproprio de’ 23 No-
vembre 1742 fatto da Benedetto XIV rapporto agli Affitti ed Appafti Came-
tk * ^ dett0 ^otopt*oprio si ordina, che dopo deliberata la Vigesima,
c ba il Vigesimario intimare personalmente la delibera fatta in suo favore
. _ ^ - Ji m m A 1
O 1UUIIU11L uviiwvim
m S
. Pnrni) delibera tario, il quale, se nel termine di dieci giorni, da decorrere
intimazione fattagli fara un’offerta superiore a quella dei Vigesi-
l^no, dovra essere preferito, dovendo alPopposto restare PEnfiteusi o I Af-
|tio al \ igesimario, se il primo Deliberatario lasci di superare la Vigesima
ei erata dentro i divisati dieci giorni. Questi E. mi pertanto a relazione
1 Cf. N,
' Cf. N. 332.
Curia Romana
^ Cuna Romana
dell E.mo Sig. Card. Busca Ponente mi lianno com-indviiT '
ehc seguendo le traccie dei suddetto Moto proprio vi SCriVere » V«i
tere Ia vigesima data dai fratelli Guardarucci sotto ?P'aCC,ate <*<' a<W
avvertendoli d ’in t imar la personalmente al Fabiani e t f,T,° ’7 AS°*>,
mme 10 h'lorni dopo rintimazione, non conrin la { * a^iani neI ter-
una offerta maggiore 1-Enfiteusi in questione
Guardarucci In qualunque caso pero rimarri fermo a chl C°ncesa ■
di offnre Ia Sesta per Io spazio di tre mesi da decorrerc H "f)Ue 1 dirilto
Iiberazione della Vigesima conforme si stabilisce nello stT ‘l?10™ d*
Benedettino. Cosi dunque ec. esso MotopropriQ
[Reg. Ep. T793. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S.C.Ep.et Reg p
1889.
S. C. Ep. et Reg., Fulginaten., mense mart. ,796.
Essendosi riferito alia Santita di N S
no nclludicnza dei 15 dei corrente auantn f raS<in?t0 J^Ions,g* Segreta-
sopra Pannesso Memoriale della SuDeriora ^ P r ^stato raPpresentato
di Spello circa le stravaganze ed C Relf e Orsoline di S. Chiara
^ cotes, a Citta a pe^ndeldefontoT P"“ *' diS.Anm
hre .795 fu trasferita in detto Monuero X°n T mdul‘° delli 5 <*-
regglbile non cessa di disturbare r, i ^ L 0rs<’ lnc’ ove divenuta incor-
dinu ha comandato scriversi a voi che , * <r,°m“n‘ti Religiosa- Sua Beatiw-
line Ia detta NN. Ia rimandiate in ’c\ ^P,c enii,0 dal Monastero delle Orso-
delPAbito Religioso, ^ «a*da. Wto
tamente, cd in quan^h al.rTTl ??anto a' Voto di C*» «•*>
sono Pobbedienza dei nronrio n ,S0SUmzi?le conipatibile coi nuovo stato,
Vicario Capitolare di Assis i ^ r,lmano' intendendovela pero prima coi
obblighi i Parenti a ri ceveri erc K segua decentemente ii trasporto, ed
*dli medesimi dal Monasr^m ' i ^ria^ener^aI al quale effetto farete pagare
il Capitale, qumdo ne avrann^ del,a Do* ‘ «3J
gherete jl Monas tero di S A atta assicurazione, E rattanto obbli-
^ per Panno seorso dol .** ,f_a£are alimenti ai Monastero di
posteriore Ii trutti della I),>- r nucn° 1 (Jviziato di detta NN.; e perii tempo
fPizzarri, Collectanea S r°u C ‘C SG8uirk I egresso. Cosi ec.
• EP- et Reg., p. 4o j , 402].
- r 1890.
• L' r P- Ct Reg., Eugubina , mn.r o ,
R**mdo stato riferito ali , S r ' 8°S-
*’ “ ^°nSregazione de’ VV. e RR. dalPEano
deflo
stato eco-
Sig. Card. Caracciolo Ponente uc v ' . e .en. u...
" 'l,'ni' ,x-4 alia medesima r.mn S’ .C°n ,ettera de'27 Agosto
iPpresentato in ordine alio statf
v
V C
n v
Ci ubbio
S. C. Episcoporum ct Regularium
S49
•c0 Ji codesto Seminario; questi E.mi mici Signori non hanno saputo
13 ^prendere, come un luogo pio molto bencficato dalia S. M. di Pio VI
Z da quando Elia fu destinata ai Governo di codesta Chiesa, sia ora ridotto
in jngustic, c si trovi gravato di molti debiti in guisa che non possa mante-
^ Io scarso numero di otto Alunni senza dargU nuo\ i aiuti, c soccorsi.
|I.i fatto specie ancora, che contando detto luogo pio un 'annua ren dita di
scudi 2I37> buona parte di detta entrata si consumi in paganienti forzosi,
senza spiegare, quali siano detti pagamenti; che percio li prelodati E.mi
Jniei Colleghi, hanno ordinato, che Elia colPintervento delli Deputati chiami
ad un esatto rendimento de’Conti tutti gli Amministratori dellenunciato
luogo pio, che in seguito trasmetta alia S. C. assieme con Io stato attivo e
passivo dei medesimo, nel quale spicghera dettagliatamente in che consista
1'csito forzoso, che nella sua lettera Io fa ascendere in ogni anno a scudi i204.
Con sorpresa le sunnominate EE. LL. hanno sentito il temperamento
da Lei proposto per sowenire il Seminario quale sarebbe: — Che in code-
sta Citta, e ! hocesi perfino che il Seminario non avesse rimediato al suo
ibilancio , ed al reintegro dei capitale distrutto, le rendite di un solo anno
di tjualunque siasi beneficio, anche canon icale, parrocchiale, cappellanie, e
ddkstessa Mensa vescovile, che venisscro mai a vacare si debbano applicare,
soddisfatti i pesi, al Seminario, e molto piu sono rimasti maravigliati di
sentire, che \ , S. reputa questo temperamento analogo alie disposizioni dei
Concilio di I rento, quando i PP. di quella adunanza ordinarono di provve-
dere sol leci tamente le Chiese vescovili, e parrocchiali, affinche li fedeli non
restassero lungamente privi dei loro Pastore. 1
Dalia detta sua Lettera de*27 dello seorso Agosto hanno rilevato le pre-
lodatc EE. LL. che codesto Clero non paga la tassa ordinata dai detto
S. C. di I rento, e prescrilta nella Sess. 23, Cap. 18, de Reform. e siccome
questa tassa e il mezzo ordinato dai Sagri Canoni per stabilire una giusta
entrata alii Seminari vescovili, quindi mi lianno comandato di scriverle, che
'.S. avendo presente la disposizione conciliare dei Pridentino, con il con-
siglio di quattro Deputati, duc dei Capitulo della Cattedrale,e due dei Clero
secula re della Citta da cieggersi nel modo che si prescrivc nella Sess. 23,
Eap- iS, de Reform. senza ulteriore ritardo proceda alio stabilimento della
tassa da pagarsi dal Clero e Luoghi Pii della Citt&, e Diocesi al Seminario,
tassa non deve essere minore dei tre per Cento delPannua entrata
1 ciascun beneficio, o di altra coi porazione, che e tenuta contribuirla, come
'lene ordinato dalia S. M. di Benedetto XIII nella Costituzione che inco-
Creditae nobis , § 2, emanata li 9 Maggio 1725 2 e riportata nelPap-
Mice dei Concilio romano.
JUi.>ta tassa deve aver principio dalle rendite della Mensa vescovile, c
t porto alia liquidazione della medesima, c sottrazione di pesi, di cui e
^ Jta’ deve avere in vista la risoluzione della S. C. dcl Concilio presa
causa U lyxipponen Panno 1673, nella quale si prescrive, dic si devono
1 1?.^' de ref ‘ c- I3*
Lr* N. 288.
si
850
Curia Romana
detrarre Ie sole spese necessarie per !a percezione A > c •
obbhgh| che sono stati imposti prima della celebmion7t ',C SUelli
cilio tri dentino. a^ione dei detto G
Se codesta sua Mensa, 0 altro Beneficio t „ . .
m ailora tanto la Mensa vescovile, cite il Possessore 8 1,7 7 da Pe“i'
ranno contr.bu.re Ia loro tangente e potranno poscia rival
sionario, purcW la pensione non fosse stata imposta '
leg.o d. esenztone dalla tassa dei Seminario, nel qual ??le P"'
'i Breneficiat0>. tenut‘ dei proprio, avendo cosi de '
S. Congregazione dei Concilio in una Forolivien li ,fi r r° 1 dtl
Colle stesse regole gii indicate, le quali dovranno 0^ ‘° l66''
no, stabiliri la tassa sopra le prebende delle divni?”*' buzione del Semin
d. Trento nella cit. Sess. 23, cT S 71 M d«‘° C
dovrii valutarsi nelPannua entrata delle sud dmr P T avvert.ire. ^e no
queste esenti dal pagamento della tassa def Semmario' <3U°tidi“e' «*"J
tendit clsLer^lLdiXlurionininaLTSer° «» ' «*'
1 prebendati al pagamento della tassa 1 n CJSO non S1 dovranno astringir
solo di due delle tre nariri de a ! ProPorZ,0rle dl tutta ''entrata, n,
di Prebenda. e la ^ Part' %■
Se poi al Capitolo o alie Preh . dlstnbuzioni quotidiane,
le rendite di questi si costituissu ^ C- °SSer0 sratI uniti benefici, accio coti
diane, in allora il Capitolo od i Preh m *CCrescesscro le distribuzioni quod-
Seminario la tassa proporzionatamen^ Tr Saranno ten,lti di contribuire ai
come piu volte ha risoluto la S. C dei r* v™3 renchta de’benefici uniti,
Lucana , 29 Gennaro 16S6 -oncilio, e spe^almente in una causa
de-ChSfcfperTnderi! atr de' Seminari 4 «** lWucaniont
a tenore di una causa di Nizza de,la cura delle anime, c percio
!°no obbl'^t. al pagamento deUa ta^rN^6 ^ “ Bcnefici °f
esenzione sui riflesso ch p tl>Sa’ iMe i Parrochi possono pretendere
congrua: benst la Tassa d anJll| a 1 indita della Parroccliia non eccede \i
S0Pra quei proventi, che sMC'C U ^ ‘S°^ra ^annua entrata fissa, ed ancon
totalmente incerte, essend IC0I1° cer^ de incertis , ma non sopra le rendite
m una causa di Patermo ° L1Uesta ,a decisione della S. C. del Concilio,
J utti gli altri benefici ^el mese di Ottobre nellanno 1587.
saranno tenuti di contribui - bbera collazione, o di gius Patronoto
e * Isdtuzione appartenga a (]1 1 cminario la Tassa, ancorche la nomina,
d.i una risoluzione della dett-3^^'16 reb^one» e monas tero, comesi rileva
•a diocesi di Capaccio nel mi r ‘)nSrcgazione del Concilio emanata pe'
. ^ dalla soddisfazionc Sn UgH° r5«6-
an’ e u8°lan posseduti da?ti P lrici,l^a lassa sono esenti li benefici seco-
stesso romano Pontefice d dii ni™' blgnori Cardinali, dalli famigliaii defio
’ 111 Clncrlci della Rev. Camera Apostolica, r *
5. C. Episcoporum ct Regularium
85*
ualsivoglia ultro ministro, ed officiale della Corte Pontificia, come chiara-
q ente si sUibilisce nella citata Costituzione Creditae nobis della S. M. di
Benedeuo XIII, § Cum itaque Seminarii, e Ia S. C. del Concilio in una*^-
nen. proposta li 21 Giugno 1640, ha deciso, che le Cappellanie se sono
perpetue, e si conferiscono in titolo devono subire il peso di detta Tassa,
Jna non gia quando sono amovibili. u. .
I Regolari per i benefici secolari uniti alii loro monasteri, o Conventi
quante volte la Sede apostolica non abbia ad essi espressamente, e per causa
onerosa accordata 1 esenzione, non pftssono esimersi dal pagamento di detta
tassa, la quale dovranno contribuire anche i Religiosi del 1 ‘ordine Gerosoli-
mitan» per li benefici ecclesiastici, che non appartengono alia loro religione;
c per gli altri benefici secolari uniti alii loro Priorati, Commende e lialiagi,
c tale obbligo risu Ita dalla sunnominata Costituzione di Bened. XIII, dt.
S Cum itaque Seminarii .
Sono sottoposti a' 'a detta lassa gli Ospedali, die si conferiscono in titolo,
ed anche quelli, che sono laicali, se mai gli fossero stati uniti benefici eccle-
siastici; simii mente dovranno pagare la tassa i monti di 'Pieta per li benefici
uniti, e ie fabbnche delle Chiese, che hanno rendite certe, essendo questo
il sentimento della spesse vmlte nominata S. Congregazione del Concilio
esternato in una causa Messanen. proposta ii 2 Agosto 1696.
Le Confraternite Laicali, comprese quelle istituite nelle Chiese di Rego-
lari, purchi siano state crette con Pautoriti del 1 'Ordinario, sono obbligate
a contribuire la lassa del Seminario tanto per li benefici uniti, quanto anche
per li fondi e capitali, che esse posseggono, a proporzione pero delle rendite,
che attual mente percepiscono, e coi Pav verte ruza che nello stabilire la tassa,
non si devono comprendere quelle quote di dennro, che si pagano dalli
Conlratelli ogni mese, ogni anno per titolo di elemosina, o in sequela di
statuti, avendo cosi deciso la S. IS 1 . di Benedetto XIII nella citata Costi-
tuzione Creditae nobis , § Cum itaque. Questo c quanto ho dovuto significare
aLS. a nome de 'sunn ominati E. mi miei Colleghi, i quali coerentemente
alia detta Costituzione, § 4 non lasciano di avvertirle, dic le rendite del
Seminario, devono essere tali, che bastano sustentationi Seminani ad neces~
ntatem, nimirum Dioecesis ct Alumnorum , non autem ad pompam , ct volti pt a-
tm. Confidano Essi nello zelo c diligenza di V. S. che si fari carico di
pienamente eseguire Penunciate provvidenze, con darne in seguito riscontro
S. Congregazione, c Dio la prosperi.
[Bizzurri, Collectanea S. C. Ep. et Rcg., p. 404-407].
1891,
1 v/ ■ f-
S. C. Hp. et Reg., S. Miniati t 19 »»»• *8o6. 1
■Ia S, Congregazione de’VV. e RR. tenuta nel giorno 15 corrente
rifento dalPE.mo Signor Cardinale della Somaglia I onente, quanto
alia medesima rappresentato con lettera ilei 28 IMarzo prossimo
AI ^ . _
852
Cuna Romana
passato circa il dubbio se possiate o no sospendere '
ai Confessori approvati dal defonto Vescovo a benenlacit “ conf«-'i.
sione d. tempo; questi E.mi raiei Signori mi hanno conn !i ^ P**»-
che non sWontra difficolta a sciogliere detto dubbio risD(Z" ‘° f"»*,
dei clero secolare, poiche esscndo egli immediatamente smr„ 1 “ .
ordinana dei Vescovo, alia quale succeduto ii Capitolo nclli ^'i10*1®***
godete percio Voi la piena potenza di limitare ad essi h f-,n i6- G lacari'c
sospenderli dall’ascoltare le confessioni, o ner oravi “'.ed »Mht
il Sagramento della Penitenza, o anche in difetto di quellaXtt
cd integrata di vita, che si richiede nei Sacri Ministri M ° ’ °*«i
pero rispetto ai Confessori Regolari, che anzi qualora questi sian^ati*6 *
vati con previo esame, e senza limitazione di tempo, o anche coli'
ad Beneplacitum Nostrum dal Vescovo defonto ^ion nuo il r P,ress'°"'
Vicario Capitulare punirli con la pena di sos’Pensione, ancheTe '
a pii, comune dei Do, tori il Capito^ neUTSede vacaml non Tu^JT
lora peri questo difetto di facolta producesse gravi inconvenienti noto'
gli opportuni provvedimenti. S' C°nSrega2,0ne. I» quale prcnJri
(liizzarri, Collectanea S. C. Ep. el Reg., p. 4o7, 408].
1892.
C. Ep. ct Reg., Nucerina Paganorum, mense mart. 180'
rescribendumfpr^M^MOdprit? KuT D'fC.ardt De Soma8lia Ponente censi
tulo Nucerino cih; f. ? V ar? ^uisse et esse reservationem a Caj
electionem eiusdej vTcTri^Mmi' V''8*— Vicarium Monialium, ideoq
spectare ad Viran' n nialium irritam omnino fuisse, et esse,
sunt iurisdictioni<5Uinr a^ItU 3cem ^umtaxat ea °mnia, quae iuxta Canon
num tum huius S C lnana®* vacante, ad formam plurium resoluti'
rBizzarri rvn . \ US* dltl 1 Decembris 1736.
loizzarn, Collectanea S C Pn d ;j
^ LP- ct Reg., p. 4I0],
1893.
S- C- °P- ut Reg., decr.
22 aug„ 1814,
Cibi primum Sacra Co
SS mo Domino Nostro Pio pp cu* gravissima reformationis cur
agg' essa est. continuo con '] 1 eptimo fuit imposita, opus sibi commissi
qui m superiori rerum omn^ ceP** de restituendis Ordinibus Regularib
versi, et propemoduin c xtenm^ Pcrtu rbatione impiorum hominum op
quamcitms Ecclesiam, Civi] 111111:111 ^uerant. Sensit enim quanti interes
{Uc ^,jcietatem eos Ordines recuparare,
S, C. Episcoporum et Regularium
‘bus cuiuscumque generis bona, et commoditates perceperant, noluitque
qU*'t:, tamaue utilibus subsidiis, iis praesertim difficilibus temporibus
*2$ lallum 1 1 * * i* t 1 t r 1
jus carere. Quamobrem m eo omni studio elaborandum existimavit, ut
impedimenta, ct difficultates tolleret, quibus haec Ordinum instauratio retar-
dabatur, utque ea iuberet, quibus ad veterem disciplinam, quatenus opus
cs$eti Ordinibus revocatis, maior quidam splendor, et dignitas iisdem accc-
'hret. Quod vero ipsa sibi proposuerat, id tandem aliqua ex parte perfe-
ctum esse intelligit, iis constitutis, quae Decreto hoc continentur; quo et
aperiri iubentur, et aequissimis legibus muniuntur Domus aliquot Religio-
<ae, in quas convenientes Homines pietate, doctrinaque praestantes, ita
vivant, ut hae Domus caeteris quae deinde restituentur, praeclaro sanctitatis,
et disciplinae exemplo sint. Sacra Congregatio confidit fore, ut Regulares
quique Viri se minime sacris illis vinculis absolutos agnoscentes, quibus
peculiari Dei servitio se solemniter obstrinxerunt, certatim, ct enixe reditum
ad proprium Ordinem, unde violenter fuerunt expulsi, impetrare, et obti-
nere properent; atque pro co, quo inflammantur, et religiosae perfectionis
amore, et suorum Ordinum dignitatis tuendae studio, prompti, paratique
sint, ad ca implenda, quae praecipienda iudicavit. Ipsa igitur decrevit:
I. Aperiantur in Urbe pro singulis Ordinibus Regularibus, singula Coe-
nobia, vel singulae Domus, quae in Tabula a Congregatione adprobanda
describentur, in iisque excipiantur, et habitum sui Ordinis proprium ite-
rum induant, duodecim saltem Religiosi Viri, qui pietate, caeterisque orna-
mentis sint praediti.
II. Quoniam vero quibusdam Ordinibus nondum praesto sit in Urbe
duodenarius Religiosorum numerus, aut alia in praesentiarum desint, quae
ad perfectam religiosae Communitatis formam inducendam requiruntur,
pro iis interea ne eorum restitutio retardetur, Sacra Congregatio indulsit,
ut minores Domus aperiantur, ubi saltem Superiores Maiores se recipiant,
quaeque proinde Domus Generafitiae, aut Hospitia appellabuntur.
III. Statuit praeterea, ut illa religiosa Instituta, quae in pontificia qui-
dem Ditione vel omnino desunt, vel sunt infrequentiora, alibi tamen homi-
nibus ea profitentibus satis abundant, habeant Domum aliquam, sive Hospi-
tium in L rbe, ubi saltem Procurator generalis resideat, ad sui Ordinis nego-
tia apud Apostoli cam Sedem gerenda.
P . Summus Pontifex Superiores temporarios designabit, qui aptiores
ad hoc peculiare opus exequendum Ei visi fuerint, quique praesint singulis
Domibus, vel Hospitiis aperiendis et instruendis, quamdiu Sanctitati Suae
placebit.
V' Temporarii hi Superiores eligent singuli ex suo Ordine tres religiosos
08 > quos Consultorum, vel Assistentium nomine appellabunt, qui Supe-
rbus adsint in iis exequendis, quae praesenti Decreto statuta sunt, horum
>cm electio Sacrae Congregationis Decreto confirmanda erit.
Superiores designabunt quinam in Domos illas religiosa
religiosas mox ape-
““puiuics uesigiiaoum quinam *»* — ® ., .
'das recipiendi sint. Id vero diligenter curabunt Superiores ut quibus m
raih|ir duodecim saltem religiosi viri commorari debent, ad minus peto
■r. 1/%* 1 -
s54
Curta Rotnana
libellis id postulabunt, et chyrographo promittent .S{> pCE ,
propriam servaturos, praesertim quod ad vitam cmnmunfm
si cubi collapsa fuerit, saltem ad normam eorum, quae num y
tur, omnino restituatur. a‘ A Praecipitf!.
VII. Postquam Superiores elegerint religiosos, ut suoerim
est, pietate, et doctrina praeditos, quos in domos illas i,rha„ '
ttae praesentes recipi permiserint, eorum nomina quamorim,,™ oC'rCumst1»-
gregationi exhibebunt. P m 8acrau Con.
VIII. Clausurae leges diligenter serventur in omnibus relini • r,
bus, etiams, Hospitiorum, vel Demorum genendi, iarum
nomine appellentur. * el a‘10 quovis
- ,IX' Vf°' q.U' adhuc in cla,,stra recipi non possunt si n
sto tamdiu permaneant, quamdiu ita vivere, durame nece^r "
X. Quibus in Coenobiis, et Domibus sanctissima perfectae Vitj6™"'
'™uihus ' D. Sus? «.IwmmqTScS ^IppdlatTon^T' *
quae W// dic sot ‘t reSP'C!Unt De a,,nuis praestationibus,'
nomine obvenerint M qUC pcc,,""s' fluae Religiosis Viris quocum»
pmedpitur ut „ " I' servcntur Ro™norum Pontificum, quibo,
custodhntur «L Pr"T“ m c,'mmune aerarium inferantur, et ea ratione
scribunt Fx 'his v?r SU 'm"n KeSul'u'. ct Constitutiones**
cius necessitates Ut pecunils> «ubmiustato exhibitori, quantum religiosa
videbuntur relin, * US va etu<lin,s' laborumque ratione habita) expostulare
j, e j ti i fi c? # aneat. Ut vero omnis tollatur
rum subditorum ”¥",tate’ al“ arW,rio- lui non «* “►
gregario tnmH «i f , . . ' prospicere videantur, decernit Sacra Con-
a Religiosis illatis nn erogandis pecuniis in commune aerarium
alios ulTriWl ’T Rcl,?°SOrum- qui atmlcrun' commodum, sed in
ct conse, Ut tum «nsilio.is»
XI. r.,,., .' ’ tX ml us Potibus Capituli.
rum Ordinum Reo! ii'!~ P"J’acr“s Cat>ones, Apostolica Decreta, ct singulo-
de servitio Chori « a V- institutiones, praesertim de Oratione mentali,
silentio, Capitulo* et IUlnc Con>c*en^ac, Irequenti Confessione Sacramentaii,
lectione item Sacrae Scrr^*°nC Cu^arum' Actione ad mensam habent,
sermone super disci -Cr * ^ 1 u rae » casuum conscientiae, collatione, aut
suscipiendis muneribus ^ U^u^‘ir’ et acquisitione virtutum, deque nor
Superioris licentia, aliis(^U°e:U1^^Ue Praetextu extra suum Ordinem sine sui
sunt, ca omnia et VirunT^ pmtuaI*bus exercitiis, prudenter ac pie sancita
E* a,‘di entia San^TTn^T'
l acta praemissorum Relatinn o ** f4Tw" .l8l4- . ,
scriptum D. Secretarium S* C ^anctlSsi1'no Domino Nostro per infrJ*
in omnibus approbavit ' * ‘nctlt,ls ‘^U;i Decretum Sacrae Congregationi.'
[Bizzarri, Collectanea S n r
' C' Ep' « Reg-. P- 42-45].
S. C. Episcoporum et Regularium
1 894.
S. C. Ep. et Rcg., ep. 20 sept. 1815.
La Santa Cattolica Chiesa sempre vigile al bene spirituale di ogn‘. ceto
de’Fcdeli, molto piu io b stata, come io e per quello delle Vergini a Dio con-
«ecrate con solenni, e perpetui \oti, chiamate con ragione — Illustrior portio
(aegis Christi Per esse, ed alia cust<jdia dclla Santa loro vocazione ha
preso sempre le piu analoghe prowidenze sanzionate da Santissime Leggi, e
fra le altre quelle della Clausura: Questa sebbene sia stata nei primi secoli
della Chiesa soltanto consigliata, e raccomandata, dai tempi pero di Boni-
facio VIII1 di san. mera, e stata espressamente comandata, io che venne poi
confermato dal Sagrosanto Tridentino Conciiio,2 da S Pio V,3 da Grego-
rio XIII,4 e per tacere di tanti altri, molte cose sulla stessa Clausura stabili
ed inculco, togiiendone gli abusi, ii sempre Grande Pontefice Benedetto XIV.5
Su queste luminose traccie questa stessa Sagra Congregazione dei Ve-
scovi, e Regolari spesse volte, ed in vari tempi rinnovo, ed insiste sulla
gia fissata Legge della Clausura, della quale ai presente se ne promette
1'osservanza dalie Religiose o espressamente, o implicitamente nella loro
solenne Professione.
Da tutto cio chiaramente apparisce quale debba essere Pimpegno, e Ia
premura per ogni Religiosa di custodire esattamente una sl grave ed im-
portante obbligazione, qual’e quella della Clausura.
£ vero pero, che la Chiesa istessa, come pia, ed amorosa Madre, in
certi casi esenta le Religiose de quest’obbligo, e voto della Clausura, come
sarehbe per un grande incendio, per un male contagioso, o per un morbo
epidemico, secondo la definizione di S. Pio V nella costituzione: Decori.
Ed evero altresi, che questa Sagra Congregazione, sempre pero coli'; Iracolo
dei Sommo Pontefice, Iva accordata, ed accorda la Hcenza di uscire dalla
Clausura a qualche INlonaca inferma per mali da potersi solo curare fuori
dei Chiostro, ma con grandi cautele, per evitare ogni pericolo dei Mondo,
e c n 1,1! s’* c^le le Religiose non abusino di tale benignita,
Ora essendo it Regnante Sommo Pontefice venuto in cognizione, che
m rcaJta alcune Monache abusano della materna condiscendenza della Chiesa
su tal materia, (facendosi in ci6 ree di Sacrilegio) e che rinnovasi ai nostri
giomi, cio che diceva de’ suoi nella Costituzione — Cum sacrarum1 - Bene-
fitto XI \ ; Ouomam quamplurimae Moniales sicut accepimus , vanis colo -
I • praesertim praetensis curandarum infirmitatum causis extra
cmtra moram ducunt , dal che ne derivano non pochi inconvenienti, e
L oroini ai quali volendo porre riparo, e prowedere ai tempo stesso — debi -
1 p
, p Un * dc statu regularium, III, 16, in VI».
, Sre/S-XXV' * regularibus, c. 5.
N. ii2
4 Cf v J3
* r; *47, 148.
t pf v 3I°’ 323- 37S-
Lt* 131
7 rr v J'
N. 310.
8S6
Curta Romana
lae earumdem Sacrarum Virginum custodiae decori eth
appigliarsi al partito di rivocare sulla Clausura ie 'mk 7 T‘v‘ " dov'tt
ancora ii Regnante Sommo Pontcfice Pio VII non meno Ji. •
i ustn I redecessori per toghere ogni abuso, ha stabilito di riv de’suB
date sulla Clausura nei passati tempi nella maniera che si 1°“™ e *»»
e tutto questo a solo oggetto di rimettere la Legge sui ! • • “ aPP™So
tutu , Monasteri delPOrbe Cattolico, che sono di Clausura pl?, «
Quindi e che in esecuzione dei Pontifici comandi si mrt - e'
che d ora innanzi non si accorderanno delle nuove Drontoh” i!1* a '• S,
le quali benche per motivo di salute, senza ZroZj a"e
trovano fuori dei Chiostro, molto meno delle ficcnze "eceSsifi' *
que, cas, urgenti, e speciali, nei quali le Costituzion^dei T'™1
messa la dimora delle Religiose S?d2cSS^ e P”'
O per 1 'Italia, e Iso.e adiacentt o per fi S «o^^ **
cos, Le s, partecipa, che a tutto il corrente anno iSr - A ^ ° tre Mi":
termine le prime, ed a tutto il prossimo Mese di MarzoTsTfi T* “ ?
qualunquesia 1’espressione anche illimitati e nd, -, 86 e secon<1'.
che in questa ipotesi concorrpnrir, * * t> • . z*tamt awertendo peraltro,
mazione di V i ^ aCCennati di S0Pra- *W
assicurano, che Ia cura ®fn A «fi iTT ^ di due Medici. ‘ 9*
fieoW la Santa Sede di rinnovare eUnfermie leSe^Se"0'’ ***
dJT JIS « <■*■ » y» .a s*Z 25* „ «.
pretesto della salute e non nei ^ C^e ^ stanno ^10r^ dei Chiostro co!
nei rientrare n^Co^ L daIle Pontificie Costituriani,
mette a V. S. che tUrbame Ia e !a pace, si com-
non giovassero Elia dian* ma ° aterne e Pastorali correzioni, se queste
1’Oracolo dei SantoPadre aHe^ f.^Uesta S* Congregazione per venire coi-
lre\engo finalnaente V S i
non quegPIndividui chp r • j , Presente Circolare non riguarda se
la prosperi. * ^ fuori deI Chiostro per motivi di salute: e Dio
[Reg. - M °n. 1 8i ? - pf *
P' 45-47]. ' ' am Blzzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
S c r 1895-
C- Ep. et Reg,, Ganda
Quod exoptat Sune- ^pt. i8.<S.>
substantialia religionis vot-i 2 ut Boctetatis a se institutae Sorores
stolicae valeant, id Sacrae Co°ainiter Pro^Ieri ex concessione Sedis Apo-
1 Eniscon r £regationi visum est, nec earum instituto
t coP° Ctandavcn.
* Instituti auctor.
S. C. Episcoporum el Regularium
congruere, nec vivendi modo et regulis, quibus eaedem uti intendunt; neque
enim Sancta Sedes a tempore praesertim Concilii tridentini permittit, aut
induiget, quod in Societatibus seu communitatibus mulierum solemnia vota
emittantur, nisi eae sub inviolata clausura degant, vivantque perpetuo:
aliunde autem sorores huic societati addictae debent iuxta formam vivendi
in earum regulis contentam de una ad alteram domum pro superiorum arbi-
trio migrare, atque ad nosocomia, aliaque loca pro aegrotantium servitio
sese conferre. Compertum vero est sorores, seu puellas charitatis a Sancto
Vincentio a Paulo institutas vota dumtaxat simplicia nuncupare, quorum
obligatio non ultra annum protenditur, ita ut si velint in congregatione pef-
manere, debeant singulis annis, recurrente capituli tempore, eadem vota
renovare; quae quidem praxis, dum singulis libertatem aperit Congregatio-
nem deserendi, superioribus etiam libertatem relinquit sorores mala exem-
pla praebentes et indociles dimittendi, quo fit, ut facilius singulae in officio
contineantur. 1
[Reg. -Mon. 1816. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p. 4H1 412]-
1 Post Corvstit* S. Pii V circa clausuram incipiem Circa Pastoralis (Cf, N* 112} S, Sedes
minime approbare consueverat Instituta votorum simplicium, sed dumtaxat Monasteria, in
quibus Moniales profitebantur aliquam antiquam regulam ab Apostoliea Sede approbatam
cum professione votorum solemnium, et cum p a pali clausuro; quin imo S, C. quandoque
praecipiebat dissolutionem Communitatum mulierum, quae vota solemnia cum clausura
papali non emittebant; quod ai aliquando ob peculiares locorum circumstantias offerebatur
Institutum votorum simplicium contra formam a S, Pio Y praescriptam, gravibus concur-
rentibus causis confirmabat illius Constitutiones cum clausula Citra approbationem instituti
prout habetur in Const, Bened, XIV inciptcn. Quamvis insto pro Virginibus Angltcanis
edita (Cf. N. 398),
\ erum tractu temporis» et praesertim post Galtiarum vicissitudines, et civiles leges circa
proprietatem bonorum quoad Moniales, S» Sedes instituta votorum simplicium et sine
papali clausura pro mulieribus non solum tolerare sed etiam laudare coepit, quin imo postre-
mis hisce temporibus etiam peculiaribus decretis huius S. C. ea approbare non renuit.
Haec autem approbatio minus solemnis est, ncc confundi debet cum approbatione solemni,
quae pro professione votorum solemntum impertiri solet, quando nempe conceditur erectio
canonica alicuius Monasterii in quo aliqua ex antiquis regulis ab apostoliea Sede approba-
fh cum votis sol emn ibus, et clausura papali assumatur, Circa legem clausurae relate ad
monasteria votorum solemnium haec habet Card. De Luca, de Regularibus in supplem.hb, tft,
4* * biumquam apostoliea Sedes praesertim intra Italiam erectionem novi Monasterii t vti
continuationem antiqui stne ista rigorosa clausura permisit 7 atque si aliqua ultra montes dignosci-
Permissio t tlla rumium rara est cum maxima difficultate ad preces magnorum Prtncipum cum
tpecuili hdmmodi Constitutionum derogatione*.* Ideoque aliud est considerare clausuram tarn-
jUnm Ti quintum essentiale professionis regularis , et aliud illius defectum considerare ad arguen*
. J*1 lonti ficis voluntatem non erigendi formale Monasterium Et Lucius Perraris, \ erbo
* fontales art. 3, n, 5. — Quamvis enim clausura non contineatur for mali ter in regula cuius -
continetur tamen virtualiter sub tribus votis: S. C. EE. et RR- in Zamoren*,
! e niarii 1592, et signanter sub voto obedientiae: eadem S, C. 16 Aprifis 1619* Hinc Motua
teprofitentes hac conditione , ut clausura non obligentur , non sunt verae professae , quia S > Pius l '
inciPt?n* ~ Circa Pastoralis officii — dictas professiones irritat: Miranda, de Suens
J m. 4; Lezana, tom r Summae, cap. 25, n.17; Emmanuel Dodcncus, tom. iP
9* 47, art. 2; Tamburin., de T-rr Abbatiss . disp. iS. q. 5, 6; Pellnar., de Mo-
**''«*. *,n.S4t
1896.
S. C. Ep. et Reg., Calaguritana, 20 nov. 1818.
Ex audientia SS.mi 20 Novembris 1818 Sanetis 0,
Episcopi Calaguritani, benigne annuit, et propterea eMernT**
davit, ut praevia quoad praeteritum absolutione culpabilium°mmm‘ "a“-
poenis, nec non dispensatione ab irregularitate ? cerisuris«
per subdelcgandum, praesertim ob alienationes factas et init^”"8’ '*“*
scientia indulgeat pro absolutione reintegrationis aL,lln ', b '° "“»•
bum, de quibus in iisdem precibus, cum facultate imoende 1? Um SpiritUi'
levamen, et ad dimittendum aes alienum, quo gravatur luis" TT™
quae primum futuris temporibus erunt superventurae r’, ° “S dote’
tione depositorum, quae in arca communi servabantur
nem triul pro quolibet ^
meliori statu, et capitalia eiusdem ledhZL n ",0nastenum fu™ in
mim non obstantibus. ntUr* Qm,:,uscumque in contra-
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. +,2, 4,3].
1897.
S. C. Ep. et Reg., Amerina, 12 febr. 1819.
« una, et Saccrdotem^monhim fisCaler[1 c,lriae episcopalis Ameriae
luenint infrascripta dubia: atri0t,‘ ex altera, partibus ctc. proposita
Dioecesi Parochi Dloecesis Sacerdos, qui in Tudertina
dem ad suam Dioecesim revocami m^uTrT' EpiSC°P°
Et affirmative:
2. An idem Sacerdos coei nos^Jf
insignis Collegiatae Eccle«; r p . If ad Reptandum Archipresbvteratum
m casu etc.? Lumani «idem ab Episcopo amerino oblatum
Sacra etc., referente E mn n
visis videndis, consideratio . ?° Cardinali Pacca Praefecto, ac Ponente,
m scriptis auditis, ac re matiir^^ eranc^s* Partibusque tam in voce, quam
Ad primum affirmative ^ PerPensa> sequentem in modum respondit:
Ad secundum Patriottu*
mens est; quod Episcopus n C<^?nen^etur episcopo; et ad mentem; et
substentatione. ' * P™videat Sacerdotem Patriottum de congrui
fReg* Ep. 1S19. “ Cf etiam p- '91
P* 4i3]- ’ am ®l2ami Collectanea S. C. Ep. et Reg-
S . C. Episcoporum ct Regularium
s59
1898.
S. C. Ep. et Reg., Assisien,, 4 oct. 1823.1
A nome di Monsignor Segretario. Per quante diligenze abbia fatte fare
jiella Segreteria della S. C. non si conosce la Circolarc della medesima dei
1818, della quale fa parte V. S. nella sua pregiatissima dei 20 Settembre
scaduto. I>a massima ptro chc t in pratica nella Sacra Congregazione e
questa, che le Doti monastiche, e le somme, che si trovano negli Erari dei
Luoghi Pii provenienti dalle vendite di Stabili, o da Legati, e disposizioni
testamentarie, purche non venga altrimenti in esse disposto, debbano inve-
stirsi in stabili sicuri e fruttiferi. Se poi provengono da Censi, 0 Crediti
restituiti, possono rinvestirsi in Censi secondo la Costituzione 1’iana.2 Que-
sta massima soffre in qualche caso particolare la sua eccezione, specialmente
dopo che e stato introdotto il sistema ipotecario, ed in tal circostanza con-
viene ricorrere alia Sacra t Congregazione, la quale nella sua saviezza nuo
determinare i contratti, e le cautele per stipolarli.
Con questo sebiarimento spero tranquillizzarla, e di aver cosi soddisfatto
ai di Ici desideri.
Intanto ec,
[Reg. Ep. 1823. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p. 419].
f
1899.
S. C. Ep. ct Reg., /Wessanen., 15 dec. 1826. 3
In Causa Messanen. Congregationis S. Philippi Neri verten. inter Archiep.
etPP. eiusdem Congregationis proposita fuerunt infrascripta dubia.
1. An Arcb i episcopo Messanen. competat iurisdictio iudicandi super
exclusione Novitiorum, et Aggregatorum facta a Patribus Congregationis
Oratorii S. "hilippi Neri dictae Civit quatenus intervenerit reclamatio pro
parte eorumdem Novitiorum et Aggregatorum, vel Patrum eiusdem Oratorii
in Casu etc. et quatenus affirmative;
2. An possit idem Archiep. procedere ad Sententiam definitivam et
cogere succumbentes ad exeeutionem etiam sub poenis Canonicis suspen-
'wms et remotionis ab officio in casu etc.
3- An liceat Archiep. recipere computa adininistrationis gestae pro reae-
dificatione Eccles. Vcn. Congregationis Oratorii, seu potius computa pro
quacumque administra tione reddenda sint eidem Congregationi in casu etc.
4- An et quomodo liceat Archiep. inspicere et retinere libros decretorum
Congregationis Oratorii in casu etc.
■y ficario Generale di Aasisi.
R l|S' PiUS V* co,‘9t’ Cum onMX’ r9 ian' 15695 EtH AP°*tolica Std“' 10 ’Un' I57°’
■ Rom., tom. 4, III, p. 52-54. , .
In causa RR. pp, dcirOratono di S. Filippo e Monsig. Arci vesco vo di Mcssrna.
86o
Curia Romana
Sacra C. referente E.mo Pacca Ponente visis j- ' ^
derandis et Partibus tam in voce, quam in scriptis audRu"^"3* “bi-
bendum, prout rescripsit: Negative in omnibus et amnii, 1 Censuit r«m-
licentia redeundi. P Uil nan concedat^
[Rcg Ep. 1826. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S r r
49» 5°]- • bP- et
1900.
S. C. Ep, et Reg., 26 iun. 1829.
La S. M. di Leone XII per totjJiere nmlnnfm,, t
delle Religioni, e degli eredfdei
cazione delle causc introdotte avanti qualunqte Giudice o Trib^nT^
nna Congregazione di quattro E.mi Signori Cardinali 11 ,n^e'Vl4
economicamente le cause introdofff » 1 ' r * ‘ na l> 1 9uab definissero
alia Congreeazione D , proponessero h seguenti quattro Dubii
«H* per conoSi I rfinirll deP0S,tarei ne**e Sagre Mani di Sua Sio-
. dc£S £! 2 TccedTdi haereditati
W Cui coZeta^f ° Jm',Vu Veste SUi °rdinis dimissa:-
«qui infausto antesctn t uccedendi haereditati Regularis Professi,
« Ordinis expoliatus rationaf?^ eiectus P“bIjca vi a Coenobio, et veste sui
«quillitatis tempore ad obstiterunt» ne successivo tran-
reassumeret ». re Iret Goenobium, suique Ordinis vestem
Jt CTtiutn « *
« qui Apostolicum 2“ T .S"ccedend' haereditati Regularis Professi,
« de iisdem acquisitis dhnm ° *muit acquirendi haereditates, et legata, et
« pias, et favore Religionis a^1' ** S‘^nanter dispositio fuerit ad causas
C Quartum, tc ^^n sit sunnl ' , _ ,*
' cognoscendi, et definientE*1* Um ut privativam i uris dictionem
«oriri contigerit inter <unJ' <^ua^t‘0ncs super praemissis ortas, et quas
11 administratores circa ^ Lllbr‘um Ordinum, et R. C. Spoliorum
«riiXlII diei 21 Januarii iIJ>rctatl0nein» ct explicationem Cons. Grego-
« Congregationibus tribueret’ **U*e incipit Officii Nostri,1 alicui ex Sacris
Rimessi questi quattm rh1£?,etur
Congregazione Deputati A, 11 1 tutt* E.mi Signori Cardinali delb
P 3’ turono solleciti di obbedire ali 'ordine di
Cf. Bull. Rom., tom. 4i Hi,
P 33«, 331
861
S . C. Episcoporum et Regularium
cua Santita, e da Monsignor Segretario della S. Congregazione de*Vescovi
e Regolari li 19 Gennaro 1829 furono in originale depositati neile mani
della S* M- rii Leone Nili rispettivi pareri. Chiamato agh eterni riposi,
jj fodato Pontefice non pote emanare ii suo oracolo, ma presentata 1’intiera
posizionc al Trono dei successore Pio VIII, avendo maturamente conside-
rato i voti della Congregazione Deputata, nella udienza dei 26 Giugno detto
anno 1S29 approvo, e confermo ie seguenti soluzioni, e risposte alii quattro
Dubii di sopra proposti.
Relate ad primum Responsum: « De huiusmodi haereditate iudicandum
, esse iuxta dispositiones luris Ecclesiastici communis, scilicet eam spectare
, propriam defuncti Religionem ».
Relate ad secundum: « Si Religiosus, de quo est sermo, perpetuae Sae-
1 cularizationis absoluto non fruebatur induito, ut in praecedenti.
« Si vero fruebatur, distinguendum esse inter bona ab eo relicta, scilicet
bona quae Religionis erant secumque e Claustro egrediens ipse attulerat,
1 vel ei utcumque obvenerunt, quemadmodum et bona si quae habebat ex
r illis provenientia eidem Religioni manere. Quoad autem caetera bona a
r tali Religioso extra Claustra aliter quam ex bonis ad Religionem pertinen-
tibus acquisita, iudicandum de iis esse iuxta Constitutionem Gregorii XIU,
i Officii Nostri etc. ».
Relate ad tertium: « Si dictus Religiosus Apostolico Induito disponendi
de bonis, ut in casu, legitime usus est , facta nimirum dispositione undique
> legitime eorumdem bonorum, ius de quo agitur illi competere, cuius
«favore facta est dispositio ».
Relate ad quartum: « Affirmative. Mandans ut quaestiones prout in
1 quarto Dubio cognoscantur, et definiantur a S. Congregatione episcopo-
rum, et Regularium, non obstantibus Constitutionibus Apostolicis de Spo-
eliis, et signanter Gregorii XIII diei 21 lanuarii 1577, Officii Nostri, inve-
1 tereata consuetudine, ordinationibus, aliisque in contrarium quibuscum-
S
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 52-54].
1901.
S. C. Ep. et Rcg., Forolivien 7 maii 1 S30. 1
Giudica la 8. C. bene indicato il sentimento di Mons, Vescovo di Lucca,
predeeessore di V. S. nell’amministrazione di codesta chiesa a sopire la
vertenza criminale, esposta nell’annessa rappresentanza dei sacerdote Giu-
^eppe supposto reo di stupro a danno di Laura, mentre le circostanze
c e s,,n!) unite ada vertenza medesima esigono doversi prescindere dall os-
S€l'anza di quelle regole, colle quali vengono a dirimersi simili affari. Dopo
^ biennio da che awenne ii delitto, venne assunta dalTostetrice Ia recogni-
7l0ne deHa deflorata; il di Iei padre non espose denunzia alcuna fin dal
‘ A1 Vescovo di Forli.
862
Curia Romana
principio, come doveva, qualora avesse avuta volonta ch
seorso un settennio dalPinfortunio della giovane sebi) e ** procedes$c, -
suali nasca Ia prescrizione dopo ii lasso di cinque anni iTn 'n materie *n-
non presenta indizi tali da poter procedere contro ii Carto ProcessUalc
emerge il contrario dopo la segreta confessione di un "*■ an*
ditarsene la colpa, offri un occulto compenso di scudi 76 T? jC^e neI1'ad-
81 4 ricusato solo di accettare Hndicata somma ' mcdesimoPadre
scere 1’meogtiita persona, ma benanche non si b arreso ali offer ^ C°n<>
fatta a titolo di concordia da benevoli amici dei sacerdote m dl.scudi 100
rono di sopire Paffare. Meritano pertanto speciale riflesso queste^'
ed impongono assolutamente di terminare una cosi intralcial ! ?
pendenza. Dopo tali promesse si dara carico V S d f a *C antICIuata
11 Pad- *«• giovane 1’ul.ima esibha ZZl di
zione di qualunque querela, unitamente alia rinuncia di cvia af)0l!'
pretesa; in caso che perseverasse nella sua resistenza viene^tT U^non
potere conoscere per mezzo della sua Curia vescovile Ia cosa in °nZ2ata 2
mica, senza strepito di giudizio per troncare in tal n - ** eC°?°'
nef bsmpo ££"" im™6 ‘ ^ViSZFiSS:
P. 688*%jg]P' l83°’ - Cf' etiam The“ Resol. S. C. C„ ,om.
1902.
S. C. Ep. et Rog., Camerinen., 15 iun. 1830.
ribufCtibuTo^rr C!em- ,§6,. ubi Superio-
nentium. d'StraCti° PeCU"ia"™ ad Conventum per,
deposita qinc ab Ahh C?nventus; comprehendit Conversarum Dotium
m pecttdum m^f ; ;/'7 "ogar, nequeunt propria auctoritate, neque
sed reinvestiri dfbe Tn l qUC f domorum colonicarum restaurationem;
stolam Ar^p^:; p" l0Ca ,Iinc S. C. sequentem scripsit epi-
nu;mo circa la consuetudlneTir Consulfatl 1 Superiori dcllordine Dome-
codesto Monastero di S C* C ^ ero®az,one de^e doti delle Converse di
se sia in liberta della Sun' atenni1* se debbonsi queste rinvestire, owero
simi barrio diduarato c&ser™ *** eroSar^e a favore dei Monastero, i mede-
mente, giacche quando M ^uesta Prattica un abuso introdotto recente-
Cossa delle Doti ner rinv * ^0?remav)ano ^ctto Monastero, Ic versa vano nella
Monastero. Hanno innlt-r C ned °PP°rtuniti in uno stabile a favore de!
6, de' ao Marzo°iboi " fval° |* Cost.tuzione di Clem. VIII nel-
Superiori locali riguardo' L,,f.COmmc'a Rullus omnino toglie questo potere
Convento e ncllo spendere ^1 i lnastrazione de’beni, ed altre cose de!
bitraria e stata leropazione dll C rendite deI medesimo; per cui ar-
vementi dai Deposit. delU u Z ladre Abt>adessa NN. de’268 scudi pro-
sP*ntuali delle Converse in comprade be-
Cf Quii
R°ro., tom. ^ ij
P- 14Q-34J
S. C. Episcoporum et Regularium
.riami ed in restauri delle Case colomche senza superiore autorizzazione
Siccome pero loggetto della erogazione 6 favorevole al xMonastero, special-
Jncnte nel restauro delle Case coloniche, percio la S. C. de’ VV. e RR. au-
torizza i revisori deputati dei suo rendiconto ad ammettere questa partita
in scudi 268, purche nulRaltro osti nella liquidazione de 'conti, accio venga
confermata in Abbadessa di detto Monastero per altro triennio, previa
1’assoluzione delle pene e censure dalla colpevole incorse.
[Rcg. - Mon. 1830. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. ct Reg„
p. 422].
1903.
S. C. Ep. et Reg.t Tiburtina , 20 iun. 1831. 1
Quantunque siano diverse le incolpazioni che da taluni consiglieri ed
abitanti dei comune di Vicovaro siano incartate in un processo stragiudi-
ziale a carico dei proposto di S. Pietro Francesco I., nulladimeno, fattone
un rigoroso esame, sonosi ritrovate nella maggior parte antiquate e man-
anti di una piena prova. La S. C. percib ha stimato non essere opportuno
un incarto giudiziale dal quale non verrebbe a risultare piu di quello che
e stato presentemente dedotto nello stragiudiziale, e che Ia principale impu-
tazione sarebbe di privativa giurisdizione della Suprema Inquisizione. Coi
processo poi stragiudiziale non puo destituirsi il curato della parrocchia,
potendo giustamente reclamare la difesa. Sembra poi quasi di assoluta neces-
sita rimuovere lo scandalo e la mormorazione che, a ragione 0 a torto, e
insorta in codesta popolazionc ristretta e specialmente perche si e sparsa
a voce che il parroco abusi in qualunque modo della confessione in aborri-
mento dei sacramento della penitenza. Per troncare lo scandalo insorto e per
non obligarsi in una formale inquisizione, resta V. S. incaricata dalla S. C.
d insinuare al proposto amorevol mente, ma con forza Ja dimissione volon-
tana della parrocchia. Se decisamente si ricusera di cio fare, verranno adot-
tau dei mezzi per potere cio onorevolmente e con qualche compenso ese-
guirc, esclusa sempre la translazione di altra parrocchia.
[Rcg. Ep. 1831. - Cf. etiam Thesaurus Resol. S. C. C., tom. 155, p.687].
1904.
S* C. Ep. et Reg., Ventimi/ien., 1 8 iul. 1 834.
Ex audientia Sanctissimi habita 18 Iulii 1834, Sanctitas Sua attenta rela-
tione Episcopi oratoris benigne annuit, et propterea eidem committi man-
ut attentis narratis, et accedente consensu monialium capitulariter
respective quatuor monasteriorum praestando, petita facultate pro suo ‘trb1-
:no* et inscientia uti possit et valeat ad hoc, ut loco dotis spiritualis in
1 Al Vesco vo di Tivoli.
864
Curta Romana
numerata pecunia, substituantur capitalia, et etiam c^TTT
consuto prius de eorumdem sufficientia, libertate et ^, prtClK
transcriptione favore respective monasteriorum. Qiiibu,, ,,! '
num non obstantibus etc. uuscumqUe m Contra
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg. p 423]
1905.
S. C. Ep. et Reg., decr. 18 mart. 1835.
Curia Episcopalis Assisiensis, datis litteris ad Q
ciis ct Consultationibus Episcoporum et Regularium n ^re£at.lonem Nego-
Mart. Anno mdcccxxxv, duas quaeTtiones l^u 12^°^ 1V Id“
1. « Ltrum ad legitimam sextae et vigesimae ohl . ProPosult' videlicet.
* P£CUmae Vis' ‘luae vigesimam et sextam iam oblati “
. sextae?'^ “ ^ SUfficia‘ qU°dcUm<l- augmentum titulo vig^' «
* PUsS' “ "^t^rs?vduf,“^
b. Congregatio respondit: e 'aIeant?»
Ad Sum InSSZ* Primam Pa,tem: N'Sat™ °d «—
sertfmtuiT ^ ***** -Has edita, et prae-
Benedicto XIV ^tuV^!!, Efclesi“ticis. observandae sunt leges latae a
locationibus bonorum Cameraliuim"0 ed,t° 23 Novembris W P™
Oblationes fiori dehpm »
ulla conditione aut iiurm > quadam summa certa, et explicita sine
obtulerit ex, gr decem num ° ^U<u ex eventu pcndeat, ac proinde si quis
oblationem, vel supra ea<* ki.l°S scutatos Ve^ supra meliorem quamcumque
oblatio isthaec reiicitur v 1 * ,0nc‘s' 9uae at* certam summam pervenerim,
III. Si qui vero in u et UtiHtatI Acorum piorum adversa.
Ierit, polliceatur etiam se sl ° ,ltlune’ Postquam summam certam obtu-
sopra aliam quamcumque ?.Uturum ex< gr- decem nummos scutatos vel
summa contineantur tum atl0ncm» yel supra eas oblationes, quae certa
aliorum oblationibus ' sed a”®mentuin decem nummuum scutatorum non
1^ Si edicta proposita fi ^ Sunu^ae eodem oblatae addendum erit.
termino, apertisque oblationi?1 ,lttcrayun^ s* Congregationis, et elapso
tiones omnes ad S. Conor ’ n°Vae exEibeantur oblationes, tum obla-
^,Ul° re adhuc integra notor,i°Ilein m^tten<^ae erunt; Sacra autem Congre-
VeI redcere, vel mandare m A. ^r° SUo Pedenti arbitrio novas oblationes
f Ut denuo edicta proponantur.
1 or v
kt N. 332 _ piia y
nationes Motum Proprium R \ aflno 1785
bonorum R. C, A ncdicti XIV, d,ei
extendit ad rerum Ecclesiasticarum alie-
na Novembria 1742 super Jocationibus
S. C. Episcoporum et Regularium
865
pon
y Idem ius novas oblationes vel reiiciendi, aut etiam edicta denuo pro-
nendi, re adhuc integra, ad exeeutorem Beneplaciti Apostolici spectat
ubi ob peculiares aliquas rationes facultas adjudicandi eidem exeeutori tri-
buta fuerit.
VI. Cuique licet oblationem cius, cui res adiudicata est, intra viginti
dies ad vigesimam et ultra augere: hic terminus incipit a die, quo ex decreto
Esecu toris Beneplaciti Apostolici res adiudicata fuerit.
VII. Si quis intra huiusmodi terminum vigesimam obtulerit, tunc ei
cui res iudicata fuit, signi fi can eia erit, eique decem dies permittuntur, intra
quos declaret velit nec ne vigesimam acceptare.
VIII. Pro offerenda sexta spatium trium mensium conceditur: hic ter-
minus decurrit a die, quo primum res adiudicata est, si nemo vigesimam
obtulerit; si vero oblata fuerit, decurrit a die, quo oblatori vigesimario res
adiuducata fuit.
IX. Privilegium addictionis in diem, et restitutionis in integrum, sive
vigesimae et sextae tectum, integrumque manet favore Ecclesiae, etiamsi
in Decreto Executoris nulla mentio de eo facta sit,
X. Neque etiam pro invitandis oblatoribus necesse est, ut edicta vigesi-
mae et sextae proponantur. 1
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 62, 63].
ius
1906.
S. C. Ep. ct Reg., ep. 18 nov. 1835. 2
n caso proposto da Vostra Eminenza ne! suo Biglietto dei 14 corrente
* j_3749° cioc « Se una Curta V escovile presso cui una Donna aveva promosso
/■H / * *uPro (0fliro un Regolare , abbia legalmente operato rimettendo la
pt azione el processo, et i tl gtudizio del/a Causa alia Religione ?» e conce-
■ *n ,Senera^> t ch£ non pu6 farsi alcuna considerazione suile
0. anze t* tatto, che molto servono a dare un giusto giudizio. In gene-
Vescn • Un<^U?. r*sPond«, che trattandosi di un Regolare non suddito dei
quanti °' C f,0rante ne^ Chiostro sotto 1’obbedienza de 'Superiori proprii
tuttavi n?Up 3 peccato fuori dei Chiostro con pubblico scandalo,
Qap a a , ur'a Vescovile ha operato secondo il Decreto dei Trid., Sess. 25,
alia R r * " rc^u^' rimettendo la compilazione dei processo, e il giudi-
un c e ISlone) salvo il diritto dei Vescovo di essere informato dentro
^rUo tcrmine della seguita punizione dei Religioso, che sia provato
: rcscr'Ptorurr*» riisi super experimentis vigesimae et sextae expressa di-
^oaiinus * . . grc8atI°nc concessa fuerit, debent praescribere edictorum ofFixioncm.
q « .,T.SI ‘P!11 officio suo defecerint, etiam non affixis edictis, quisque ius habet vigesi-
'mToncrendL
^tissimo Gamberini, Segretario per gli Affari di Stato Interni.
55
866
Curia Romana
reo. Tanto posso rispondere alEEminenza Vostra ,
sito mentre le bacio ecc. 1 rno aI Pr°post0 q„e<
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p, ig8j
1907.
S. C. Ep. et Reg., ep. u dec. 1835.2
Essendosi compiaciuta TEminenza Vostra di rimettere h W*
na.e d.rettale dal Presidente dei Tribunale di prima Istanaa di
guardame la Causa di stupro di cui era imputato il Profero NnT a
versos, presenta ora il caso da quello, che genericameme venneb
volta proposto. Presso 1 'esam e di esso vengo ad esternare V,„ P™
terna mdicato dalPEminenza Vostra, cioe tanto sulla giuri d^oTT*
I azione d, calunma riservata nella Sentenza de’ Regolari ’ ^ *
In quanto alia giurisdizione trattandosi di delitto che si vnnU
Conciho di Trento, Sess.
* « sS'd”CdL“d“™ 5°*“ —iu». «
se 1. ( A dcII Ordme co, metod, assegnati nello Statuto. Ouind
Che ave se ctXrr t T* “* ?" '’inCarto PCr
la Causa contm i? n .?d.0,tarTc’ se Superiore dell’Ordine ha proseguit,
proccdura i stato I. * Laico soggetto a Lui, se il risultato di tali
t agito regolarmenter'C08niZIOne dell’mnocenz» delPimputato, veggochcs
LaicoM? t'""' "nita alla Sentenza di riscrvare il diritto al Religioso
presentA motivoTcredere° ^ Cahmniata' e suoi complici, come di rogum
che siasi esercitaH U d *’ r • ersi m tutto osservata tal regolanri, ne
colla dichiarazione S°.pra Pers.ona non soggetta, dappoiche
c colla clusoia com» J' ^nza, ne viene ex ture il diritto di recriminare,
Ora venendo *illa * T^wne non s’ concede che quel che concede la lege.
negarsi al ReligiosoTLn ?V ^ ^ alIa rccriminazione vegg°> che non Pu6
messo a suo dannn ' V esercitare questo diritto. Un delitto fu com-
che non aveva comi ^UanC ” venne dolosamente accusato di un addebito,
della irrcpol iriti ** ,U^ cllJ‘n<^ egli domandare colle solite present
In qufnto po/ J?T «W colpevole.
dono a base dei niiA»3 1 c°mpilati nella Curia Ecclesiastica e che si pren*
Pernio, male si awisa fh KI° deila Curia Laicale, il Sig. Presidente di
L essi nella torma soggiacer possano a qualche
1 A sententia Ordinis da x
Krs^ioribus criminibus ex g A,»llj5 a<^ appcllarc potest. Quando tamen asitur
llAC «currant, S. C. facto verbo VCl,dc Casibust >n quibus extraordinariae circum*»»*
>u icium in pnmi instantia Cor, , . t”1 m° saePc saepius compilationem proces****» (l
b aeram Congregationem 'Pl*copah committit, salva appellatione ad
1 AH-Emmenussimo Card. Segreurio H' q r
'•vcgrctario di Stato.
S. C . Episcoporum et Regularium
86*7
ezione, essendo la forma medesima cjuella, che anticamente si usava, Or
^come la forma antica era la forma propria degli atti che la Curia Eccle-
liastica doveva usare, cosi non e punto alterata la proccdura, perciocche i
nuovi metodi dei Rcgolamento organico non sono efficaci, chc pei Tribunali
, -cj ri manendo sempre intatta la Proccdura canonica. Trovo pero il Iiiso-
m, della Sanatoria Pontificia per la tradizione degli atti fatti dalla Curia
Ecclesiastica alla Laica, cd il bisogno altrcsi delle facolta, perche siano i
medesuni validi sotto tutti i rapporti, e possa liberamento farsene uso in
nudizio avanti Io stesso Tribunale Laico, a tutti gli eflfetti legali lino alla
Sentenza inclusivarnentc e sua totale esecuzione. Tanto ecc.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 189, 190].
1908.
S. C. Ep. et Reg., decr. 18 dec. 1835,
Non ita pridem a S. C, negociis, ct consultationibus Episcoporum, et
Regularium praepositae nonnullae regulae praescriptae fuerunt pro recta,
et expedita definitione causarum criminalium quae a Curiis Episcoporum,
vel Ordinariorum ad camdem S. C. in gradu appellationis deferuntur. Quas
quidem praesriptiones, quoniam impedimenta sublata sunt, quae aliqua
exparte earum exeeutioni interposita fuerant visum est E.mis Pl\ in Con-
ventu habito XV Calend. lanuar. MDeeexxxv uberius explicare, et cum
assensu, et approbatione S. D. N. Gregor i i XVI iterum promulgare, ut ab
omnibus, ad quos pertinent, accuratissime serventur. Sunt autem quae
sequuntur.
1 . Reis a curiis episcopalibus criminali iudicio damnatis spatium dierum
Jetem conceditur, quo ad S. C. EE. et RR. appellare possint.
2. Decem dies numerari incipient non a die, quo sententia lata est, sed
3 dic quo reo vel eius defensori per cursorem denunciata fuit.
3. Eo tempore elapso, quin reus vel eius defensor appellaverit, latam
a se SL‘ntcntiam Episcopus exequetur.
4- Interposita intra decem dies appellatione, Curia episcopalis acta auto-
Srapha totius causae ad S. C. continuo transmittat, nempe, a) Processum
ipsum in curia confectum, b) Eius restrictum, seu conpendiariam expositio-
Rt ni eorum, quae ex eodem processu emergunt, c) Defensiones pro reo
exhibitas, d) Denique sententiam latam.
5' Ipsa Curia reo, eiusque defensori denunciabit, appellationem coram
tsdem S. C. prosequendam esse.
• Si nemo compareat, aut si appellationis acta negligcnter vt. ma itiose
protrahantur, congruens tempus a S. C. praefinientur, quo inutiliter elapso,
Causa deserta censeatur, et sententia curiae episcopalis exeeutioni mandetur.
7- Reo, aut ilii, qui eius defensionem suscepit, tradendus est restrictus
Processus, qui a iudice relatore conficitur.
. 8- Allegationes, seu defensiones E.mis PP. distribuendae typ.s non com-
^•tantur, nisi iudex relator imprimendi veniam de erit.
868
Curia Romana
9. Causa definietur siata die ab Emis PP. in pleno auditorio co
10. Eidem Congregationi procurator generalis fisci, et iudex relato"^8*
erunt. ln*er*
ir. ludex relator de toto statu causae ad Eminentissimos Putres
ct procurator generalis fisci stabit pro Curia episcopali, suasque conclm' ’
explanabit. «ones
12. Post haec E.mi PP. iudicium proferent, sententiam curiae episcooali-
aut confirmando, aut infirmando, aut etiam reformando, S
13. Prolata sententia una cum omnibus actis causae ad eamdem cu 1
episcopalem remittitur, ut eam exequatur. riani
14. Revisio , seu recognitio rei iu dicatae non conceditur nisi eius tribu •
dac potestas a Sanet. Sua facta fuerit, et subsint gravissimae causae su?
quibus cogniuo, et ludiciufn ad plenam Congregationem pertinet. F
15. Sciant denique Curiae episcopales per novissimas leges quae ad
investiganda, et coercenda crimina pro tribunalibus laicis promulgatae sunt
nihil detractum esse de formis, et regulis canonicis, quas proinde sequi
omnino debent, non modo in conficiendo processu, ad quem spectant haec
verba edicti d,e S Novembris 183. - Nihil innpvetur, quantum ad indicia
ecclesiastica pertinet, - verum etiam in poenis decernendis, quemadmodum
m appendice eiusdem edicti ita cautum est: Tribunalia iurisdictioms mista,
ccrnos et personas ecclesiasticas iis poenis mulctabunt, quas secundum canona,
et Constitutiones Apostohcas tribunal ecclesiasticum iisdem irrogaret
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, p. 13,, notat]
1909.
S. C. Ep. et Reg., decr. 1 1 mart. 1 836.
mTflv«.rill^!S,tCrr'^,C,nefa^S Crdinis Minorum S. Francisci cum ani-
bintnr rnnj10 r?' a Praesertim Provincialia abusus aliquot, ut sibi vide-
con ra Decretum S. Concilii Tridenti™, sess. XXV, «p. 6, de Re-
l Constitutiones Ordinis irrepsisse, atque agnoscens quantum
erSmemtr f°™am electiones celebrari, hanc S. Coa-
praepositam rogaM^ut dece??1'?-"'13118 EpiscoPon,m- et ReSulariam
clararet, videlicet: ’ quaestiones, seu dubia, quae sequuntur, de-
non sunt cx T ri d e n t ii? O, ? u “ 131 n 1 suffragia in electionibus supplenda
Vita funeti fuerint? D ’ccret0- iHi quoque intelligendi sim, qui
stituere Mg^m^neu? i?' 'mmedjate.ant<b vel i» actu Capituli sub-
vam et passivam amiserit? m a ICUIUS Guardiani, qui vocem acti-
^ g' »
potent ne duplex suffral^ f Lr ^ ‘ b ^ Sit etiam Coenobii Guardianus,
ne alter substitui ne eius VfW - ^ .Sl Guardianatu se abdicaverit, potent
15 Vox m Capitulo desit?
5. C. Episcoporum ei Regularium
869
iis Provinciis, ubi parvi Conventus vel Coenobia extant, quae
■ t*11 nnoellari solent, poterit nc Minister Provincialis decernere, ut
Hospita sP jj|ius parvi Coenobii ius suffragi habeat?
» ubi Statuta peculiaria vigent, quae lectoribus iubilatis numerariis
/ endi suffragii in electione Ministri Provincialis, et definitorum Pro-
lUS 'Tum tribuunt, si quis ex huiusmodi lectoribus sit etiam Guardianus,
'Trime lector simpliciter iubilatus ei substitui cum iure suffragi?
pot,^ Quonam sensu intelligenda sunt illa verba Decreti Ad effectum ele-
edonis faciendae, utrum nempe ad ipsum tantummodo actum electionis, an
T etiam ad electores ante Capituli celebrationem constitutos pertineant?
X An consuetudo aut praescriptio possit efficere, ut ratae et \alidae sint
electiones quae contra formam Decreti Tridentini factae fuerint?
Itaque S. Congregatio in pleno Auditorio diei 11 Martii 1836 referente
E.mo Cardinali Polidori respondit:
Ad I. Affirmative.
Ad IV. Negative.
Ad V. Negative in omnibus ad utramque partem.
Ad VI. Negative.
Ad VII, Negative.
Ad IX. Affirmative quoad utramque partem, quatenus verba Concilii
tum ad actum electionis, tuni ad electores ita referenda sunt, ut nec mert
titulares, nec alii, qui vicem absentium suppleant ad effectum electionis
faciendae constitui possint.
Ad X. Negative, et supplicandum Sanctissimo pro sanatione ad cautelam
praeteritarum electionum, quae contra formam Decreti Tridentini factae
fuerint. t
Et tacta de praemissis relatione Sanctissimo Domino A ostro Gregono XV
inaudientia diei 25 Martii 1S36, Sanctitas Sua responsionis, et declarationes
Sacrae Congregationis approbavit ct confirmavit, et praesui > Deiruum 011
stitutiombus Minorum S. Francisci tam Observantium , quam Rt formatorum
adiungi tussit , sanando ad cautelam electiones, quae usque adhuc alitu peractae
fuerint, de quibus proinde nullo unquam tempore, dubia at quaestionis excitati
posse districte prohibuit.
[Hizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 68-70].
1910.
S. C. Ep. et Reg., decr. 6 iun. 1836.
Ad nonnullas quaestiones dirimendas quae l^tcr buPer*°^e‘ . _ anf
]Jegularium et Administratores Rev. Camerae po iorum
^•me. Pontifex Leo XII die 14 Septembris 1 827 specia ^
nem quatuor Eminentissimorum S. R. E- Gar *^a ium . V jt
^ra, de quibus deliberandum erat, id "T
«md !r "'A"" " Z uccJone ,« haereditates Regularium
nat ct definiendi quaestiones super succ
870
Curia Romana
ortas , et quas oriri contigerit inter Superiores Regularium Ordinum et /?
rendae Camerae Spoliorum Administratores circa interpretationem It ttir*'
tionem Const. Gregorii XII I diei 21 1 armarii 1759, quae incipit - Officii \oSr'
alicui ex Sacris Congregationibus tribuere dignetur » . 71 '
Eadem Sacra Congregatio respondendum censuit; « Affirmative 1/
dans ut quaestiones prout in quarto dubio cognoscantur, et definiantur a Sae'
Congregatione Episcoporum et Regularium , non obstantibus ConstitutiomC
Apost alicis de Spoliis et signanter Gregorii XIII diei 21 Ianuarii „
cii Nostri » inveterata consuetudine, ordinationibus , aliisque in contrarium au'
bus cumque ».
Cum vero idem Pontifex antequam omnia absolverentur, ex hac vita
migrasset, ad eius Successorem Pium PP. VIII hac de re relatum fuit, qui
Decreto lato die 26 unii 1829 sententiam dictae Congregationis probavit
atque sancivit. 1
Quapropter administratores Rev. Camerae Spoliorum S. Congrega-
tionem Negociis et Consultationibus Episcoporum et Regularium prae-
positam rogarunt, ut quaestiones, quae sequuntur, dissolveret.
1 « An pensiones, quae a publico aerario solvuntur Regularibus extra
« Claustra degentibus, tabendae sint tamquam pensiones Ecclesiasticae, ita
* ut natura sua spolio subiaceant?
Et quatenus Negative:
2 Cui competat post illorum mortem ius percipiendi ratas non solutas
dictarum pensionum, si Regulares Professi Apostolicum Indultum obtinue-
rim manendi extra Claustra sive ad tempus, sive in perpetuum?
3 u* competat dem ius, si huiusmodi Regulares professi indultum
* testandi, et disponendi obtinuerint,
4- « Cui competat praefatum ius, si agatur de Regularibus, qui vota
t simplicia tantum crruscrunt
S. Congregatio respondendum censuit.
Ad i. Negative.
Ad 2. Si indultum temporaneum fuerit spectare ad propriam defuncti
e ^ioncm, si perpetuum ad R. C. Spoliorum secundum Const. Grego-
n XIII, « Offtcd Nostri n, HI ■
QTt /-i c; p ^USi’ C^L Tl° acl cun* pertinere, cuius favore facta est dispo-
Quat’n e£^a,ls postoheo Induito disponendi de bonis legitime usus sit:
tionem datem' m USUS n0n fuerit> servandam cssc reSolU'
sed ad m nCqUC S’ C' Sp°li0rUm’
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep ‘°t
S. C. Episcoporum et Regularium
871
1911.
> , Panormitana seu Romanar 23 sept. 1836.
. Us»; m Aupusti 1713 Societas Iesu apostolicis facultati-
U imposuit scutator. 2500 super aliquibus bonis ad Con-
m Oli vetanortim S. Spiritus Panormi pertinentibus, servatis con-
r ribus a Piana Constitutione praescriptis.1 Patres Olivetam dePa«^
Sm persolverunt memoratae Societati, donec ea stetit; ipsaque abolita,
rutine Sooliorum usque ad annum 1782. .
7x hoc tempore fructuum solutio interrupta est; ^n autem eius memo-
• w.m ;n m ibusdam publicis actis tum anni 1796, tum 1818, ac 1823
idem OH vetani 'h u i u s ce census mentionem, data occasione, facere non omt-
K teietas Iesu vix restituta est huiusee crediti solutionem £ M
«tere non retardavit. Sed cum conatus amicabiles in irritum cessisse ,
Sacram Congregationem Episcoporum et Regularium suam petitionem exhi-
bUltMultas OUvetani exceptiones opponebant, quas inter ea, qu*e maius
pondus obtineret, plurimorum annorum erat praescriptio. Haecautemvim
edam mutuabatur ex legibus Neapolitanae ditionis, quae rig
reales, ac personales actiones praescribendas satis es^e consci u _ ■
Sed praeterquam quod ad ipsarum legum cmlmm tramitem aliquid
contra praescriptionem replicari posset, obstabat m casu ap. - » _ ,
quod praescriptionem omnem absque bona fide con emna , .. _ , » *
cum praescribentem in nulla temporis parte conscientiam iei a te 7 ^ .
oporteat. Id autem eo magis in casu attendendum erat, quancoqu
turde partibus, quae ambae personis religiosis consta^ an . K mis
Itaque in plenario conventu diei 23 Septembris 13
Patribus exhibita sunt, nempe; . 1 favore
.. Se il Censo imposto nel r733 dalla Congregazione Obietan. a vo e
dei Ia Compagnia di Gesii fu vero e legittimo e tuttora vigente m
della Compagnia?
f KTS4S.7 m h. 1 “ •
'"Tmi pures rMcripKtunl ad Primum AJJi» MriV. - Ad a-
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., P- 42 I*
7?tti Aboiiolicci 1 ScdfSf 10 iun* 157^*
1 s. Pius V, const. Cum ortus, 19 ian- COnS P
" Rom*t tom, 4> III, p- 52"S4*
872
Curia Romana
1912.
S. C. Ep. et Reg., Romana, a, 1837.
tt ,Sava C°.Tgati° r^SCOp°rUm et ^larium attenta relatione » .
Urbis V icarn, benigne eidem commisit, ut veris etc. praevia ',"1^
absolutione a censuris et poenis ecclesiasticis etiam ner
ob non servatam formam motus proprii sa. me. Clementis V 1 m ra-
sione ad probationem Mariae N. petitam facultatem pro ZZ*
conscientia impematur hypothecam congruo fundo, vel nll.. *
fidei ussione tam pro securitate solutionis residuae summae 1 1°"°
compcnsativi persolvendi donec integra dos monasterio realiter tradit
nt sub poenis contra alienantes res regularium etc e~
[Bizzarri , Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 427].
1913.
S. C. 1 p. et Reg., Ariminen., 3 mart. 1837.
Municeps Sabiniani Moderator, Hospitio Chari tatis Praefectus a S. .
P' L . Cg' beru:Pl!>citum Apostolicum impetraverat pro loci pii bonis ad
gestioni dC ?Ua Iasionem' kdlt Nm
pertinere nmn; mtcrpof latus Municipio significavit ad suam curiam
fecnis et a s r a«°™m confectionem. Acriter vero retulit Hospitio P*.
di TtLtJLl d' , M ararl P°yu,avit « <*» gli Mi di osta, di traltatm, ,
Ministri coi ‘ 1 ‘l!b°n° fare dagh Anmanistratori dei luogo pio edailm
dZdl lT0 r tar° WOsptdaU, salvo il diritto aWOrdkm
aitiedZlT Wm ??!0na EccU«Mica, cke in suo nome assiste agi,
am ed ali approvazione de'medesimi » .
votum requlriri^R ™°™enta °«conomice voluit audire; et insuper
neeotium opmAh,,, ,V rc^ivi0ruin Praefecti. Hic referebat huiusmodi
publicorum- S» m retl! isse Buerelarum seminarium ex parte Notariorum
publicorum, .deoque opUmum fore, si a S. C. aliquid certi hac in re stabi-
Igitur tria dubia E.mis PP «ltkl j-
3 Martii 1717 * sul>iecta sunt in generalibus comitiis dn
/j/*
genda sint ab Ordimrio a?,xionem' et hastam referuntur pera
siasticae. et one auonim ^ r Se’ stve Per Reputationem personae Eccle
(vulgo Beneficenza ) Adm’ mmistrorum; seu potius pertineant ad Hospiti
iure eadem approbandi deputMdiou’ ** dusdem mini8tro»- salv0 0r^f
adsistat? ^ 1 19Ue personam Ecclesiasticam, quae nsden
n Ordinarius Notario pii Instituti impedimentum facere possit, n<
S. C. Episcoporum et Regularium
s73
locationis instrumentum roget itemque exigere queat, ut idem Instrumentum
a Curiae Ministris rogetur?
Et quatenus negative:
3, An Notarius praedicti pii Instituti adigi possit ad instrumenti rogati
exemplar in Cancellaria Episcopali deponendum?
E.ini Patres dic 3 Martii 1837 rescripserunt:
Ad 1. Affirmative ad primam partem; negative ad secundam.
Ad 2. Negative.
Ad 3. Affirmative.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Kp. et Reg., p. 72, 73].
1914.
S. C. Hp. et Reg., Pinerotien 28 iul. 1837.
Erectum fuerat in ditione Pedemontana pium institutum, seu Congrega-
tio Presbyterorum saecularium, qui Oblati B. M. V. nuncupantur, quique
emissa professione votorum simplicium speciali modo vacare debent insti-
tutioni Cleri, et incumbere in spirituale populi bonum promovendum quo-
cumque vocati sint tam spiritualibus exercitiis tam aliis sacri Ministerii
operibus obeundis. Apostolicis literis in forma Brevis dit 1 Septembris 1826
a Leone XII sa. mem. eorum Constitutiones approbatae fuerunt. 1 Deinde
dic 12 Septembris 1S26 rescriptum obtinuerunt, quo eis eorumque Eccle-
siis, Cappellis et domibus communicata fuerunt omnia , singula privilegia ,
indulgentiae , exemptiones, et facultates Congregationis SS.nii Redemptoris cum
omnibus clausulis et decretis necessariis, et opportunis.
Paulo post Episcopus Pineroliensis dubitans - se alie Congregazioni nelle
fiWi si emet tono i voti semplici, quali appunto sono i voti degli Oblati , deb -
b ifist applicare Vesenzioni delle Comunitd Regolan astrette da voti soleuni, -
ideoque nonnulla exhibebat dubia:
1. Circa interventum in processionibus.
2. Circa facultatem Episcoporum sese opponendi alicuius alumni pro-
fessioni.
3' Circa retentionem Beneficiorum simplicium.
4- Quoad Ordinariorum visitationem, et ab eis exemptionem.
Advertendum est ex concessione Pii VI Presbyteris SS.mi Redempto-
ns plene communicata fuisse privilegia a romanis Pontificibus concessa
Congregationibus Doctrinae Christianae, Piorum Operariorum et Passio-
nis D- N. I. C.
Haec lactum respiciunt; nunc propius ad quaestiones accedentes singula
dubia perpendenda sunt.
1 In praefato Instituto sodales S. Petrum in peculiarem sibi Protectorem elegerunt, ea
Woquc addita tege ut illius die festo singuli Alumni quotannis professionem fidei emitterent,
r«>tanoque Pontifici veram obedientiam sponderent iuxla formulam a Pto IV (Cf. N. to8)
Scriptam. Optandum profecto esset ut Alumni novorum Institutorum, quae m dies approbari -
usmodi .v. .1 in A obs t oticam Sedem i/m farentur.
fttti
S74
Curia Romana
Quod ad processiones spectat in iure cautum est Clericos R
processiones compelli posse, nisi hoc (idest exemptio) iis c GgU ares aci
recte , nec vi generalis communicationis privilegiorum 1 Coei 1
processiones Clerici nullum beneficium , vel officium 'ecclesiastici
At hisce Clericis aequiparari videntur alumni Congregationis d menUsl
Bened. XIV in Const. Ex quo dilectus,* in qua agit an Clericu^ 'f*
inconsulto Ordinario habitum regularem suscipere possit, animadvertar*
ms statum esse maioris securitatis in ordine ad spiritualem salutem f*
que non posse impediri quominis clericus saecularis illum suseinlJ 1
themate hcet non agatur de ingressu in Ordinem vere regularent 1 *
professio votorum simplicium in aliquo approbato Instituto mai^S
tatis statum constituit, habetur igitur eadem ratio, quam Bened XIV
ingressu m ordinem regularem enunciat. Ad beneficia quod attinet diif
guendum est: aut agitur de Beneficiis residentialibus; aut de simpli*
Pnma retmeri non possunt, prout S. C. C. in Pinerolien. diei 23 Novem-'
denegavit, praebendam canonicalem retinendi post emissam in hoc Instituto
firo«T B, ^ aV,t EpiSC°P?’ Ut P°St em‘SSam proce, leni,
Zl, f ■ ,b' l’ C“P’ 8: per Prnfess‘u’lcm in iis Religionibus, seu Coo-
g* 1uibm emuntur professio votorum simplicium, et Professi reti-
ThmlnZ:r l‘"e USU' n, Zmm‘Strat,one' Huiusmodi dominium, quod
nent ” V°Cant’ °blatl ex P^escripto suarum Constitutionum reti-
localis mlo- *n facto exemptionis distinguenda est exemptio personalis, et
siae Cannmp^VrM511-6-3 «ra baber' Potest. Hinc exemptis alicuius Eccle-
in CaD Cum p o ;;nClj 'cc^cs'a ‘Psa non censetur exempta teste Fagnano
E P^o «Ts ffi ^ 3' °mnibUS n0,Um 5 *
etiamsi dictae Ecclesiae M 'gf ° VlSlt3n P°SSC Ecclcsias saeculares exemptas
marum immiu a eculares exemptae commendatae , sive illis cura ani-
Ordinarii n h ^ 1UXta tratEta a Fagnano in cap. Grave, De Ojjic.
1* ■ *' * -A JL m
dictam curam ^aC<IU^ares exe*nptae si tenent curam animarum, in iis, quae
ctioni, visitationi (ldtnmistraiioncm concernunt , subsunt iurisdt-
v iri tari ab /-'h/vL /°m episcopi: si vero non eam teneant , possim'
exemptio a Certum autem in iure est quod
procedere si exemMtr. udat exemptionem a visitatione: td autem
ristit, ut includat etiam ^ Stl fcr^ls universalibus, quorum vis in hoc
includerentur. Vid Faa ° ias ln simplici, aut generali dispositione r
cum Barbosa, de Officit V*# ^arte' Privilegiis, num. 30. \en
exemptionem q visitatione 1° €St’ EplstcoP \ alIcg-74> num . 6 , observandum
J 1 C0mP7ehendi sub generali concessione exempt
1 Giraldi, Ius Pont
CO
* S C C' r Part- 2, sect» 168
C- C- I* Iunu 1677, et Ben
1 Cf- N. 374
XIV, Inst. ccd.
3i
S C, Episcoporum et Regularium
875
Non abs re erit recensere nonnulla privilegia exemptionis Congregatio-
nibus seu Institutis Clericorum saecularium concessa. Congregationi Mis-
enum Alexander VII, Const. Ex commissa Nobis, die 22 Septembris 1655, 1
exemptionem tribuit a subtectione Ordinariorum in omnibus , excepto quod
personae , quae a superiore eiusdem Congregationis deputabuntur ad Missiones
sabsini ipsis Ordinariis quoad Missiones, et ea, quae illas concernunt , atque
ipsa non censeatur propterea in numero Ordinum Religiosorum. Clerici saecu-
lares Oratorii exemptione non gaudent; sed tamen Bened. XIV, Const.
Emanavit nuper, 21 Ianuarii 1 758, 2 quaestiones dirimens inter Archiepisco-
pum Liman. et Presbyteros Oratorii declaravit Congregationem Oratorii esse
omnimode subtectam Archi episcopo, excepto eius Instituto, sive iis , de quibus
loquuntur Constitutiones Congregationis : debere in visitatione Archiepiscopo
exhibere solum inventarium supellectitium Ecclesiae non vero libros admini-
strationis domesticos: si oriatur controversia super electionibus Index com-
petens sit Archiepiscopus , et Procurator fiscalis agere possit, non vero pro obser-
vantia Constitutionum. 3
Sed ad rem propius faciunt privilegia concessa Presbyteris doctrinae
christianae, quorum communicationem Congregatio SS.mi Reemptoris
obtinuit. Innocentius XII in Brevi Commissi nobis, 30 Iulii 1697, in approba-
tione Instituti declaravit illius alumnos subiacere jurisdictioni Ordinariorum,
qui in omnibus us, quae exercitia spiritualia Ordinis concernunt, in instituendis
populis, concionibus habendis et in exercitio , et administ ratione Sacramentorum
immediate procedere possunt. Hinc teste P. Praeposito Generali illius Congre-
gationis Episcopi Ecclesias, libros Missarum, et scholas visitant. In iis autem
quae respiciunt bonorum temporalium administrationem , domontm Gubernium,
Superiorum electiones , Novitiorum receptiones, transgressiones , et alios dome-
sticos excessus puniendos « Ordinarii > nullatenus possint sese tn tis ingerere ,
aut exeeutiones decretorum et sententiarium Superiorum nisi in casibus a rure
permissis. 4
Pius VI Congregationi SS.mi Redemptoris concesserat tam generaliter,
quam specialiter privilegia, exemptiones , tndulta, ahasque spirituales gratiar
Congregationibus Piorum Operariorum Doctrinae Christianae, et Passionis
D.N.f. C. concessa, et rn posterum concedenda, quaeque specialem requirerent
mentionem. Pius vero VII die 9 Ianuarii 1807 hanc concessionem ampliavit
declarans: omnia et singula privilegia , induit a, facultates, exemptiones , et gra-
tm spirituales etiam specialem mentionem requirentes, quibus praedictae, aliae -
que svndes Clericorum seu Regularium, seu Saecularium Congregationes, lurum-
que Domus Regulares, et personae utuntur , et gaudent.'*
Verum haec ampliatio facta per modum declarationis, quatenus iam in
praecedentibus induitis concessa fuerit, graves implicat difficultates. Etenim
i d a *ure Pcrrois3t perlegi pote
* Rf> «P. 14; Sess. i3, de Re/., cap.
Cf. Bul!. Rotn. Cont., tom. 13»
. Trid., Sess. 6, de Ref. cap. 3; Sess. 7.
25(1 ^ cup. 14*
8;6
Curia Romana
Congregatio Sb.nu Redemptoris in meliori conditione csCCZ ~~~~
Doctrinae Christianae, et Passionis D. \. I. C., licet ab eis nr' u i"*"**»
hiem: et in ea deest directa concessio exemptionis a vki. ' mutu*
communicationem, ut supra expositum est, non acquiritur C' *
... f^u,l>lls positis sequentia dubia in generali Congreeatione r •
bi 1837 proposita fuere; scilicet; S g,tl n<- dlc' 28 In.
1. An Oblati B. M. \. obnoxu sint decreto tridentini Concilii 8
rap. i3> de Regularibus, quo statuitur posse ab Ordinariis ad
obligari < mpt, omnes tam Clerici saeculares, quam Regulal 8
ctiam Monachi, iis tantum exceptis nui in strirrinri ® U q^icumque
2. An dictis Oblatis exten S
jbt ,icet Epi—
simplicia « non ag'tUr’ ’*“* be"Cfi“
4- -• n, ct quomodo Congregatio Oblatorum subiecta sit visitationi Ordi-
nem'facer^poL?t?0m0d° Epi,COpUS tam(>Uam Dele^ Sedis visiutio-
G™ PvreS, re di'!?enter Perpensa rescripserunt:
fertiorem iTT v ' ‘ C A$imative’ "e ‘"‘Piatur vocatio ad statum per-
■agT£, limcfkin «**-
bus Congregationis S’ S’ mi J>'S,C0^°’ , ’ a’ls’ nec non Procuratoribus generali-
[buaarri, -ollcctanca S. C. Ep. e. Reg., p.
1915.
Ep. et Reg., Ordinis Minorum, 30 mart. 1838.
cuius memoria^wfad^ ”00 ‘VI"a°™m Clsruontimae familiae, a tempore
dam, alimentorum fit, r ’ nvSlK:tudo invaluerat, ut a Novitiis pensio quae-
1 > Decembris t8'- V* persob'atur* ^aque Provinciale Defini tonum die
S. Bemarditii. ledend 7°™ n°n dubitavit’ ut: Conventus Solutiorum
studium institutum erat etet (*n ut*htatem aliorum Conventuum, ubi
Novitiafu ultra sck rcPer ™mUam ^ens>onrin eorum Novitiorum qui ui dido
Visitatoris Apostolici ciu* tTet\\Ur‘ ^u,usmodi decreto accessit confirmatio
Hca ad illius Reli fionic l K' ,? temPcstate sedata, a Sancta Sede Aposto-
, At vero
S. Bcrnardini Guardianus ‘d ^ e”ec^UI mandare detrectavit Conventus
Regularium res deducta est C^Ue ad Congregationem Episcoporum et
tll,am super innuimus den *} huiusmodi res versaretur, consuetudo,
eadem cum Ordinis Constitutif1'2'1^ Ct non £mmer£to dubitatum, ar*
et corruptel ! abroganda foret ^ US COnc*^ahiIis esset, vel potius uti abusu*
«77
S. C. Episcoporum et Regularium
Generalis Cunae Commissarius hac super re interpellatus, declaravit,
huiusmodi usum Ordinis instituto non esse consentaneum, ideoque aucto-
ritate S* Congregationis esse prorsus avellendum.
Consultor, cui de more Sacrae Congregationis, res demandata fuerat ut
sententiam suam exponeret, eam, quam Commissarius retulerat suo voto,
confirmavit.
jVTeque vero iniuiiej siquidem praeter alias rationes, Constitutiones
anno 1827 pro Cismontana familia editae art. 34 sic statuunt: Nemini liceat
quidquam a Novitiis accipere . Quae dispositio sanctionem accipiebat ex poe-
nis contra violatores ibidem statutis. Huc accedebat, quod alibi, nempe
art. 2S6, 334, 434* ratio praescripta erat, qua Conventibus, qui indigentia
laborant, prospici valeret.
Itaque proposita Causa in generalibus comitiis diei 30 Martii 1 S3S se-
quentibus dubiorum formulis.
1. Se, e come sia da tollerarsi la consuetudine di esiggere la pensione
dai Novizi?
Et quatenus Affirmative:
2. Se, e come il Decreto in questione si sostenga?
Quatenus Negative:
3. Se, e quale provvedimento convenga prendere nel caso?
E.mi PP, rescribendum censuere:
Ad 1. Negative.
Ad 2. Provisum in primo.
Ad 3. Scribatur Patri Generali ad mentem: Mens est - Che scriva al
Provinciale, che la S. Congregazione ha disapprovato la consuetudine di
esiggere dai Novizi la pensione ratione victus , e che questa risoluzione sia
manifestata a tutti i Conventi di Noviziato di quella Provincia, assolvendo,
quatenus opus sit , tutti i Superiori che hanno esatto simili pensioni.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.. p. 79, 80].
1916.
S. C. Ep. ct Reg,, Bononien 21 sept. 1838.
Ex adverso Monasterii S. Christinae sacrarum virginum Ordinis S. An-
atini in Bononiensi Civitate cuiusdam Pauli domus exurgebat, in qua
idem Paulus quosdam peregerat innovationes. Itaque Sanctimoniales hac
de re apuci hanc S. Congregationem conquestae sunt, exponentes a Paulo
moenia domus altius elata fuisse, siniulquc duas fenestras tam late fuisse
■•mpliatas, ut ex iis facillimus pateret prospectus non modo in internum
.asterii pratum, sed etiam in interiora penetralia, ubi Sacrae Virgines
«bus communibus intendunt, atque adeo complures in cellas, et ipsum
n°vitiatum.
pnulus excipiebat, omni tempore ab immemorabili aevo huiusmodi pro-
spcctum extitisse: ipse siquidem, veiuti aiebat, nihil aliud egerat ms. quas-
878
Cuna Romana
*
%
dam restaurationes et opera, quae nullatenus domum altiorem f ^
prospectum adauxerunt; etenim ad fenestras quod attinet neque
ampliores tantummodo factae sunt circa superiorem partem pauIi®
copia lucis ingrederetur, V “* ut ex' iis mai0r
Duplex virorum peritorum sententia exquisita fuit una viri r
provocaverat ipsa Curia, altera vero, quam ex officio Sar«
demandavit. De peracta fenestrarum ampliatione constabat li™8^'"
signa superessent, quae reapse antiquitus in monasterium alio,» » “
se prospectum ostendebant. At vero Sanctimoniales Eeneraln P^
quae ex SS. CC. praescripto Monasteriis foemmeis attributa sum inme^'
ratio quaedam proposita fuit, per quam co«ltro”miS ^ 5*
linmeretiir: ei tamen sanctimoniales assentire noluerunt eo quod mr'7
mimo ait, attollendi fuissent, quod onus fundamenta. utpote debZ P
nequaquam poterunt. F aeoiliora, pati
dub!‘T dIC 21 SePtCmbriS 1838 in ComMs g—libus propositum f»
naeln luTquo ^urf" * Pr°SPeCtUS in “erium S'
E.nii Patres rescripserunt.
rifeTrriVCr » °,mnia “ Pristin,lm s‘»tum restituantur.
[Buzarn, Collectanea S. C, Ep. et Reg., p. 81].
1917.
Cp. ct Rtg., Aquinaten. et Pontis Curvi , 28 sept. 183
Literae ApMtoHc^* P,°uP* VU ed‘!ae fuerlint quinto Kal. Iulii anni 18
Regni utriusoue s' n0va circumscriptio Dioecesum in Ditioi
Cathedralis Ecclesiae Pnm^^- fUU’ * duhium exortum est, an Capitula
done, suum eligere et h ’ p.osset ^mpostcrum, eveniente Sedis vac
tulo Aquinate -1 • n-inum Capituiarein independenter a Cap
Ecclesiam regebat ° PUU;' un'cus deputabatur Vicarius, qui utramqi
Hinc f
momenta protulerit^o^Pb11*01?^11* ’^ed‘s Episcopalis utraque pars rationm
sententia prolata fuit et ' ^ Ufa tue^atur> sed nulja adhuc definith
tulo Pontiscuni ad ciert/0 tast particularibus potestas facta est Capi
Sed ne diutius ri-s jncc 't il1 Nl!t ^ ’ !iu Capitularis libere procedendi.
E morum et R. morum S 1) 1? Pardculari conventu nonnullorun
poru
’rum et R.morum S R r p Ul Part,clJlan conventu nonmil!ort
m ct Regularium delector,, ardlI.lalmm ex Sacra Congregatione Epi»
Vlg°re dictarum litterinim \ U ,.uhlum propositum est: «An praesert
i ure possit imnnsw, *° ,CarUm S' P» VII Capitulum Pe
Capitularem eligerer '• 1IU’ Vacaii^e Sede Episcopali, suum Vicarii
1 Cf' Bull. Kom. Cont
tom, tSi
P >6-6 1
S. C. Episcoporum et Regularium
879
jtaqUe E.mi et R.mi Patres omnibus mature perpensis affirmative respon-
dendum censuerunt, ac declarandum ius utrique Capitulo, Aquinatensi
nempe et pontiscurvi, in posterum fore, et esse suum Vicarium Capitu-
Jarein independenter, et privative, servatis aliis dc iure servandis, eligendi.
Et facta ad SS.mum D. N. Gregorium T. XVI de praemissis relatione
in Audientia habita a 1 >omino Secretario Sacrae Congregationis Episcopo-
rumet Regularium die 28 Septembris 1838 praedictam resolutionem appro-
bavit et confirmavit, non obstante Const. S, M. Benedicti XIII, « In excelsa » 1
aliisque contrariis quibuscumque.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 437].
1918.
. S. C. Ep. et Reg., Neapolitana, 6 dee, 1838. 2
L’Abbadessa di codesto Monastero di S. Chiara ha supplicato questa
S C, de’ Vesco vi e Regolari a volcre accordare a V. S. le facolta per poter
permettere alie Monache di quel Monastero anche abitualmente di pariare
con 1 Religiosi.
Bench^ tali facolt& non soglionsi concedere attesi i gravi inconvenienti,
che pur troppo possono accadere dal lrequente, e libero conversare dei
Religiosi colle Religiose, pur nondimeno considerate le particulari circo-
stanzc dei Monastero di S. Chiara, si accorda per tin triennio a V. S. Ia
facolta di permettere alie Monache, colla intelligenza dclla Superiora, di
pariare coi Religiosi e vicevcrsa per quei casi che V. S. credera nclla sua
prudenza, purche si tratti di persone determinate. Potra inoltre dare il
suddetto permesso anche per persone indeterminate in occasione di qualchc
festa, che si celebri in quel Monastero, e di altra simile circostanza, ineari-
cando pero la Superiora della dovuta sorveglianza per evitare qualunque
disordine. Tanto ecc. 3
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 437, 43^]*
1 Dic 23 iun. 1725. - Bull. Rom., tom. 12, p. 7-10.
1 AI Nunzio Apostolico, Napoli.
* Animadversiones Circa prohibitionem factam Regularibus alloquendi Aforunlcs.
Sixtus V generali decreto anni 1590 prohibuit Regularibus ne Monialcs alloquerentur
' absque licentia expressa S. Congregationis EE. et RR-— Lrbanus VIII decreto anm 1623
uius Sacrae Congregationis (Cf. Bizzarri, Collectanea S. C Ep. et Keg., p. --‘-'d f-tud
‘trn tribuit Ordinariis concedendi licentiam per quatitor vices ad summum quolibet anno
‘icumque Regulari, ut Monialcs sibi in primo , et secundo gradu comunctns alloqui possint.
"supcr praescripsit formam in huiusmodi licentiis concedendis servandam ct expresse-
rit Ordinarios haud posse dictam licentiam dare Regularibus in praefatis gradibus Monia-
b*> non coniunctis; nec ultra quatuor vices Regularibus ut supra consanguineis. Cum
0rum decretorum vim nonnulli imminuere curaverint S. C. C. anno .669 dcclarav.t Regu-
r«- qui absque legitima facultate accedunt colloquendo etiam per quadeumque modicum tan-
^ 'potium.,,. peccare mortaliter. At hanc etiam declarationem aliqu. Msis rationibus mfi -
satagebant; idcirco eadem S. C.C. postquam m exordio resolutum,* falsam ^
lamentata fuerit, concinnato dubio - An Regulares accedentes ad colUgMU lum cum
°*°hbus sine licentia Episcopi peccant mortaliter? rescripsit dte
frmative etiam ex rationabili causa, quando non adest licentia ete . lime ahqu. Scrq
SSc
Curia Romana
1919.
S. C. Ep. et Reg., Novarien., 20 dec. 1838.
Sacra Congregatio E.morum ct R. morum S. R F C a-
et Consultationibus Episcoporum et Reffulinnm * r negotiis
auditorio die 2o DeccL J ,83« «
sedulo et mautre Regulis piae societatis ab anno ,8,S n n perpcmii
ncnsi primum fundatae, quod Institutum Caritatis nunn D'0eCesi Notj'
ettam sententia nonnullorum Consultorum eiusdem &
super approbatione ipsarum Regularum ct Instituti Congrcgatioms
tionibus E.morum Patrum Cardinalium Mntot k C,Cept'S insul*r «b-
Novariensis, Taddini Archiepi^pf "uS Monl' ***
tiarum, nec non RR.morum Archieniscono^m r T° Patnarchat Ve»,
sis, et Episcoporum Cremonensis Veronensis s"™ ®n.ens,s> et p 'aurinen-
Apostolici in Vicariatu Occidentali Am I ’ ®eg,lsmi’ et s'gani Vicani
societatis in suis Dioeccsib ^ ^ ^
in promovenda animarum salute „si s„ ,t P 1 «sbyteronim societatis
Utilitates in Christianum populum nrom, ' qU,qUC ,lbercS ex ea STCi<*««
Septuaginta tribus Articulis di! tincte emmciatas ®e8^a
mandam et approbandam esse. Praeterea cum clT «"*■
ceses iam diffusa sit, ut uberiores fruetus S°C'etaS m l’,ures D«'
Sacra Congregatio rata est ad conLendam fpsiusT T?” liCCat' Cadem
ac perpetuam stabilitatem valde condi. ^ -P S°c,ctat,s propag.it ionem
siae a iurisdictione Ordinariorum .c re» SI eilJf sodales, Domus et Ec&*
sodales de loco ad locum truis f, . Mmant“r* Et quia eiusdem societatis
tinuam mansionem in certis* et Tt Contm?it* at9ue adeo stabilem et con-
idcirco eadem Sacn Conm*\ r terminatls domibus habere non possunt,
I eidem perpetuo voTomm^lu d TT Ut Sodales’/Iui
positi Generalis, vel ex ehieH ln^ SUIlt’ cum Litteris dimissoriis Prae*
omnes etiam Sacros .i p 111 mant ato Praepositorum I fioecesanorum ad
S 1 resb-vteratus Ordines titulo mensae communis,
dubitant an hodie Ordinarii iicenHs. .. « •
'UXU praescriptum decretorum Sixti V P°tius re<iu*«»tur venia S. C. EE. et RR.
Verum haec S. Congregatio EF * n TJUrbani VIIf- f
nam c ara, a expressa est lex lat i i <%ivt \r SLm^cr Pracdictis decretis inhaerere curavit,
Ponuac, deroean po,„at. A, dcIr,?' c '•.»«* VIII, cui . Summo dum,™.
■ mi 0ntI ficis, nec ullam dccretk c- • ’ C nunime facta fuit nomine, et auctoritate
virrV UUin nierito dici potest iden^1'* ^ln* Continct derogationem; hinc nihil
cor^ d” qU°llbct anno Regularibus con<|UC EpiSCOp* iuxta Urbani decretum per quatuor
\ f^lf\POSSUnt' Idquc Confimiat C mTpSU,nC1S “ rrirno- ct secundo gradu licentiam
, V732 ' Cf’ BuIL Cm 7 Utl° 0lCmcntlS Xn incipiens, Bommmh*
r t- tT
i iti. fi.rr, " toeultos Revula rih,ir 11 U num- T3 facultatem alloquendi M°*
spectat licenti V»'iUU,T ieSmta, absque paniciT^ Motdahs etiam consanguineas, aliat-
gradu spcct.it ad (T\ ” decreto Urbani vfl I n SUf>crwrum> ad <2'iOS quomodocum™
QUod m • r «nanos pro ^ _ ro consanguineis in primo et secundo
,UOd ,n r'5por'5*°"' 'iicitur u„tum 1 1: C-.EE. ct RR. PraMUt etfam .nim.dvcn.rc
• et non J,
5. C. Episcoporum ct Regularium
88 x
P-
servatis
servandis promoveri possint, firmis tamen manentibus legibus in
iBtoUcis Constitutionibus, praesertim sa: me: Benedicti PP. XIV -
^Ordinationibus Regularium - quae incipit « Impositi Nobis » 1 et Decretis
qu arum Congregationum; ita tamen ut si contingat, aliquos ad sacros
Ordini iam promotos titulo huiusmodi Mensae Communis ab eadem Con-
atione legitime discedere, aut dimitti, a susceptis Ordinibus exercendis
suspensi maneant, donec Ordinarii iudicio non constiterit, cos, sive Patri-
monialium, sive Ecclesiasticorum bonorum fructibus tantum percipere,
uintum ad ipsorum congruam substentationem iuxta Sacrorum Canonum,
etSvnodfllium Constitutionum sanctiones, sufficiat.
Et facta de praemissis ab inlrascripto 1 ).no Secretario S. Congregationis
Kpiscoporum et Regularium in audientia eiusdem diei 20 Decembris 1838,
2ci SS.mum Dominum Nostrum relatione, Sanctitas Sua sententiam S. Con-
gregationis in omnibus approbavit, ct confirmavit, servatis de reliquo Decre-
tis S. Concilii Tridcntini, et Constitutionum Apostolicarum, et iussit Lit-
teras Apostolicas in forma Brevis desuper expediri. Contrariis quibuscum-
que non obstantibus.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 83, 84].
I 1920.
S. C. Gp. et Reg., Taurinen.y 15 mart. 1839.
Sixtus IV in Metropolitana Taurinensi beneficium hisce verbis erexerat:
apud ipsum altare (Sancti Solutoris) unam perpetuam cappellaniam, quae
per duos Presbyteros, seu Clericos saeculares gubernari debeat, erigimus...
quod Presbyteri, seu Clerici, qui pro tempore ad Cappellaniam praedictam
praesentari, et instituti fuerint singulis diebus missam ad altare praedictum
S. Solutoris celebrare, seu celebrare facere, et in dicta Ecclesia I aurinensi
Dominicis et aliis festis ac solemnibus diebus divinis officiis cum Canoni-
cis interesse teneantur.
Cum vero anno 1824 hoc beneficium vacaret, Arcbiepiscopus propria
auctoritate ipsum seminario univit, eidem assignans ex reditu beneficiali
libellas 3000, addida clausula supportatis otiertbus beneficio inhaerentibus ,
quae tamen onera nunquam impleta luerant. Reliqui vero reditus in summa
libellarum 1491 -cum onere solvendae pensionis libellarum 300 altero Cap-
pellano relicti sunt.
Hac unione peracta tam Seminarii Rector, quam Stanislaus Pazzelli,
a‘ter Cappellanus, arbitrati sunt onus missarum non cumulative, sed alter-
native persolvendum esse; id autem eo magis, quod huiusmodi alternativae
'°ngissima observantia favebat. Assentiebatur Arcbiepiscopus: e contra
°bstabat Capitulum. _
^ trique tamen supplicabant, ut saltem per gratiam Sacra Congregatio
fecultatem faceret, ut alternarim per Seminarium et Rectorem tres in sin-
gulos dies
missae celebrarentur.
1 N. 376.
00
$82
Curia Romana
Cum vero huic beneficio onus choro interessendi Ink
tam ex Concilio Tridentino,‘ quam ex Constitutiom • "V* v et
/ne nabis* Beneficia simplicia sine cultus divini praeiudTci'
applicare, dubitationi msimul locus factus est an rite h, ° lceat ^inaiib
set. ’ e naec unio facta
Hinc quae sequuntur dubia concinnata sunt
r* e come 1 obbligo della messa quotidiana o Holl’n *
sia alternativo, o piuttosto cumulativo? Et quatenus negat.TadTn "
tem, affirmative ad secundam: ® ve ad pntnmpgj.
2. Se e come e quale riduzione convenga accordarc?
3. Sc e come si abbia a dare 1’assoluzione per tutte le omissioni ,
Cappellania al Seminario? Et quaten“aZ
5- Se e come vi sia luogo alia sanatoria?
al Coro? 6 C°me U Seminari° d£bba S°ddisfare a‘P°bbligo dell 'assisto
S. Congr. in plenario Auditorio diei ij Martii ,830 rescripsit-
nr, V i' 2' Attentls Pccubaribus circumstantiis supplicandum esse SS m
celebremr ne Csabbat enJ™ f"
una' misia \7 “pcnsi8 Seminarii dec™ cissis lectis, «
Pazzelli tribus missis lectis" UmVerS° Semmano. et expensis CappelW
Archieplscoput curi^uTner "s Sanct!ss,mo Pro confirmatione unionis, ct
stentiae chori per substimtum TST *“ miSSarUm’ qUam **
infrascripCto Sub- WtTrio^ 'in' A* r ?•’ N’ GreSorio pp- XVI ab
resolutionem S C • • .^U^ientia habita eadem die Sanctitas Sua
trariis quibuscumque^31100'8 m °mn‘^ ^us aciprobavit et confirmavit. Con-
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 439, 44o].
1921.
s- C. Ep. et Reg., Nicien., 8 apr. . 839.
Ecclesia S. Rosaliap * . ,
gallica irruptione, destructa ^me^a ^iciensis dioecesis, saevit
dem erecta loco, ubi consisw!-?^* *<JU° tactum est- ut vetus parochia
pore Minores Reformati dc ^ ii’ C estltuta remanserit. Sed cum eodem tt
coacti fuissent. Ordinarius ^ !curn uccupatorem e suo coenobio absced
fuerat, converso in Semi!’ cu^us Potestate totum aedificium relicf
ni UbUm Coenobio ipso, ad Ecclesiam eid
1 ^ XXIII, de re/., c lS
* Cf. N. 3SS. ' M
S. C. Episcoporum et Regularium
883
\am S. Rosaliae parochiam transferendam censuit, et curam animarum
byteris saecularibus contimfo demandavit.
P%;ice ubique restituta memorati Regulares in pristinae suae domus pos-
sessionem iterum immissi sunt, nulla tamen facta mentione pa «chiae ibidem
translatae quae a presbyteris saecularibus administrari non desiit. Quam-
nuam Ordinarius, ut aliquam rationem Regularium duceret, non vero quod
obligatione teneri putaret, aliquem ex ipsis Regularibus in parochum sem-
ner postea nominare consueverit Quin imo in sacra obeunda visitatione
suam ibidem iurisdictionem exercuit perlustrans Ecclesiae parochialis Taber-
naculum, pixides, calices, fontem baptismalem, oleum Sanctum, altare maius,
et quatuor aras ad latera surgentes, pulpitum, sacrarium, turrim eampana-
riam, paramenta, et opportuna super omnibus hisce rebus, nullo obnitente,
edicta protulit.
Usque tum res pacifice inter Episcopum, et Regulares processerant;
cum tamen anno 1838 iJaler Provincialis cum suo definitor io Religiosum
animarum cura praeditum, ex officio removeri iussisset, et Episcopus id
exequi aequum non iudicaret, Reulgares illi ad S. C. Episcoporum et Regu-
larium reclamaverunt’ conquerentes insuper dc excessu lurisdictionis Epi-
scopalis in sacra visitatione complenda contra praescriptum Cone . trid } et
Const. Bened. XI V, Firmandis . 2 Interpellatus Episcopus rescripsit, se se
parochi remotionem iustis de causis opportuniori tantum tempori remittere
voluisse, et de obiecto lurisdictionis excessu cumulative cum Ordinis Pro-
vinciali visitationis super Ecclesia iure potiri, exclusive autem super Paro-
chia et rebus ad eaindem pertinentibus. Procurator fiscalis itidem de suo
voto interpellatus inquiebat: Cimcllae parochiam nullatenus uti Regularem
haben posse, cum neque ex fundatione, neque ex privilegio, aliove titulo
uti talis ostenderetur: Reiff., Ius Cart.t lib. 3, tit. 5, n. 2. Hisce addebat ab
Episcopo parochum libere semper nominatum fuisse, eaque semper provisa
fuisse, quae ad rectum parochiae regimen conducerent.
E contra Moderatores Regularium contendebant, Ecclesiam Cimellae
fini ex fundatione, quam ex possessione (si tempus gallicae occupationis
-\ipias) regularem dec i arandam esse. Quod vero parochiam spectat, si effe-
tturn, nempe Sacramenta, atque sacramentalia consideres, uti saecularem
reputari oportet; si autem locum, ubi nempe res omnes ad statum paro-
chialem pertinentes locatae sunt, attendere velis, inter ecclesias regulares
^censendam esse, ideoque Episcopo nulla alia iura competere praeter ea
^ae ^edictus XIV in Const. Firmandis declaravit.
Haec a partibus in iurium suorum defensionem producebantur. Ex qui-
ts omnibus plures emergebant animadversiones.
h Nempe quod Cimellae Ecclesia origine erat regularis et de facto
Uiutaxat gallica occupatione dominante uti talis esse desivit.
2- Quod parochia origine erat saecularis; neque constat aliquam a S. Se e
ditionem extitisse; ex qua in regularem conversa fuerit.
3- Quod proinde qualitas Ecclesiae separarim consideranda sit a parochia-
1 XX\ , de regularibus , c. 1 1
Cf' N- 349.
884
Curia Romana
litate, eoquc magis quoJ non desint exempla parochiae saeculari. • „
larium Ecclesiis erectae, ut evenit Romae in Ecclesia S h j -
4. Quod posita saeculari parochiae natura, contra Sacros C ^
fecisse Episcopum, cum Regularem eidem praefecit, Bmed
Quod inscrutabili , § 16. 1 * ^IV: Cotut
s. Quod si Ecclesia Cimellae Regularis declaretur non notuit r •
pum visitare sacras Reliquias publicae venerationi expositas s /f*
brbinaten io Martii 1663, a ’ ^'G.Cosr,
Hisce ad opportunitatem consideratis, dubia E.mis Patribus nr„ ■
referre praestat, quae sunt huiusmodi. pi roP0*t>
VescoJo? 6 C°nVenga aPPr°Vare ‘a C°nCOrdia P W * Mrnsigm
Et quatenus negative:
2 Se debba tenersi per regolare la Chiesa, e la parrocchia di CWM
</iw tenus affirmative ad primam partem, negative ad secundam-
3. St e come possa essere soggetta Ia Chiesa alia visita dei Vesano'
da quei Religiosi? H la Cura de e anime sia «“ratiti
dumQcinsue™m. ^ C0"Vemu diei 8 APrilis l839 rescribe,-
Ad Primum: Negative.
Ad trn,UumTffi An,rrnative ad Primam P«em, negative ad seeuadm
Ad 0, 1 t"1 :VeU,^ta Const' Bencdic,i XIV; Firmandis.
et sanatione s iltr- • ,matlv e’ ‘lct0 verbo cum SS.mo etiam pro absolutione
Firmandis et "fav ' * pcautc an> Hu°ud praeteritum: servata forma Constit.
sibi benevisam . ' Ep,sc°P‘. salvo iure transferendi in aliam Ecclesiam
licet a Reralarihii» *j» aroec:am, quae in statu Sacculari manere debet
,, KLK"iar‘b s tempus administretur, s
[Bizzarn, Collectanea S. C. Ep. e, Reg., p. 440-343].
* Cf. N, 361*
1 primum dubium refertur ad .... ,
clu 1 pr.iescrt im statuebatur u^u ‘ . '!m C oncordinm nb Episcopo propositam, io
***** peragendi pro functio 1 emunis Sacrarii, et supellectilium, ncc non pactum ho-
quia ab E.mis PP inm-nk«» >US P*irocf’,a^d>us. Quam tamen fuse explicandam non censui,
In C *«*n •* ► * approbata non fuit. v I
rantur Parochi Regulares de X ?^toritils Epicopi certis limitibus praefinitur, et dedi-
°ris regularis \.nov,|,;i .* 11 U!* «mox tbiles ad nutum tam Episcopi, qtao
vmot tblhtas lamon slin. I» . - ....... V:..L
oupen
tus gencratim extendi
'1 *| t ^ iWO I1M liuuuit, ,w. _ _
JL.« non pote* t * ?Cn ^ a^oa ^a^ochos ac etiam ad ipsos Vicarios curi-
fralciunu praesertim t an Vf q* C ^rae ocu^tii hac de rc haberi debent canones Condixi
Sess -4. * Rrf f ncc non rlnJ!' ? Hef ; CaP' VII, Scss. 7l dc Re f.; Oip-ffl
Qfnmbw (Cf. BuH Rom.t tom a iit* V| dici 5 ^ovembns 1571, incipiens Em
lum pl u u.it ' licet Fignatelli Cot ^ J^4)i quisque consulere poterit Docto-
-erp. Ex paru$ n. 9 €i S€^ ^ tnm* 9» De Luca, Disc . 8o> de Bene/, Fagnano,
opportunum usum est referre M, >11 ^ * ahnrumquc probatorum Scriptorum, Hic tannur
t urca Curatos arno\abiU« Um SuF-nhccm Episcopi Gandavensis, et rescnpniri
litatisnm n * ^U°S ^esservant vocant:
trime Pater!
tnfrascnptus Episeofous / r
conservanda m ^ ^eodiensu..
1 ,u°ctczi untf.it, ...
/•t f , •; ' examinetur sequens dubtum, stbtqw P1
'tn, ij t t £cc\csiac pace> eommuniettur sdu^
S. C . Episcoporum et Regularium
885
1922.
S. C. Ep. et Reg., Pinerolien 3 maii 1839.
Postremum dubium Causae Pinerolien 28 iul. 1837 (Cf. N. 1914) ite-
m propositum fuit in Conga gatione generali diei 26 Aprilis 1839, post-
uam uac. jn responsione ad dictum dubium praescripta sunt, exequutioni
demandata fuerunt. Episcopus Pineroliensis obstare autumat omissas in
Brevis cxccutione formalitates. Rector Maior Oblatorum contendebat Obla-
te; 3 Leone Xll communicationem privilegiorum Congregationis SS.mi Re-
demptoris obtinuisse ac proinde frui privilegiis etiam Congregationum Doc-
trinae Christianae, Piorum Operariorum et Passionis D. N, I. C., cum
Pius VI Presbyteris SS.mi Redemptoris dictorum Institutorum privilegia
amplissimis clausulis communicaverit perinde ac si specialiter , et expresse ,
a: panjormiter et aeque principaliter ei concessa fuissent. Quae quidem privi-
legia a Pio VI 1 per superius relatum rescriptum extensa fuere.
Quod vero ad Congregationem Passionis D. N. I. ; ’. spectat, Praepositus
generalis non solum textum Constitutionum transcripsit, verum etiam rescri-
ptum Clementis XI V editum die 21 Septembris 1771 ad oppositionem non-
nullorum Antistitum removendam, qui opinabantur ius visitandi per Con-
stitutiones Instituti a S. Sede approbatas eis minime sublatum fuisse, cum
hac super re iuri Ordinariorum nunquam derogatum intelligatur, nisi ab
Apostolica Sede directa, expressa, et particularis concessio obtenta fuerit.
Clemens vero XIV declaravit: « Quod eas dumtaxat domos, in quibus per-
manent duodecim ex dictis Clericis de familia, et in quibus regularis reti-
netur observantia, tam i cclesias, quam domos, ac Regulares ipsos degen-
tes exemptas, ac immunes esse a iurisdictione, visitatione, et correctione
f quorumque Ordinariorum, in quorum respectivis Civitatibus, ac Dioece-
sibus dictae domus reperiuntur, gaudeantque iisdem privilegiis, et exem-
ptionibus, quibus ex Apostolicac Sedis beneficentia aKae Congregationes
• Regularium donatae sunt; exceptis tum iis, quae ad curam animarum, ct
■ Sacramentorum ad mi nist rationem pertinent, tum casibus, in quibus Epi-
5,1 dttmtis praesentium rerum circumstantiis, in regionibus , tn quibus t ut in Belgio, sufji ciens
hrn avitium fieri non potuit immutatio, valeat, et in conscientia obliget usque ad alum
■V Sedis dispositionem disciplina inducta post Concordatum anni 1S02, r.x qua Episcopi suris-
famem pro cura animarum conferre solent ad nutum revocabilem, ct tlh, si revocentur, tt
fa mutantur, teneantur obedirc. Ceterum Episcopi hac rectores revocandi , vel transferendi
yaritau haud frequenter et nonnisi prudenter uti solent, adeo ut sacn mtmsien, stahshtats,
?^nr,w, fieri polestt ex rmm adiunctis, satis consultum videatur e te.
Ex Audientia diei t Mati iSqS;
SS.mus D. N’. universa rei, de qua in precibus, ratione mature perpensa, referente
^wcnpto Card g G c Praefec(0i hctligne annuit, ut in regimine Lcclesiarum succu^
?!Um‘dc <t«ibus agitur, nulla immutatio fiat, donec aliter a S. Apostolica Sede statutum
L*tbM dicer t OQ i
s rH?VreSCriptUrn mente Septembris 1864 Episcopo Ebroicen. communicatum fu.t a
1 u EE. ct RR.
886
Curia Romana
i
i<
■
6 scopis’ at(5ue Ordinariis mre delegato competit iurisdirri, ~Tr
« rum Canonum, Concilii tridentini et Consti.ut.onum £££****
“ l,a Sanctitas Sua m perpetuum servari atque exenni ™ j an""-%t
Hie vero animadvertere praestat in reguns d.e^ConT u'
cautum esse: « Peculiariter officiosa observantia, humihaueT'°"-S “
« scopos, et Ordinarios prosequemur, in quorum Dioecesibus T*"”* E>li-
” existunt, eisque p.e, et reverenter obsequi studebunt in t d°mus"»»«
«animarum sibi creditarum pertinent, adeo ut cum iidem ^ ^
« ram ex instituti nostri more requisierim, Generalis vel P “?trorum °Pt-
“ “i ‘>uos ldoa“s uidicavcrit, operarios mittere curet » r°Vmcialls P™-
Quibus omnibus expositis E.mi Patres, referente E mo P„v , ■
nim. consensu censuerunt expedire, ut Oblati visitationi' o J ^"'
remanerent. Cum autem in q .aestione iuris crca intirL?, SUbitcti
giorum disputarent in voto fuerunt ut a n o k q p tatlonem pnvtle-
ad SS.mum relatto fieret Sub-Secretario de oronfe
» is ■>«*»***!»»
ms regimen , ei administrationem iuxta cJ,<* t * * ^ CoTO^-
gregatione Doctrinae, quaeTcinn c ’ T W cdi,am Pro C™'
iUrY£f ™L°f* delegata JL eacros ” 3° IU'“ *
[Bizzarn, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 43*.^].
S. C. EQpUO« RcT' pla. q, 6SC. " 'Ts^u.rs 8cuden' vid- N- ** CUM.
a Leone XII per litteras Apostolicn^ m f " m Massanm. (Cf. N 1900) confirmata futt
««M (Cf. Bult. IW ContP, tom ' f0rn;a BrCV1S die 30 Ianuarii 1827 incipien Quu-
S. C. dic 29 Aprilis 182«; ad ArrU. • 3 ,n <^u*^us etiam mentio fit epiitolit
* ogni regotarc Ordine ha lc «tue epI3<?opt?m ^essanen’ datae seqtten;is tenoris: t Comt
«mettersi 1’Ordinano nclla c„;' COSt.ltut,oni «U® direzione delle quali non puA intro-
‘tu,° ** CongrqjMionc Z-0rZ:L'r°'m1 'reUi 1 rcsPcttM Conventi, «, H*
* pcr 1* casi dei suo Istituto e daJI q. „0tl ,l S(,S5etto alia direzione deli’Ordinsr»
" ‘st|tuto prevtsti, c determinati n* C^e aumento> e spiegazione dei medesimo
* d hreve di Bencd. XIV di Si pportllno a^Ia spiegazione di questa massima rendei
* navit nuper (Cf. n. 446), il di cui * e7anat° U 21 Gennaio »758, che incomium flw
* ^ 'ungo dettagljo, che meriter^hV.CmB * stampato qui accluso si trasmette a rispirmio
« soluzione di tre dubbi tendent e notl so^° d caso da V. S, esposto ma bcnandiel*
1 ^KSdizione nclle contingenze eunt*1 co noscere sc possa 1 'Ordinario estendere la sas giu-
" Gratori0- Dall’acclliso Breve C rC?°^c dcll’Istituto della Congregaz one dei-
n ^Icuna ocr cnfl chiarezza non comnet^r^ nl J*OrH nano (nun^-
1 1.$tfUzioni Pcr Prowedervi salva Z"" rela210nc »«a S. Sede, di cu« ricevert Je
cavi, ne Mtiali alcuno deirli inri\I^/)re ^iunsdizione episcopale pc e contmgeaie
« mente riprensibde per suo non rt rtV U*. ‘ictta ^'ongregazione si rendesse personil-
kT ionc . oma 29 Aprile 182C I,r°ccdere luori della casa della medesima
Kc ferre etiam praestat te S
“ttCan^yttonii deputatae ?rCVis Bcncd XIV. quo confirmantur recludo-
11 *■' "nKrcgationcm Oratorii S np?3,Comrove™as exortas inter Arcbiepiscopufli
'PPi Neri, 9 ian. 1758 — Cf M.
S. C. Episcoporum et Regularium
887
1923.
S. C. Ep. et Reg., Parisien., 1 aug. 1839.
1. Utrum vota quae nunc emittunt Moniales in Gallia sint solemnia?
2. Utrum, si non sint solemnia vota, Moniales nihilominus teneantur
ad Clausuram servandam, quam voto simplici vovent, sub censuris a Tri-
dentina Synodo editis1 ubi lipiscopus Clausuram restituerit?
1 Utrum etiam excommunicationis incurrant poenam qui sine licentia
ingrediuntur septa Monasterii, ubi Clausura ab Episcopo restituta est?
S. Congr. ad proposita dubia respondendum censuit:
Ad 1. Negative, donec aliter a S. Sede, decernatur.
Ad 2. Negative quoad poenas a SS. Canonibus, ct Apostolicis Consti-
tutionibus praescriptas, affirmative relate ad censuras ab Episcopo fortasse
impositas.
3. Affirmative si ab Episcopo decreta fuerit.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 86, 87].
1924.
S. C. Ep. et Reg., Faventina f 30 aug. 1839,
Presbyter Dominicus Bertozzi Parochus Ecclesiae S. Michaelis loci Tre-
dozio in Faventina Dioecesi iam a nonnullis annis affectus erat paralysi,
qua impediebatur quominus Sacrosanctam Hostiam, et Calicem ambabus
manibus super caput elevare possit, quamvis manu dextera ceteras caeremo-
nias rite expleret, ideoque dispensationem super dicta irregularitate suppli-
citer petebat.
Rogatus Episcopus referebat « che TOratore trovasi affetto da emiple-
‘gia incompleta degli arti superiori ed inferiori sinistri, e che per essere
‘incompleta e bastantemente libero Pesercizio dei membri attaccati ». Et
caeremoniarum Magister facto esperimento testabatur < che e capace ad
alzare tanto 1’ostia che ii calice dopo la consacrazione, anche piu di quanto
< trovasi prescritto da’ Sacri Canoni j che in riguardo alia frazione dell ostia
1 Oratore altro non pu6 che i rangerla colla patena tenendo ferma I ostia
coli indice della sinistra mano, e colla destra romperla, e formata la par-
‘ticola portarla sopra il calice, e fare le altre funzioni prescritte: che da
ultimo nulla d’indecente, di scandalo ed ammirazione porta ai circostanti
nclla celebrazione della messa... per maggior cautela si potrebbe prescri-
1 assis tenza di un altro Sacerdote ».
ic ad\crtere praestat non deesse exempla huiusmodi dispensationum,
Itnn imo Icrn ir concessam fuisse dispensationem Presb3rtero, qui manu
?vatus fuerat: Henriquez , /. 14, c. 8, n . 4, cl. 9. S. C. in Cosentina, 13 Xu-
11 ll2S\ Burgi S. Sepulchri , 16 Junii 1787. At S.C. C. in Abelhnen ., 28 Iu-
8ess. XXV, de regularibus, c. 5.
888
Curia Romana
lii 1770, et 4 Maii 1771 dispensationem denegavit Preshvt
plexiam ita affectus erat in brachio sinistro ut cum eodem k ??' ob aP»-
poterat ad elevationem calicis concurrere, nec hostiam f raCh‘°
1 J9 Musti 1797 Pariter dispensationem deneoavh p™?8"'' Et »
qu. ob eamdem causam usu brachii, et manus sinistrae careh.f **
Re ad plenarium auditorium die 30 Augusti iS-m Hed, . ,,
reerente E mo Poli dori, sequenti dubio: ^ * 39 deducta* Eatres,
An et quomodo conveniat concedere dispensationem •
Parocho Dominico Bertozzi in casu? ^ irregularitate
Rescripserunt: « Supplicandum SS.mo pro dispensatione ab ir™ l *
cum assistentia sacerdotis, si fieri potest». CJn<- irregularitate
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.', p. 443, 444].
• ^£1 Vi
S. C. Ep. et Reg,, Baiocen i oct. 1839
1
a pLT^rwfonbufper5 KSitlT T*™ "T *
n«S«reradesrefiCiantUr’ °ptandum sTncLonialeS"vc
am Xd 1 "mCnta SUSC'Plenda aCCedere ad tendam charita.e
innocentius X ."T "f g,S<)U? in dies uniri bebent. Quapropter S.
V m.decre"; de quotidiana Communione die 12 februari ,(
SkH.' ■££“• ■s“ 1»«
«communicent «i n\ d b . ex earum ordinis instituto praestitu
«incaluerint m V ^ ae Vcro Paritate mentis eniteant, fervore spiritus
ss™ s,™»,,
'“b 'T.r .
: se,— - -
Lum igitur qi Q r C • „ j/tauueum,
ab Innocenti; vt 'Plsc' ct ^e£* perlatum sit nonnullos Confessari
dispositis stramentakmTf^0 reCedere> ac ™"ialibus etsi H
est significare Amolitudin* t n^essi0|Jem differre, E.mis PP. expedire visui
rioribus ct Confer " * Uae’ 11 1 Innocentii XI decretum proponas Supi
nobii CadomensU^uhi Tuae Dioecesis, ct pJcrtim -
Salesii Deo Sa“rae’ momnturrn^leS '^ne8 ?“b ^'Ia S' F
Sacram entalem Confessio ' .C ei®dem Confessariis in memoriam
regulae differendam n* ntC <^'sP0S*t*s non esse praesertim per m<
gravia, nec nova habeant £ratia priventur, licet fortasst
tionem deleta iterum confiteann!!™”^!*^313 'am per Sacerdotis ab
tenta et veniales culnix ’ omnibus enim notum est peccata ]
e matt nam sufficientem Sacramenti Poenttci
1 Episcopo Baioccnsi.
S. C. Episcoporum et Regularium
889
Confidunt igitur E.mi Patres :e pro viribus curatumm ne Confessarii
• retanti momenti proprio ingenio indulgeant, sed potius praxim a S. Sede
^ e xriptam sedulo amplectantur ac in administrando poenitentiae Sacra-
mento minime a regulis recedant, quae probatorum auctorum communi
suffragio traditae et confirmatae sunt. .
Haec quidem pro meo munere significare debeo Amplitudini Tuae, cui
iaterim fausta omnia adprecor a Deo.
rn,w»rri Collectanea S. C. Ep. et Ree., p. 87. 88 i.
1926.
S. C. Ep. et Reg., Romana, 12 mart. 1840.
Cum ad SS.mum D. N. certo relatum fuerit complures ex iis, qui pen-
siones ex Apostolicae Sedis benignitate super Ecclesiastica Beneficia sunt
adepti, pacisci statis conditionibus cum eo qui sibi certam pecuniae summam
numeraverit, ut deinceps vel ad tempus vel ad vitae ipsorum exitum libere
easdem, praestitutis temporibus, a Beneficiario percipiat, cumque pactiones
huiusmodi pro contrahentium arbitratu licentius conciliatae indecorum
quoddam de iis commercium videantur inducere, quod fideli populo admi-
rationi quandoque est, viamque sternant forensibus actionibus, quae non
sine ecclesiasticae rei dedecore publice instituuntur, atque illud praeterea
ut plurimum inferant damni ut brevi insumantur, quae in totius vitae com-
modum liberali tas Pontificum impertiverat; eadem Sanet. Sua pro ea, qua
praestat impensissima sollicitudine ad haec aliaque id genus mala ex libero
earum conventionum usu gliscentia praecavenda, de Apost. potestatis ple-
nitudine districte mandavit ne in posterum liceat memoratos contractus,
quibus unice etiam, quam dicunt, commoditas pensionis percipiendae in
dium transferatur, quovis cessionis, translationis, alienationis titulo de pen-
sionibus Ecclesiasticis conficere, nisi habito prius de ea re speciali Apost.
beneplacito. Hoc porro decretum per Congregationem Negotiis, et Consulta-
tionibus EE. et RR. praepositam edi, et in eiusdem notis servari illudque
exequutioni per eos ad quos spectat, mandari possit. Contrariis quibuscum-
que non obstanti btis.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p- 91» 92]*
t Vb f *
S. C. Ep. et Reg., Troiana, 28 aug. i«4<>.
Gravia, ct diuturna dissidia inter Episcopum Troianum et Capitulum
Cathcdralis Ecclesiae exorta fuerant, ex quibus P ures controversia
“riginem habuerunt. Cum Capitulum quemdam Canonicum in suum pro-
“rratorem ad causas agendas deputaverit, qui proinde e Dioecesi discesse . ,
Episcopus eum declaravit suspensum « ab officio et beneficio per innumc
«890
Curia Romana
« bih » (ita m intimatione legitur) « delitti "
" mente per avere lasciato la sua residenza ». Deinde ili,,! ' e Particolar-
ventu recludi mandavit et ad beneficium rehabilitav ^V" qUOdam Cc'«-
» sospensionc per la pur troppo notoria sua immorahti ! V™3 restand° b
testibus appellationem ad S. Sedem interposuit T** corj">
cum m suum procuratorem delegavit, qui litteras dii!! i* 'Um
Neapo .s ab Episcopo ad mensem obtinuit, quique cuTnTr I ^
Neapoh moratus fuerit ab Episcopo a Divini suspensas et in r* "**•
detrusus fult. Hic etiam ad S. Sedem appellavit. C°nventum
Etiam appellationem ad S. Sedem detulit r.,
utpote qui ab administratione Sacramenti Poenirent"^ Poeni,em>wiii
S* fur ” a nuova disposizione “ ttfr S'
Non obstante recursu Episcopus Poenitentiari,, u Vl dl coscie^*.
sione ad spiritualia exercitia damnabat auia m KM ^ Suspensione> et reciu^
!( puaI idra velenosa attenta ad ogni potere divdnn !C'amente’ e not°riameme
actu alium Canonicum a divinis addensem et * Umano* w et e°dm
suspendit « per avere incoraggiato ( * pr3edicatio^
« presentarlo ad insultare nei riferiti modi h T 5?. accompagnarlo e
ad S. Sedem appellatum fuit coram testibus cumV' Etlam. ab hlsce ^
vermt. lestmus cum Curiam adire reformida-
Canonicos ex * EPisc0P‘ Atteris visum est
quo par « Episcopum
absentia infra tempus a iufe concessum ^ Ilccntia non sit necessaria pro
<c sibi locum, quando volunt abesse e vtr. H*3^ ta.me" declaratio non indicat
* ab Episcopo sine rationabi 1 causa nn 1°ecesim» bcentia vero in hoc casu
Quibus accedebat resolutio diei 18 S CSt dene^ndaJ S* C* C-,9Maii 1626,
quae Cardinali S. Pra xedh^lK u ?b”S *575 huius S- C. EE. et RR.
« perseverano pure nelia opinione d^oll ' . IIImi della Con&re^azione
ogni evento non par chcP si possi 1?*^° ^enerale,e sPeciale e in
« onesto tempo, siccome sente Tncora q nn|ere. a partirsi almeno per certo
catum fuit Episcopo non rs jUa Peatltud^ne ®* Quapropter signifi-
ad, .^frHdcnda iura Capituli persistendum denegando Canonicis discessu
« s insinuo quanto sarebbc eon\ insuPer datae fuerunt ei Litterae quibus
■< il revocare gli ordini dati e i*»1 Uccnte aPa nunione degli animi esacerbati
’ stero, ed ai sacri offici, e laseri C^nunina*e Pene riammettendo tutti ai mini-
elle insorte controversie > At f° ° K Pacificamente si proseguisca 1’esame
n’c* s°no sospesi a divinis pi^C0Pus rcposuit « le rassegno che i Cano-
« sione t- stata fulminata ^ 0rmata c°nscientia.., La di loro sospen-
« mento di coscienza, che non aJn,cntc> pcrche proveniente da impedi*
«toga.... Anche il Penitenzicre 1 Pl*° sapcre quando si toglie, e se pur si
moti vi di coscienza». * nmasto sospeso dalla confessione per
S* C. mandavit Episco
\erum Antistes significavit agi ^edl causam suspensionis panderet.
Causis> quae conscientiam respiciunt,
a
S, C . Episcoporum et Regularium
891
uae discussioni in foro externo subiici minime possunt; quasi S. Sedes
ris non haberet cognoscendi rationes suspensionum ex informata conscientia
nec modus haberetur eas secreto manifestandi iuxta doctrinam traditam a
Rened. XIV, de synodo , XII, ctf/>.S,cum etiam hac super re recursus ad
^postolicam Sedem pateat, altas nullum suspensis daretur remedium, si ea
facultate aliquis Praesul abuteretur, immemor salutaris illius moniti: anti-
stitibus paterno charitatis affectu a tridentini Patribus pro suorum subdito-
rum aedificatione, et salute commendari, quod antequam procedant ad
eorumdem subditorum correctionem ex informata conscientia, omnino
legere deberent disposita in cap. I, sess. XIII, de reform ,, ut in Iure Ponti-
ficio, tom. 3, sect. 43, Giraldi merito animadvertit. Proposito igitur in gene-
rali conventu diei 28 Augusti 1840 dubio’
An, et quomodo absolvendi sint Canonici a suspensionibus in eos latis
ab Episcopo, et moderandus in dicta Dioecesi censurarum usus?
E.mi Patres, referente K.mo Polidori, rescripserunt: scribatur Episcopo
ad mentem: mens est: « che la S. C. ha disapprovato Peccesso delle censure
*e che gli oratori si debbano assolvere, e percio a tale effetto accorda a
«Mons. Yescovo il termine di quindici giorni, oltrcpassati i quali inutil-
« mente, si faedano in altro modo assolvere: che in quanto ai Penitenzicre
« per la sospensionc dalle confessioni, se si trattasse di motivi spettanti al
r S. Officio li manifesti ai Card, Prefetto, che come uno degPInquisitori
«generali ha 1’opportuno segreto ».
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg,, p. 447-449].
1928.
$. C. Ep, et Reg., Viennen. et Sancti WppoIytif 20 sept. 1 840.
Anno 1827 \ indobonae monialcs SS.mi Redcmptpris vulgo « Liguorine »
appellatae constitutae fuerunt. Rescripto huius S. C. diei 3 Aprilis 1835
Summus Pontifex indulsit, « ut licet vota simplicia emittere cogantur 1
"Monialcs, de quibus in precibus, gaudeant tamen indulgentiis, ac privile-
“giis ab Apostoiica Sede concessis monialibus solemnem professionem in
Ordine SS.mi Redemptoris peragentibus, salvo semper iure ordinarii ».
Nempe ob leges quaedam exigentes, quae cum votis solemnibus incompatiblUa
*Unt - Etiam declarata fuerunt simplicia vota Sanctimonialium SSmi Redemptoris in
Andria: , Poeni tnuiaria mature perpensi i, quae a P . Provinciali Ligur morum Bmgis
tn ^ponuntur quoad Sanctimoniales SSmi Redemptoris in Flamina occidentali colle -
!f!' Scribendum cernuit earumdem vota uti simplicia a S Sede aestimari. Episcopo vero
urgens, ex Apostoiica auctontate facultatem concedit indulgendt Monialibus, ut cum plena
dependentia bona, quae ad illas spectant, vel pervenire successionis, alioque legitimo
m recipere, retinere, administrare, deque eis contractus inire, atque m pios, honestos-
f* Praesertim vero in bonum Monasterii per actus inter vivos sive causa mortis etiam
‘"tomentum disponere possint. Quoad Nuntium vero Apostolicum transmittantur reso-
!'°nn S- C. EE. et RR. super Monialibus SSmi Redemptoris Viennae captae ann 1835.
«« decreta per S. Pocnitentiariam emissa super Monialcs Galharum, et Belgii...
alUm R°r»ae in S. Poeni t en tiaria die 30 Novembris 1840*.
I
4
I >
! '
i :
i
V
i
t
i
v
p
p
t
f
J
I.
I
V
i ;
,i i
V
i
. 4
\
892
Curta Romana
Anno 1S39 P. Vicarius generalis penes hanc S. C I iment
Episcopos a votis simplicibus, quae Moniales ipsae abatur-n»miull#i
dispensare, et Antistitem quemdem alia huius, nodi ad J/,
ut ipse huiusmodi malis occurreret infrascriptas faclni,.! ""
culis expostulabat, nempe: es sequentibus arti-
1' Dispensandi a praefatis votis, concurrente necessitate „>
professionem m articulo mortis, licet novitiae nondum nS PCrmmcndi
verint. no\ matum comp!e.
2. Moderandi Constitutiones iuxta locorum mncn»** r
sandi in singulis casibus ubi necessitas esset ^ " 'nem et d'sPe»-
.1. Erigendi novam Domum in Civitate Stein Dioecesis S w ,
4. Insuper deprecabatur, ut Ecclesiis dictarum Monialium !' H‘PP?'U
et gratiae communicarentur, quae Ecclesiis Congregationis SsJT'^'
ptons concessae sunt, ° nis ^Sjiu Redem-
Relate ad dispensationem votorum simnlirium „„ - ,
bus emittuntur, animadvertebantur ea. quae Bened. XIV^radTin ^
«quod pertinet ad voia, q^vls Cl.da^eT 'C'° «"o0"»**
«emitti solita in aliqua Gmereeatione vel r™ Pfseverantiae, seu alia
« toria a tertio acZt,., • ’ C °m™>™tate, et in vota obliaa-
3 Decembris 1740 « « 66 -Touod mgerant."- Etin Const . Inter praetento,,
« in quibus de terti Draciudidn ‘ ^ ' ° attmet *d commi,tationem votonim,
« cire; z * z;vz: ?■ zrf/*r- iib- 6- «p- 5. § *
« gationem ingrediuntur qu ieone n J usdam fiunt dum aliquam Congre-
« cac obligationis, a quibus Poqenitemh,r^SSUmUnt Contractus- et reciPr°-
“rem loquitur P Sim« arU ^lsPcnsare non possunt, valde ad
Circa vero Lui?,! ? su“ ma»“acripto opere super Bulla Innoc. XII,
esse a S C mure illam ' r>1°< trjni 1 Constitutiones exponebatur absonum
bus panLilarZV ro?iLr?rn?nr<lere’ ^ P°tiUS S C- “
Propositis igitur dubiis in Z OCOr?m PecuI'ana adiuncta id exigant,
bris 1840 nempe: ongregatione particulari diei 20 Septem*
2. An, et quomodnreS^nn len^Um S,t Pr*mo articulo superius expresso?
, An p ^°mo7 sccun^«> articulo? ^ f
ciatis? m° o annuendum sit precibus in tertio articulo enun-
E-ini Patres rescrip^n ^ n,,t-ndum petitioni, de qua in articulo quarto?
Ari * * /r i Ferunt:
1. Attirmattve iuxti mrsit
Nuntio Apostolico ad nni ni‘ nempe relate ad V’ota dentur facultates
particularibus, legitima ron • Km ,um CUm solitis clausulis, ut in casibus
rio generali; et ad mentem* m ITente CJUSil. commissa exequutione P. 1W**‘
ens est. che Mons. Nunzio nella sua prudens
Dic
“ Cf- Ucncd XIV BulI , tom BuU*’ tQm' 3, P- 160-169,
J* P- 170-248,
S. C. Episcoporum et Regularium
893
( j] . opportunita, come sarebbe Ia circostanza dcNa erezinne dei Monastero
di Stein» faccia conosccre ai Vescovi la illegitimis di tali dispense essendo
Vnate alia S. Sede ». Quo vero ad professionem in articulo mortis affir-
mative ad formam Const. S. Pii V.1
u 2 Recurrat per Nuntium in casibus particularibus.
Ad 3. Affirmative.
\d 4. Affirmative quoad indulgentias, aliosque favores spirituales tan-
tum, salvo iure Ordinariorum.
Et facta relatione SS.mo D. N. Gregorio PP. XVI in audientia habita
i Card. Praefecto, Sanctitas sua resolutionem S. C. approbavit.
[Bizjsarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg„ p. 451-453].
1 929.
S. C. Ep. et Rcg., Romana, 26 mart. 1841.
Duae Canonicorum Regularium Congregationes, altera nuncupata Late-
ranensium a Basilica S. Ioannis in Laterano, quae potissimum Ravennae
florebat, altera Rhenanorum a parvo flumine Rheni apud Bononiam, quae
tam Romae, quam Bononiae in primis clarebat, antiquis inter se benevo-
lentiae vinculis mutuo devinciebantur, licet habitu, et constitutionibus distin-
guerentur.
Saeviente Gallicae irruptionis procella, prisci foederis non obliti adiu-
mentum et subsidium sibi invicem praebere non omiserunt. Pace restituta
statimab anno 1814 opera P. Abbatis Generalis Garofoli Rhenanorum Con-
gagatio in pristinum redintegrata est; nec multum temporis effluxit ut
etiam Congregatio Lateranensium restitueretur.
Interim memoratus Abbas cum Lateranensium gratiam, amoremque sibi
vonciliasset, in illud maxime incubuit, ut de Rhenanorum et Lateranensium
Congregatione unum corpus, unaque familia conficeretur. Ad hanc itaque
rem approbatio a S. Sede impetrata est per Rescriptum datum die 6 Augu-
sti 1819.
In illo Sanctitas Sua praescripsit ut Capitulum Generale ad hoc celebra-
retur, decretique exeeutionem pro implorata unione E.mo l acca cl. mem.
commisit ac in posterum Ordinem Canonicorum Regularium SS.mi SaL q loris
Lateranensium vocari voluit; tandem utriusque ordinis res omnes ac privi-
■egia iuraque communicavit atque permiscuit. .
E-tnus Executor in Rescripti exeeutione i ussit de utriusque Ordmi.s
Rhenanorum ac Lateranensium constitutionibus unam dumtaxat 1 egulam
quamprimum concinnari, demptis vel additis, quae pro temporum at cir
cumstantiarum opportunitate addenda, vel demenda viderentur.
Huiusmodi Constitutiones S. Congregationi Episc. et Rcg. exhibitae
sunt
“nno 1S40 a Vice Procuratore Generali, commendataeque ab E.mo
Occa Ordinis Protectore. Quae res dum adhuc penderet, I . Abbas (rene-
penderet
! Conqf C. • L> J •• . e«ro - Bull. Rom., tom. 4, III, p. 123, 124.
v'°nst. &ummt bacerdotit, 23 aug. i57°*
894
Curia Romana
ralis expetivit, ut quasdam, quas proponebat, mutadoneTiZZri ~~
rjque S. C. concederet. UISCUtI> aPproba.
Caeterum quaedam in iisdem Constitutionibus nnr-.t, j*
sunt. Primo siquidem pluribus locis innui videbatur , ,dlSna rePerta
Canonicos Regulares obnoxios non esse censurae ExtravaT'^8 Casibll!
At vero, licet ante Urbanum VII! aliquae adessentS“‘'S
lege erant exemptae, decreto tamen memorati Pontifieif ? ’ qUae lb k'
ptiones ablatae sunt. Legitur enim in citato decreto6 ,, OmT™"4
* bonorum immobilium, et pretiosorum mobilium alienat, W """" et
«pactum, per quod ipsorum dominium transfertur- censui nT’ 7*»
« vitalitios, hypothecam, locationem, et conductionem ubrT/ P' ' ““
«cessionem in feudum (a quibuslibet Ordinum Regularium "CT.mum’ c»
rhib“: - *— «Xtssts
tidi^Bene^IacituM^A^ P^enij “p ^ Re^lares'« 1*
implorant. Neque vero ab hoc on!-r, r ‘ Extravaga™ praescriptis
lares, quidquid sit de antiquarum Cnn ^ poterant Canonici Regu-
decretum anno ,634 odi Urbani
posterum impertiri consueverit. ^ Sedes haec privilegia in
decretorum Urbaki VUI^et iMorendfxiI ‘nC“rnglbi)ibus- nu|ia mentio fit
Tertio loco qS0"«Ze ‘t A qUe eXpU,sioni °bnoxio Ruenda s!..
Cajumiche ideoque de novi par ‘f adccPtatIone novarum domorum vulgo
Cone. Trid., Sis ZT12 Z, 7tWne' nihi' innUi'Ur dC ^
neque de Const. Instaurandae * /1’ • ^U° tXPoscltur Ordinarii licentia,
cuiuslibet Ordinis eriei Mnna\ * ^t1?' ^Ua ^nnocentius X prohibet nova
« ciali... pracvia “mm.uL‘ rna ° Scd,s AP“‘olicae licentia spe
«sitae >1.2 c ongregattonis negotiis Ep. et Reg. praepo-
constituentibus discussion™m *ormu^ac E-mis PP. Sacrum hunc ordinem
t. Se e come si deTbo SUpP°S,tae su«> nimirum:
Rcgolari Lateranensi dei a^pi,<!^arc nuove Costituzioni de’ Canonici
2. Se convenga ammettur^ 3 j^°re*? cluatcnus affirmative:
nerale? lc modificazioni proposte dal P Abate Ge^
si debba stare all'EstVavlanL VU^“ioni de' bcni stabili e mobili preziosi
tt i^' esprimere, che ner I ’* ni,n ostante gli ant'chi privilegii
Lrbano VIII e d’InnoccL ' “puls,ond ^ debba osservare il Decreto di
5* dichiarare, che o I*
ner ^erma *a Gostit. Instaurandi nuove Canoniche debba rima*
ae a innocenzo X?
S. C, C., decr. 21
1 N. 3J3.
,634' ' B"n- *«.. tom. 5, V, p. 248.2So.
S. C. Episcoporum et Regularium
6 Se vi sia luogo ad altri cambiamenti?
Em» PP. i»1 generali conventu diei 26 Martii 1844 rescripserunt;
\d i- Affirmative iuxta modum.
Ad 2. 3« 4* 5* Affirmative.
Ad 6. Ad E.mum Praefectum cum E.mo Ponente.
S. Sua hanc Resolutionem approbavit, ideoque decretum typis editum est.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 461-463].
1930.
S. C. I:p. et Reg., Ripana , 14 maii 1841.
Ioachimus Pizzi, Parochus loci S. Benedicti in Dioecesi Ripana in ultimo
suo, quo decessit, elogio legem dixit, ut omnia bona sua, quorum reditus ad
scut. an. 158 ascendebant, in erectionem Nosocomii erogarentur, dummodo
Municipium ad hoc idem opus scutata saltem 150 quotannis contribueret.
Administra tioni eiusdem praeesse voluit Parochum, et Municipii Praesidem,
qui tamen «7 ion potranno disporre a suo talento, ma a seconda de’ preventizi
k farsi daila Congregazione A m ministra t iva » , q u ae septem hominibus a
Municipio eligendis constare debebat, quaeque « rivedrd ogni anno i conti
dedue Amministratori, per voti segreti , qual revisione per esser valida e legale
non abbisognerd delU intervento cd approvavazione di altra au tori ta superiore »>.
Mandavit insuper constitutiones concinnnan, statim operi manus apponi,
intra octo annos idem penitus absolvi conditionesque omnes adamussim
sub poena caducitatis adimpleri.
Mortuo pio benefactore, piaque dispositione cum omnibus conditioni-
bus per Municipium acceptata, Municipium cx errore non quinque sed sex
urus nominavit (porro testator duos ipse nominarim elegerat). Inter eos
sutam qui minus votorum retulerant, erat Salvator quidam Voltattomi;
nihilominus Provinciae Praeses qui audit Delegato Apostohco , non hunc,
sed Ambrosium quemdam Fiorani ex nominatorum numero expungendum
lussit. Sed hanc exclusionem sententia sua revocavit Curia Episcopalis,
quapropter inter hanc atque Delegatum Apostolicum jurisdictionis con-
troversia suburta est.
Cum vero pro aedificationis opere intra tempus a benefactore praestitu-
tom inchoando difficultates obiicierentur, ideoque caducitas immineret, et
*3nc ob caussam substituti haeredes recursum S, C. obtulissent Curia Epi-
•Wpalis proponebat, ut pro eo tempore rei provideretur per precariam Ilospi-
t3 1$ domus institutionem in aliqua domo, sed Municipium vehementer
0 stabat, unaque rationem et modum proponebat quo intra sexennium opus
Confici posset.
^ Conditae etiam fuerunt constitutiones, in quibus aliqua corrigenda
narunt. Itaque quae sequuntur dubia concinnata sunt.
l- Se e come vi sia luo»o alio stabilimento di un os pedale prowtsorto , o
:T!!0ii0 « «Ma ad ordinare la nuova jahbrica secando il progetto presentato
0 C °mune? Et quatenus neg. ad 1. partem et afT. ad secundam.
896
Cuna Romana
prolem lnLrlth * d“0p0 PreSCriVCre per ,a A*fc esecu^ *
reJiJ.nl COm l 0, ,Hnari° P0SS“ VUitan il SUdd'“° Ospedale ed ^
4. Se e come abbia il diritto di approvare la ele^n»» a •
gregazione ammmistrativa elei/i dal Constglio ComunaL ” della Co».
«» per giusti motivi? g ^omunale% e se st p0ssa rim,
5. Se la delegazione si debba limitare ad t
forne estrinseche deWatto consigliare rime, tendo le ***
/ O.dmar.0, 0 p.uttosto possa en, rare anche sui merito eLZl M'
6. Se e come fossa la Delegazione esigere il rendiamm 1
s' ?! !; C°ue- Convya «pprovare i regolamenti?
rJninisZJ: TdJ.ZTT L *<*«““' *
al dintto comune specialmente sulla necessitd dei fi appf.m°t0 '?"a"/0 “ «#»«
della Const. Ambitiosae 4 BenePla“‘° Apostolico a forma
5» srsss: Txnra^^<^
Ad i. Affirmati')' n * di j uat tone stabilis Hospitalis,
in similibus casibus et utlit prafscriPUlm S.Conc. Trid.f commem prosim
Ad 4. AffirZll L Z ‘"i10""6 V0‘Un,ati datoris Pizzi.
evidentes caussae concurrant ” 'J' 1 ^ lame" casu remotionis graves et
Ad 5. AffirmaZe ad Z " *" Partibus ™ <“> & <?■
Wrf 7. Non Tselocu JZamt-artem' °d secundam.
€sse Udandas et commenZZ}* approhatlo,n a parte S. C., sed per epistolam
penes quam est directio Hosti t 1' ei,i0lC!atas regulas Congregationis Charitatis
de quibus in sequenti dubio ***** €)}1Pio articulo 4 - factisque immutationi1
Ad 8. Affirmative praesertim ~ j
Ad 9, Supplicandum SS 'lU(i,ld necessitatem Beneplaciti Aposiol
cautelam, imposito Pcrtntun v° ‘(JI ilPlone non incursae caducitatis
, . E‘ facta de pnem!! ! ' oblectant caduci, a, em.
Jr<i^ l>1>' resolutionem s'1'!” * 'l"b,um 9. relatione SS.mo D. .
[Btazarri, Collectanea S p v 'probavit.
S‘ C- EP' « Reg-, P. 94-96].
Stsi,
* In An
r\t* , 't I n I
■* plumam
* » tif r e
y ct s, 9^
numr ratam r^.l . ,°mil,a cuiusvis Reneris bona ad Hospitale pcrtinentii,
rcauci deberent
fit m censibus stabiliter collocari.
S. C, Episcoporum et Regularium
1931.
S. C. Ep. et Reg., Firmana , 16 iul. 1841.
Quidam Canonicus Cathedralis Firmanae accusatus fuerat uti mandans
homicidium, cj^od a Titio mandatario patratum fuisse dicebatur in persona
Archipresbytcri eiusdem Ecclesiae. Gravia contra accusatos cumulata fuerunt
indicia, quibus publica populi opinio accedebat. Confecto processu, et pro-
posita causa, Indices sententiam tulerunt: « Esse dimittendos cum praecepto
de sese repraesentando novis vel non novis supervenientibus indiciis».
Hinc dubium promovebatur an dicto Canonico tempore, quo a Choro abfuit,
deberentur distributiones Canonicatus et fallentiae Canonicorum, qui choro
interesse omiserant, cum sententiam absolutoriam definitivam non obtinue-
rit. Quin imo ipsum irregularitatem contraxisse et in privationem Beneficii
incurisse aliqui existimabant, eo quod publice fuerit de homicidio diffama-
tus iuxta doctrinam traditam a P. Tehsauro, de Poenis , Part. 1, Cap. 21, et
Constit. Pii I E, Ad retinendas. 1 I anti ponderis erant indicia, et publica diffa-
matio, ut ad scandalum evitandum, quod ex dimissione dicti Canonici eius-
que in Chori servitio libera restitutione praevidebatur, Summus Pontifex
dic 1 Iunii 1839 huic S. C. commiserit che ft prenda cura dell’esecuzione
dcli.i sentenza, adottando tutte quelle cautele, che la prudenza, e le
particolari circostanze dei caso siano per suggerire, sia nel modo di
porre in liberti i detenuti, sia per riammettere o no il Canonico al servizio
‘corale ». S. C. exequutionem Archiepiscopo demandavit cum praecepto,
ut anonicus a Sacri Ministerii exercitio suspensus remaneret, et ne Choro
interesset donec aliter a S. C. provisum fuerit. Exinde idem Canonicus
. cara re dimissus cum praefatis praeceptis, et cautelis, et quia publica con-
tra eum opinio adhuc vigebat e Dioecesi discedere coactus fuit, et spiritua-
li us exercitiis vacare. Quaerebatur postea adhuc a Missae celebratione, ct
ac °n seryitio arceri. Postulabat igitur ut Missae celebratio et choro inter-
♦entus ei permitteretur, vel saltem distributiones concederentur. Urgebat
a^num a data sententia lapsum fuisse, ideoque non esse amplius locum
usae reassumptioni. E contra publica perseverabat opinio eum homicidii
corem ruisse, Quapropter rebus omnibus ad Summum Pontificem relatis
RR \ Un^ I^° rescr*Ps*ti «Proponatur in pleno auditorio S. C. EE. et
Qu W reassumptionem causae, et processus, quam relate ad reli-
•_ ,u a* audito quoad primam partem in scriptis Procuratore Fiscali:
\ero tempora non currant».
Patriz?p m .ConSregatione generali diei 28 Augusti 1840, referente E.mo
j ra^ ecto proposita fuerunt sequentia dubia:-
a riassumersi, e proseguirsi la inquisizione processuale a
tnj 'C Canonico NN. per titolo di omicidio, ancorche non siano soprav-
r"1 1 *ndizi, o risultanze1 ovvero che si abbia ad attendere Ia soprav-
1 Die
28
!*n. 1461. — Bull. Rom., tom. 3, III» P- IID* 11 x*
57
898
Curta Romana
venienza di nuovi indizi, o di nuove emergenze, che comffT
gii esistenti nel tempo abile sino alia prescrizione? Udm° S^dizi
Et quatenus affirmative ad primam partem:
2. Sc 1 assunzione, e prosecuzione dei nuovi atti si d hh
Tere alia Curia, o pure convenga spedire un Giudice nrr^ 2 Commet'
laico ? B °cessante anche
3. Se al Canonico siano dovute le distribuzioni nel caso?
Et quatenus affirmative:
4. Se e come gli competano le puntature de’ Canonici assenti»
5. be il Canonico abbia contratta la irregolarita?
Et quatenus affirmative:
6. Se si abbia a privare specialmente dei Canonicatn „ „■ „
accordargli la dispensa colla riabilitazione al sagro MinUtenT o T *
permettergli di rinunaiare al Canonicato colla riserva di una ^mioaT
Quibus E.mi Patres rescripserunt; P«isionef
Ad 1. Negative ad primam partem, affirmative ad secundam
Ad tdet/n°rrm Prim°- Ad 3‘ Nc8ativc' Ad 4- Provisum in tertio.
> Azto, et exquiratur votum Consultoris
Dubium0 ConSultore, iux,a S' C' mentem is votum suum pandi*.
■ r c i 1^SC Canonicus irregularitatem contraxerit
triplici hmdamento inniti potest: nempe vel ob homicidium vel ob infamim
Z:LLm(~ 7dtd in 03511 sit in foro
5^;i:rnrc^ «v* ««* ad rem z
etenim haec rci> . °™cl '( (iulst]ue in dubio tacti uti irregularis habendus»;
“ decretab Clementis III in eap. adaudien-
et rcsnicit casum ‘°’ * a* a!?ra * nnoccntii III cap. significasti i8, eod. tit.,
percutiat et ner C“msdam Ptesby teri , qui minori, vel maiori culpa aliquem
moriatur. Hoc in^asiT^™0™6"16 "°Va infirm.itate vel aliis percussionibus
fuisse morti « na,, ,, • , non constet percussionem a Presbytero illatam
abstinere debet h "Cc (icti y'er.m tali duhio ab exercendo Sacro Ministerio
potius Decretalis in Cao *P<ycs null° modo Canonicum respicit, ad quem
de irregularitate fit memio ’ * referri p0,est’ in qua ‘
infamia exigi^TfemlnV” CaSU f’V ' nfamja ’uns locum habet. Nam haec
< malo commisso 1 n. iam’ C°n^mnatoriam ^ homicidio, tamquam dolo
Nennp mnf * ’ " 36 m casu non habetur.
rum delictum noforiutrff ad,^u^am 2 in ea enim agitur de iis «qu°*
Verba illa 1 de hom Uerit’ VcI cie homicidio infamati seu condemnati
<• quorum delictum n^I* 10 conc)cmnatt » requirunt sententiam; alia vero verba
sunt de notorietatr sZlT ^ ***" dc « poenali, in.cHigenda
1 per sententiam seu U?Pt?’ ^uae *uxta Sacros Canones locum habet
con c-ssloncm factam in iure, aut per evidentiae
* P. Therauro, de poenis ecdes. nart , n
Ad retinendas , V Kalend FotJ P / ’ Cap' *’ num- II’
1 1461^
S. C. Episcoporum et Regularium
899
rei
luae tergiversatione aliqua celari non potest ».J Aliquam vero difficul-
m faciunt alia verba eiusdem Bullae, « de homicidio diffamati ». Sed
difficultas dispelli potest ex eo, quod ad praescriptum luris communis in
foro externo nemo poena plectatur, nisi delictum fuerit iuridice probatum,
•el aliunde certum, quapropter illa verba non sunt intelligenda « de infama-
done simplici, nempe de mala lama, quamvis plene probata, quae solum-
modo indicium facit ad inquirendum; sed.... de diffamatione, quae aequi-
polleat condemnationi, cum una pars alternativae alteram declaret ». 2 In
usu non habetur sententia, et deest notorietas « ex confessione facta in
iure» et alia « ex evidentia rei, quae tergiversatione aliqua celari non pos-
sit : haec enim tergiversatio tundatur in sententia Iudicum; et in resolu-
tione S. C. ad primum dubium.
Tandem neque concurrit infamia facti , nam ipsa ex pubdea opinione
dimanat, et producit dumtaxat impedimentum ad Ordines suscipiendos et
ad dignitates obtinendas.3 Quapropter hoc impediementum iuxta Doctores
non est vera poena, sed consideratur per modum infortunii , quod infamatum
irregularem reddit ad recipiendos ordines ; sed non impedit exercitium suscep-
torum. 4
Animadvertendum tamen est in casibus publicae diffamationis de aliquo
enormi crimine minime permittendum esse, ut Clericus diffamatus sacrum
ministerium libere exerceat; quapropter Canonum iure Episcopus eum « ab
«officio suspendere» potest, quod relate ad diffamatos de homicidio statuit
Lucius III in cap, 8, de purg. canonica. Imo aliquando de gravioribus cri-
minibus infamati etiam a Beneficio suspendi possunt, ut edixit Innocen-
tius III, cap. 10, eod. titul.: « Licet ergo ecclesiastica constitutio tales ab
• officio tantum usque ad purgationem canonicam doceat suspendendos:
quia tamen cum etiam a beneficio propter immanitatem criminis suspen-
r disti, nolumus improbare ».
Olim infamati, qui innocentes in iudicio non declarabantur, ad purgatio-
nem canonicam admitti solebant. Kodie huiusmodi purgatio in usu minime
fst, sed duae tantum viae remanent ad eum ab infamia liberandum: una
rftrecia, nempe per novum iudicium, praevia reassumptione processus, illius-
que ampliatione, et coadiuvatis probationibus; altera vero indirecta , scilicet
Per irreprehensibilis vitae rationem ad congruum tempus prout peculiaria
td adiuncta exigunt et per recursum ad S. Sedem ad cautelam , si infamia
dubia remaneat. Cum promotis indulgentiori modo providetur, nam agitur
1 uon de iure quaerendo, sed de exercitio iuris quaesiti ». Sed S. Congrega-
tiunes prudenter admodum procedunt ad removendum scandalum, prae-
Stnbendo opportunas conditiones tam relate ad congruum tempus expen-
menti Per inculpatam vitae rationem, tam relate ad locum celebrationis
‘ C»P. ult., de cohahit. Clericor. et Mulier.; Cap. Vestra 7, de cod. tit.; Decrct. Grs-
n* an' nutlus 5, et can. 6, dist. 32. D.. ,T
Card. Petra( Comment. ad Const. Apost., tom. V, in Const. VIII Pn II, num. ult.
^aP- Ultt| de testibus t et attest M ct cap, 4, de accusat .
Bonacina. Opp., Tom. i, tract. de Censur., disp. 7, q- 3* PUnCt* ** n* 5 et
9<30
Curia Romana
IlL\Ti
Missae etiam extra oppidum, vel dioecesim, in qua diffamati,, ■
adiuncta, quae in casu concurrunt. '"•■matio viget
Hisce aliisque praemissis praesertim, quoad quasdam , .
S. C. C. Consultor nane ad dictum dubium super irrem.l • res°ut'0l'e
bat resolutionem: nempe . Ad effectum de quo a.fitiir „„„ ,C ProP°ne
■ gularitate, sed suspensionem pro nunc non esse rela^nT*'™ dc «"»
Ex proposita resolutione ad praefatum dubium R mu, pm>'.
rebat privationi Beneficii non esse locum, quia si non conL,,?8^ '"fe
tate, non potest constare de canonica causa privationis, To yef *
anomciis in toro externo reputan non potest uti reus homicidii fl ^
nus homicida sed solummodo tamquam de homicidio accusatus e. T*
diffamatus, i deoque, ut supra dictum est. suspensioni ,S; ^
privat, om, quae poena perpetua foret. Quin imo au uma 2 ' V'"°
nem huius S. C. diei a8 Augusti ,840 ad 1. dubium qlTsub^T
Choro intersit. Cum autem «m^er diffamat, proh,beatur' Wtf «»
« negative- m,0aH Pi t* luitur* (( Quoad privationem Canonicatus
p ae le'nsq o ehabll'tat'0,>cm provisum in responsione ad dubiae
cs , s s'n renunciationem affirmative, et ad mentem; et mens
dubi audi. , t, n°r rC'“ftULr' nisl P°stcluam cx documentis minime
„ ::;::;::q“trxfmo,A^i£piscopo- constiterit- c*— **
«tempus laudabiliter exegislc <modT n°nmm Pcr sufficiens aliquod
u poterit si eif^m ‘ ii ’ tempons intervallum brevius esse
■sim: insuDer ner * S(dummodo Slt celebratio Missae extra Dioece-
| catum dimittat aliqu^sib^^*’ adC° suadcndum’ ul jPse Canoni'
« Beneficio simplici luteti-mf T reservata> vel Permu*et illud cum alio
Propositis igitur in Cn n m aIl° extra dioecesim simplici Canonicatu».
ptis dubiis; gfegatione generali diei 16 Iulii 1841 infraseri-
1. Sc al Canonim \j \t • ■
dopo la risoluzione delh S C d°.Vute Ic distribuzioni corali decorse
dich,i arato esser hiogo soltanto ’ nf,rCg5!Z10ne del 28 Agosto lS4°» con CUI fu
suale soprawenendo nunvi ; r • nassunzione della inqmsizione proces-
2- Sc il Canonico N N \h h' * emerSenze?
Et quatenus affirmative: ‘ bU COntmta Eirregolariti nel casor
3* Sc si iifoluin 31 Ch * * ‘ ^ # |
corda rgli Ia dispensa colla riaKT^ mCnte deI Qanonicato, 0 piuttosto ad
mettergli di rinunziire ,1 n 11 azume al Sagro Minis tero, o almeno
E.mi Patres, referente E C°l,a r‘serva d* una Pensi°ne,! ^
g.itive quoad distributiones* ^ atriz* Praefecto, rescripserunt: Ad. 1. *
mati ve Ad z . et t in ».«»' ^ae Praesentibus debentur: in reliquis**
3* m voto Consultoris.
((
(E
fl
{(
n
S. C. Episcoporum et Regularium
901
Et facta relatione SS.mo D. N. in audientia habita a D. Sub-Secretario
Iulii 1841, Sanctitas Sua resolutionem S. C. confirmavit.1
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 470-474].
1932.
S. C. Ep. et Reg., Vientien 10 dec. 1841,
In Capitulo provinciali cuiusdam Ordinis quidam Religiosus pro ele-
ctione ad munus i ‘rovinciaiis obtinuit tantum medietatem suffragiorum, et
ab Episcopo loci, cui exposuerat se se maioritatem suffragiorum obtinuisse,
confirmationem electionis consequutus est. *
Pseudo- Provincialis Guardianos deputavit, et alia acta, quae ad prae-
fatum officium spectant, emisit. Hinc dubium, exortum est etiam relate
ad professionum validitatem. S. C. cui Provincialis posti iuam tempus sui
muneris expleverat, conscientiae stimulis impulsus recursum habuerat,
omnia acta praeter professiones sanavit, tribuens per Nuntium Apostoli-
cum actuali Provinciali facultatem eas, quatenus opus fuerit, a >rofes-
sis private etiam per subdelegandum prudenter, et caute de novo reci-
piendi, ut tranquillitati conscentiarum eonim, qui dubitent, consuleretur,
quin tamen aliquid super emissarum professionum nullitate definitum intel-
iigeretur. Cum haec omnia R, P. D. Nuntio Apostolico commissa fuerint,
ipso ab huiusmodi communicanda instructione abstinuit, significans S. C.,
quod in dicta provincia Religiosi quotannis renovant professionem hisce
•erbis quibus (votis) si nos Maiestati tuae iam ante non obstrinxissemus,
de novo vellemus nos obstringere, i deoque illa saltem nunc renovamus ».
Quibus omnibus, et 1 )octorum sententiis sedulo perpensis, E.mi Patres
in Congregatione generali diei 10 Decembris 1841, referente E.mo Bianchi,
sequenti dubio:
Quaenam instructio Nuntio Apostolico danda sit in casu?
Rescripserunt ad mentem; mens est: f< che avuto in vista la rinnova-
ZIr,ne annua de’ voti preceduta dalla dichiarazionc quibus (votis) si nos
1 1 Astati tuae tam ante non obstrinxissemus , de novo vellemus nos obstrin-
*gere. idtoquv illa saltem nunc renovamus si sono credutc rati fi cate Ie profes-
foni: nonostante si e risoluto, che si debba a cautela supplicare Sua San-
tlta Per ^ sanazione in radice dellc professioni medesime ».
Et facta relatione SS.mo D. Gregorio PP. XVI eadem dic, mense et
anno. Sanctitas Sua professiones, de quibus agitur, in radice sanavit, atque
jevalidavit. Ceterum Nuntius Apostolicus praesens decretum in Archivio
Nuntiaturae servari mandet, et authenticum exemplar tradat P. Provinciali,
M dlud in secreto archivio, provinciae caute servare faciat,
[Bizzarri , Collectanea S. C. Ep. et Reg., p* 47^* 47 7]*
1 Haec causa ulterius progressa mm est, nam quidam retulit NN. morte damnatum ante
r?** cxequutioncm declarasse non Canonicum, sed. ipsum auctorem fuisse neas Archt-
902
Curta Romana
1933.
S. C. Ep. ct R?eg., Camerinen io dec. 1841
Cum modus qui a SS. Canonibus, et praesertim a S. Concilio T j
ino praescribitur, non suppeteret ad reparandam ecclesiam u"181,
'°C‘ “«aa suppeliectiles comparandas, ArcE
Camennen. super censu illorum, qui bona in ambitu Pa oeciae no Pj'?pui
. Pefpensis lgltur ratlonibus a reclamantibus deductis nec non
nibus in Congregatione generali diei 10 Decembris 18 u n C; esolmia’
infrascripta dubia: 41 ProPOSIta fuerunt
i. An, et quomodo sustineatur taxa rprlimantik,.. • •
l?com!rrcSnucntes'°m Senten,iarUm' quae a Vi<*™ geneSi ZZ
™ '4 xdttxzt “
manus adiutrices praebeant UT°' q'“ Pccuniam conferre nequeunt,
[Uizzarri, Collectanea S. C Ep. et Reg., p. 477, 478].
1934.
^ f-p. et Reg., Lucana, ii febr. 1842,
Contratcrnitas S pn • •
dium saeculi decim [UCIS ,n metropolitana Lucensi Ecclesia ante dimi-
Vultus imagini factas ^ rec^picndas oblationes perinsigni SS.mi
larium administrationem c^’ 3000 1274 PerPetuam acc Pif renim capitu*
tenendi, et paulo m onere eamdem ecclesiam quoad omnia manu-
S. Crucis independentiT S'13S C0IK^,t constitutiones, quibus Operae
ptis dubiis disceptantur 011X8 a“m‘n‘stnit‘()neml et alia quae in infi
ad haec usque tempora0^1' n ^ SUnV *^eo<3ue de facto Lucanus Ar
T — i verae metue ~ — — immi
ad haec usque tempori * SUn!: *^eocluc de fact0 Lucan
Lucanum Gubernium m JHr:lc 'Ps*us rem numquam se
exercens huiusniodi dis i SVPer eadem opera protectionem et auctor
eidem tecit, publica ethmSla°nt* Pnstea confirmavit, itemque ohla
Cum autem a saeculo e*us utilitatem imponendo,
quibus ct aliquae oblatione ecip10 septimo ineunte apparerent ex*
nonnulli Admimstrationis ict'0 mardbus factae s nt, et ab e
* Se» v\i j US CXtrcttL bine eodem saeculo exeunte
”*• V A l , dt rtf. c ,
** "" m *
S , C. Episcoporum et Regularium
9°3
. m eX 3ssertis quibusdam Bullis Pontificiis cumulativam cum Ordinario
•urisdictionem super Ecclesia Metropolitana praetendens, quasdam contro-
ursias super Operae administratione et oblationum receptione contra S. Cru-
^ operarium excitavit. Sed contra opinati sunt tres magni nominis viri
nempe Card. dc Luca cuius votum extat in Mtscell . EccL, disc. 35 nec non
P( Torre ac Minoia, quorum vota extant in alterius opere, de pactis fut.
aci., B. 3, C. 4, § 169-
Pace post gallicam tempestatem restituta cum opera S. Cnicis in pri-
stinum redintegrata fuit, a supremo Lucano Principe leges super Admini-
stratione ac regimine eiusdem operae datae sunt, quibus praesertim san-
cita sunt praetensa Operarii ac Gubernii iura contra Capitulum, et omnem
ecclesiasticam p otes ta tem *
Id aegre ferentes Canonici, Operarium in ius vocare decreverunt; ideo-
que cura Principis Summus Pontifex Gregorius XVI controversiam S. C.
Ep. et Reg. remisit, ac speciali trium Cardinalium Congregationi rem
definiendam commisit.
Operarius legitimitatem personae in Capitulo reiiciens omnimodam
immunitatem propugnabat a qualibet ecclesiastica potestate, contendens
: operam S. Crucis sub immediata Gubernii protectione reperiri, itemque
! in operae institutione ac ordinatione ecclesiasticam potestatem fuisse exclu-
sam ad formam Cone. Trid., Sess. 22, C. 8 et 9, de Refor.e t praesertim
1 insistebat super amplissima saeculorum consuetudine, cuius argumentum
insigne in eo situm dicebat, quod ecclesiae utensilia et armaria stemma
operae praeseferunt.
At Capitulum tuebatur ex praedictis Bullis sese cumulativam Jurisdi-
ctionem super opera obtinere, ideoque subsumens quod in themate Guber-
nium Lucanum non posset comprehendi nomine Regis, neque haec immuni-
tas a S. Sede cum titulo in ipsa fundatione concessa explicite luisset, ac
tandem consuetudo omnis tam antecedens, quam subsequens a Cone. Trid,
fuisset irrita declarata concludebat ordinariam super opera, i urisdictionem
sibi competere. Insuper mordicus oppugans operariorum, utpote laicorum
inupacitatem super rebus ecclesiasticis, de quibus res erat, et insuper alle-
I in sui favorem consuetudinem praetendebat super iisdem directam
potestatem exercere.
Itaque pro Congregatione particulari diei 11 februarii 1842 dubia con-
cordata sunt:
1. An constet de iure Operariorum S. Crucis administrandi et custodiendi
| omnes res ad Operam pertinentes absque dependentia et inteventu pote-
'kJtIs eccl esi asticae, et praesertim Capituli in casu?
2- An et cui competat ius recipiendi ct administrandi oblationes, quae
Imagini S. Crucis in casu? , ,(
3* An, et quomodo, ct cui competat ius custodiendi sacras suppe ecti es
lfi casu?
4- An constet de iure Operariorum conficiendi inventarium quarum-
^que rerum ad Operam pertinentium absque interventu Capituli, et
uiunixtione Ecclesiasticae potestatis in casu?
9°4
Curia Romana
ativ,
E.mi PP. dicta dic rescripserunt;
Ad i . Salva auctoritate Archiepiscopi £
quoad Capitulum. *nd. affina
Ad 2. Affirmative favore Operarii S. Crucis, salva auctori, . .
scopi. a auct°ntate Archiepi
Ad 3. Affirmative favore Operarii S. Crucis iuxta solm,
mens est: ut operarius erga Capitulum debitam obserJ^*"^
adhibeat. ooservantiam et rationec
Ad 4. Affirmative in omnibus.
Notandum insuper, quod die 21 Augusti 184, praevio qq •
declaratum fuit, quod clavis SS. Vultus a Capitulo 1 SS’m' orac“l'
nova quaestionis germina super secundo dubio suborta ffi ^^^
transactione sopita, huiusmodi transactio die ,1 q° , et **
fuit cum clausula: salva auctoritate Archiepiscopi miT™' '8« approblN
quoad redditionem rationis circa eroeationcoTl ^ f m Conc-
[Bizzarri, Collectanea S. C.
1 935.
S. C. Ep. et Reg., Camerinen., 1 8 febr. 1 842.
srr - c*
commutavit, retentis hinc ind^ *k pitu[° ce<dens cum altari maiori
nis decreto lato a Vicario Gen I nUS i on°nbus, et oneribus. In erectio-
sancitum est, u, qZ?° S'"*”*1 0rselli. » Martii r486, praeter*
Municipio eligerentur et coram^^tl^^t. mtCr <fuos Ecclesiae Parochus, 1
redderent, ut officium defi.n , C1V* US *b eot^em lectis rationem quotannis
quolibet ne ls ri :'Ct0n,m, CUm * alia missa cum litaniis
usus e, m, seras perslL W‘cb™- « oblationes omnes in pios
num praeberetur, ut tand.-m S' u'ntur' Ut C°nci°natori Adventus honora-
intelligeretur idemirUm nU Um °nUS per ^oc Canonicis superadditum
Cappellae rJditib ^QonZl ** ^saecularis inolevit, ut «
pulsatori honorarium solve •,* °n 9uadragesimali , Aedituo, Organorum
sitione 40 horarum aliis cm! /\neC ^ eXpensae praestarentur pr° Expo-
*832 cum apud Apostoli 1Vltatibus, ac precibus necessariae. Anno
reditus in usus alienos ma| e?atum reclamatum fuisset, Cappellae
Administratoribus rxeeit C°|?Vfrt^ lc*ein Praeses rationum redditionem
teneri ad solvenda seut C oXit(?Ue sententia sua eosdem aere proprio
vatores autem prohibitionem ^ * tn,S* a^so^ut^onem impetrassent. Conser-
ta praestare, quae tan\ cx u CfUS ,en? ^raesidis allegantes renuerunt etiam
consueverant; insuper arbitrat' at*°n*s» tluani ex consuetudine praestare
stratu insimul exercere Sun . L-SU.nt ^°nserv3torum munus cum Magi*
suas preces porrexerunt id™ UaqUe Can°nici ad S. C. Episc. et Reg
comc i Conserx atori della c ^ pC^Uent^a dubia proposita sunt: I. Se e
parte alit richiestc dei Canon ^ 3 debbano aderire in tutto, owero in
caso? 2. Se Ia Congregazione Governa*
S, C, Episcoporum et Regularium
9°5
dvadi Macerata possa escrcitare Ia sua autoriti suIPamministrazione di detta
Cappella, ed esigerne il rendiconto, ed emanare Ia Sentenza Sindacatoria
nel caso? 3. Se c come 1 Ordinario possa esigere il rendiconto, emanare la
Sentenza Sindacatoria; come ancora, se possa fare Ia sacra visita nel suddetto
pio luogo nel caso? Et quatenus negative ad secundam dubium: 4. Se e quale
prowedimento convenga prendere per conosccre se i Conservatori abbiano
inrealt a rimettere in cassa Ia detta somma di scudi 515.38? 5. Se c come
1 magistrati di S. Ginnesio possano contemporaneamente ricoprire ancora
rOfficio di Conservatori nel caso?
Quibus E. mi Patres in generali auditorio diei 18 Februarii 1842 rescri-
pserunt: ad 1. Affirmative iuxta Decretum Vicarii Orselli diei 11 Martii
1486. Ad 2. Negative in omnibus. Ad 3. Affirmative in omnibus aJ formam
Conc, 1 rn.1., c. q, sess, 22, de tef . Ad 4- Affirmative tacta nova redditione ra-
tionis Archiepiscopo adhibitis Revisoribus iuxta piovisum in 3, aliisque
pro arbitrio et prudentia sua. Ad 5. Negative in omnibus.
Quod supra dictum est de Sententia Syndacatcria ab Ordinario, et non
Delegato proferenda alias etiam declaravit S. C. et praesertim in Riparia
Erectionis hospitalis diei 14 Maii 1841,1 in qua proposito dubio: Sey e come
possa la Dekgazione esigere il rendiconto? Respondit Negative , licet ageretur
de hospitali domo, quam administrabat Congregatio a Municipio deputanda,
et Municipium ipsum pecuniariam praestationem eidem conferret.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. ct Reg., p. 480,481].
1936.
S. C. Ep. et Reg., Iitt. circulares 2 oct. 1842.
La cducaxione ecclesiastica e scientifica dei giovani, che debbonsi am-
mettere nel Clero, e consacrarsi al servizio dei Signore, £ stata mai sempre
con indefessa cura promossa nella Chiesa per formare atti, ed idonei Mini-
sin dei Santuario, i quali forniti di scicnza, e ricchi di virtu possano colla
ottrma, colla prudenza, e colla santit^ della vita essere di edificazione, e di
U ju ^ P0PoiQ cristiano nell esercizio dei sagro ministero.
Al conseguimento di questo fine b stata riconosciuta come mezzo piu
sicuro ed efficace la istituzione dei Seminari, perchi nei medesimi i gio-
Iani "n loro tenera eta allontanati dai mondani piaceri, ai quali sareb-
!ro Proclivi, si formano alia pietA, alia religione, ed alia disciplina ecclesia-
StlCa' ^ Per tal motivo i Padri dcl Tridentino Concilio hanno prescritta la
trezione dei Seminari, e la disciplina da osservarsi nei medesimi, 2 senza la
qUaIe sagri luoghi Iungi dalFesscre semenzai di piante clette pel San-
Uano, diverrebbero riunioni non solo inutili, ma bcnanche dannosc di gio-
'ani indisciplinati.
Quindi e che la S. Sede Apostolica ha sempre invigilato tanto per la
t J93o.
s«>. XXIII, de rcf..
c. 18.
Curta Romana
t
V
I
I Hi 1
i
/
1
#
906
erezione de. Seminan, quanto per 1’osservanza dei discinlin, •
td essendosi pertamo riferito a questa Sacra Cnnar„„ re8°lamenti
Regolari, che in alcuni Sem.nari di cotesta Lh ^ °"e dei W,
dotti degli abusi, e che i medesimi non “i sono pou^oJ3
\escovi, Ia stessa S. Congregazione dopo avere verificatd it ‘ ***
scmt. 1 rimedi da prenders., ne ha fatta relazione ai S pP<?St0' e “»»•
sollecito sempre di accorrerc colla sua autorita ove il bisn ^7’, ' 1"*
chiama, ha commesso alia stessa Sagra Congrecavinn b T™ d' fedelil°
Semmari della Sardegna le seguenti disposizfoniT ' » !
1. 01 ammettano nei Seminari sia comp ai •
giovanetti soltanto, che abbiano almeno dodid Convit,ori 1«
scriverc; che siano nati di legittimo matrimonk. d, h, SaPP‘an° ie®*<
indole, e volonti da poters, sner.re thT ’ ,bU0na Condo'ta. e di tale
nella carriera ecclesiastica 1 CSS' vopIano ln n^alta proseguire
-A
le prcscrizioni dcl Tridentim/reM , , ’/ S“J e a tre °Pere 1,1 P>e<* secor.do
porto al profitto nello s “d " 1 rT 3' Cap' XVW’ non ^ «f
Pfoceda ancora senza 'mpar^hta si puniscano i colpevoli, e d
gibili specialmcnte se siano causa d^ma?"6 3 3 e3pulslon* degrincorre-
3- Si proibisce che i Chierid H 1 <= • C°StUme'
a) medesimo, si prestino in qp • ■ k -enunano, e le altre persone addette
che ii locale si faccia servire ad u^d *Jarticolari. di <luaIunque grado, e
4. £ assol .,♦««/* . US0 deSh «tranei.
Cattedrale, o ad altre ^Ch^3*0 ^ermnar/st^ prestino assistenza alia
delle solennitii, in cui dnvrJlk^-j ^er*a^ eccettuati i primi Vesperi
peraltro nei ^orni festivi aH ° i \escovo tare i Pontificali. Assisteranno
. S- 1 Chierici SemCris ner fUn2i°ni S°'enni del Coro'
dipenderanno unicamente dai o' U*zl da Prcstarsi nel Coro
vamente spetteri di mand * * o ^criun c Seminario» ed a questi esclusi*
sono necessari ai cPMf;,tare. 1 eminaris ti, che crederanno, oltre quelli che
. 6-.i S&dd ro medesimo
cui quando non siano °^ia^no avere un conveniente posto nel Coro,
uniformandosi nero oc'cuPafi nel loro particolare ministero, siedano,
7- I Vescovi dovranno6 S,.C°nviene aI rimanente dei Coro.
i 1‘adri del Tridentino ed ianiare/n °sservanza quanto hanno prescritto
mento de’ Seminari ner U ,oni^ Pontefici pel retto andamento e regola-
cizi di paeti, per pii st„j; UCaz.l?ne ecclesiastica dei giovani, per gli escr*
nar*°- C Per amrninistrazione delle rendite del Semi-
V- S. pertamo sopra le
eminario coi respettivn n * n?ate ias’ formera un regolamento pel suo
11 Padre non dub° P ?. degIi Studi-
tmti Vesc«vi voglia adoperarh ElIa- animata da vero zel°. e suIPesempio di
stato prescritto. spera che i p °^ni SUa c’Ura per Ja esecuzione di quantos
isposiziom della S. Sede e , aP^foh si uniformeranno di buon grado alie
e c oro °hbligazioni vorrann.11 3 C^e * ^uPeriori dei Seminari memori
CO- ribpondere colla loro assidua opera ad
(' Khhrnftnrum pf R ptrulstvU*™
un oggetto di tanto momento, dovendo essere tutti ben persuasi, che Semi~
nariorum institutionem , conservationem, et promotionem in Ecclesia Dei summe
fructuosam, qua Clericalis militiae propagatur ordo et progressio , tantopere
necessariam esse constat , ut stare ecclesiastica disciplina sine illorum subsidio,
el adminiculo vix possit (Cone, Provin. Aquileiae, 1569).
Tanto doveva significare a V. S. e le prego da Dio prospenta.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 507, 508].
1937.
S. C. Ep. et Reg., Ariminen 18 aug. 1843.
Ursulinae civitatis Ariminensis, vulgo dictae le Celibate supplices por-
rexerunt preces Summo Pontifici per hanc S. C., ut earum Sacerdos Cappel-
lanus pro- tempore declararetur earum parochus, et sic fruerentur exemptione
ab iurisdictione parochi cathedralis ecclesiae, aliorum monasteriorum civi-
tatis more. Episcopus Ariminensis pro informatione et voto requisitus, re-
spondit, praefatas virgines votis ligari simplicibus; exemptione, de qua in
precibus, gaudere dumtaxat monasteria clausurae; putat quod satisfaciendo
huiusmodi petitioni laederentur iura parochi; ct tandem nullam sibi in prae-
sentiarum afferri rationem qua totaliter impleri debeat desiderium earum-
iiem postulantium per omnimodae exemptionis indultum. Aequum tamen
censet ut iisdem facultas concedatur, vi cuius, soluta proprio parocho quarta
funerum, religiosas consorores possint in propria ecclesia tumulari, tum quia
in eadem et sacra Deo persolvunt officia et sacramenta recipiunt; tum quia
haud conveniens esse credit, cadavera religiosarum aliam in ecclesiam deferri.
In hac rerum conditione praefatae consorores noviter postularunt
facu tatem tumulandi in earum ecclesia nedum cadavera Oblatarum,
sed et alumnarum et aliarum secum conviventium mulierum, solvendo
tamen parocho quartam funerariam. Postulabant insuper gratiam ut ipsae
parocho quidem subjicerentur quoad iura Sacramentorum.' eximerentur
quoad sacras functiones ct alia officia in earum ecclesia peragenda ».
Quamvis humandi ius ecclesiis parochialibus de ture competat (Pa-
Rnan, in L. Fraternitatem, n. 4 ct scq., de sepultl), potest tamen compe-
tere ex privilegio etiam ecclesiis non parochialibus, Huiusmodi autem pri-
vdegium non modo conceditur ab Apostolica Sede: Card. Petra in coit-
stitut. 3, Celestini III, sect, 1, num. 19, sed etiam ab Episcopis quando
aliqua iusta pietatis et congruentiae causa concurrit; S. C. Concilii in causa
SenogaUien. iurts sepeliendi , 24 ianuar. 1739» Monacelli, form. leg., L. 1,
ht 6. form
Cum porro sepulcrum aliqua in ecclesia eligitur, quae s.ve e.v ture sive
* Prwilegio facultate sepeliendi gaudeat, parocho debetur quarta funeraria
« omnibus cereis et intorticiis, quae occasione funeris obven.unt ecclesiae
'omulanti »: Samuel, de sepult., tract. i, disp. 5, controv. io; S. C. Concilii,
fPim.ana parocl, folium, 2 iun. r73J. ad 5 dub- ct “ Romana
wterandi, 27 iun. 1761.
#
i
i
«i
f v\
t h
/
I w
p
4
% %
908
Curta Romana
IiS omnibus Oblatarum petitionibus,
' ■ « «---r — — «»vc; a m earum ecclesia tnr 1 ^artem in qu.
suit parochus Cathedralis ecclesiae et quidem iure meT "di' Sese »1
- -a. ^'"«.mentoque quoad pnii.
^uiauuum pernionibus, etiam numri
dcpnv, legio agunt propria cadavera in earum ecclesia tmu^nT™ 1
i scsc
°ppo-
legu extensionem ad Alumnas et mulieres Conviventes • ' • —
ction. proprn parochi subiectae maneant, etiam ' anT^P- I"*»**.
papahs clausurae commorantur, uti declarat S C "“"«teris
-765, § 13, et in Bria, seu NuU. S. Rupi, furparael^
Quare m Congregatione generali habita die /3 AnV" ^
fuerunt proposita; d,C 16 AuP»ti 1843, bec dubt
i. Se e come convenga annui re alln nrimo 1* 1
cernente Ia loro esenzione dalla giurildLne dTn ddle CclibaIe
ne venga investito il loro Cappellano. P pno parroc“. pcrchc
1-ione £? “ ^ardante ,a tun,
Af:pc*n0^c Polidori' rescnpse™nt:
qUa[BiszarriT 'i/" ta"tUm’ 5°lu‘a **"
laizz arn, Collectanea S C Fn r>
■ hP‘ et R"g- P- 49°. 491].
1 938.
Ep. et Reg., Cenomanen., 19 apr. 1844.
Episcopus Cenomanen 5 fn r* ir* *
"Moniales in genere stricte obligentur *T S' dubium proposui t: «A
«recitationem divini Officii ° . 1 b graVl* Vl suae professionis, at
Eiusdem S. C. Consu j nstltutp ProPni ».
requisitus autumabat rescrib[ posse^ 4StntentI.a Clrca dubium propositun
Sub divini Officii no * . e* ^ffirniatme.
Pfie dictae. Quo p0s[t0 ut p . tantummodo Horae Canonicae pr
Vatur’ duac institui possunt nn • cnomanensis dubium genericum evo
* • Utrum Moniales mn! q“aest,on<*:
choro reciter ^ncjntur sub ptam * tt-
iccitare, w gravi Ufticium Divinum publice i
2. Utrum pariter sub
cum nequeunt choro interesse teneantllr idem Officium privarim recifar
Caietanus de Alexand ‘ ^ F
tu ahum (p.irt. 2, c. i, de praecira^^VT C”* btldum dedit Confessorius M
Td Ciann'jK' ° practatis quacstionibusI1JafllUra °bl,gation- § r' de obI^
* d i. t. Tenen tum ex antin t 3 resP°ndet;
, l c,t ('mmuin religionum m * 'Cc*cs‘ae consuetudine, tum ex stati
:n; ^ Co~ DocS,e^,eX I. de celebrat. Musas
ec u Abbatissae; quia quando18 est sub morta,i»
0 rigatio cadit in corpus mysticuf
S. C. Episcoporum et Regularium
( alicuius communitatis, ad caput talis corporis pertinet praecipue curaro
huiusmodi oneris solutionem. Obligantur quoque Moniales collectivo
e sumptae, quia haec obligatio afficit Communitatem, quam ipsae clmsti-
| gtuunt; divisive tamen acceptae non tenentur, nisi magnam iacturam offi-
1 tdum pateretur; quia ad interessendum in choro obligantur iuxta mensu-
ram regulae, quae ad poenam tantummodo ob. igat, non ad culpam saltem
mortalem, et est communis sententia ».
Ad 2. Relata sententia duodecim Doctorum, qui negant obligari, qui-
que in medium afferunt non infirmas rationes, prosequitur citatus Auctor:
a Contra hanc sententiam reclamant communiter doctores et merito’
■ atque adeo peccare mortaliter Moniales privatam horarum Canonica-
d rum recitationem omittentes defendunt praecipue iMalderus, Gavantus
t Belloch. et Portel. Quia cum in vetustis sciri non possit, a quo sit orta
‘ consuetudo (/, si arbiter 28 ff., de probat.) attendenda est observantia,
nquae declarat eiusmodi consuetudinem obligare; immo potest obser-
vantia constituere ms et facere quod id obliget, quod de se non obligat
(/. de quibus ct muli fF., quod cuiusque univers.), Lnde licet non constet
an consuetudo praedicta recitandi horas canonicas sit introducta animo
ibligandi, obligat nihilominus, quia observantia ita declarat et decernit...
< Potest autem per mulieres introduci consuetudo, quae vim habeat legis
obligantis ipsas non viros, maxime acceptante et approbante superiore,
c ut notat Villalob. et concedunt Suar., Castropal., Salas, et alii».
Haec spectant ad Sanctimoniales, quae vota solemnia emittunt, non vero
ad eas quae vota tantum simplicia profitentur; sciendum enim est varias
extare decisiones apostolicae Sedis relate ad Moniales Galliarum, quibus
p.unoh declaratum est: « Vota, quae in praesenti rerum statu a Monialibus
in Regno Galliarum emittuntur, uti simplicia a Sancta Sede aestimari »
u per consequens Moniales in Gal iis non sunt verae Religiosae, neque
-‘implere tenentur omnes illas obligationes, quibus ligantur Moniales,
quae solemnia vota emittunt. Novis praeterea Institutis votorum simpli-
cium, quae in dies efformantur, S. C. recitationem officii parvi B. M. V.
P erumque praescribit, at sine ulla gravi obligatione, cum passim declara-
tum sit, regulas huiusmodi Institutorum obligare sub culpa in his dumtaxat,
quae vota respiciunt, vel lege divina, seu ecclesiastica praecepta sunt.
, uibus positis, in Congregatione generali habita die 19 Aprilis 1S44
propositum fuit dubium:
Se le Monache in genere sieno strettamente obbligate sotto grave pec-
, ! .in E,rza della loro professione alia recita delEUfficio Divino proprio
«I loro Istituto?
^ E.mi Patres, referente E.mo Polidori, rescripserunt: Affirmative quoad
v<)ta solemnia professas iuxta regulam ab Apostolica Sede appro-
<n qua huiusmodi onus imponitur. Si autem tale onus in regulis non
^ponatur, Orator consulat probatos auctores relate ad obligationem, quae
consuetudine oriri potest. Ubi vero vota simplicia sint, non teneri.
IRizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 495*497]*
Curia Romana
m w w «
S. C. Ep. et Reg., Veranen., 20 dec. 1844.
Anno 1843 Theodora Campostrini fundatrix et Antistiti In ,• •
rum Minimarum Charitatis Mariae Perdolentis Veronae ns",uh ^
quo Vota S!mPl,c,a amittuntur, tres supplices libellos huic 8 papprob»
In uno exposuit « che attese le legei Aus riache 1 c, i S' C' P0"1™
* Lombardo-Veneto, se 1’Istituto acceftasse Ie " V
“ dc’*e Rel>g<ose inter vivos o causa mortis 0 per titolo Hi "* V ,qualdle<l“l|i
" si csporrebbe Plstituto medesimo a difficoltj di oend credua 0 di ■egato,
«ad evitare tutto cio implora dalla S. Sede che ciascunaTi' PCr‘C<,li- °n
•di cui si taccia una tal donazione, possa’ fare accettire 'f°Sa’ m favor
« ammimstrare la cosa donata dalla Superiori nrn M nome'
“Vantaggio delPIstituto medesimo eccenuato i? <° .tempore,.*emPre P"» i
" “ Cu' Possa d“P«™ 1« Religiosa medesima in favore delle Co2~7T’
n g^ose, o in altro uso pio ». 6 QeJle ^onsoreJIe biso-
Episcopus Veronensis huic petitioni favebat
. di^Tsr 'b:[ srr ? ir ,a sua pr°f“ *» — .
« le spettavano ed n on ' a ’ a2‘°m’ Crediti e diritti’ che aIlm
<f e nten e eccei ttuato dis spettar le potessero, tutto inchiuso
autem se ‘ dd medesimo Isritut0 »• Addebat
busque, et ideo penes se bonorum C°nsu uisse.eiusdem Instituti vicibus, casi-
ut sibi consulat rationp n f • 3 ministratl°nem retinuisse. Modo tamen,
sua bona Antistitae tiro r*° CSSl0IUS a SL‘ em^ssae’ postulat facultatem donandi
cio fungatur facultntp p°re, ct cum ipsa in praesenti Moderatricis offi-
, Consorelk dis^i ,1 Pet,t’ qUa Valeat hanc donationem facere - ad uat
« condizioni direttefaMabl?’ approva,a daII'°rd>nario Diocesano, con alcunt
« razione dei heni i * °n'1 an}mm,strazi°nef al buon uso, ed allassicu'
« nel sopra accenmt C esirtu» con bicolti anche di modificare cio che ha fatto
« qu aliti di -ittinl q C9tamcnt0> cd amministrando intanto ella stessa nclJa
F lualc Nuperiora ».
Apostolica ^def has°f * ^f cbat Episcopus Veronensis,
concessit Ita nrn Qair* acu f^tes aliquando ob speciales circumstantias
11 iam solemniter profess*^0^ P°^dcas vic*ssitudines indulsit; «Monialibus
« successionis alioque I °na> cluae ipsas spectant, vel penenire
« strare, deque iis contr^^1110’ t Udo Possunti recipere, retinere, admini*
“ inter vivos sive caus i r US ■miR ’ ;itcluc ’n pi°s honestosque usus per actu.-
voto, dummodo cum d'sPonere valeant, non obstante paupertat;
«faciant». e ita t\ superioribus legitiftiis dependentia ha?'
In tertio demum libel) a
mxta regulas eiusdem In°i’ ^ Praetat^ Instituti fundatrix exponit
mter ef Probandatum ant^ U^' °Ct° ann’ Percurrere debent Tyrociniui11
eidem Instituto facultas t^l^n^ SQrores vota emittant. Ideo postulat *
in Perpetuum, qua i u venum dotes percipe
S. C. Episcoporum ct Regularium
9i 1
valeat antequam eaedem professionem emittant; et quoad praeteritum oppor-
tuna sanatione occurratur. Spondet autem oratrix Instituti nomine, omnem
pecuniae summam, qu.ie m jm->teium sub hoc titulo percipietur, scnijiulose
investitum iri favore monasterii, eamdemque restitutum iri cui de iure, casu
quo aliqua ex alumnis e monasterio recederet antequam professionem 'emit-
teret. Hanc facultatem postulat oratrix, quia « o per la mutazione di volonta
; dei costituenti Ia dote, o per la di loro morte riuscirebbe forse piu difficile
di percepi re il convenuto ».
Laudatus Veronensis Episcopus expositorum veritatem confirmabat
harum quoque precum, et suum addebat votum ut huic etiam praedictae
oratricis petitioni satisfieret.
Quamvis autem S. C. decretis consultum sane fuerit incommodis ab
oratrice quoad dotes expositis, ope depositi (Negri: De Monialibus, circa
earum obligat, et privileg., i’, i, c. 2, § V, quaest. 12), nihilominus EE.PP.
judicabunt an in casu expediat ut excipiantur preces. 1
Quare in Congregatione generali diei 20 Deccmb. 1844 baec dubia pro-
posita fuerunt:
1. Se c con quali condizioni convenga annui re, che le Religiose delEIsti-
tuto di Verona sotto il titolo delle Sordle Minime dclla Canta di ^ foria
Addolorata , a cui si facciano donazioni, lascite ereditarie 0 legati, possano
farle accettare in loro nome, etl amministrare (.lalla Superiora pro tempore?
2. Se e come convenga permettere che lattuale Superiora dei sudtletto
Istituto di Verona possa fare donazione di quanto gia dispose con testamento
prima della professione Religiosa?
Et quatenus affirmative:
3. A favore di chi, e con quali condizioni, e cautele debba farsi, ed accct-
tarsi simile donazione, cd a chi deliba spettarne 1 ami ni n is t razione?
4- Se e con quali condizioni convenga abii itare il lodato Monastero di
Verona a ricevere Ja dote monastica delle aspiranti prima della loro profes-
sione, quando le rispettive famiglie amano di pagarla prima, che trascor-
rano gli otto anni di Noviziato, c condonare le irregolarita, che possono
essere state commcsse su questo punto in passato?
E. mi Patres, referente E.mo Polidori, rescripserunt:
Ad 1, cum agatur de votis simplicibus. Affirmative.
Ad 2, et 3 arbitrio et conscientiae Episcopi iuxta resolutionem ad pri-
mum.
Ad 4. Affirmative iuxta votum Episcopi, cauto tamen in forma iuris
calida de restituenda Dote, in casu non secutae professionis.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 5I4“5I^J*
1 S. Concilium Tri dentinum, Sess. XXV, * R'g. « cap 16 statuit: neque
Pusionem, excepto victu et vestitu novitii , d ***** Mm temporis, quo m probo-
quocumque praetextu a parentibus, vel propinquis, aut curatoribus eius, monasterio
ex borris eiusdem tribuatur , ne hac occasione discedere nequeat.
912
Cuna Romana
1940.
S. C. Ep. et Reg., Nepesina, ,4 febr
Promotor Fiscalis Curiae Episcopalis Nepesinae m •
existimaverat inquisitionem contra Parochum N N hisct*
« calunma con subornazione di testimoni a danno d ?emPe .
f< v?oIazi<^ne dl sepoltura con remozione di cosa nre?i ICano. Forane«; ,
«zione ai Superiori con mancanza in officio » Ex nuo C cl ^nsubordm;
SUS contra Parochum conficeretur. PerSacf nrT, «• « P-ce,
cnminale Tribunal tribus Indicibus constans 0 '"iuS Cuni
chum inquisitum damnavit « pel delitto di calunnia9 il Trih^? 1843 ^
* alie canomche disposizioni contenute nel Can 1 T"bunak appoggi*,
'f Parroco- e deIla prebenda parrocchiall TdTpifi E#?***
“ E per gli altri delitti.f lo ha?dichhrato e J ff ger.ebat) c suo ‘«ntorio..
Parochus ab hac sententia ad S. C. EE et RrT* baslante™nte punite,,
eiusdem Parochi erf,S Ztl 1 J T * ^ ^ « a "*»
dis seneri solent E mi patres in ^ m causis criminalibus agen-
psenuit: « Sententiam esse infirnf^i " C°nVentU diei 10 Maii '«44
"iiti repertum non culpabilem t n, et aPPei,antem esse dimittendum
« gravemente la Curia ner Ia i* * 3 r 1V^ntem: ™ens fst: che si ammonisca
« si astenga a similibus » eg° antA, ed animosita della procedura.e
S. C^^par^onel C°mmunica,a. Pa™chus causam civilem penes
mulae, qua declarabatur c^ared/-™” Cu"am Promovit i™™8
dum, uti non repertum n»I U‘ i C innocentia per illa verba «dimitten*
processerat * CUjpab,!em » et dolo, quo, ut ipse existimabat, Cum
dam prorsus esse ^damrfv^^llS Pa*ronus Procuratoris fiscalis Curiae reiicien-
mquisitionem promoventi™ l^tl,onem c°ntendebat, nam promotor fiscale
ad inquirendam veritate °JJlCi°y ut ministri Curiae rite, et prout de iure
ambigere poterat, Et re m.Proced orent: quod reapse factum fuisse nemo
St>tutis suppositus fuit em vfra inquisitus ad praescriptum iuris con*
eatio processus, certus* C^nde commi1 ni catio, legitimatio, et pu^i'
Acta omnia Iudicibus exhil^111^18 mc^u*s*to ad snam defensionem praefixus-
de nui litate, et illegitimitate1 ^ Utrunt’ nulla ab Inquisito, vrel ab eius Patrono
satio: quae exceptiones antFr°Ce SUS data exceptio, nec contra iudicesrecu-
';m, ac robur habere nns • ^ K P^P^tionem producendae erant, ut
'es attestationes, quas Inou > *n<i adnuttendae minime erant extra iudicia-
Non probatui a Parocho SpUS*^ emde expiscaverat, et S. C. exhibuerat.
<* facto, quod damnis causam CulPa’ et iux'ta regulam: Si culpa abfuit
quaevis culpa sufficit, sed }jraebutss€ dicitur , cessat actio damnorum . X?
w esse debet culpa , ut nulla iusta excusationi
S. C. Episcoporum et Regularium
9i3
causa supersit . Rota in Narnien., 16 Februarii 1816 coram Serlupi. Quin imo
demonstrare deberet Parochus Curiam processisse ex manifesta calumnia , ut
docet Rota in Alatrina, 10 Junii 1839 coram Alberghini , in confirma toriaW
23 Martii coram De Cur siis, et in tertia confirmatoria 14 Martii 1842 coram
De Reta, ubi legitur: « Nisi enim de pura putaque calumnia ipse actor doceat
< evidentissime, fici i numquam poterit, ut damnorum actionem ex passa
, inquisitione sibi asserere valeat. Quod si semper firmissimum habitum et
a pro omnibus secutum est; multo magis teneatur oportet pro Curia, et
* Fiscali Ministerio, cum r iscus damanari non possit, nisi ob manifestam
4 calumniam, et evidentem improbitatem».
At vero Parochi defensor in sua allegatione exorditur a narratione inte-
gerrimae vitae Parochi quem, ait, commendabant viri Principes, et locorum
Antistites. Deinde addebat per summam iniuriam persecutionem passum
fuisse ex improborum invidia, et ex conniventia praeventae Curiae: hinc
singula delicta a quibus purum et innocentem S. C. declaravit, ei attri-
buta fuisse, hinc a Cuna ipsa ante prolationem sententiae suspensione a suo
ministerio, sequestro redituum, carcere inter limites Civitatis mu Icta tus
fuit; hinc post prolatam a S. C. sententiam absolutoriam ad suam Paroe-
ciam reversus, a Curia vexabatur.
Prosequitur deinde Gregorium IX in cap. 1, de calumniat. culpabiles
decrevisse Indices, qui etsi calumniatum innocentem declaraverint, calum-
niatorem tamen debitis poenis non subiicerint: et Ulpianum leg. 32 ff,t de
im. docuisse: nec magistratibus licet aliquid tnturiose facere. Si quid igitur per
imurtam fecerint... i niuriarum poterunt conveniri: et ipsum Gregorium IX,
cap. 24 eod. prohibuisse « ne idem sit accusator, et iudex; sed quasi denun-
iciante fama, vel referente clamore, officii sui debitum exequatur » et paulo
P 'st ut iam clamor ascendit, et diutius sine scandalo dissimulari non possit,
u! sine periculo tolerari, ad inquirendum et puniendum eius excessus,
.aon ex fomite, sed chari tatis procedatur affectu »; ac Bened. XIV in
Const. Ad coercenda , § 21 statuisse ne damnarentur « al Pernenda dei danni,
e spese, Ia Curia, c il Fisco Vcscovile, nisi quando adsit Panimosita,
* c il dolo », 1
Conatur vero Patronus pro viribus demonstrare adfuisse improbitatem,
scu malum animum in casu, tum ex mente S. C. expressa in sententia,
scuicet: tr Si ammonisca gravemente la Curia per Ia irregolarita, ed animo-
' Slta deUa procedura » tum ex aliis rationibus ex iurc et ex facti adiunctis,
* e uctis quas singulas referre minime necessarium est.
E.mi Patres auditis partibus tam voce, quam scripto in generali conventu
diet r4 Februarii 1845, referente E.mo Amat, ad propositum dubium «An,
et m 9ua summa sit locus emendationi damnorum, et taxationi expensa-
rescripserunt: «Ad E.mos Praefectum, et Ponentem ad mentem:
mens esC che la Sua Santita si degni imporre perpetuo silenzio sulla que-
^,0ne presente, e di ordinare un equo compenso al Parroco per le spese
sofferte nel presente giudizio ».
IBizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 51S-520J.
1 1 oct, 1753. - Bened. XIV Bull., tom. 4. P- 1567165.
58
9*4
Curia Romana
o
1941.
S. C. Ep. et Reg., Florentina, 14 et 21 febr. 18,
1’rior monasterii Carthusiae Florentiae, uti etiam visita, or (W .
Hetrunae provinciae supplicem huic S. C. libellum porrexi, Z ,
obtinenda dubiorum quorumdam, quae respiciunt obsen-mu? uti™t
pertatis in Carthusiano Instituto emissi. nt am v°ti pau-
En autem dubia:
r. Se Ia bolla di Clemente VIII pro reformatione Regularium 1 ™
mente . §§ 3 e 7, concernenti 1’osservanza dei voto di poverL sia nm"1'
tona sotto pena di peccato grave; e se i Certosini sieno obblivali di „
ad unguem i ongati di osservajj
testare ^de' s^mtni, *
potra disporne in virtii di quel breve, ind^ndememente Ala! d‘
dovranno quei beni incorporarsi con gli altri dei Monastero? Pe™"
3. A tale Religioso tornato in Reli trione notri • u •
S wLtXb SjS? de' ss- canoni: Quidqu>li ”**« ?35P
dine4' n^/f f,tSOs^ertOS-n^,ranSMtat0 da Un° in altro monastero dell’0,-
Cap.' 2. deUo Statuto (Srtosino? '** ^ *“* aCC°rdat° dal n' S M
accorda didb/sts,'?0 ?el!gioSo abbia l»rtato seco piii di quello che gli si
pero sulla liem» \° ■* C lp" e nllm' Cltat0 solamente per suo uso, fondato
HTno t J ^ K,PreSlm,a n°n esflicita dei superiore, che do,.
nito come tra«»rp«if <P!f n af>Provaz‘one> dovra il Religioso esscre ammo-
S i ? " dclla c,tata rcBola dello Statuto?
beneplacito Annctnl'^6 ?Vcndo esortato 1 ‘illuso Religioso a domandare il
P“ i ntenuti oggetti, ed indui,
temendo di aver forv n *** m Uturo' abbia ag,t0 prudentemente,
Religioso per indurlo a ^ ^ *'
Ordinis Carthusiani ftrTfn/b» l^0 CUm dubiis P' Procuratori Smrdi
teret, ille et votum >uu *°[t^attone et voio> ut Constitutiones traflsnut-
adnexit. Adest et vohiJV , Ct. necessaria opportunaque documenta
Ad primum * ^ yonsultons huius S C
ment. VII], die m ^U°d atbnet* recolenda est Constitutio CJe-
ros 3‘ 5* 7 En autem verbi r* Pf° Tcformatione Regularium , quoad nunie-
1 paupertatis voto custod \ 0rist‘ f 3* Quo IVi dentini Concilii decreta <k
(* ex Fratribus, etiamsi SuRn ° bc!cbus observentur, praecipitur, ut nullus
niam, proventus, eleem ^Cn°r sb’ bon3 immobilia vel mobilia, aut pecu'
"aut pro Missis tam i os>nas» sive ex concionibus, sive ex lectionibus,
* Cf. N. „ ’ pr°pna Ecc,esia. quam ubicumque celebrandi,.
S. C. Episcoporum et Regularium
9 15
, aliove ipsorum iusto labore, et causa, et quocumque nomine acquisita
etiamsi subsidia consangumcorum, aut piorum largitiones, legata, aut
donationes fuerint, tamquam propria, aut etiam nomine conventus pos-
sidere possit, sed ca omnia statim Superiori tradantur, et conventui in-
corporentur, atque cum caeteris illius bonis, reditibus, pecuniis, ac pro-
dentibus confundantur, quo communis inde victus et vestitus omnibus
i suppeditari possit. 3* Eorum vero, quae ad necessitatem concessa erant
, nullus quidquam possideat ut proprium, neque ut proprio utatur. 7. XuIJa
< quorumcumque superiorum dispensatio, nulla licentia quantum ad bona
1 immobilia, vel mobilia, iratrts excusare possit, quominus culpae et poe-
nae ab eiusdem Concilii dec etis impositae, et ipso facto incurrendae, ob-
novii sint, etiamsi Superiores asseverent, hu usmodi dispensationes, atit Ji-
, centias concedere posse, qu bus in ea re fidem minime adhiberi volumus ».
Recte vero animadvertit huius S. C. Consultor, Clementem VIII negare
tantummodo Superioribus facultatem concedendi eorum subditis circa
mobilia licentiam ca sccum habendi ut propria; non vero quod nequeat ab
iisdem Superioribus concedi monachis, qui ab uno ad aliud monasterium
migrant, usum rerum quarumdam, quae ipsis necessariae sunt, prout statu-
tum, vel ipsa consuetudo sinit. Et quoniam Carthusianum statutum et ad
rem nostram quod attinet, eiusdem statuti caput XIX a n. 1 ad ir inclusive,
Clementi no illi decreto conforme omnino est, ideo praelatus huius S. C.
Consultor opinatur respondendum esse ad 1 dubium: «Affirmative quoad
utramque partem et standum in omnibus Capitulo XIX statuti Cartu-
«siani de vitio proprietatis >.
Dubium facile diluitur ut animadvertit Procurator generalis Ordinis
urthustani, eique consentit 8. C. Consultor, per decretum Concilii Trid.,
^S" 2^.c* Rcguhv bus; nemini Regularium liceat bona immobilia
ve m°biha cuiuscumque qualitatis fuerint, etiam quovis modo acquisita tam-
quam propria, aut nomine Conventus possidere, vel tenere, sed statim ca
supenort tradantur, conventuique incorporentur. Huic decreto consonat
1, Cap XIX Statuti Carthusiani. Quare praefati Procurator ct Consul-
ar proponunt ad 2. sequens responsum: Negative ad primam partem, Affir-
***** ad secundam.
P™ 3. dubio animadvertendum est quod Religiosus, de quo quaestio,
01:11 num>um remiserit beneficio permanendi in statu laicali, iterumque
susceperit sui Ordinis habitum, intentionem habuit, aut habere debuit, se
'tejum subiiciendi Canonicis Legibus super statu Regularium. Ideo ad 3.
Um rescribendum esse censent laudati Procurator et Consultor Affirma-
ne.
Gradum faciens ad 4 dubium Procurator generalis putat, Religiosum
1 laedere votum paupertatis si proprio marte secum ferat ultra id quod
f PerTnittitur a -tatuto c. XXI, n. 5; non vero si Superioris licentia id agat
?.Uoad necessaria mobilia. Superior autem ea pollet facultate vi ordinationis
3pi!uli Generalis Ordinis Carthusiani habiti an. 1602, quam infirmare
7* ordinat o anni 1648, quippe nullam vim legibus habens. Quare Con-
mi0r v°to Procuratoris subscribens, proponit responsum ad 4, « Sc posse
4 r
%
Curia Romana
« stare omnino Ordinationi Capituli generalis Ordinis Carthu ' • ^ "
c dummodo non permittat mobilia superflua, et multo * Slani an-
Ratio agendi Carthusiani Monachi in j. dubio proposita ZdS?
videtur. Communi enim Doctorum sententia exploratum est V .
licentiam tacitam vel praesumptam excusare Religiosum subdit
proprietatis eo tantum casu, quo illa rationabilis et prudens sit- 3 ^
tiones quae in casu proposito non apparent. uae Con^
Pro 6, tandem dubio animadvertendum est ad ea quae h,r
statuuntur, quae a Trid. Synodo cit. sess. 25, c. 2, de RegtdarOw confit
Quibus positis, in Congregatione generali diei 14 et 21 Fehr rQ r
runt proposita haec dubia: ' l845fo-
1. Se e come convenga rispondere al 1. dubbio proposto dii iy.
Priore della Certosa di Firenze nel caso? F P ™ ™
2. Se e come al secondo?
3. Se c come al terzo?
4. Se e come al quarto?
5. Se e come al quinto?
6. Se e come al sesto?
E.mi Patres, referente E.mo Bianchi rescripserunt:
1 ^ 2> 3» 4* iuxta voturn Consultoris.
Ad 5, Affirmative quoad admonitionem.
Ad 6. laudandum esse superiorem, et in reliquis acquiescat.
[Bizzarn, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 520-522]
1942.
S. C. Ep. et Reg., decr. 15 iul. 1845.
nerfrifT"* Domiluls N°s»er Gregorius PP. XVI diu, serio ac mani!
Pimf.W, r, ,0nc'm' inscribitur Visita Apostolica eseguita dalCm
dlZcoL tC™C0VZ* Palemo nel venerabile Monaslero ii S. Gi«g
regno delle ^"er r 'l'etan,‘ 0,i’nata ia Sua Maesta Ferdinando II Re *
«I. Maria Card p;~ {‘Tr’*? "■ 1>alerm° M Marso 1845, ita subscripta
nico Salvatore CafcSt r! '• d‘ Palermo Rcg10 Visitator« ' °T.
«ri degllufermi com J ',S'tat0re ~ Ket ro Giuscppe Leone dei mini
in ea peracta 1 1 C°^Msitatore ”» atque magno cum moerore cognovit omni
mentio fiat Pontifi^^ nom!ne' 'ussu> et auctoritate Iaicae potestatis, qur
indicere, ct Visitar 11 .^ant ac s* regff iuris esset Apostolicam Visitationi
tas Sua decrevit r 7^* US PeraSenda praescribere. Quapropter eadem Sancti'
tendam, utpote Sud 'PSam sub tali forma ac terminis non esseadmu-
Apostolicae Sedi i . re.m^e . °ntificiae auctoritati summopere laesivam, ^
me infrascriptum S ^?SISi>imarrit et hoc decretum significari mandavit p
Archiepiscopo Pannm/?^^011* EE- et RR- Praefectum eidem E.®o
[Bizzarri, Collectane as lptaEu*ar*° actorum Visitationis assen*andur.
a • C. Ep. et Reg ^ p IJ2j
S. C. Episcoporum et Regularium
917
1943.
S. C. Ep. et Reg., Albanen ., 30 ian. 1846.
Capitulum cathedralis Ecclesiae Albanensis duos supplices huic S. C.
porrexit libellos, quibus exonerari postulabat ab onere celebrandi quotannis
nonnullas missas pro piis legatis Falciola et Chcrubini.
Ad primum quod attinet, sciendum est, Carolum Falciola supremis
tabulis diei 11 Iunii 1652 reliquisse praefato Capitulo annuum reditum scu-
torum octo, quibus celebrarentur 40 missae quolibet anno: qui reditus per-
cipiendus erat ex cuiusdam officinae locatione. Capitulum ad annum usque
1674 pacifice percepit praedictam summam, et legato satisfecit. Tractu tem-
poris fundus, ex quo percipiebantur scutata octo, fuit sub hasta publica
divenditus; et cum Capitulum neque haberet directum eiusdem dominium,
neque hypothecae subsidio in tuto collocaverit ius percipiendi praedictam
summam ex fundo divendito, non potuit ulterius eam percipere ab ultimo
emptore, qui se libere fundum emisse respondebat.
Cum interim Capitulum pendentibus precibus apud hanc S. C., non
satisfecerit oneri huius legati pro annis 1844 et 1S45, de hac omissione
absolvi postulabat.
Quoad alterum legatum a Cherubinio relictum idem ferme accidit. Hic
enim cappellaniam reliquit semiquotidianam, quae a sodalitio legatario cessa
fuit eidem Capitulo Cathedralis, et cum inter bona huius legati adnumerare-
tur etiam census annui reditus scut, 1.10 impositus super quadam domo,
Capitulum neglexit inscriptionem facere hypothecariam super eodem prae-
dio, Quare cum postremus emptor praedium hoc acquisierit post alias ven-
ditiones <i.e eodem peractas, quin ulla unquam fieret mentio praedicti cen-
sus, renuit et ipse huius census fructus legatario solvere.
Actuales Canonici exponebant, huius negligentiae culpam in eorum
antecessores, non vero in ipsos esse refundendam; et ideo eximi petebant
ab omnibus missis celebrandis pro primo, ct proportionalem diminutionem
pro altero legato. E. mus Episcopus favebat precibus.
His tamen obstare animadvertebatur principium a Card. De Luca rela-
tom (T. 12, de Capit, ct Canon., disc. IX), nempe: «Capitulum tamquam
universitas seu corpus politicum semper dicitur unum et idem, neque
•mutatur ex mutatione Canonicorum». Tota igitur quaestio in eo erat ut
decerneretur utrum tenerentur successores dc iacttira bonorum, quae culpa
accidit antecessorum Canonicorum, ca ratione quod Capitulum sit semper
uinum ei numquom moriatur (S. Rota cor. Merlin dec. 663)1 sa*va tamen
Canonicis successoribus actione contra haeredes antecessorum pro reinte-
?ratione damnorum.
In Congregatione itaque generali dici 30 Januarii 1846 proposita fuerunt
naec dubia:
, i- Se, e come abbiasi a dichiarare cessato 1’obbligo delle messe dei pio
leg«o Falciola nel caso, anche per rapporto alie Messe non celebrate dal
,844 in poi?
9 1 S
Curia Romana
2 Se, e come abbiansi a diminuire le messe i
per Ia perdita delPanmia rendita di scudo I.io nelcaslf '° pio C^bi^
Ad”! vreS;- refercnte f ’no Castracane, rescripserunt'
Ad t Negative; et quod futurum onus 40 Missarum j-
;•> Capitulo, distributis missis inter singulos Gm^icos hah f'mplend“m *
tuum singularum praebendarum, reservato iure Canind' ' ra“°ne ri*
haeredes defunctorum Canonicorum; quoad praeteritum T"di «*»
condonatione, celebratis Missis numero beneviso F m Pp absolut1™' d
Ad 2. Negative ad formam praecedentis EPiscop0.
t «wiiiwu I/CH
Ad 2. Negative ad formam praecedentis.
[Bi/zarn, Collectanea S. C. Fn. et Rei? „
I « «eg., p. ,31, 532]
1944.
S. C. Ep. et Reg., Spoleiana, 6 mart. , 84«.
c^at^ disc,ederevrctus ***&*>
est annis circiter decem Fx illo sc trin '""i Pon,'s^a*c*1'> UW morato
naiolae ubi iugi, er degit usque ad C“
«illa Archidioecesi discederet Poraefat0 Sacerdoti, ut ab
«suh poena suspensionis i divin* nUSf 16 Septembris eiusdem anni,
« casu ». enstoms a divinis jpso facto incurrenda in transgressionis
dioecesi pacificum ha£°e WgYnTcirrite!”a repUt!mS Se domici,ium “ ■
lolae proprietates ic i ter annorum spatio, in arce Caniu-
tiam pulsari crimine 1 ^1“ acquisivisse, nulloq ue suam conscien-
dioecesim; tamen eod m PraecePto obtemperaverit petens Fulginatensem
«ur, et hoc rranud r, mP°o P.e,iit' U' ad Sui defensionem admittere-
EE. et RR nam poletanam, tum apud S. Congregationem
Super petitione Sacerdotia mm *• . I I '
dit, liunc qui iam ab alma TIrK \ requisitrus Archiep. Spoletanus respon-
contra eum praecepto « m C LKCtlls ^uerat, frustra conqueri delato
" dioecesi domicilium* ■? n°n S*C dioecesanus, non habeat in Spoletana
C. bis monuit Archieni^ dlusus ». .
cesi toleraret, cum ex trans" .c?Pumut praefatum Sacerdotem in sua Dioe*
constaret. Quod si ipSe erav^T*8 3Ct*S e*us scandalosa vitae ratione non
mandaret ut processum confit C3US*S a<^ exPulsioricm haberet, suae Curiae
trum Archiepiscopo olamlt. et Prout de iure procederet. Verum neu*
doti N. N. ut absque incursi' *C°^Uc Per rescriptum indulsit Sacer-
redire, et in eadem per duos * ^ SUSPensi°nem, in Dioecesim Spoletanam
* Interim vero sua iura quoad"16^ remanere PossiC addiditque clausulam;
Archiepiscopus vero causae deducat penes S. C. - .
admonitionibus. ser^avit silentium non obstantibus S, C.
S. C. Episcoporum et Regularium
At Presbyter N. N. sua iura deduxit penes S. C., et documenta exhibuit
quibus demonstrabat ipsum in dicta Dioecesi domicilium revera haberej nec
tam in iure, quam in facto sustineri, quae contra dictum Sacerdotem ab
Archiepiscopo obiicicbantur; et a iure absonum esse Civem privari suo
domicilio sine gravibus rationibus prout de iure comprobandis.
Quibus omnibus cum documentis atque partium rationibus E. morum
Patrum iudicio perpendendis exhibitis, in Congregatione generali habita
die 6 Martii 1846 propositum fuit hoc dubium:
Se si debba confermarc 0 piuttosto revocare il decreto di espulsione, che
si kgge in sommario numero 1 contro il Sacerdote N. N. nel caso?
E, mi Patres, referente E.mo Acton, rescripserunt:
Negative ad primam partem; Affirmative ad secundam partem, et amplius.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 532, 533].
1945.
S. C. Ep. et Reg., Aes/na, 29 maii 1846.
Eminentissimus Corsi Episcopus Aesinus huic S. C. haec dubia solvenda
proposuit: 1. Observat quod Perraris verb. M orti ales, art. 5, n. 55 docet
vetitum esse Confessores Sanctimonialium manere intra claustra ad perno-
ctandum ingruente mortis periculo alicuius Monialis: quod e converso in
civitate Aesina mos sit omnes Confessores Monialium pernoctare intra clau-
stra cum medicus iudicaverit infirmam esse in mortis articulo; — quod novi-
tas quaelibet hac in re aditum suspicionibus aperiret, quum nihil in contra-
rium extet. In alia epistola addebat Episcopus, praedictos Confessarios
nedum manere, sed et solere somnum capere intra monasterii septa, quum
aliquando necesse sit inibi diu manere. Quaerebat itaque utrum debeat
ser\ ari solitum: — 2. Animadvertit quod idem Auctor ibidem nuni. 63 docet,
Confessarium regularem numquam debere sine socio ingredi claustra; quod
e cr>nverso in sua dioecesi existit ab immemorabili contraria consuetudo, et
ferme impossibile sit habere semper socium religiosum. Quaerit utrum possit
tau consuetudo retineri? — 3. Exponebat in nonnullis ordinibus Regula-
num, ad studia promovenda statutum esse, nullum Religiosum in Supi no-
tem alicuius domus aut Conventus electum posse in suo officio permanere,
^ra tempus praescriptum obtineat ab Ordinario facultatem seu appro-
bationem ad audiendas Christifidelium confessiones. Quaerebat itaque quid
tyiscopo agendum sit cum illum inhabilem invenerit, et cx alia parte talis
«clusio eius famam laedat, quippe excidat officio iam obtento?
Quoad duo priora dubia recolenda erant plura huius S. C. decreta, et
Summorum Pontificum constitutiones, praesertim vero constit Alexan-
“yll. quae incipit Felici i quae omnia ad illum finem edita fuerunt ut
' Caus,ris ea pericula prorsus amoverentur, quae tristis experientia, non
tantummodo possibilia, ostenderat.
Cf. N.
I
240.
920
Curia Romana
Consuetudo porro quae in contrarium affertur n™ r
verae et legitimae consuetudinis characteres an norinJ H?eselert ne oninK
okiwn w existin^
Consuetudo ab abusu discernitur ex hoc quod illa ratinmKT •
irrationabilis: Cap. Cum tanta. Irrationabilis autem est rnn "Vj’ hic aut«n
candt licentiam , aut occasionem praebet; Eayman I T trari^^0’
Gravia nihilominus erant, quae E.mus Episcopus in ri« C' 24'
quoad usum ibi introductum. P P s Jn CMU animadverterat
Quare in Congregatione generali habita die 20 Maii
runt quatuor sequentia dubia: y 1 proposita fue-
1. Se possa 1’E.mo Vescovo di lesi tollerare, che i CW~ •
Secolan, che Regolari de'Monasteri pernottino e Confefsor^ tanto
medesi™ secondo il solito per assistere una qualche M^aca
in articolo di morte? * tonaca, che si trova
2. Se possa tollerare Ia consuetudine rhe i r«nf • r»
nei Monasteri senza socio? " ’ ’ 1 Confessori Regolari entrino
Rt quatenus negative;
affincW’ attese k p«w«i
4- Come clebka rePoTarM lVrfl v0 SpeciaIe indulto?
idoneo per essere mnrovitn in , escovo <•> lest allorcM non tton
un Convento, il njle se non f C""^SS'ones un «eUgioso Superiore di
della sua fama decadere lT ^ aPProvato' d°™*bc con pregiudizio
Fmi p.,, f daI ProPno officio di Superiore?
A™ et 2 Ad .m° °Stini’ re5criP— ‘=
ad mentem; mens f"™™ Praefec‘™> ^ scribat E.mo Episcopo Aesino
Ia consuetudine. ' C ° C°n Una ettera privata gli scriva, che tolleri
Ad 3. Provisum in antecedentibus.!
°®c‘° suo luxta canones.
f «m. Collectanea S. C. Ep. et Reg„ p. 546-548].
1946.
Icp. et Reg., Nolana , 13 iun. 1846.
gratia censetur siisnr‘r^P°Sl°^Ca dan’"r Kxecutores in forma commissarii,
fuerit, ita ut Execntor^ UStp-C ^um Rescriptum exeeutioni mandatam non
riant clausulis in eodem denegare valeant si compe-
editi rescripti evidens Ec 1 s,satls*actum non fuisse. Sic licet tempore
appareat, rescriDtnm n CC €Siae u^*tas adesse videatur, si postea contrarium
Anno 1821 Ioan n ^ exeSUcndum.
Dioecesis iudicium contra ^P- ^tct:lno Parochus loci Frascatoli, Nolanae
dum quemdam parochia ^Cm et ^^or'ndam Cozzi instituit ut fun-
I ocluae vindicaret, quem ab ipsis iniura detineri contea-
tUr: Cf- N- >8Jo, 1854.^ nes quoad c°nfessario3f qui ad assistentiam Monialium vod"*
S. C. Episcoporum et Regularium
921
Jebu Rei conventi quasdam exceptiones obiecerunt, quibus ostendere stu-
debant illuni a se titulo emphyteuseos possideri, i deoque a parocho nihil
praeter canonem exigi posse.
y Sed prima iudiciorum experimenta reis conventis adversa acciderunt.
Mortuo deinde Parocho De Stephano, Franciscus Siciliani, eiusdem succes-
sor, ut litis expensas, atque discrimina devitaret, facilem sese praebuit in
Astipulando quodam cum adversa parte emphyteusis contractu.
Qui cum a S. C. EE. et Reg, approbatus fuit, Rescriptum quod sequi-
tur, per eam prodiit die 14 1 ulii 1826: « Sanctitas Sua attenta relatione
Episcopi Nolani benigne annuit, et propterea eidem mandavit committi
1 ut veris existentibus narratis, et quatenus in evidentem Ecclesiae utilita-
tem fore cessuram iu dicaverit, praefatam concordiam cum pactis et con-
i ditionibus in ea appositis pro suo arbitrio et conscientia approbet atque
< confirmet; nec non constito sibi de evidenti Ecclesiae utilitate, facultatem
rineudi prae atum emphyteusis perpetuae contractum cum annuo Canone
* et conditionibus proficuis ».
Sed tamen huiusmodi reseri ptum nunquam exeeutionem sortitum est,
quin imo postquam frustra actum est de instrumento conficiendo iuxta
leges Neapolitanae Ditionis, post annum 1834 novus quidam inter partes
contractus stipulatus est, in quo pactum adiectum fuerat, ut si a principe
contractus eiusdem approbatio denegaretur, in sua cuique iura regredi inte-
grum esset.
At princeps veniam ad dictum contractum ineundum impertitus est, qua
tamen iuxta sacros canones opus haud erat.
i 'ost haec rei conventi nullum omnino Canonem persolverunt, quocirca
Parochus actionis vindicatoriae iudicium iterum promovit, et propitiam
Sententiam retulit die 10 Aug. 1839.
Sed illi appellationem interiecerunt in eoque institerunt, ut rescriptum
S. C. editum die 14 Iulii 1826 exeeutioni demandaretur.
Hinc ad Curiam Nolanam sese verterunt, quae tamen auditis rite utris-
que partibus suam pronunciavit sententiam die 9 Iulii 1841» qua dixit nul-
lam rationem haberi debere memorati Rescripti, quod firmitate et robore
destitutum esse declaravit.
Igitur rei conventi hoc quoque in periculo repulsi ad hanc S. C. Episcop.
1 Reg. confugerunt, ut huiusmodi decreto infirmato memorati Rescripti
«ecutio praescriberetur.
Sacer Ordo pro suo more Votum Consultoris exquisivit, qui tota posi
l’one perpensa, quaestionem propositam ad hanc Thesim redegit nempe.
An et quomodo exeeutio Rescripti anni 1826 Ordinario praescribenda sit, »
Ipse aiebat compertissimum esse in iure quod Rescripto in orma, ut
ailJnt commissaria, vel mixta, nullum impetranti ius pareat, onec
f Apostolicus, constito sibi de conditionibus appositis gratiam ipse suo
ecreto non perfecerit.
lam vero huius generis esse rescriptum de quo agitur res ipsa per se
loquitur. Una enim vel seorsim sumpta ex hisce clausulis: « I ens
'“rralis. Si in evidentem Ecclesiae utilitatem et constito sibi », satis ut f
922
Curta Romana
Rescriptum in forma commfesaria
Itidem m zure exploratum est, quod in hisrp R • *
Apostohc, Beneplaciti fundamentum constituit, non inspfcT'8, "tili,asq«a
beneplaciti, sed tempore exeeutionis; Rosa i c rvf Crula Slt tempore
pag- 66 n. 134. Atqui in Causa, de qua sermo ^ 1 '>
concessi beneplaciti adesse visa est, exulare omnm ^Uae Empore
pore exeeutionis, quo plurimis iudicialibus factis tcm*
victor semper extiterat, nullumque inversae fortun^' P^ochus
cognoscebatur. 1 6ac lortunae periculum subes*
Proposita igitur fuit huiusmodi Causa in pPn,Mi' ,4. .
nu r846 subiectoque dubio: « Se e come ri Ai 1 audltono diei 13 Iu.
. emanato dafia' Curia di Noh nTcT'™ ° Pm™*
ricorso a questa S. C.?» Caso c°ntrocuisie
E. mi Patres rescripserunt:
[Bizzarri, Collectanea ”s" c” Ep* Reg™ p°”J ,f' Apm,ici‘'
((
1947.
S. C. Ep. et Reg., Conversanen., 19 sept. 1846.
C™Ve™nen%s 9««*« Collegi
Episcopus Conversanensis nrW Canomcis.et Pracbendatis coales
Canonici theologi et Canonici h v ,e?10 assensu> 111 ea instituit praebem
sam pertinentibus; Canonicum ',/,„„/P jbus ad commun<:m ®
at! quintam Capituli dignitatem erry/i n af <P'urtam, poenitentiam
It-Mtono permisit audire confria, mei '“UPer edi<lit 4"° P°°
>pse) lurudictiont subieclarn», u * , ’ € !um u Susque sexus nostrae {
opposuit Capitulum Cathedra iAr ?CT?t0* seu Pullae Episcopi acriter se
institutionem Canonici Thp | v cc cs‘af » non quidem in ea parte, qu
partes, autumabat enim iuri °f ^ 'S resP'clt< se(l dumtaxat relate ad reliqu
Pvr institutionem Canonici p praeemiaentiam Capituli Cathedralis lae
Poenitentiarii ad dignitatem evwh?1'^ e° VeI magis> quod PraebcrK
. Plures eiusdem CanimK UCnt*
stio ad hanc S. C. deliti est rCLllrsus etiam ad Regis administros qua*
que Promotorem Fiscalem V ^ ?udiri m:lnJavit tum Episcopum, eius
scripto mra sua coram S p™ aP^uIum C athedralis et Collegiatae, qua
. ff*ec quoad factum, relate Protu eru,nt- W Tl
constituerit Innocentius X 1 1 Cl Cr' ^ Vs tantum referre quid iun
111 a*“® Conventu a! ibus pc.V> * rjec,pirnus tam in Cathedralibus,quan
possunt eoadmtores et coon " V*ros idoneos ordinari, quos Ej
ln au4*tndis contessiouibu? ‘T°reS habcrc' n‘>" soluml.A-erum
' Ct P°enitentiis iniungendis ».
S. C. Episcoporum et Regularium
Porro auditis partibus tam voce quam scripto in Congregatione generali
habita dic iS Septembris 1S46 sequens propositum fuit dubium:
An et quomodo servanda sit bulla Episcopi Conversanensis in casu?
E.mi Patres, referente E.mo Polidori, rescripserunt:
Ad 1. partem affirmative quoad erectionem poenitentiariac, facto verbo
cum SS.mo. Ad 2. partem quoad elevationem officiorum ad dignitatem,
non expedire. Ad 3. partem quoad facultatem, reformandam esse bullam
ad instar poenitentiariae Ecclesiae Cathedralis, sublata nempe limitatione
qua poenitentiarii facultas audiendi confessiones restringitur ad fideles Epi-
scopi jurisdictioni subiectos.
Et facta praemissorum relatione SSmo D. N. Pio PP. IX in audientia habita
die 25 Septemb. 1846, SS.mus resolutionem S, C. approbavit et confirmavit.
[Bizzarri, Collectanea S, C. Ep. et Reg., p. 548, ^49]. ,
1948.
S. C. Ep. et Reg., Sarsinaten 19 dec. 1846.
Franciscus Ricchi, parochus S. Stepfani in Montejottone Sarsinatensis
dioecesis, S. C. exponebat existere tn sua paroecia Cumulum tritici a pio
quodam fundatore relictum in beneficium pauperum paroeciae, quod hieme
distribuitur familiis indigentibus, ct aestate ab iisdem recipitur una cum
augmento octo librarum pro centum et decem libris. Exponebat insuper
quod opera italici gubernii factum sit, ut societas SS.mi Sacramenti despo-
liaretur bonis, quibus providebatur vestibus sacris comparandis, oleo lampa-
di' et Ecclesiae paroehialis restaurationibus. Qua facta despoliatione opor-
tuit, ut parochiani consulerent necessitatibus praedictis, cum parochus,
deductis oneribus, congruam scut. 50 tantum possideat. Quapropter paro-
chus, nomine etiam patrumfamilias eiusdem paroeciae, postulabat, ut prae-
;atus frumenti cumulus convertatur in fundum permanentem, atque fructi-
ferum favore praedictae sodalitatis, quae sic valeat consulere necessitatibus
fabricae Ecclesiae et sacris suppellectilibus.
Requisitus Vicarius generalis de informatione et voto, confirmabat expo-
Slta> Sed referebat patresfamilias mutasse consilium, et modo omnes in eo
convenisse, ut nulla facta cumuli alienatione, triticum quolibet anno iuxta
primaevam praxim pauperibus distribuatur, percepto consuetuto auctuario,
et conftituatur sub dependentia parochi et sub Ordinarii auctoritate regula-
ns huius legati pii administratio, annui reditus in praefatas suppellectiles
sacras et Ecclesiae restaurationes erogentur, et si quid ex iis reditibus super-
augmentum ipsius cumuli cedere debeat,
tumulus, de quo agitur, absque dubio, uti Mons Frumentarius reputan-
dus erat- Inusitatum porro non est, ut necessitate urgente permittatur ero-
?ari fructus, qui ex huiusmodi Montibus proveniunt, in restaurandis Eccle-
S*ls m sacras suppellectiles comparandas, prout penes S. C. actum est
erent, erect. Montis Frument. , die 20 Dec. 1838. 1
* Cf. Bizzarri. Collectanea S. C. Ep. et Rcg-i P* 8z» s3-
924
Curia Romana
His prae oculis habitis in Congregatione generali diei r * n
propositum fuit dubium: ^ Decembris
In qual modo convenga prowedere ai bisogni delb, rv
di Montejottone nel caso? a iesa Parrocchialt
E.mi Patres, referente E.mo Orioli, rescripserunt-
Affirmative iuxta votum Vicarii, et ad mentem ; mens est
conoscere, che tutto i. lucro, oltre ie spese, si ritenga come obti^
Et facta praemissorum relatione SS,mo D. N. Pio Papae IX in
habita die S Ianuar. .847, SS.mus resolutionem S. C. confirmari, eUppt
[fiizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. S5o, J5l].
1949.
S. C. Ep. et Reg., Spoletana, 19 dec. 1846.
Dominicus Baglioni « Villa di Azzano dioecesis Spoletanae h„i, e e
clr-s° 'r’ ,1r"I1nam ,ami|tam semper retinuisse scamnum in parochiali E-
r!n I3' C“m autem.<,mnia scamna « dicta Ecclesia remota fuerint eam rdtt
locum Praeter SUUm’ res,auratione Pcra«a. i" pristinum
gravamen frustra exposce rif™d hLTrC^o00^ • t ArchiePisC0P° suum
intra nnefat-im KmUci ’ ‘ nc b. C. confugiebat, ut suum scamnum
ParocC D^i^ r P reponeretur. Requisitus a S. C. Ordinarius, ei
tamen ex* contexti ’C<" aPertam cl aramque sententiam non pandidisset,
batur quia sram 1 COn*rari.an\ Pr°lerre videbatur. Parochus vero adversa-
reparata fuerat ad U "Ai i a^loni nu^,,im inscriptionem praeferebat; Ecclesia
pserant* renar-m v ^ e" °S a 1,1SUS> 9U* ex multitudine scamnorum irre*
sunt et decem* * ■ "CC nova scamna symmetrice elaborata praescripta
Primariis inter quas familia Baglioni
uterentur n*,, * sex assignata nonnullis familiis, ut iis in communi
restitui notera/^K corrununem Pag lio ni respuerat, nec eius scamnum
locus existit in ,.11<-)rmitatem» cluae locum haberet; insuper non amplius
est ipsum dicti lod ini? '',J amn’im reponebatur; et absonum a iure omatflO
tendebat mmute^I^ fuis- A‘ Bagiionius acriter .»,
testibus probare conabatur Poss«sione scamni, quod semper habuisse
laici habent in Ecd^eSSe vertebatur, quod <t usus sedilium, quem
' cabili eiusdem non ex henignitate, tolerantia, et gratia revo-
tutem. seu au isi n,v \ uirc’ c x Ruo valeant, ipsa Ecclesia nolente, sen >-
Fundana, 5 Octobris 1 6rr' \rT VmanU tCni b’ Iem ac<luirere “• S- C' RltrlJ'
ct RR. die 2$ Iumi 1 !, ^eiTaris> verbo Ecclesia , art. 5. Et S. C.
" prieta dei luoghi, che alr^ ^ araV't: ‘ ^on st de\e permettere quella pr0"
* fossero e re di tari, come «Un' ? crec^On0 av«re nelleChiese, quasi che
^ id. etiam Pignatelli T n°,r>.e C°*e e possessioni, che si compran0
■1-9. Consuit. +47, num. .
«
S, C. Episcoporum et Regularium
925
£ contra favere Baglioni videbantur quae docet Fcrraris, loc.cit., nempe:
Si antiqua forma Ecclesiae immutetur in aliam structuram, sedilia, seu
(1-n . l ucorum in illa existentia reponi debent eodem ordine, quo repe-
a riebantur ante mutationem fabricae, vel in loco aeque digno ». Quod etiam
ijrsaya, T.7, § I, discept. 18; Forosempronien . Scamni; et alii tradunt.
Quare in Congregatione generali habita die 19 i )eccmbris 1846 propo-
situm fuit sequens dubium:
Se e come ed in qual luogo convenga permettere alia famiglia Baglioni
di Azzano di riportare il banco nella Chi esa parrocchiale nel caso?
E.mi Patres, E.mo Polidori referente, rescripserunt:
Scribatur Archiepiscopo iuxta mentem; mens est: Che se si puo dare al
Baglioni un banco separato, si dia; non potendosi, si dia il banco in comune
con altri. E ricusandosi il Baglioni, negative.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 552, 553].
1950.
S. C. Ep. et Reg., Tridentina , 29 ian. 1S47.
Episcopus Tridentinus anno 1846 Exposuit S. Congregationi Episcopo-
rum et Regularium, quod in approbatione Instituti filiarum C 'uri tatis a
pia muliere Marchionissa 1 'anossa erecti quoad earum Con tessarium prae-
scriptum fuit: « L’Istituto delle Figlie dclla Carit& sani soggetto .i, : roprio
Vescovo, il quale assegnera il Confessore: e che dovra essere uno solo. Non
s intende pcr6 di levare alie sorelle con questo la liberta di coscienza, che
anzi la Superiora inerendo alie intenzioni di Cliiesa Santa coli assenso di
Monsignor Vescovo accorder^ loro per qualche caso, se lo domand.issero,
dt potersi confessare da qualche altro Confessore, che sia Sacerdote appro-
vato, e di tutto credito. Oltre di che almeno una volta alPanno vi sani pel
periodo di tempo consueto un Confessore straordinario per tutta a 0I^U"
niti». Addebat insuper pro certo haberi confessarios ordinarios tam icti
Asceterii, quam aliorum in Tridentina civitate existentium excipere posse
confessiones quarumlibet foeminarum in Conservatoriis^ coha itantium, et
etiam dumtaxat hospitandum, licet hospitantes sint Religiosae a ns regu
subiectac. Hisce praemissis S. Congregationem enixe cpieca latur, u
sequentia dubia solvere dignaretur: ..
1. An abstrahendo a facultatibus Confcssariis luuusmo.lt Consemtonis
deputatis forte concessis, jurisdictio illorum extendatur ad quascumque
foeminas licet solius Confessionis causa ad Conse rv atom con epP ‘
accedentes, vel an restringatur ad solas foeminas in Conservatono com.
rautes et ad hospites? :uri,dictio in foeminas Conservatorio,
pro ,uo illih:r d^nSXi^valcab dum i.iac eis confitentur extra
■nutandi sint, etsi foeminae in Conservatorus degentes cum
t >
) w
i
#
926
Curta Romana
bilitate loci impeditae, identitem praesertim^LTaTr''''^-
=„„ p„,„, „ ,ra - 2rc:r«»>
Jn Congregatione generali diei 20 Iannarii ,S,, ,
ad proposita dubia E.mi Patres rescripserunt Polidort
Aa 1. rsegat ve ad primam nartem ..
Ad 2. Affirmative dummodo Conse rvatorio r!^ ^ Secundarn*
Ad 3. Affirmative, et S. Congreeatio r .. . V caneant adscriptae.
tem confirmandi confessarium semel, aut bi^ tanm^1 EpiscoP° Ob-
servatis tamen servandis, antUm pro sua prudentia
[Bizzarri, CSliectanea S, C. Ep. et Reg., p. n6]
1951.
S. C. Ep. et Reg., Veneti arum, 3 dec. 1847.
T / 1
Patriarcha Vcnctiarurn S P t
interessc Utrumque Clerum Saecuhrem"^ proc“sioni Corporis Christi
uit, fuenn, in illa Civitate Religiosi Ordi.TsL *egU'arem: et cum
S. Sede Congregatio Clericorum Saecularium^ u,’ Ct aPProbatl «
tam esse quaestionem circa praecedi’ Scl,oIarum charitatis, «ot.
ilumnos memorati Instituti* illi» ' ‘"ter Praedic‘os Religiosos, et
qma in omnes regulares ordine "“ f a«ed^am sibi Licite,
habere eo quod sim Clerici • , eiU’ al,os ver0 ius praecedentiae
Regularibus praecedendi i uri potiti’ "Je°qUe de der0 Saeculari, qui pne
Auditis partibus Alumni dicti Tn«t e ,• •
antequam Religiosi Ordinis S * * Utl. 111 me^um proferebant sese,
habuisse immediate ante dem™ m?J restltuerentur in processione locum
veste talari nigri ct post flares familias c»
non hulutis superpellieeo et hi ;scaf)l^ar* a S* Sede approbato, nec
m ('°'h'm loco manutenendos ,.!"G V IIlstar c^er* saecularis, ac propterea
suppressionem in processione * a COntf? ReI,^osi S. Dominici cum ante
cbolarum chari tatis tenent r '~t Lnr *n l°c0* quem nunc dicti Clerici
esae- * mtendebant in pristinum locum restituendos
Verum .j..» .
vuti uares appellantur „ n «miiunt, et ex ipsa insutu
untmrn Clericorum saecularii U °^Uc excmptionis privilegio gaudeiu,
cani um arbitrabatur prout Hp pt^S *^1S ciuo«'td praecedentiam iud
f' '.<»* decrevit . utP*"^„?1erB ^«ulari. Porro S. R. C. die 3 Aug,
. c, rdtnes Regularesantee.it '1* rocess‘on'bns Fratres, seu Monach
, i',”.;Siq',antur’ « ultimum ii, et IVesbyteri seu Clerici Saccular,
h, ■ C / *nt ’ ct l-*en'- Vin in r 1 Oncant, nec mixtim cum Regularibu
. IT— duravit .. Clerum Sacc^1 "1C1P- Quae ad removenda j Novem
‘«-■sus, Convnn, . Ocularem ,n omnibus locis etiam in propr
„ Frr|M;.. d * iterum Saemf f ua removenaa 5 1^0«.
ls’ ^onvcndbus Patrum , ‘Lrem m omnibus locis etiam in propi
‘“ horum, et Religiosorum quorut
I
i
S. C. Episcoporum et Regularium
rnmaue praeferendum esse, et praecedere debere ■>. Hanc Clem. \'IIl Const
obserari mandavit Gregorius XV an. 1622.
Proposito igitur iif generali Congregatione diei 3 Decembris 1 847 dubio:
Se, ed in qual rango debbano incedere nelle pubbliche processioni in
Venezla i Chierici secolari delle Scuole di cariti?
E. mi Patres, referente E.mo Delia Genga Sermattei, rescripserunt: Cum
agatur de Clericis Saecularibus iis deberi praecedentiam prae omnibus Regu-
laribus, quatenus ipsi intersint publicis processionibus cum superpellieeo,
et bireto clericali.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 557, 558].
1952.
S. C. Op. et Reg,, Amalphitana, 7 apr. 1848.
Canonici Ecclesiae Collegiatae S. Mariae ad Mare civitatis Maioren-
sis dioecesis Amalphitanae variis etiam extra chorum utebantur insigni is,
quorum tamen usum Archiepiscopus formali libello die 28 maii 1S41
inhibuit.
Hac super re actum est in Consultatione proposita in Congregatione
generali diei 9 Maii 1S45. 1 Verum Archiepiscopus S. C. significabat Cano-
nicos abuti eius resolutione cum utantur etiam iis insigniis, quae iuxtn
S. C. rescriptum Dignitas Capituli Amalphitan. tantum deferre poterat:
insuper rescriptum ipsum obreptionis et surreptionis vitio laborare cum
Canonici lactum a veritate absonum exposuerint, sibique ad falsitatem
detegendam tempus defecisse. Et re quidem vera de asserto privilegio
neque ex aliqua concessione, neque ex legitima consuetudine constare autu-
mabat; non t*x concessione, nam Bened. XI V in Bulla incipien. Romanus
Pontifex anni 1742 statuit quod « Dignitates, et Canonici rochetum, et 11102-
2 c 1 1 a m cum caputio nigri coloris... qualibet alia habitus delatione sub
poena nui i i tatis praesentis gratiae eis interdicta » deferre possent nulla
facta mentione de aliis insigniis, quae Canonici gestare praesumunt; non
e-\ consuetudine, quam Capitulum non probat; et perperam Capitulum expo-
mre sese afferre non posse documenta ob incendium tabularii Capitularis,
quia incendium ipsum falso assertum est ex ipsa confessione Primicerii
eiusdem capituli, qui Curiae testatus est Archivium, quod nunc existit,
originem ducere ab anno 1414. Caligis coloris violacei, et annulo gemmato
Unu.-> tantum Canonicus Stabioni temere usus est. Canonicus Antonius Gor-
tado, qui in praesens decanus est, supplicem libellum S. C. datum, ne Capi-
!lJlo displiceret, invitus subscripsit, sed lalsitatis conscius induito a S. C.
obtento haud uti posse existimavit. Falsura est Canonicos m saens visita-
*i°mbu$ cum praedictis insigniis ad Archiepiscopura accessisse. Haec et aha
•archiepiscopus exponebat. E contra Canonici totis viribus nitebantur colli-
«ere testium depositiones ad eorum asserta privilegia comprobanda; et
Cf- Bizzarri, Collectanea S, C. Ep- Rc^- P* 523> 524*
928
Curta Romana
instabant, ut resolutio S. C. eorum iavore"ampiiaretur~v ■
a S C. hac super re requisitus animadvertebat „ N’|n"US S- Sedi,
tramites .uris definientia esset, iuridicus processu c' ^ d si “«a
ventate depositionum, quae hinc inde afferuntur rite imi"' °P°r"r«' «2
’ partium studia, contentiones, et scandala orirentur i ) posset> « «pio
prudentius fore, ut res aliquo modo componeretur nem 'T
«via di grazia ai Canonici l'uso delle calze violacee d 'l n C°ncede" »
« d, simile colore, facendo pero loro deporre 1 'anello V e <*.
»pno dei Prela ti maggiori, e concedendolo alia sola DilT v"a s,,ccome Pro-
Et deinde prosequebatur se confidere hunc conciliatio5"'13 ^ Capillllo,■
parti lore satisfacturum. Rationis modum utriqu;
Proposito igitur in generali conventu diei n Anrlf o o j
venga revocare secondo il reclamo di Monsi/norjw + “f Se «*
9 Magpo 1845 sulI'usodeiprivileBxdei Canitoro A^CS“VOddecre,0dp
fermarlo, ed ampliarlo a forma dellf nunvo I ? .)IaJon; 0 Piu«ostocon.
conciliare Ja questione nel modo pronosto d-TM* * nt UC* ovv«°
deductis ad primam partem dTbii Affi^! 0’ reScriPse™‘= E* «*
mendum; ad secundam NeJti ‘ . ff’ [™tIVe luxta modum inferius «pri-
Praefectus scribat Archieniscor.o’ 1, 1Uxta modllm: nempe Emus
omnes Capitulares gestandi annulum e"dum prorsus esse abusura quoad
modo Praelatorum maiorun, in gCmmatl™- ^ proprium ese solum-
nonicis, tum Dignitatibus ik, ,?U1.S COncecil. ex speciali gratia tum 0-
m pileo, concesso etiam usu Cali "" y‘°,acei’ et flocci eiusdem colore
ceseos ». Caligarum violacearum infra fines Archidiot-
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 559, s6oj.
1953.
Gt ^e8‘*» Spoletana , 9 iun, 1848.
Parochus loci « C t t
fuisse anno 1729 Paroech ” P*0eces*s Spoletanae exposuit S. C. e rectan
Bevagna nuncupatur ni™**? r° m ^OCO’ co9^od illud oppidum ab alio, quot
Deinde enixe postulab iT*S . lstaret> et difficile praesertim hy eme esset iter
eum id populus summonp Ujin-fUa ^aroec*a l°ns Baptismalis erigeretur,
si ad Baptisma suscipient esi ,erct:i periculum, vitae immineat infantibus,
difficultates occurrant ad f tti Bevaniam transferri debeant; et graves
pus Spoletanus de obitu . Cs ^P^smatis, et aetatis habendas. Archiepisco*
ad fontem baptismalem . atUr nonnullorum infantium ob accessum
necessariam existimabat i aai le’ et er*ectionem fontis in loco Cantant0
ecreverat. litium Prior C i .^r^*erea Blius erectionem in sacra visitatione
et ^ 'carius foraneus Drerikl U n evan*ae» qtii curam animarum exercebar,
adversabatur, licet, ut aiebat RS Parochi Avebant. At Capitulum erectioni
praesertim cum in crection ,ar°C us’ mdlumsese opponedi titiilurn haberet
Baptismalem favore Ecclesia J°Vae Par°eciae nullum ius quoad fontem
'aC ®*va,'i»e reservatum fuerit.
5. C . Episcoporum et Regularium
929
Haec in facto, in mrt vero fontem baptismalem non esse de essentia
paroeciae, docet Pignat., Consul. 3, n. 13, Tom. IV; verum Fagnan. in Cap
Om contingat , num. 59, de decimis, habet: « in omnibus Ecclesiis parochiati-
flbus debent esse fomes baptismales, nisi extern in aliquibus Ecclesiis, quae
, matrices vel baptismales vocantur». Et S.C. C.in Urbinatem ., 15 Iunii 1624:
, censuit in Ecclesiis Parochialibus debere esse Fontem Baptismalem ... In
Uodien., 7 Iunii 1692 ob distantiam loci a matrice Ecclesia, et periculum
infantium approbavit erectionem. Quod etiam decrevit in Fulgmaten., 22 Iu-
nii 1720.
Hac super re quisque consulere potest, quae traduntur a Gloss. in
Om. I circa med. verb. Matricem, de sent . excomm Innoc. in cap. Dilectis
decappellis Monae.; Card. Petra, in Comment. ad Const. 2 Gregor ii XI,
num. 5 et seq.
Proposito igitur dubio in Congregatione generali habita die 9 Iunii 1848:
Se, e con quali condizioni debba permettersi 1’erezione dei fonte Batte-
simale in Cantalupo nel caso?
E.mi Patres, referente L.mo Asquini, rescripserunt: Affirmative juxta
votum Archiepiscopi emissum in sacra visitatione.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 562, 563].
1954.
S. C, Ep. ct Reg1,, Parmen.t 21 iul. 1848.
Inter limites Paroeciae a Sepulcro nuncupatae in dioecesi Parmensi
«uit Collegium ducale, cui nomen a Maria Aloisia , et cuius directio Cle-
nc,s Regularibus S. Pauli, quos Barnabitas vocant, commissa est. In hoc
Collegio commorantur praeter religiosos etiam Alumni saeculares, qui ope-
ram dant studiis, aliaeque personae eorum servitio addictae. Parochus con-
tendebat in hoc collegium usque ad diem 7 Aprilis r S47 plenam jurisdictio-
nem pacifice semper exercuisse.
'erum Episcopus praefata dic Parocho epistolam misit, quae eidem
significabat, ut attentis privilegiis Congregationis S. Pauli, se se abstineret
Ba questo momento, e per io innanzi dalPesercitare nel ducale Collegio
Mana Luisa, come casa di esclusivo diritto, ed abitazione stabile della
prelodata religiosa Comunita sotro il titolo di Congregazione de’Chierici
egoJari, qualunque diritto parrocchiale, quindi dal prender parte alia
stessa amministrazionc dei SS.mi Sagramenti, non tanto nelJo stesso tempo
pasqualj*, quanto ancora in articulo mortti».
Quin imo ipse Episcopus die 11 Augusti 1S47 sequens edidit decretum:
'isis precibus.. Visis Bullis... et «sic Constitutionibus Pauli III an. 1535,
e[ |542» Constit. Pii V an. 1567, atque speciali Bulla Gregorii XV an. 1621,
vds,.. 1 enore praesentium declaramus eamdem Congregationem Clerico-
mrn Regularium S. Pauli eiusque individuos nunc, et pro tempore exi-
fntes, qui tamen Presbyteri fuerint, et in hac nostra Civitate intra fines
Paroeciae Sancti Sepulcri vel quacumque de causa etiam m Dioecesi
93°
Curta Romana
«
(C
ii
ff
u
ii
ii
a
((
u.
u
i(
U
it
ff
(i
(i
ir
nostra degerint, posse libere, ac licite absquTuiTT
nec non dempto onere ipsius petendi veniam, vel ^ a >V
beent, am ab eo, Sacramenta administrare Eucharistle? 'N'
huiusmodi Congregat, onis; 2. Adolescent,., lis in beo
dem Congregat, oms stud.orum, et educationis causa d™ l,a^ati™e tfc.
narus tamubs, operariis, et servis servitio ipsiusmet r gent,busi 3- -Mox
et in eadem domo manentibus; 4. Hospitibus quibuTvi^0"'8 ad**
bus, et extraneis, quos in eiusdem Contremui L;J l 1 ■ am sa(wW
nr, contigerit; 5 Quibuscumque aliis pemoms in snnrT ^T +
al,o Collegio.... futuro, improviso morbo correctis n ^ ' Vel W
repent, nam necessitatem non daretur spatium licentiam a 7' V pr°pS:
mam in Ecclesia seu Oratorio sito ££d ad *
m hacmet cmtate existente sive etiam in nostra DbeccJ Tf S,“
eorum, supr^i num* c desenotorum v-i*. ^ *** csdavers suto
Cho ad Collegii ianuam renundentur n T'"’ ^ P“
associandi ad publicum sepulcretum, ’prom “ “
chianis ». 1 R soiet cum alus eius Paro
Parochus contra haec decreta reclamavit. At Episcopus hac sapet „
Qmd de hoc decreto
In cap. i Religiosi, Tit. de Privilegiis inClm Seqycnt,bus animadversionibus appint
commemorare satis sit, quae ad ^hanc^ * pI“” Re^larib^ prohibentur. Hi;
Ne Re|iglosi tam clcrko Uruntur. T |
«me licentia parochi sub poena exeomrmW pr?esumant m«n»strare extremam uncrion®
tamen eam, et alia Sacramenta ,dS w 'P8° facto Papac reservatae Possur:
in eorum hospitalibus degentibu^ Vcmm™ fafmi,iaribus domesticis, aut paupenbu
concurrere opus est iuxta praescrintim, c qUoad familiares tres conditiones rapulum
Const. Gregorii XIII incipien Circun * i Tnt*en*' capl I|> sess* 24> de rtfom.fi
}jm‘ 4* HI’ P* 454-456). nempe; I. Quod^m^ f** ^ *°VC™hrk I58°(Cf Butl Rom
II. Quod intra eorum septa et dnmr, t miliares iisdem Regularibus actu inserviant,
fntu vivant: scilicet non °UOd 8Ub COn,mdcm ^ligiosomm ok.
dominis suis, 18 rel*giosa, sed servili, qualem profitentur /imuli
Hinc S, C. C in TJ #.* r ■ ^3*
An P. Abbati Ordmis Prneiu” turtum Parochtahum proposito dubio;
eo deputatis competat exercitium -**"818 in dvitate Uratisl aviae, sive Religiosi sb
inservientium eidem monasterio orriri,niocIac lurisdictionia parochialis quoad persocu
septa in casu- Respondit; Xeirati' L ‘nqUt f*,niilias degentium infra, quam extra illius
posse tantum laicis deservientibus ; fC> Ct * Abbatem, seu Religiosos ab ipso depuuw
^aeramenta Eucharistiae etiam 1*S? T°na3terii> atclue actu inservientibus ministra
nm K are m Propria Ecclesia iuxta F°re asc^atisf ac extremae Unctionis, nec non sepulfu-
^spuibus verot qui vere nnn aditum in Mediolanen* sub metiseiii Ium *S®7j
ooaateril, ibique infirmentur ct mnl-nt ;lmil‘arcs> quamvis continuo degant intn «Pn
possunt, eosque in n iant^r’ nuH;ltenus dicta Sacramenta, irrequisito Pin»-
* * V ; ’tnum Poroehialium, die >-? vPropriIS Ecclesiis sepelire prout S. C. C. declaravit m
i> , 1*'re' I r ‘ebiti Regulares 1 'n vns 1717. Quod vero spectat ad superius nomini*
S"? »nf«.,onKl p “ ' ***“ ab cis approbati ad audienda, «*»■ 1
U ' “T prout constat ex resolur*"1^"1 familiarium confessiones sine approbit»
Y Poe"j « renm»10n . n.Tv “ C’ reIata a ™ Cap- Omii**
^^Bquatenua sunra.srs.,eX ^OIl3t' deni. X, incipien. Superna, II Kd- 1
bl> proscriptae conditiones i ‘
* . et rc]
lu 1670 (Cf. n. 246)i
in eis concurrant,
S. C. Episcoporum et Regularium
931
requisitus sua decreta privilegiis, et exemptionibus Congregationis S. Pauli
inniti existimabat, quod etiam Religiosi pro viribus domonstrare conaban-
tur, e3 praesertim de causa, quod Collegium veram domum religiosam con-
stituebat, prout P. Procurator generalis testabatur. Paulus III anu, 1535,
^ 1542, Clericos S. Pauli sub S. Sedis immediata subiectione, et speciali
protectione constituit. Pius V ann. 1567 eis indulsit, ut « Eucharistiae etiam
. pro viatico, ac etiam constitutis in articulo mortis, et extremae unctionis
Clericis, et fratribus Congregationis... ac etiam mercenariis, famulis, ope-
< rariis, et senis eorum dem Congregationis, ac quibusvis hospitibus etiam
c saecularibus ct extraneis, quos in locis et habitationibus Congregationis
* reperire contigerit etiam in mortis articulo, et quoties de illo dubitare
contigerit... quorumcumque licentia minime petita, nec obtenta... Sacra-
menta... ministrare possint ». Gregorius XV omnia privilegia Cler. Reg.
Theatinorum Clericis Regularibus S. Pauli communicavit.
Sed Parochus putabat huiusmodi privilegia ad casum, de quo agitur,
minime extendi posse. In casu, aiebat, agitur de Collegio Alumnorum sae-
cularium, qui studiiis vacant, quod a Presbyteris Saecularibus dirigebatur,
et Parochi Jurisdictioni ab immemorabili sublectum erat. Nihil igitur paro-
chiali jurisdictioni detractum est, si deinde illius Collegii procuratio, et cura
Clericis Regularibus S. Pauli commissa sit. Ktiam Bononiae simile Collegium
habetur, et Parochus pacifice suam iurisdictionem exercet. Prosequebatur
Parochus « Da quattordici anni circa, ed 6 quanto dire dalla venuta dei
Bamabiti, ii Rettore di S. Sepolcro ha sempre avuto piena, e pacifica giu-<
risdizione parrocchiale nel Collegio ad eccezione dei Religiosi..... Quindi
mi consegnavano nota dei loro Convittori in occasione dei registro de‘par-
rocchiani; mi accompagnavano nelle varie camerate per la benedizione delle
• wsc; ni 'invita vano in tempo pasquale a celebrare la Messa, e comunicare
gli alunni ». Cum igitur Parochus in possessione suae iurisdictionis repe-
riretrr ab ea turbari minime poterat, nisi evidenter de illius possessionis vitio
constaret praesertim cum etiam Canonici Regulares Lateranenses, et Mona-
chi Cassinenses in alio Collegio parochi auctoritate non contradixerint. Nec
privilegia ultro quam par sit extendenda sunt. Clerici Regulares S. Pauli
exempti sunt; Sacramenta administrare possunt familiaribus, qui in eorum
domibus habitant, eisque servitium praestant, non vero Alumnis Collegii,
f] ii tantum eorum directioni quoad studia, et disciplinam interiorem sub-
sunt, sed sub ordinaria Parochi iurisdictione manent.
froposito igitur in generali conventu diei 21 Iulii 1848 dubio.
Se, ed in qual parte debbano sostenersi, o piuttoslo rivocarsi Ii decreti
7 Aprile, ed n Agosto 1847 emanati da Monsig. Vesco vo di Parma a favore
^ quel Ducale Collegio denominato Maria Luigia , e diretti dai PP. Bamabiti
nel caso?
r E.mi Patres, referente E.mo Orioli Praefecto, rescripserunt: Decretum
Episcopi esse reformandum iuxta mentem, scilicet /inno remanente tenore
*ti decreti quoad omnes, et singulos Clericos, et Fratres Congregationis
S- PauU, et relate ad eorum domesticos ct familiares, qm Religiosis actu
^serviunt, expressique praefatae domus intra eius septa resident, et sub
932
Curta Romana
eorum dem Religiosorum obedientia vivunt iuvm ^ T ' ^
Tridentim cap ix, sess. 24, de refor., et Cbnatit .gS?,.1 <V|
Circumspecta, dia 25 Nov. 1580; pro alumnis, seu adolesr! r U’ incW
perpetuis commensalibus, aliisque personis in memoratoT ’ hosl4
tis lura Parochi m casu mortis salva remaneant: ac insutmiT"1
Collegii notulam rehgtosorum, alumnorum, hospitum f, ,Supcrior
™m perS0',anlm in “dcm degentium Parocho quotToSa^
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p.
1955.
S. C. Lp. et Reg., Aesina, 31 maii ,8so.
Cardinalis Ostinius cl. me., cum Ecclesiam A««;
publici Coemeterii curavit, et a simerhirl • T rcScret. erectione»
leges, et regulas obtinuit, quae statutis „ra p!" ^ac s.uper re quasil»
pene respondebant. VerunAuiusmodi regulae praescriptis
quaestiones relate ad funera e medio tollerent.. „.mc ®ffeccrunt. « omns
Dioecesis Antistes S C EF et PR . r' tnc E.mus Corsi eiusdem
nempe: ,. Quid /«ni si uui 'cl 1?"** ■*»**»* ** haec reduci;
qua Ecclesia, quae iuxta SS r " Coemeterio eligit sepulturam ia ali-
bat? 2. Qualis^sse debeaftaxa^ «.privikgio ius tumulandi habe
in alia Ecclesia praeter u‘ i ' Ls dcbit.i quando funus locum habet
pri\ ilegia a Summis Pontifird™ *™' 3’ A" qU°ad Tertiarios servari debeant
cui ads8eriP,i "empc ut in Ecclesia Ordinis,
conciliatione. ^0^1“^’ rCS * b°"° «
nisi aliquid ex Regularium • -f* .autem hacc min,mc‘ conciliari possent,
s. c. ei raculm,emgcinc^i,P;‘; egUS Jefr^eretur, die 27 Augusti .1,
« binare le basi di u * t ' convocare parti interessate, e di coni-
( privuLegi, ehe notessemC?n a lBZl?ne* anche Proponendo qualche deroga ai
« gregazione per Ia rei tt£v f hT* COmpetere; e ‘luint!i proporla alia S. Con-
K.mus Fpisco reiauva octermmazione ».
Ius det Sacconi aun 3 proseclue^atlJT existere quoddam Sodalitium, cui titu-
tur, ad eius cadaver amcn exccpt° casu, quo quis ex Confratribus morere-
numquam congregatur**^ Tai(perum uum Parochi praeiudicio tumulandum,
neque occasione procr n.etpic at^ P'as preces m communi coetu fundendas,
aiebat, solet personas ^SIonunV ne(pl.e cx quacumque alia causa. Attamen
funus in detrimentum ‘ ^tcu ° nu,; fls constitutas sibi adseribere, ut earum
privilegio aggregationis* pa rocbialium peragere possit, innixa fortasse
Die vero 20 Fehru "C Jcon^ra^ernit3ti eiusdem tituli Romae existenti.
hilbt*^ytliie «Ii ^ tianSmiRU artiPiilno mine Tii/lifW
nulla
dia metV 3. Questa quota si
i detrae
S. C. Episcoporum et Regularium
933
dalU cera soltanto, chc arde attorno al cadavere, e sugli altari della Chiesa.
| Terziari, e gli associati ad Ordini religiosi non godono di alcun pri-
vilegio ne in quanto ai fiincn, ne m quanto alia tumulazione. 5. Fintan-
toche Ia Confraternita dei Sacconi non venga riordinata nei modi voluti
Jai regolamenti, i confratri alta medesima aggregati dovranno essere sog-
etti come gli nitri fedeli alie leggi funerarie a forma di quanto si prescrive
dalle disposizioni diocesane ».
Super hisce propositis articulis haec animadvertebantur: quod in primo
articulo edicitur conforme est resolutioni S. C C. in Portuen. et Centum-
cellarum, die 28 Martii, et 22 Augusti 1835 et in Ariminen 14 Maii 1825,
nam cum ius funerandi plane distinctum sit a iure tumulandi, si secundum
sublatum est a lege Coemeteria respiciente, primum firmum remanet, de
eo enim nulla fit mentio, et nihil innovatur. Quoad secundum articulum
licet taxa possit non solum ad quartam, sed etiam ad tertiam, et ad medie-
tatem pro locorum adiunctis pertingere prout in cap, Certificari 9, de Sep-
Gonzalez, aliique Docto res tradunt, tamen iuxta Dioecesanam Synodum
Aesinam in quarta parte constituta est. Sed in casu interesse habentes lauda-
biliter annuerunt, ut usque ad medietatem augeatur. Relate ad tertium arti-
culum Bened. XII 1 in Const. Pretiosus, VII Kaf, Iunii 1727, 1 qua confirma-
vit aliam Const. incipien. Romanus Pontifex, statuit: retentis tamen sibi (idest
Regulares) candelis manna ii ter per viam delatis una cum omnibus intorticiis,
amdelis, aliisque, de quibus in ca Constitutione mentio expressa facta non est.
Jn dicta Constitutione expressa mentio non fit cerae, de qua agitur.
At S. C. C. dividendam esse decrevit ceram, quae accensa est in altari-
bus, columnis , et aliis locis Ecclesiae regularis tumulantis in Mediolanen Quar-
tae hm., 9 Septembris 1730, et 2 Iunii 1831.
Ad quartum articulum quod attinet perpendenda sunt, quae tradit
Bened. XI \ in Instit. 105, § 66: Ac prunum Tertiarios a Tertiariis mulieri-
bus distwguendos Eeo X decernit. Illi nullo gaudent privilegio , nisi coniunctun
ovant, et cum ipsis cl australibus immorentur. Collegialiter autem, seu cum
Claustralibus habitantes. Sed mulieribus Tertianis quamvis suas aedes non
d unit tam , eadem piivilegia Ordinis conferuntur . Collegialiter autem ( di 'ciris
Tertianis sermo est), seu cum Claustralibus habitantes, ac Mulieres {m mpe
Tubarias, quae suas aedes nequaquam deserunt) virginalem, seu caelibem,
aut castam vidualem, expresso voto, et sub dicto habitu, vitam ducentes
privilegiis quibus Fratres Ordinis cuius Tertiae Regulae habitum gestant
gaudere debeant. 2
Verum circa Tertiarias privilegia eis concessa deinde imminuta a Roma-
Pontificibus fuerunt: et videre praestat decretum S. C. C., m quo imi
CG Bull. Hom., tom. 12, p. 201-217*
^ lura de Tertiariis in dicta Instit. it>5 disseruntur. mnfirtnfivit et
■awolahr dCC''ct,,m "uod rcferlur 0 N,co1'" i“ ' Dt.«„,bri» 1616. Quin imo eadem
OM0W»!,», .erwi niandav„ s. c. EE e. RR; <■* » dfeU? Iunii .6,, Circa Tctiaru,,
im, 'EE' KK' ln cP,s'ol:, Episcopum Mutinens ...adcumaar privilesium Ordirrit
•ff"Pr,ad,s,m W>Wfa, FrnMa, ciurdcn nZ «« roda-
It t W jrl W* .
934
Curia Romana
t
ipW
i
*• t
1
*]
\ '
00
tationes continentur et relate ad sepulturam aperte edicit
« contingat aliquas ex praedictis Tertiariis sine sepulm^ Ur' " Pra«‘«a ,
“ eas sic decedentes ita demum in Ecclesiis Ordinis n,- c^tlone <iecederf
« pserunt, si m ipsis communis sepultura reperiatur 2"* habitum
fissi £:
S “m prM*‘’ *“ — m£ SS2
Ad quintum articulum quod spectat, omnibus natet r ■
Confraternitates erigere, et iusta concurrente cL ‘ I r™?™ *
coram Durando Dec. 291, nisi agatur de pio SodalW 1 “SSolv<!re: «os
approbato. Notum pariter est ConfraternLtes non ‘o4 P°S‘°lica **
ad scribe re personas in articulo mortis constitutas P SUUm coet“»
■n Reatina, dici 26 Aprilis i788, hoc enim aliou-n^/0^3*” CX S' Cc-
ferret, et in Parochi detrimentum cedere!'. ^ ^ SpMicra P™*-
Confratres, ut docet Bassi in Tract dp W^av
sunt eligere sepulturam in pronrio Ont-nW \ \ *W*' VlaesL 2« num- 5, pos-
Confratres non eligant senuitunm ‘ r° labcnte Ius sepeliendi. Sivero
cedit etiamsi ex in Idque p,
auctoritate Ordinarii cautum sit ouoH C ra ernitatis etiam confirmans
Coemeterio Confratrum nui In r’ ^ r ConJratres sepeliantur in loco seu
iudicium Parochi ’ q fmiUsmodl st*^ta facere non possunt in prae-
r *Ss wu^iTn.:r™r„:r •*!■*?* — -o-
ad alia privilegia confratemirni. spiritualium fori interni, non aulm
cerina posset, quod etiam ^ Quarc cond>'di « hac do-
privilegium quoad sepulturam hatswTh^ ‘iTc'" i" Urbe ^
numme extendendum esset hoc at Contratcrnitatem Aesinam
dubiis;P 'gltUr ConSregatione generali habita die 31 Maii 1850
'c deliberazioni espte^negliarticoin \CSC0V? di Jesi 1'aPProva7'ionc P"
3* ®e» e come dehha rhre; p * .2> 4;
ncll articolo " appro^izione per la deliberatione contenuta
E.nu Patres t referente p _
Affirmative, facto v >rK 'mo Corioli Praefecto, rescripserunt: Ad i. et
[Bizzarri, Collectanea S ^ pS m°'r.
• • Ep. et Reg., p. 569-573].
Vcr ^omo efferre indicta funebri *
<* Parochos pertinent, qm ^„2 ”” trocho, aut sine ipsius licentia. Nam haec ravi
cal , tl UU W traditos instat* ^‘°L Prafsertwt tempore, cognoscere, tutare
non t^batur, sed donTLlT ^ Tertiaria, liet nuncupatu
n ra arocht eiusdem ditionem habitabat*
S. C. Episcoporum et
Regularium
1956,
S. C. Ep. et Reg., SenogaUien 30 aug. 1850.
Anno 1S27, Cl. Me. Cardinalis Testaferrata, meritissimus illius tem-
oris Senogalliensis Episcopus, ex auctoritate per S. M. Leonem XII sibi
deWatoi Capitulum Collegiatae S. Iustinae V. et M. oppidi Mondolfo , suae
Dioecesis, quod anno (810 ex gallici invasoris imperio abrogatum fuerat,
novis datis institutis ac legibus iterum restituendum curavit. Cumque* bona
capituli eiusdem, iis exceptis, quae ad canonicales praebendas iuripatrona-
tus obnoxias pertinerent, in Demanii potestatem venissent, c postea in
R. C. Apostolicam transitum fecissent, ita ut aliqua patrimonium ex Pro
Regis Eugenii, vulgo Appannaggio , constituerent, illud necesse fuit, ut nova
reviviscenti capitulo dos assignaretur, cuius reditus ad scutata 8S0 quotan-
nis ascendebat. Canonici, a massa nuncupati, quinque redintegrati sunt,
totidemque Mansionarii. Eos inter Parochus Archipresbytcr numerabatur.
Beneficia Canonicalia iurepatronatus affecta, quae capituli cladem effugerant,
vel u t antea, in Capituli gremium omnia reversa sunt.
In actu redintegrationis nulla de cathedratico episcopali mensae solvendo
mendo facta est. Porro antiquitus cum opimo patrimonio, Capitulum poti-
retur, unum in commune a Canonicis Cathearalium, quatuor frumenti
rubiis, unoque rublo hordei coalescens pensitabatur. At vero in nov o rerum
statu laudatus Cardinalis delapsam canonicorum fortunam miseratus, con-
sensum 1 libenti animo adhibuerat, ut Capitulum ab hac S. C. facultatem
exposceret sex libras cerae quotannis cathedratici titulo Mensae Episcopali
offerendi; quam facultatem ad vitam dumtaxat illius Cardinalis Episcopi
^icer hic Ordo coercendam censuit.
Quo vita functo, E. mus ac Rev.mus Card. Cagiano, eiusdem successor,
cera illa nequaquam contentus, in co institit, ut antiqua Cathedratici sol-
undi ratio redintegraretur. Renuente Capitulo, siluit eo tempore Episcopus.
Onn vero Episcopatu sesc abdicaret, in suorum creditorum numero Capi-
tuli nomen inseruit pro viginti quatuor frumenti rubiis, et sex hordei, quot
ddelicet ad rationem quatuor frumenti rublorum, et unius hordei in singu-
bs annos sexennio responderent. Quamobrem episcopalis mensae procuia-
t°r, cum Senogalliensis Ecclesia a Vicario Apostolico regeretur, diem api
!,do dixit, ut memoratam frumenti hordeique copiam solvere coge re tu..
Ad expensarum iudicialium vim devitandam, Canonici causam in uiub
X C. examen deduci maluerunt. A icarius Apostolicus licet contra apitu
Ium
nus.
sententiam premeret, ab aliqua diminutione concedenda non erat alic-
Itaque caeteris tlocumcntis recollectis, quae ad rcin facere cognita sunt.
r«in consultationem Eminentissimorum Patrum delata est. Prmc.pio autem
■■«olebatur, omnem Ecclesiam, imo omnem beneticiatum m honorem Ca e-
dr« Episcopalis et in signum subiectionis proprio Episcopo Cathedra., -
^ contribuere debere. Porro quilibet beneficiatus angulatim huic oneri
936
Curia Romana
satisfacere tenetur, dummodo de beneficiatisZZZT
communi participant; tunc enim unum pro singul,™ ca ^ de **
satis est, salva tamen quavis contraria consuetSine l "'"""1
ad duos solidos cathedra ticum evehitur; minime vero cn SaCr0s catl«.t
res de certo horum solidorum valore; Concilium P °nven,t “ter Doo
hbet solidum decem iuliis romanis constare edixkMiT" ““ '7*5 ^
Dioecesim Senogalhensem, utpote Urbinati ArchU ° a.Utem decbtiti(
non afficere planum erat. Cum vero certa et‘mtTTP'
non posset, peculiaribus statutis ac moribus adhaerent regUla prat^
omnes consentiunt. Quae hactenus dicta sunt fusius esse D°ctors
cantur L. 6, C. j, et 7, De Syn. Dioec 3 Benedic*° XIV «p£
SSfS ^Tn ti0nem EpiSCOp°
per Cathedratici nomine appellatum fuem Zl u," ’' tUm <>uia s™'
rum sententia Episcopi nequeunt i» re r„' ! * qUia ex comn^uni Docto-
ex consuetudine: S.C.C. h Aesim, 0*^^ ^
aec autem legitime probanda est. Itaque in’ re • “u™ ‘77’, § praela;
annuam praestationem frumenti et hordei Cathed p™ !*T eadera S- C
PS<t, ut citata Aesisut videre est 0 ,7 Utlledrat,el titu Io deberi rescti-
ea praestatio nuncuparetur cum n,^ JnK,l,am Quinque tandem titulo
scopa lis mensae proLatomm.C 3C,ficUm ess« >»ter Capitulum, e. Epi-
et unum hordei ab Episcopo au „ duo rerum s.tatu sex frumenti rubia,
cardo in eo versabatur, an rcdint'-""S ‘X:’ctVm luisse, totus controversi»
antea revixisset. ’ * ' ^rat0 caPItulo antiqua obligatio prout
beneficii, minime vwZbeneficif f r' 7!'°’ <,uod Catl’edraticum titulo
senato titulo, aliquod beneficium vi '* 3dh?.eret' Xam; »..“««> ««««1«
Carhedi i4 MarL 't ? 7°'? tCnentur: * C. in Reat. seu L.
halunt videlicet si ritui " a iter autem sancitum est, si secus seres
8 M«i ,765. § Z lA , rf„ fiCu extinctus ruerit: S. C. C. in Se,»,
titulus autem in -ilnn-i ,em S' ^ene^c“ 1 undi in una dioecesi sita sint,
^ jVwc. Jarnvero luic non illi debetur Cathedraticum cit.
fuerat, quae nullum pote °f*tl0 aP*tu®* lustinae ab ea potestate perfecta
nice loquendum sit neai l>arere canonicum elfectum; adeoque, si cano-
quain defecerat. capituli titulus, neque Capitulum ipsum nun-
Quamvis autem defecisse j
lEJ{' C athedraticum solvi d *K nce^cfetur, nihilominus ius decimandi, ex
9apituli restitutione Cmir at’ *nte^rum omnino manserat, et,
fundus, onus etiam eidem °i rest‘tutum fuerat. Si igitur supei
cum ^ apitulum, E mo Te«t aercns :s11poresse dicendum erat, Quo<
cadem S. C. \ emant ad \-' erra.^ aPprobante, S. Congregationem a<
quam e\ tinctam non fm am 1 uls Episcopi coercuit, obligationem a
D-- ruJJ|| saf>s ostendit
Perperam \
hordchjue cn
canonica tuum ...
pu omnium Canon’ nuitas obuceretur; nam ea trun
c !I’ : oonnne, qui quindecim numcrJ
,9. C. Episcoporum ei Regularium
937
tUr, conferri solebat. Ex quo constabat scutata duo circiter in singulos com-
putari posse, quot videlicet ex Concilio Romano anni 17^5 praefiguntur.
Praeterea cuilibet Canonico .scutata fio, cuilibet mansionario scutata 30 prae-
bendae titulo quotannis obveniebant; multo maior Dignitatum et Archiprcs-
bvteri proventus erat. At vero S, C. C. de praebendis canonicalibus ser-
monem habens docet in Montis Alti Reduct 6 lan. 1840, § porro: tenues
dici ordinario fructus , qui summam scutorum triginta, vel quadraginta non
exaequant, centies repetitum est ut in Massanen, Reduct., 14 Decembris 1822.
Pro capitulo faciebat ratio, quod Cathedraticum, licet onus esse detur
titulo inhaerens, nihilominus negari non potest fundorum bencficialium
ratione ac intuitu deberi, ceu tradit diserte Piringh, L. 5, Tit. 39, num. 44,
et clarius ac luculentius Imuz. eod.tit num. 65. In huius rei confirmationem
additur declaratio Concilii Romani, quae licet in Senogalliensi dioecesi vim
legis non habeat, maxima tamen illi negari non potest auctoritas, cum Eccle-
sia Romana omnium sit Ecclesiarum magistra. At vero illius Svnodi Patres
pro maiori vel minori beneficiorum reditu Cathedraticum taxaverunt. Ab
Ecclesiis vero (sic Tit. S, c. 5, in fin.) ubi plures de massa participant , ab omni-
bus in communi iuli i viginti, salvis tamen consuetudinibus Ecclesiis et Episco-
pis magis favorabilibus .
hx quo sequebatur; ut licet admitteretur, Capitulum canonice nunquam
mteriisse, nihilominus cum eiusdem census maximopere deminutus fuisset,
cathedraticum quoque deminuendum esset. Neque officit, si decimarum
ius ad Capitulum reversum fuerit; cathedraticum unius non unum fundum
sed cunctos indiscriminatim afficit. Id fortasse in aliquo pretio habendum
esset, si de quarta decimaria non de Cathedratico certamen esset. Nec maio-
§
ns momenti erant, quae contra redituum tenuitatem a Capitulo allatam
Episcopalis mensae Procurator excipiebat, quando enim de communi massa
Cathedraticum persolvitur, nulla ratio capitum habetur, sed universitatis,
cui Concilium Romanum scutata duo solvenda praefigit. I aiulem de regula,
quiun &, C. firmat, nihil ea magis varium aut incertius potest adduci; cum
diverse de diversis locis, personis, circumstantiis, aliisque id genus adsun-
dis sentiendum sit. Insuper eam ordinario in onerum reductione receptam
esse constat, quae profecto de sui natura odiosissima reputanda c.>t, et sfC1"
tioribus usque limitibus coercenda. Huc accedit, quoti Capitulum tristi rei
oeconomicae conditione versabatur; preces enim huic eidem S. C. obtule-
rat> ut. inspecta impotentia ab onere liberaretur deponendi scutata septua-
^ta: quibus precibus sententiam propitiam pro rei veritate Episcopus
' isitator adiecerat.
Hisce itaque ultro citroque pensitatis, dubio, quod sequitur: An et m
WQ summa Massa Capitularis Collegiatele A Iondo/fi solvere debeat Cat.iedia-
Ucmn Mensae Episcopali Senogalliensi una cum fructibus decursis ut casu.
I)
lc 3° Augusti 1830 E. mi Patres resenr
bendum censu urum: CathedraU-
&m-; et attentis "peculiaribus circumstantiis ptatstomlum isse m Hm«U-
unius rui, Ii frumenti e! medietatis rubli horde, relate adjuturum ; quoad
, . _ ■ - JT jn.
Pr neter itum praestandum esse m sex libris cerae albae.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p- 57”*5t0J-
93 S
Curia Romana
I
1957.
S- C. Ep. et Reg., Romana< 2g nQy ^
Paulus N. Sodalis Confraternitatis N cum ;» j
munere fungeretur, Sacratissimo Princioi s,m r 'V™ Sodaliti» Svnd
super deterrima rei oeconomicae illius pi ffif* J?^0 mul'a de^l
et corruptelis, ac aliis quam plurinds in^mm ?nd,,10ne. «p* abusi
ac Moderatorum in primis, adseribere minime' ^'. ea<}ue c,,1Pae Sodalii
tator \postolicus ab eodem Sacratissimo P ^ ?s’ exoraverat ut Vi
contigit, Pontifex enim visitatorem nominwipTed depUteretur- U reap
personam cecidit, quae iam Primicerii nom ’ d nom,nati° in emi
Subinde Sodales, coactis comitiis en Partemque gerebat,
tionibus et artificiis ipsius Pauli (ut insLriP^ 'q,uta?tcs a caJumniosis de!
” illud consilium inlset c,m 1 n repete"d“"> *
bat, cunctis suffragiis tum ipsum Paulum L f “m dedecus red“”*
venint! — d*‘riP*» «puWoT “ “
,uia ra*
annis ad ulcm pmmuerat. Itaque quint<ue com™
•«Ihum Sodalium restituatur. ’ 1 ficret> cognitaque innocentia in
tata sunt: constanter enim^dec^f3 f ei^sdem redintegratione perten-
romanae, quam vocabant, imperio P V^i* ^,rassante interim reipublicae
mstitn, ut controversia ab har Q n ont,CU; It 1 aulus. At reddita pace, iterum
iiti.it, definitiva sentem i i imi*' ’ 1 9 l,arn pontificia auctoritate remissa
Adversus rw terminaretur,
crsus Uratorein aielvmt c j ,
concordia frui nunquam oossa /° a f.s* P am iMwn sodalitatem pace et
. i* . scilicet ob asm? n il!e: eiuscIue m m sodalium numero
In ca-umnias conviciaque fac;i„ lm au 1 ’n?enium, querulum, morosum, et
ril° ^a€sul*s Visitatoris emi in PI?)P?nsi,m» Haec Iere omnia tum testimo-
aeteroquin fatebatur e-, f nrn! a I ou ti fice nominati locum successe-
* ° ales generarim commendari 10nestatls Hude Paulum commendari, qua
Ionem, 9Uam in praeteri ric n°n Pofcrant praesertim ob vituperabilem
-utentia tam Visitator 4DAff secuti fuerant. Quapropter
m sati3 'eputPrr‘IC>S' quam B*™ Viarius «£».,
j jUm mi merum referrentur ' * erumclUe Pr°inde tum ipse tum filii
ProPositum est: 'C‘ 29 Nove™bris 1850 E.morum Patrum Iudicio
*\n ct quomodo praes * K ‘ ^HBr
Pfanl*** ^OC*a^um ^°^raternbaIni*Slt’ Ut ^au^us* eiusque filii restituantur
munt rescribere* « vo: utlIS‘ »
c* rtmrmative er ^ , T,
quoad Paulum ad mentem; mens est:
939
S . C. Episcoporum et Regularium
• a
^ribatur E.mo Urbis Vicario, qui accito Paulo moneat de se abstinendo
1 modis violentis sub poena expulsionis »,
[Bizzarri, Collectanea S. C. Kp. et Reg,, p, 585, 586]
1958.
S. C. Ep. et Reg., Spotetana, 29 nov. 1850.
Stephanus Bocchini Parochus Ecclesiae S. Laurentii oppidi Mogliano
ia Spoletana Dioecesi, ut administrator Fabricae istius parochialis Eccle-
siae ab Hyacintho Sbarretti apud iudicem Spoletanae Curiae in ius voca-
tus fuerat ea de causa, ne fundi cuiusdam ad Paroeciae Fabricam pertinentis
frustulum (quod duorum vel trium scutorum pretio aestimatum fuerat)
culturae subiiceret, ut pote muniendae inter' luentis rivuli ripae necessarium.
Cumque iudex illa sua interlocutoria sententia periti iudicialis accessum
imperasset, Parochus ab hac sententia apud Tribunal A, C. appellationem
interiecerat, simulque inibi professus fuerat, sese non proprio nomine, sed
uti pii operis administratorem in iudicium venire. At. enim vero Spoleta-
nus Antistes eidem denunciaverat, ut si eam litem suis expensis sustinere
vellet, suo uteretur arbitrio, sin vero nomine Fabricae, uti professus fuerat,
idem Spoletanus Antistes suum nullo pacto praebebat assensum. Nihilo-
minus parochus, nullo huiusce Episcopi dcnunciationis habito respectu, a
suo capriccio , uti Fabricae administrator in iudicio stare obstinate perstitit.
Interim Sbarrettus iudicem A. C, uti incompetentem in ea causa propu-
gnans, rem ad Signaturae Tribunal detulit, ab eoque petiit obtinuitque, ut
acta, quae locum iam habuerant rescinderentur, et Parochus ad expensarum,
quae scutata 103.93 taxatae fuerant, damnaretur. Spoletanae Curiae Iudex.
cui Signaturae sententia exequenda commissa fuerat, non dubitavit suo
decreto mandare, ut praedictus Fabricae fundus praeconis voci totus subii-
ceretur. Auctione instituta venditus est pretio scutatorum 60, licet in cen-
sualibus tabulis scutata 13 fuisset aestimatus.
Post haec homines, paroeciae S. Laurentii subditi, supplicem S. Congr.
Ep. et Reg. libellum obtulerunt exorantes ut licitationis acta nulla declara-
rentur ct fabrica in fundi possessionem restitueretur. .
Auditis de more partibus, acceptoque Archiepiscopi Spoletani voto,
supplex libellus generalium comitiorum S. C. iudicio propositus fuit. Duo
erant quaestionis capita iuxta dubiorum formulam, quae heic m calce prae-
scribitur.
Primum in quo agebatur, cuinam expensarum solutio incumberet, Paro-
cho videlicet an Fabricae, parum negotii exhibebat. Quandoquidem licet
'dem Parochus non suam, sed Frabricae causam uti merus administrator
suscepisset, et e vestibulo sese cum hac persona m iudicio stare declarasset,
nihilominus facillimum erat inteliigere, culpae ipsius detrimentum a p.o
°Pere Perpessum imputandum esse, quippe qui pro evissimo uoiuir c
tr,a* scutatorum fundi frustulo cum apertissimo, quod gravissimum erat,
Archiepiscopi dissensu causam substincre obstinate perstitisset.
94°
Curia Romana
Alterum vero, videlicet an licitationis venditimdZ!
nihil difficultatis praeseferebat, quia, J^StT**”**
nonnihil difficultatis praeseferebat, qtda 'cum' 'ZT ^ SUbl
ecclesiasticus, sine auctoritate Ecclesiastica detrahi no CSSCt de SUl nal“t.
fundus auctione distractus modici valoris considerari de^01"3'' «5
m hoc secundo casu necessarium erat beneplacitum a UISSetf sive maonj
[icet Archiepiscopi venia suffecisset, * « p£
Hce, Archiepiscopi venia suffecisset, ea
Etenmi tametsi communiter recepta sit theorica R,,t P r&us edebatur
sto licum beneplacitum in iis alienationibus minime ^ *
* R‘b- **; ™ n%, attamen *•
posse cum de fundo Ecclesiastico vi iudicialis mme W1»*
subiecto agitur a S. Rota in Amerina Deris 26. c "d praeconis W
proclamatum est teste tum Adv. Ursaia, Disc 2c n iT- **
Card. Petra ad Cons. S. Leonis M., Sed : n ht ,t' SSJ '”'2'P-2< "m
rat uterque triplici sententia aliter, ac dictum Mc est^ud P<’m)
ir —
« «» . ™;, p'“ o» 5
Subhastatio. Tandem hanc * ** 1 ^4^ ceu testis est Nicolius Flosc.v.
A, C. Tribunal "n t - til iuri ^T d°Ctnnam ^«tissime secutum fUtW
lfi '«39; cum enim AnnunTia ‘pTef ' “d“ pCntentlain proferens die 7 Iu
impetrasse», p3lt 7eL 7 Capimli terrae Patricae bona
eadem Capituli bona subhastari neau^ Ap°StoIici definivit A- c- Iud«
Cum itanu ■* tr iaSt n neqtiaquam posse.
auditorio diei 29 XmembriT^S^^ dub.*a in pIcnario S- Congregationis
An expensae lin,727 . ®S° proposita luissent videlicet:
pio S. Laurentii hei AJ ^J’ ** ^ causam Pertin^tes sufferri debeant ab optn
potius gravare debeant iiswTp^T Pa™ch° Bocchini repraesentabatur, an
An substineantur ali ' B°Cchlni in ca™?
hei pii S Lauretitii in rnJt C °niS ‘/r succe$nvae deliberationis super fundo
lu o factarum in eam esrat tonem expensarum fi/is sine beneplacito Aposto-
Et quatenus negative:
Quomodo retnteprandux «v r/ * ,
fa“°? " l^aCTeTj Hynan,h^
^nu Patres die dirM r»
■■id primum „ J U T^nV^mn:
teamdum Cfd.re
;i!,„
imzzarn, LoIIectanea S r r
Cd C. Ep, et Rj
Sbarretti circa expensas tn
affirmative ad secundam.
*
S a
p. 125-127].
S. C. Episcoporum et Regularium
94 1
1959.
S. C. Ep. et Reg., decr. 22 apr. 1851.
II desiderio della Santita di Nostro Signore di vedere rifiorire gli
Ordini religiosi tanto utili alia Chiesa ed alia societa 1’ha mossa ad eccitare
coll’oracolo della viva Sua voce i Superiori generali ad adoperarsi efficace-
mente a raggiungerc tale scopo, che tende unicamente al bene degli Ordini
itessi. Ed avendo con somma soddisfazione dellanimo Suo conosciuta nei
Superiori medesimi tutta la propensione e la premura di secondare i su(ti
voti, mi ha imposto nella mia quali fica di Prefetto della Sagra Congregatione-
de’Vescovi e Regolari di comunicare ai medesimi !e seguenti disposizioni:
1. In tutte le case di noviziato sara introdotta Ia perfetta vita conume
derogandosi a qualunque induito, privilegio ed esenzione, ehe avessero
ottenuto gfindi vidui, che ne debbono formare la famiglia.
2. Si dovra richiamare nelle case ili professorio, di educatione, t- di
studio la perfetta osservanza delle costituzioni dei respettivo isti e uto sulla
poverta
3. I11 qualunque casa si stabilira la cassa comune colle consuete cautele,
in cui tutti i Religiosi non ostante qualunque privilegio dovranno lare 1!
deposito dei d enari, non potendo ritenere presso di loro piu di quello, che
permettono le rispettive costituzioni. I Religiosi mendicanti poi, che sono
muniti di speciali facolta di far uso ili qualche somma dovranno non ostante
qualunque privilegio dcpositarla presso il Sindaco Apostolico, o i 'amico
pirituale da scegliersi colla intclligenza dei Superiore Generale, o dei Pro*
vinciale. E Sua SantitA si riserva in seguito di dare ulteriori disposizioni
circa gl indui ti ai Religiosi per Tuso dei denaro.
II Santo Padre nel commettere la eseciizione di tali disposizioni ai
Superiori generali ne da loro tutta la responsabilitA, ed aggiunge eecita-
mento al loro zelo aflinche usi no ogni cura per ristabilirc ancora in tutte
b case , ove si fosse infievolita, la piena osser\ranza della regola pr<>tes>ata,
1 delle proprie costituzioni senta la quale non si puo ne acquistare, ne con-
servate il vero spirito, da cui debbono essere informati i Religiosi.
Elia pertanto fari eseguire nel suo Ordine queste Pontificie disposizioni
L* bio la guardi.. .
[Bizzarri ( Collectanea S. C. Ep. et Rcg., p* 852].
S. C. Ep. ct Reg.»
1960.
Sorana , 20 iun.
Episcopus Soranus summopere cupiens ut Monasterium Visitationis
“‘W Dioecesi erigeretur, supplex S. C. adiit, ut Atchiepiscopo Neapol.tano,
b _ _l r - r~ 'verat , facult;is concederetur
_ . * 1 « r* *
«“MU*, .pse hac super' re inm rationem iniverat facultas concederetur
•««di ad dictam erectionem perficiendam duas Sanctimoniales Virgmes
l ulinii/. __ . ■ x. t t * . _ . flatori r»TTii iTl TfliniS*
H v 1 1 & m A t -I ■» * ■’ i*1 ®‘ B #
aIiquo monasterio Neapolitano eiusdem Ordinis
94 2
Curia Romana
Cum ad constituendum novum Monasterium nlura .
S. C ad erectionem beneplacitum apostolicum ni,; e<]Ulran«Jr,
tin soleat, scnpsit Episcopo, qui tantum veniam pro re N“^"a imI*-
Momalmm expostulaverat, ut locum erectionis sEnifi ™™' duanim
lantium, quae ad vestitionem admitti petunt nec non tu ™mero Po«o-
tibus accurate referret. Et antistes paulo p^t' slnifi ° Wt M0^’ 3C
gendum esse in oppido « Gallinam », aedes in ordine tn' °nastcriun' eri-
decim cubicula, in inferiori refectorium cum nffir" • P suPeriori duri.
adnexos esse duos hortos, qui moeniis pro clausum munir SUe"S haber*' h,s
Ecciesiam, sed designatum esse locum in oun r„ poterunt : det*
nunc habentur, duodeci moniales capere- sed aJdTfml- iCUU* Pro™
nuum redditum ducata 600 circiter attinere n, JamP1,can P°»; ar,
duis admissionem in Monasterium netentih/ ** a duabus sororibus vj.
bona Deo offerre summopeTcUpiant PraeStantur «ese, e, *
Eagnanus in cap. Grave , De officio T11/I ru-j'
praxim, quam S. C. in approbandis M 0rd"‘ < «"'»• 53. « /in. refert
solet; nempe « Supplicationes autem reiiciunt uTaTS ereCt‘°nibus SOTsr‘-
« porum, et Regularium in ' «* Congregationem Episco-
11 id requisitae, nempe ut erectio C°ndlt'ones’ et qualitates ad
«decim Monialium Choristarum- ut d .Pr<>. Pauc,orI numer0 quam duo-
« m bonis stabilibus frugiferis ac lib constltuatur non in censibus, sed
« purificato aut purificando- et • • “b °mn' onere ct fideicommisso
« decim, quam «ercentomm D "T* "***" P'° ^ nume™ *+
«qualitate, ultra dotes ordinarias a nuellisTf™"’’,61 ma‘°nS pr° IoConim
gatur intra moenia in loco saluhri P ru de eicndas: ut monasterium eri-
sura, Ecclesia interiori et exteri „ fC ' ,ero a P.r^Pe«u: ut fabrica, clau-
" bua offioinis sit suficienter instrurtLm^t^r "T"” dis*inct0. atque °™i-
Quod si fundi et hr» . \ j ^Um.’ d Ia 1C^ genus ».
Benefactoris proveniant fnrm. f?naster“ erigendi e\ donatione alicuius pii
donationem in forma inri« Vi Crect,° non permittitur, nisi donans prius
canonica erectione Monasteritr * ^ipuIatus iuent* Hinc in Lucana super
generali diei 18 Aprilis iS I^h" amaiore* ProP°sitis >n Congregatione
Se, e come vi sta Iuoeo^ U US:
per Ia profe^ione de\-mt ° 1 Cuncecderc canonica erezionc dei Monastero
E mi Patres de,la papale? »
’ non deveniatur ad cait * rmati\e juxta votum Archiepiscopi.it:
“ rt‘RtiIariter contractibus ■> °niCam erectionem ATonasterii, nisi stipulatis
Monet Monacellius in F «
fundatione Monasterii Moni r' t°m. i, tit . VI, form. 19, n. i*S, in
n!,*ra, sed S. C, habita inf Um n°n csse audienda alia monasteria vici-
constito fabricam Monasterii 01 c°nsensu Episcopi ordinarii, ar
utam, dotemque esse tutam S ° CapaLcrn> et in omnibus suis partibus abso
*H1S c°HCedere gratiam fiinA SU lc*entem saltem pro duodecim Monia-
Monacellius loc. cit„ n. 21 ld ' nemine alto vocato. Monet etiam
Monasteria Regularibus subiici^ mTur disSensiones non permitti, ut nova
(f
S. C . Episcoporum et Regularium
943
Cautelas servandas pro custodia clausurae exponit P. Alessandri, cap. 7,
j bl nd claus., § i, qu, 10: « Monialium clausura ita debet custodiri, ut sit
dC 'eum scripta altis moeniis, ne a vicinis, quicumque isti sint, et ex eorum
aedibus monasteria inspiciantur. Et ideo pro opportuno remedio potest
Episcopus extollere murum viridarii regularium sumptibus, cui de iure
V c Cone, in Urbinaten 10 Martii 1663; et claudere fenestras saltem
« vitreis speculis si non respondeant in clausuram, ita ut non possint ape-
riri* ita etiam fenestrae omnes et quaevis alia foramina regularium respi-
cientia in hortum et clausuram monialium omnino claudenda sunt: S. C.
jrp et Reg. in Amerinay 23 Decembris 1603, nulloque modo debet esse
prospectus in Monasteria Monialium, et e contra ne quidem a fenestris
turris Campanariae alicuius Ecclesiae vicinae, ut in Portugallen., 19 Apri-
lis i6ov Sed pleno muro fenestrae debent construi, ut in Aquilaria, 3 1 Iu-
]ii 1612 etiam illae quae sunt in monasterio Monialium, per quas videre
possunt et videri in Parmen., 28 Novembris 1636; neque alicui debet per-
mitti aedificium attollere, si per illud liabeatur prospectus in Monasterium,
*ut in Inter amnen . , 15 Maii 1612; suntque demoliendae mansiones constru-
ctae in vico intermedio, et claudendum est ambulacrum, quod a tecto mona-
sterii imminet, eique praedominat, Assisien 11 Iunii i653,non obstante
quacumque appellatione et recursu. Conversarim S Augusti 1653 >. 1
'uod vero spectat ad translationem duarum monialium ad effectum,
de quo agitur, saltem post Const. S. Pii Vincipien. Circa pastoralis et Dccon
et honestati 2 nonnisi a S. Sede venia concedi potest. I deoque Nicolius in
Flosc. verbo Monialis, n . 19 habet t « Moniales quacumque occasione trans -
1 ferri non possunt amplius de monasterio ad monasterium sine speciali
« licentia Sedis Apostolicac toties quoties obtinenda, neque occasione prio-
r ratus, vel alterius officii quibuscumque in contrarium non obstantibus. Ex
decreto Pauli V publicato a S. C. EE. et RR. sub die 22 Decembris 1617 ».
Hacc autem a S. C. statuta sunt in huiusmodi translationibus servan a.
1. Moniales transferri non debent in Monasteria adeo distanti.:, ut necesse
sit longum iter peragere. 2. Pro regimine novi monasterii non de ent regu
lariter transferri nisi duae moniales. 3. Transferendae debent esse eius em
Ordinis. 4, Non possunt cogi, sed solum hortari. 5* ^as f*e^en
consanguinei, vel aliae honestae, et religiosae personae juxta or na Ione
Episcopi : quin imo in praesens praescribitur ut eas comitetur a iqua
mulier cum viro ecclesiastico maturae aetatis, praescriptis a p
°pportunis cautelis. 6. Monasterium, a quo transferen ae sun ’ ? . ,
discessum sine regimine non remaneat, vel detrimentum non ' ■ *.
cpie regulariter solent illius moniales capitulariter au iri. 7.
licentia ad triennium, vel quinquennium conce itur.
■ tcrc c{cbctf in quo Moniales deam-
Intra muros clausurae satis sufficiens hortus exi i _ ^ facultate emittendi vola
u arc P°ssint, Quare ob hortj defectum S. C. m ' Tertiariis Clarissis Auximi
Oneravit in «cnenJi convcn.u di. 3 papa|cm reScrib„>5 : Pro
'icentum emittendi vota solcmma et const.tvenffi Uausur
non expedire .
Cf, N. 1 1 z, 133.
944
Cu na Rom ana
\
Quibus praemissis in Congregatione generali h ak;* r
proposita fuerunt dubia: ta dle 20 lUnii ^
r. Se e come si abbia a concedere a Monsig. Vescovn H; c *
d. engere un nuovo Monastero di Salesian* in G»\Z° *So?ir«Ne*
hi quatenus affirmative: ' n,lro nel caso?
xt 2\.^e e come> c con quali cautele concedere ah r
Napoli Ia facolta di fare uscire dal Monastero di DoimaiwL^M*'0''0 *
Salcs.ane per trasferirsi nel dctto luogo per ossen Ho , ‘ aPoliJi*
fundazione? 1 «-rvarlo, cd inizianj
E.mi Patres, referente E.mo Asquini, rescripserunt- n;i ,
Episcopo ad mentem; mens est: chc Ia S C non c i mU’ C1 scnlla,l“
approvare la erwmn. * ' non crede nello stato attuajc
approvare la ereaione dei detto Monastero «T'? v"° S,at0
dotazionc; ed osservi ancora* se nel lumro’ ? hies? e Per la congn:.
Confessori nel Mnn*CfI~ g M Possano facilmente avere 1
Confessori pel Monastero.
[liizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg„ p. „4.^.
1961.
S. C. Ep. et Reg., encycl. i aug. 1851.
indictorum forma et ordine ete ,| t "‘""aln‘m et Indicum criminalium
nire tanto in Roma chc net Tribui, r r\ presfr,“e: * Si ossemno per /W
zioni di formole, che nel Govcrno di R„ ° ° ^ Ecclesias"'r0 ,e Mmk
Queste formole e spccialment . R,'"a s' trovano ossmmza
quale e assolu tamen te na-essari, ^I'c"c.de?,a. ,c8i*“'l!»2i<>n« «W processi. Il
Ecclesiasti che secondo r-,nt' V * ^ 1 mcartI» c^le si compilano dalle Curte
di questa Sagra Conrrrn-i' 1 ,Ca ^|>n)u'c^ura da osservarsi a forma dei decreto
bre .S35 per It ^ « ^>lari in data dei ,8 Decem-
di dette Curic sirrnm ’ non sono a cognizione di alcuni canceliieri
cause giudicate in np.:„,. - * ‘ ’ ^ongrega2ione ha dovuto ri levare in piu
t.iluno permesso di discut 'Sta?Za ^ 1 funali Vescovili, essendosi pu.“
come tanno i Tribunali 1 ° ,?ause ln udienza formale, ossia in sedu
* ^ \4 1 j oL u te rc i ji 4 * m *
come tanno i Tribunali 1 ' ■* use ln udienza formale, ossia in sedi
stile dei Tribunali Ecelesi ‘ ^ q* C,aUSe maggi°n, contro il sistema e
vamente imprimere 3e f lStI|u ^ pertanto ravvisato utile di farno
affinctu -igni cancellem 1- ^ mdicate> e diramarle agi i Ordinat
ne trasmetto a Y ^ \o °ro 1 ,Pendcnte ne sia proweduta, A tal ellct
ne trasmetto a V ua loro dipendente
Inoilre le in i' " esemPIan.
18 Decembre iS^r ,^r / sta,nPe dei richiamato normale decretotJ
ai per tenersi _ .»< ... , .
cancellarie medesime, c per
corrispondente esccurionc"01*81 J<1’SS° neI1
1 Cf- Bult. Rom. C
cr. n. 1908.
. tom. 1 ,
1
p. 48-71 .
S. C. Episcoporum et Regularium
945
Xe pu6 questa Sagra Congregazione dissimulare che taluni Ordinari
eIla composizione dei loro Tribunale criminale quanto al numero dei giu-
^ci con voto decisi vo, non hanno presente il disposto delPAppendice al
Rego! amento organico e di procedura criminale per norma delle Curie Eccle-
siastiche emanato dalla sa. me. di Gregorio X\rI per mezzo della Segrete-
nj di Stato Ii 5 Novembre 1831 1 con la posteriore declaratoria risultante
dalla circolare della stessa Segreteria di Stato dei 24 Aprile 1832.* Siccome
questa legge prosiegue ad essere nel suo pieno vigore, e la inosservanza
otfre motivo ai difensori di reclamare la nullita della sentenza in prima
istanza, quando si propone la causa in grado di appello; cosi a togliere in
appresso questa eccezione defensionale, si ravvisa necessario di richiamare
a memoria le suddette pontificie disposizioni, alie quali sono coerenti le
istmzioni date alia evenienza de’casi anche dalla S. Congregazione delFim-
immita Ecclesiastica. A questo fine si accludono a V. S. No... esemplari in
istampa delle citate disposizioni.
Affinche poi non s*ignorino gli oneri che incombono agEistigatori o
aderenti al Fisco allorquando essi credendosi gravati dal giudizio di prima
istanza interpongono 1’appello a questa S. Congregazione, si porta a noti-
zia della di Lei Curia la risoluzione presa nella generale adunanza dei 22 Feb-
braio 1839, 3 accludendosene N°... esemplari in istampa.
Per accelerare finalmente il disbrigo delle cause che in grado di appello
si deferiscono a questa Sagra Congregazione, interesso V. S. a far conoscere
ai ministri di cotesta Curia, che allorquando nei dieci giorni utili dopo la
intimazione della sentenza il condannato interponga Eappello a questa Sagra
Congregazione e dalla medesima sia stato ammesso e partecipata 1’ammis-
sione ali 'Ordinario colla consueta ingiunzione di doversi proseguire dentro il
termine perentorio di giorni venti, dovra dai Ministri della Curia intimarsi
agli appellanti per atto cursori le, che volendo proseguire gli atti di appello
c necessario che nel perentorio termine di venti giorni deputi in questa
dominante un Awocato o Procuratore approvato nella Romana Curia, assi-
curandosi che il difensorc da Iui scelto ne assuma effetti vamente il patroci-
nio e previo il solito deposito, ritiri dal Giudice relatore il processo, seorso
il qual termine inutilmcnte, s’intender& ch’esso abbia rinunziato al bene-
*lcll appello, ed in conseguenza da questa Sagra Congregazione verra
dtchiarato perento. Qualora poi appellasse Instigatore o aderente al Fisco,
eparimenti 1’appello medesimo sia stato ammesso dalla Sagra Congregazione
e partecipata Fammissione alPOrdinario , in questo caso 1’appello rendendosi
Comune anche all appellato, dovra notificarsi a quest’u!timo 1 1 appel llazione
f Primo interposta ed ammessa dalla Sagra Congregazione ed ordmarghsi
c^e se nel perentorio termine di venti giorni non avra deputato il suo diten-
sorefra gli Awocati, o Procuratori nella Romana Cuna s^intenderi che vogua
^tenersi dalPintervenirc nel giudizio, c ad istanza delPjstjgatore o aderente
1 Cf. Acta Grcg. XVI, vol. I, p. 65*67-
’ Cf. Acta Greg. XVI, vol. I, p. 66, nota i.
fii^zarri, Collectanea S. C. Ep- et Heg*# P* 1
eo
946
Cuna Romana
ai Fisco si proseguiranno gli atti fino alia
mente senza ulteriore interpellazione. Inoltre all'isf,l, caua
lante dovra tarsi queirintimazione, che si i di sopra Ll? 0 adere,He apy
che appella alia Sagra Congregazione. Tali intimazioni' T ^ **5
spondente relazionc dei Cursore si debbono trasm“ te ' TT delU **
gazione. smettere alia Sagra (W
nei nspettivi processi, i quali a norma delFarticolo IV de H ed *»•
bre .835 senza ritardo corredati delFindice cronoliico : '8Deca
tere a questa S. Congregazione coi ristretto e colfe difes Cbb°n° tn!IM
colla copia conforme della sentenza, restando 1 'originale di"0"
Ia rispettiva Cuna, la quale ne tiene apposito reekL n qUeSIa prK
minale. pp suo reSlstro nella cancellem cri
Si compiaceri V. S. accusarmi il ricevimenf-n Hi ^
auguro dal Signore ogni prosperiti * ^Uesta ^ircoiare e l<
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep.' et Reg., p. t7r.i73].
1962,
S. C. Ep. et Reg., P/sauren., 6 febr. ,852.
drafc mtabatur'1 ^ in P— Ecclesiae Cad*
turam elegit i„ SiT M ^ 4 '*« * **
P. Paulino ab Urbania C »» m Vappuccmorum patre suo, ct
Aldovrandi annorum seotSdn T° ““ COnfessario: nec non coram Petro
hanc electionem ren^ i / nU Clrcitcr* Sed Parochus uti illegitimam
etionem censens defunctam in Ecclesia ParochiaI i sepelivi Hinc
tionem penes curiam F l?0rum dtc 5 eiusdem mensis formalem protesta
curavit. Deinde idem pP‘p 0pajem emisit* eamque notificandam Capitul
abusi contrari alh» • • 'an?s “ ad «mpedire Ia rinnovazione di tal
plica sui caso proposto0^1^0' ^7de SS' Canoni» d Guardiano Oratore sup
PP- Cappuccini di Pesaro ii h' ‘ pclr,ch^ si deg™ ordinare che compete a
che la porzione canonir t Intto d impetere il cadavere della estinta, noi
Requisitus Episcopus d * emo^ument* dovuti alia Chiesa sepolcrale*.
obiisse, ideoque in actis e pr‘le4;lt‘s dePositionibus retulit defunctae patrem
Capitulum non oppugnat^V^P^r1 P°SSe eius testimonium, quod tamen
depositionem confirmarunt a au nus vero, et loannes a^ldovrandi eius
constare autumabat quia ' ilIS Part,hus Capitulum de electione non
debet coram vel Parocho ^ ,‘'nodo l^ioecesana electio sepulturae fien
casu nullam esse deposition1-0' 'Svotano> v£l duobus saltem testibus. In
testimonium in fis Quae Cm Patns dictitabat, quia pater ferre non pott5‘
habentur ut una «LmleSpiClUnt Proprios fiUos, pater enim et ^
utpote qui testabatur cirn Pcrsona. Rejiciebat testimonium P. P*11^11
ntl_resse suae Ecclesiae. Igitur aiebat, unicum
S. C. Episcoporum et Regularium
947
emanere testimonium Aldovrandi, quod singulare est, ideoque nullius
roboris t cum unus testis nullus testis sit.
\t P. Procurator Generalis electionem esse validam acriter contendebat,
nam non agebatur de quaestione inter patrem, ct filiam, sed inter filiam i
et Capitulum, atque a iure non esse absolute vetitum patri, ut favore suo-
rum filiorum deponere possit. Quoad depositionem P. Paulini animadverte-
bat haud asseri posse illum testimonium tulisse pro suo interesse, nam
Cappuccini non habent sedem firmam, neque ipse in hac controversia par-
tem actoris agit, nec ullum personale interesse habet, ideoque tam in facto,
quam in iure P. Paulini testimonium nulla exceptione infirmari potest: et
cum fuerit proprius defunctae confessarius, Parocho aequiparandum esse.
Concludebat igitur servandum esse Cap. Cum liberum 3, de sep. nempe
cadaver una cum emolumentis esse restituendum. Sed animadvertendum
est restitutionem cadaveris non permitti, nisi accedente aliqua gravi ratione,
quia ad humanitatem pertinet, ut salvis iltribus, et emolumentis, cui deben-
tur, defunctorum ossa, quantominus fieri possit, vexentur, et commoveantur.
Hac de causa S. C. in Tudertina, 4 Iulii 1722 praescripsit emolumentorum,
non vero cadaveris restitutionem.
Proposito igitur in Congregatione Generali diei 6 Februarii 1852 dubio:
Se costi della valida elezione di sepoltura fatta dalla zitella Diambri
nella Chiesa de’Cappuccini di i^esaro, talchc sia luogo alia restituzione dei
cadavere, e degli emolumenti nel caso?
E.mi Patres, referente E.mo Brignole, rescripserunt: Affirmative ad effe-
ctum restitutionis emolumentorum tantum salva quarta funeraria.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep, ct Reg., p. 602, 603].
1963.
S. C. Ep. et Reg., Gravinen, et Montis Pelusii , 3° *ld*
Mortuo Episcopo Montis Pelusii 14 Augusti 1851, qui a residentia
ob infirmitatem aberat, ad Capitulum illius mortis notitia die 16 eiusdem
mensis pervenerat; ideoque die 19 decem Canonici, nempe omnes, ejuibus
Capitulum constabat, ad deputandum Vicarium Capitularem legitime con-
ferant, sed electio effectum minime sortita est, nain penes Pelusianum
Capitulum, uti, asseritur, in more est, ut singuli Canonici scrutinio su 11
'1T1ur, et in casu nemo ultra vocalium medietatem suffragia o tinuit, quam
ris tam in hoc scrutinio, quam in subsequ entibus suffragium eet erit etiam
Canonicus, qui scrutinio sublidebatur. Inter Capitulares nullus repeneba-
tor laurea doctorali insignitus, et ignorabatur an in Dioecesi aliquis Doctor
rcpenretur. . . , ,
Die 22 Canonici iterum convenerunt, ct scrutinio subiectus in
nUlt Canonicus Rizzi dignitate cantoratus insignitus, qui lam a ‘a* . ’
opitularis, et Pro-Vicarri Generalis defuncti Episcopi mune e func^£
^• Is tamen quatuor vota favorabilia et sex contraria 0 ‘ ciine
^atus protestationem emisit contra quamcumquc electionem, quae
943
Curia Romana
deinceps fieret, quia cum nullus doctor, aut licenti**, TT ’
bat sese esse personam digniorem in Vicanum CzXih
Q«.o facto una cum duobus aliis Canonicis ab aula qSS 'PU'Wdi'
runt. In tertio scrutinio Ctutonicu
tria negativa habuit; verum ipse nominationi in Vicarium r, ,a?rmativi. <
tiavit; ac propterea scrutinio subiectus fuit Canonicam r®
Vicarius ** contr«rium.aildwque J
nim Canonicorum una cum supplici 'lihJ' S?ngregat,° «*ursum
Tricaricen. pro informationi S**#*
rim vero idem Episcopus uti vicinior H c ^ Ptembris remisit. Inte-
nis Canonici Orlandi declaraverat et p ' ^ ' ef>t^^ns ®ullitatem electio-
s ■ *r° " “-«-i:»*
^.V/sCr V0Cf SUnt ad pr0pria
n5 1051 mandavit scribi Pnlenoo. t, ■ l uu. 19 wecem-
est: « che quanto prima si decidera dalla piena^on'6"’ ^ m'“
«ma chc intanto acci orche - ? -1]3. ^ongregazione la vertenza;
« giurisdizione, eserciteri | dubb‘° slcuno suiresercizio ddb
« da V. S. nominato , CaPitolare *"«•, che i *»
ptiones^rofcrdwt' ^“rT ^ "“V™ elcctiorlem Canonici Orlandi etce-
ideoque ad electionem Caltoni^Sw M®n?an° !eSi,ime electus <•“«,
Capitulo habiti non sunt * * Orlandi numme procedendum erat. 2. In
samt neque electi scrutat n e e ectlonem tractatus consultorii iuxta Glos-
ccntio IU. 1 * p,lnn _ ^ P|*aescr^Pturri Cone. Lateranensis sub Inno-
sunt exceptiones tantum P ** ^ * *n SUa elfctione su/Tragium dedit. Relatae
etiam rationes a partibus dStae°flS ^8Ca^*S' quia m llis comPr€benduntur
tur animadversionel^p15 CJ*1S*S nu^*tat*s sequentes in medium profereban-
que iure procedi poterar °?ICJ!S ^ensano suae electioni renunciabat, ideo*
agebatur de vera electio ^ ' 1&m c^cct'oncm> praesertim cum in casu non
cap. Quia propter de 10 ^Ua sfn anda luisset forma praescripta in
et qual. vic. cap.* tom^ I V^rV ^ tra^!t ^'eUrentus in for. benef. De Const.
tutio Vicarii est n- ir.^‘ t ’ 55°» scribens: «Non enim haec Consti-
«quod non cadit m isr-i ’ (lllia electio proprie talis eget confirmatione,
fax Iourdan. Picrm^ip111 l<;an* deputationem; sed simplex deputatio.
verbis constituant et det e Juncinum non utitur verbo eligant, seu
puberi solet a Capitulo j ^ ac^ surumum est talis electio, qudis
I , , a0 canoni catus, officia i>. Idem docen:
V-ard. I)e Luca, Disc. 26, de comm. et di$n.,
H
It
n
'*icn itelli
WCf/f
ff-j ±4 1
< t f
potesfale I
S. C. Episcoporum et Regularium
949
. , et - refert resolutionem S. C. Concilii in Matheranen. 1632 et con-
Tdit qllod forma PraescriPta in dic.t0 caPite: ,( Quia propter, procedit, ubi
.nturde electione Pastoris., secus in deputatione huiusmodi officialium».
Idem docet Garzia, De Benef., p . 5j c. y, u, 21 et 22, referens resolutionem
e c. Concilii, Ergo in electione Vicarii Capitularis servandae tantum
simt conditiones, quae iure ordinario in expeditione negotiorum Capi-
tuli requiruntur, scilicet, ut monet Ferraris verbo Capitulum , art. 1, in fine
nov. addit, ex aliena manu, n. 4 nempe, « oportet r. ut Capitulum sit legi-
time congregatum; 2. ut vocentur omnes, qui vocem in capitulo habent,
ve! de praesenti habere possunt; 3. ut negotia capitulariter expediantur;
i ut maior pars consensum suum interponat ». Ex quibus asserebatur
exceptiones a Promotore Fiscali expositas nullius roboris esse utpote quae
desumptae sunt ex citato capite Quia propter quod in electione Vicarii
Capitularis locum non habet. Nec obstare videbatur protestatio Canonici
Rizzi non solum quia seipsum proponebat ct sese i u dicem in causa propria
constituebat, verum etiam quia in iure cautum est, ut si qui vocalis e Capi-
tulo recedat irrationabiliter contradicens, ius eligendi accrescit vocalibus
praesentibus, qui remanent, S. C. C. in Eugub, Mansionariae, 5 Aprilis 1794.
Kec aliquid difficultatis praeseferebat defectus Doctoratus, vel licentiae;
nam nullus ex Capitularibus huiusmodi gradibus insignitus erat, nec ex
adis constabat Clericos reperiri in Dioecesi, qui eisdem gradibus praediti
essent. Tandem nullitas electionis Can. Orlandi minime desumi poterat ex
eo, quod etiam ipse suffragium dederit, quia ex septem suffragiis ipse sex
affirmativa habuit, unde eius deputatio ex suo voto vim non attigit.
In Congregatione generali habita die 30 Iulii 1852 sequens dubium pro-
positum fuit, nempe:
Se, e come si sostenga la notificaxionc della Curia di Tricarico, con cui
iu annui lata la nomina delPOrlandi, e surrogato ii Mangieri?
E.mi Patres, referente E.mo Delia Genga Praefecto, rescripserunt: A ega-
tk f,
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Rcg., p. 605-607].
1964.
S. C. Ep. et Reg.f 27 aug. 1852.
Alie volte le Monache o per motivo di salute 0 per altra causa ottengono
]l perrnesso di uscire a breve tempo dal loro Monastero, ritinto^ ia itu. si
ornanda, se possono in tale circostanza confessarsi dai con esso n approvati
all Ordinario pro utroque sexu , sebbene non siano approvati pro ornatus .
SS.mus in Audientia habita dic 27 Augusti 1852 mandavit rescribi; Affir-
mat‘Ve durante mora extra Monasterium. T}
[Reg- 1852. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 1-9].
>
1965.
S. C. Ep. et Reg., Conchea., 3 sept. lg
Presbyter Antonius Guttierez Valde» M . .
anno 1834 expostulaverat a S. C. perpetuam °rdinis s- Beaefa
tum concessum fuit imlultum manendrextra‘ T ariZat‘oneni. sed ei J?
quod ipse minime animadvertit;
nutsse perpetuam saeculariaationem petiit anno ,8« V ^ pUtans *
an Disciplina habihtationem ad assequenda etiam Vd' C' super V
praebenda Canonicalis in CathedralAanm *ae<:ul“?2at»onu ei collata f»,
catum in Capitulo Lucensi, et " dfnde ad <**
Cathedrali Conchen. translatus fuit ' a< Lanonicatum a
ditibus^Canonicatu^privauis^nam pPulsus fuit. • tri-
ne praebendae canonicales illius Ecclesiae Fx' M ,CTap“u,i vel'tum era
propter ad hanc S. C. preces porrexit ! „ E*:Mon“h,s conferantur. Qm.
ptum obtinuit commissum pro exeeudone O d'17 0"^ '**’"*”■
sula veris existentibus narratis a t cum f T 0rdmano C°nchen. cum cb-
dispensandi super irregularitate TJtSSZTT abS°'Vendi 2 ^
rit dummodo de congruo ^patrimnn in sa^lo quoad vi«-
i»d unum tantum Beneficium eccl#»«' 10 ,^rovisus fUcrat* cumque habilitandi
l«bus, et Metropolitanis caoitu! ^ et.,a™ residentiale in Cathedra-
Rescriptum hoc Orator Orrr'’ ^Ua^Vls dignitatem adnexam haberet,
dam. exhibuit, putans ad eam Droc^*° Conchen* ad secutionem obtinen-
pjscopo Toletano S. C. data ,P ^dl,?°SSe attenta informatione ab Archir-
veritate niterentur dictitans* ?Um i r inanus Conchen. inquireretaoprtca
* lUltanS dausuiam veris existentibus narratis esse nudam,
pta habendam esse. At Orrli CCrf*er^ inutiliter appositam; et pro non sen*
Bat clausulam veris existpnPk^^ °nchen. aliter opinabatur. Ipse inquie-
adeo ut licet apposita evn * ** narJatts v*rri suam habere omnino debere
§ verum, subintem«ndaPf n°n fuis3et- iuxta cap. Ex parte i, de Reia.,
pro suo arbitrio , et conscient Prosequebatur vi huius clausulae, et alterius
«c cutorem mixtum aui quae in rescripto legitur, sese esse
SecL 5i n. 51 et 58 Cum iCL eSJudlcis assumit: Petra, ad Const. Pauli V,
exposuit, non probaverit ct ■ a dcs c°ram Exeeutore, quae in precibus
lrltcr ipsum, et Capitulum ta ms!JBer *n iisdem precibus de lite pendente,
cxeuiiioai esse non posse he^v^i ’ /^rdinarius Conchen. contendebat locum
nu o modo suberat, propitia a _ es aB Archiepiscopo Toletano, cui tame"
roposito igitur in ^ener!)* ^ °rmat,onem prius consequutus fuerit.
■ < , ecoinesia luogoallVc ' *.c°n>entu diei 3 Septembris 1852 dubio
Lm, Patres, referein" F del r«"«o,7 Diccmbre ,850, ««IcW
L »2zarri( Collectane.- S C ra^lano Azevedo, rescripserunt: Negativi-
• *P. et RCg.( p. gII( 612].
S. C. Episcoporum ei Regularium
1966.
S. C. Ep. et Reg., Ve litem en., et Albanen ., ii mart. 1853.
F. Ioseph Delsette laicus professus Min. Conventualium, dum causa
suppressionis sub Gallico Gubernio extra claustra moraretur, die 20 Sep-
tembris 1S13 domum emit pretio libellarum 1326. Deinde a S. Poeniten-
tiaria indultum obtinuit: « ut pecuniam ab ipso licite comparatam, donec
extra claustra legitime degat, dependenter a Confessarii iudicio, et post
reditum ad dicta claustra de licentia superioris loci in suas indigentias,
an usus pios, ac in subventionem coniunctorum pauperum impendere, et
erogare licite valeat.,, pro foro conscientiae ».
Anno 1829 praefatus religiosus ad claustra rediit in conventu Veliterno,
cui affiliatione addictus erat. Die 16 Octobris 1827, per publicum Notarium
dictam domum nunc pro tunc cessit causa mortis favore Abbatis Collegiatae
Marini pro tempore , et eius successorum, innixus enunciato S. ^oenitentia-
riac induito, et de licentia Patris Generalis. Mandavit vero Abbati celebra-
tionem annuam duodecim Missarum lectarum, et unius cum cantu in suf-
fragium animae suae: at Religiosi praefati Conventus existimabant nullam
esse huiusmodi cessionem, quia memoratum rescriptum bona stabilia minime
comprehendebat, et insuper solum forum conscientiae respiciebat. Ideoque
a S. C. declarationem nullitatis huius dispositionis expostulabant.
Omnes norunt Religiosos viros absque explicita S. Sedis habilitatione
praesertim causa mortis non posse disponere, prout superius (Cf. N. 1900,
1910, 1941) relatum est. Auditis igitur interesse habentibus, in Congrega-
tione generali habita die 11 Martii 18^3, propositum fuit dubium:
Se e come si sostenga 1’atto di donazione causa mortis latto da. Converso;
( i a favor di chi debba aggiudicarsi la casa donata nel caso?
( iri E, mi Patres, referente E.mo Asquini, rescripserunt:
Negative, et domum spectare Conventui Minorum Conventualium Veli-
ltrnri ad mentem; mens est: cbe la S, C. approva pienamente di con-
servare il legato di NI esse dodici alPanno da adempirsi nel Ia Chiesa dei
oro Convento, facendone notamento nella tabella delle Messe.
[Bizzarri , Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 620,621].
1967.
S, C. Ep. et Reg., De Serena , 27 iun. 1853.
, r-x Audientia SS.mi habita die 27 Junii .853 a D. Pro-Secretario. San-
““ Sua Episcopo De Serena Oratori facultatem benigne tnbuit engendi
na Monasteria, in quibus Moniales aliquam ex Regulis ab Apo.tol.ca Sede
pprobatis profiteantur, dummodo congruam dotem, et aedes aptas habeant
adnexa Ecclesia et clausura iuxta SS. Canones, et Apostol.cas ConsU-
J"™«, aliaquc serventur de iure servanda: nec non ctdem Ordmarto
952
Curta Romana
. uiuuimu, ui ae licentia Archiepiscopi S. lacobi rn*f
momalium monasteriorum, e quibus transferendae ,Ch‘ e’ deque “Wt-
ad effectum, de quo agitur, * cum debitis cautelis et condii'' m°Mt'
Archiepiscopo concordandis ex Monasteriis Dioecesk i°nJbUS '*»« “*c
ad quinquennium transferre possit, et valeat O dh S' Iac°t>i de (
obstantibus. * QUlbuscumque contra»
P. tfir - a - — — s. c. c;
I
fc. H
mm
%
\
f
|
i,
i
*
i
$
%
1968.
S. C. Ep. et Reg-., Favent i„a, ,2 aug. i8s3
Prope oppidum Brisichella in Dioecesi PW
ctuanum B. M. V. quod Monticino appellamr etTub^ ^ "S Sl"
a Cappellano, et duobus Eremitis custodimr Frl d‘ ect,one
brmtps territorii colligunt, quibus n^nutenthn^T ^
alusquc expensis providetur. Ut dictae Ecclesiae ar 3'“’ CU tu' div“»,
leretur tam Episcopus, quam Capitulum V„ accuraf,on servitio const-
concredere statuerant, et C»™,! , am Slnctuarif pp- Cappucc»
sese ibi duos Religiosos Sacerdotes et* 5° C1*ro9ue annuebant, promittente
rio metribus 3So dlftabat Hi ?UOrun» Co'"-™tns a Sanco*
cas circa erectionem Conventuum"^ II® Ct C°nstitutiones Apostoli.
Hpiscopus, Canitulum ,* n ° mcdlum proferebant.
nullum PP. de observantia inferri°dUe™t°r Cappuctinonlm contendebant
tudo colligendae eleemosvnac ab Ei ”.Tn?U-m’ 1uia iam e!£taret consue
immutandis collectoribus* ner „ • IS* 1^ltur non aS* ^ 0330 n*s> ^
conventu, sed potius de hosDitio^63!!0^™ moveri de eriSend° formali
respiciunt. ^ ’ tluod Constitutiones Apostolicae minime
Fratres Minores a Clem TV * * ,
bris 1263 privilegium nk*-- * >nst* Ad consequendam, diei 20 Novem-
Oratoria erigerent nisi c-ii!*16™11* n.e Religiosi Conventus, Ecclesias,
Vide Card. Petra Comm l;'lan*s <3°° ab illorum Conventu distarent.1
Clem. VII I, Const. OuomW f?*1* ~ tdcm’ IV, a num. 1 usque ad 10.
servandam pro erectione n ma u,siltufam> 23 Iulii 1603, 3 constituit formam
ut necessarii reditus habcr^Vt)^UInICOnVentUUm, et Praesertim praescripsit,
qui ad regularem observant”- ^ Zi a^ndum eum Religiosorum numerum,
T1 1 aliorum Conventuum ar^. Scrvandam necessarius foret; etiam Supe*
°b Obtenta, ut assolet, pri^» l.rentUr* Greg°nus XV d. Const. Clem. VIII
Const. Cum alias , iy Aug.,/ ’'ene obsoletam restituit et confirmavit
^ 1 praescribens duodenariinn numfiruni
1 V1
Ntr B>1' Pr°ntBOtur* et Prop teTca^im" h ° " u! es in Vlt3 claustrali, et in obsen
t rf „ ‘ irn 3ssuniendi regimen, et directionem
Cf. Bull. Rom., tom. , r
Cf. N. 190. * » P* 446, 447.
953
S. C, Episcoporum et Regularium
Religiosorum;1 quodque audiri deberent Superiores Conventuum, qui intra
quatuor milliaria existerent. Urbanus VIII, Const. Romanus Pontifex, 28 Au-
Isti 1625 memoratas Constitutiones confirmavit et poenali sanctione muni-
vit,2 Innocentius X, Const. Instaurandae* 1652 modum praescripsit ad bene-
plaatum Apostolicum a S. C. EE, ct RR. obtinendum pro erectione novo-
rum Coenobiorum.3 Haec omnia Innocentius X! I, Const. Nuper , 23 Decem-
bris 1697 innovavit, et confirmavit,4 Quatuor igitur Religiosi non solum
non respondent numero n Summis Pontificibus praescripto, sed ne numero
quidem ad quem inspectis peculiaribus circumstantiis aliquando S. C. duo-
denarium reducere solet et Pius VII in restitutione Ordinum Regularium
reduxit,*5 Nec Cappuccini excusari poterant titulo Hospitii, nam S.C. quoad
Hospitia sequens edidit decretum in Calaguritana de Bilhao:« Patres Carme-
t litas Discalceatos posse continuare de Hospitio, vel potius ipsum reducere
«ad hospitium saeculare cum habitatione, quae tantummodo deserviat pro
«recipiendis Religiosis ltinerantibus, quod in illo nulla servetur forma regu-
1, laris; nec erigatur Ecclesia, seu Oratorium formale cum ianua in publica
. via, sed tantum Oratorium internum ad effectum inibi Missas et orationes
«privatas pro eorum spirituali usu celebrandi tantum. Quando in illo Sacra-
. menta non administrentur, non fiant publicae conciones, nec divinae,
t aliaeque functiones peragantur, non tumulentur cadavera, nec retineatur
: Campana, nec aliquod signum quod vero conventui adaptetur, et trans-
cendat naturam et conditionem meri et simplicis hospitii saecularis, ad-
dita prohibitione quaestuandi, nec non quod Regulares ad illud se
* transferentes, non assumant titulum praesidentis, vel alterius officiali tatis
subiicicndo ulterius in casu contraventionis ipso lacto poenis contra reli-
giosos degentes extra Claustra, non obstante quacumque exemptione,
•aliisque arbitrio S. C. Et quod super observantia praemissorum Provincia-
lis, et definitorium. valide se obligent coram Episcopo, qui instrumentum
netae obligationis ad eamdem S. C. transmittat. Romae 15 beptem-
hng 1690 ». f ! oc decretum S. C. servari mandavit in aliis causis, et prae-
►ertiin in Atrien 31 Augusti 1619, in Veliterna, 5 Decembris 1692.
Obstare igitur videbatur in casu defectus distantiae cuius ratione S. C.
aepe rescripsit <1 non esse locum fundationi conventus e 15 Iulii 17 12, et
a Mediolanen., 21 Martii 1719, nec non detrimentum, quod Minor, Obser-
antibus obvenire poterat, eorunaque dissensus, ac etiam parvus Religioso
Um numerus pro regulari observantia rite servanda non sufficiens; aliunde
pernendum minime erat votum Episcopi, et Capituli, et ratio maioris
in dicta Ecclesia, ac etiam boni spiritualis populi. # .
Proposito igitur in generali Congregatione dici 12 Augusti 1853, dubio:
c„ . _ b ... .■ i- ,j„i Pr/imratore penerale uei
1 Cf. N.
1 Cf. n.
1 Cf. N
4 Cf. N.
1 Cf. m.
1715-
204.
233 •
260.
1893.
954
Cuna Romana
Cappuccini di collocare due Religiosi SacerdotiTTd^T^jTTT'
nel caso? ^aici nel Monticin0
EE. Patres, referente E.mo Asquini rescrin^nm*
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., pP 625.62^“"^'
1969.
S. C. Ep. et Reg., Herbipolen., 9 iun. 1854.
Religiosus Provincialis dispensationem concessit super Vnri. • , .
emissis a quadam moniali in communitate snh rf»m<i ^ ?S slniPl*CIbus
profitebatur. Hinc Episcopus exp^C L dt uftn^™
facta de praemissis relatione in audienti k.,k'* a- "
D. Secretario, SS.mus mandavit rescribi non potuuJV p1*"" 1
dispensare a praefatis votis licet simDlicihn» A . P' P™Wnc‘afem
§ 32, > sed Sanctitas Sua necessarit '«‘ZZT’ 25, N°VCmbris
scopo Herbipolcnsi Oratori rlicn a facultates tribuit Epi-
votis, si ita in Domino iudicaverit et M° ^,ali SUper Praefatis
agatur. ent’ et dummodo revera de votis simplicibus
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p, I33].
1970.
S. C. Ep. et Reg., Vrbevetana , i sept. 1854.
steriumj cuius A^nUle^profit |aUnS abhmc an™s erectum fuerat mona-
tum, et in quo vota solem n ia nstltutum a Sancta Sede approba-
erectio facta fuerit sola EDiscnnei™tekantUr’ Verum cum dicti Monasterii
clausura activa a Moil^bus^mb^tor6’ ** m ^ Ut referebat EPiscoPus-
m clausuram ingrediebantur ‘r Pi Ur’ n°n VCro Passivaf quia extranei
causa egrediebantur illino • meandae, qualibet hebdomada solarii
emittebantur, revera^olenL?!'^!;! dubitarc, co<W an vota, quae in eo
ulla dubitatione existimabantur Prout a Monialibus, et ab aliis absque
Auditis igitur Episcopo, ct S C p 1
m Spolet. votor. , 16 martt jo ,o2 * Lonsultore, et prae oculis habitis quae
Se, e come rispondere illo . exP°sita sunt, proposito dubio:
oel casor 1 *s anza dclla Superiora, dei Monastero...
R.mi Patres in Con *
referente E.mo Cagiano, rescripserunt^* bab*ta d*e 1 Septembris 1854,
o
Cf
Be
# ' nUII . lrirn
Bizzarr: C< k p. 160-165
1 ^onc^tanca S Q ^ y
ned. XIV HuII , t
P- et Heg., p. 76..g
X C. Kh ixFfiimrum fif
Pro sanatione erectionis Monasterii... et pro sanatione in radice1 voto-
rum emissorum, servatis omnibus regulis alterius Monasterii Urbis.
Et facta dc praemissis relatione SS.mo D. N. Pio PP, IX, S. S. resolu-
tionem S. C. ratam habuit.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 634].
1971.
S. C. ISp. et Reg., Neapolitana , 9 mart. 1855.
Quidam Traianus N. oppidi Panicocoli dioecesis Neapolitanae die 24 lu-
lii 1851 a quodam tormenti beliici laxata rota occisus fuit ita ut nullum
verbum vel signum proferre, vel dare potuerit.
Parochus audito, ut ipse asserit, E.mo Archiepiscopo sepulturam dene-
gavit defuncto, quia a pluribus annis Paschali praecepto non satisfecerat,
et in dicta dioecesi interdictum contra transgressores Synodali decreto est
latae sententiae . Lucia mater Traiani curiae Episcopali reclamavit, ideoque
processus confectus fuit, propositaque causa die 27 Augusti 1851 prolata
fuit sententia quod « I 'er Parochum bene iudicatum fuerit, et a D. Lu-
■ cia male appellatum fuerit, ac proinde cadaver Traiani christiana careat
t sepultura, ct in loco profano tumuletur ».
Ab hac sontentia Lucia ad S. C. appellavit. Eius Patronus in eo conten-
debat, ut demonstraret interdictum, et privationem sepulturae mxta cap.
Omnis utriusgue 2 esse poenas ferendae sententiae, ideoque requiri sententiam
iudicis, quae in casu locum non habuerat: idque confirmari poterat ex reso-
lutione S. C. in iaietana, 24 Iulii 1595 in qua habetur; « Qui non confiten-
'■ tur et non communicant in Paschate non tamen sunt ipso iure interdicti,
sed sunt interdicendi per sententiam: unde si ante declarationem monun-
■ tur non privantur ecclesiastica sepultura modo obierint cum signis contri-
tionis ». Nicol. Flosc., V. Pascha , nutrt. 1.
\erum in casu Traianu9 nullum contritionis signum dederat, et insuper
lege synodali interdictum erat latae sententiae, ct transgressio praecepti
1 Ad professionem votorum solemnium valide emittendam requiritur consesus profi-
‘entb. « Ecclesiae acceptatio, quae non habetur, nisi Monasterium, in quo professio emit-
lm,r' “nonice erectum fuerit: ideoque solus consensus etiam explicitus. ct intentio emit-
"ndi vota solemma non sufficit, si aliquod impedimentum opponatur, qualis est defectus
****** erectionis. Si autem consensus moraliter perseveret, et Summus Pon,l[LX ^ ‘
SUa P°,est-ite impedimentum iuris ecclesiastici tn radice auferat, tunc consen ^ , '
antea ob impedimentum gignere non potuerat, producit qui retro r consensus
‘P*™ professionis, ideoque sanatio in radice vocatur.
^tntis moraliter perseveret, quodque auferatur in radice
itio Uz ^ circumstantiae concurrant*
Hatc extraordinaria sanatio conceditur quando sp ti^ nmft-s-
m Casu' de aBirur- Cum enim M°nialcs m ^aaEi0 c ^fortasse scandalum oriri
w Vfirorum solemnium cis manifestata fuisset, . b 'impedimento, sed renovatio
In casibus vrero ordinariis conceditur dispensatio a mip
saltem privata praescribitur,
^ * l2i Xp de poenitentiis et renussionihus, ? 3
Cuna Romana
956
paschalis per aliquot annos continuata erat notoria- imH„ at ~~~
Ugal., p. i, ttl. 3,form. 16 ,num. 5 allatam S. C. resolutionem °tn3Cel,us'
« mst intermissio esset notoria: Cap. ex parte, desefi.Can n, k - j mterpretatur
vel adesset Statutum Synodalein contrarium : S.C inBaren °< 'n
Quare cum notorie constaret de incursu interdicti utnote S°^nirist^“.
politana latae sententiae, supervacaneum erat inquirere „ °eccsi X«-
sepulturae praescindendo ab interdicto iuxta cit ean n pnvatio™!
latae sententiae, prout docet De Ameno, De delict et utrg*pe sit
§ i, num. 12: Una enim poena (interdicti) ut separata ab’
sepulturae).... et ex consequenti haec locum habet licet illa “r ^p.nvallonis
Proposito igitur in generali conventu di et 0 Marif , S- **
Se, e come convenea confprmarA „ y mfWW^55 dubio:
Napoletana nel caso? * rcvocare sentenza della Curia
E, mi Patres, referente E.mo della Gem?i Pri rf^rtr, *
ntattve ad primam partem; negative ad secundam ’ Afc'
[Bizzarri, Collectanea S. C. EP. et Reg., p. 635, 636].
1972.
S. C. t£p. et Reg., Nullius Montis Virginis, 30 ntart. .855.
Nobis i>, privilegiu^confhrcnd/confimiat^ “e '732 incipien' * CrtiitM
Montis Virginis hisce « fu- Sacramentum Abbati Nullius
« Congregationis (Montis VirorcV^j tn >lnt: a^bas generalis dictae
menfum Confi “ifs^Tutd^^f P°mificalibus Saeta-
«strare prout pro temoore py t * Praefatis quoque temporibus mini-
l< A Monasteriorum respective Abba f ** ^ ^°ntlS Cassinorum, et Cavensium
« perpetuo concedimus > * CS m,nistrare solent Apostolica auctoritate
dubium exo rt u m ' e s t °a n * rl \S USUS . Confirtnand‘ etiam non subditos,
Montis Virginis innitehih ^ n°*n °b eo confirmari possint. Abbas
Abbatibus Cassinensibus et pSU *ai? lntroducto et consuetudini, quae ab
privilegia interpretantur a' ensibus servatur; usus enim, et consuetudo
Alii vero autunubani ITt ^ aU«Uando
subditos expresse, et clare coercetiT VCpblS induIti*.in <iuo facultas ad
tima consuetudine, r’ tluin a'lunde indubie constaret de legi-
fuit dubium: ’ generali conventu diei 30 Martii 1855 propositum
Se e come ilP. Abbate eenenN n r ■
debba mantenersi nel possessi V rdmano dclPAbbazia di Monte Vergine
mazione ai sudditi di altn* v° 1 anirn^nlstrare il Sacramento della Confer-
Cui E.mi Patres, referentcTm ’ ?
pserunt: ’ 110 Unelli, et 're mature perpensa, rescri-
Aifinnative de consensu «alf
cjn tacito Ordinariorum confirmandorum,
5. C. Episcoporum et Regularium
957
0 authentico regesto in archivio Monasterii, ac servatis aliis de iure
«liis facto verbo cum SS.mo II ‘I
' Et facta de praemissis relatione S. D. N. Pio IX in audientia habita
die 20 Aprilis 1855, Sanctitas Sua resolutionem S. C. approbavit, et confir-
mavit excepto tamen quoad futurum usu administrandi confirmationem
extra territorium Abbatiae etiamsi Abbas ab Ordinariis respecti vis vocetur,
’ ’j mentem: mens est, « che 1’ Abbate sia cautelato di esa mi na re prima
dtconferire la Cresima se i Cresimandi abbiano la fede dei proprio Vescovo
< 0 almeno dei Parroco ». 1
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 636, 637].
1973.
S. C. Ep. et Reg., Ferrarien 27 apr. 1855.
Ex Audientia SS.mi, habita a D. Sub -Secretario die 27 Aprilis 1855
S, S. audita relatione E.mi Archiepiscopi Ferrarien. benigne annuit ac pro-
pterea etc. eidem remisit, ut veris etc. et dummodo prius sibi constet enun-
ciatum Monasterium usibus et habitationi monialium accommodatum esse
ad formam SS. Canonum praesertim relate ad clausuram, nec non provi-
sum certis ac sufficientibus redditibus pro substentatione saltem quatuor-
decim Monialium, quarum duo ex tribus partibus sint choristae, tertia
vero Conversarum; pro suo arbitrio, et conscientia deveniat ad ipsius Mona-
sterii canonicam erectionem sub reg1 la S. ! )ominici et iurisdictione Ordinarii,
ea tamen lege ut coniessarius Ordinarius ex Patribus Ordinis Praedicatorum
eligi debeat : facta etiam Monialibus potestate admittendi luvenes ad habi-
tum et solemnem professionem iuxta regulas Instituti, et servatis iis omni-
bus quae a SS. Canonibus et Concilio Tridentino praescripta sunt etc*
[Reg. -Mon. 18? - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep- et Reg*»
a. fi^l
1974.
15/f.
S. C. Ep. et Reg.t Montisvidei , 22 febr. 1S56.
SS.mus D. Noster Pius PP. IX in Audientia habita ab mfrasc^^°
Secretario S. C. Negotiis et Consultationibus Episcoporum et Regu
m praeposita facultatem benigne tribuit Vicario / posto ico eipu
1 Haec resolutio prudenti consilio pro una partt inter E mum
communicata fuit. Hic praestat 9Umim* lafc!nSIC° r atcrancnsc. Ille existimabat se se
^presbyterum Basilicae Vaticanae, et Cap»tulu _ Vaticana publice conferre
? diebus constitutis Sacramenuim Con ^rmfltI.°nI^fi1tiir Drivi)e«ium ad subdit*» tantum
subditis, quam non subditis. Secundum optna e<Jixit comprehendi etiam non
_ coercendum. S. Congregatio Visitationis *nno ^rchipresbyterum sententia lata
,tos; at quaestione delata ad S.C- C.con ^onst t Ad honorandam, diei 27 Mor-
fjuae a Clem.X confirmata fuit. Tandem «nc * A rcsbyter etiam non subditis prae-
/51, Capitulo Vaticano indulsit, ut cius 'mUS • -uus jn eadem Constitutione prae-
^ Sacramentum conferre valeat, servat» cond.nombus in
m.*. tn* ^
Orientalis Oruguay praefatum Monasterium Visitationi •
constitutiones Instituti S. Francisci Salesii in civitate \? ‘UX‘a ***** et
scriptum SS. Canonum et Apostolicarum Constitutionem ^ ad Pa-
ctionem Apostolica auctoritate approbandi, postquam 7 Crigendl' * «e.
fabrica cum Ecclesia et Clausura expleta fuerit a COnv™««
habeatur ad duodecim saltem Moniales alendas’ 1”, d,OS ^‘gnata
eodem Monasterio constituantur aliqua cubicuia ab nl” mdulgendi ut in
quae ex parte exteriori aditus pateat pro scholis m.ell “S Separata- « *
terea lege clausurae minime comprehensae declarantur™?’ jUae,qU' Pi-
cula ex parte interiori accedere oossint ori ,, , ur’ et ad eadem cubi-
nem Superiorissa, Magistrae, aliaeque situwmfaS
clavibus claudantur, quarum tmT^eTsun ™ ™'nons aditus riuabus
Monialem ab Ordinario depntandiT eustoS In™’ 1“° p'"°
indulsit ut donec ad formalem erectionem eiusdem M™ S' beni61"
superius praescriptum procedi nequeat « Monasten' >uxta modum
ex Europa illuc iuxta separatum RrecriDtum San<jtlmoruales professae quae
excipiendae aliquam domum quam OrHh? PpU?nnt' tum ™vae alumnae
omni communicatione cum aliis domibi l^y ?"^ eXiStimaVerit' *
fuerit, consuetis repaculis et nraesrrin^ ai apposms> quatenus opus
ea tamen lege ut alumnae donec inibi ner C ^ C.aUtells' mhabitare possint;
eia emittere valeant dilata Dro f-«- b perrnansennt. v°ta dumtaxat simpli-
tum Monasterium canonice^c-ctum"!™^? S”!emniu™ donec memora-
lata sit. Ut autem durante mnn c: ' • m * reb8losa Communitas trans-
uti supra, designanda, ipsae auin^T”11* ‘U o V’Tura in eademdomo,
Ordinario necessarias et onn fodiantur, Sacris vacare valeant; S. C.
constituendi in loco decemUt aT faCUltates benif?ne P^iter impertita est
Cappellam, in qua missae Pfi1m 3 10 USU .separat0> Oratorium, seu
et tam Moniales quam aliae ' iebus solemnioribus celebrari possint,
ac etiam inservientes SacerH P<^onaein ea^em communitate commorantes
missam satisfacere valeant Con ^ ™lssae celebratione praecepto audiendi
[Reg. - Mon, i8e6 ~ Cf ^ntrar“s etc*
P- 644, 645]. ^ * ctiam Blzzarn, Collectanea S. C. Ep. et Reg,,
1975.
* Ep’ et 3o maii lg56
Archiepiscopus Tranen d*
tum edidit, quo decernebat ‘ & ** . ctobr*s I(^52 m sacra visitatione decre-
personarum, quae intra chn!t ClxIftatc parlettae associationem cadaverum
eri debere a Confessario m ^ ^ onastcriorum Sanctimonialium degunt,
quo Monasterium situm erat rf^V ^onaster*i» et non a Parocho loci, in
moniales tantum respicere C\ f*, evero Beclaravit hoc decretum Sancti-
avitatis contra praefatum derJfh ^ CoIlegiatae S, Mariae Maioris dictae
nioi j consuetudine reclamavit a ^ penes innixum contraria immemo-
«ra ili ha avuto, e costantemem^ • Scv<-rans ipsum « fino da tempi immemo-
esercitato il diritto di trasportare i cada-
S. C. Episcoporum et Regularium
959
• dei[e Monache dalla porta dei Monastero alia Chi esa esterna dei
, Monastero stesso ».
Archiepiscopus de more requisitus referebat ab antiquo, cum Confessarii
Monialium assumerentur tantum e gremio Capituli, nullam quaestionem
Jocum habuisse: deinde vero deputatis Confessariis extra Capitulum, Con-
fessarium prope Monasterii ianuam solere benedictionem cadaveri imper-
tiri illudque postea tradere Capitulo, quod associationem ad ecclesiam exte-
riorem praestabat, exequiasque celebrabat.
Prosequebatur Archiepiscopus a se editum fuisse decretum non solum
ob modestiam sacris virginibus debitam, verum etiam ad eximendas Monia-
les a gravibus expensis, quibus subiiciehantur, et innixus resolutioni S. C * J.
‘m Novarim., 22 Augusti 1727. Exhibebat insuper aliquas allegationes, quibus
exponebat Confessarium Ordinarium Monasteriorum Sanctimonialium
Parochi vices gerere, ideoque ad Confessarium associationem cadaverum
spectare prout tradit Pelizzarius in tract. de Mofiialibus, cap, 10, sect 3,
sub 1: neque constare de asserta consuetudine, quam nonnulli testes exclu-
dunt; quod si aliquando Capitulum funeri interfuerit id factum fuisse ex
monialium invitatione, ideoque referri ad actum facultativum, qui veram
obligationem minime inducit.
E contra Capitulum mordicus consuetudinem haberi contendebat, quam
ipse .Archiepiscopus non denegabat, et documentum proferebat, ex quo
constabat de observantia favore Capituli ab anno 16S1 usque ad annum 1849»
quin eius origo designari potuerit. Nec aliquid in casu facessere autumabat
citatam S. C. C. resolutionem, quia ad rem non facit, respicit enim personas
a Monasterio extraneas, et etiam alterius paroeciae, quae in Ecclesia exteriori
Monasterii sepeliri obtinuerint. Et revera en dubium, quod in dicta A ova-
rm. propositum fuit: .. ..
«An occasione delationis cadaverum sive Parochiae S. Crucis sive a le-
nae ad Ecclesiam exteriorem Monialium Cappuccinarum Parocho S. ru
1 cis pertineat ius funerum cum Cruce, et stola privative ad Confessanum
dictarum monialium; seu potius ipsi Confessario; et an in supposito e ea
' fur ipsi Parocho quarta funeris Cerae etiam positae super altare, et quo
cadaver sit alienae parochiae? ». . , ,
Responsum fuit: Ad primam dubii partem affirmative; Ad secundam nega-
itve; Ad tertiam servetur solitum. _ c ..
Quod si in casu consuetudo aliquid ex iuribus Conferaani ordu^
detrahere potuerit, animadvertebatur ultra illius limites progye Monia-
Porro Samuel, de sepulturis, Tract. i , oontr. ,3. condus. habe. £ , Mon»
'ium sepultura nullum ius Parocho competit, sed dumtaxat Confcsan^
S j 1 ^ ritien proposito dubio: « Num
'.?■ prout refert Gardellini, n-4f>63 m Ctw ?? ^ supcr cajave-
SStTT* ConfeSSan° f?'capi ulo> . decrevit?, celebrationes exe-
0u“s Mon,allum- an vero praefato CaP‘“ die l6 Martii .805 ».
9 'arum sputure ad Confessarium pro t P Maj. lgj6 deIata c
ad Congregationem generale
dubio;
cum
960
Curia Romana
Se. ed a chi appartenga associare i cadaveri delle Monache e „1 u
1 escquie nel caso? * e celebrarne
Emi Patres, referente Erfio Delia Gcnga Praefecto resc 1
Servetur consuetudo quoad associationem; in reliquis soecta^T'-
sano. ^ F««are tomes..
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 648-650],
1976.
S. C. Ep. et Reg., decr. 19 niart. 1857.
Peculiaribus adductus rationibus, auditaque sententia S R E CarHi
hum S Congregationis super Statu Regularium Sanctissimus n V
Papa IX quoad Regulares Vironam familias cuiuscumque OrTnis CoL
tioms, et Instituti votorum solemnium in ditione Sarrae n, ' C™gegl'
licae Maiestatis existentes ex Aposto.icae Au^Z&X^t Ap0S,°-
sequuntur, statuit, constituit, atque decernit ' P “ baeC’ quae
Peracta probatione et Novitiatu ad praescriotnm S r :i- T • .
Constitutionum Apostolicarum, et StatutonimP Ordinis a S 'scdZ"'"!!’1
torum» No viti i vota simnliri-i bede approba-
rum Sexdecim ab eodem Tridentino cZT Z eXpleveri“t aetatem anno-
quae forsan a statutis Ordinis a S Sede ann Ve! *. a,lam "“'orem,
laicos et conversos postouam iH ' “ aPProEatis requiratur; et quoad
tutione Clementis Vllllncipien /n Ee"'enennt “extern, quae in Consti-
triennium a die, quo vota simnl ' j SuPrenm ” praefimta est. Professi post
nantur, ad professionem votoram soZ56""'’ “n?putandunb si dignirepe-
**-• ™ *— **
Pontifices 0 et « ReeutarM^hr*11^** ^tatu Regularium incipien. « Romani
tur in teceptione ad habitui novhiamm prf°mul8a,aJ omnino serven-
cium. ’ hiatum, et professionem votorum simpli-
Sanctit S
ad quos spectat, ex nr t''ncm et observantiam huius decreti omnibus,
quibuscunique etiam ° 0 iedicntiac districte mandat; ac contrariis
Apostolica Auctoritate der » 1I“bvidua mentione et derogatione dignis
[Uizzarri, Collectanea S P essc declarat.
b' C- EP- « Reg., p. iS8, 159].
’ d‘ Trsulmhm' e- is.
• CoU««*«. S, c. Ep. „ R
pe-. p. 831-839.
S. C. Episcoporum et Regularium
1977.
S. C. Ep. et Reg., Tranen 17 sept. 1858.
Haec causa, quae superius relata est 1 proposita fuit die 30 Maii 1856,
t E mi patres rescripsenint: servetur consuetudo quoad associationem / in
"{Miis spectare Confessario. A defensore tamen Monasterii, obtento novae
judientiae beneficio, partes novas allegationes exhibuerunt, quae praesertim
consuetudinem respiciebant. Defensor Monasterii excludere conabatur prae-
ttnsam consuetudinem tam in facto, quam in iure: in facto quia ea tantum
adducebatur probatio, quae desumitur ex libris capitularibus in quibus legi-
tur de una, vel altera moniali quod fuerit « capitolarmente sepoltan. At vero
haec verba aequivoca, et incerta veram probationem in facto constituere
negabat. Ses etiam dato quod Capitulum consueverit cadavera Monialium
associari, inquiebat, hoc indubium esse processisse ex invitatione singulis
vicibus facta, ac propterea denegari minime posse huiusmodi acta uti faad-
1 tativa habenda esse, nullumque ius inducere.
Reponebat vero Capituli defensor nullum dubium moveri posse circa
consuetudinem, ea enim non solum cx actis capitularibus desumitur, sed
ex continuis publicis factis apparet, quae originem trahunt ab anno 1681
usque ad recens Archiepiscopi decretum; ideoque in casu concurrere quasi
biscentenariam, et immemorabilem consuetudinem, quae excludit precariam
et variabilem voluntatem, qualis in actis facultativis requiritur.
Quapropter proposito dubio in Congregatione generali die 13 Februa-
rii 1857:
An sit standum, vel recedendum a decisis in casu? »
E.mi Patres, referente E.mo della Genga, rescripserunt:
In decisis, praevia tamen consueta invitatione quoad associationem, et
* amplius ».
At vero Capituli Archipresbyter, qui curam animarum exercet, deinde
declarationem praefati rescripti a S. C. expostulabat. Ipse enim existimabat
«Rabere ad associationem non solum ad comitandum funus, sed quaParo-
• i ad eiusdem funeris celebrationem; si enim quoad Capitulum con-
kuetudo de simplici associatione admitti potest; relate ad Parochum assu-
do formalis intelligcnda est, eo vel magis quod Confessarius Monialium
*us habeat in actis, quae extra Ecclesiam et Monasterium agantur,
pmut est translatio defunctae monialis extra Monasterii ianuam per pu > i
viam, qua cadaver ad ecclesiam Monasterii ducitur. .
, em^e -Archipresbyter lamentabatur a Monialibus clausu am praezta
nen c°Kueta invitatione ita intelligi ut invitatio ad actum mere facultati-
fucatur, quin Moniales ad invitationem revera teneantur; quam inter-
^tationem falsam omnino esse contendebat, nam verba illa praevia con-
** datione absoluta et non conditionata sunt. Quapropter Archipres-
1 Cf. N.
r975-
ei t
962
Curia Romana
bvteri Defensor hanc responsionis formulam proponebat* «A •
« consuetudinem fiat a Collegiata S. Manae Maioris una cum iuxta
" tero officio Parochi fungente, invitatione per Monasterium .presb)’-
« praetermissa ». , m Onuuno non
Patronus Monialium reponebat earum exemptionem a P l
directe personalem, et solum per accidens localem ideouue 7 * esse
m Monialem defunctam, et si eius cadaver per publicam viamtanT"11”1
■unsdictionem habere, non vero Parochum quod quidem «5 r ™s'erat“,
ravit, cum simplicem associationem ex consuetudine Cap^iuT a^hr '
formalem vero quoad Parochum exclusit per verba illa-
Confessorio. Quod vero spectat ad invitationem Patronus inse .7 V*”
bst eam referri ad urbanitatem, quae inter actus voluntarios et facultativ*
nT Tu11'’ ,PKarim CUm ^ C3SU MieS qUOties 3 Monialibus facmfe
Ita ut quaelibet invitatio tamquam actus ab aliis disiunctus et sL™
as ,? * «—»»-■«32
Eani Patres, referente E.mo Delia Genga Praefecto, rescripserunt-
« uti parochi -wa*
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 657, 658].
1978.
S. C. Ep. et Reg., Tarvisina, 8 apr. 1859.
Episcopus I arvisin. die 12 Octohric ,9-Q Q r* .
Tarvbinam nert' ^ ^ 4Pnma tonsura insigniverat, licet ille ad Dioecesin
P'7u' : ‘de°qUe aP“d S- Congregationem conquerebatur no,
flT AbbatiS ign°rabat’ ve™m «i3- qu- s»3 iurisdi
s^tbdftpi^rSti° ab Abbate qua auctoritate «o„
legium habere ex litteris AomTr' .CO"tullfs.et- Et rcsPonsum accepit pnvi
Ex paternae eharitatis offJl *N,Cola‘ V dlei 1 APrilis '434 ‘ncipien
parentibus orbatum ct boni’ q.Uas. tamen "umme exhibuit: Angelum ver
rante civili potestate’ intra lii7> .'u1™ ' cnctIas migrasse, ibique aucte
Episcopus Tan isin r„; k ^ Abbatlae domicilium constituisse. At vero
vocationis signa haud evhiK^ comniumcata fuerunt, referebat Angelum
dioecesi discessisse* ses* ’ U*SSe’ Ct m cum animadvertisse, i deoque e sua
supposito privilegio ccmtrfp™^ qU° privile&10 Abbas frueretur; sed etiam
latores 1 egisse etenim a 9°nsUtutlonem rnnocentii XII incipien. Specu-
Ordines susciperet m fra^em Iegis a dioecesi abierat, nempe ut
>n transmissionis decreto a potestate civili lato
Cf. N. 258.
1
S , C. Episcoporum et Regularium
963
. ebatur; nec Venetiis canonicum domicilium ad effectum Ordinatio-
■ ouisi verat, non enim bona, quibus carebat, Venetias transferre poterat,
^ 0er decennium ibi manserat, nec beneficium ab Abbate receperat, nec
neC Lennium penes Abbatem commcnsalis fuerat, et insuper ne litterae
testimoniales quidem ab originis Episcopo requisitae fuerant, sed post breve
•emporis spatium clericali tonsura insignitus fuit. Quare expostulabat, ut
Angelus ad clericalem habitum dimittendum cogeretur, et poenae a Sacris
(Aonibus sancitae locum haberent. Deinde Sacra Congregatio Patriarchae
Veneriarum scripsit: « Che credendo I’ Abbate avere ii privilegio di conferire
Jj tonsura, e gli ordini minori, conviene, che esibisca ij privilegio medesimo
t che dimostri non essere stato il medesimo revocato dal Concilio di Trento
a forma di quanto insegna Benedetto XIV, De Syn . Dioec lib. 2, C. XI,
mj. 9, e che postcriormente abbia avuto nuova concessione. Quindi V. S.
domandi ali 'Abbate i suddetti schiarimenti, che comunichera a questa
S. Congregazione, e riferira sulFuso finora praticato ». Patriarcha vero
referebat Abbatem fuisse ab Episcopo benedictum, quod minime iocum
habuerat quoad antecessores Abbates, qui propterea tonsuram et ordines
minores minime conferebant: ideoque modernum Abbatem, cum benedic-
tionem consequutus fuerit, hac vice tantum tonsuram contulisse: de privi-
legio vero, eiusque exhibitione altum servabat silentium.
Bened. XIV loc. cit. habet: « Quoniam autem Tridentinum Abbatibus
quovis modo exemptis facultatem dumtaxat reliquit Tonsuram minores-
que Ordines conferendi suis subditis Regularibus; et Abbates Saeculares
quantacumque gaudeant exemptione Regularibus non praesunt, neces-
sario inde consequitur, eos non posse ullum, quamquam suae jurisdictioni
subiectum, ad primam Tonsuram minoresque Ordines promovere, nisi
hanc potestatem a S. Sede Apostolica post Tridentinum Concilium impe-
f traverint ». Abbas, de quo agitur, nullum privilegium exhibuit, sed dum-
taxat de litteris Apostolicis Nicolai V in genere mentionem fecerat, quae
Concilium Tridentinum antecedunt.
^ Bened. XIV eod. loc., num, 13, docet nullam esse collationem pnmae
Tonsurae et minorum Ordinum factam ab Abbate, qui nullo privilegio illas
inferendi fruitur; illicitam vero sed validam esse, si conferantur non sub-
, ab Abbate, qui privilegio gauderet* 1 ... c
Hisce praemissis in Congregatione generali habita die * pn js i 59
propositum fuit dubium: .. ; • * a
. I- Se costi dei privilegio di conferire Ia tonsura, c gli ordini minori .
JVore dell’ Abbate dclla Misericordia di Venezia nel caso.
™ Quatenus negative: , 1 ?
J* oonvenga prendere qualche spediente, e negative'
, EtE.mi Patres, referente E.mo Clarelli. rescnpscrun Ad i. negative
Ad 2 . Tnncnne et Ordinum Minorum, quatenus
ibAkk csse c°»at>onem Tonsurae dimittendum habi-
“ Abb«e collati fuerint, et cogendum esse Angelum a
S.
1 Vid. S. C. Ep. et Reg., 5. Hippolyti , 20 aug,
• Ep. et Reg., p. 1 27 , 128.
1852.
Bizzarri, Collectanea
964
Curta Romana
tum clericalem cura Patriarchae Veneriarum, qui utrique I
tentiam suo prudenti arbitrio injungat, et resolutio conununiceu"? ^
Tarvism. facto verbo cum SS.mu lUr episcopo
Iit Jacta de praemissis relatione SS.mo D. N p;0 pp Iv .
habita eadem die, S. S. resolutionem S. C. approbavit 'et 2^ aUdiem“
insuper Patriarchae Veneriarum facultatem tribuit tam A .!’™rmavit; «
Angelum, postquam poenitentiam salutarem ab eodem Patria k"™' quam
gendam expleverint, a censuris, et poenis ecclesiasticis ob praenSsIT"'Un‘
dolibet incursis absolvendi, et dispensandi. Contrariis et,- ^uomcK
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 662-664]'.
1979.
S. C. Ep. ct Reg., Aurelianen., 20 dec, 1859.»
Acceptis novis Litteris amplitudinis Tuae die 7 proxime praeteriti men
sis Novembris ad SS.mum D. N. Pium PP. IX datis ad obtinendam »
hibmonem, ne Clenci Saeculares tuae Dioecesis infra triennium a 2 Z
ad Sacrum Presbyteratus Ordinem promoti fuerint, computan remlm
volentia^ StTt abT’ 1“^*“ Sua.pr° **> qua.Te P™sequitur bene
EoiscoDorum et R 1 SC ' ongreg:Ltionc Negotiis et Consultationibus
versiordbuH Rc8uIa"u"> P™«posita Litterae ipsae cum adnexis animad-
bus sedulo perpens^laudandum' exPc"dere""lr- Hcirc° omni-
na<jtnnlpm r andum quidem esse E.iru Patres existimarunt
missarum tUam’ qYa omni studio bonum ovium Tibi com-
ecclesiasti V' tamen e*s v^sum est magni momenti vulnus infiigt
senim c n ’ ll,8C1Pllnae, si petita generalis prohibitio concederetur, prae
scrintores p ^n> qU° u^genti et extraordinario casu, de quo citati a Te
1. i _ ^UUI} ur* a Benedicto XIV satis provisum sit, nec generalis
eam obtim^t510^ exeJnP^uim habeatur, siquidem S. Carolus Borromaeus
cur nn n m * ^ .^ir un*cum dumtaxat Institutum, cui Seminarii sui
tes emi in nilS,Cr‘lt‘ 1SCC Ctiam accccBt, quod alii quoque locorum Antisti-
Det itionem ,!/ c*rcuinstantiis reperiuntur, hoc exemplo ducti, eamdem
adversari vocau^onM aTrel!^'0 °CCaf.io Praebcrctur insimulandi Episcopos
s;ij > sect 1 1 • £losos ordmes, quorum alumni cvangelica con-
-nu,i.uuiunTesf ^eri^TT"! AmiS,itib“S '™ P™™' *
eamque querelarum Prohlb*tionem Regularibus gravissimam fore,
«lieni fierent :.b ■<“turaw "on sine periculo, ut eonim animi
suaru n Dtoeccsum j ? qui buiusmodi prohibitionem efflagitarent, cum
quibus neces.se nr c niento praesertim tristissimis hisce temporibus,
tis co^Sr^T; ut uter?ue Cle™- saccu,aris nempe' et
dam sedulo incumbat aiUi,^tisque studiis in vineam Domini excolen
i
•- rusco do Xurdmncne,
S. C. Episcoporum et Regularium
965
Quae cum Sanctitati Suae relata sint, ea Tibi communicanda mandavit,
cui \postolicam Benedictionem toto cordis affectu peramanter impertita
gt*
Haec Amplitudini 1 uae significo dum prospera et ■ elicia cuncta ex corde
adprecor a Domino.
670J.
[Ree- 1859. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 669,
1980,
S. C. Ep. et Reg., Eugubina , 2 mart. 1860
Cum nubilis Carolina NN. Euguhinae Dioecesis filium in lucem edidis-
set, Parochus baptisma infanti collatum in librum baptiza torum referens
die 27 Iunii 1858 puerum Nazareni NN. filium esse conscripsit. At in
sacra visitatione mandarunt Visitatores nomen patris e libro. expungendum
esse. Quod Parocho minime piacuit, et res delata Alit Episcopo, qui saltem
limitationem uti fertur addendam esse iu dicavit. Parocho tamen renuente
.Antistes iussit,ut liber ad curiam transmitteretur, quod exeeutioni demanda-
tum fuit.
Parochus ad S. C. reclamavit contendes librum sibi restituendum esse,
nec nomen patris delendum, nec limitationem uti fertur apponendam esse,
quia de Nazareni paternitate constare arbitrabatur ex inhonestis amoribus,
qui inter illum, et Carolinam intercesserant; ex promissione matrimonii mu-
lieri tacta, et ex denunciatione ab ipso Parocho penes Curiam producta,
et ex processu super stupro cum praegnantia, quem Curia confecerat.
Episcopus vero de informatione et voto requisitus animadvertebat cau-
sam de stupro minime definitam fuisse, cum et adhuc inquisitio expleta
non esset: Parochum propterea inniti dumtaxat praesumptionibus: satisque
provisum esse in similibus casibus per ecclesiasticas regulas, quibus edicitur
satis esse inscribere nomen matris, cum de Patre non constet, ne m amiae
occasio detur. Rituale Romanum, tit. final habet: «Si infans non fuent ex
legitimo matrimonio natus, nomen saltem alterius parentis, t ^ Huo co^
^tat, scribatur, omnis tamen infamiae vitetur occasio». Quare MortaceJ.,
fomul.legat., tit. I0, form. 2, tradit: «Si autem sciatur mater, scribatur
nomen eius, quatenus non adsit periculum infamiae, cuius occasio semper
tollenda est ». Et Barbosa, de offic. et potest . Parochi, par. itcap. /, • 3-
'Quod si infans spurius, et illegitimus fuerit; et parentes “gnosci ,
scribatur... esse filium parentum ignotorum ». Buru au, o' ' matris
— «' •«•* “s-K “ ii*”":
'-crto sciatur, non vero patris, quia . . u *
ifi V \ n-itr s cum clausula ut dicitur, ui
_ summum adnotare potent nomen pa _ r>
Qiunt, ut institerunt
?*■ 11 » cap. 2, § 2
habetur: « Se
* : J madre non vogliono essere conosci
966
Curia Romana
« £ stato battezzato un figlio, o figliola di Padrc e Madre ~ '
Monitis ad Parochos iussu Leonis XII confectis, cap i art » lnco8mti‘. In
* Iluiusnrodi annotatio (scilicet Baptismatis spurio collatil n’^™3
«nomen, et cognomen silentio praeterire debet, matris dunttax^ '‘V?1*
« expressione habita ». uaxat sufficienti
Quod vero attinet ad translationem libri baptizatorum r ■
ocubs habendum esse innuebatur Ritual. Roman „ quod loc^cH l*
" L,ber baptizatorum habeatur in Ecclesiis, in quibus confer, nrk habel:
nec non resolutio S. C. relata a Barbosa loc4 cit cap - baPtlsn>us.,
tn Caven., 3 Iunii 1614: « Huiusmodi libros non ‘'essTpwTri.
" POtetate Parochorum extrahendos, sed penes illos deberi ^ 4
Quae quidem de diuturna extractione inj^ forSsc^ '
reno m nTcl? ! “ dd ***** il n0™ «. *£
E.im Patres rescripserunt: '
, “ *ffirmatlve' et habeatur pro deleto nomine Nazareni, facta in libro bao
. P“r«d “s' reSOlUti°niS hUiUS S’ C: et i*- libe;
[Biz^arri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 670, 671].
1981.
S. C. Ep, et Reg., Anagnina , 13 sept. 1861.
vembris Capituluno^agninum in sessione Capitulari habita die 25 No-
cius neeotian^I^T1 ^ in SUUm Pr°curatorcm elegit, ad hoc ut Romae
honorario scuta f lU ctaBa tum extraiudicialia pertractaret cum annuo fixo
Capituli negotia n^Urb^0 £Iures per annos praefatus Procurator
sibi Procuratorem 1 P®regit. Cum vero anno 1861 , Capitulum alium
hanc S. C EE et RR° Glscl adlegerit, hic suas querimonias ad
« delPOfficio di Agente /p™ ContendeiJs (t che sia mantenuto nel possesso
«dei 25 Novembre iS-*- del ^P^olo a forma della risoluzione
tum tum ex verbis C -Z 1 <terum perpetuo se esse Procuratorem constitu*
gnabaf .ic nrnnmr, aPltu ans sessionis, tum ex modicitate honorarii propu-
'^szszztz r in offid°- - reraweri r
ad munus per aliquot a US lnfllgeretur: paratum se quoque exhibens
ratio a Capitulo rmnv» nnOS ln Postenun gratuito exercendum, ut omnis
Capitulum e contra * r CU'm ^ °^c^° Procuratoris dimittendi.
Procuratorem m tlrbe de Cilusis ad nonim sibi constituendum
rrogavissc Procuraton Q^V^msse, a®rmabat; nec ob id iniuriam ullam se
tulisst ex eo potissimum 1SCl,^ulPPe minime perpetuo ei id muneris con-
in praefato officio con.fi rm^UC 3t ^Uod ^otannis Capitulum soleret illurn
quod libtrum semn^r n<l J f,curatoris munus a mandato abludere,
P r ent Udanti revocare.
S. C. Episcoporum et Regularium
967
Hinc proposito dubio.
ce e come sia luogo alia manutenzione o reintegra2ione nelPOfficio di
procuratore ed Agente a favore delPOratore nel caso?»
c q in plenario Auditorio diei 13 Septembris 186 r rescripsit:
Xegative, salvo iure pro integro honorario ultimi anni ».
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Rcg., p. 680].
1982.
S. C. Ep. et Reg., Trappetisium , 20 dec. 1861.
Cum vota Trappensium quae infra fines Regni Galliarum emittuntur,
decreto diei 24 Martii 1837 simplicia declarata fuerint, 1 nonnulla dubia nuper
circa votum simplex' paupertatis exorta sunt. Ut omnis ambigendi causa de
medio removeatur, SS.mus D. N. Pius PP. IX in audientia habita die 20 De-
cembris 1861, inhaerens resolutionibus super voto simplici paupertatis alias
datis, haec quae sequuntur quoad Trappenses Galliarum statuit et decernit.
1, Professi dominium radi cale, uti aiunt, suorum bonorum retinere
poterunt, sed eis omnino interdicta est eorum administratio, et redituum
erogatio atque usus. Debent propterea ante professionem cedere etiam pri-
vate, administrationem, usumfructum, et usum quibus eis placuerit, ac etiam
suo Instituto, si ita pro eorum libitu existimaverint. Huic vero cessioni
apponi poterit conditio, quod sit quandocumque revocabilis; sed professus
hoc iure revocandi in conscientia minime uti potent, nisi accedente Aposto-
lieae Sedis placito.
2. Professus qui ante emissionem votorum de dominio suorum bonorum
per testamentum disposuerit dispositionem revocare vel immutare absque
Apostolicae Sedis induito minime poterit.
[Reg. i86r. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. ct Reg., p. 150,
rs4
1983.
s. C. Ep. et Reg., Burdigalen., n •'»Pr- ,86z'
Un vicario generale di una diocesi di Francia i nella necessitA di chie-
:re h soluzione dei dubii seguenti. . .. . ,
Una Congrcgazione di Monache che fanno yot. semphe., puo essa
•arsi ad una Congregazione di Sacerdoti Religio»., ed avere .1 mede-
".^w,°SSr£«- .... «w* f «rSrj
“ (Ond.,., e H,.,t 3i .... p1"' ™f'pm™.r,p il pprip.pp Krillo?
puo consentire a questa affiglia/mnc, rispettare questo
3. I successori di questo Vescovo sono obbh^« n nspera ^
‘tratto di affiliazionc, c non possono eg tno np
i Cf n1. c r En, et Rv?** P- 73* 74*
otzzarn. Crtl ectanca h*
968
Curta Romana
4. I Sacerdoti Religiosi possono in forza del^oritrattn '
sor« ordinarii e straordinarii delle monache, le quali ^ 1 C°nf«.
pertutto ove saranno insieme? 4 1 sono affigliate, 4
5. Ih Direttore Generale della ConereeazmnA e jj
non dirnomndo nella CittJ ove si trova la casa madre^eile degli **
d, Pro-Direttore, ed aUontanario quando !o crS oppo^oT “ «"•
6. Supposto che detto contratto di affisHazionp v»
S. C. de- yv. e RR., quali sarebbero i dirim^d Ves^ S?IT? *"*
Facta de praenussis relatione SS. D. N Pio PP y ^ ?
die ii Aprilis 1862 a D. Secretario S. Consnw.lnn cr Aud- habita
Sua propositis dubiis rescribendum manda vi V/n- *,/ EE' ** RR’’ Sanctitas
twe: ad negative ad prinum parier,, affirmativi “ V*"
tum negative: ad quintum satis provisum ,'n ^aecedcntii^TlT" ',^^'
ciendus erit tenor concessionis S. Congregationis et ,„k ^ cextum mspi.
st quae existant. * ^ sub sequent es declarationei
p. S8is3]M°n' ,862' ~ Cf' etiam Bi22arri- Coaetanea S. C. Ep. et Reg„
1984.
S. C. 1 1). et Reg., decr. 3 maii 1862.
Capitula CathedraHum EMteiaro™»* D‘°eC?slb“s Neapolitanae Ditionis
licet Episcopis, quin eos e suT^riU 'ud!cwe devenisse ut viventibm
rentur eisoue fiL? V Sedlbus turpiter eiectos aliquo modo sola-
auctoritate, ad electionem Virari^cloM COrum<>ue Delegatomm
Dolendum nariter ^aPltu^ns temerario ausu processerint.
gregatione Episcoooni111 AJSpS lcar*os Capitulares, licet ipsi ab hac S. Con-
mandato moniti fuerim .SSm‘ Domini NoStri W PP' IX
obligatione dimittendi officium in Vi de !ncursis ccnsuris dcl)ue
et adhuc nermm.r- ’ ln ^Itani Capitularis munere permansisse,
que ecclesiastici remm'1™ P°f U 1 ^^ristiani offensione, et detrimento, cum-
neat, et ut alii a - ' ^Ti!^ sub\ersione, Ne tantum facinus impunitum rema-
a^uctoritate huius Decreti^^^^^18 retraIiantur« Sanctitas Sua Apostolica
tuit: i. Nullas irritas t ^p°re’ iaec c*uae scTluntur, decernenda consu-
etiones, et omnia acta 6 nU 1US ro^or‘s €sse denuo declarat huiusmodi ele-
et in posterum quovis * Pract^ict*s ^ icariis Capitularibus facta sunt,
huiusmodi Vicarios C in'f°i°re ^ ^raetextu fient, z. Tam electores, quam
non ibus, et a Constitut lr^ ccnsuras et poenas ecclesiasticas a SS. Ca-
3. Suspendit Vicarios P°m ^ comminatas incursos declarat.
Beneficiis quibuscurnou e ^‘ltU 3 rCS et susPensos decemit a Divinis, et a
qualitatem canonica!, n- v ^ residcntialibus, quae ipsi obtinent, quamvis
decemit, ut huiusmodi Vicari!^3^11? adnexam habeant. 4. Statuit atque
permanserint, eo ipso incu ^aPItu laxes, si post hoc decretum in
Canonicatuum, et Dmnitan^1™ privationis omnium Beneficiorum,
m’ nec n°n mhabilitationem ad alia quaecum-
S. C. Episcoporum et Regularium
969
que
Beneficia, Canonicatus et Dignitates in posterum assequendas. 5. Hoc
ver0 Decretum Sanctitas Sua in omnibus extendit ad Capitula, quae in
iterum ad huiusmodi electiones, quod Deus avertat, procedent; nec non
fj Vicarios Capitulares quatenus hi munus susceperint.
[Re?. Ep. 1862. -Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg.,
p. 153» !54]*
1985.
S. C. Ep. et Reg., 4 iul. 1862.
Fr. Theophilus a S. Corde Mariae Sacerdos professus et novitiorum
Magister in extincto Collegio Apostolico B. M. V. de Zapopan in Dioecesi
de Guadalaxara sua ductus tristissima experientia aliorumque Religiosorum
Virorum consilio ut suae conscientiae satisfaciat, quamvis fratrum minimus,
qua decet animi submissione ad B. V. pedes provolutus sequens dubium
humiliter proponit.
Utrum in iis circumstantiis exclaustrationis deesse con fess ari orum pro-
prii Instituti copiam debeat reputari quamvis aliquando unus vel alter Reli-
giosus precarie inveniatur, ita ut Praelatus regularis tuta conscientia tacui-
tatem alios sacerdotes sive Saeculares sive Regulares adeundi concedere
possit?
Et Deus etc.
Ex Audientia SS.mi habita ab infrascripto Domino Secretario Sacrae
Congregationis Episcoporum et Regularium sub die 4 Iulii 1S62, Sanctitas
Sua ad propositum dubium rescribendum mandavit nempe Religiosos sup-
pressorum Conventuum qui hac de causa in communitate non vivunt, posse
sibi digere in Confessarium quemcumque Presbyterum sive ex Clero Sae-
culari sive cx Clero Regulari dummodo sit ex approbatis ad excipiendas
Confessiones ab Ordinario Loci. Iis vero Religiosis de quibus agitur qui
licet a suis Conventibus eiecti tamen eo meliori modo quo fieri potent in
Communitate vivunt, Sanctitas Sua benigne tribuit Indultum e lgen sri
quemcumque Confessarium ut supra, dummodo in ea non a eantur sa
tetn quatuor Confessarii proprii Ordinis. Romae etc. .
[Reg. 1862. - Cf. etiam Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. J 55J-
1986.
S. C. Ep. et Reg., Linciet 19 sePu l862’
V 'cani Curati Regulares regulari
5 unitarum Dioecesis Lincicn in AustnVXTrP^essic,r.em solent
Penore nominati sunt, et ab EP1SC“? PPram popuki legit litteras, qui-
mim. Decanus enim ecclesiae Parochi £ fraclit| et deinde sym-
5 Ordinarius nominato curato regime ^ stoiam, librum Evangelii,
^ls spiritualibus, quae illi consign* ,
97°
Curta Homana
claves Ecclesiae et similia, potestatem Curato concessam i j-
exhibet: et tandem confluenti populo Pastorem ostende i d‘Cat’ Pa,am«)iie
At vero Abbas Monasterii Ordinis S. Benedicti
cesi existentis, cui nonnullae paroeciae unitae reperiuntnr !k (j‘CU D'«-
modi usum existimabat, quia possessio, et investitura a °kndum huius-
datur Parochis perpetuis, quibus Paroeciae in verum .itui “““ <anoni*
non vero Vicanis Curatis, qui ad Superiorum nutum conferunfJr,
prout sunt Parochi regulares: quibus accedere aieba,
dandis investituris lituis, tubisque Derstreniti.r . • 9 U in huiusmodi
peragantur non sine gravibus impendhs et rejmlari f rPulatUr’ alia^
Q.r ito Abbas S. C. d4to££ ztz £*“»
dictae consuetudini adversam proferebat ea fretis ^ Sententiam P™-
tantummodo locum habeant quando titulus beneficialirikTrDetr'''^'
ceditur, non tamen quando cura am^or , . :iails n Perpetuum con-
ideoque in casu autumabat non agi de rationTb^° CXerCen?.a committitur,
de corruptela, et abusu, qui clamoribus, et stre hl^ToOum
proprie dta irstimm sOd r°ndrba‘ ““ * “ *“»*<■* *
«Ut in iis instrumentis ’ quae retmlJih repraejentatl0ne ad popuhim adeo
«quod Vicariatus parochiali* a p nbus tradtmtur, expresse adnotatur,
tam vero consue^ N. dependeat , Dic
in contermina S Hirmolvt’ * ?Ta 113 quoque Dioecesibus, et praesertim
sum, n NCC °bStare arbitrabatur Abbatis respon-
pho II Cathedra episcopalis L^nginem habuisse quando regnante Iose*
et conforn^is reperiuir f^^^ranea fuit, et deinde sempervi^t,
vel improbata L"ure1ive™mr a°imShm0ribUS' rationi «W*
votis se habere fatebatur ut c d T?™’ qU°d SpeC*at’ EPisC0PUS m
investiturae actu confimJ’ medl° ab Abbate tollantur, non enim cum
batur Antistes eam c* P°ssunt. Probata igitur consuetudine, prosequc-
nuper celebratum, hisre^Ws^Rda,'1"* P0nciI.ium Provinciale Viennense
remaneat a. ' ' ^unistratores lex, sive consuetudo dioecesana intacta
circ med °^ae ^nst*tut*on*s species habetur, ita GIoss. in cap.
tutio; quaedam est ^ ^*ccnc*um quod triplex est insti-
quoad commissionem c Utl° coPat*va» a^‘a institutio auctorizabilis
quae vocatur investitura ^ a.n^marYm> a^a est institutio realis, et actualis
lem . Nemo, ut notat Rei ff ^ mt^uc^° possessionem realem, et corpora-
in possessionem immitti „cnstVe*> 3> tit. 7, num, 4, generaliter loqueinj0
possessionem ad Episconum ^>ri° va^et‘ et hodie ius immittendi in
sco pus 2S, de praeben in fi VT »U eiUS dC !egatum spectat ex cap. Licet fy1’
^tiquitus regulares poterant libere deputare
Si r KfilXftiihnmrh fit
Vicarios curatos in ecclesiis pleno iure unitis monasteriis prout docet Bar~
bosa.dcoffic- et potest. Episcopi ; sed Concilium Vridentinum, sess. 25, de Regid }
saaxit ut ab Episcopo approbentur; idque a Summis Pontificibus confirma-
tum est, nempe a S. Pio V, in Const. Ad exequendum, 2 a Gregor io XV, in
Const. Inscrutabili,3 a Benedicto XIV, in Const. Firmandis ,4
Ex hac autem lege, qua approbatio Episcopi etiam quoad Vicarios Cura-
tos regulares requiritur, minime consequitur necessarium esse, ut Episco-
pus ad investituram procedat, nam nullus Vicario regulari conceditur titu-
lus, qui penes Monasterium residet: Barbosa, de potest. Episcopi , part. 3, al-
legit. 72, num. 188; et in luris Eccles. univers lib . 3, de Vic. Capit. 6,
num. 63; Ferraris V. Vicarius Curatus, num. 46.
Tota igitur controversia in casu ad usum et consuetudinem referebatur.
Proposito igitur dubio in Congregatione generali diei 19 Septembris 1862:
An, et quomodo servanda sit consuetudo in casu?
E.mi Patres rescripserunt:
Affirmative, sublatis abusibus quoad expensas, et clamores.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 681-684].
1987.
S. C. Ep. et Reg., Rhedonen 27 febr. 1863.
Plures sunt in Gallia Congregationes religiosae Claustris reclusae, sive
non, quae domus particulares Sui Ordinis in diversis Dioecesibus institue-
runt.
Congregationes illae Superiorissac Generalis auctoritati subiacent nec
non annuae visitationi submittuntur.
Cum vero Superioribus Generalibus qui ut persaepe est, longe a suis
domibus singularibus absunt, irrepentes forte abusus vix innotescere possunt,
Godefridus Saint-Marc Archiepiscopus Rhedonen. Sacrae Congregationi
>t*quentia proponit dubia quorum solutionem enixe postulat, scilicet.
1. Utrum lex qua iuxta S. Concil. Trident. Ordinarius tenetur Commu-
nitates, et Monasteria Dioecesis suae visitare,6 extendatur etiam ad Commu-
nitates et Monasteria quae a Superiore vel Superiorissa generali reguntur.
2, Utrum visitatione annua a Superiore vel Superiorissa generali peracta,
Ordinarius ab obligatione canonicae visitationis eximatur?
3‘ Utrum posito quod Ordinarius visitationem in hoc casu facere non
teneatur, expediat saltem ut faciat; praesertim si Superior vel Superiorissa
-n Dioecesi non residet vel longe abest? . . .
4- Quid sentiendum de more qui iam apud Congregationes Superiori
vcl Superiorissae Generali subiectas invaluit nunquam cum Ordinario nec
1 Q
1 D‘e t nov. 1567, — Bull. Roni., tom. 4. JI> P' 401 * 4°2,
* Cf. N. ,99.
Cf. N. 349.
Sess. XXI, de ref., c, 8.
r.jjLVtji
972
Curia Romana
de regularum observantia nec de bonorum temporalimET~ "
nonne periculosa res est? numquid tolerari pLst? COnfcrend,i
Ex Audientia SS.mi habita etc. die 27 Februarii iRk
propositis dubus rescribendum mandavit nempe- ad , 3' Sanctitas Sua
exemptos Negative exceptis casibus a iure expressis* R»l RU°ad
et Sorores piarum Congregationum Votorum Simplic W,? ^ ad Fr81*
ffi“" .1™ Tz,£
Ad 2. 3. et 4. provisum in primo.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. IJ& ,s6J
f fi
f N
f
1
i
i
£f*
vt r
at
n« np
1- *
M N
%
#
1968.
s. C. Ep. et Reg., Pisauren. seu / Minorum r« *
26 febr. l864 C°nVent“*”™>
* “rsrr? -S:
expulsi fuerint. Inter Religiosos nui v 1 ProPr“s Coenobiis, et Ecclesiis
Conventuaies Pisaurensis GviW q • ,paSS1 fuerant> adnumerandi sunt
vatas domos rec*^ ™ « ***** «puM: C
expositas circumstantias obtinuen ItTi temPoraneae saecularizationis ob
Custos, et Rector Ecclesiae ah F 1>us tantum, nempe P, Mordini uti
aliquo tempore in Conventu remans -riT" r"S' suPPressionem deputatus
discedere, et incolere dom.m, . i ’ 3 <IUO tamen deinde coactus fuit
ab eo seiunctam nuam C t, * ■ Praf,atllm Conventum iam spectantem et
... . rn, quam Capsa< ,ta dicta ecclesiastica, occupaverat, et loca-
verat
Cum P. Mordini ad vit^
menta ei administravit t r ProPeraret, Parochus Cathedralis sacra*
binus explevit. Ouie nnwqUC uncto Capitulum in Cathedrali Ecclesia
Capitulo ob funebres honora ^ ir 'XpJ.et? fuerunt> et Correligiosi eidem
paulo post folium ad S C t - loreum praestitos gratias egerunt. At
Parochum, et Capitulum p* ransrrussum fuit a nemine subsignatum contra
a Parocho, et Capit; | i ls<1^reuse, quo asserebatur praefatum funus non
Correi igiosos, vel etiam d° R potuisse> cll“a ‘Pius celebratio ad defuncti
priv ilegia de iure spectab it C^U afeS ‘^,onjm Ordinum ob Regularium
Moderator generalis C " . .
‘5<‘functus religiosus tu mu 1 anrf0 ^ U m a reciuisitus existimabat quod
hgiosis funus explendum .uVUl?3tH ,n propria Ecclesia, et a suis corre*
cius cadaver in Ecclesiam eiusdem Ordinis
fli
1 rbini existentem asportandi '*k* 411
expulsi mimme fuerant »t?m’ 1 .^Ue. ^imus exsolvendum a Religiosis, qui
rmnime perimere putuixr,. tn'm ^legitima suppressio privilegia Ordinis
1uod «8 Religiosi ex induito apostolieo extra
laust
n n
forantur id S „
IS mc Egentiae et gratiae tribuendum erat, q^c
S. C. Episcoporum ct Regularium
973
rivi legi orum spolium non inducebat, et Episcopo non tamquam Ordinario,
td uti apostolieo Delegato etiam in vim voti obedientiae subii ciebantur.
parochus, et Capitulum iure ab ipso funus factum fuisse contendebat,
quia de intelligentia Ordinarii, a quo Custodes Ecclesiarum suppressarum
deputabantur, processerat, idque in consimili casu, ipso P. Mordini curante,
evenerat.
Episcopus adnimadvertebat per iiiegitimam suppressionem non fuisse
Religiosos iure funerandi directe privatos, sed in talibus rerum adiunctis
positos, ex quibus exercitium praefati iuris cum statu, in quo Religiosi
post dispersionem de facto positi luerant, incompatibile evaserat; etenim
cum Religiosi expulsi in diversis commorarentur paroeciis, non poterant,
nisi a Parocho ad Ecclesiam transferri, ita ut si extra Ecclesiam Parochialem
sepulturam eligerent quarta funeraria Parocho exsolvenda foret. Mordinius
vero nullam (prosequebatur Episcopus, sepulturam elegerat, idcirco ad
Ecclesiam parochialem transferendum erat, ibique funus celebrandum.
Quae ab Episcopo in medium proferebantur, visa sunt iuri consona
omnino esse. Et revera licet Religiosi a potestate laica nec expelli, nec pri-
vilegiis privari potuissent, tamen facto suppressionis eorum communitas
dissoluta fuerat, sublata Ecclesia, ct Conventu; ex quo factum est ut nec
religiosam familiam amplius constituerent nec liberum Ecclesiae et Conven-
tus usum haberent: facto igitur etsi illegitimo in ea conditione positi luerant,
ut privilegium funeris agendi exercere minime possent. Et sane quis disper-
sos religiosos ad associationem cadaveris convocaret cum etiam proprio
(P
locali Superiore carerent? Sub qua cruce procederent eorum exttncta com-
munitate? Quin imo non possent extra proprium Conventum cum pompa
inconsulto Parocho cadaver deferre cum id etiam vetitum sit Religiosis in
communitate existentibus quando quis eorum ex*ra claustrum per accidens
moriatur, prout docent Petra, Pignatelli, Matteuccius, Perraris. « Tahs autem
delatto inconsulto Parocho est facienda modo privato sine pompa, sine eruet
et processione ... cum ratio , et consuetudo non patiatur ut Regulares stne Paro -
cAo... procedant extra Monasterium proccssionahter » . Id citati scriptores
extendunt ad Regularem, qui in itinere, vel ut hospes in Conventu alterius
Ordinis obiret. Jpsa Glossa in Cap. Rehgiost agens <3e Religioso qui m oco
* suo Coenobio remoto moriatur, habet: « Sed quid si inartatur non electa
* fultura ? Communis opinio Doctorum est quod sepeliendus est m Ecclesia
Pasochiali, in cuius Parochia mortuus est ». At Conventuaies P.saurcnses in
Priori conditione reperiebantur, quia eorum religiosa fam.ha quae cad.i c
reclamare posset, amplius non existebat, nec ipsi propria ecclesia hb
poterant, .. . c .
Nec suffragari videbantur quae a Superiore g'ne™‘‘ f?™'3 ^ a
«ca translationem defuncti ad Ecclesiam Conven^ a^ ^
tomulationem, nam licet in Cap. 5? ‘ ^ ,w/ a * s- tnnrintti ut
a propriis monasteriis adeo forsan
sint remoti, quod ad ea cum moriantur ,
I tenu aaeo ju,^ ■ ^ nolle non habeant) sibi di-
tonmode portart non possmt, nequeu tumulandh, quia, omissa cxcep-
(ere sepulturam, sed sunt apud sua M dispositio respicit Rcli-
“onc ex notabili distantia a Conventu l- rbuu, P
974
Curia Romana
S
f
w+
giosos, qui m communitate vivunt; sed in casu
qum ,mo Rdigi^i huiusmodi dispesi ex temporaneo sTr h^>
c austra dirmsso Ordinis habitu manent, ideoque exte ' Scd,S mdult° Wtn’
alus religiosis familiis minime retinent et ex^m ' * ™m elationem cum
ad substantialia votorum cum praesenti 'suo statu corno ^,tmmtur tante,
subiaccnt, ideoque suis necessitatibus consulere et °^inan0
expendere possunt, nempe ob novam eorum condition1*"'3*. rec,Pere. easque
facto subsequutam velle, et nolle super praemii %T’ "* ** i,k^>
Ex quibus deducebatur Religiosos auit habent'
liberum usum Ecclesiae et Confentus’ obtinenTTeTd.f"' Vivunt' **
manem, quoad funus et sepulturam aequipar^L^e^^^^
et Parochis subiacere. Haec, aliaque hinc inde V -V. 18 Chramfidelibu.
quae enixe expostulabant, ut a S. C. certa norma ,partlbus Educebamur
f * f • enim pjures essent Religiosi &d quenmoniaj
facile possent. ® ispersi, alu casus contingere
Proposita quaestio sedulo pernens Ao* n
die 26 Februarii 1864 cum dubio: ongregatione generali habita
$e, ed a chi spetti il dirittn ✓/, />
di A« , durante il presente stato di cosZTcZ * C<“*
nempe Religiosos dispersos quoad’ f, ' Baza7>’ rescripserunt: Affirmative
teri Parochiani. qU°ad funera sube** Parocho loci prout ae-
[Bizzarri, Collectanea S. C Ed et PA » a ,
CP* et Keg., p. 699-702].
1989,
S. C. Ep. et Re* Ordinis Eremitarum S. Augustini
seu Bonomen., 4 mart. , 864.
Publico instrumento diei -><? P,*k
ruensis Civis iuspatronatim 7 ri^ni 17°7 Senator Buon-figlioli Bono*
parochi alis S, Ioannis BaDtistq,UaitU°r^ECCleSiarUm> et Pracsertim Ecclesiae
n ensium Bononiae renuntiavit 1 as^enoso favore conventus Augustini a-
Pianconcini, indicto concuren C Un^to anno dictae paroeciae Rectore
qnem deinde Capitulum rnn ■ aPPro 5atus fuit Presbyter Joseph Antinori,
Vlt E.mo Archiepiscopo ut _^ntU c PraeCatr Coenobii elegit, et praesenta-
concessit. ’ ei Corneam institutionem daret , prout reapse
t-'Um dicta Paroecia iter
tem remansisset, illam E iTiiHi^V^1^ SUO v*<^uata pastore ob illius mt
Amadon contulit, nam n^r» ArchiePisc<>pus libere Presbytero Martii
' cuse Mani, ,863, curante ^P?_?°nvent“ nondum restitutus fuer;
per obitum Parochi iterum vn °nonjensem Ecclesiam Vicario Capitulai
Religiosi eiusdem Conv aVlt*
batur, contendebant ad eos snA ^ ^U*. Pastinum restitutus tunc reperii
m cr pro - atos ab examinatoribus rCj1US Praesentandi quem ipsi digniores
m caverint, ut a Vicario Capitulari inst
S. C. Episcoporum et Regularium
975
meretur, cum enim ageretur de iurepatronatus ecclesiastico, et institutio
j Vicarium Capitularem pertineret, procedendum esse existimabant iuxta
decretum Concilii Tridentinij Scss. 24, eup. 18, de Rejorm quod jus eli-
gendi digniorem, iliumque Episcopo praesentandi patrono ecclesiastico attri-
buit, excepto tantum casu, quo institutio ab alio , quam ab Episcopo , erit
facienda , tunc Episcopus solus ex dignis eligat digniorem , quem patronus ei
praesentet, ad quem institutio pertinet ,
Verum Vicarius Capitularis autumabat Beneficium curatum in casu
esse reservatum Datariae Apostolicae, cum Beneficia iurispatronatus eccle-
siastici reservationibus subsint, ideoque ius sibi competere eligendi dignio-
rem, nam iuxta tradita a Bened. XIV, De Synodo Dioecesana , Iib.4, cap. 8,
n, 10, huiusmodi ius, quod proprium foret Episcopi, eo defuncto in Vica-
rium Capitularem transfertur, quando provisio, seu institutio Paroeciae
S. Sedi reservata sit.
Praemissa facti specie, ct rationibus hinc inde deductis, in disceptatione
causae E.mi Patres animadvertebant iuspatronatus, de quo agitur, licet in
origine laicalis fuerit, tamen cum a Patrono concessum sit personis eccle-
siasticis quales sunt Religiosi, factum fuisse ecclesiasticum ex cap. unico, de
lurepatrontus , in 6; Beneficia iurispatronatus ecclesiastici subesse reservationi
mensium, nempe Reg. IX Cancellariae, quia in ea reservantur beneficia
ecclesiastica... in singulis I anu ari i. Februarii , Aprilis , Mati, Julii, Augusti,
Octobris et Novembris mensibus... vacatura ad collationem , provisionem, prae-
sentationem... quorumcumque Collatorum... non tamen reservationi, quae cadit
sub regula II, quaeque respicit beneficia, Sede Episcopali vacante, confe-
renda, etenim clare, et expresse a reservatione excluduntur beneficia « ad
collationem cum alio, vel altis , aut etiam ad alterius praesentationem , vel ele-
ctionem pertinentia »: idque Doctorum auctoritate confirmabatur.
Et revera Reclusto de Concursibus, p. 2 , tit. V, § 105 habet: «Si contingat
Episcopalem Ecclesiam suo Pastore viduari, tunc Beneficia, quae ad defun-
cti Episcopi liberam collationem pertinent, Sedi Apostolicae reservantur ».
Porro beneficia iurispatronatus etiam ecclesiastici non pertinent ad Iibeiam
Episcopi collationem. Rigantius, in Commentariis ad reg. II, tom. 1, Reg. 2,
S 3. n. 159, docet, quod Regula II: « Non comprehendit beneficia... quae
provideri debent ad alterius praesentationem, vel electionem, seu suppli-
«cationem; nam ea beneficia vacantia Sede Episcopali vacante sunt reser-
vata Sedi Apostolicae, quorum collatio est libera, et ad solani spositio
«nem Ordinarii absque alterius collatione electione, praesentatione, seu sup-
plicatione spectant ». Hanc esse Cancellariae Apostolicae praxim Pyrrus
Corradus tradit in Praxi. benef Hb. 3. caP' 6' n* 71 f1 Seq* , c ■
At certum in iure est quod: «Etsi Capitulum sede vacante benefica,
■quae ad collationem Episcopi pertinent, conferre non posnt,
tamen a Patronis potest admittere... in beneficus, uc a p p
super esset, admissio et institutio pertineret». Ex Cap. Etu ,
Quapropter Passcrinius ad dictum Cap. n. a,
•1‘Silur regula universaliter sive patronatus sit L»<*s sive Clencabs^ve
•si' Religiosus... Sic igitur potestas praesentatos msutuend, Sede vacante
976
Curia Romana
V *
« devolvitur ad Capitulum ». Quod confirmTcwIT~7
ad dictum Cap. n. 5. l^tn Cotnm. ad d€Ct
Cum igitur beneficium vacaverit mense Aram’; „ • • r, ^
reservatus est, nec Vicanus Capitularis ** IX ^
regulae alternat, va gauderet, et reserva, i0 proceder^3"1- Parteni 22
quae beneficia etiam lurispatronatus ecclesiasti,-; • rcgula secundi
prono alveo profluebat, institutionem beneficii in cas T^Tv- comPrehen<fit'
iarem, et non ad Datariam Apostolicam pertinere i, i VlCarium CW
C' Dubtlgitu^le 1 cqomaeddueCt|0Tm dl'gni°riS S? ^
« Boir ■ ***» * •X rrB ie,k Sede
Ba'rom Agostmiani il diritto della persentazioniT P Salv° ** RR
• della sudetta scelta, quanto della presemazionl ! 0VVer0 tant0 i[
“ ai Patroni medesimi nel caso? ». appartenga esclusivamentt
E.mi Patres in generali coetu diei a Martii , r c
sr— “ “ «— -
[Bizzarri, Collectanea S C En nrt
’ fcP- et Reg., p. 702-704].
1990.
s- C. lip. et Reg., Alexien., 6 maii ,864.
«ponjbatPiuxtfcomtituttnem Benld XIII™ de «bsenunda
e» sss ? ^Eiasss st
statui non pugnant id‘ ! R Sen.’imt in "S omni^s- «nui.
m bibliothecam Lucii* Ferraria , oma^ni Theologum in animadversionibus
si secus egerim, At vrm v °Cert Episcopos regu lares peccare mortaliter
.S\ Bosiliiy diei 3 Aprilis 1761 \ Rrosecluebatur, S. Rota in Vilnen. Ordinis
patum promovetur a iutrn a.tuT at 9u°d ut primum Regularis ad Episco-
de Ligorio, Lib. IV, dub a°S °bservantiae liberatur: et S. Alphonsus
regularis teneatur ad obsen t** 2* ' Proponit dubium Utrum Episcopus
respondet: probabilius esse ^ SU°e ^r£u^ler> et innixus canoni Monachus,
sed solum ex honestatis lebir U° ^ nti^a culpa sint ad Regulam obligati,
In hac sententiarum discr °’ ^U° J!ufem debitum ne sub levi quidem obligat.
Apostolica Sedes certam n ^an^la piscopus Orator enixe expostulabat, ut
st se c°ntormare possent 0113111 Praescriberet, cui Episcopi regulares tuto
Re igitur ad S. C EE et RT?
n us pornmisit, qvn elaborat * ,l^egata illius examen duobus Consulto-
Primus Consultor trade b T l.otllm Lnuserunt, cuius summa hic refertur.
80 emnium ab eo emissonm^t ^scopnm regularem observantia votorum
^ nr Cneri’ probabat ex communi Theolo*
W. N. 291,
*
S. C. Episcoporum et Regularium
977
^nim sententia, et praesertim ex Salmanticen., tract. 15, de statu relig.,
5> ex S. Alphonso, qui ait: « Tum quia religiosus factus Episcopus
, remanet Religiosus... ergo manet adstrictus votis, quae sunt de essentia
, Religionis... tum quia vota personalia comitantur personam in quantum
-sunt compatibilia cum suo statu».
Deinde Consultor referebat S. Thomae doctrinam, qui art. 8, q. 185,
2) 2. quaerit: « Utrum Religiosi, qui promoventur in Episcopos, teneantur
1 ad observantias regulares, et respondet... Sic ergo dicendum est, quod si
, quae sunt in regularibus observantiis, quae non impediant pontificale
officium, sed magis valeant ad perfectionis custodiam, sicut est continentia,
paupertas, et alia huiusmodi, ad haec remanet religiosus, etiam factus
1 Episcopus, obligatus, et per consequens ad portandum habitum suae Reli-
• gionis, quia est huius obligationis signum ».
Deinde S. Doctor solvit obiectiones desumptas ex C. Statutum , in quo
habetur: < Monachum canonica electio a iugo regulae monasticae professio-
nis absolvit, et sacra ordinatio de Monacho Episcopum facit... Quem Sacra
Ordinatio de Monacho Episcopum facit, velut legitimus haeres, paternam
sibi haereditatem iure vindicandi potestatem habet ». Respondens ad pri-
mam difficultatem: « Ille qui fit de monacho Episcopus, absolvitur a iugo
monasticae professionis non quantum ad omnia, sed quantum ad illa, quae
officio pontificali repugnant»; et ad secundam: «Proprium nullo modo
habere possunt. Non enim paternam haereditatem vindicant quasi pro-
priam, sed quasi Ecclesiae debitam. Unde ibidem (c. Statutum) subditui
■quod postquam Episcopus ordinatur ad Altare, ad quod sanctificatur, et
intitulatur, secundum sacros canones, quod acquirere poterit, restituat.
Testamentum autem nullo modo facere potest, quia sola ei dispensatio
coinmititur ». Et quoad votum obedientiac docet: « Iloc est per accidens,
* quod Episcopi religiosi obedire praelatis suarum religionum non tenentur,
*quia scilicet subditi esse desierunt, sicut et ipsi praelati religionum: manet
tamen adhuc obligatio voti virtualiter, ita scilicet, si eis aliquis praeficere-
tur, obedire tenerentur, in quantum tenentur obedire statutis regulae per
modum praedictum, et suis Superioribus, si quos habent ".
Hinc patere aiebat quomodo S. Rotae superius citata decisio intelligenda
s't, nempe iuxta C. Statutum , agebatur enim de donatione facta ab Episcopo
tcguJari iavore causae piae.
Postea Consultor gradum faciebat ad obligationem servandi statuta regu-
fae. et Opinabatur Episcopos regulares teneri ad observantiam illorum sta-
tonjtn> quae perfectioni et pontificali statui non opponuntur. Id probare
satagebat auctoritate S. Thomae, qui loco citato, q. 185, habet: «Siqua sun
ln regularibus observantiis, quae non impediunt pontificale officium, se
* magis valeant ad perfectionis custodiam, sicut est continentia, paupertas,
« hrimmoe, ad haec remanet religiosus etiam factus Episcopus ob ,-
satus. Siqua vero sunt in observantiis regularibus quae officio ponuficali
■«pugnant, sicut est solitudo, silentium et afiae abstinentiae, i vel vi|hae
paves, ex quibus impotens corpore redderetur ad exequendum pontificale
officium, ad huiusmodi observanda non tenetur».
9*
97*
Curia Romana
At Episcopus regularis, ita prosequebatur ConZlZT
vamiam statutorum regulae sub culpa etiam gravi vd 4™**" ** <**
morah honestate.' Salmanticenses docent: «quoad vim coa^T ™ "
« idcst quoad poenas, et censuras in „ activam nonoblig,.
« idest quoad poenas, et censuras in eis contentas. fcnZTlT'
9 regulae saltem quoad vim dimrHv*™ « a j j .. .. . netUr obedire statuti
f
•t
et concludunt : « ProbVbTuor^n^irnl^bhVari sub cul° "
« obliget hoc pacto talis debet esse re<e,i,„ sub culPai ut enit
«regulae saltem quoad vim directivam «... Adduni- ,Tn *Ur °bedire st
«dam decentia et morali honestate»; quibus suffragati' Svw"*"*” *»
« teneantur ad dic*. observantias, qua’e non P"lm tim
et concludunt: « ProKaKiNW F ?^ant CUm suo munere
« obliget hoc pacto talis debet esse regulae sublectu^Rl^ CUlpa; Ut wil
* Episcopus a iugo regulae liberatur ». Rebgiosus vero facu
Hanc sententiam S. Alphonsus amplexus est cpca <xA c i
rendo, nulla habita ratione Constitutionis Bened V I ^T*''1
mcipten. Custodes. Porro in dicta Constitutione haec habent, 7 ^
“ quae ex venerandis Ecclesiae monumentis adduvh™ "Haectama
« ptelam nisi eis occurratur, nobis ipsis spectantih * T huimi?ara com
« futuris temPoribuT rabLra ‘ a rn POStfi1Ca fimUm robur
« mus atque sancimus ut e\- monast' C°ni r?untes et renovantes slalw
« ad Episcopalem J„ „ CO’ regulari, et mendicantium insto
« dinalatum iam evecti et dignitatem- et S' R- E- Car-
«regulae officiis, Z “ ***7
«rius die r litatis aut n a- , ' ’ " ae Pontlflca‘e sive cuiuscumque alte
* subsint,. Deinde ex pmemiS^oe imPediant'
«sui monastici ordinfs sive «It ,p r consequentiam decernit: « et prandi
« propria indumenta lanea suotme ™^lae mendicantium insignia, fl
« que... coronam praeferant ^ k pecu ‘arl col°re distincta, rasilem quo-
« Xatione nenti “"T ?racferre ‘^bantur, a cuius professioni
« in virtute sanctae ?*“ propterea huiusmodi Episcopis...
«gula praesen.i^s htttos v P:aT'mU' “ ’nania™> « omnia, e. sin-
« vare non differant Si vero " T hactenus recens,ta’ undequaque obser-
« eos poena suspensionis , ”“C. agere contempserint, vel negiexennl,
« tamdiu innodato esse ,l --l CXc'rc,t,01 pontificalium ipso facto incurrendi
«nere,.. ». «ramus, donec... relaxationem meruerint obri*
Attentis igitur tenorp pt l.*
ceptum praeseferunt erbls dictae Constitutionis, quae verum
comminata, Consulto' r?0n &ravi suspensionis poena transgressoribu?
sium sententiam et 8 e^.1Sjima°at baud retineri adhuc posse Salmanticen-
prae oculis praefatam - P onsum amplectendo eorum doctrinam mim^
giosis, cuius regula suh°nStltUtl0nem liabuisse. vel loquutum fuisse de M-
regulares teneri in consc' ^ ecept° non obligat. Quare concludebat Episcope
pontificiali compatibiUa °^sen’antiam statutorum, quae cum sw1
S . C. Episcoporum et Regularium
979
Alter vero Consultor praemittebat definitionem status religiosi; expone-
bat in quibusdam Ordinibus, cum alumni professionem emittunt, profiteri
regulam; in aliis obedientiam secundum regulam, prout tradit S. Thomas
2 2 q, 186, art. 9, ad 1. Verum sive primo modo, sive secundo professio
emissa fuerit siquis regulam transgrediatur, non seni per vota violat, vel mor-
taliter peccat, sed quando illam transgreditur per formalem contemptum, vel
in iis casibus, in quibus regula verum praeceptum continet, ita tamen ut si
praeceptum sub gravi obligat, committitur peccatum mortale, si sub levi,
veniale: si vero non praeceptum, sed consilium regula exprimat, nullum
neccatum patratur prout declaratum fuit a Clem V, Cap. Exivit^ § 1 }de
verb. signific.; quod clare explicat S. Thomas Ioc. cit.: « Ad primum ergo
dicendum, quod ille, qui profitetur regulam, non vovet servare omnia,
quae sunt in regula, sed vovet regularem vitam, quae essentialiter consi-
stit in tribus praedictis » (nempe votis).
Consultor addebat in regula aliquando praeter ieiunia, et alia similia,
contineri etiam quaedam, quae iuxta peculiarem Instituti spiritum mate-
riam ipsam votorum determinant; ita ex. gr. in Societate Iesu ad removen-
dam in exercitio sacri ministerii omnem lucri suspicionem, regula vetat
ne Religiosus quodlibet stipendium in rebus spiritualibus agendis recipere
possit, qua regula, ut docet Suarez, votum paupertatis determinatur; et
ideo Religiosi illam vi voti paupertatis servare debent.
Quibus praemissis animadvertebat Religiosum ad episcopalem vel car-
dinalitiam dignitatem evectum substantialiter religiosum permanere; ita
Jxmchez, Suarez, et Card. De Lugo, Resp. MoraL, lib. 5, dub. 12; quia
status religiosus natura sua cum praefatis dignitatibus quoad substan-
tiam incompatibilis non est, (Vid. S. Thomam, 2, 2, quaest. 185, art. 89).
Neque cessat religiosum esse cx Apostolica dispensatione, quia non so-
lum non constat de huiusmodi dispensatione, sed potius argumenta, qui-
bus positive excluditur, habentur; igitur Episcopus Regularis voto pau-
pertatis tenetur, licet in illius observantia a simplici Religioso differat.
Et revera quoad primam partem ad essentiam voti paupertatis pertinet,
ut quis rebus tamquam propriis non utatur, et ad hoc etiam Episcopus egu
laris obligatus remanet docente S. Thoma, 2, 2, q. 185, art. 8, a 3. r0
prvim autem nullo modo' habere possunt ; et q- 88, art. 11, a 4- ^ e
habere tanquam proprium , sed sicut dispensator communium bonorum Ecclesiae,
quapropter neque dominium, neque proprietatem retinere potest; et a
Summo Pontifice testandi indultum Episcopus regulans obtineat “
mtclligitur ex proprio facere testamentum, sed Apostolica
mtelligitur esse ampliata potestas suae dispensationis, ut eius dispensatio
* possit valere post mortem», S. Thom., 1< c.
Hinc Episcopus Reeularis quidquid acquirit, Ecclesiae suae acqui-
rit Et W Ply l, g \ ; /o J « Monachus factus Episcopus velut legt-
ha™ paternam sibi haered^m pos^ ^tcm ulh
— tmdicSquasi propriam,
^0 habere possunt , non enim paternam haereaiuu
‘■!i quasi Ecclesiae debitam ».
; tamen iuxta interpretationem
980
Curia Romana
M §1
p
{■*»
f e
Tj
A
JU>v
t
tu
/<
w»
4 ::
/ H
w*
rt .
♦ ►**<
1 i
f m
Et si Episcopus Regularis sit tantum, Titularis- « /w j 1
ex m ,um acquirere illi Ecclesiae, cuius titulum habet " m ^ #, -
cum f“!tt aPPli'° n talia bona in pi„ opera W° **
satio ipsi Episcopo est commissa, dependenter autem . v “ """> 1uae dista
™,de Relig., Tom. 3, |ib. 3, cfp . ”‘n . f"' .£
Episcopi vero regulares a Religiosis *;,«rkr i
rum differunt, nam ab ipsa assumptione ad ep sconalen UTd USUm ^
cita Summi Pontificis concessione possunt binis in dlgWta‘era « fe.
modum scilicet in licitos et honestos usus impend ? ‘S Pr°priura
nahil, quidem modo dispensare; sunt enim administratore. “ rali°-
reddituum mensae. Exinde Consultor concludebat Rei ’ dlspensa,tl's
patum evectum remanere ligatum voto pauPertabs seconHg'°SUm ^ K^
debere — w: zta-
Episcopos regulares voto* olMkn&e * ,,b„oxVOtUm °bedientiae> trad*'
nempe vi voti debent Romam, pontifi , !°S remanere luxta modum,
laribus obedientiam amplius praestare i °b®dlre’ Ilcet SuPcrioribus regu-
Superioribus generalibus aci vitam in °n eneantur» Prout etiam accidit
babent superiores regulares sed Rn muiJ^re Permansuris, qui alios non
<-, e. quidem etiam ri ioti ^«£Z°in ' *Tm ^ f-
regulam respiciunt. 1 S’ cluae directe, vel indirecte
Maior habetur difficulfn'; j,im •*
regulas, quas Episcopi regulares C'sceptatur de obligatione observandi
sententias abierunt* omnf *. P ,f^essii sunt» etenim Doctores in varia;
veniunt, i» quod Episcopi reguhr' [““m °m“hor autumaM '» eo con-
poents, et censuris in regulis fnm . t dentur servare regulas sub
de Triplici statu hominum Laest xL ansSressores comminatis. Passerini,
servare regulas mnr* /* • * art* °»n* II5!2° quod non tenentur
officio repunt vel sabf ^ CpisCOpalem dedecent, vel episcopi
3° quoti sub gravi et suh rCUurn e,osdem officii exercitium impediunt
habitum laneum coloris nro!f e?lsion,s 3atae sententiae debent gestare
ex Const. Bened Vm • ..A rdims, et coronam habere in vertice capitis
Relate vero ad aliammT'?' CuStodes-
tor) in tres sententias divirl re®ui^rum‘ observantiam Doctores (ita Consul-
pus regularis regulas de Un.^r* ne^nPc iuxta primam sententiam Episco-
Statutum, C. 1 8, quaest i Us a^tUr» servare non tenetur iuxta Can
tu8° regulae monasticae t>r eSbor: Monachus , quem canonica electio c
Episcopum facit, eo vel m*T absolvit' et sacra ordinatio de Monacho
tatls Partem amplius nnn ^ Scopus regularis religiosae communi-
observanfj-,^ J S n0n constituit. Ali; t n^.l— «
tatis partem amplius non co *veu.«*i<r
observantiam Regularum docent Episcopum Regularem
quae sub grav. culpa non ohV^ T 9uadam decentia et ex debito moral
m locis superius citatis tradunt^’ • Iu tandern innixi auctoritate S. Tboiffl
regularum sub gravi, vel sub / * piscoP°s Regulares teneri ad observantia
l! ts >,aI CUm dignitate et p,out ;1bos Religiosos obligant, si compati
su tor retinendam contend h* eplsc°PalE Hanc tertiam sententiam D'n
aE et sequentes rationes in medium produ
5. G\ Episcoporum et Regularium
981
,V)t; scilicet: obligatio regulae perpetua est, igitur non dissolvitur nisi
ex duplici capite: 1. quia incompati bilis sit cum novo statu, ad quem Reli-
1 egi time assumptus fuerit; 2. vel ex dispensatione S. Sedis. In casu
rnma ratio ad rem non facit, agitur enim de regulis compatibilibus cum
episcopali dignitate, et ministerio: sed nec etiam secunda, nullibi enim
liuiusmodi dispensatio concessa repentur, etenim Can. Statutum a S. Thoma
explicatum est, prout supra; insuper refertur in decreto Gratiani, quod per
se uti collectio auctoritatem non obtinet; sed tantum valent, quae in eo
referuntur, quantum propriam vim habent; porro citatum caput desum-
ptum est ex Concilio Provinciali Altei mensi, quod legibus generalibus de-
rogare non poterat, etiamsi ut genuinum agnoscatur, quod tamen nonnulli
denegant: quae quidem scriptores citati, minime animadverterant. Huic
canoni Consultor alia recentiora documenta opponebat.
Referebat in primis epistolam Innocentii III ad Episcopum Pennen.,
cui prius erat Abbas Ordinis Cisterciensis, eumque graviter monebat, quia
regulas Ordinis minime observabat, scribens: u Tacti sumus dolore cor-
dis intrinsecus, et gravi moerore turbati, quod tu, sicut accipimus, in
iniuriam Ordinis tui, et infamiam Ordinationis nostrae agis in pluri-
4us... \erum, de quo miramur non modicum... propriae conditionis
oblitus, quod post acceptum Episcopatum quaedam illicita liceas, et
expedias, quae Fr. Cisterciensium observantia reputat inhonesta, pictu-
rata sdla, et chirothecis uteris sericatis, amplo te galero coronas, et carni-
bus publice usque ad saturitatem te reples... Meminimus quidem, et
'u debueras meminisse, qualiter in recessu tuo coram fratribus nostris
districte tibi duximus iniungendum, ut Cisterciensis Ordinis observan-
to custodires, cum Pontificalis susceptio dignitatis non absolveret te a
'0Ioi °x quo, licet cum honore sit, sic onus tibi magis auxerit, ut Religio-
' to nihil penitus deperiret, per quod eius habenas taliter relaxares. Ideo-
ijtic fraternitati tuae per Apostolica scripta mandamus, atque praecipi-*
mus- quatenus... ita corrigas vitam tuam, et te sic observantiae regulari
conformes, ut non rediisse ad saeculum, sed in saeculo potius ipsum, et
•pompas eius contemnere videaris». Tom. 1, lib. 5> Pa£* .
Reterebat etiam decretum Alexandri VII, diei 26 Iulii 1662 super Epi-
coporum residentia1 a Clemente XI anno 1715 confirmatum, 2 et extensum
*d Episcopos regulares in Vicarios Apostolicos, Administratores, et \1s1ta-
: ,res deputatos, nempe: « Decernit insuper, ac declarat Sanctitatis Suae
^ntem nequaquam esse, eosdem Episcopos, si Regulares fuerint, ab
0 ligationibus professioni regulari, quam emiserunt, adnexis per a ep 1 ^
ne* dignitatis, ac muneris episcopalis ullatenus absolvere, ac eximere, msi
quatenus eiusdem muneris, ac curae pastoralis exercitio impedimenti sin ».
t Ommentabatur deinde Constit. Bened. XIII superius relatam et re u-
Andreuccium, qui in opere, de Episcopo Titulan, part. 3, num. 163,
vqI 1
\ N. 238,
,v*' G, ()e Prop. Ptdc, ticcr. 17 ivn. 1 7 * 5
Collectanea S. C. tlc Prop. Fide,
n. 285.
Curia Romana
docet etiam post Const. Bened. XIII Episcopos regulares^
lae observantiam ex sola decentia et honestate , qUia Cum ^ ad
odiosa, et poenali, ea non est extendenda ultra casum de Ie£
iisdem Episcopis Can. Statutum suffragetur. Consultor rationi"' t?*'
di ucci adductis opponebat, quae superius dicta sunt circa re “
nec non verba Constitutionis, nempe: « Statuimus aton.
«Monastico, Regulari et Mendicantium instituto 'ad^nis^T^’ Utu
« S. R. E. Cardinalatum iam evecti, et in ^
« sis, et singulis suae regulae officiis, et obligationibus quae ootrtT
« aut Cardinalatus officium minime impediunt, perpemo subsbit
e, cnTfi ; ‘ta ammadvertebatJ Consultor, exponit doctrinam S. TW
e onfirmat, quae ex venerandis Ecclesiae monumentis deducunt
ut m hac Const. novam legem non constituat, sed quae iam obtinebant
renovet, atque confirmet; ac propterea rationem ab Andreuccio sl £
nullius moment, esse existimabat, utpote falso supposito innixam Tanfa
allegabat sententiam Bened. XIV hac super re expressam in opere,'
ficatione, 1. 3 cap. 35, n. u, nempe: « Docet D. Thomas 2, 2,q. 88 ari. 11
« a 4; et q. 185, art. 8: Religiosos assumptos ad Episcopatum teneri 'ii re«ii’
« lares observam.as, quae non impediunt officium pontificale... ac de hl
" sententiae ventate absonum esset dubitare post editam a Bened. Xlll
«Const. an. 1726, quae mcipit Custodes».
Praerabit‘S ConsuItor concludebat Episcopum regularem in sub-
tialibus religiosum remanere, obnoxium tam votis quam regulis, quae
v&n,, | I ^ r"\l^ w. * _ . . t nec non obligatum ad alii-
as e o iservantias cum dignitate et officio episcopali compatibiles.
r,: /r 7‘‘ ° diiigenterque perpensa sunt in Congregatione gene*
rali habita die 6 Maji 1864 proposito dubio:
p . p C?n^f d Vescovo Regolare sia obligato alia Regola professata;
m ..ini atres, referente E.mo Quaglia Praefecto, rescripserunt:
n,m r'Ve ad PraescriPtum Constit. Bened. XIII, incipien. Custodes:
P1SC(^PUS Regularis tenetur observare regulas suae Religionis p
vantia-^n'^ paupertatis determinant; item tenetur alias regulas, et obser-
_ • . JS^*3** et Officio episcopali non repugnantes eadein obligatiore
p_jar _„i eV1.° servare> qua tenebatur antequam assequeretur dignitatem
nossif nf m ^ tamen ut 'ri Peculiaribus casibus prudenter iudicium ferre
Ft f ,lm cum ignitate et officio episcopali illae conveniant,
habita «n™ .Pra^missis datione SS.mo D. N. Pio PP. IX in audient»
confirmavit anctltas ^ua resolutionem S. C. benigne approbavit, e*
[Bizzarrt, Collectanea S. C. Ep. et Rea,
P* 7^-719]*
S . C. Episcoporum et Regularium
983
1991.
S. C. Ep. et Reg., Tarvislita, 6 maii 1864.
j, An et quomodo i 'piscopus 7’arvisinus ad sacram Ordinationem admit-
tere possit alumnos Instituti N. ex fide Superioris domus declarantis eosdem
alumnos adscriptos esse eidem domui; vel potius necessariae sint litterae
dimissoriae et testimoniales Episcopi originis, seu domicilii, iuxta formam
Constitutionis Innocentii XII, quae incipit: Speculatores.1
2. An et quomodo idem dici debeat quoad alumnos iam promotos ad
tonsuram, vel ad aliquem Ordinem.
3. An et quomodo, haud obstante promissione obedientiae Episcopo
ficta in sacra Ordinatione, liceat Superioribus Instituti (praedicti) transferre
eosdem alumnos in aliam provinciam quin venia a dicto Episcopo petatur.
i, An in casu egressus ab Instituto per dimissionem aut dispensationem,
iidem alumni subiiciantur iurisdictioni Episcopi dioecesis in qua sita est
domus cui adscriptt sunt; vel potius illi Episcopo cui subiecti erant prius-
quam Instituto adscriberentur.
R. Ad 1. Negative ad primam partem; affirmative ad secundam.
Ad 2. Affirmative in omnibus.
Ad 3. Superiorem provincialem posse libere uti facultate transferendi
alumnos provinciae iuxta Constitutiones a S. Sede approbatas.
Ad 4. Negative ad primam partem; affirmative ad secundam.
[Reg. Ep. 1864. - Cf. etiam Collectanea S. C. de Prop. Fide. vol. I,
n. 1254].
1992.
S. C. Ep. et Reg., Piscien.
seu Ordinis Eremitarum S. Augustini, 3 iun*
Religiosus vir Aurelius Pirri Ordinis Erem. S. Augustini, et Prior Con-
atus, cui titulus S. Mariae in Sylva prope oppidum Borgo-Ruggiano nuncu-
tum Dioecesis Piscien. supplex S, C. rogavit, ut ad conscientiarum
ilHtatem sequens solveret dubium: Quidam Regtdans utens facultate obtenta
Priore sui Conventus, confitetur Sacerdoti, et qui em appro a o.
1. Quaeritur an valide? Et quatenus affirmative. , ?
2. Utrum Prior possit iure subditis suis hanc /aa/toe/* m
Requisito a S. C voto unius ex suis Consultonbus ,s e^nebat cettum
«uno esse Praelatos Regulares '“"^^'Xiusmod/praelatos, scilicet
os habere: triplicis autem generis dum> quem obtinent:
med,os npremos secundum »P ** supremm< Provinciales
Propter Moderatores gener^e,.„ffmoff porro iuxta doctrinam traditam
1 Cf. n. 258.
9^4
Curia Romana
a Suarez, de Relig.t tom. 4, tract. 8 ]ih -> ~ ~ —
conceditur Praelatis, vel Praelato , dicendum es f dari V' S/ generatm tm. ,
ct a Portecco, In dub. regul., verb. GunrJ ^ Pra‘/atis Conveni' ^
m Constitui. Ordinum, sive in Bullis, aut ‘privi *"* in ^gulut
nominantur indistincte Praelati, etiam illi (GuS“ SEg
bat auctoritate tum Fagnani, lib.decret cap ada'^ C°nSuIt0r confa*
censium, qui tract, 18, de priviL, cap 4J ' r s 1 caP- v,tum Salmami
"bus et Guardianis non soJum do^hafivam ’ r’ attnbuum etiam Pric,
patres familias, sed etiam potestatem iuri d* ** P?testatem qualem habent
-nt )igare et solvere, et funsd;ctrn;^r:;:,r:,7'ast'“f.
Deinde Consultor ad quaestionem " 9 • epuc0P<tlm.
ac super re docent Bardoni et Diana p{CP,U* acce<tens referebat, qul(
resol. 2, num. 23, sibi proponit dubium- Fa rT' mus’ D‘ Pftest. PraekiL,
« hac facultatem (excipiendi confessiones) nosZtT™ ^ quand°<!»'
« alus sacerdotibus extra religionem dani 1 P • SU‘S Subditis d<C
" monasterium eligam confessariui’, Re n ‘ r"'’3 P SUbditis’ m
«lure communi: cap. omnis ,2, de PoeniT^ " Possunt' « P™batur tum
«superiores locaies approbum J 1 qUla ln cun«is religionibus
■ audi'"d* suorum subdTto^ IntlTX ^ P™
"tu£. “Pr«sse ut aliquando non possint ^ bf : Crg0 SI iUi non Prohiben-
Et Diana in Tract. Super dubiis regul 1 !.pU, re extraneum, poterunt .
11 diam, Priores, Praepositi regularium nnss^i " Dubio; An Gu"-
eligant confessarium extra r-r * P sint praebere licentiam, ut
* institutione religionis vel ,bm°n^n' Affirmative respondeo seclusu
» habent ordinariam ° “ “"'rarium: « ratio est, quia qui
‘,|n caP« Quibus, de officio Ord' *\.ssunt 1 am a^teri delegare, ut habetur
«partem S. Thomae ,f Quar “ n0tat S-vlvius m addict. ad tertiam
affirmativum responsum cum 1 mU? onsuItor ad utrumque proponebat
" Itionibus Ordinis. clausula dummodo non prohibeatur a Comti-
gustini, qui Xhdrgradunft a- Ur ViJcarius generalis Ordinis Erem. S. Au-
§ l» cap. 8, part. 1, ubi lemtnr ^ SUI ^rtbn‘s Constitutiones referebat
sacerdotum ordinis nostri * 1 f aut^^en<^as confessiones quorumcumque
patres aetate, doctrina et vV ratI^Urn clericorum, tratrum laicorum..
ebSllt * Nec officere arbitr V* ^r,lVlores quilibet Prior in conventu suo
nempe: Inhibemus autem n 3jIJr'.clup^ ’n sequenti paragrapho edicitur,
“ Ht religiosus, sive saecularie ^ aatJUIS ^ater alicui extraneo sacerdoti sive
•nere potuerit ; nam in n° t{*tur,si copiam sacedotis nostri Ordinis
ontessarios; in secundo non m°, <:oncc^ItUr facultas Prioribus deputandi
■n u ^etur ne ad Confessarios *‘\fC° 11 ^>r*orum facuitasi sed Fratribus
possunt, cum in prologo c C0S ac^dant, super quo Priores dispen-
on>,itut tones) autem in ffm,. 1S<lt' dicatur: « Super quae (nempe super
11 nat Jiultatem.., praeter LntU suo ^ior dispensandi cum Fratribus
■^cnstitutio expresse prohibet n» ,ln,,1*s cas,bus,in quibus dispensari aliqua
f rohibuio habeatur. Ouih > U 2 'P eo^em Ordine dispensandi quoad
1 bus accedere P. Vicarius generalis
<1
<1
I
rio
S. C, Episcoporum cl Regularium
985
existimabat consuetudinem immemorabilem, qua scientibus moderatoribus
generalibus Ordinis, quibus ius est constitutiones interpretandi, Priores
solent concedere Religiosis facultatem sibi eligendi in Confcssarios etiam
extraneos.
Quae omnia deducta fuere in generali conventu diei 3 lunii 1864 cum
dubio:
i Se, e come convenga rispondere ai due quesiti proposti nel caso? »
Cui E.mi Patres, referente E.mo Quaglia Praefecto, rescripserunt: In
Ordine Eremitarum S. Augustini affirmative ad utrumque, dummodo Sacer-
dos fuerit ex approbatis ab Ordinario loci. Pro aliis Ordinibus standum
Constitutionibus et Statutis.
[Ilizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 720-723].
1993.
S. C. Ep. et Reg., Congregationis Presbyterorum Saecularium ,
16 sept. 1864.
Moderator generalis cuiusdam Congregationis Presbyterorum, quorum
Alumni vota simplicia perpetua profitentur, supplices preces S. C. EE. et
RR. porrexerat, ut declararet: 1. Professos in dicta Congregatione esse ab
episcopali iurisdictione exemptos iis exceptis, quae ad curam animarum.
Sacramentorum Administrationcm pertinent; tum etiam exceptis casibus,
in quibus Ordinariis iure delegato competit jurisdictio iuxta formam SS. Ca-
nonum, Concilii Tridentini et Apostolicarum Constitutionum; 2. eosdem
professos esse vere ac proprie dictos Religiosos, ita ut ea Congregatio in
statu vere religioso constituta habeatur, eiusque professi sint de clero regu-
bri, quamvis vota solemnia non emittant; aut (quemadmodum Greg. XIII
m bulla Ascendente Domino pro Alumnis Societatis, qui vota tantum simpli-
cia emittunt declaravit) 1 Sanctitas Vestra edicere dignetur , alumnos nostrae
Congregationis esse vere Religiosos, Ad primam petitionis partem, quod atti-
firt, Moderator generalis in medium proferebat privilegia, quae Suae Con-
gregationi Pius VI et Pius VII concesserant. Porro Pius VI per Litteras Apo-
« filicas in forma llrcvis diei 21 Augusti 1789, incipien. Sacrosanctum Apo-
riatus officium2 in quibus non solum confirmat rescriptum huius S. C. diei
20 Octobris 1781, quo ad dictam Congregationem sub ttsdem moao et forma ,
* principaliter extendebantur et communicabantur: ■< omnia ct sin-
^pda privilegia, et indulta tribus Congregationibus (nempe Doctrinae in
Atianae, Piorum Operariorum, et Clericorum discalceatorum Crucis et
Passionis D. N. I. Christi) ab Apostolica Sede usque tunc concessa, et
ejuae in posterum concederentur, quamvis speciali mentione t igna f .e
tliam « quatenus opus sit, privilegia, exemptiones, indulta, ahasque spin-
« taales gratias dictae Congregationi... tam generaliter, quam specialiter, ac
1 Cf' N, I53. - ' r
cr. Bull. Rom. Cont., tom. 8, p 345. 34^-
986
Curta Romana
3
r
r>
/ ^
»* #
¥
4 ^
* i
r #
***
j*
|tHi
#-*K
p*»l
V*‘l
M'
N4
t 4
<*' ,
pr/f
>,
»
f C
W'
Ii i"
i m
J /\ i
4fe llH
«per viam communicationis cum supradictis tribus C ~~~~
«etiam motu propno, et ex certa scientia, ac alias '
« que alios Romanos Pontifices praedecessores Nostros Ln' “ **" ^Uos™a-
«rum pari modo concedenda, quaeque specialem ~ Cessa’ et ‘n postf
* pennde “ si specialiter, et expressi "“"C.
«ei concessa fuissent concedebat». Et Pius VII ?6qUe
m forma Brevis diei 9 lanuarii .807, cui initium oZ^ZT Apo**»
vendas conscientiarum anxietates confirmat, et sanaflT ■ *' ad
factam, et praeterea declarat in dicta concr^.V.n! «"“sstonem a Pi0 VI
a Clemente XIV Congregationi Crucis et Passion^D^N Tr “* gratUi
catas nec non « comprehendenda esse omnis • 1 "1 ' F c°rnmuni-
« exemptiones et gratias spirituales etiam specillem^i ^rivilegia' M*.
* ‘lu1,bu* Praedictae, aliaeque similes Clericomm T p ?1™ requirente
« culanum Congregationes (gaudenti- et 0„ ,t ’ Re?ulanum, seu Sae-
«gationi illa omnia et singufa tamonam A ' * “e® °pus Slt eidem Congre-
■ «* ‘nser, a fuissent, conce^musT ^ ad Wbum h* «4
fa t Jg? 5 C-&l «*-** <77. Summus
f d. n, .. c. „ ”” ZZZTST c,““ E”te~
* domos- in quibus permanent duodecim e! Scfis cl' qUOad eaiduratol
U ac Regulares ipsos degentes exemnt ’ am ^ccles,as‘ quam domos,
« visitatione ct correctione mmr. f ' . S t*SSe’ et lmmunes esse iurisdictione,
" ir> quorum respectivis... Dioece™burdicmEl PjSC°p0rUm- et Ordinariorum,
• Clarium qU;bus " aliae C°"^iona
« atque *?”. ?*“> quibus Episcopis.
«Concilii Tridentini et ci rt mPetlt lunsdtcrio ad formam SS. CC,
Huic privilSon* C°nSt,tU,lonum Apostolicarum ». I
quae cum clausulis, et ve^^1110311001! AIoderator generalis innitebatur;
et specificae concessirmi ? aeSJlantibus, uti aiunt, suffulta sit, directae,
tioni SS. P. D. N I p ^U^1‘lran ^ebet, ita ut concessio facta Congrega-
agitur, impertita intellimtiir ° ^ prorsus modo Congregationi, de qua
dere tuto dicendum sit ’ ac Propterea eadem exemptione frui ac gau-
Quibus positis ouid * * 'II
enim privilegia, nUae IUre cautuin sit exponebatur. Distinguebantuf
concessione repetenda sulT dimanant, ab iis, quae a pecuiian
solemnia emittuntur sne nora ad Ordines regulares, in quibus vota
namque Instituta nullum Instituta votorum simplicium: ista
stolica Sede approbata sint" ^ 1 3 *Ure P^v Aegium habent. Cum ab Apo-
sunt in iis, quae in Statuti CIS concesso privilegio, exempta tanrur
nentur, scilicet subiit-im tvS C* onstitutionxbus a S. Sede approbatis conti-
r ltinsdictioni Episcoporum, salvo eorum Instt*
1 Cf. Bull, Rom. Cont., tom. ij p 8S ,
J* p. oSp 8qs
S. C. Episcoporum ei Regularium
987
{ut0 et Constitutionibus ut supra approbatis. 1 Ut igitur alsa privilegia
habeant, oportet ut ea a S. Sede obtineant.
Porro duplici modo privilegia consequuntur, nempe directe , cum privi-
legium alicui Instituto speciatim et expresse tribuitur; et per communicationem
privilegiorum, quibus aliae Congregationes legitime fruuntur. In concessione,
privilegiorum per communicationem prae oculis habendum est monitum
Monacelli, Formul. Leg., Tit. 1 6, Form. 2, Suppi, ad n. 11, scilicet: « Cc\ t
ab it3 universali, et erronea propositione, nam privilegia tam Iesuitarum,
« quam aliorum Ordinum Mendicantium, quae involvunt praeiudicium tertii,
. vel sunt aliis onerosa, aut speciali nota digna, vel quae raro conceduntur,
a vel demum iurisdictioni ordinariae Episcoporum sunt laesiva, non confe-
t runtur per solam communicationem, sed indigent speciali et expressa con-
1 cessione, non obstante quod communictio habeat clausulas praegnates . 2
1 Hac super re pluries actum est, praesertim in N. 1899, 1900, 1914, 1922, 19S7
Alias exemptiones et privilegia hac Congregationes non habent, nisi cis ab Apostolic.i
Sede specialiter concedantur. Quin imo nec ipsae Tertiariae in communi viventes sine
clausura, et votis solemntbus amplius gaudent privilegiis a Bened. XIII concessis, quia .1
Clem. XII, Const. Romanus Pontifex, diei 30 Martii 1732 (Cf. Bull. Rom., tom. 1
p. 221-223), revocata fuerunt; de qua revocatione agit Bened. XIV, in Insit. F.ccl. 105, n. 76.
Probati auctores, et praesertim Pirhing. in Opere, cui titulus Ius Canonicum, hb. III ,
/1/. 35, docent decretalem Concilii Lateranensis IV, Ne nimia (c, 9, de religiosi r domibus ,
III, 36), qua prohibetur. Ne quis de caetero novam Religionem inveniat; sed quieumque
ad Religionem converti voluerit , unam de approbatis assumat' aliamquc decretalem Con-
cilii Lugdunensis II, Religionum (c. un., de religiosis domibus, IU, 17, in VI"), qua Con-
cilium inhihuit nt aliquis de caetero novum Ordinem, aut Religionem admventat , vel habitum
novae Religionis assumat, respicere etiam nova Instituta vororum simplicium ex rationum
identitate: quam sententiam S. C. sequuta est in Sagitn., 9 lanuarii 1835 (Cf. Bizz.irri,
Collectanea S. C. Ep. et Rcg., p, 423, 424). His accedit quoad Instituta mulierum Con-
ititutio S. Pii V, Circa pastoralis (Cf. N. 112) propter quam S. Sedes Congregationes
Mulierum, quae vota simplicia tantum emittunt, ncc clausuram servant, approbare mi-
nime solebat, sed eas tantum tolerabat, ac proindesi aliquando S. Sedes earum Constitutiones
confirmabat, apponebatur clausula: Absque approbatione Instituit* De hac praxi oquitur
fcned. XIV, in Const. Quamvis iusto (Cf. N. 39«) pro VirginibusAnglicanis; etrn /m/i-
tut. Eccle t. 56. Deinde vero ob temporum, rcrumque publicarum \ ictssitu mes c P°
«olica coepit in casibus particularibus etiam Instituta votorum simplicium approbare, sr
conditiones cx praxi S* C* requisitae concurrant- ^ . f , ;
s. Piua V etiam pro virori. Institutis «didit die .7 Novembri. ,568 Consut.
Bull Rom., tom. 4. HI. P- 47. 48)’ «“* ‘,rohlbU,t t0"»™*»"™" V”
Wm, qui vivunt in communi, ct sui ob cJientia vdunusria. tt extra cotum solcmnc rthvomt,
laoram habitus a saecularibus Presbyteris est distinctus. \ i • etiam .
« Consule «umdem Monacellum, Tit. n.farnt b. Suppi. n-U ^ «sc non Pg » t -
^ T> 3, et 34. Adv^tentn ::;am
am Deas ao*, n. 14, e/ 15; ct Bened. XIV in Ponli/kes ct Reguhri dfsci.
>n DeCret,s S. C. super Statu Regularum _ prJ^ facultatiSf M,
«e itis die 25 lanuarii 1848, ‘ iomm etiam f0rma specifica, quam ab
Pensano^ approbationis regularum et c°* R(!igiosm consequeretur, nunquam huic
° Ua Sede ahtl,m °nio’ }nsiltu(um’ cinomnatim derogetur, licet in concessione
0 derogatum esse censeatur, msi et exp J Qaod si aUcui !mUtiit0 expresse, et
Latonae generales quantumvis atnplot <*PP ™„do concedi contigerit, aliis minime ex-
nnaum dispensatio super eodem decre rommunka,wnis privilegiorum (Cf. Biztarri,
4 poterit vt cuiuscumque pnviiegu, . __ Pinerolim. (Cf. N. 192 2) acturn est de
<cunea S. C. Ep. et Reg., p. ^°3J^nrum visitatione.
9 88
Curta Romana
* >4
» •
$
S £
% •**
Quae quidem maiorem vim habere v^ZT — .
a iurisdictione Episcoporum, agitur enim ^ qUand° a8itUr de „eni„,
S. Sedes non solet hoc exemptionis privilegium oh> ?"a"'/o '°/Wo 7°!
■n, sed verbis claris et directis: Eximimus el ' J Ct p^*n«°rie im '
2 1™ d0Cet Barbosa- de Offic. et potestat p1'1 * ** «MW
«I
■**»»
z:T” * ~
{42?2r sriarris ?<•** «. PZ
f“® VH “mmunicationem ind.ilserant e”emndmina’ qU'bus Pius VI «
“et expresse, ac pariformiter et aeque 'nrinri |‘pennde ac si specialiter
«tamquam de verbo ad verbum expressaP et in* 117“ COncessa fuissent^
« mentionem requirerent ». ideqoue concludebamTin ‘SSent’ ** SPecijfc">'
ntm, Privl|cgiorum vim directae e, exores CaSU communicatio-
Ad secundum postulatum quod attiner i ,C°nCess,onis habere.
■< umnos suae Congregationis esse vere Relit 0derat0'' Seneral‘s autumabat
statum religiosum non requiritur iure ... 8I0S°S> nam ad constituendum
mne solemnitas votorum? ™ ZltZVu, ** ***• *£
incidens, tamquam religiosa ’ Summis PontiHcibus, licet ptr
** Allicis in formffevfe^/S^^' nam ™ ?£
J,af- m,n infimum tenet locum V ‘ habet: «inter religiosas
ocercto lato die 3r Juiii 1810 quo K i « « K» VIII in
^ qua agitur, concessit, edicebat. * e"d*num Parium Congregationi,
C^uod si de hac qua litat ***** re£ulanbus ordinibus accessit
«P«dire existimabat idem Moderat Cert?. n°n co"s^et, summopere
se f llUS Ipsa C?ncederetu**f Ita ut ipsa c,generalls> ut per speciale indultum
rinri!|tkU anS Slt* nam e^cacior esset m>n tantum ecclesiastica,
n ct ? V3f,lat,°. frequentiores in P uIorum celebratio, et sacra Supe-
JJJ Ulantlb- ««ve sit Congreration«n^ postuiantilu» ingressus, eoquod
idd Uru rv«uIalrem et per eonseuuen 'pSan\esse ecclesiastico-saecularem,
ptari. ’a' etJlm m * P^ionem^oUmSerlTeTaT F*"*
o , 1 neri, et a buperiorious acce-
sed ex officio sequente
^ quod sok-mnitas votoni^nm °PPoncbamur. Verum quidem
uu r tJ"Un ad illun> Statum 'iV"'° essen»'ahs statui religioso,
non U,7ite5!cd7 rcl,"msus hixta EStf“r * iure ecclesiastico:
jjjjH 'ndallumaccedat ,. * I ofitetur, nisi speciale, et expres-
tam hoc pnvi|c7 CS*"*e d*sc*phnae derogetur. Pon
non
?TO ?■** "'dultuirTa
Apostohca Sedes „„
tein lesu, in qua
tumis emittuntu
s nnniquam hoc n-v r • Cj,1‘,e disciplinae derogetur. Pori
3 Pr"tessi votorum Concess*t* SI excipias Societi
uum umen 'est 7 1' (’rcgorio XIII verf R,!|I— ’ q"f P°St biennium Proba
habenda esse ;n -,.CX sPec'alibus causis t, S!°Sl declaratl tuerunt. Notan
professionem ,j m“ ut' v,am. et praew V‘,,m fu,ssc; « vota simplic
’ quam #»v r eP^rjtionem af^ cm
professionem ut /x.
. * au quam c\
morum simpiicum j
7 UII| t s n r J
v. Vlt
p v L V U Id
eorum eparat'oneni ad solemnium votorui
corpore Soci ^ 000 tendunt et taliter professe
c tis \rrae regularis vota solenini
989
S . C, Episcoporum et Regularium
nrofitentis; quod locum non habet in Congregationibus, in quibus professio
i £t dumtaxat in votis simplicibus. *
Proferebantur in exemplum Presbyteri Doctrinae Christianae, qui erant
ab initio Clerici Saeculares quia profitebantur vota simplicia, sed deinde
' Somaschae Congregationi uniti, ideoque solemnia vota emitterent, ad gra-
dum Clericorum Regularium provecti sunt. Postea vero dicta unione revo-
cata ab Innocentio X per litteras Apostolicas Commissi anni 1647, 2 exorta
est quaestio an ipsi Clerici Regulares remanserint; et laudatus Pontifex
Const. Pastoralis Officii , diei 30 Augusti 1652 3 declaravit esse, et fore uti ab
initio Clericos Saeculares. E contra Clerici Matris Dei , qui ex Const. Cle-
mentis VIII de Clero saeculari erant, quia vota simplicia emittebant, postea
ad gradum Clericorum regularium evecti fuerunt, cum Gregorius XV eis
professionem votorum solemnium permiserit. Neque aliquid facessere arbi-
trabatur, quod Congregatio, de qua agitur, in superius allatis documentis
religiosis familiis, et Ordinibus regularibus aliquo modo aequiparetur, nam
haec appellatio non in parte dispositiva, sed in enunciativa tantum memorati
Brevis, et Decreti legitur, neque ullo modo in eis de qualitate Congrega-
tionis agitur, sed de privilegio admittendi Alumnos ad Ordinationem titulo
Mensae Communis; et proprium Kalendarium habendi, etenim ex Cap, Si
Summus Pontifex, De Sentent. Excomm. et ex Constitut. Gregorii XV!, Sol-
licitudo, Nonis Augusti 1 S3 1 4 ex appellatione, et titulo, qui alicui in enuncia-
'■ Moderator Generalis Societatis n Caritate nuncupatae summopere exoptabat, ut
Societati ipsi, in qua vota simplicia perpetua emittuntur, non solum Regularium privilegia
communicarentur, verum etiam vera Congregatio religiosa declararetur. Petitio sedulo dili-
jjenterque perpensa fuit: et in Congregatione generali diei 3° Decembris 1S3S proposita
fuerunt dubia: 1. Se ia Rcgola delt' Isti tuto delta Carit ’ meriti la formale approva 'io ne delta
5. Sede? 2. Se eonvenga cs tendere ad uu tale Isti tuto t pnvdegi det Regotan? 3. Se questi pri-
vdegi vogliatto concedersi a!V isti tuto come a pia Congregazione, o come a Congrega/ione reli-
giosa? Quibus E. mi Patres referente E.mo Castra cane, rescripserunt: Ad t. Affirmative:
Ad 2. Affirmative iuxta modum; hoc est: pro exemptione a mrisdictiom Ordinariorum quoad
natationem domorum et Ecclesiarum; et quoad disciplinam, et observantiam regularem; stem-
m pro facidlate expediendi suis subditis letteras dimissoriates ad Ordines mitiores , et Sacros :
Ad 3, Affirmative ad primam partem, negative ad secundam, _
In generali Conv entu diei 12 Iunii 1858 P«nes s- C’ supcr statu Rc?uJarium d‘spUtatum
«t, an qui in Ordinibus religiosis votorum solemnium praemittere debent professionem
'«orum simplicium declarandi essent vere Religiosi, vel tantum participes pnvdcgiorum;
"Tf* Cf ':™i5 Patnbus PHmam partem prop«s>"on,s quac^cndunt*^ emittenda
gebatur de votis simplicibus perpetuis ex parte voventi , p d
d«nde vota solemnia In quibTperfectioncm. et complementum ^c.p.ent.pmut locum
m Societate lesu: alii vero autumabant comniunicat^ncm tantum prn
«ncedendum cum non expediat privilegium d^pUnam generaliter con-
ui;; erVC "OVUS StatUS rcliRiTS COntra SSmus D N Pius PP. IX sequentem probavit
tuanir. In hac sententiarum dispantate . . m D. N ^ ^ ^ yj ,epitur; Professi
culum, qui m declaratiorubus a memorat ■ hrum et primiorum, quibus pro -
/forum votorum simplicium participes erunt ommm H ^ frm^luT et pudent (Cf. Biz-
nst votorum solemnium in memorato Ordine legi
!lrri' Collectanea S. C. Ep. et Reg., P* ^55' 57J*
1 Cf. RuU. Rom., tom. 6, IU, P* I2t~12^'
3 Cf. Bull. Rom., tom. 6, III, P« 232- 233'
* Cf. Bu]], Rom. Cont„ tom. 19, P- 3S'40‘
990
C una Romana
tiva tribuitur aliqua dignitas, vel ius, quo antea legitime non f , ~~
revera per dictam enunciationem, et appellationem minime e™, «
ligi debet. °nce$sum
Nec solemnitas professionis aliquid suffragatur, etenim non «u. •
seu pompa externa constituit statum religiosum nec SHl«ranius
parte Superioris, sed solemnitas votorum, quae nomine EccleT V0t0nim n
tur. Quapropter huiusmodi Congregationes improprie appellanto
religiosae familiae, et earum Alumni Religiosi, non vero propn>
sensu ita ut in statu vere religioso constituantur. F P ’ 1 stncto
In huius quaestionis disceptatione universa rei ratio diligenter nem«,
tembris^"3 Uerunt Sequent,a dubia in •«"* ™
I. Se, e come convenga dichiarare che Ia Congregazione de*Pr.t; e i
Quito/ Tmi epT°"e ai ma SptJ“ <UUa P****™ vexmile nei aut
Quibus t.mi Patres, referente E.mo Quaglia Praefecto, rescripsenin
non exidireTTd TT “ *”? ™ ***** ad secundam^
o c P, ’■* 2, Attento speciali privilegio praedictae Congregationis
eiriw7rcr 0 a rr,ive ad formam et ™dum -nptiZrr;
nis D N E C Uenc0rum excalceatorum SS.raae Crucis et Passio
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 74o-746].
1994.
S. C, Ep. et Reg.f Romana, 1 6 sept. 1864.
libere ‘oossidllv t F^CT1‘ Quacdam mulier nomine Rosa de suis bonis, quae
28 Augusti 1 8ao V esta^lentu^n condidit, ipsumque publico Notario die
sita erat, ut eadem^o/uT sto T“ffmenti disPositio “ hoc
vieinti nuinmw» 1 8U1S ex *ratre nepotibus legatum scutatorum
suo, CU? nuosent S'ngU °* relincIueret. ai= deinde aliud legatum marito
reliqua bona, quae’ sto^DU^*?* centu”1 et quinquaginta assignaret. Circa
haeredes cieric°s «**■
suffragio m eorumdem ?““? L<lulndecim Pr0 m,rme sua'
tionc auae voluntatis ,„„0 \ ’ EccI**,a celebrandi. Denique pro execu-
bat supremum nr u-Aint fm seu executorem testamentarium nomina-
Post ZTtum TZT haeredum Moderatorem,
quo tempore decurrente testamentum Rosa plures supravixit annos,
[ >Unmonium ipsius non parum adauctum Init.
1 E m, Patres m disceptat.one ... .
Ci
tf-ITl! Hntrcs m ^iSCfptSt ^
cnuclt.irula fuisset, sed illius 'runi quod huius dubii formula magis pftt-
t 1 t unhc, r, , r ^ ; ‘ --'Uiont-m minime necessariam esse duxerunt cua
X insa d era toris generalis petitione satis appai*ri'‘
5, C. Episcoporum et Regularium
991
■ . lohcnte mense Augusto anni 1861 , repentino correpta fuit morbo.
Denique lautum , , . • . . r ,
• rimitus haud gravis apparuit, sed inopinato ingravescens non multos
' dies Rosae vitam eripuit. Supremus Clericorum Regularium haeredum
Moderator animo advertens, neminem posse parti m testatum, parti m inte-
■utum obire, ad universam Rosae haereditatem, una cum augmento, quod
5 «t conditum testamentum obvenerat, suos Religiosos vocatos esse existi-
mavit Itaque iusso absolutoque iuxta legum praescriptum omnium bonorum
entario ex quo innotuit totum aes haereditarium, omnibus expensis pur-
gatum ad scutata 2951 ascendere, nomine suae Congregationis possessionem
haeredi tat is a Rosa relictae inire non dubitavit.
At non multo post, se in medium protulerunt duo testatricis ex fratre
nepotes, quos legato scutatorum vigmtiquinque in singulos honoratos fuisse
vidimus; iidemque penes S. C. Ep. et Reg. conquesti sunt, contendentes
testamentum a Rosa, eorum amita, anno 1840 conscriptum, uti ruptum,
adeoque nullum habendum esse, et locum Heri legitimae in eorum favorem
successioni; quandoquidem nullus alius testatrici proximior aderat. Porro
testamentum ex eo ruptum propugnabant, quod tres invenirentur testes,
qui a Testatrice voluntatem commutatam luisse perhiberent, praeterquam-
quod decennium a condito testamento nedum semel, sed et bis ac plus
etiam praeterlapsum fuerat. Primus testis declarabat, ex testatricis ore sese
audivisse, tum quod testamentum variare eadem in animo haberet, quia
ob praeteritos nepotes conscientia agitabatur, tum quod in nepotum utilita-
tem commutationem illam peragere vellet. Testis altera (namque ioemina
erat) aiebat, se praesente, testatricem dixisse, testamentum renovare ve e,
ut commodius nepotum suorum egestati consuleret. Tertius ac u timus
testis referebat, sese uti Notarium testatricis negotia gratuito gessisse, cum
adpromissione ab eadem sibi facta, quod testamentum reformatura toret,
in eoque operam suam largiter esset remuneratura, «
Concludebant Oratores, quod, si nihilominus aliter ortasse . _ ■
gationi , ac dubium superesse videretur, an vere tMtamentum,
Cclarandum foret, causa canonica in casu interce e at, vi c r- .•
pertas, et summa cum testatrice consanguinitas, cur ac 0 f » t s,bique
adhibendam, Apostolica Sedes Testatricis voluntatem com^f^;
Hereditatem, Ino remanente onere
ipernit: at vero Clerici Regulares, seu eorumdem Moderator,
aordicus obstitit, nempe assertae testame Defensore, causa gravissimo
'oluntatis. Itaque, assumpto ab ulraquc p duobus, quae
'inorum Patrum S. C. Ep. et Reg. nidicio subiecta
[d calcem referuntur, dubiis.
Disceptatio synoptica.
fricorum regularium defensor contra
Quid in medium afferret cl^ aiebat Regularium Clericorum
'UPTIONEM testamenti. — Noussima » ^ Sancimus 27 Cod.} de Test ,,
defensor, lex Iustiniani Impera on decennio, irrita habeantur, si per
|ua statutum pQt. ut testamenta, e
- wii.txv aa
Cuna Romana
f /
L m
li».'
'r Nr,
m but»|
\$4*%
h
*
4K
W
<*t,
ft
r#
w
!► 'v
|
M
CF
*»i
t \
N /»
1 /■*»
l\
•*
I >
* *
4
I
✓
992
tres idoneos testes voluntatatem a testatore mutatam fuisse ■ '
si testator, inter acta Principis, voluntatis suae mutationem £"*•'*• *
vent. Iamvero, idem subiiciebat, quamvis in themate decenni-T*^
denegan nequiret, attamen nec aderat mutatae voluntatis ™ '
p.s manifestatio; neque testium declaratio talis indicanda erat „ * ^
sario requiritur ad effectum, de quo agebatur. ’ q 313 nec«-
In primis enim testes ex diserta sanctione levis debent
quae idoneitas in eo consistit, ut iidem omni exceptione careant**,
vani et m aliquibus sibi contrarii; ut sint rogati; ut ne sineularN r ^
detectibus sint obnoxii. Iamvero huiusmodi idoneitatem in testibus ™
des derari, pluribus idem Defensor adductis rationibus confirml? ”
in specie referre superfluum hic esse ducimus abat' <!“*
ssris, " zr*-
'••• e"»»» « »a r»;::::"'"
am et animo conceptam concluderet. Iamvero ut alimmH
mentum ex voluntatis mutatione ruptum, et irritum vere dic^hahe/
i «a, rs
tur »!?, *° mag‘S adm",endum est- si insideretur hunc, de quo agi-
nis' testamenti rrnin”'' 18 habendum casui revocati
hoc secund, nll ,S’ ?“? PCr facta fuerit. Atqui
non sufficit si Jfr ’ Ut PnUS tes,alnentum revocatum et rescissum dicatur,
Z mfueri, ner "T teStamentUm flIerit inchoatum, sed omnino requiri-
alterum in 1„ cc‘um et numeris omnibus absolutum; secus primum, noo
tiuam discenra •°re Idem igitur dicendum est in causa,
maliter immui m ,t‘Ua Posa Sllam voluntatem non utique actu ac for-
velis) s ese in ^ ^ tantummt,do edixit (quatenus testium dicto stare
constituerat ammo a ere immutandi id, quod in testamento anni 1840
nemQ . Dp A m *>EFENSOR OBTENDERET contra voluntatis commutatio*
rum CanonnmC t|rum.v° untates sancte religioseque ex praescripto Sacro-
Defc„sr;r^rttoSmUm CQncilii Tridemini ■ custodiendas' esse idem
tatis immutandae facult atZT ' postohcae Sedi tcstatorum volu“'
Ct rationabili causa eam l , n denc&aret* attamen id nonmssi ex aequa
sanis ante omnia pauDem PraCStare folere PrGpugnabat. Iamvero ab adver-
obtrudebatur; eam^ihn 1 ’ qUa Se laborare asserebant, S. Congregationi
tutamen precum suam m i!!nUS Vere non lu,esse vel eo interebat, quod in
dio restrictum iuris rt f >* ^ ' °Catum ndseivissent, qui sine magno impen-
Neque meliori conciri IK C1'K cIucut,rare. neque typis evulgare potuisset,
fecto tam arcta non e LOnMnguinitas ab iisdem lactitabatur, quae pro-
> ut’ SIUe legum violatione, eosdem Rosa praeterire
Scss. XX II, de ref
1
S. C . Episcoporum et Regularium
993
..« tur si praesertim inspicerentur iustissimae causae a mala eorum-
P10 .tae ratione derivantes, propter quas eadem offensa ac subirata merito
. iliimae suae, quam eorum commoditati consuluisset. Quamquam
J)0tl„ *ino eosdem neglexerat, quando palam erat, quod eorum unum-
non omi“iiu 0 .. .. . . ,
auemque legato scutatorum vigintiqumque largiter honorasset.
' Quid responderet oratorum defensor pro adstruenda ruptione te-
stamenti. Allegata auctoritate Cuiacii, Donnelli, Voetii aliorumque legum
civilium interpretum, idem defensor praemittebat, nudam voluntatem abs-
que nulla solemn itate sufficere, ut quis testamentum decem annis ante con-
fectum rescindere valeat, dummodo huiusmodi revocatio testimonio trium
hominum comprobetur: ex quo primum arguebat, otiosam esse quaestionem
an voluntas ad actum fuerit perlata, vel non: simul ac enim demonstretur,
testatorem non amplius in ea voluntate perstare, qua erat, cum pnu* testa-
mentum confecit, iam sequitur, quod voluntas, uti mutata, sit habenda,
eique haud necesse sit amplius inhaerere. Atqui ex superius relata trium
testium declaratione satis superque liquere, idem Defensor arbitrabatur,
Rosam, priore voluntate posthabita, aliter de rebus suis disponere \ oluisse.
Quae revocatio (idem prosequebatur) magis irfagisque attendenda erat,
quia Testatrici iusta atque adeo necessaria suberat causa, cur prius testa-
mentum deleret. Quamvis enim fortasse aliquid primis temporibus accidis-
set, propter quod, eadem suis nepotibus forte subirata foret, nihilominus
proximo tempore suam ipsis gratiam reddiderat; miserationem calamitatum,
quibus affecti fuerant, benigno animo susceperat, eorumque acer issimam
conditionem erigere ac sublevare statuerat.
Neque vero pro admittenda ruptione testamenti ex lapsu temporis e
contraria voluntate requiri subiiciebat, quod mutatio voluntatis so emn ^
celebranda sit, uti accidit tum, cum prius testamentum per posterius re
catur; unde fit ut valeat primum, donec de valore secun 1 non c
Ucet enim ad formalem immutationis voluntatis actum osa *\ol\ . npp. '
attamen sufficit, si, eadem in volunatete haereditatem suam ^
laribus relinquendi minime perstiterit, quod ex uniformi trium testi m
«t™». rs™:;
fundamentum, quo Pontifex innititur j" ^c^non est, nisi praesum-
com mutandi defunctorum voluntates, aliu p ^ agendum occurrit,
Pta voluntas eorumdem, quippe qui si m « . ^ecedenteS peragerent, id
^ibus versarentur, verosimiliter a *ua ®*n auct0ritate constituit. At vero
quod Summus Pontifex pro sua sapientia e voluntatis Rosae,
controversia non s F. • ^rrlntaV vita obiisset, tristissimam
quae profecto, nisi repentina morbi vi c P . lartrius eisdem pro-
suorum nepotum conditionem ^ISC”ta.,(j^ex declaratione trium testium,
adisset, sed etiam veritas accedit; siq eamdem testamenti prius
superius producti sunt, elucescit m ‘ ' tabulas revocandi,
^ti poenitentem, manifestasse animum supremas
’Sue nepotibus sua bona testamenti tuendam sufficere for-
Hinc si testes illi, qUI acI
63
994
Curia Romana
tasse non videantur, satis superque fuisse dicendi sunt adh
adstruendam, quod Rosa in utilitatem nepotum suorum xnlu^ ^eritatei1
dae mentem, dubio procul habuisset. ’ ntatls lnaovan.
Huc adde Pontifici non deesse canonicam causam cur ad h
tationis actura deveniat: adest naraque arctissima consanBuini.Tn0""®1'
cum testatrice, ac praeterea gravissima paupertas qua iidem a’ ^
quae duae res communiter Summum Pontificem inducere snl* T**®*
torum voluntatem interpretatus, in pauperum consaruineon^ r t£SU*
testamenta commutet. ^ m Uvorem
Neque vero praetereundum, quod Rosa Clericos Regulares in „
haeredes nominavit, nempe m summa scutatorum millTac ducento™"1
qualia oneri missarum, quod imposuit, adimplendo sufficiunt Si vZoT'
compendium insuper adepti sunt augmentorum, quae post confectum tah
mentum Rosae patrimonio accesserunt, id tantummodo ex dispositione I,
',ua' vult nemmem decedere partim testatum, partim intestatum m!^'
vero (quando rei, promi se habet, veritas inhiatu
testatricis, quae, dum testaretur, huiusmodi patrimonii accessiones praevi-
dere non potuit, aut saltem revera non praevidit. Quae cum S s"ntS
e est (ipse defensor concludebat) eamdem suos nepotes potius beneficio
RdJ^'SSe qUam PerS°naS incertas, %£Z
,‘n °rat0rUm «itoatem exerceat, coque tragis, qZ
rentur ' ^ mlSSarum c8atum sartum ac tectum relinquere sponte profite-
DUBIA:
I. « An constet de ruptione testamenti in casu ».
iit quatenus negative:
F mi p11» ^ocus commutationi eiusdem in casu »,
Ad I Negative ^ Re^’ d*e ^ePtem< 1864 rescripserunt:
Oratori fu adsignatis scutatis qutnquagentum pro unoquoque ex
5 “ dK,a — scutatorum S*
[Acta S. Sedis, vol. I, p. 352-358].
1995.
S; C- KP- ct Reg., Iitt. 30 sept. 1864.'
huic Congreraffi!ri,apF ^ ’ .T '.'ptlme novit Amplitudo Tua, nonnulla Sacrae
ram, quae ab istarum tf KR‘ proPosita fuere tlubia quoad votorum natu*
super iisdem S c eS|01uim Monialibus emittuntur. Cum vero nihi
Episcopos sentem i decernendum ante putaverit, quam locorum
minime distulit \ * f°SasSet, acceptis tandem illorum responsionibus,
u de UniVei*sa rei mtinn. qq _ nnmino Nostro referre.
S. C. Episcoporum et Regularium
Sanctitas Sua, praevio rei examine ab aliquibus E.mis ac R.mis huius
Congregationis Patribus habito, auditoque eorum voto, haec quae sequun-
w statuit, ac declaravit: ^ # ^
Vota, quae a Monialibus a Visitatione Ii. M. V. nuncupatis emittun-
tur in Monasteriis locorum Georgestoren., Mobile, Kaskiaskias, S. Aloysii
t Baltimorae vi Rescriptorum a 8. Sede ab eisdem iam obtentorum, esse
soiemnia. .
2. Quoad Clausuram, praedictas Moniales uti posse facultatibus sibi
in variis Rescriptis a S. Sede concessis.
, Ratione habita ad temporum, locorumque circumstantias, in poste-
rum ab eisdem Monialibus Visitationis post expletum novitiatum, emittenda
esse vota simplicia; exactisque quinque annis a votorum simplicium profes-
?ione, admitti eas posse ad vota soiemnia nuncupanda, praeviis spirituali-
bus Exercitiis per decem dies; professas autem votorum simplicium i rui
tt gaudere omnibus, et singulis gratiis et favoribus spiritualibus, quibus
professae votorum solemnium frimntur, et gaudent.
4. Vota, quae ab aliis Monialibus in Monasteriis iam erectis emittuntur,
esse simplicia, excepto casu quo Rescriptum pro votis solemnibus emit-
lendis ab Apostolica Sede obtinuerint.
5. Tandem in Monasteriis in posterum erigendis in singulis Statibus
Unitis, vota a Monialibus emittenda esse simplicia.
Itaque de mandato Sanctitatis Suae declaratio haec ad Amplitudinem
Tuam per praesentes transmittitur, ut eam cum ceteris istorum Locorum
Ordinariis communicare velis ad rectum Monasteriorum regimen ac disci-
plinam: quod dum perficere curabis, cuncta fausta ac prospera libi adpre
cor a Domino.
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Rcg., p. 735* 73bJ*
19S6.
S. C. Ep. et Rcg., Ordinis Praedicatorum , 2 mart. 1866.
Urocurator generalis Ordinis Praedicatorum S. C. expoMbat a '^nsur
Ordinis statutum esse « ut si Provinciales novermt atquos u : *A .■
mtcs, et minus idoneos ad confessiones Saecularium au len . , ^ tg ^
‘humano respectu , eos suspendant , ro/w/e/tfw periris (V. Approbatio,
ptos Ministros eo in officio subsUnuertnt ». et p , ' H vej
■ 2, num. 120) haberi: Generalis KeZular‘U"f°lbus ad audiendas eon/es-
• Pressoribus, vel aliis quibuscumque ^w"T^is suspendere, etiam
w approbatos , eosdem ab eisdem confessioni .0 et RR. die 2 lu-
(ausa occulta , et extraiudicialiter , ut dee { } i obstanti-
1627. 1 Prosequebatur idem Procurator generali., qu
t - \ m qua tamen desunt verba a se, alus qui-
hanc resolutionem superius * f;encrale dei 1’catiiu) possa sospendere
Que supenorthus et tantum habetur: ; c eg 1 rortfefriom. Quare alia verba addita
mdditi approvati Ha- Generali suai anleeessan aU, 1
Curia Romana
bus apud aliquos opinio invaluit, non posse superiores Reeul
suos suspendere ab audiendis saecularium confessionibus e ^ SUbdit0s
potestas iurisdictionis non recipitur a Superioribus ^ttl0ne’ *lM
Episcopo, vel Ordinario; unde contempta superiorum auctori*? ’ §ed ab
facultate ab Ordinario obtenta Sacramentum Poenitentiae ^ et So!a
Quibus praemissis ne Sacramentum nullitati exponatur nnJ IIUlUslraiit.
bat dubia, quae inferius referuntur. ’ ^ ^Ue ProP°ne-
■ II ■ -n fU' ^ * > \ wm > n — 1 ' ... * .
Quaestionis summa in eo posita erat utrum absolutio data , u„ ,
a solo Episcopo, vel Ordinario approbato valida foret- et an «
Superiore regulari lata nullam administrationem Sacramenti reddet'0 '
Porro Consultor a S. C. deputatus animadvertebat rationem Hiffi 'i. •
peti ex diversa Theologorum sententia circa originem iurisdict,
ad absolvendum requiritur in Sacerdotibus regularibus, et circa medium »
quod ad ipsos pervenit nam nonnulli Scriptores docent quod iurisdid
Cen^rTl S-0— AP°stollca Sede> cum eam immediate communiat
General. Ordinis, qu. demde per provinciales, aliosque superiores dei®
«.eerdotes idoneos ad audiendas Confessiones, prout exponit SuaZ
De Religione, lib. IX, cap. 2, et in tractatu de Poenitentia] disp. 28 sect ’
tlZZ: lncCrUm qU°d CUm Summus Pontifex communicet immediait
absofmi™ Supen0r‘.’ qU1 eara dele8at suis subditis, nullius csse valoris
subar^dic. ,s“ saec s p°enitemibus <■*
nrn^K'l*Ver° ^ta ^“'onsu^0r prosequebatur) sententiam oppositam longe
?Jrn,ltr,!K°rem/ atqre cfmmuniorem sequuntur, scilicet iurisdictionem etiam
r_ . ,US a aU as saecularium confessiones dari ab Episcopis insuis
pectms Dioecesibus. Unde sequitur, quod si aliquis Sacerdos regula-
ri i . atione, et facultate ab Ordinario concessa quempiam sae-
ah^ik? 30 vatf lrr*ta» ac nulla sit eius absolutio. Cum igitur potestas
> * Saecu ar^s Proveniat ab Episcopis, ab eis tantum posse huius*
acu tutem tolli, aut suspendi, aut coarctari. Deinde Consultor con-
instantlain p pi*!*3 authentica resolutione non reperiuntur. Haec resolutio data fuit «1
lustratione Sacram. 2^" “ Theatinorum, in quorum Constitutionibus, Cap. De adm-
delectus habentur • *• trdotum, qui confessionibus saecularium audiendis exponuntur ,
agatur ne ad id *»• pen*liS ^uts fuent, et ad iustam aetatem pervenerit, mature tattt
ral,s...l Antequam nuUaLr^sT" r qU\id°nei sint &mtia
Ordines rive ad en* r - q ^ro hccrtui obtinenda a locorum Ordinariis, sive ad recipterMi
diligentissime exarmet, tur °cZi ^api^ndas domt t>nus a Praeposito et Patribus ad id delectis
quam potestas a tun tK ■ * °r co,i Jussiones excipiendas admissi fuerint, ne prttis accedant,
Rrtul , plrt i Z To SaCt0 **&*•. Hac dc re agit Percgnnus in Cmt.
cessum Ordini PracdieiuU1 COn'nicIT,i’rat Quoddam privilegium a lulio III anno 15*5 con'
in futurum audiendi j tlU° annullat amnes licentias obtentas, et obtinendas
tamen antiquis privii consensu suorum superiorum. Dc ntf
post Concilium Tridenti ° Lonstat! ct si constaret inquirendum esset de diorum «
ronttiM ,'° Pracs'r,lm ‘°P- aa, 3«. XXK di R^.
Iuli, ,6« B..° acu,“ prac habenda esset Constitutio GregoniJ
f*c«a ab Urbano VIII d?c'Jo°iZT f™'0' (Cf *ull. Rom., tom. 5, V. p. 37)
fri rec Gregarius XV (Cf g n R m I<^1 Per litteras Apostolicas, quae incipiunt.
om., tom. 6, I, p. 299, 3°°J-
S. C. Episcoporum et Regularium
S. C. Episcoporum et Regularum 997
, clCerdotes regulares obedientiam suis Superioribus detrectantes,
e ‘ Linentes ab administrati one huius Sacramenti ipsis interdicta,
etn°n illicite se gerere, attamen eorum absolutionem validam esse. Con-
innitebatur etiam doctrinae traditae a Bened. XIV, De Synodo, lib. IX,
SU XVI §§ 7 et 8, et resolutioni S. C. C. diei 18 Aprilis 1722, qua statutum
nort posse Cappuecinos, qui triremibus Pontificiis addicti erant, excipere
confessiones in Civitate Centumcellarum absque approbatione Episcopi.
Ad confirmandam Consultoris sententiam in folio referebatur decretum
S. Concilii Tridentim, Sess. 23, cap, 15, de Re for., scilicet nullum (presby-
terum) etiam Regularem , posse confessiones saecularium , etiam Sacerdotum ,
attdire, nec idoneum reputari , nisi ... ab Episcopis ... approbationem... obtineat:
privilegiis , et consuetudine quacumque etiam immemorabili , non obstantibus .
In medium etiam proferebantur resolutiones S. C. C., diei 6 Martii 1694,
in dubio Iurisdict. Cappellanorum , lib. 44 Dec., fol. 79 ,Frisingen., 29 Ianua-
rii 1707, lib. 57, et Viterbien 28 Martii 1722.
Ad comprobandum posse Moderatorem generalem suspendere Confes-
sarium suum subditum ab audiendis confessionibus mentio fiebat de reso-
lutione S. C. EE. et RR. superius citata diei 2 Iulii 1627, deque auctoritate
Superiorum Regularium dandi praecepta, et inhibitiones suis subditis: nec
non ad agnoscendum effectum suspensionis extrahi diciahter a e^era 1
datae suo Religioso ad audiendas Saecularium confessiones expone a tur
sententia dicti 'eregrini, loc. cit., § 6, ubi habet, validas esse con essiones
«quia non est privatio, nec suspensio, quae iudicialiter en so et, se 8
iplex prohibitio, quae non annullat actum; bene verum est, quo ^
«sacerdos peccaret, et puniri posset a suo superiore propter ino e ren
In disceptatione etiam sedulo perpensa sun^’ Hubiis
tradit in opere, de Synodo . Dioeces., lib. IX, cap. ^ ’ §§ 7 e 1
a Procuratore generali Ordinis Praedicatorum propositis, ^ernP^ cuoe.
. *; -i"» •*» <~£CSE.°SZ: SSE-
noret vel ipso mvito cum sola racultate uron
nes saecularium? . habentes possint suos sub-
2. An Superiores Regulares iurisdict! s^Quhrium etiam ex infor-
ditos suspendere ab audiendis confessiomb
mata conscientia?
Et in casu affirmativo: scrjpt0 enunciata?
3. An valeat suspensio orctcnus, c • |one est innodatus, sit
4- An absolutio impertita ab eo, qu. tal. suspensio
valida?
Ef si invalida: , ..nht irregularitatem incurrat?
5* An qui huiusmodi absolutionem _ p^eeatione generali habita
. Ejni Patres, referente E.mo Brtzam, m ^ongrega^ ^ gaffirmative, ita
d>e 2 Martii 1866 rescripserunt. Ad i * tamen invalide confessiones exci-
tamen ut Religiosus suspensus illicite, non ‘ , praecepti particularis; Ad
Piat; Ad 3. Affirmative cum fcrat"r .^'«edentibus.
4- Affirmative; Ad. 5. Provisu.n p 753.755].
[Bi2zam, Collectanea S. C, up-
99**
Curia Romana
mei*
U
4(
((
1997.
S. C. Ep. et Reg., Ordinis Hierosolymitani, 27 apr, Ig4{
Die 28 Iulii 1854 editae sunt Litterae Apostolicae in ra
pien. Militarem Ordinem,' quibus statutum est: «Ut ' Brevis 1
« inter Equites Hierosolymitanos professos referri cumir*™? <,Ui^1
« mum vota emittant non ante tamen quam decimum se«um? '? P"'
“ num att.ger.nt; deinde vero solemnia vota profiteri nolint
* ;n'CfirUm decenn," sPa'iu™ dixerit a simplicium votomm T**
* p0“*iqUa* <’U,dei" vora a™pHcia durante decennii spafio aTT
Equitibus in singulos annos renoventur, ita ut anteuuam v . gj"S
“ renovent' llhcnlm et integrum iis sit mutata sententia ad TaJT
* ,ransire. quo proinde in casu eos a votis simplicibus 2m votJ
ctus obligatione auctoritate nostra Apostolki L „1 TT
solutos declaramus, ac pariter omnibus Wr bus
« gns exemptos, quibus antea in Ordine ipso vi eorurndern vomrum EST
“ cium emissorum fru. poterant, vel fruebantur ». Hoc constitutum es/m
.n reV mntTmmnentir0fiten “m C°nsilii afferant, quae
coni'nrnmuu5'mms Jr Eliui,ibus i» Regno Neapolitano celebrationem
conventuum, quos Assembtte, vocant, restituendam curavit
d/eCt^S numeri vocabum* qui professionem votorum
nente eiusoup p m * 1 Kclues a Bajulivo Colloredo Ordinis Locumte-
tres Jrofessi voM°nS1 IO dl? ? Decembris eiusdem anni 1858 obtinuit, ut
Locmntent-nh ,mim simP luUni snb praesidentia Magni Prioris, seu eius
Electo nov C* ^ P;°VmciaIem (asseniblee) agere possent.
memoratum decreum^ ltt °C’Umf"ente’ is cum suo Consilio considerans
ner evr^nti |;tent0 defectu professorum votorum solemnium
votorum -r I ‘,tum u*ssc’ et modo haberi sufficientem professorum
odicens il Crn!Uni nUmerUm: iIlud «meavit alio decreto diei 12 Iunii .865
nia vota emiserint Pra<dabs coedbus vocem activam habere, qui solem-
Siciliae mii a^rc,tu^eni^ protessi votorum simplicum ditionis utriusque
novi decreti , L^Semque^ C d’ EE t ^ exP0StuIarunt revocationem
ntm simnltriitm • ‘ C* depi ecabantur ut declararet professos voto-
rati Brevis ar n ccbJ ‘parandos esse professis votorum solemnium vi memo-
Et revera V°?C activa frui* et gaudere,
privileeiis et* lnt’ *n Prae*ads Litteris Apostolicis mentio fit
iustitiae, licet nulla' US Pro^essorum votorum simplicium: et ipsi Equites
in declarationib'ts datk a° cmittant* privilegiis gaudent. Insupf
giosos qui praemittere debent' StatU Regularium ^quoad alios Re J*
u professioni votorum solemnium vota simpu
! S?/ Collectanea S C F„
IJic 12 lun. _ # f p *. 'p' et Heg., p. 631-633.
arr,t Collectanea S. C. Ep. et Rcg., P- 855-857*
S. C . Episcoporum et Regularium
999
edicitur Professi votorum simplicium participes erunt omnium gratia-
03 m et privilegiorum, quibus professi votorum solemnium in memorato
Ordine legitime utuntur, fruuntur, et gaudent » iique « suffragium habeant
tic rioitu laribus sui Conventus quatenus, ct prout solemniter professi
mnitas votorum est de bcclesiae institutione, nec requiritur
‘ mre divino ad constituendum statum religiosum, ideoque vota simplicia
d substantiam non differunt a votis solemnibus, prout accidit in Socie-
tate Iesu, in qua professi votorum simplicium voce activa fruuntur.
gcj pajulivus Ordinis reponebat defecisse causam propter quam decre-
tum anni 1858 editum fuerat, scilicet, deficientiam professorum votorum
solemnium; et valde dubitandum esse an facultas competeret Consilio Ordinis
concedendi vocem activam professis votorum simplicium, cum statuta illam
Fratribus professis votorum solemnium dumtaxat attribuerint; statuta enim
voia simplicia respicere non poterant, cum Novitii sui Ordinis tunc tempo-
ris solummodo vota solemnia profiterentur: litteras Apostolicas loqui inde-
terminate de honoribus, et privilegiis ex quo, ipse prosequebatur, conse-
quitur quod aliquos honores et privilegia professis votorum simplicium
coilata fuerint, non omnia, et praesertim ea, quae specialem mentionem
requirunt: quapropter in declarationibus S. C. super Statu post communi-
cationem gratiarum, et privilegiorum espressa concessio facta est e voce
activa in actis capitularibus non quidem provinciae, sed dumtaxat sui on
ventus, unde apparet eam minime comprehendi potuisse in genenca commu
meatione gratiarum, et privilegiorum; fatebatur Equites iustitiae nonnu a
habere privilegia non tamen voce activa frui: tandem ’onsi lum r *?ls
animadvertebat sufficere ad excludendum statum religiosum or ma 10
nem Ecclesiae nisi specialis dispensatio concurrat, quae m casu no
In disceptatione huius causae plura alta sedulo perpensa
quod in casu non agitur de votis simplicibus perpetuis, tuendum
et communiter Doctores docent ad statum religiosum vcre . *fj
cum votis simplicibus praeter speciale S. Sedis in u tum esse Qrijjnis
ut vota sint saltem ex parte voventis irrevocabilia: quod
non poterat sine S. Sedis venia professos tantum voto-
vam professis votorum s.mpl.c.um, quae J.. '^rdmibus regularibus
nonnullis honoribus, et privilegiis fruunt“r’ ^ imlTipsi Professf votorum
illa, quae ad professos dumtaxat spectant, (IU * a^mmktratione. nec
ma, quae ad prolessos amma^u 1* *ne et administ ratione, nec
solemnium se se ingerere non possunt i « aIitatibus a regulis,
vocem activam, et multo minus passiv-u , ^ quodque falsum sit
et constitutionibus Ordinis praescrip is p ^ ^ voce activa frui, etenim
professos votorum simplicium m bnCK .a JT:#:...,!-, ,t- « Che in virtu dei voti
P. Praepositus generalis E.mo a|cuna VOCe, ni attiva, nc pas-
semplici noi non abbiamo nella P i:ci avessc 1’ufficio di Rettore
siva; rna se un nostro religi°s0 1 vo
IOOO
Curta Romana
* in urV Collegio, 1 allora in virtu di tale officiTTZ*^ ! -
- plici, avrebbe diritto dWenire alie cZZZj'^ « * **•
Preposito igitur dubio in Congregatione BeneiST^'0™ FnJ,.
Se e come at Professi con voti semplici nelVOrdine GerZ V •April‘S l864'
dei Breve di N. S. « Militarem Ordinem » com,,J„ tT4*» <» /on»
nelV assemblea? E.mi Patres, referente E.mo Bizfarri ' Jm“° * U ut,
m omnibus , et amplius. lzzam, rescnps<¥unt; Negatio
[Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. y6l.m
n
i n
\ "
f
f'
|
f
:>
um
r* Nf!
Vi V ili
*
t/
M
r »
■//
MI
irt
. >
s
*» «i
; \
p
i *j
/s
* j#*
i
kU
■i
1998.
S. C. Ep. et Reg., Rhemen.. 3 iuL ,868.
in «^eS^fate^sl^X^0-"8,,0011 infre«<*° 1“
Desservants, e, inter Episcopos ’ ^ “ dh8 «Ppdl Z
u, „,i0« irf ; -p-a. w *
ducti accurrunt peregrini. g1Jus ad quam venerationi
earum r^o^memTin^ naf * “?' ad “ «■» «*»
iI,as suo gze,o maxlmopere* S PhiHpPUS’ qUi
ficavit se audivisse i>sumpers"sterHn3 ^rcl”ep,scop.lls eidem Parocho signi-
nun communitatem, quae curam n* 10 constituendi quamdam mulie-
factam voluntatem: atque in<ni pereSnnorum susciperet contra suam pate-
chiepiscopus faciebat 1(i ^er eiimdenri Parochum certiorem idem Ar *
relationes non admodum *am cunpm pervenire pluribus abhinc annis
diales preces in ea paroecialuS!? m°dum aSendi solemnes noven-
nus celebraret novendial Sia’ at(^Ue interea «idem prohibuit quomi*
cuivis Sacerdoti absnnp* «S Preccs atcllie committeret praedicationis munus
cia illa
esse Philinmim * auctoritate, significans simul se e paroe-
gente. PP "' du™^rum quovis etiam minima difficultate msor-
Iu u v
pali curiae deferrentur ^ n U !iaud prosperae, quae archiepisco-
Disponebantur a aPParet-
Missiones sive preces nove V r?ense ct Septembri nonnullae sacrae
nis. Haec omnia publice ^ *uiCS so^emnes causa advenientis peregrinatio*
diebus, functionibus, concio^* annunc*abantur» determinatis scilicet
publicationibus iuvabantur n*^°ri US‘ ^'onductores viarum ferrearum hisce
tioms appellant, promovv har,^^0 *^run*nuto pretio cursibus, quos delecta*
ransitum. Quare eveniebat ut plurima homi-
P. Praepositus generalia fa ,
m m ^*ctorem ^'legiorum maior^vT”1 ^ePutandi religiosum votorum simpli*
°nhu8 tarnen Collegiis exceptis.
S . C . Episcoporum et Regularium
iooi
um lTlillia ad illum pagum accurrerent, ubi cum satis hospitii reperiri ibi-
dem non possent, maxime pro spatio plurium dierum, aperiri facile poterat
aditus confusioni: eo vel magis quod omne personarum genus accurreret,
nuarum multae non ratione pietatis accedebant, uti erant nominatim nundi-
natores et saltatrices.
Parochus interea animo recolens consilium instituendi mulierum com-
munitatem, quae hospitum curam susciperent, curabat hospitio peregrino-
rum prospicere; quo sese immiscebat facile accidentibus rerum ordinisque
perturbationibus. Erogabat insuper in profanas pompas proventus peregrina-
tionum, quamvis pluries Archiepiscopus insisteret, ut provideret domui
paroeciali qua ecclesia carebat, muniret Sacristiam sacris supellectilibus,
quae indecentes erant, templum augeret, quod angustius erat populi con-
cursui, coemeterium muro vallaret, quod profanationibus patebat. Parochus
denique munus praedicandi committebat nonnullis Presbyteris, nominatim
vero cuidam Livio, qui censura afficiebant dioecesanam administrationem,
atque in suis concionibus divulgabant prodigia ac gratias, quae a curia reco-
gnitae non erant,
Xon est opus mtelligenti lectori omnia contexere quae deinde evenerint
per, mutuas epistolas inter Parochum et Curiam. Parochus enim ab initio
plus vel minus obedire visus est praescriptionibus episcopalibus: sed deinde
eo persistente in sua ratione agendi, quae nonnisi imprudentiam initio prae-
seferabat, deinde vero pertinacem inobedientiam: Archiepiscopo e contrario
lente quidem sed animo firmissimo in eo quod eidem praescripserat, ut
omnia rite procederent in publicis illis solemnitatibus, atque etiam obser-
varetur dioecesanum statutum, quod exigebat in eventu missionum vel
piorum exercitiorum Parochos, tres vel quatuor ante menses, concionato-
rem petere debere a curia, dispositio denique prodiit, die 30 Aprilis 1004,
qua Parochus Philippus ad aliam paroeciam destinatus est.
Parochus, decreto recepto, praefracte renuit novam recipere paroeciam,
atque hanc translationem consideravit tanquam remotionem iniustam et
sacris canonibus contrariam. Archiepiscopus contra, emisso decreto perei
stens, spatium circiter mensis assignavit, ut Parochus sub poena suspensio
ris ad novam paroeciam accederet, eumdemque Paroe um sunu monui ,
se ad aliam paroeciam ab illa designata esse illum translaturum quoties ipse
tnaluisset. . . D
Nullo interea praetermisso pm denti medio ab Archiepiscopo ut
** pareret, denique dic .8 Mi .864 suspens.cnem .nffix.t, fungens
* h°c decret0> suspensionis causam Pub^ e^l° syMxim accedere qum
Comprehenderet Parochus se non posse ad coJidenta est ,anquam
tectionem experiretur: quae quidem con
«Mictum ad sacram synaxim ^“"‘J^cWcpiscopus ac si novam poe-
Nihilominus haec verba non protuli emepistoIam die i Maii 1865,
Aam adiungeret, ut idem declaravit Per Pa® inobedientiam ipsum retrahere
** m Parochus intelUgeret, suam publicam inobemen p
Sedem Apostolicam appeliavit, ut, rebus districte
1002
Curia Romana
etur
perpensis, absolveretur a censuris, liberaretur a nonni. ~T~.
cura parochialis. ’ e* ei testituen
Eiusmodi appellationem idem Parochus communivit ,
typis mandato, sed nondum publicato. quodam libeij0
Remissis precibus ad Archiepiscopum pro informatione e,
rescripsit: - Vera causa, quae impulit ad aliam dicto fP),T i Vot0- hic
“ assignandam, fuit probata illius inscitia gerendae ac dirS Par0chiani
" grinatioms modo menti Sanctae Ecclesiae consentaneo' P‘ae pcrt-
' feSt0rUm B1 Mariae Vir&**> conventus profanos magis ' alZ
. concitaret. Et quidem ad extremam huiusmodi consil.T ratlnZ
• tas, qu"sSrnll“a“““ " regU'as ***
rsn. f»-. "*■»*» ss
“7 .■vchi.eii.puo, „„,„m •'
nendo auctoritati et clam evulgando per dioecesim c„h i f ’ hlc sese °PP°-
n.s ad S. Sedem, libellum cuius titulus Mimoire d ionsu/ter cuius sTtT
et torma reprobanda esset. ’ CU1US substanua
Dum haec in Gallia cvcniphant c c ■ _ ,
qui Romam venerat, ut desisteret ab appell JonTet IrlT* “*
mitteret. Promisit Parochus haec- unZ « Arduepiscopo se sub-
favore S. Congregatio dedh Ar, bi commendationis epistolas eius
coram Archiepiscopo prout de^^ser nihdom' VCr° .Parocphus “ 8tltil
Parochum fecit se . ' et’ n,odominus idem Praesul certiorem
fune,iorm in 1 1 Z Ce"SUriS 6356 absol.uturum P"> «eremo sacrarum
ram paroeciam eidem se esseZfhmni3™ d'3 “ Z remotus' ac altf‘
re., ,. suam actam inoLiZiam Z U^m°d° SU'S SCrip,i.S reproba-
Quam iniii<itam At * ‘ m ,lc aSench nationem, qua remotionem tan-
libellum Memoire / °S C.anonibus c°ntniriam affirmaverat: 2. Ut reprobaret
falsis iniuriosis F consu ter scatentem propositionibus erroneis, temerariis,
”refdesw te Parochoru^». qui Dmm*nu appellantor: 3. m
evulgaverat C CUraret e'usdem libelli exemplaria quae ope aliorum
statuendis ct n' Praesej'tem quaestionem remittendam esse Arbitris
CTup^TumZ™ dlUm ad Archiepiscopum misit, cuius d»
iudicium, ipse exposuerat ’ ^ ’ im°!entt st>'[° ac deplorabih , mxta Curiae
spiritu informatum ’ Pnmum libellum Romae iu dicatum fuisse bono
l C.» ita t“t’ rLTenSUm praestltisse conciliationi propositae a
engere ibidem nosocomium * ^eman£ret m P^ma sua paroecia, ac posset
Archiepiscopus arbitratum C UU Sacerdote Livio» ut antea fecerat
nisi bonis animi sui d e • • ^°Posltuni reiiciens, Parochum monuit, ut
literis pastoralibus damnavi^'^ tjonibus uteretur, intra designatum spatium,
ravit se appellationem Ii rV ' ^ utrurnquc libellum. At vero Parochus decla-
1 prosequi velle, et simul epistolam typis trJ-
.S C Episcoporum et Regularium
I003
I rdit inscriptam titulo Suit au supplementa quae iudicio Curiae, renferme des
%essions fort regrettables et vivemenl plumees.
f " ircliiepiscopus de his omnibus certiorem reddens S. Congregationem,
’ ac etiam mandatum suum plene submittens SS.mo Patri, hoc obtinuit
Rescriptum: Sanctitas Sua , dum improbavit memorati Sacerdotis agendi ratio-
nem praesertim quia veritus non est duos typis edere libellos , quorum uni titu-
| ha Mimoire a consulter, alteri vero Supplemcnt au Mimoire a consulter,
mandavit etiam, ut Eminentiae Tuae transmittatur exemplar responsi , quod per
hnc S. C. ab eadem Sanctitate Sua datum fuit die 5 Octobris 1864 ad Epi-
copum Ebroicensem in Galliis, nec non alterius responsi a Sa. Mem. Grego -
noXVI. per S , C. Concilii sub die 5 Mati 1845 dati ad Episcopum Leodien -
um in Belgio , quoad Parochos amovibiles , vulgo Desservants muncupatos . ut
noscas, quaenam in huiusmodi quaestionibus alias sibi propositis Apostohcae
I Sdb mens et sententia fuerit. Spem autem fovet Sanctissimus D. N. fore ut.
Sacerdos (Philippus), statim ac per Eminentiam Tuam memorata noverit San-
! dat Sedis responsa , non amplius in sua persistat contumacia ; quin imo per
debitam submissionem , quam in suo in Urbem adventu se praestiturum spopon-
derat, ita paternam Eminentiae Tuae promereatur veniam, ut ad Missae cele-
brationem rehabilitetur.
i^ost huiusmodi Rescriptum Parocho ab Archiepiscop” denunciatum,
epistolam idem Parochus rescripsit submissionis plenam, nomi nat im vero
pro duobus publicatis opusculis, reprobans quidquid in illis reperiretur,
quod displicuerit Archiepiscopo: fassus est sese non posse inniti inamovi 1 1-
tati paroeciae ut Parochus remaneret, nihilominus affirmabat se removeri
non posse a dicta paroecia, quin sua fama periclitaretur: atque denique quae
rebat, ut non tanquam Parochus, sed tanquam civis seu Presbyter ese r tus
et derelictus remanere posset in ea paroecia, atque inde ce e rare . issam
in altari B. Mariae Virginis. . , ... n ■
Sed neque hoc permisit Archiepiscopus praesertim o uos 1 e
aS. Sede fuerant reprobati, ac alteram paroeciam eidem Pr0P™“'^’L„n_
conditionum observantiam de quibus supra, exegit, w episto .h
dit Parochus; sed eum ab Archiepiscopo assimilarentur ^res il is rep o
batis in libro scripto ab Andre, indici librorum proh, b, torum nw to 1 an,
cbus alia duo orcula in lucem edidit, quorum uno, *
Archiepiscopus insimulabatur tanquam Si . $ ^ favofe imcrprc-
Apostol, carum Literarum; m a'«r° °P“s . Pa Leodiensi, quo opusculo,
tatus est responsum Grcgoni X' f» ^P15 f
Cunae iudicio, plures iniuriae continebantur, paroCiTUS iterum S. Sedi
Decessit interea ex hac vita Archiepiscopus, _ ^ rehabi|itationem ad
preces admovit, iustitiam impl°ralis aC' Pe
Missam celebrandam. rescripsit die 15 Iulii 1867: Orator
Audito novo Archiepiscopo. E. • -(jtcj0 se dirigat , et quatenus opus
um agat cum proprio Ordinario , ac itus 1 ^ p.jrocbus tanquam suspectam
fUent, deinde ab eo commendatus recurr institit, ut quaestio prout de
recusavit auctoritatem novi Archiepis
1004
Curia Romana
*pscma
ture definiretur in S. Congregatione, quam quidem defini
novus Archiepiscopus necessariam existimavit definit“>nem
Quare servatis de more servandis causa proposita e<u
in plena Congregatione. ndice defini^
Disceptatio syn optica.
Defensio Parochi. Parochus in Urbe Defensorem constituit •
clara oratione eius causam dixit, cuius orationis substantia in caL? ^
brevissime ad haec revocari potest. causae mento
Inmo adducebat Orator sententiam S, Augustini ad Ai, vir
n. 3: « Nec arbitreris, ideo nobis non posse subrepere iniustam^
«nem, quia Episcopi sumus: sed potius cogitemus inter hau* C°mmot!0*
■jnum nos periculosissime vivere, quia homines sumus ». Atque rnTbl
Presbytero censuris affecto, atque edixisse: « Homm °
11 quam credi potest », ^ exempla,
au, S **“ in am0Vendis Vtarili Sic dictis manuJibus
apnareaHmlrr re<1UIn ,UStam J^amm causam, ob «.
Bene/ 1 1»,,, ,, rcmot,one saltem arbitrium boni viri, Lotter, ie rt
lationibus ad liirbosam 7'off'T* qUacre.sic GiraIdi in adn°-
« valeant toties ounriec ’ ff- Parucht, pag. 34 1; Etsi Parochi amovibiles
« non amne . q i °P,US est amovcr‘> attendere tamen oportet, ut de farta
. Episc egU,m^CaUSa (S- C- Concilii' 11 Julii S. C.
. Regulares fZ , 24 Mali l6« et 16 Maii ,653 ac alibi pluries).
« amoveri nose minils a nutum suorum Superiorum et Ordinarii quoque
«Z aTodT K- ??C causa- Q^amobrem edicere potest Episco-
• nominantur 1 amo" 1 es> 4U‘ a laicis vel collegio sive societate laicali
“ liccis -1 n'-> SqUC lcent’a et auctoritate, non valeant amoveri (Rota
• 0™esS3v'e„ »SesTT’ ^ De LuCa'* W-disc.So.n.ao).
• cesani (cap. 1, de CaOell ' ,af*oven Possunt arb'tnQ Episcopi dioe-
u rationabili * vt ’ monflcl 0 * sed non debent amoveri nisi ex causa
rum honori comi l" i m Ct 'm ^loc ^^^enda ratio iustitiae, ac amovendo-
' rum nominatoribus^Hegare' tVei|lmtamen Episcopus nec illis' ne’“e ‘P.p
“ in Camennen t8 Septem 162-^1 CaUS‘1S remot,onis (S- Cong. Conalu,
Item ostendebst cx nrav» q c p
pl-> 1 Ct nominatim. nuodVir i;on?rc?atIomim nonnulla indicans exem-
qua ex dandam sr,,0mS Ep' ** Re?' “ ^broicen., diei S Octobris ,864,
verbis: mandavit obu sJ^* o “ °Pusculum Presbyteri DagomerWs
tum , eux titulus R« 1 -1 1 a ^acerd°te Dagomer redactum , ac in lucem edi'
1 itation du Desservant » esse reprobandum , lum tpdt
1
i
Confer Conttitutionem Brned.c,,
H,ec exempU v,Jc i„ Actfa
XIV, Firmandis, 6 nov.
Sedis, \ol. HI, p. 5 ; i et
i 744-
Cf. N. 3j9-
scq.
S. C . Episcoporum et Regularium
1005
ratus Sacerdos ne quidem legibus dioecesanis et concilii provincialis
^Tmaeensis in illo edendo obtemperavit , tum quia Episcopos incusare veritus
^Ht ac si absque probabili causa Parochos amovibiles vulgo Desservants
! r>0fl /Jfp incaute soleant , tum demum, quia iudicis sibi partes occupaverit in
trU- tone Sanctae Sedi reservata. Idemque eruebat ex nota responsione
f rii XVI, qua solitum servandum esse edixit anno 1845 per S. C.
Concilii interpellatus ab Episcopo Leodiensi, qui exposuerat: Episcopi hos
j d Stores revocandi vel transferendi auctoritate haud frequenter , et nonnisi pru-
knter ac paterne uti solent.
Hanc autem causae necessitatem locum habere subiungebat Orator,
non solum in remotione et destitutione, sed etiam in translatione, quae
n.u in Parochi detrimentum; namque ut docet Paris, de Resignat. Benef., L 3,
mats. 18, n. 2: « nemo cogitur ad permutandum Beneficium quod obtinet...
et invitus nemo transfertur de una ecclesia ad aliam, ut fuit statutum in
d concilio Constantiensi... » Hoc autem vigere ostendebat in ipsa Gallia,
et in provincia Rhemensi, cum in provinciali Synodo Rhemensi habito
anno 1849, sub tit. 17, c. 3, de Appellationibus, legatur: « Idem dicendum de
I t revocatione Vicariorum, qui apud nos omnes sunt ad tempus; ac eorum
t Presbyterorum, qui sunt amovibiles animarum Rectores ; licet protecto
non debeant ab Episcopo revocari, nec ad aliam Parochiam transferri
< nisi iusta de causa n; idque etiam apparere ex duobus responsis mox in 1
catis S. Sedis, in quibus eadem ratio habetur sive remotionis, sive trans a
tionis.
Tanto autem magis requiri causae existentiam Orator ostendebat, quanto
magis ipsa translatio aut remotio cedat in detrimentum mnons 1 ius,
qui removeatur vel transferatur, prout demonstrat Card. de mea, tsc. 97,
dt Benef., n. 11 et seqq. in qua re conveniunt Auctores.
Neque eiusmodi causam esse debere in removentis mente, nunqu^
in Superiore aliquod deesse potest removendi motivum se rea^
«usam, camque probandam et sufficientem recognoscendam ^st.m.,
iudicis iuxta communes amovibilitatis leges, Pignatc 1 ' 1 '
" y- et S- Rota Passim- . .. . rationCs ob guas Parochus
Post haec deventenat Orator ad reuc‘e" Sacerdotem Livium ad
fuerat amotus: quarum prima erat, quod 8. gacra pr.ie,tare neque
concionem habendam, qui asserebatur, neq suppeditare potuisse
prudentia. Cui respondebat Orator id, si ve ^ remotjanis: verum
^usam alicuius canonicae animadversionis, , non gsse autem
'psum Livium fuisse iamdiu ab 0rd‘"a^°xaadPprobatis, Perraris, Biblioth.,
Parocho prohibitum seligere concionator m P .,; tempore invitationem
^rochus art. a, a. 8o: « ^ ^em rcvoca5Se. j
^ Parochus, art,2,n.So: at denique rar^^“ncin revocasse,
cionandi factam Livio post Cunae p ' , w Concitatis ad regendam
Altera remotionis causa esse dice a ^ defectum excludi ex ipso
oeciam: cui respondebat Orator»^ ann0rum, laude ab ipsa
asterio paroeciali, quod Perf ^r auam quidem laudem quammaximam
~ 5 — pp ■■•i* ar :■ 1 i J| p. J* » ** j — _ “
erio paroeciali, quod per quidem laudem quammaximam
ia promerita, Parochus, exercuer • . amplissimis efferrent tum quoad
‘meri clarique viri testarentur, ver
ioo6
Cuna Romana
?•
i i
f
►
Mi
t.*'
N' 1
• 4/
M
K
I»’ t
t
J
>
/
r
an j marum curam, tum quoad peregrinationem quae an JTr i —
ei Parochum Philippum suo zelo eam adeo promovisse ,!/“* ,gnorar«ur
haberetur quinquaginta circiter millium peregrinorum’,! nU"C con°«nis
cum nulla prorsus extaret remotionis causa frustra Curi 9 * conc|udebat
m reclamationibus atque conatibus, quibus Parochus iJZ™™
veret falsas imputationes, ® atlJr» ut a seremo-
At vero, praecisione facta a quaestione translationis contenU k „
suspensionem Parochi esse revocandam: hanc eni„ debat°™or,
poena, non debere infligi sine gravi culpa Cab a de CU”i graviss"M sii
* V. dioec., m. ,0, c, , ,n.l Cunanf autem nonznt'1*™^ XtV>
quam inobed.entiam et repulsam translationi factam et ento-T” d''1’’3"'
in qua hic scripsit translationem esse injustam et sacris Tnl k” Par°C,U'
nam: vemm si interdum non obedire sit licitum Re ffensW ? n
UL 33- «• 21, non fuisse illicitum Parocho reiicere tr, J!, ' ' ' Den,t<
possessionem laederet suumque honorem- et S C, n t,0"em’ 9uae sum
in Neritonen. Suspensionis, diei 22 Dccemb ,Srm’u ngrc8at,Bneni Concilii
sionem ab Episcopo mflicum, clusa proSiaS «P-
sitione: eo autem Z,is causam ^ ™stl™bant ex quadam Episcopi dispo-
sentia cessare inquiebat Orator quod^em'3 n™pe 'nnbcdlentiam, in prae-
ni8Sna^^'^;=^ “* aPPe""
aeiiwc-^ scissi
I
tA QUAE EX OFFICIO FAVORE CURIAE \nmrrFHAVT, 10 \i
S. comparari deberent ecclesiae ~ Annotabatur imdo.
libus, et Canot Ilf‘niic ...... ccursjlcs ,n Crallus cum Vicariis paroecia-
difficile plures adducere Auri* US’ ^ucmac,modum Orator fecerat, non esse
-nt, inPhuimm:!:!, V r ;>rc tannniCa d0Ctrina P™“’ «* susri-
ut Rectores lecriri™ . L appeNanns necessariam non esse causam,
<“i Monasterium de stafu^lf3^/' At<*U* ,lon>l,|ubantur Fagnanus, in Cap.
n. 45- Lauren , ’ ZbJ°T’ "R- ** Caa- **
favore Parochi, disc n- „ i [ \\tf\ /2' Oard. De Luca ex adverso citatus
Pyrrus Corradus in Prlr ^U'lls °pffiionis rationem reddere dicebatur
nutum, ut ex sua sit fi 7 ■ ’ r’ c,^*n’ 2?d his verbis: « Illud verbum
' voluntas importat liberi* ,Lat,°(nt: Patet» accipitur pro voluntate; et verbum
et propterea, qut facultatem^3 f°lutam v°Iuntatem non autem regulatam,
Vt vero in Cappell—> ’*.
U| ecclesiae succursalcs C n cllsPutandum superesse animadvertebatur,
1 1 *' u u li.i ha< e enim Benefi ',irum Possint considerari tanquam Beneficia
u,,‘ * contra Rectori a ecri-*^3 manua^ia ahquo sensu dici posse perpetua;
tanquam officium, qun^x lnim succursaJium in Galliis soleat considerari
\- ercetui ( \ concessione Episcoporum , iuxta verba,
eniontnse, fit. xr} cap. i, § i , Rhemense an. 1849-
luibus uiuur t
urn
S. C Episcoporum ei Regularium
1007
.• 1 fit o Cai>. 10, lolosanum et cactera, quae circa idem tempus
Hnrdieaiense, v» r ; t... 1 ,, .
1 h ta sunt: haec autem invaluisse in Gallus, non quidem ex aliquo prm-
" e communis iuris, quod in Vieariis-Curatis invocari soleat, sed ob adiun-
a^R1 cranialia loci et temporis: quare cum ratio administrandi eius-
cta omnino spt-t-i t ~l
, Daroecias formam acceperit a peculiaribus loci temporisque conditio-
nibus videri procedi non posse iuxta principia communis iuris, nisi in ea
_ ’ QUae consona fortasse reperiatur cum iure communi.
P Principia autem, quae vigere debeant in tali reium conditione, erui posse
videbantur ex duobus S. Sedis responsis, quae pro causa Parochi Orator
attulerat, videlicet ex responso dato in Ehroicen. quo reprobatum fuit opus-
culum Sacerdotis Dagomer, Ouia Episcopos incusare veritus non sit , ac si
ahsque probabili causa Eurochos amovi biles, vulgo Desservants transferre
incaute soleant , et ex expositione facta Gregorio X\ T anno 1S45 ab Episcopo
Lcodiensi qui asseruit: Episcopi hos Rectores revocandi et transferendi auctori-
tate haud frequenter et nonnisi prudenter ac. paterne uti solent. Ex quibus deduci
posse videri, sufficere prudentem patemamque agendi rationem ad removen-
dos et transferendos Parochos Desservants appellatos, quae quidem ratio agendi
iuxta plurium Auctorum sententiam non sufficeret in Beneficus manualibus.
Haec autem observabatur esse ratio agendi in Galliis ex plurium ‘pisco
porum testatione, ita ut eiusmodi Rectores removeantur rebus adiunctisque
omnibus serio consideratis, ex quo examine appareat revocationem unius
ilteriusquc Rectoris necessariam esse aut utilem spirituali bono ectoris,
aut paroeciae, sive illius a qua removetur, sive illius ad quam trans e .
Quare hisce positis iuxta disciplinam *n Gailiis satis vigentem,
nem seu translationem non considerari tanquam privationem, quae .
rationem poenae, sed tanquam actum prudentis regiminis, uti c e e
manualibus docet Laurenius, For. Benef />■ b ?• 74* u„L„ri
Cum itaque remotio tali modo fiat, concludebatur, n?n j* aut
rationem Parochi reclamantis, nisi hic ostenderet, _r iriar111 , ' , CJi
malitia egisse aut in damnum ecclesiae, ut docet ’m rect0
Quoties autem id non ostendatur praesumei administratis sine
mdicio egisse, nec teneri rationem reddere su.t
gravi impedimento in iurisdictionis exercitio. factam „on fuisse in
At vero in praesenti themate rem°it‘0"Xa^m paroeciae, prout Archie-
poenam eiusdem Parochi, sed m maiorem * -tefecerat, eidem assignans
piscopus eidem 1'arocho per li teras non seme J5 chiepiSCo pus Presbyterum
ditiorem etiam paroeciam: quaerebat enim r . • riltionc ingentis
idoneum ad diam regendam paroeciam, P«^
peregrinationis, quae spiritu pietatis non rat;(me administrandi Baroe-
Braeterea, praecisione lacta ab hac ^e<?,)_jverteb;vtur sufficientem e-m
fias, quae in Galliis viget, non defuisse perardi cum caeleris in
'Sm removendi Parochum. Namque 11 ' >{j ca(ȣjem cauSae ad removen-
Append. de Benef. impropriis: <; fion sane, * requimntur ad remo-
Cappellanum in proposito . causas, ut ut leviores, subesst:
vendum Benefici arum; sed quod certas .
ttfiCpqc#* qi t
ioo8
Curia Romana
In facto autem constare a pluribus annis ArohiVru" _ " ~~ "
Parocho ampliandi templum, instaurandi coemeteriunf “pUm iniunxis*
lcm domum: constare pariter in facto ad declinandam’ „„??? Ia-
sionem et perturbationem in confluentia quinquamnr, fP Pabl«m «nft.
Iiiim, qui plures dies morabantur in eo par^p?^ ^ hominum mib
multi accurrebant, quam pietatis causa, ArehiepisccLrZ,! *“* de **
dein per determinatum et circumscriptum ordinem servandum Per,epistol3s.
cho prohibuisse, quominus annuntiaret consuetas solemn^ ’ Paro*
preces peregrinationis et quominus sine sua
concionatorem invitaret; nominatim vero Sacerdotem Livi, m Par0chu!
sententia renunciabatur Consiliarius Parochi et anetor ’ <5u'lcorammi
str2r s- s-d' iwwsa
sine modo et prudenti iudicio: et inde perstitisse in „ ™ ! ? P°mP
peragendi in consueta recollectione quae fleb it me P P l jsolemmtat
Studio celebrandi soiemniter mul^ met Ma^
adn0tab;tur- ‘ esse reponenda, i
tamen perstitit se pt/.ch m u Par°eCm per d“«tum temo,,
tanquam in Beneficio ner t cn?sde.m Paroeciae nommare atque haber.
Concilium: in publica innh^ • lnstltlltum’ et invocantem Tridentinur
cessorem a qui recedere 1 'r "olebat admittere in paroecia suc
1Umpodirfi0niS t6' I-"*» -rttebadturbUS eXhibit°' qU° ^
agitata in S. Cotrettiot ^oncil '" I B^g°men- Suspensionis irregularitatis
« An et auomnHn Hee * lu die 5 Decembris 1863, proposito dubio
Affirmative in ommhts. * eplscopalla sustineantur in casu ». S. C. respondit
situm est resolvendum * 'lJduCtlS cum ampla documentorum serie, propo
D ubium:
« hytcmnWPhn'n!!''‘ sustlnei™ur dispositiones Archiepiscopi (N.) in Pres-
' iJoumo %x ep,s,oIaa 30 Aprilis et ,8 Iulii ,864 in casu ,
dere censuit: Affirmat' ^>1.SC’ ( t causa discussa die 3 lulii 186S respon-
quoad vero hi ter dictu ^ °mm^>us Quoa^ translationem et suspensionem',
Per epistolam diei 1 a/ ^ ^(>c^ar itioni factae a cl. mem. Archiepiscopi
[A- S. Sedis. voTlV^ t3-2s].
S. C. Episcoporum et Regularium
{ 1999.
s. C. Ep. Ct Reg., Romana seu Minorum Observantium,
2 sept, 1870.
Compendium facti. Pia mulier vidua suo testamento iussit eius cadaver
jeferri in templum S. Bonaventurae, quod pertinet ad Regularem familiam
Minorum Observantium, in eoque templo tumulari iuxta cineres praedefun-
, cti viri sui. Legatum inde his verbis constituit: « Relinquo scut. 400 RR.
t Patribus S. Bonaventurae, ita ut hi erogare debeant scutata decem singulis
annis die meae mortis in funere peragendo in suffragium animae meae,
<et ex reliquis redditibus Missas quinquaginta ». Hoc legatum testatrix
auxit aliis scutatis 250 quum alter legatarius moreretur.
Pia testatrice mortua, contigit, ut ex vigentibus legibus sepeliri non
potuerit iuxta cineres viri sui, atque eius cadaver in publicum coemeterium
delatum sit. Testamentarius Exsecutor legatum nihilominus obtulit Religio-
sae familiae, sed Superior eiusdem ramiliae, quem Guardianum appellant,
protestatus est « se incapaces esse cuiusvis iuris ad dictum legatum haben-
dum: quod si tamen heredes dare legatum vellent, se illud recepturos
c tantum eleemosynae titulo, promittentes adnexis oneribus satisfacturos».
Post eiusmodi declarationem nepos testatricis preces admovit S. Congrega-
tioni Episc. et Reg. exponens, testatricem in testamento non rationem
habuisse quinque pronepotum, uno excepto; atque proinde supplicabat, ut
SSmus i 'ater, paupertatis ratione, commutaret piae testatricis voluntatem,
constituende ex pio legato capellaniam, reservato iurepatronat < is tum activi
tum passivi pro supplicante suisque descendentibus in infinitum.
Remissis de more his precibus ad partes quarum id intererat, auditoque
Ordinario, res in disceptationem posita est.
Disceptatio synoptica.
Ea quae sibi deducebat orator. Quum heres aliique in preces oratoris
load substantiam convenirent, ut capellania dicta institueretur, quae onera
cumferret a testatrice Regularibus imposita, animadvertebat 1 em orator,
jatum non posse exsecutioni mandari iuxta praescriptum testatricis, com
utationem autem propositam tum substantiam tum scopum cgati c
re; quum, maiori parte pecuniae investita, singulis annis et fimm • « «
«set, ct quinquaginta Missae, reliqua distributa pecunia in c c
^tricis, qui saltem relativa, paupertate in dicto templo
c videri eas Missas et funera amplius m d quaestionem erat pium
Ea <jUAE EX officio SUNT quoad substantiam; quum causa
“ csse exsecutioni mandandum q ^ ^ vigentej legatum
al's legati esset suffragium testatricis, I m0(|o |egatum exsequendi,
" eessabat: tota controversia eonsisteba celebrandae; dubita-
nt, 1 an in ecclesia S. Bonaventurae Missae es
ii £
'm
IOIO
Curia Romana
n
I **
! 3
i i
i * \»II9
I ►. V i' *
f f*1
u
» ^ M
4*.
f
i
t A
v ■/*
1
%
►
i
# ,,«
# K
tio enim oriebatur, ex eo quod testatrix, prouti heredes iusserat
rit in ea ecclesia sepeliri: 2 quatenus autem legatum in ea eccb ' ^ potlie'
mandari deberet, altera oriebatur quaestio, an Regulares . CSia eJSecutioni
vantia, qui neque in communi possunt possidere, legat um^l^ ^ 0l)Ser*
valerent, idest illud pecuniae compendium ex cuius administratio ***?!"*
annuos perciperent cum circumscripto Missarum onere Si ho
tum aliqua ratione non potuissent illi acceptare, tunc subintrah^T
quaestio quomodo legatum illud esset exsecutioni mandandum ^
Itaque, ad primam quaestionem quod attinet, animadversum ,
officio, falsam causam legato non obesse, iuxta l § 6 ff d* r ^
in,.<l,ua lePtur: * camam legato non obesse verius Mei
rauo legandi legato non cohaeret; sed plerumque doli exceptio locum h£
« probetur alias legaturum non fuisse ». Item in l. i7, S 2 ff eod n, ’.
legatum ita intelligatur, quasi his verbis conceptum: do lego scuwTfe
Regularibus S. I rancisci in templo S. Bonaventurae, ut funus et
pro amma mea quotannis celebrent, quia in ea ecclesia sepeliar, legatum
utile manere Regularibus, quamquam sepeliri in ea post mortem non po J
r,t: tum cmm legatum utile illis Regularibus non esse, si heredes probarem
testatricem non luisse ita legaturam, si cognovisset in coemeterio publico
sepeliri debere. r
Haec co magis confirmabantur, quod translatio cadaveris in publicum
coemeterium ex vigentibus legibus neque iura defunctorum neque ecclesia-
rum quoad funera laedat, quum sit quaedam materialis loci translatio ratione
publicae sanitatis facta.
Ad alteram quod attinet quaestionem, an Regulares illi possent accep-
p.re ek‘^lirn ( c T10 agimus, animadversum est primum generatim cum
!/tn,im hanc quaestionem ex professo pertractat in discept. eccl 2),
rarres inores non esse totaliter incapaces et per quemcumque modum
recipicn. 1 luiusmodi legata Missarum; quum eorum incapacitas consistat
1,1 U)| nnn Pf,ss'nt habere annua legata per modum assignationis per
pe e, 1 est tamquam sibi debita in perpetuum per civilem actionem seu
vigoi u actionis ex testamento: posse tamen recipere legata per modum sim
I is it purae eleemosynae in stipendium celebrationis Missarum, facta
1 pr testi one, quod non intendant aliquod consequi ius vigore legati.
1 ia recepta doctrina consequi, heredes obligatione teneri ad adim*
cgaturcr quod si adimplere detrectent, non posse quidem cogi
t <.gu aribus, quatenus tales Regulares sunt, qui ius ad legatum
u possunt, attamen non prohiberi Syndicum Conventus, non
. . yl aris Scd quatenus unus est de christiano populo , vel nonum
siai ’ quae voluntatum suprema tutrix est, vel ex otfi-
» 1 eredes, ut suae obligationi faciant satis. Ferraris, Biblioth.
Legatum, u. 95 et seq.
^ ^fficultatem ex eo oriri animadversum est, quod non
Missas atuue el .°nere ^crc^s celebrare faciendi quotannis funus
1 Regularibus recipie^^/a^11— ndi’ Sed aSeretur de Pecuniae compen?
^ ' a<I ministrando ex quo excedentem etiam
ab i
hi
qu.
Ho
iitci
ttiuf
cio
iui
C (t ti
Ve
age
reti
Mi
S S A '
I i 1.
ulCIS C
rti
di
S, C. Episcoporum et Regularium
101 1
ditum perciperent: horum autem legatorum non videri eos Regulares
capaces-
Sane refert Fagnanus in Cap. Nimis parva , de Excess . PraeL, n. 46, quan-
Jam dubiorum seriem, quae ex mandato Urbani VIII in particulari Con-
gregatione soluta sunt, atque inter cetera hoc dubium reperitur: « An Fra-
tres Minores tam de Familia, quam Reformati sint capaces legatorum
annuorum, quae fiunt adiecto onere celebrationis Missarum? » Cui respon-
ojm est: Fratres Minores tam de Familia, quam ex Reformatione nullatenus esse
iQpaces legatorum annuorum , quae fiunt adiecto onere celebrationis Missarum.
Eo magis quod fructus ex legata pecunia onera excederet; de qua re
resolutum quoque fuisse prout loc. cit. refert Fagnanus: valere legatum annui
redditus factum Sacristiae vel Fabricae ecclesiae vel Conventus Fratrum Mino-
rum tam de Familia, quam de Reformatione nisi adsit excessus in quantitate .
Verum pluribus in casibus similes testamentarias depositiones exsecu-
tioni fuisse mandatas per S. C. aliqua modificatione adiecta, de quibus
Fagnanus, loc. cit., n. 21, S. Rota, Deas. 1325 coram Emerix iunior. Nomina-
limvero S. C. '. in quadam causa Firmana Legatorum: in ea enim agebatur
| de quodam legato quod anno 1614 quidam Tancredi Conventui reliquerat
in scut. 90 cum onere duorum _ officiorum quotannis, demandata Syndico
Apostolico administratione non solum sortis, sed etiam fructuum, et an. 1618
hoc pecuniae compendium fuit erogatum in emptionem cuiusdam partis
Terrae, quae est in Clausuram redacta: quaestio itaque proposita est: " An
liceat dictis Religiosis retinere partem Terrae emptam cum pecuniis lega-
tis... et ad quae onera ipsi teneantur»; atque responsum prodiit die 31
Maii 1721 : Affirmative iniuncto onere duarum Missarum cantatarum quolibet
anno, facto verbo cum SS.mo
Animadversum praeterea est, quatenus legatum accipere non possent
Regulares, non videri tamen heredes exaudiendos in proposita substantiali
voluntatis testatricis immutatione, quum neque necessitas appareret, neque
ea commutatio consona videretur menti testatricis.
Dubi um :
An et quomodo annuendum sit precibus Oratoris in casu ».
Resolutio. S. Congregatio Episc. ct Reg. causa cognita ie 2 t.p *
bris 1870 respondere censuit: Negatwe in omnibus et fl men em.
.. Mens S. Congregationis fuit, ut legamm adnumstraretur a S^dmo
Conventus et redditus, qui superessent celebrationi issar
do June ri, erogarentur in Sacristiam et Fabricam ecclcs
[Acta S. Sedis, vol. VI, p. n3*n7J-
2000.
S. C. Ep. et Reg;., Atrebates)., 22 apr. 1S72.
r • *♦ „und nuper fusius relatis S. Congrega-
Episcopus N. humiliter exponi qu P consultationibus Episco-
EE. et RR. S. R. E. Card.nal.um sit in" pr0.
POtum et Regularium praepositae d.fhcultatmus, q
1012
Curia Romana
pria dioecesi dispositio iuris canonici, vi cuins^^TT'^'
sit mulierum Religiosarum confessarius, ab eadem <4 r mut«idi.s
tura sub die 6 februarii proxime elapsi obtinuerit proraf In*l-
‘ spec,allum facultatum a SS.mo D. N. concessaram S c T " VW
.attent.s expos.tis ab Episcopo N., eidem benigne 'facuL^T i' R'*’
. septennium duraturam, confessarios de quibus in nr c tnb««. >i
“ ita tamen ut si agatur de secundo triennio consensus^8 COnSrma"i
. tnbus partibus Sororum capitulariter ac per secreti Saltem «
«accedat; si vero de ulterioribus trienniis, omnium'
«consensus ut supra praestandus accedat. Contrariis quibmT S°r°n“n
«obstantibus, — Romae 6 februarii 1872» Porro idom^ .Uscum(3Ue noa
praedicti Indulti applicationem variis dubiis detinetur quoranf?!^ ^
humiliter expostulat; ’ solutionem
1. Quomodo intelligenda sit haec vox capitulariter ? Nim, t
Sororibus quae ordinarie Capitulo intersunt, et in eo iure
habentes vocem sive passivam sive activam vd d Iure.^u™gii gaudent,
tim Sororibus, etiam novitiis et de illic ’ *" L omni^us mdiscrimina-
„ 1 j * ■ t. nTI,s' et de lIlls quae vocantur conversae?
Sororum quae extra cUusm^ operibus carS ^
nentur. Adorno ZK "TT generalis ded-
generalis illiusque consiliariae enianatXcctio'" ■ ’“* k— ^ S“Perionssl
LofusTdemo in nf ? n0n m eadera domo stabib'ter permanent, *d
tates. In istis igitur domih trans.eunt> prout ^‘gnnt Congregationis nccessi-
si quaedam oboriuntur diffibul ate U?i1Uilm Capitulum proprie dict“:
canda instituenda mcu.Itates» si quae occurrunt mutanda, modifi*
eiusque consiliariis* d °n.Ulla semPer referuntur Superiorissae generali
KilasTrar „ anda * StatUenda' P°™ quod attinet ad partiou-
de qua in praefa^ Indui m? mteIlgenda et aPPIicanda vox iIla capitulariter
quatuor praedictarum r'S praesertim oralibus, adsunt duae vel tres et vix
vientes Porro illae Sc on®reSatlonum Sorores puellarum educationi inser*
habent sacellum 'privim^’ CC?mmJin!ter sed extra clausuram degentes, non
tan!. ibidem Missae et cie.cnteCffi“lam/aroChialem S‘CUt frC<|UCn'
tcntiae tum Eurhiri^t* ,s ottlclls adsistentes, sacramenta tum Pocm-
chia in aliam transeunti reClPlent^s; lI,ae insuper Sorores saepius de paro-
num in hisce circum t CC^ndum. uPeri°rissae generalis voluntatem. Porro,
confcssarionim mutat’ antUb aPPlicanda sit iuris dispositio circa triennalem
tum adsit presbyter *°nem’ Praesertim cum in hisce paroeciis unicus un-
intelligenda sit vnv TlemPe Par°chus: et, si applicanda sit, quomodo etiam
4- Voces Ulal o & Capl!ulariter?
de unanimitate ahtnl, t n Plae domus Sororum consensus debentne intelligi
R. Ad t rmclN HVel tantum mor°l* • 1 ■■■
intersunt. » esse cas tantum Sorores quae ordinarie Capitulo
S. C. Episcoporum et Regularium
Ad 2. Intelligendum esse de iis Sororibus quae praefatas domos inha-
bitant tum quum triennium confessarii completur, et vocem habent in
Capitulo,
Ad 3. Sorores de quibus agitur posse peragere extra piam propriam
domum sacramentalem Confessionem penes qucmcumque confessarium ab
Ordinario approbatum.
Ad 4. Affirmative ad primam partem, negative ad secundam.
[Reg. - Mon. 1872. - Cf. etiam Collectanea S. C. de Prop. Fide
vol. II, n. 1384].
2001.
S. C. Ep. et Reg., litt. 14 mai 1872.
In ordine alia traslazione delle Suore spettanti ad Istituti soggetti ad
una Superiora generale per Io piu e provveduto nelle respettive costituzioni,
disponendosi in esse a forma dei diritto cornune che appartiene alia Supe-
riora generale il loro cambiamento nelle case delPIstituto, ma in alcune
delle dette costituzioni viene aggiunto che la Superiora generale in ci6
procurera di mettersi di concerto con gli Ordinarii e, generalmente pariando,
eosi in pratica si diportano Ie Superiore generali. Siccome poi le case degh
istituti sono soggette alia giurisdizione degli Ordinarii dei luoghi ove esi-
stono, cosi potranno essi visitarle ed emanare quei decreti che giudicano
necessarii per togliere gli abusi che si fossero introdotti contro il diritto co-
mune, ed il disposto delle proprie costituzioni, anche in ci6 che riguarda
1 amministrazione e 1’insegnamento; nulla pero potranno aggiungere contra
vel praeter constitutiones . E ci6 con piu ragione si veri fica per le scuole
esterne che ritengono le Suore, e per la direzione degli orfanotrofi ad esse
affi dati, poiche la sorveglianza sull insegnamento ed educazione della gio-
ventu spetta alFOrdinario locale,
[Collectanea S. C, de Prop. Fide, vol. II, n. 1386].
2002.
S. C. Ep. et Reg., Anagnino 6 febr 1874*
Compendium facti Fr Caietanus G. in minoribus Ordinibus hodie
constitutus, natus est in civitate S. die 28 Novembris 1849, atque habitum
religiosum suscepit die 26 Octobris 1864 apud Minores Conventualcs.
** integrum probationis annum professionem votorum simplicium ermsit
dje r Novembris r86c ad tramites Litterarum Encyclicarum Neminem latet?
quibus inter alia praescribitur :« ut peracto probatione et novitiatu ad prae-
Scriptum S. Concilii Tridentini, Constitutionum Apostoltcarum, et Statu-
1 t^rum Ordinis, Novitii vota simplicia emittant, postquam expleverint aetatem
1
1 9 mart*
!8S7i _ Cf. Biwftfri»
Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 8S3'S5S-
ioi4
Curia Romana
\ *
1
«
-f
U
ii
I
1
* 4*
I **
# M
it i,
p#
i
j
' annorwn sfdec,m ab eodem Tridentino Concilio stam^TTT?
" rcm' forsan a statutis proprii Ordinis a S Sede i . alla">'mio.
At vero error illapsus in Litteris a Curia Episcopali S "^f*8 rc<5uir«nr
expeditae, in quibus iuvenis scribebatur natus, non die "«T"* «***
sed die 29 Septembris 1849, huic controversiae originem dlar^n %
certum videtur, superiores Ordinis religiosi plenam fi t d' sdlt'
adhibentes, nullatenus veram iuvenis aetatem suspicato^'" testuno"jalib113
in quo novae testimoniales petitae, et die t6 Februat; aM' an' %
Tonsurae, e, Minorum Ordinum a Fr. Caietlno G ^ci i^
que illius aetatem exprimentes, in ipsorum mam.e ? endorum, veram-
Caietanum, si fides adhibeatur eius dictis quae ^Uoa<1
convicta sunt, ipse non incepit serio dubitare de vera ^ 1* ^
ah.s acceptis tesumonialibus, quae veram eius *»
Facta professione votorum simplicium, ipse sese gessit in „ ^
Ante ta™qUam talia i
ubi post tres annos et 70 dS ori^ r C°nventum Ordiri,
ni .869, solemnem emisit professioni dne T0"'’ ^ Videlicet. ‘° •«»*
alterius reclamatione: postea vern ■ 1 a au* 'f S1US aut cuiuscumque
nem suam votorum simplicium iiT' Ut , Se ***' ^nmo Pr°ftssio-
secundo hanc professionem nr mr 1 <: u,sse ante aetatem legitimam,
consequens se nullo modo p^ tres annonante * pei
mansisse in votis simnlir-iW l professionem solemnem per-
nium a SS. D, N. Pio PP T’yPr0ut su Poena nuditatis votorum solem-
fuisse suam professionem «ol Pracscr>ptum est, iudicavit pariter nullam
dicti XIV Si S?leT"m' Ct ad terminos Constitutionis Bene-
~ ™“r * » «-* *■
Post Ionpiq mwci' „■ ’ lb r ab omni vmculo votorum declararetur,
a lud^raSTS discussiones, die to Januarii ,873. prodii,
in primo nr-idn incf *■ onstitutionem designatis sententia definitiva
Defensor ex offi p ^IO nu^*tatc professionis solemnis; a qua sententia
et HR ^imtpTelfavf :;rm rC^'arium.— S- Congregatione EE.
in calce exscripta ' ^ causa proposita est sub dubitandi formula
Disceptatio synoptica ,
QU AH PROQt \ vr
datum fuit munus vot*R° lN,( LLI 1 ATK ProfeSvSIonis. Consultor, cui deman-
'•rationem suam, scilicef11 *Cn<^ l>n Praesent* quaestione, trifariam dividit
simplicium a f. 'aietano C lnclu>rcndum suscipit utrum professio votorum
secundum ius antiauum l ^10<die debeat nec ne considerari ut valida
per quod professio tnrit ' ^ stractI0ne facta a Decreto diei 12 I unii 1858,*
* J ata omnin° abrogata est?
; cTn*^: * "«“'“"‘“n c- IS
* Cf. Oizzarri, CoII«l,1nca s c E
P et Reg., p, S5S-S57,
S. C . Episcoporum ct Regularium
101
j 2 Utrum, posito hoc Decreto hodie debeat necne dicta professio consi-
jerari ut valida, et quid inde sequatur pro validitate professionis votorum
! Utrum, posito quod casus foret dubius, sententia deberet ferri potius
pro nullitate vel pro valore professionis votorum solemnium?
Atque ad 1 . quod attinet animadvertit quod haec professio absque ullo
dubio in momento emissionis nulla fuit propter Decretum irritans a Concilio
Tridentino emanatum, sed dubium est, utrum iuxta ius antiquum interces-
serit necne professio tacita , vel in momento in quo Caietanus, nihil de nulli-
tate professionis suspicans, et in omnibus se gerens ut professus aetatem
pro professione legitimam attigit, vel saltem in aliquo momento posteriori:
quae professio tacita statim professionem antea nulliter emissam convalidas-
set. Hac in re adesse apud Doctores intricatissimam controversiam liquet
c\ Fagnano (Cap. Significatum, de Regularibus) qui multis auctoritatibus
in medium adductis, hanc quaestionem perpendit, necnon ex Ferra: is
(F. Regularis Professio) qui refert celeberrimam causam Mediolanensem , in
qua dictura dubium magno eruditionis apparatu, citatis ex utraque parte
multis textibus iuris, tribunalium decisionibus et i loctorum sententiis resol-
vitur pro nullitate professionis.
t traque vero sententia in hoc principio concordat, quod si fiant tam
; 1 Religioso, quam ab eius Superioribus actus isti, qui de se inducunt taci-
tam professionem, sicut sunt delatio continua habitus religiosi, votum in
Capitulo etc., et si insuper existat tam in Religioso, quam in eius Superio-
ribus vera voluntas profitendi, ct ad professionem recipiendi, tunc statim
post expletum tempus legitimum, professio tacita inducitur.
Sed in casu proposito adestne voluntas sufficiens profitendi et ad pro-
fessionem recipiendi? Qui stant pro validitate professionis, respondent.
Affirmative, hoc autem probare conantur ex co quod utraque voluntas in
momento professionis nulliter emissae aderat absque dubio, et quod perse
verantia huius voluntatis manifeste apparet ex actibus externis, qui i ere
f*!mt a Religioso eiusque Superioribus, quique de se professionem int ucunt.
Nullum ergo. iuxta adductos Doctores, deest in casu proposito ex requisitis
^1 validitatem tacitae professionis. , . .
Qui vero stant pro nullitate Professionis, dicunt quod m themate non
a<fcst sufficiens consensus nec Religiosi nec cius Superiorum. Aderat qui-
d«n uterque consensus in actu professionis nulliter emissae; sed erajssa
Messione, cum nec Religiosus nec Superiores ahqmd de 1! ius ■ nuHrt£
Spicentur, actus qui postea sequuntur, non amplius ton *nc ’
«3«. inteationem profilendi. aut ad protcss.onc.u adi, . cn I , ,,
™im isti actus cx suppositione quod professio .am : <■ vah '*■ a‘«^
intentione inducendi profcssionem.cum conMnsus ad proles-
qtur secundum istos Doctores, plaue de
sionein «citam inducendam .^^“"dammodo inter praccc-
L Vlest etiam tertia sententia, qu ^. ad so)v,endum dubium
Secundum Fagnanum u\ I fecisMt Religiosus, ei quid
propositum, oportet sedulo considerare, q
■i,
Curia Romana.
1016
Superiores, si nullitatem professionis cognovissent e* "
completur tempus legitimum. Si nullitatem aninutdverteLr"1?,'0’ *•
professionem emittere et recipere in eo momento voluiW . "lh,lon'in«
hanc sententiam, statim professio tacita inducitur oni-, ' tUnc ‘“«a
sufficiens adest consensus. Si e contra, cognoscent^s nuilhaier^V^
nem emittere aut recipere noluissent, tunc .... . '?.m- Profes
nem emittere aut recipere noluissent, toc professiolaaTnS’
quia deesset legitimus consensus ad professionem necessarius R adest
exemplo. Si superiores qui ante professionem expressam cum
mitissime agant, facta autem professione, illum renant in • ^l0T't'il
ut Novitius vinculo professionis adstrictus pene ad desperation"8* jT”’ ‘b
certe quando postea completur aetas legitima, si sciret Nov Wus lt
evolaret. — Item ponatur, quod Novitius ante professionem ^ T*’
humilitet et obedienter se gerat in omnibus: statim vero prefe^'™/®'
superiores scirent, professionem expressam «Illam fuisse eTe
tim ad saeculum remitterent. — Secus in casibus contrariis _’f, ”
U-ri,a opmio conciliare pertentat oppositas Doctorum et Tribunalium senta!
ip„~ 5XSS.1S-, «sis
"voZsLoTri CC habentur; * XI. Ad valide emittenda nota soLniam
; professio ™SA **• pmo £<■£
pro r Jitate m-off!! COnSubor Nfgotive respondit, et per consequens votum
Et e ^ „ P !f tam S,mpHcis ^Uam “l™"* emittit,
ratificationrm ' Un enam Canonistac deducebant conva Ii dationem seu
interveniente no^T*^ fpr?fessiori‘s nulliter emissae? Certe ex hoc, quod
pus levitimtirn h 1 ^SSIone tac‘ta* *n momento, quo complebatur tem-
^c Sebatur Z l T ”“*• ^
EST .> Frtrn ,* b 1 u A q h°die * PROFESSI° TACITA OMNINO ABROGATA
habere n.*r . CaSU’ aec Pr°fessio non existit, nec potuit aliquem effectum
net invalidi anafe pnorem professionem, proindeque haec professio rema*
diei TFebmari,°^mVahda ? .nul,a est Pressio solemnis, quae ex Deere»
votorum simplicium ^ n,SI elapso integro triennio ab emissione
S. Congregarione appellatur. C rmanda est sententia, a qua coram
significant .“ Profasi° tacita omnino abrogata est
non autem significant nmf. ^ tacitam non posse subsistere per se solat
quatur et conv .didet nf xf ^Sl0nem Scitam non posse subsistere, si sub*
autem propositionen essionexn expressam antea nulliter emissam. Hal
inoniuin spirituale h- k ^ CX ana*°3?ia 9uam professio, quae est matr
ipse, quod Concilium T M CUm rnatnrnoni° carnali. Nonne constat, subd
entuuim matrimonia clandestina penitus annulb'
1 cr. n. c,.
S. C. Episcoporum et Regularium
1017
irritavit?1 Per hoc significatur, quod matrimonium totaliter et ex omni
oarte clandestinum amplius non sustinetur. Si autem matrimonium publice
prout iuris est, iam fuerit celebratum, sed nulliter et invalide propter occul-
tum defectum consensus legitimi, et si postea privatim ponatur iste consen-
sus, statim, in momento huius positionis, fit matrimonium clandestinum
validum, Tridentino i )ecreto non obstante, ita ut partes non teneantur ad
matrimonium iterata vice coram Parocho celebrandum. Nec ista sanatio
prioris matrimonii locum habet tantummodo in unico casu, quo matrimo-
nium publicum nudum sit propter defectum consensus legitimi, sed etiam
in aliis casibus nullitatis; docent enim Doctores, sublato imped ;nento, quod
fuit causa nullitatis, et perseverante partium consensu, matrimonium nulli-
ter contractum n sic volente Ecclesia) statim convalidari, absque ulla nova
celebratione coram Parocho et testibus. — Applicetur haec doctrina matri-
monio spirituali, quod est proiessio religiosa. Sublato impedimento et per-
severante partium consensu (idest religiosi et superiorum), statim professio
nulliter emissa, convalidabitur, non obstante Decreto novissimo, quod debet
intelligi non absolute , sed moderate , iuxta interpretationem Decreti Triden-
tini circa matrimonia clandestina.
At valetne talis argumentatio? Videtur quod non, etenim 1. inter matri-
monium et professionem adest quidem aliqua analogia, non autein omni-
moda paritas, quare nimis infirma est illatio ab uno casu ad altem m.
2. Sensus quo intelligi debet Concilium Tridentinum, per Doctorum
conclusiones, per decisiones Tribunalium, et per Sedis Apostolicae oracula
traditur, ita ut pro certo admitti debeat interpretatio communis ct consueta,
licet fortasse verbis Concilii Tridenti ni prima tronte contraria videretur.
Verum nulla suppetit Doctorum sententia, et S. Sedis decisio, ex qua vel
minimum appareat, quod particula praedicti Decreti intelligi debeat contra
sensum eius clarissimum, ac manifestissimum « Professio tacita OMNI
abrogata est ».
3- Licet plures Auctores extendant coirvalidationem occultam matrimo
nii nulliter contracti, non tantum ad casum nullitatis provenientis ex e ectu
consensus, sed etiam ad casum nullitatis provenientis ex a 10 ejectu occu o
qui probari non potest, nullus tamen Auctor est, qui ausus sit anc c
dationem occultam extendere ad casum nullitatis P^v^entISy.yf t ’
qui verosimiliter externe probabitur (S. Ligorius, 1 • ' m Drob-i_
in themate agitur de defectu, qui non tantum veros, militer «teme proto
Itor, sed qui de facto, ut paiet, externe et invicte probatus est. Ergo argu
mentatio exposita nihil valet. «nnralaudato Decreto, debet
4. Abrogatio professionis tacitae, de ^ Defen30r, sed simpliciter , abso-
mtclhgi non partialiter et restricte , ut v ^ ordinationem voluit obti-
^ et universaliter. Quid enim per hanc tandem afferre reme-
nem SS. D. N. Pius PP. IX? cum in infini.
4um dubus, quae ex tacita Prnfess,° n(iam horum actuum, qui sunt m-
dubitari possit circa naturam et exist
um
1 Scss. XXIV, de ref. matrim.,
C*
C una Romana
101$
ductivi tacitae professionis, et magis adhuc cirri n ,
consensus interni et reciproci, qui procul dubio K r
r,S fu reqU‘T'Ur' Si dicta clausu>“ intellilur prof«-
effrcax habetur remedrum; si vero clausula debet imi "*»
non de omnibus, sed tantum de quibusdam casibus 0u „,' n'""
creto indicantur, et qui explicari debeant ev latenus m De-
matrimonio carnali deductis, nemo non videt 'auoddZV^ kcmis 1
non terminantur, sed e contra per novam difficliLl' “a"0nes ai>«iquae
augentur. Unde remedium a sapientissime Pontifi dub“»tl®ta seriem
desset, nisi ad inconvenientia multiplicanda Em “ porrectum nihil pro.
dum sicut verba sonant, idest O VINIXO aht^ ec^etum est mtelligen-
con validatur professio expressa votonim imth ’ 7^' %» *on
suo caret fundamento. P m’ atclue atJeo professio
Etiamsi haec penitus non admitterentur atfam ■ i
quae tenet pro convalidationc professioni’ ! CVldens sententiam
Decreto vulnerari. Atqui ante Decretum hWc slntTnt"0'3 ** "«•«
tantummodo probabilis. Ergo post Decretum ,, n°n erat Ccrt“. «d
“ ;i”f, «*« -'*■
f0ret IcLmCT f*T"
sionis. mu' scntentla fern deberet pro nullitate profes-
Considerandum est enim
ut gravissimum indicari cum certum*?, Vltaereil810sae debet procul dubio
oc difficillima posse pleno iur ■ , v, ’.<Jl,acllbet vota. perfectissima
Ut ergo tantum pondus re,UcUn iTe “ ^«?Um commutari,
debet, illum esse ad tantum nr i , (°n radlcentl lmponatur, certo constare
Nec valet subsumere Relim — US e^n^um °ksque dubio obligatum,
bonis spiritualibus, iter praebere ^ abonfc>us Plenam> abundare tamen
et per consequens, illum cui imn lSSimum ad Praemia coelestia obtinenda;
obligatione non gravari. — - H . . UI permanent‘a *n Religione, ex hac
ct verissima pro illo 0m *CC eT}un COmmoda vitae religiosae vera sunt.
verat. Sed, cum agatuTde R^hv ^ ** ma™Pata
culta tum seriem ferre nanti. • cSressiim exoptat, et longam diffi-
nullitate suae professionis «* *! Spe tandem obtinendi definitivam pro
non habet nisi cruciatus I senttntlilm> pro viro ita disposito, vita religiosa
Patriam, sed forsan pericul ‘lCrUmilas» et nodum facilius supernam ducat ad
saeculares. Hinc si non note t Citur,* <luam ipsa libertas, qua fruuntur
nec aequum est, tantum ' 3 eri cer tttudo validae professionis, nec decet,
^regoni Nazianzeni: Siris I h ,S 1lJmens imponere iuxta sententiam
Accedit etiam aliud notat! * tncat humanitas et fragilitas (Or. 39).
de v*la religiosa, Ecclesia diffi -.!^r'urn' qu°d scilicet cum habeatur sermo
Quapropter m casu pro* C)VS ad ^8a®dum, facilis ad solvendum.
Pro validitate Professio^ Uan Standum esse concludit,
animadvertit, quatuor fuisse *S defensor ex officio deputatus in primis
partem habuere: et quamvis .piScoPa^ Qnrias quae in redigendo processu
'a\ermt, quae a iure e\igiln(l CX ^ils cas omnes solemnitates rite obser-
1 attamen non :ta iudicandunt de aliis, cum
S. C. Episcoporum et Regularium
10l()
nr aescripta Benedictinae Constitutionis defensorem p* ifessionis in
rontri 1 , ** * »* * f
nibus iudicialibus actibus citare, examtmque testium praeficere negle-
1 ° rint Hinc processum, et sententiam dependenter ab eo prolatam insana-
bili nullitatis vitio infectam diiudicat.
His ^ib extrinseco adnotatis ad expendendas digreditur rationes intrin-
lllie professionem Fr. Caietani G. tanquam validam suadent. Revera,
1 inquit ipse. Concilium I ridentinum m bess. 25, Cap. 15, de heg. exigit
ut nemo ad professionem admittatur nisi decimum sextum aetatis annum
I expleverit. Cum vero experientia edoceret non id sufficere ad removenda
_ravia incommoda, ac dubia quae saepe suboriebantur circa validitatem
professionis, SS.mus D. N. Papa Pius IX Litteris Encyclicis diei 19 Mar-
tii i8*J7 sapientissime praescripsit, ut professi nonnisi post triennium a
nuncupatione votorum simplicium, solemnem professionem ederent. His
praeiactis contendit defensor aetatis defectum nullatenus suffragari Caie-
tano G. siquidem cum ad professionem solemnem aetas novemdecim anno-
rum requiratur, ipse solemnia vota nuncupavit die 10 lanuarii 1869; atque
ideo non solum in aetate canonice praescripta constitutus, sed vigesimo
anno iam uno mense ct 12 diebus expleto; omnia ergo ea observata sunt,
quae in praefatis Litteris Kncyclicis luerunt sancita. Nec opitulatur oggesta
difficultas exinde petita, quod nullitas votorum simplicium nullitatem secum
ferat professionis solemnis. Scitum enim est, quod^ quemadmodum tyroci
nium, ita votorum simplicium professio, nihil est aliud quam at me tum
ad solemnem professionem ineundam. Atqui ubi lex formam a lquam prae
scribit ad actum definitivum, profecto si ipsa forma aliqua ex parte vitietur,
non reddit irritum actum finalem, dummodo rite luerit Pejd^ctus’ et.^Uf.n„
forma respicit certum effectum, sufficit eam adimpleri per 1 u aequipo^
per quod ille effectus resultat. Card.De Luca, de feud., ISCtP' > ' n ' ^ ,
Deris. 306, «.5 et seqq \ coram M er lino. Ergo concludit validam renuntian
professionem Fr. Caietani G.
At dato etiam quod nullitas votomm simp cium m^u^ ^ habendus,
neni solemnem, atque adeo actus uterque ta q soIemnem votorum
profecto ipsa permanens commoratio a i r. • l ^ professionem-
mincupationem in Istituto protracta omne yoW soicmnia post sim-
queconvalidasset. Verum quidem est ad em. fuisse prorsus abr0_
plicia requiri expressam professionem . I ^ vota simplicia, ideo
gatam, at id vim habet in casu quo quis P°sl ^ ^ Qfficia religiosa
solum religiosum esse: contenderet, quia Pe ^ |rIlinjs professio fuerit
obiisset. At in themate contrarium evemt simplium adducitur propter
regulariter facta: quare si illegitimi tas v^tor . juxta regulas vigentes ante
aetatis defectum, controversia dirimen a ^ Declarato riam an. 11858.
promulgationem Litterarum Encyclicarum ^ ’U-IS professionem solemnem
iamvero, inquit Defensor, iuxta luis sanabat si per annum religiosum
emisisset sine aetate canonica, de;e eXplevisset, ita enim praesume-
h abitum detulisset ac munia protessor ^ess|oJiein ratam habuisse. Ad rem
hatur nuliitati renuntiasse ac irritam p^. ^ g. juvenjs praemisso novi-
Sardoni, de Prof, Rei., Cap.
1020
Curia Romana
* tiatus anno profitetur etiamsi decimum sextum uewZ
«sme dubio eius professio nulla est ob impedimentum a«“" Mplev"»,
« tempore transacto cum non amplius adsit impedimenti, E° 'E'°
*--*«*—*-. — — c — . ..uni» sed adsit
" legitima aetas, sicut potest rite profiteri, ita professionem „
Tandem animadvertit Defensor a veritate alienum ner larn,ratlficart''
existimandum esse quod fr. Caietanus G. aetatis propriae AifW ^
vent; atque ideo pro validitate eius professionis omrino standi "1 'P’0rj'
stimat. nandum esse exi-
His al usque in medium adductis propositum fuit recola i
An et quomodo sit confirmanda vel infirmanda sententia C,“™
palis m casu? sententia Cunae Episco-
Ri*olutio. Sacra Congregatio Episc. et ReguI die 6 Eehr ■■ „
S"** “n™ ■ ss™ Pf„
fActa S. Sedis, vol. Vlfl, p. 39-48].
2003.
S. C. Ep. ct Rejr., 20 iul. 1875.
1. T d“bi -
testo dei Dottor S. Alfonso r ■ dott° Arcivescovo avea citato un
dclle monache decorso il *" CU1 ^'ccndosl chc i confessori
sont 'elles^omprises *' a""jCS ™nsacr“s * 1’^ducation de la jeunes*
2. SiolriUp! ° n°m Comervatorium? 1
triennium ratione deficient' * * a.Utonser ,e confesseur a les confesser ultr,
3- La Cnf^rUm ifme0rUm?. .
confesseur autorise mr i»p - ■ porte-t-elle la nullite de 1’absolution di
Questa S. C deCi vllq o6 C°nfesscr ultra tr~"?
dopo udito Toracolo di Sui Wv' PCr 3 ns°!UZIone de8lj esPosti Ruesid<
prescrizione sui cambiamentn a T* avJerte pnmieramente che in genere la
meno ai Monasteri ed ai p e co _ essore triennale deve applicarsi non
conviventi more communitati!**™**0?1' Che ad °£ni aI^a societa di donne
che da particolari induit , ’r 1 ^ua 1 ^hbiano i confessori ordinari, salvi
Io stcsso S. Consesso neirlnn ,dispensati*. Aggiunge similmente ch<
che avea promosso ii yescrtv 'p1- , .iK una richiesta affine alia presente
singoli trienni i confessori iridendno» sc ci°c fossero da cambiarsi ne
inservienti agli ospedali * 3n? 10 clllando* come awiene alie Suore di Carit*
da una casa ad una ait r j ^eSte.,sP.ess*ss*rno sono trasferite da un Iuogo <
pern ncllo stesso temno a?rn ?* r*,Sposto ln senso affermativo, concedendo
duc volte, osservMte senm - r inar>° le lacolta di confermarli una o anche
c consuete condizioni in tale caso prescrittc.
Cf. n
•950.
S . C. Episcoporum et Regularium
1021
Da ultimo ha espressamente dichiarato la Santiti Sua che ii lasciar con-
, un confessore nelle comunitA di donne come sopra, oltre un triennio
senza dispensa della S. Sede, alia quale esclusivamente compete il concederla,
non importa nulliti delle assoluzioni sagramcntali, ma unicamente un eser-
cizio iliecito di quel sagro ministero. A rimuovere poi rincertezza che tut-
totarimaneva nellanimo di M. Arcivescovo di S. Francesco giovera fargli
considerare che ove le Suore o Figlie della Carita di S. Vincenzo de'Paoli
della sua diocesi abbiano Tabitudine, o debbano confessarsi dal parroco,
accedendovi nclla sua chiesa parrocchiale, o in altra pubblica chiesa, non &
questo il caso in cui £ applicabile Ia inibizione data ai confessori di prose-
guire at dt dei triennio, mentre la medesima t inflitta unicamente ai con-
fessori ordinari che si recano ad ascoltare le confessioni nei monasteri, con-
servatori ed altri luoghi ove convivo no donne in forma di comunita. 1
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 144^]*
2004.
S. C, Ep. et Rcg., Spalaten.t 14 niart. 1879.
1. An Ordinarius vetare possit Campanarum pulsationem ante, \cl tem
re Missae paroecialis in omnibus dioecesis ecclesiis, officiatis per sacer 0
sacculares aut regulares.
2. An sacerdotes saeculares cappellani aut rectores, et an superiores re
iares possint introducere functiones extraordinarias, alterare consue m
pectivis ecclesiis, et processiones facere, absque praevia r inani tcen ia.
R, Ad 1. Quoad presbyteros saeculares Episcopus utatur iure .
dabilis consuetudo aut privilegium obstet. Quoa regu ares,
:epto Sabbato Sancto. . ™Qni, . tinni-
Ad 2. Quoad sacculares Episcopus utat™j^U'g Congregationis
i Sacrarum Congregationum, et praesertim « -• res0Iutio-
>0 1703, Urbis ct Orbis. • Quoad regulares, Affirmative, servans resolutio
^nuuntur notanda: C. Epp*rt
1 Quoad confcssarios monialium haec quae s q ^ loninlium debere esse in aetate
1617 et 7 lunii 1620. * S. C. statuit confes sario* ^ archipreabyter Cathe-
11 quadraginta annos — *S. C . Conatu % z Sepf- 1 ordinarius rfioitlaiium*
CUi imminet cura animarum, possit esse co . confessarium extraordina-
«2. An Episcopus possit denegare monialibus pet
m bis vel ter in anno, >nnium durare, et maxime per longum
»3* An confessarii ordinarii possint ultra
dus. in sacr;stiiS, vel in domibus quas inhabi-
* An confessionalia monialium possin
confessarii. . t •
^ R* Ad 1, Non posse,, sed posse
«Ad 2, Non. posse, immo teneri o err -
Ad 3, Singulis trienniis mutari c * eCt;]csiis monasteriorum **
1022
Curia Romana
n
i n
f
|
i
rj
r
* j
¥ |
t
1 1 '
9
* j
1 1
. *•
}
f J-
W
fM
r.
J
\
I1'1 #
t
rv
A
1
v.y
i
f
%
*
► ,
J
‘i
|
1**
f
Vi m
tl tr rtJ
[ f J
i 1
1
I %*
nibus ut supra exceptis processionibus extra ecclesiae a„u-
aliquibus processionibus, specialibus privilegii* b“
[Collectanea S. C, de Prop. Fide, vol. II 8„ 'r j
Uln» salvis
pro
2005.
s. C. Ep. et Reg., instr. ,, iun> lg8o
tion^p”pen^EqEuaeetpenRe ECCl“iae
suam actionem super materias et personas ’ ecd -e' extcrnam «plic
quoque defectu mediorum aptorum pro regulari *** 1^**’ Ct cons'<i«ai
constituit facultatem Ordinariis locorum^xoresse r" [,<unm ordi™ioa
oeconomicas adhibere valeant in exercitivT °n“d,ere' ut formas mas
super clericis. p autem SSlm ^c^uPlinariS iurisdicd™8
*• emanare normas, "«“W.
ricorum a se dcpcmtlentiu m°curamrUinblt dlSClplinam ^rectionemque cie
lando, remediisque utendo canon.v' ^|p,T eorumdem rationem vigi
minandas ordinis perturbationes ^ ** Praecavendns apud eosdem et eli-
Priora .ad hoc di ngu !! t u r ut Mnr)" “ reprimunt et medelam afferunt,
dali Stimuli, occaSnes volunt^ ’ Kmt quom,nus malum adveniat, ut scan-
removeantur. Altera finem dcIin^ucndum.P«^
rentque admissi criminis consequentias ^ deImquentes 'Jt saPia”t repa-
applicatio, iuxta canonurr^n C m ! *! C- ^rd‘nan‘ llorum remediorum incumbit
vitatem. " praescriptiones, et casuum adiunctorumque gra-
monitiones et praeceprta86^^* praec*pue ac censentur spiritualia exercitia,
Ordinario notanda esT * dc^Ct summana facti cognitio quae ab
tiorem reddere emeat’ «- ^ tenora procedere, quatenus opus sit, et cer-
6- Canonicae moiution^Tum aUCt05itatem* in C;lsu legitimi recursus,
per epistolam aut per int > • m SIVe In lorma paterna et secreta (etiam
ut de earumdem .\ ,•„* . p0sitam personam) sive in forma legali, ita tamen
7. Quatenus T ^ °
curtae, ut delinquenti anali m.0mtlones evadant, Ordinarius praecipit
clu*d eidem agendum aut r 1 fungatur praeceptum, in quo declaretur
riasticae comminatione >rn*ttendum sit, cum respondentis poenae ecde-
8- Praeceptum indmTur"1 WCUrret ® casu ‘ransgessionis.
'vnc c°ram duobus testibus praever*t0 d c\mcelIario coram Vicario generali,
§ 1 Actus subsignatur ecc Cs*a^ricis aut laicis probatae integritatis.
s* vcli .. f artibus praesentibus et a praevento quoque,
C. Episcoporum et Regularium
1023
j Vicarius generalis adiicere valet juramentum servandi secretum,
quatenus id prudenter expetat tituli indoles, de quo agitur.
n, Quoad poenalia media, animadvertant reverendissimi Ordinarii, prae-
senti instructione haud derogatum esse judiciorum solemnitatibus, per
sacros canones, per Apostolicas Constitutiones et alias ecclesiasticas disposi-
tiones imperatis, quatenus eaedem libere efficaci terque applicari queant;
sed oeconomicae formae consulere intendunt illis casibus curiisque, in qui-
bus solemnes processus, aut adhiberi nequeant, aut non expedire videantur.
Plenam quoque vim servat suam extraiudiciale remedium ex informata con-
scientia pro criminibus occultis, quod decrevit s. Vridentina Synodus in
Sess. 14, cap. 1, de Reform . adhibendum, cum illis regulis et reservationi-
bus, quas constanter servavit pro dicti Capitis interpretatione S, C. Con-
gregatio in pluribus resolutionibus, et praecipue in Bosnien . et Sirmien .
20 Decembris 1873.
10. Quum procedi oporteat criminaliter, sive infractionis praecepti,
aut criminum communium, vel legum Ecclesiae violationis causa, processus
confici potest formis summariis et absque iudicii strepitu, servatis semper
regulis iustitiac substantialibus.
11, Processus instruitur ex officio aut in sequelam supplicis libelli et
querelae, aut notitiae, alio modo, a curia habitae, ct ad finem perducitur
eo consilio, ut omni studio atque prudentia veritas detegatur, et cognitio
tum criminis, cum reitatis aut innocentiae accusati exurgat.
12. Processus confectio committi potest alicui probo atque idoneo eccle-
siastico, adstante actuario.
13. Unicuique curiae opus est procuratore fiscali pro iustitiac et legis
tutela.
14. Quatenus pro intimationibus aut notificationihus, haud praesto rit
opera apparitorum curiae, suppletur exhibitione earumdem explenda per
qualificatam pe rsonam, quae de facto certioret, sive eas transmittendo, ope
commendationis penes tabellariorum officium, illis in locis in qui u$ oc
invaluit systema, exposcendo fidem exhibitionis, receptionis aut reP1^
15- Basis facti criminosi constitui potest per expositionem m pr ‘>c .
habitam, authenticis roboratam informationibus aut con essiom us
ditia! ibus, vel testium depositionibus, et quoad tltu
praecepti constat per novam exhibitionem decreti et ac us 1
lectorum modis enuntiatis Art. 7 et S. nmb itione
16. Ad retinendam in specie culpabili tatem aC. evmcat aut saltem
leRali, quae talia continere debet elementa, ut nuovis’ ratjonabili
. fdiat semper audiuntur separatim.
7. Personae, quas examinare GXf .f-QnQm quoties legalia obstacula
8. Testes ad probationem, aut a _ extendi potest, si opus
1 obsistant, sub iuramento audir •
id obligationem secreti, Jjena dioeeesi morantium exposcitur
9 Testium absentium, au 1 auctoritate, eidem transmittendo
1024
Curta Romana
( **
?
prae-
prospectum facti; et auctoritas requisita petitioni reipo^TZTT
sentis instructionis normas. ^ er» servando
20. Quoties indicentur testes ob facta aut adi unet
merito causae, qui examini subiici nequeant, eoquod cenSm
ven.re ut vocentur, aut quia vocati abnuant, mentio e»2 ^
bus, et curatur supplere eorum defectui per depositione, fit m acti<
qui de relato aut alia ratione, noverint id quod exquirito^0"""
21. Quum collectum fuerit quidquid opus sit ad factum et
responsabil.tatem constituendam, vocatur iste ad examen Sai
22. In indictione, nisi prudentia id vetet, exponuntur ei ner . ,
accusationes adversus eum collatae, ut parari valeat ad respo^md
23. Quando autem ob accusationum qualitates, aut oralia ,
prudens non sit m actu intimationis eas patefacere, in hac solum in'®”1
eumdem ad examen vocari ut sese excuset in cauLt quae Tosum r ""
uti accusatum. ”uae IPsum respicit
24. Si iudicio sistere abnuat, iteratur indictio in mm c
ese — siustac
alicufusSmom3i^HebaUrdi-Ur “ exaraine; ct quatenus inductiones faciat
Z CT' . , 1 c' quantum fieri P°test' exhauriri-
habUanin adTetin H3 COn,es(ationem facti criminosi, et conclusionum
poenas canonicas MCU“tum Criminosum laP^™q-e in relativas
in actis CTtircnnfUSatllS’ r '1* raodo’ llal,cat plenam cognitionem eius quod
semetipso etiam uti valet.*" qU°‘' respondere possit- iure se defendendis
bendam qiJ0q,lc’ td expetat, obtinere praefixionem termini ad exhi-
sitionem Art. Scriptis- Praecipue quando ob dispo-
o0 pYrviL ^ ^ nt paratus esse ad responsa pro sua excusatione.
conclusionum e^dem11’ *Ct0mm Instruct0r, restrictum conficit essentialium
rep ra ese^nta nTet^ de fen d ere ^ ih ^ in facuItate accusati faciendi 56
approbatis ab Ordinario b ‘° Sacerdote aut la,co patrocinatore, antea
sulit co^iSj end^ al^qu em §e do ^ defenSOrem renuat* 0rdinarius con‘
ut paratus sit ad def^ .noddam ^aurit processus et restricti in cancellaria,
exhiberi potest in* ens!°n.ein Per;lgendam, quae ante propositionem causae
quatenus Ordinari v SCriPtls* ^PSc quoque subiicitur oneri secreti iurati,
33- T™s1SrVt?mr ind0'em causae id expostulare. '
munere suo e\ officio f ^ Procuratori fiscali processus et restrictus,
cognitione adepta diem**^1^ uterclue f Ordinario traditur qui plena caus;
curans ut accusatus r . Consthuit jn qUa disceptanda et resolvenda si
certl0r de hoc fiat.
S. C . Episcoporum et Regularium
1025
1 ,, Die constituta proponitur causa coram Vicario generali, interessen-
| ^procuratore fiscali, defensore et cancellario.
1 -- Post votum procuratoris fisci et deductiones defensionis profertur
«ntentia, dictando dispositivam cancellario, cum explicita mentione, in casu
damnationis , canonicae sanctionis accusato applicatae.
16. Sententia indicitur praevento, qui appellationem interponere potest
3d auctoritatem ecclesiasticam superiorem.
37. Pro appellatione servantur normae statutae a Constitutione Ad mili-
tantis s. m. Bened. XIV, 30 Martii 1742, 1 aliaeque emanatae ab hac S. C.
decreto 18 Decembris 1835 2 et Littera circulari diei 1 Augusti 1851. 3
}8. Comparitio pro appellatione facienda est infra terminum decem die-
rum a notificatione sententiae; quo termino inutiliter elapso, sententia ipsa
in exacutionis statu repentur.
39. Interposita appellatione infra decem dies, curia absque mora remittit
•d auctoritatem ecclesiasticam superiorem, apud quam appellatio facta est,
omnes actus causae originales, idest processum, restrictum, defensiones
ct sententiam.
40. Auctoritas ecclesiastica superior, capta cognitione actus appellationis,
intimare facit appellanti, ut infra terminum viginti dierum defensorem con-
stituat qui approbari debet ab eadem superioriori auctoritate.
41. Decurso dicto termino peremptorio absque effectu, censetur appel-
lantem nuncium misisse appellationis beneficio, et haec consequenter perem-
pta declaratur a superiori auctoritate.
42. Quum appellatio producitur a sententia alicuius curiae episcopalis
ad metropolitanam, Archiepiscopus pro cognitione et decisione causae sequi-
tur normam procedendi in hac instructione traditam.
43* Si contingat quod clericus, non obstante fori privilegio, 0 cnmina
communia subiiciatur processui et iudicio laicae potestatis, r manu-,
in casu, summariam sumit criminosi facti cognitionem, atque per pen '
ipsum, ad tradita per sacros canones, locum faciat m amiae, irreg
aut alii ecclesiasticae sanctioni. , . „„,j.nc
§ 1. Donec Iudicium pendeat, aut accusatus detentus s.t, prudens ,
quod Ordinarius sese limitet ad media provisona. • ■ ex;_
§ 2. Expleto tamen iudicio, et libero reddito accusa , _ ^ disco-
«>m informationum ceu superius assumptarum, proced.t ad tranutes p
«tionum praesentis instructionis. difficultatibus, quae contin-
44- In casibus dubiis, et m varus pra vitan<i3S contentiones et
?er£ possint, Ordinarii consulant hanc d*
nUllI^tra- . . t>D YtTI audita relatione praesentis
Die u Iunii 1880 SS. D. N. Le0.PP' confirmare dignatus est.
nstnictionis, eam in omnibus appr° ar^ __ Q{ etiam Acta
, [Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II. '534-
S* Sedis, vol. XIJI, p. 324-336]-
1 Cf. N.
* Cf. N.
1 Cf n.
326.
1908.
1961,
65
i *
V
D
% **
1026
Curia Romana
vVVi
S. C. Ep. et R e*. Caven. et Sarnen., ,7 sept, ,88o
I
- An et cui ius competat comitandi cadavera ab ecclesii, »
quo colla ta fuere ad explenda funebria, ad commune cceni
hri debent. coemeterium ubi sept.
2. An parochi ius habeant percipiendi emolumenta u ,
dantur sacerdoti ista comitanti cadavera ad coemeterium
. 3* An Religiosi in associatione cadaverum de ’ •
debeant parochum pro comitandis defuctis ad coeletenum
4- An Regulares incedere possint cum stola er em .
ad sepulchrum, sive autem utrumque signum deponere d^TT*1'
per paroecias, resumendum postea in coemeterio. b “
R- Ad 1. Affirmative favore Regularium.
Ad 2. Negative.
Ad 3. Negative.
Ad 4. Affirmative ad primam partem- ne pati ve iH
et recto tramite. f gatn e ad secundam, sine pompa
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1541].
2007.
C. Hp. ct Reg., Romana seu Venetiarum, 24 mart. 1882.
pueeinorum Venlfa^p1 ^ater ^ac‘^cus a Conegliano, Provincialis PP. Ca-
1 luuntur Summus PoiSfex P 'tu' I]^i:,ss,m° J’illri hu!miikT
5 Magistro geLrali OrdinfsT’*^ ^ & AuBU,,i '858‘ duobus «“*
/«« votorum nmphchm, ouoeT^0^ ProPosltls- nemPe: *• * An t»
n^ZlAnZJ^,Mart!1 ; 1857 debent * teneantur ad officiunt dici-
/«*? Spondendum manZv^TJo'" °rdmis' Prout initer pro-
divini officit, debe,- t i ™ prunum non tenert ad privatam recitationem
affirmative fn», i a.n!tn c lQT0 mt cresse t ut solemniter professi. Ad secundum
** ^ «*■» P^uuse .
dissensio om *<t - neologos praedictae Capuccinorum provinciae
«iw est super onere divi i " " ^ - •
votorum simplicium ‘in n T ~ \“%im recitandi pro clericis professi-
rentes declarationi IV p !n^ ^r* ^Hnorum. Quidam enim absolute innae-
* apae IX in responsione ad primum dicunt, praedictos
Cu privatam recitationem quia praedicta declarati0
ticos non teneri ad offi
utpote trener-ilic - p^-uunn
’ ulcs protessos vot
Bizj.
T 1^-“ ■* ■ L . 1 > I ■ W m . _
Ep. et p
Ct
Ct
D
it;
Arnt Collectanea S
Buzarn, Collectanea S
>rum simplicium, cuiusque
ordini
1 m _
8s8
ad
IX
c
c
B
857
EP- et Heg,, p. S53-S55.
i^arri, Collectanea S, C. Ep. ei Heg., P* 8j5'5-'
lun
jffjcit. plurimi autem contrariam sententiam tenent. Isti distinguentes inter
t arias Regularium regulas, non loquendo de institutis quae vota solemnia
non habent, observant quod fere in omnium Ordinum regulis non fit spe-
ciale praeceptum divinum officium recitandi, sicuti habetur in regula Fr.
Minorum s. Francisci. Pro omnibus Regularibus votorum solemnium obli-
gatio divini officii recitandi tum in choro, tum privatim extra oritur ex anti-
quissima consuetudine, quae uti aiunt Theologi vim habet legis graviter
obligantis. Et haec obligatio pro singulis praedictorum regularium incipit
a die, quo quis statui regulari perpetuo et solemniter se dedit, idest ab eius
solemni professione.
Non idem autem dicendum de Fr. Minoribus. Pro istis obligatio divini of-
ficii recitandi, non tantum ex antiquissima consuetudine oritur quantum ex
gravi praecepto regulae; quod praeceptum aperte declaratum est-a Clemente V,
cap. Exivi: ((declaramus quod clerici faciant divinum officium iuxta ritum
s. Romanae Ecclesiae... sit obligatorium ». Hinc concludendum est quod ex
vi regulae omnes professi in ( 'rdine Fr. Minorum s. Francisci tenentur ad
officium divinum. Et haec obligatio divini officii recitandi sive in choro,
sive privatim pro Fr. Minoribus tunc incipit, quum incipit obligatio regu-
lam observandi; sed et haec obligatio incipit et ab ipsa votorum simplicium
professione, uti declaravit Pius IX in responsione ad secundum. Ergo et
omnes professi votorum simplicium in Ordine Fr. Minorum tenentur ad
recitationem divini officii sive privatam, sive publicam in choro, uti solem-
niter professi. Hanc sententiam certam habet Minister generalis de Obser-
vantia: ait enim de responsione Pii Papae IX ad primum: haec generalis
resolutio applicari non potest illis Ordinibus, in quibus forte recitatio divini
officii de praecepto iniungitur a regula, uti ex. gr. in Ordine Minorum. Si
enim professi votorum simplicium tenentur ad observantiam regulae Ordi-
nis uti solemniter professi, et regula praecipit divini Officii recitationem,
evidenter sequitur, simpliciter professos ad illam teneri.
His non obstantibus cum fautores contrariae sententiae in suo sensu
persistant, orator obsecrat S. Vestram, ut ad rectam et certam normam agent i
praebendam, declarare dignetur dubium in calce expositum. .
Pater Minister Generalis rogatus, ut suam sententiam aperiret, audito
Definitorio sui Ordinis, retulit: se suosque Definitores quorum audivit votum
S. Sedis responsis acquieturos, cum eidem placeat, pro essos votorum sim
plicium ab recitatione privata divini officii dispensare.
Disceptatio synopiica.
NIMADVERSIONES p. Procuratoris Genius. Retulit hic abfmsse
Io ncfiniwdum E. n,,ra!e sui (Irclinis cuntrov. r^nn , . upupam £.M
sd sibi onus incumbere nonnulla subiiciendi " Hinc ait respon-
endam in sua integritate et t , reg ^ - um dubium, nempe: Non
1 sa. me. P10 IX die 6 Augus . prjvatam recitationem divini ojfficu
professos votorum simphe umj dec,3ratioIienl qUoad onus in
ahter habitum fuisse ceu auth tum :n publico, quod
■ ■
|
M
j:
1028
Curia Romana
rnest religiosis Ordinibus, vi perantiquae consuetudinis n„ ■ "
obtinuit: non autem ccu declarationem quoad obligationem ? V'm
offiai, quae ex. gr. enascitur a receptione ss. Ordinum «1 ''i'3"4 div»i
alicuius Regulae vel Instituti. Quod si Him.™ ’ a leg« speciai,
1* . jx iiT * * ruuiit v^rainum vel ^ u 4
alicuius Regulae vel Instituti. Quod si dictum responsum l !e«e sP«»li
ad obligationem recitandi divinum officium pro ReLlarilT ^ llmita'«ii;
ex consuetudine enascitur, sed absolutum foret ahsuri genere.
in clenco professo votorum simplicium omnem' destruem
obligationem officii divini, et Quamvis miKiiiamn.» _. , ,geta quoad
quia
obligationem officii divini, et quamvis subdiaconus.ToTXtri?»* qU°lJ
officium divinum recitandum. oostnngeretur ad
Ex variis responsis ab Apostolica Sede datis ante re. •
quoad obligationem recitandi divinum officium pro ReLoslsTir'' ®
pnis cuiuslibet societatis religiosae. Quomodo ergo dicT ooterb *
Apostolicam Sedem per hoc responsum quasi ad nihilum
tiones promanantes a regulis ipsis particularibus Ordinum R?i; ■ bjgS'
et praecipue ordinis s. Francisci? Religiosorum,
omnibus Ordinibus religts™ eo Q^od dleen^ 1 ‘Vm‘ * “
ut, aiiXs resrrmil,ud induere »*■«»««»
per supplicem IibelluV I,f Ord^TF'0”^10”18’ q?ra nem°
officii vi L, P j . simplicium tenentur ad recitationem divini
riri faciant ^"°do ^IS Peculiaris, seu regulae s. Francisci, cap. 3: « Ch-
Et ideo M dw'mm °ffictum secundum ordinem sanctae Romanae Eccksiat <•
bquX Vn Ktteris drcu,aribus Jd SU0S relir“’
<; oorrcf illis n ? * ’L IX ait, «haec generalis resolutio applicari nor
« iniunpihir . * US’ l? *orte recitatio divini officii de praecepto
Votorum «sii ^i— 3’ Uti ex* ®r' *n Ordine Minorum. Si enim professi
« solemniter professi"' ‘t,lent|lr aiJ observantiam regulae Ordinis, prout
« denter . . ’ L, u ^i a praecipit divini officii recitationem, eu-
n Ordffi P ' S‘mph,Ci,Cr ProfeSSOS aJ illa™ teneri ».
*n urame tonv^nhi^
diei 6 Augusti haud «.K \ >mmuri!S 8c™nhsque est opinio, responsum
quod omnes obstrineit « T** ne^ue mfirmasse grave regulae praeceptum.
publice, tum in DnviL ^ro ef <)res acl recitandum divinum officium, tum
ctis provinciis, una vel a1h^dCm sfntentiam aPud Capuccinw in cun*
PrornMjrjr ra cxccPt;l- ^1S fretus rationum momentis censuit
ocurator iam probatum
Fr. Minorum obligantur Oi r 1 pr,>ffssl votorum simplicium m
Ordin
non obsr mt<
egulae, at
1 recitationem privatam officii divifl
!et 6 Augusti 1858. Quoad eosdem manet in 811
^ a §
robore praeceptum reculae d • • , . “
fictae Romae Frr?*, : faciant divinum officiutn , iwcta
^ II
3 “•
ordine
ap
i
S . C. Episcoporum et Regularium
1029
-4
Y0Tum Consultoris. j ! Iaud comprehendere valeo, ait ille, quomodo
p provincialis venetae Provinciae dubium movere possit, post resolutio-
*mS 0 diei 6 Augusti 1858, qua decisum fuit, professos votorum simpli-
‘um ad quemlibet pertineant ordinem, « non teneri ad privatam recitationem
f/itjm’ officii: debere tamen choro interesse ut solemniter professi ». Potissima
et unica ratio adducta pro affirmativa eruitur ab onere imposito a regula
Francisci, quae obligat sub gravi religiosum quemlibet ad officium
divinum recitandum, dum iuxta responsum S. C. etiam professi votorum
simplicium tenentur ad observantiam regulae. Attamen post dictum re-
sponsum videri nullam habere vim huiusmodi rationem. Nam non solum
religiosi Minores per regulam obligantur ad divini officii recitationem
sed omnes religiosi Ordines sive Monastici sive Mendicantes. Quae obli-
gatio iuxta Theologos ct Canonistas descendit ab antiquissima universalique
ronsuetudine vim universalis et generalis legis obligantis habente: vi cuius
sancti fundatores in suis regulis imposuerunt, vel ad memoriam revocarunt
huiusmodi onus, iam praeexistens. Kt re quidem vera nedum regula s. Fran-
cisci, sed etiam regulae s. Augustini et s. Dominici hanc imponunt obliga-
tionem. Et ideo omnes religiosi huic subliduntur obligationi, vi irofessioms
solemnis, haud exclusis monialibus, ceu declaratum fuit in una Ceno numen ,
diti 19 Aprilis 1844. Proposito enim dubio: « An Moniales in genere stricte
teneantur sub gravi, vi professionis earumdem ad recitationem divini offi-
cii >•. E.mi Patres, referente E.mo Polidori, rescripserunt: « Affirmative quoad
momales vota solemnia professast tuxta regulam ab Apostolica Sede approba
tm, m qua huiusmodi onus imponitur >1. £
Hisce praenotatis, ait Consultor, haud videre mihi est quomo 0 atees
Capuccini, qui eunt in affirmativam sententiam, asserere valeant non u em
licendum est dc fratribus Minoribus; quasi ipsi soli regulam haberent, aut
obligatio quae inest omnibus professis aliorum ordinum, minoris sit pon
ieris et gravitatis illa, quam Minores habent sub grati in vim pro e
eligiosae . . t .
Quamobrem dico, ait Consultor, quod s. Congregatio cum
pprobante Summo Pontifice, professos votorum simplicium non tenc:
«ivatam recitationem divini officii, probe noverat q“‘dqu.d relate ad hoc
'raescriberent diversorum Institutorum regulae, et conseq impli-
Wpt quatenus opus fumet, dispensavit' quoq • R Rcgu)ae partibus,
1 ius IX quum emanavit notas refornv >
C admissionem et professionem refiposonim Jg* ■ quod gi Regula
Iracterea opportunum ammath u recitandi divinum officium,
Francisci obligationem imponat s g f atfjbus, quoniam religiosi
' a ■" hoc praecepto ades, ^^^Sonis!’ multique euam
nes absque distinctione, tn vtm obstringuntur ad recitandum
vim propriae regulae graviter obligantis, oosin gu
• resolvenda eius resolutio commissa fuit pcrtra-
Quum res maximi momenti esst- R cum voto Consultoris.
'da plenario Auditorio S. Conar^S* P' e
* Cf. N. jgi8.
V
H
Mi
1030
Cuna Romana
VIO
divinum officium sub lethali. Cum ervo nrn nn t
filent huiusmodi obligationem haudmngere nro ’ ** gene* Claratu
113 eamdem obligationem nonCgere 7'°™"
^aod si obligatio haec relinquenda esset pro istis 7 * Fran«salti.'
etiam pro alus omnibus. H Us* d Pan extendi debe
Neque abs re est animadvertere auod «si «ki' • **
habenda esset plene distincta a lege universali "blif7°- Imp°Sila a Reguli
monstrum: nempe professus, ad ordines sacros inde^'3’ gniVe enasceretur'
divm, offien recitationem, duobus oneraretur lethalffiuf ft°^S’ 0mit,“*
praeceptum, si non materialiter tamm f t- ^Uia duplex
moralistae autumant quoad ieiunii violationem prolv* disti,ncturai *
ptione, favore solummodo Professo™ m ,,„7 habuerunt pro reali ««.
. Idemque P, Generalis Ca^^cum s^eS^
m suo voto, ut professi votorum simplici su, Ord 7 CUpere M
obligatione privata divinum recit™ V, « • Ordinis dispensarentur ab
dictum est, dispensandTS^it^T1- P** SW PaMr'
offici! divini, saltem implicite dispensavit , ‘mp.llclum a privata recitatione
tibus. Quapropter, conclusit consultor nihi/Tu ^ ‘S’ h°C °nus haben’
tur, tutoque standum generali rest,l„7’ h/!.almd “poscendum esse vide-
tendum fuisse censuit hoc resDons loni', ^lnc propositum dubium dimit-
in Ordine fr. Minorum non : “ etiam Protessi votorum simplicium
Sacrae Congregationis diei 6 .tig^iIT reS°1U'i0ni h“
recitationem divini officii » ® 1 nempe non teneri ad privatam
Q s, aliisque praenotatis, sequens propositum fuit dirimendum
Dubium:
«d privat /m re^ti^mJl^'^?rd'n‘Mi,^m " ®' r^ulat ,eneanta
Resolutio. Sacra Conor Fn ' n solemmter Pr°fe!!‘.
t>! 18& censuit esse respondendum g‘ rC d'SCUSSa’ SUb die *+ Maf'
[Am^dt.Tncp^i^ Aususti ami ,85S-
2008,
S' C' Ep‘ et Rcg., Htt. 30 dec. 1882.
naassinie adottate da
puo aver relazione coi vnt ^ues^ C. dei \ escovi e Regolari in qu
prescriversene rinserzion ° ° .®cmP^ce poverta sono le seguenti, e
vare, cioe: ■ Professi dorffi”- * Costituzioni che la stessa S. C. va ad ap
nere poterunt, sed eis nn *1U r>* radlcale% uti aiunt, suorum bonorum
m<> interdicta est eorum administratio, et r
S. C. Episcoporum et Regularium
1031
m erogatio atque usus, i >ebent propterea ante professionem cedere,
1 private, administrationem, usumfructurn et usum quibus eis placue-
jt ac etiam Instituto, si ita pro eorum lubitu existimaverint. Huic vero
cessioni apponi poterit conditio quod sit quandocumque revocabilis; sed
professus hoc iure revocandi in conscientia minime uti poterit, nisi acce-
dente Apostolicae Sedis placito. Quod etiam dicendum erit de bonis quae
post professionem titulo hereditario eis obvenerint.
Poterunt vero de dominio sive per testamentum, de licentia tamen Supe-
I rioris vel Superiorissae generalis, sive per actus inter vivos, libere disponere,
quo ultimo eveniente casu, cessabit concessio ab eis facta quoad admini-
* strationem, usumf ructum et usum: nisi eam concessionem tempore eis bene-
1 riso firmam voluerint, non obstante cessione dominii.
Professis autem vetitum non est ea proprietatis acta peragere, de licen-
tia Superioris, aut Superiorissae, quae a legibus praescribuntur.
Quidquid professi sua industria vel intuitu Societatis acquisierint, non
sibi adseribere aut reservare poterunt, sed haec omnia inter Communitatis
bona refundenda sunt, ad communem Societatis utilitatem *>.
[Collectanea S. C, de Prop. Fide, vol. II, n. 15S5].
2009.
S. C. Ep. et Reg., Bambergen., 17 aug. 1 S83.
Compendium facti. Antonius parochus in Dioecesi Herbipolensi an. 1S72
excipiebat in suo famulatu Catharinam nubi etn annorum 27, ex honestis
parentibus progenitam. Quae tamen, sex annos ante ab officiali exercitus
Bavariae seducta, filium peperit extra legitimum matrimonium. Ceterum
huius puellae fama integra apud omnes erat, si praedictum excipias actum.
Et superior scholasticus ante id temporis scholam artium ei tm pue^ ae
crediderat; cut praefuit spatio plurium annorum. Nemo ex paroeciams mira
tus est quod femina haec apud parochum maneret. .
Verumtamen novi administratores municipii, libera es su specie zei,
ied odium et vindictam praeferentes in parochum eiusque an\r *, narG_
ipiscopali detulerunt, Christifidelcs scandalum e^e“T° ',P, lt.mina
tom sit famula filium illeg.t.mum \ ^ibus destinato; quodque
“ Lcclesia hauJ permaneret m loto. Pum famu]a super currum
irochus apud quamdam processionem detractoreSi innuere value-
'mdem. Quoad parochi mores nihil, neq ^ dubium de integritate
nt: ct episcopalis Curia nullum ades.
honestate parochi eiusdem. , . . narochum accersivit, variis-
Has delationes Curia haud ParvIPerJ ‘ ' od[ feminam, per decretum
•e peractis inquisitionibus, quoa . se removere famulam, cuius non
Bl 22 Atinii 1877 iussit parochum 1 et fem;na apud parochum
lorabat noxam. Attamen duo lapsi eadem episcopalis, alio edito
lnebat. Hinc sub die 19 Iulu 1 censionis, ni parochus, spatio qua-
creto » addidit praecepto poenam -sset
1032
Curia Romana
Parochus tunc adversus hujusmodi decretum et sn™ •
" ' • - • - 1 e tsuspensionis
. "uiusmoai decretum et
nonem appellavit apud Curiam Bambergensem 4 auIT™
haec retecte fuit, utpote omni destituta fundamento An ^ «PPeBa*
detectus presbyter suam detulit appellationem ad W0T ^ eVt">
nullius valons sententia haec declararetur. posto|icam Sedem, Qt
haec reiecte fuit, utpote onuu destituta fundamento'
^ ^ i§. _ ^ (.j
Discep tat w SynopticQ
It RA i AR0CHI. Ambigere -nemini licet de rigore
quoad presbyteros, communem retinentes habitationem „ ™m. «nonum
ctis aut concubinariis. Et censurae et poenae ecclesiasti ,"m/eminis suspt-
presbyteros iam constitutae fuerunt: quae tamen annlir-mn* °SCe ^«n
vandis, prae oculis etiam habendo quod lex ooen»r^
tnterpretationem. Ex regula enim iuris i - iJf, ,? at3m haud admittit
et favores' convenit ampliari Et Schmalzgrueber cum ah' 'f'*#
diversis coercebantur poenis, nec unus '££
est ordo. Hodie circa eosdem observanda ■ fl'gend,s «ratus
Tndentini, ut patet ex Bulla Pii V edita anno -66 decre^ P0™*
nariis ,n virtute sanctae obedien^ pm^ ^i^^'! f»
factant. Porro ordo adversus eosdem procedendi delcribun’ „ “
synodo, Sess. 21 , cap. 6 et Sess r,n r , i \ /, tljr a memorata
quidem monitione speciali ut notat pali 4’ * ^ ** *ubet C0S moneri: et
cit generalis Der eHirttiwi + * , a^emart acl C(*p. 14: unde non suffi.
vim habeat' ■? St te mon V “ T°d° ^ aliaS haec trinae ™>nitionis
que, et q~
Episcopi applicetur 7 Si in rf-r t f ’ aUt a ten pi° Ioco Pro arbitrio
rint, eo ipso amittunt' * C Ct° etH em— nec secundae monitioni pamc-
suorum administratione ouan^n a^ue insuper a beneficiorum
ita susnensi nihilnm ’ ^ ,u Ordinario videbitur suspendi debent. 4. Si
privari.,, r Si eri- mU* C n?? expellent iubentur beneficiis... perpetuo
destiterint^ nr iam SjC punit1 a scandaIosis huiusmodi commerciis non
Is cui infligitur p«S a communicationis gladio plectantur...
'alis esse iMP 1 • ^entmo taxata, debet esse vere concubinarius.
illam alibi instar Ii— ? encU6» concubinam vel domi suae, vel etiam extra
tudinem. Unde noZ retTet> et assiduam cum ea retinet consue-
ti a m commisit Istlf. non in eum qui simplicem incontinen-
apud Gallemart ad ?oncubina^JS* ut declaratum est a Card.
sint restringi debent / u- 4 C- pnnc‘ et ratio est, quia poenae cum odiosae
studuisse factum excii ^ *UI"C an‘madvers>st notatum fuit parochum
nempe sibi adhuc im 8arC-,Pfr ^aec quae sequuntur rationum momenta;
domesticam prudenter^OSS1 * C ^UISSC aliam sufficere famulam, quae rem
huiusmodi culpae e\n ?C!ret et valeret. Raro ait his in locis famula
integrae, aut nuntias mNeniriIr; nam mulieres, undequaque monbus
unt, aut monasterium ingrediuntur. Quamobrem
S. C. Episcoporum et Regularium
1033
in adiunctis minus favorabilibus lex quae impedit Clericum excipere in
famulatu feminam lapsam aut minorem quadraginta annis, in praxi a
1 0 tempore haud asservatur. Fateor enim legem huiusmodi vim suam
efficaciter exerere posse, quando agitur de famulis et presbyteris quorum
fama aliqua deturpetur actione contra bonos mores; ast in themate nullum
adducere valuerunt factum adversus parochum eiusque famulam, neque
eorum detractores.
Ouod si lex prohibens revocari vellet ad pristinum vigorem, eximi per
exceptionem adprecatus est orator, ne per mulieris expulsionem detrimen-
tum patiatur et res domestica bonaque Parochi fama coram paroecianis.
Eiectio autem famulae praedictae, ait parochus, nimis dura pro me ipso,
nunc sexagenario foret; qui iam per 25 annos continua affectione capitis
nervo-rheumatica angor, et dubietate excrucior an aliam idoneam inveniam
famulam, pro innumeris valetudinis meae incommodis.
Famula praeterea quae, post primam culpam, vitam omnino commenda-
bilem duxit, quamplures et meliores insumpsit suae vitae annos Parocho
fideliter inserviendo, lix quo fit ut eadem quoddam ius manendi in parochi
domo sibi acquisivcrit; et inhumana videri posset eius expulsio, quam
pauci exposcunt paroeciani ad vindictam explendam. Deinde domo Parochi
egressa mulier haec infirmae valetudinis, gravi premeretur necessitate,
cui parochus nullum ferre posset auxilium in sua indigentia. Quinimo,
praeter damnum, parochi vituperaretur fama, quae quoad mores adhuc
intacta mansit, et obmurmuratio gigni posset ex facto expulsionis coactae.
Quamobrem hisce aliisque innixus argumentis, petiit parochus, ut re \o
cata sententia Curiae Bambergensis, datum praeceptum et censurae inter
minatio revocarentur. , .
Iura Curiae. Praemisit Curia, parochum Antonium haud ignorasse
culpam mulieris quam aegro animo, ait ille, ab initio excepit ^ in omu
suam. Quo posito eidem reverenda erat lex ecclesiastica u lque a iuc ig _ >
et cuius origo ita antiqua est, quantum concinnatio Decreta tum /
* 3. *• *. cap. , (ibi): . Inhibendum est, ut nullus Sacerdos femm^de
quibus suspicio potest esse retineat. Sed neque illas quas c^onesjOTce^nt
matrem, amitam et sororem quia instigante diabolo, et m * r , ( dc his
tatum repentur, aut etiam in ?«***?, tSTL*?,' V3h doMM» faajt
necessitatem habuerit, presbyteri habeant in subroinistrem Prohi-
J SU,:' «“"versatione, et ibi eis accedere, aut presby-
bendum quoque est ut nulla femina ad altar p
tero ministrare aut intra cancellos stare, sive^ . . jeref-M
Quae lex confirmatur a Tridentmo, ^ concubinas aut alias mulie-
h]bet sancta Synodus quibuscumque- cie ■ ^ extra> retinerc aut cum
rts, dc quibus potest haberi suspicio, in ^ ^ ait Curia, facile argui-
ullam conversationem habere au( ean ■ mulieres, de quibus possit
bir, personam lapsam cooptari posse m
suspicio . . jeJ£ jst;1 jn locis aliquibus ex co forsan
Quod autem applicata non 'u^rI . s;t contra aliquem parochum,
fepcti potest, quod nulla querela a
p res D)
ibi: « Pro-
io34
Curia Romana
habentem m suo famulatu multerem lapsam; ita utt^T^TT^
ch. permanere valuem. Verum quum querela adsit de seJnH domo Psr»'
mate, super.or auctoritas tacere nequit, quia periculum „V i “ tht'
autem movet, quod parochus nullam aliam invenire potienT"' r*"*
moribus integram, ut aliam sufficeret! P°ment muliere^
Censuit autem Curia episcopalis, adversus parochi onininn»
pn administratores querelam admovisse zelo bonae causae ‘ ' mUnici‘
et vindicta. Fatemur nuperrimos administratores municioaU 1°'™
tollendam scandali occasionem pro his Ecclesiae hosfih ebebat ad omne«i
tione a parocho pro se invocata, nullimode n r„r;„ ■ ,1 mns aPPlja-
id disciplinae ecclesiasticae relaxationem innueret nmlm" POtet; ,Uil
naciae. innueret, praemiumque peni.
De damnis, quibus mulier obviam iret si depellatur maeisait«.„r ■
Curiae, culpandus est parochus quam famula. Ista enim bom fide '
quibus legibus sese subiecit Dona fide nescivit
integris; parochus autem noverat legem Ecciesi^morh0 fm°ribus haud
mulierem excepit in domum suam^c de t certtrem ' marn'^
Hisce praenotatis, enucleandum propositum fuit:
Dubium:
^ infirmanda * ““ Gim archiepiscopalis Bam-
dcr=R7™i™/Loaci!l°ngr' fP‘ ■** Rcg: die Augusti 1883 censuit respen-
mens est ut scribatur R P “n 'p>lSCOpal‘s esse infirmandam, et ad mentem:
videat ZochZ L , : tSCOp0 HerbiP°‘™ nt de alia parochia pre
r en s s ;,- 9 i“ncvtrehn(IUCre debebit.
l'Uta b. Sedis, vol. XVI, p. 341-346].
2010.
S. C. I-p. et Reg., flispaniarum, 16 iul. 1884.
in monLeri^Xusiuarsuh^ ?r0pria,'. Permittere valeat reciP' Possia!
pensionariac netis mulieres quae ingredi cupiunt veluO
perpetuum monTa^m^fil"!™" T' aUCt°r.'tate ProPria. ad temPus vcl in
etiam Ordinis eiusdem ^ de unn ad adud monasterium transferre,
3. Potestne tandem Ordi^ mterVeniente cauaa?
monialem quando eadem elecrtT5’ auctoritate P™pria, transferre aliquam
aut censeat utilem esse et r Uent m Superiorissam alterius monasterii,
R Negative in omnibu^0 Ire irans!ati°nem eiusmodi cum hoc munere.
[Collectanea S. C de P™ r».. "tK*
de Pr°P- Fide, vol. II, n. i623].
S, C. Episcoporum et Regularium
I035
2011.
S. C. ££p. et Reg., 16 sept. 1885.
Fr, Andreas Lupori, procurator generalis Ordinis Minorum de Obser-
vantia.... exponit vanas difficultates atque dubia non pauca oborta fuisse
quoad modum disponendi de bonis, iuvenibus quomodocumque spectanti-
bus qui, ad Ordinem recepti, expleto votorum simplicium triennio, profes-
sionem solemnem emittere cupiunt. Nam iuxta Ordinis statuta et Sacrae
Poenitentiariae responsum, sub die 21 Maii 1880 datum, iuvenes ante solem-
nem professionem bona sua abdicare debent. Iam vero multi quaerunt,
quomodo, durante Ordinum religiosorum suppressione, Ordinis statuta
necnon Sacrae Poenitentiariae dispositiones exeeutioni mandare debeant.
Dubio procul, iuxta Tri dentinum, iuvenes durante anno probationis
bona sua abdicare nequeunt. 1 Solummodo duobus mensibus ante professio-
nem, ex licentia Episcopi, de bonis suis disponere valent. Attamen, si pro-
fessio locum non habet, huiusmodi dispositio nulla est. Agendum iuxta
legem civilem nunc vigentem, quae religiosas professiones non agnoscit,
omnis actus cessionis, venditionis aut donationis duobus mensibus ante
professionem factus, irrevocabilis est, contra Tridentini dispositionem.
Praeterea leges civiles inhabiles declarant ad venditionem aut donationem
minores 21 annorum. Quibus expositis, quaeritur:
Utrum permitti possit, ut juvenis profitendus de suis bonis disponat
per actum privatum coram Superiore regulari, de Ordinarii licentia, vel
coram ipso Ordinario, postea suo tempore ratificandum in forma a lege prae-
scripta etiam post professionem solemnem, et m casu minoris aetatis, aeta-
te maiori assecuta?
Sacra Congregatio Eminentissimorum ac Reverendissimorum S. R. E.
Cardinalium negotiis et consultationibus Episcoporum et Regularium prae-
posita, super praemissis mandavit rescribi prout sequitui . .
Cum agatur de renuntiatione super illis bonis quibus tus certum ta eri
Potest , parte nempe kaereditatis paternae vel maternae , emissa suo tempore
mta Concilium Tridentinum, renuntiatio ipsa renovetur , quanao opus est, quin
tomen illa immutari possit . Si vero agatur de renuntiatione eorum quae acci-
dmtaliter evenire possunt , in singulis casibus recurrendum ad hanc Sacram
^QftgTepatwttetn
[Reg. 1885.'- Cf. etiam « Nouvelle Kevue Thfologique tom.
P- 29].
2012.
S. c. Op. et Reg.. Ascu Ia na- Picena seu Firmana, z7 »>>•
... [Tenor huius resolutionis refertur infra * S. C. Hp. e. Reg.. Ascdona-
Picena seu Firmana . 1^ mart. 1889-
^css. XXV’, de regularibus, c. i6>
xy
1036
Curia Romana
2013.
S. C. Ep. et Reg., litt. 4 aug. 1888.1
E\- parte officialis istius curiae ecclesiae expositum nuner t, ■.
omnibus fere familiis Religiosis, praescribuntur in StamtU ^ T*1
quibus omnes ad sacram Communionem accedere debent et n? a “
Communionum catalogum ita intelligunt. quasi nulli s£ I.V.’ mulli
communicare, etiam de consilio confessarii, nisi accedat '
consensus superioris vel superiorissae. — Quibus exonsif qUOqu? formal's
ponit quaenam sit mens Ecclesiae quando Approbat haec umtac^V"’'
mumonem m familiis Religiosis, an haberi debeant ut PrSL „e
hant communiones: vel praeceptiva, ita ut omnes conentnr ', plures
mereantur ad sacram Communionem accedere saltem ^ “
Itaque Sacra haec Congregatio Episcoporum ac Reeularium n ~
pensis, respondit: regularium, omrubus per-
Negative ad 1. partem, et facultatem frequentius ad <? •
dendi relinquendam esse privative iudicio confessarii evd' )^aX™ aC“'
bilis causa non obTtet Affirmat've ad a. partem, quoties ratiom-
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1690].
S. C.
2014.
Ep. et Reg., Asculana-Picena seu Firmana,
1 5 mart, 1889.
Compendium foeti. Decreto diei n Ianuarii D T - .
SS.mi Cordis I.su Confrsrn.o, prrccr in wddi-
cialcs er<^nZZ L ArC,UC0D{ntemit!itis Urbis Roma«. ** boc ut Offi-
valerent u genti as a Summis Pontificibus concessas lucrari
Citato decreto diei n Tam.^: r • . *
tribus electi ab Eoiscom EP*scopus statuit, ut Officiales a Confra-
svccessoribus Xostris rJHr ^ *cmPore con firmarentur: Officiales a Nobis et
Altero vem dW lTS"mando\ ^endi. 1
ct parochialia quae in sune^*^1' '°^t’ ut ^rma remanerent iura episcopalia
pvrm.i nentibus iuribus om t?” decret0 resc^‘ata fuerant: « Firmis quoque
iltis in superionbus nostris .V Us.ePlsc°Palibus et parochialibus, ceterisque
reliqua staturis, Ordinationi content*s et e?tpressis et reservatis, quoad
\ encrabili Archiconfratemitit'S,T^tK^ Constitutionibus typis impressis pro
e ^ emanatis et confirmatis, etc, ».
' Ad Ajchiepiscopum Burdigden^
S . C. Episcoporum et Regularium
I037
Recentioribus temporibus, seu anno 1879 quidam Eleucadius Natali,
j -n anteactis annis carcerarii munus exercuerat, bis petiit, ut inter eiusdem
Idalitii fratres connumeraretur; sed ipsius preces bis reiectae fuerunt. Ve-
rum precibus tertio repetitis, per suicragiorum pluralitatem tam secreto,
auam generali Consilio tandem admissus fuit. Et licet Confratres, qui
Eleucadio adversabantur, pro viribus sustinerent ipsius electionem, utpote
irregularem, nullam fuisse, nihilominus anno sequenti Eleucadius inter
Confratres supranumerarios cooptatus fuit.
Rebus sic stantibus, quidam Canonicus Ambrosi, irrequisito sodalitii
Priore, ad Archiconfraternitatem Urbis Romae convolavit, et enumeratis
irregularitatibus, quae iuxta ipsius opinionem, in electione Eleucadii occur-
rerant, ipsam Archiconfraternitatem de sua sententia circa dictam electio-
nem requisivit.
Accepto libello, Archiconfraternitas Romana votum pleucadio favora-
bile dedit per suum Priorem, qui imo Episcopo Asculano suggerebat, ut
Canonicum Ambrosi eiusque Confratres poenis multaret, quas contra
rebelles sodalitii Constitutiones praescribunt, quoties acquiescere no-
luissent.
Ad haec, Curia episcopalis rem componere studuit; sed inutili et per-
dito labore, quandoquidem Confrater Formica, tunc temporis Prior, non
modo non acquievit Curiae praescriptionibus, sed eo audaciae pervenit,
ut aperte denegaverit Episcopo absolutam auctoritatem supra sodalitium
competere, et quatuor Confratrum suffragio fretus, Eleucadium a Confra-
trum albo expungere non dubitaverit.
Res utut ad Eleucadii aures pervenit, illico Ordinario recursum eeit,
qui oratori suasit, ut ad S. Congregationem Episcoporum et egu anum
contra Prioris agendi rationem preces porrigeret. . - .
Eleucadii libellus pro informatione et voto ad Episcopum missu ^ ,
qui enumeratis pluribus irregularitatibus et actibus ar
contra Eleucadium, verum etiam contra alii» Confratres et
*. decretum ab hac S. C. implorabat, quo Prioris
clararentur, ideoque Confratres et Officiales a sua a|b0 dele-
tuerentur; ipse Formica et Canonicus Am rosi officialium
«ntur, vel sin minus incapaces renuntiamur ad^ numem ^
pertinendi; Episcopo supra sodalitium « I ^ gubernium Assi-
officialium electio differretur et interea
«enti concrederetur. esse censuit, propter temporis
' erum S. H. C. omnibus perpensis, e bine statuta dic ad Prioris
^gustiam, in tali negotio sese non immisce , ^ irregularitatibus
et Officialium electionem deventum est, q
baud immunis fuisse videtur. . mtum negotium ad H. S. C.
Qua de re die 17 lunii 1883 Episcop > _ fem quantocius definire
deuno remisit, enixis precibus expostu »
dignaretur . c H C. die 30 lunii eiusdem anni
Novis Episcopi precibus accept^* * jpSemet quaestionem definiret
rtspondit opportunius esse, ut P1
IO 38
Curia Romana
M
'9*
I
#
%
‘ W*
i VI*'
li p
L# IMd
1( £ 41
j| *
Lf f
M
»1
ftT |
/ty
V„ i*
I»
1
i
j
w I
iuxta Const. Clementis VIII, quae incipit, OmfZZf~-L '
decreta synodalia, prae cculis quoque habitis decrett in r
ertctinnc. anno 177O ab Episcopo Leonardi editis Confratemitatis
Hoc responsum haud arrisit Episcopo, qui idcirco ,r
sedere satius esse Judicavit. Verum manu tangens soda suPtr-
pessum mere; suae Dioecesis Vicario generali Ldixf, ‘t " * di“ »
H, b. C. rescriptum diei 30 Iunii 1883 executioni dem» a ^ CitatUra
Episcopi mandata Vicarius eeneralis' demandaret.
praemittenda erant, in Consilio generlli diei' 7* IuniHsf' * ^ de iure
cuius Eleucadius inter Confratres itemm eren,r- d*cretum edidit vi
Ambrosi et P,ebani per TtZ Z2ZT C“fra*«
fuerunt, Confrater vero Formica a sodalium cataWo paSSlva SUSPcn»
cepit insuper ut electiones protraherentur „ g exPlmctus fuit. prlc.
4 nuiusniod] , ili-* 11 ^
apud S. Congregationem avocarem/ fuit' ut ««•
ferre haud valebat super negotio cuius / Cuna ^P1scoPalis iudicium
Hoc habito libello, die „1K, ™ena Pars fuer«-
ut causam ipse, ceu primaeffistantine4 FinMno i ussum fuit,
■4 Aprilis 1885 eidem reTovamTetlniunc? f™*' 9uod undatum die’
institueret eumque perduceret usaue rf m ^UIt’ Ut Sme mora Proce*sum
Curia Archiepiscopalis Firma ^ ° 3 Promintiationem sententiae,
bant, deductionibus Tuditi et flocci" S°da,ium <lui » i «dicio siste-
ipsis contra eiusdem Curiae .ens nonnulIas protestationes ab
bns 1886 definitivam sententiai decremC?6"1 die V S'Pum'
propitiam pronuntiavit. nae Asculanae fere in omnibus
sJh“dr‘ “;a habentibus notificata. ex parte quatuor
irmano praecepit ut una rnm k Porrectus hiit, quae, Archiepiscopo
nam ad eandem $ ConereJl™ 'S Processualibus, definitivam senten-
E.morum Patrum iudicb SbiWtu?"8™**"**’ “ controversia supremo
qu Disceptat io Synoptica,
Cunae Archiepiscopalis Quatuor sodalium patronus, ut sententiae
is positivae, quae sic sc Im^u^net» relata lacinia eiusdem partis
tcem, uti ceterae eiusdem • en.‘ ^^fraternitas SS. Cordis Iesu AscuJi
"lra exercendi, et opera evnU«/?VltatlS ^on^ratemitatesl facultatem habet
enter ramen ab auctorit ir»* \l f Constitutionibus statuta, depen-
utpote nimis latum et extpn ecc esiastica asserit huiusmodi principium,
Hoc ut probet, ait a nbhorrere.
yuae cumque, praescribit qUMe tm^'tutl°nis Clementis VIII, quae incipit,
t uuta lPProbandi, mutandi^.i EpiscoPi ius spectare Confratemitatum
e cor rigendi; sed ita intelligendum esse
Cf \
t 02
S. C. Episcoporum ei Regularium
1039
■ v ut hoc ab Episcopo semel peracto, in Confratrum potestate sit,
■ limites ipsis praescriptos, agendi independenter ab Episcopo.
Quo posito, patronus sustinet Confratres cuiuscumque sodalitii immunes
k auctoritate ecclesiastica habendos esse, quoties eorum resolutiones nego-
t ' <;ius sodalitii intima respiciunt, et indirecte tantum cum pietatis operi-
bu^connectuntur, quae ad statutorum tramitem ab ipsis explenda sunt.
Hinc Confratribus plenam libertatem atque independentiam ab Episcopi
auctoritate indulgendam esse circa media eligenda, quae ad finis consecu-
tionem conducunt, negotia Confraternitatis intima respicientis; cum hoc
religioni indifferens atque innocuum sit.
I H contra quoties Confratemitatum decisiones pietatis et religionis opera
directe pertingunt, officium Episcopi esse curare, ut huiusmodi opera non
damno sed religionis bono compleantur.
Hanc esse doctrinam subdit, quam S. H. O. pluries tradidit, praesertim
vero in una S. Angeli , 2 Augusti 1581, ubi haec habentur: « Episcopus potest
visitare Confraternitates cum usu saccorum , non solum m propriis oratoriis sed
etiam in Regularium Ecclesiis , in his quae respiciunt administrat ionrn et adim-
pkmentum onerum t vel relationem habeant ad Confratres a.1 Cui concinit
Derthonen 22 Martii 1604. In CastellaneL vero 14 Novembris 1603 prae-
scribitur, quod Episcopus se immiscere non valeat in bonorum on n ^
lutatum administrationem, dum illa non dilapidant. - Quo si in ’
1 Aprilis 1596, et aliis statuitur, quod Ordinarius Con ratrum C0I^y imMQJ0
interesse valeat, huiusmodi potestas hisce verbis limitatur, sci ice ,
m faciat novitates . Imo in Veliterna , 13 Iunii 1879 additur: qum tamen
suffragium ferre valeat. , c*nt-ntiae
Ex mox citatis patronus deducit alle^t^ co^tit iurisdictio non
Archiepiscopalis atque sequentem, nempe Eptscop P admnistratxo-
mdo circa res religiosas , vel legata pia , sed ettar ^ ' Juavjs coarctatione
nem vel disciplinam respiciunt , utpote nimis ex e b _ ideoque respuen-
destitutas, distinctioni superius expositae non resp »
das esse‘ , c . accretum Episcopi Ascuiani
Hinc urget illegitimum habendum ess ^ veras irregularitates,
diei 3 Iulii 1882, quo sanare praesumpsit bUPP _ _ quandoquidem huius-
quae legitimae admissioni Elcucadu Nata 1 o _ ae a jibera Confratrum
modi decreto Episcopus rebus sese immiscu P
potestate dependent. jsp()rmicadefendendamsusci-
Post haec patronus agendi rationem _ Officialibus Cantalames^a,
pit, pro viribus sustinens suspensionis poc _ :nflietam fuisse, ac idcirco
Saladini atque Ferrari ad tramitem tuns a P
■ustam et validam esse. . prioris in themate neque irregu
Ipse revera perpendit agendi rat,on _ dici posse; ex eo quod Contra-
neque rebellem a uctofitati Confratres puniendi eosque
ternitatis statuta Priori facultatem
1 Cf. X. 1387.
5 Cf, N. 1623.
1040
Curia Romana
*V
M 1
< M
/
/
r
§
suspendendi. In casu vero optimas adfuisse ""
praedictos Confratres plectendi; praecipue vero comi, pensi0I« poem
quia in Consilio 28 Iulii 1882 ausus fuerat Prioris suT Saladini. « *
nem subjicere Confraterni tatis iurium quam maxime decluMi*
adagium: extra territorium ius dicenti impune non ZretT *** * a“'l!«
Ex paritate rationis existimat a quavis reitatis lah* x> •
fuisse, tum cum Episcopi praescriptionibus executionem inUWlneni
ipsi mandabatur, ut sodalitii electiones protraherem,^ u re!lu,t’ «W&ui
sodalitii exclusi vae competentiae esse affirmat cum d * °c Slquidem pii
dem sodalitii intimam et rectam agendi rationem respLif^’ *"*
Relate vero ad electionem in fratrem Eleucadii Natali ^ u .
qualitates atque aetatem, invalidam fuisse arbitratur ’ °b IpsiUs
Invalidam quidem praeprimis fuisse ob viri qualitate
Regulae in capite II praescribunt inter Confratres eo t^ T J°*“
piendos esse, qui ob gradus conditionem vel vit •,* tantumm<;do reci-
Porro carcerarii qualitas, etiam in eo nui hnr m * ®enus sPecta biles sint.
dam levem „0^ °’Z
Confratres adscriptus fuerat P ,am suPeraverat, tum cum inter
quod”'" rati‘,mera PatTOnUS in “
Regula in capite III circa Confratr urnale. °bserVata halld fuerunt' 9“«
Smn r 'i. ■ .. v-onrratrum electionem statuit.
tii Priorem pra^rinS°a^tteu?St’ “t Fra'rCS adacriben?us sodali-
observare debet- ut sunnlir ’ tk n ° moneatUr de “s omnibus, quae
cognomen atque in £• ”»“•
qu^tatib^mq^t TcilTc "T “* N^Orum Ma^steT de
tae informationes favori u9°nSlh° Se<Treto Pudenter referat. Quod si habi-
festivis in choro nu hi - 68 j ?Unt’ ^Ictus supplex libellus tribus diebus
adesse cognoscat dc eo p’-* 1< C, Ut ( onfraTres* si impedimentum aliquod
peractis, inter Frit , norem secreto admonere valeant. Hisce omnibus
quam generali s\lffr^nCOnnUI^^e^a1bltU^, tIuoties m Consilio tam secreto,
lam vero n-irr rum pluralitatem obtinuerit.
electione obscrv m^U r praescriptiones in Eleucadii Natali
occulte lectui f,,;* tt j lsse> quandoquidem ipsius supplex libellus
vvuj;5 uut. Unde onnr!it/f.'* ; , *
I ipsius electionem, utpote ex improviso
cuidam et ouovis firmitatis robore destitu-
et per vim peractam, nullam, u
tam renunriinrU^
i Spf,VC c
Qi
lod ae
i
Natali '»?
eiectioms
T y y ^
n 10o2 3.C1;/
scopalis i* • ,
utcrcio diei i Xuli
partis contradictono edirUm fuit
statuta correcta fuerunt
rrobat praeprimis dem»*.
, r 3 recretum
prolatum qma itvf^ ^ .
1 mxta Coriimiirif^TT
vd ineles?ibfctfc -
us subs
i II itate d
nu
-in
] 1 1 rti
1 UII1
tantia, sive forma inspiciatur.
ictum fuit, idipsum de Curiae epi-
rget; tum quia absque
sodalitatis
m esse u
im /ioc decreto
enai
rrtht 1 1 f -vt ii?
■i f
uus controi ersns
V1 * tj Jt 1I3
f J (
pote absque contradictorio
iudicium circa fratrum cle-
is proferendum
ssus normis
S. C. Episcoporum ei Regularium
1041
«t, Bassi, De Sodalitiis , quaest. IV, n. 6; Franc., De Cathedra!, can. ,7-
CorriaI, Decis. 143, n. 24, aliique. 7’
Ipsius nullitatem secundo loco evincit ex eo, quod per ipsum sodalitii
statuta correcta tuerunt, quae utpote ab ipsa S. Sede iaxn approbata, Epi-
scopus corrigere non poterat, ceu tradunt Bassi, op. cit., cap. IV; Ferraris,
voc. Conjraternitas . '
Verum, dato etiam quod speculative loquendo, sit in Episcopi potestate
statuta a S. Sede approbata corrigere, in themate haud potuisse contendit,
quia Episcopus occasionem corrigendi statuta a casu particulari arripuit:
quod unius Summi Pontificis proprium est.
Quod si citatum diei 3 Iulii decretum vim non habebat electionem Natali
confirmandi, eo minus hanc vim inesse subdit resolutionibus Consilii tum
secreti diei 27 Decembris 1879, tum generalis diei sequentis; quandoquidem
huiusmodi resolutionibus statutis derogatum est. Quod sodalitii Regulae
contrarium est, quae in Cap. XVIII Officialibus, Consilium secretum con-
stituentibus, prohibet, quominus aliquid praecipiant, quod eidem Regulae
idversetur; et praeterea praescribit, ut /.otificationes in tribus Consiliis secre-
tis approbatae sint et in uno generali confirmatae, ad hoc ut vim habeant.
Constito autem in lacto quod Eleucadius Natali in fratrem legitime coop-
tatus haud luerit, patronus existimat ab Episcopali Curia frustra et iniuria
questus moveri, ex eo quod eiusdem Natali nomen ab a Ibo sodalium deletum
fuerit.
Tandem patronus pro aris et focis sustinet sententiam Curiae Ascu lanae
nullam recensendam esse pro ea parte, qua electio officialium, die 10 Iu-
nii 1SS3 peracta, invalida declaratur; siquidem, iuxta sententiam haud infi-
mae notae Doctorum, approbatio huiusmodi electionis ex parte auctorita-
tis dioecesanae non modo non est necessaria, sed positive excluditur: De
Luca, disc. 31, n. 24; Bassi, Ioc. cit. etc.
Hisce tum in tacto, tum in iure perpensis, patronus postulat ut H, S. C.
decernat:
1. Sodalitium SS.mi Cordis lesu in Urbe Asculana erectum ab aucto-
ritate dioecesana independens esse, tam in negotiis sodalitii intimis et pro
priis pertractandis, quam in fratribus et officialibus eligendis.
2. Eidem sodalitio facultatem competere iura exercendi et opera a Consti-
tutionibus statuta explendi, quin auctoritas ecclesiastica sese opponere va ea
3- Curiae Episcopali potestatem haud competere impediendi, quominus
sodalitium iura exequatur, et munera sodalitio inhaerentia adimpleat; et
eidem Curiae ius tantum inesse, iuxta allegatas Constitutiones mrusdictio-
wm exercendi in rebus religiosis, vel quae legata pia
4- Agendi rationem Prioris Formica Constitutionibus conformem fuisse,
in 8 1 riU10ne . . m ^alitium et Confratres, quam relate
,d"S ommhus '!uae <■«“ tam rela'e d |°rione9 in Consiliis captas legitimas
J auctoritatem ecclesiasticam; et resolut
" r!gUIlar“ /uisse. electionem in Priorem Confratris
5- Legitimas et validas pariter f ^ Iunfi ,g8. ,ocum obtinuit, et
• -isn Odoardi et Officialium, qi Odoardi sodalitio praeerat.
•elutiones captas eo tempore qu P
iit;
7 042
Curta Romana
6. Recursus Cunae Episcopali Asculana7^^Z~ ~~~~
illegmmas habendas esse praescriptiones, inhibitoria « ! * fuis«: «
Cunae contra sodalitatis moderatores et in praeiudiciom ^'3 eiusdera
editas. r «uicium ipSlUs
— w V
7. Eleucadium Natali incapacem esse ut inter n c
SS.mi Cordis Iesu adscribatur Confratres
sodalitatis
8. Tandem Curiae Episcopali Asculanae onus incumbe a
expensas omnes persolvendi. incumbere damna t[
Quaequatmr Confratribus adversantur. Favore Curiae V • ,
pensum fuit, quod Episcopus Asculanus Leonardi CoX. • P3 5 >*r'
Cordis Iesu erigendo iuxta Constit. fel. rec ClemeSs^ %**?**'*
Quaecumque, sibi et suis successoribus ius reservavit statuti. IT T#
Officiales confirmandi; et insuper iura omnia tum episcoS n PPr°bl”'ii'
lia sarta tecta esse voluit. P t0Pa‘ia tum parochia-
Animadversum praeterea fuit quod Eoiscomi» r„„f . •
lanam Archiconfratemitati Urbis Romae aggregando t ZT™™ ***
id quod in superius citato erectionis deerit f * m VlSorem revocavit
uss sutiice-
ere^nirAXonfrmimTa.t e Urtis^auS’ ttZ
Episcop° a— ***■- c»,
decreto, sibi ius KseXaverit^rchT- TT Cardlnalis Vicarius su0 erectionis
esset, i>, melius mutandi, reformandi ^rat.ern't?tls Romanae statuta, si opus
ut praedicta Arrhirrmfrl* • . \ amPjian^1 etc., et praeterea decreverit,
et suorum successorum ^^0ni ” iur>sdictioni ordinariae
eadem iura Asculanis Episcoofs nrovT™0 Sub,acere,: sPonte fluit haec
Ideonue irtimii p • . °P!S P temPore reservata esse debere.
temitatis, quoties nece^tls^r^tM1^0 'a™ comPetere statl]ta suae Confra'
mandi, ampliandi etc ner u.tlIltas ld exiSat» m melius mutandi, refor-
iurisdictioni ordinariae subHcienS^ C°nfratemitatem visitationi ac suae
tradidit, quod « Enk- ^0Ctr*nam S. CM quae in pmribus resolutionibus
rum non solum °pus potest visitare Confratemitates cum usu sacco-
his quae respiciunt ad ■ - . ^ se^l edam in regularium ecclesiis, in
i tonem Ao^^*ClajtrC*1f^Strat*one,n et adimplementum onerum, vel eelo-
n_ uu ^ onjratres v>.
orro in praesenti
■ 'piscopus e rc sua es-; * T <^lm controvers*a inter Confratres exorta esset,
Fratris electionem au ^ u^.Xlt eam obtruncare, declarando validam fui®*
quam generali, ad norm™ r^f™111 ploraliatate in Consilio tam secreto,
tiatus fuerat. -onirat emi tatis Constitutionum, idoneus renun-
-tuxu
ctionis ordinariae quo EV - ^ I^‘^2 ndld a^ud fuisse quam actum iunsdi
firmitatis robore mannt, n 1SC0^S’ contra paucos Fratres rebelles, in
manu teneri voluit Confratemitatis statuta quae in Cap. II
S. C. Episcoporum et Regularium
I043
mindant, ut in fratrem cooptetur vir ille, qui in ambobus Consiliis suffra-
giorum pluralitatem obtinuerit.
Quin obiicere iuvet, iuxta statuta, Eleucadium Natali in fratrem recipi
m potuisse tam ob carcerarii officium, quod antea exercuerat, quam ex
w qUOd 55 annos iam superaverat. Huic siquidem difficultati occurri posse
videtur, animadvertendo non ad singulos i 'onfratres, sed ad auctoritatem
ecclesiasticam et ad Consilia tum secreta, tum generalia ius spectare judi-
cium ferendi super significatione quae statutis tribui debet.
Cum itaque tam auctoritas ecclesiastica, quam ambo Consilia Eleuca-
dium Natali eligi posse declaraverint, ceteris Confratribus nihil aliud super-
esse, quam ut ipsum in fratrem reciperent; idque in obsequium tum prae-
dictae auctoritatis, tum regularum, quae obedientiam, humilitatem, silen-
tium et paupertatem a Confratribus omnibus exigunt.
Quod si statuta requirunt in fratres recipiendos esse, qui ob gradus et
ministerii qualitatem praestantes sunt, id intelligendum esse de tempore quo
admittuntur, ve! quo Confratres adhuc sunt, quin respectus ad praeteritum
habeatur; quadoquidem in statutis de huiusmodi tempore mentio nulla fit.
Quod statuta quoad hoc punctum aliter accipienda haud sint, ideoque
Eleucadium Natali iure electum fuisse, confirmant epistolae tum Principis
Chigi, tum R.mi Paulini Carlucci, ambo Ven. Archiconfratemi tatis SS.mi
Cordis iesu Urbis Romae Priores, qui ad rem sciscitati, responsum pro
validitate electionis dederunt, addentes poenas contra rebelles a statutis
praescriptas adhibendas quoque esse.
Quo vero ad alteram difficultatem ab aetate deductam observatum luit,
hanc regulis praefixam haud fuisse, quae ab Lpiscopo Leonardi approbatae
sunt; sed posterius statutam fuisse in quibusdam statutorum mutationibus
a Romana Archiconfratemitate peractis, quae saltem pro hac parte, ab Epi-
scopo Asculano approbatae haud luisse videntur: siquidem plures alii, etsi
annos 55 praetergressi essent, admissi luerunt, quin aliqua adnotatio ve
oppositio ad rem facta fuisset.
Relate ad Archiepiscopi Firmani sententiam, hanc i ustam uisse
1»«* parte, qua a censura et suspensione fratres Cantalamessa comes
Saladini, et Ferrari absoluti fuerunt, ex facto probatum videtur quodii,
«atra ea quae praescribuntur in statutis ad Caput XIX,
wnitione, et ratione sufficienti suspensi odonis poenae
pa ex dictis quatuor Confratrum pa*r0™- Jj . ecclesiasticae contra
linc adducit rationem, scilicet quod 11 in*
Pnorem et Fratres Priori adhaerento officiales, nullatenus
Tandem quod Episcopus tus habea ^ Confraternjtatem erexit,
Jtbitare sinit decretum, quo Eptscop ^ ^ ^ mccasgriim Nostris
*^}1 ad rem haec legantur:... eic offici
"firmandos. Asculana, diei 3 M.ii 1725.
mipsum confirmatur a o. ^ •- u n Coti fratribw.
luoio: « An liceat R.mo
T a S. C. 0f{iciale5 et ministros a Confratribus
Episcopo ren _ imitantur respondere
insuit: Affirmative.
1044
C uria Romana
Hinc nulla esse videntur Consilia omnia sive secrrt, •
die 26 Aug. 18S2 habita; nec non electio in Priorem M„ k’-,l!re Seneralia
ceu a sententia Curiae Archiepiscopalis definitum fuit A' °dowli
hx dictis pariter consequi Archiepiscopalem sententiam m e
esse etiam pro ea parte, qua decretum fuit, ut frater FormuL I r'1*
Iium deleretur. rmica ab albo soda-
Hisce pro utraque parte expositis, Emi Patres rogati fuerunt a-
mere dignarentur sequens dubium: 8 menmt» ut diri.
An et quomodo sententia Curiae Archiebismhnti <• cv
vel infirmanda sit in casu. ^ r Manae confirmanda
Resolutio, Sacra Congregatio EE ct R Fi 1
27 Itilii 1888 rescriptum edidit: Ad mentem; et macerat amdT k"
piscopus Firmamus una cum Asculano , . , ' quod Arcl"«-
esse habentibus ac de controversia instmcT P ^ per30™s
curarent. U lnstn,ctl- rem pacifice componere
Epis^l^cSlnfet ArCWep,'SCOpUS F“ « Asculanus
mc.iusPprioris Odoardi'^^ £? S?" COnfra,rUnl’ "
narioUF morum PpS S"b d'C 21 I)ece,nhris a'mi 1888 controversia in nle-
nano umorum Patrum conventu c,,k j,,u: ■ . 1 c
proposita fuit. Et E mi patres en r .b,° superms «scripto, denuo
posset, rescribere censuerunf ' n,Ll - <j‘°d ^ de b°n° et aequ0 corap“
Firmanus actoribus indicet uf^ ^ T! e>t! ArchicPis»P"s
tam ab Idso cmm .«K i? ■ 1 termino 10 dierum schema conciliationis
acceptum habeant. Et cas^uuoC^f1113"0 pr0positum Pure el ”atm*
gregatio causam in statuet L„, C fratres obtemperare recusent, S. Con-
iuris pronuntiabit reProPonet, et sententiam ad normam
obtinere haud nn!U,C ^uw^Uc %‘cc .Mchiepiscopi conamina optatum exitum
-tenjm> sub dubio super ~to’ sapien-
Resoluti n <5 r * ludlcl° proposita fuit.
i > Martii iRSrt 0n^re?at‘° et RR. omnibus mature perpensis, sub
Sententiam Curin* ^ro^osl5urn dll^ium sequenti responso dimittere censuit;
[Acta S Sedis Firmanae esse confirmandam et amplius.
* oi, AaII, p, 104-116].
S. C F 2015-
'P. et Reg., Regien.t 15 mart. 1889.
Compendium facti Fv * *
studuemnt, ut "oeo mi . re*n°tissimis temporibus Episcopi Regii Aem
1 Ilius Dioecesis, oninino Cnnc^t’ones qu^mpl uri morum beneficio
rutn Ecclesiarum, quae ,Cte.rnrruie> tolerabiliores fierent, reditibus usi :
concursus occasione prae cens.u honestarentur. Quamobrem ai"r<
rxxnt pensiones paroeciis 1<?(Ple episcopali decreto, pinguioribus imp°*
* onerati tantum. Et eiusmodi pensi'
5. C. Episcoporum et Regularium
I(HS
* nctium decretum Episcopi exceperunt, atque subsignarunt, sed
canonicam institutionem soliti etiam fuerunt formalem exhibere syn-
^ ham pro solutione oneris apud Curiam, quae aequam peragere valeret
^tributionem inter parochos pauperiores.
Antistes qui, praesens in tempus eamdem moderatur Dioecesim, num-
i.jini easdem imposuit pensiones, nisi auctoritate suffultus Apostolica pro
mucis vacationis casibus, qui locum habuerunt tempore suae administra-
tionis, et quin formaliter constaret de oneris aequitate. Solerti etiam cura
studuit Antistes idem, ut ad pensionis solutionem excitarentur tardiores;
,:ui opimis inspectis reditibus, quibus ditantur, 'acili ratione propria implere
valerent onera, in auxilium quamplurimorum parochorum, qui omni desti-
tuuntur commoditate, et miseriae aerumnis divexantur.
Curae tamen et studia Antistitis felici cani erunt exitu quoad nonnullos
morosos in solvendo: quinimo nonnullus ex parochis pensione gravatis eo
pervenit, ut futili innixus ratione, abscisse onera implere renuerit. Qua de
re coactus fuit Antistes Apostolicam adire Sedem, ne Irustra tempus et
operam impenderet; et ut sanatio accederet expetivit decretis episcopalibus,
per quae fuerant praedictae pensiones impositae.
Decem et septem, ait Ordinarius, .esse parochos pensione oneratos, et
ex bis septem tantum solutionem oneris integram non peregisse. Horum
parochorum insimul notulam exhibuit redituum; animadvertens, rationem
qua impositae fuerunt pensiones, haud esse omnino regularem, ast a
antiquissimum remeare tempus et omnino manutenendas esse ait, quia
parochi hisce pensionibus sublevati, in actu concursus aut examinis tem
ore easdem consequuti sunt, congruae, aut sin minus bene en ins
Disceptatio Synoptica .
Episcopi possunt paroeciis imponere pensiones. Animadversum fuit ^ ^
deesse doctores quamplurimos, qui tribuunt Epwcopi» Fa.
pensiones personales, seu ad vitam gravati. Inter
gnanus, ad cap. Nisi essent 21, de praebendis, seu retentum
Nec obstat Constitutio Quanta f. r. Benedic ^ * s CVu!gata
faerit, ipsam respicere tantum abusus illius tempors. ^ct0 nunc est
fuit, seu eandem destitutam fuisse s“o e^ g^^n reclamantc, imponere
)uod Episcopi consueverunt. Apostohda indige„,ia aliorum paroe-
Jensiones beneficiis paroecialibus pinguioribus, ut inu.g
Mnim sublevaretur. eohemeridis Acta S. Sedis, vol. IV,
Consuetum inolita firmatur au" °r ‘ P consuet,,dine pensiones impo-
/8, m nota: « Episcopi ex lamdiu m
lur«t in collatione beneficiorum... "• dc Constitutione illa peragunt
Quamobrem auctores recentiores nU nes EpiSCOpis tribuunt indiscri-
Annonem, et facultatem imponcn p^icuiaria. Hisce acceasendus
runatim quoad beneficia vel simp 1C| p_uan(]0 tamen pensio non imponitur
81 Vecchiotti, hh. 3* caP* 3* P- 39: f -j un(je eius morte extinguitur, neque
deficio ipsi, sed personae benei hcia m r#jiae pensionis imponendae
1 beneficii successorem transit. u
non
gsinfxni icvii.vjtuvai
Ut
IN
M
«i
K
«M
IO46
Cuna Romana
m
N*1
( ii
V/
M
i
I***»
Vy
* 1
hfA
M
n
facultatem Episcopis esse plures canonistae, innixi ter* • \r ■
rfe praeb. , contendunt ob eam rationem quod nui^ *■»
dismembratto, quum personae non beneficio ipsi secti°. *
Neque deest auctoritas S. C. Concilii; nam in .ma \W/ c
23 Augusti 1834 et m Asculana, 25 Iunii 1836 Episcoois i FonlmmPil« ,
das parochorum congruas posse etiam uniri suspendi ™jt.Ultur* id a«gea-
annua pensione gravari Cappellanias vel beneficia auLc,' d‘Smcmb™. m
tantummodo exceptis. quaecumque, regularibus
Huic sententiae concinit ReiffenstueI, lib Ifl tit
regulariter loquendo Episcopus vel alius collator pL Lf’ n' 88:*Eti
conferre beneficium sub reservatione nciKmn'' P infenor, non possit
nihilominus in casu speciali, atque ex iusta et ratfonabTZs PerS°lvendat'
praesentis tituli nh; nrrt , ^ ccrtat et patet ex rubrica et textu
cum similibus 0! Alteram cfmJush'^ bm^ida s,ne dimin«>‘oiie conferant ur
v. pensionem de coluln T, r V**™ ^ Glossa in c' ***>.
»• 2, 'ZTTn’ : f ^ -7. e. Abb,
de beneficiis c e n ->n- fnsii. 43, 4, de simoma. Garcias, p. r.
n- ^7, d«a,;lR^; adrg-f .M
Merlino et alias saeniu<: p. ' f™°,ucatus> 6 mart. 1597, coram d.,
complures alios atciue '* agnamjs> c- ^ lsl essent, n. 28, de praebendis , citans
. .N. 89: ^ ^ recePtissimam sententiam,
fida sine diminui ione r Ct teXtus Praesentis tituli; ut ecclesiastica bene-
pensionem non «navatur b e^eR^’ ^ s,millhus’ Siquidem per huiusmodi
diminutione confertnr* a C1,um dumtaxat, et sic adhuc beneficium sine
omnes recipiat p ^ t a lc^ua sect*° circa proventus ipsius, cum hos
quamcliu te I l C‘f ‘US gravatus’ licet P<*tca ad dies vitae suae, sive
Sub N. io-y I heneficium debeat certum quid praebere Pensionario ,
quod prohibenti ir°^Uen-S L ^'cto datariae diei ir Novembris 1692 per
vero partem • \ ,Jensiones suPer ecclesiis paroecialibus, ait; «ad alteram
paroeciarum 11 entem ne adniittantur resignatione$ aut permutationes
sub quocumque Titu7oSe^l°ne PenS!°n“m..ad cuiuscumquc favorem et
et potest E piscati al! ' y emanatam respondet Barbosa, p. 2, de offte,
c. 5, n. ■> 1 1 et Filii ^ n’ Ir’ c’tans Nicol. Garciam, p- r, de beneficiis,
eiusmodi verbis nnn^i^ F tract\*2, de pensionibus, c. 3,n. 5, videlicet quod
uti poterant; sed solum ^ls®!JPls abrogata aliqua facultas, qua prius licite
Episcopis facta sine ca..sP/°^ “beatur, vel puniatur impositio pensionis ab
Pensiones in themate _ J ldehce^ rationabili et iusta».
runt, ceu causam msta qUl>ltls haud destituuntur quae auctores requi-
cnim impositae fuerunt V !unestam ad hoc, ut imponi queant. Pensiones
' ' iUn Sanati et ideo temporaneae et personales
Ci. n
150
S. C . Episcoporum et Regularium
1047
. j0quendo sunt. Constituuntur in quantitate determinata pecuniae,
st?L ver0 jn quota proportionali redituum; et non inducunt beneficii
itionem. Non sunt graves, quia numquam attingunt tertiam redituum
f m Causa vero harum pensionum legitima et iusta omnino est, quia
necessitate innititur et obiecto sublevandae indigentiae plurimorum paro-
chorum, qui vere egent: minime ut alicui gratificetur, aut ob titulos illos,
cantra quos edita fuit Constitutio Benedictina. Neque tandem posthaberi
potest quod gravati ipsi, sponte sua, semel atque iterum has exceperunt
pensiones. Et ideo adversus eos qui in mora sunt, post decreti acceptatio-
nem, et post solutionis syngrapham, vim propriam omnino exerunt haec
iuris principi a, quod semel placuit , semper placere debet; sic convenisti mecum.
Constituti in mora nullam excusationem habent, quasi decepti novitate
rei fuerint; nam antiquissimae sunt pensiones eaedem, omnibus notae,
neque nuper rimis impositae collationibus. Unica in his rebus novitas est
solum reductio ipsarum pensionum rite peracta ab anno 1867, ex quo taxae
et gravamina civilia augeri coeperunt.
Ex adductis ergo liquido patet nullam deficere conditionem, ut nte
impositae dici queant pensiones in themate; nullumque perfugium oneratis
adesse, quam easdem tempestive persolvere, omnem relinquen ® rno^ar[!‘
Episcopi nequeunt imponere pensiones paroeciis. Quum re ene C11’
praeter honestam Rectoris vivendi rationem, sint converten 1 in pios ^ »
ideo quando superior pensionem imponit, determinat osce P1(^ ' ’
quibus addicendum est, quod superest. Quando simi iter onti ex ^
sam detrahit de fructibus beneficii, iam eosdem app icat in
hoc ordinarie loquendo locum habet quoad bene cia simp ic habet
rector cum cura animarum, vel Episcopus vel Parochus ipse s.t, suos
pauperes propriamque Ecclesiam quibus debet oneribus
Hinc multa prolapsa sunt saecula, quin ag h^hentia. Et quando
aut pensionibus super Beneficia, curam a™n?a™*^tac' sunt ad id solum-
consuetudo contraria inolere coepit, Penst°ne®_ et incommodis, par
modo, ut haberet unde vivere, qui confcct * . resignaverat
amplius non erat implendis ministerii ^cn pensiones concessae
beneficium. Qua dc re tantum «stgnan^ ponrffi^ con3ensu.
fuerunt, iusta adstante causa et de K animarum cura repentur
Exemplum pensionis impositae bene cio ^liud exemplum praebet
in Concilio ( ’alcedoncnsi, part. 2, art. ‘n jum Galliarum iubet dari
S. Gregorius Magnus, qui scribens a -P ^ impiere sacra sua onera
pensionem Episcopo illi, qui *n^rnlIV* etitjone se non ulterius ad hoc
amplius nequit, Can. Quamvis: «< Ipse a 0ffiCia» subvertente infirmitate,
ministerium intellectum habere, nec & expetit ordinandum; quo facto
posse fateatur assurgere; alium sU0 ? dignus fuerit Episcopus ordinetur,
omnium solemniter electione, alter ^ j1QC saeculo vita tenuerit,
sic tamen ut quousque eun*”? i3P^inistrentur » . '
sumptus ei debiti de eadem Ec
1 C. i4l C. VII, q. t-
>4»
1048
Curia Romana
Et ipsum J hdentmum, ets. forsan adiuncta^Zl~
ranum suaderent, magna cum difficultate admisit pen"'mmU,a,a' “»•
super beneficum cum cura animarum. Siquidem cumT * 'mPon«>fc
consulendi necessitatibus Ecclesiae cathedralis et difinitatf^1^ de ra!io,l«
in hunc finem uniendos esseplures tenues reditus ben^ciornP‘SC°Pali’ in™«
mm. ** »•' D-m,t etiam consulendum
unionem tenuium beneficiorum, sive Der derim. ■ P penbus sive Der
Quoad Ecclesias paroeciales aegrePv[dem“ri:70nendaS-
imponerentur pensiones, quia de his loquendo fit-Tj’ /Ut-SUper eisdera
guoe summam ducatorum centum , secundum „ ' Lcclesiae paroeciahs,
dant, nullis pensionibus aut reservationibus fructuum ""UU"‘ lalorem non exci-
haec cum difficultate facta in praxim deducta fuit ftaTmmod”' ^ C°nCeSsio
licae Sedis interventus necessarius fuerit \7»m r. r dlCL’ ut -^P°sto-
pensionibus onusti, impares evaserant colhh^t hn ^ ,Pra.esertim Par°c!u
cultui divino sibique consulendo. bus ecc,esus reparandis et
Resque hisce de causis eo pervenerant ,„ n. _
tms XII coactus fuerit medelam JZ ’ o R°manus P«ntifex Innocen-
«um donec R™um obtinuit 5
abiit, tamquam temporanea provisio- iten ’ P°S,<'a vero m desuetudinem
nibus coeperunt. P ,terurmlue Paroeciae gravari pensio-
ret, ConstimdonlT^iffifoMa/fl8*1 nans.fenedictusXIIIrerae(fiumaffer-
uti fundamentum ponit o^ZZZ “Z’ ** 6 Septembris cui
aiens: . Inter cetera, quae ^isnaruni ^ P™
sunt, quemadmodum Tridentmo c . . t r °US dlvino praecepto mandata
scitur, ut ipsi Pauperum, aliarumque^eraffibu adm°net’ 'llud esse diS"°-
nam gerant; « hoc est illis n„; • 4 ™serabilmm personarum curam pater-
virginibus orphanis, pupillis 3 °rant’ Praesertim vero viduis, atque
Hs et caritatis officia tribuam ’ n°n m°do sPiritualia debitae pieta-
necessitatibus pro viribus «i ,k eru,m e^iam niore boni patris familias, eorum
subsidia conferre non praetermltu^li ^ quaecumtlue P°ssunt, temporalia
Deinde bummus Pontifev vaM j »"
coacti fuerint neglicere onp j* ° et* 5uot^ Par°chi pensionibus onerati,
P.eres» tum quoad divini cnhn^Ir UUS eisdera ^mPosita» tum quoad pau-
Innocentii XII, ad litteram ' * .ecorem' laudibus exaltans edictum
firmat in suo robore tt p inscrit in hanc suam Constitutionem, idemcon-
Komano Pontificatu aucto^t^^' reservan^° sibi suisque successoribus in
1 <iU0 Beneficiorum provenitis imPonen^i super paroeciis pensiones;
miserint, m favorem dumtnv J V ocorum Personarumque conditio imponi per-
Ex hac ergo Constitutione^omffi^r^T Frahricae ear^ndem Ecclesiarum
a ndentino concessa nerim t , b ^ilcuItas onerandi paroecias pensionibus
r a > eo qui supra omne Ius stat, idest a Papa,
1 S«w, XXIV, de ref r
xxm, c ?
S. C. Episcoporum et Regularium
1 °49
'ui in cap- Proposuit 4 , de conccss. praebettd. exprimit celsitudinem suae aucto-
Ltis per verba: « qui secundum plenitudinem potestatis de iure possumus
supra Ius dispensare »•
9 Quum ex citata Constitutione certum sit soli Papae competere ius impo-
nendi pensiones in beneficiis paroecialibus, sequitur quod omnis pensio
imposita paroeciis per Ordinarios nullius sit valoris, nisi in antecessum
expetita fuerit facultas a R. Pontifice, Neque dicere iuvat quod beneficiatus
inse, sponte sua, onus pensionis exceperit; nam ignorantia beneficiati de
existentia dictae Constitutionis Benedictinae addere valorem nequit pensioni
nulli in radice; quinimo consensus ille expetitus et concessus quoad pen-
sionem sapere posset pactum simoniacum. Pensiones autem de quibus quae-
stio est, impositas fuisse ab Episcopis, absque auctoritate Apostolicae Sedis,
colligi potest vel ex eo, quod nullum in Curia episcopali requiratur docu-
mentum.
Praeterea animadversum fuit, quod si praedictae pensiones regulariter
quoque impositae fuissent, auctorante Romano Pontifice, tamen nullius
valoris esse possent alios ob titulos; quatenus nempe deesset causa, modus,
I et mensura in earumdem impositione. Causa, iuxta i)e Luca, De pens
disc. 40, n. 4: « iustificanda est aliunde per extrinsccas probationes, neque
Iin hoc defertur ipsius Ordinarii assertioni, ex generali propositione, de qua
apud Rotam dec. 224, ut prohibitus facere dicatur etiam prohibitus confiteri
seu asserere ».
•( Modus impositionis suspicionem ingerit quod nui liter pensio imposita
I fuerit; nam dum pensio imponeretur, nil aliud patefactum fuit onerato, quam
quod pensio haec exhibenda erat Curiae episcopali ceu dispensatrici: quin pa-
tefierent personae, quarum favore cederet. Modus hic invalidam reddit pen-
sionem eiusmodi, quae probabiliter accenseri potest simoniae confidentialis.
Mensura in imponendis pensionibus posthaberi nequit: nam certum est
I pensionem imponendam excedere nequire tertiam redituum partem, libe-
ram ah oneribus, iuxta Constit. Speculatores , 1 Innocentii XII, ut benefi-
ciatus competenter vivere valeat; <* Beneficium eius sit reditus, ut at! congruam
'ciae sustentationem, detractis oneribus, per se sufficiat >. Ast mensura haec
facili de ratione servari nequit hisce praesertim nostris tempnribus, quando
beneficiorum reditus taxis gubernii civilis iugiter imminuuntur, et summa
bl,nimdem redituum variare potest quotannis.
Quibus in utramque partem animadversis, propositum fuit enuncleandum
Dubium:
dn et quomodo confirmanda vel revocanda sint Decreta episcopalia , quae
m potiunt annuas pensiones, ad vitam gravati, supra beneficia curata tn rasu.
Resolutio . Sacra Cong. Episcoporum et Regularium, re discussa sub
dje 15 Martii 1SS9 censuit respondere: Affirmative ad primam partem, nega -
Uve ad secundam et amplius.
[Acta S, Sedis, vol. XXI, p. 550_55'!']*
1 Cf. N. 25}j,
I05° Curia Romana
* i
S. C. Ep. et Reg., Apamiea., 14 apr. 1890.
An de mre communi possit Episcopus subdeleeare nm
suae dioecesis, ut possint dare investituram, seu mittere ,?T SaCerdo,e
‘Utn ,nnP,0ssessionem beneficii, et professionem orthodoxae fi^™ j?-
R. Ordinarium quoad immissionem in possessionem ™ aud,anl
quo vero ad fidei professionem excipiendam, non posse ’ ^ d*legare
[Reg. Ep. i S90. - Cf. etiam Collectanea S. C /e Pron F H
n. 1726]. ue rroP- ride, vol. II
2017.
S. C. Ep. et Reg., decr. Quemadmodum, i7 dec. .890.
h“ »•
ab hominibus ad impropria °et ali^‘«^S T' ‘
dolendum vil maxime elt 08^' ““ SOrtiantUr 1*1«
Societatum aut Institutorum ai^T^ ^ P'UnUm Coneregationum.
nuncupant, sive viror, iTi • mul,erum<5uae vota simplicia aut solemnia
quidem aliquoties in ,|if f“s‘one ac regimme penitus laicorum; quando-
permissa uera “ 7ac i ius d C°nSt,‘Utionib- conscientiae manifestatio
Superioribus in duhi f i ‘ arduam Perfecti<>™ viam ab expertis
scientiae scrutatil ouae 6 * nonnullis « h«s intima con-
fuit. Itidem in Anitiui"'? Sacramento Poenitentiae reservata est, inducta
tum fuit, ut SaCr0rUm Can°nUm
respectivis confessariis rA S1° m ^umsmo^i Communitatibus fieret
arbitrium eo usque devmit '™n'* .rat|^rdinarii»; aliunde Superiorum
rium denecaverint Mt\ • V ‘ ^ltI^ a^l(Iuem extraordinarium confessa-
eo valde indicebant InrllV^ C8?U ^U°’ lJt ProPriae conscientiae consulerent,
Ut suos subditos rite reetti u^n.T T ,ubtiiscrctiorlis :lc prudentiae nortm
opera diriberent* e l l ^uoat* Pecu^ares poenitentias ac alia pietatis
eis ad Sacram Svniv* afC ?Cr a^us*onem extensa in id etiam extitit ut
interdum prohibuerint?*^ Ve* pr° *u*r‘tu permiserint, vel omnino
ad spiritualem 9|1tmn mC actUm est, ut huiusmodi dispositiones, quae
* “U41<-17' alumnorum Dro fertum r 7.
in Communitatibus servan 1 f . et ad unitatis pacem et concordiam
stitutae i am fuerant haud ‘over*damque salutariter ac sapienter con*
anxietatem, ac insuper * *** an*marum discrimen, in conscientiarum
subditorum recursus 't'1* cxterTLie Pac*s turbationem versae fuerint, ceu
evidentissime comnmL querimoniae passim ad S. Sedem interiectae
Papa XI T T , pro ea qua 1 * uare SS.mus D. N. Leo divina providentia
peculuri sollicitudini» ,n ?ta!. er?a fetissimam hanc sui gregis portionem
Audientia habita a me Cardinalf Praefecto S. C.
O
u
. C. Episcoporum et Regularium
1051
Episcoporum et Regularium negotiis et consultationibus praepositae die
decimaquarta I >ecembris 1890 omnihus sedulo diligenterque perpensis, haec
quae sequuntur voluit, constituit atque decrevit,
4 r. Sanctitas Sua irritat, abrogat, et nullius in posterum roboris declarat
quascumque dispositiones Constitutionum, piarum Societatum, Instituto-
tum mulierum sive votorum simplicium sive solemnium, nec non virorum
omnimode laicorum, etsi dictae Constitutiones approbationem ab Apostolica
Sede retulerint in forma quacumque, etiam quam aiunt specialissimam, in
eo scilicet, quod cordis et conscientiae intimam manifestationem quovis
modo ac nomine respiciunt. Ita propterea serio iniungi moderatoribus ac
moderatricibus huiusmodi Institutorum, Congregationum ac Societatum
ut ex propriis Constitutionibus, directoriis ac manualibus praefatae disposi-
tiones omnino deleantur penitusque expungantur. Irritat pariter ac delet
quoslibet ea de re usus et consuetudines etiam immemorabiles.
2. Districte insuper prohibet memoratis Superioribus ac Superiorissis
cuiuscumque gradus et praeeminendae sint ne personas sibi subditas indu-
cere pertentent directe aut indirecte, praecepto, consilio, timore, minis, aut
blanditiis ad huiusmodi manifestationem conscientiae sibi peragendam;
subditisque e converso praecipit, ut Superioribus maioribus denuncient
Superiores minores, qui eos ad id inducere audeant; et si agatur de Modera-
tore vel Moderatrice Generali denunciatio huic S. Congregationi ab iis fieri
debeat.
3. Hoc autem minime impedit quominus subditi libere ac ultro aperire
suum animum Superioribus valeant ad effectum ab illorum pru dentia in
dubiis ac anxietatibus consilium et directionem obtinendi pro virtutum
acquisitione ac perfectionis progressu.
4. Praeterea firmo remanente quoad confessarios ordinarios et extraor-
dinarios Communitatum quod a Sacrosancto Concilio Tridentino praescri-
bitur in Sess. 25, Cap. 10, de Regul. et a S. M. Benedicto XIV statuitur in
Constitutione quae incipit Pastoralis curae d Sanctitas Sua Praesules Superio-
resque admonet ne extraordinarium denegent subditis contessarium quoties
ut propriae conscientiae consulant ad id subditi adigantur, quin iidem Supe-
riores ullo modo petitionis rationem inquirant, aut aegre id ferre demon-
strent, Ac ne evanida tam provida dispositio fiat, Ordinarios exhortatur,
ut in locis propriae dioeceseos, in quibus mulierum Communitates existunt
idoneos sacerdotes facultatibus instructos designent, ad quos pro sacramento
lenit
nitentiae recurrere eae tacile queant.
5. Quod vero attinet ad permissionem vel prohibitionem ad sacram
naxim accedendi eadem Sanctitas Sua decernit, huiusmodi permissiones
prohibitiones dumtaxat ad confessarum1 ordinarium vel extraordinarium
‘Ctare, quin Superiores ullam habeant auctoritatem hac in re sese inge-
di, excepto casu quo aliquis ex eorum subditis post ultimam sacramenta-
1 Confessionem Communitati scandalo fuerit, aut gravem externam cul-
ti patraverit, donec ad Poenitentiae sacramentum denuo accesserit.
1 Cf. \\ 3SS.
1052
Curia Romana
i
I <
t *i
* ►
t
1
* *
h
r1
N»*,
* i , i i
f/ £
> H*
% 4
v >*»
> #*
Pv
W
► n
i
J
# »{
% f
enter
6. Monentur hinc omnes, ut ad sacram Synaxim curent jt
praeparare et accedere d.ebus in propriis regulis statutis et g 1~ *-
fervorem et spiritualem alicuius profectum confessarim , , quo,les °b
ut frequentius accedat, id ei ab ipso confessario rem,;»1'' ‘udic««it
qui licentiam a confessario obtinuerit frequentioris ac ‘•P°tent- V«nim
Communionis, de hoc certiorem reddere Superiorem ’ quolidia"»f
iustas gravesque causas se habere reputet contra frequTnriorZ 1“°-“ * hic
Communiones eas confessario manifestare teneam- - *n[,°ra hurosniodi
scendum omnino erit. * UIUS 1 u ei i c i o acquie-
7. Eadem Sanctitas Sua insuper mandat omnibus et ..
bus generalibus, provincialibus et localibus Institutorum dfn' •h’1’*™"'
sive virorum sive mulierum ut studiose accurateone j qU,bus suPra
tiones observent sub poenis contra Superiores 4oostnl,'US I™!!*'' <llsposi'
violantes ipso facto incurrendis. - P - >licae bedis mandata
8. Denique mandat, ut praesentis decreti evemnlaria in ,
sermonem versa inserantur Constitutionibus praedicton.m Vera.acuIura
torum, et saltem semel in anno statn • piorum Institu*
in publica mensa, sive in Capitulo ad h c ^OI!C .m una<JUaque Domo, sive
ligihili voce legamur P °° SpeClal,ter con~ «k « m*l-
ht ita Sanctitas Sua constituit ataue decrevit mnt- •• ■.
,“rir ?-?><•
[Collectanea h. C. de Prop. Fide, vol. II, n. i745].
2018.
C. Ep. et Reg., MaJacitana, 14 ang, 1891.
hris praeteriti et ReSuIarium die 17 Decern-
it lies Superioresaue T ** It0* 3ec verba leguntur: « Sanctitas Sua Praesu-
« quoties ut Dronria monct» ne extraordi nanum denegent confessarium
« i i dem Superiores uflo modo^ ^ C0I?Sulant’ ad id subditi adigantur, quin
demonstrent». Quibus verK* .tlOI1,S [atl,)nem inquirant, aut aegre ferre
• Provida dispositio fiat Ordim • ^ f lbsecluuntur: “ At ne evanida tam
«seos, in quibus rnutimm CW eXhortatUr’ ut in ,ocis ProPriae dioce-
" facultatibus instructor !.-• 0mmumtates existunt, idoneos sacerdotes
<- recurrere eae facile queant qU°S pr° Sacramento Poenitentiae
cac Sedis natef-i. t,. ■ ’ ^mni”lls Perpensis, necnon sanctae Apostoli*
fessariis ordinario et p^pOMtc! nu^um infligendi vnilnus disciplinae de con-
dubia, quae inse <* irr r^r inano* Episcopo Malacitano sequentia eveniunt
>. Qui, sub Vomim p“f S0,V“da Amittit:
dere vel denegare confer Li>U ls 'el SuPorions, cuius est subditis conce-
ordinarium confessarium jnUm extraordinarium, intelligitur? An ipse qni
sit. sive femina? ePut*ivdt, vel potius qui domui praeest, sive vir
Cf N. 2017
S. C. Episcoporum et Regularium
I053
2. Cum ex Decreto, Superior, quicumque sit, nequeat confessarium
extraordinarium denegare, immo nec aegre se ferre petitionem demonstrare,
teneturne subditi precibus semper indulgere, quamvis plane videat necessi-
tatem esse fictam, et, vel scrupulis vel alio mentis defectu ut veram ab ipso
petente apprehensam?
3, Praesul, qui ex dictis confessarium extraordinarium subdito concedit,
designare debet in unoquoque casu nominatim personam ipsius confe3sa-
rii, vel idem Religiosus eligere poterit, inter diversos ab Ordinario deputatos,
qui hoc sibi munus impleat?
In eodem allato Decreto hoc praeceptum invenitur: « Quoties ob fervo-
rrem et spiritualem alicuius profectum confessarius expedire iudicaverit,
ut frequentius quam diebus statutis in propriis regulis accedat Religio-
sus ad sacram Synaxin, id et ab ipso confessario permitti poterit Cum
vero in pluribus Constitutionibus, ab Apostolica Sede approbatis, non tan-
tum certae statuantur dies ut Religiosi ad sacram mensam accedant, verum
explicite vetetur ne ultra praefatas dies ipsi Religiosi Communionem acci-
piant, veluti de monialibus Discalceatis Sanctae Mariae de Monte Carmelo
constat, sequens oritur dubium:
Utrum Constitutiones quarumdam Familiarum Religiosarum, quibus
vetatur ne moniales sive Religiosi sacram Eucharistiam recipiant ultra certas
et statutas dies, abrogatae fuerint, in hoc capite, decreto 17 Dec. 1S90, ita
ut eis non obstantibus liceat confessario frequentiorem accessum suis Reli-
giosis poenitentibus concedere: vel adhuc post memoratum decretum in
vigore maneant.
R. Ad 1. Negative ad primam partem; affirmative ad secundam.
Ad 2. Affirmative; sed subditi moneantur non posse extraordinarios
confessarios petere, nisi ad id adigantur ut propriae conscientiae consulant.
Ad 3. Negative ad primam partem; affirmative ad secundani.
Quo vero ad postremum dubium, quod j requentiorem ad S. S\ naxim
accessum quam diebus statutis in propriis regulis respicit, abrogatas cen-
sendas esse constitutiones quibus vetatur, ne Moniales sive Religiosi sacram
Eucharistiam recipiant ultra certos et statutos dies.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1763]*
2019.
S. C. Ep. et Reg., 1 febr. 1892.
^ II favore accordato alie monache di ricorrere ad uno straordinario
mu, ut propriae conscientiae consulant ad id adtgantur e cosi illimitato
« 'neondizionato che esse se ne possano servire eostantemente senza ncor-
rere mai al confessore ordinario, e senza poter essere s.ndacate neppure
«tal Vescovo su questo punto. e da esso in qualche modo impedite se fossero
^tiidate da rasioni biasimevoli e insulse.
Cf. N. 2017, 2018.
1
-iX\
IOS4
j n
H
N
* r
■ w
W*
f4* 1
1 J
j #
ffF
M
i
* /
I
Curia Romana
2. I confessori aggiunti hanno alcuni doveri di 7
ascoltare le confessioni delle suore, quando riconoscono The n ,d
plausibile motivo che le astringa di ricorrere ad essi? «*■* u*
3. Se pareccme suore (e peggio ancora se Ia maptrinr
ncorressero costantemente a qualcuno dei confessori P.arte dl «*)
deve tacere, o intervenire con qualche -rowediment gglUntl' ]1 v«covo
sima sancita nella bolla Pastoralis: « Generaliter sJl la ^
« ut pro singulis monialium monasteriis unus dumtaxat^n^ dlgnoscitUr-
« tetur? D i aumtaxat confessarius depu.
adottare?POSt° ^ debba qUal P™vedimemo potri icgaimtMt
Ad i. Negative,
Ad 2. Affirmative.
Ad A M^atiVend,.primara partem; Affirmative ad secundam
sitionem ArtTuT IV DeTreri -* qU'buS ***
communi constituere pro casibu^ dumt JatTerleTt' abso^T
quoties ad id adivantnr firrrw. crae et a°s°Iutae necessitatis.
et a Constitutione s. «.BaedicriXIV* inci^en ^PmtoT'''" Tridenti”0>
ptum habetur. ncipien. Pastoralis curae, praescri-
[Collectanea S. C. de Prop. Fide. vol. II,
2020.
Ep. et Reg., decr. Auctis admodum , 4 uov. 1892.
J _ t
Inst
alun
w v » w y
Auctis admodum ex sinpubn n.»; k /- *
tutis, uti multa inde bona oriuntur iti ^neBao votorum simPlicium -
norum huiusmodi societatum egressus Ifc Pam ,nCOmraoda facilis
regressus in dioecesim nnmo- „ S' et consequens, ex mre consutul
bonorum inopia qua iiunc^K-iV ^ autcm Krayi°ra efficit temporaliun
dere nequeunt ut ilii + C,C eSla Prern^tur> unde Episcopi saepe provi
etiam d2 aluTTs OrdTum v ~ Haec 4« id
sacri locorum Antistite- °rum solemnium, perpendentes nonnuil
tione, ab Apostolica Seri^™ eC-C ordinis decore et fidelium aedifica
adhiberi. Cum erpo enix,f precibus postularunt, remedium aliquod
Sacrae huic Congreeation1 £eg0tlUm SS-mus D- N. Leo PP. XIII detulisset
tionibus praepositae E J pPlscoP°nim et Regularium negotiis et consulta-
aedibus die 29 mensis Aupi f-trCS ln Conventu Plenario habito in Vati canis
sitme, perpensaque universa Stl.ann? r^92> praevio maturo examine ac discus-
siones per generale decreti^1 ra^?ne| °PPortunas edere censuerunt dispo-
bos senandas. Quas, cum SQ lucorum perpetuis futuris temp°n*
• N. in Audientia diei 27 Sept. hui
1 pf vr — J r
1 Cf N*. 3S8.
1 Cf N. 2o,7
XXV, de
fi f1 1 / /rt r I k
s 1 1
Io
A
S. C. Episcoporum ei Regulonum
10 55
anni 1892 infrascripto Secretario benigne impertita probare et confirmare
dignatus fuerit, ea quae sequuntur per praesens decretum Apostolica
auctoritate statuuntur et decernuntur:
j. Firmis remanentibus Constitut. S. Pii V, diei 14 Oct. anni 1^68,
incipient. Romanus Pontifex et declaratione sa. me. Pii PP. IX edita dic
n mensis Iunii anni 1858,* quibus Superioribus Ordinum Regularium pro-
hibetur, ne litteras dimissoriales concedant novitiis aut professis votorum
simplicium triennalium, ad hoc ut titulo paupertatis ad sacros Ordines pro-
moveri valeant, eaedem dispositiones extenduntur etiam ad Instituta voto-
tum simplicium, ita ut horum Institutorum Superiores non possint in poste-
rum litteras dimissoriales concedre pro sacris Ordinibus, vel quomodocum-
que ad sacros Ordines alumnos promovere titulo mensae communis, vel
missionis nisi illis tantum alumnis, qui vota quidem simplicia, sed perpetua
iam emiserint, et proprio instituto stabiliter aggregati fuerint; vel qui sal-
tem per triennium permanserint in votis simplicibus temporaneis quoad ea
Instituta, quae ultra triennium perpetuam differunt professionem. Revocatis
ad hunc effectum omnibus induitis ac privilegiis iam obtentis a S. Sede,
necnon dispositionibus contrariis in respectivis Constitutionibus contentis,
etsi tales Constitutiones fuerint a S. Sede Apostolica adprobatae.
2. ! line notum sit oportet, de generali regula, haud in posterum dispen-
satum iri, ut ad maiores ' Jrdines alumnus Congregationis votorum solem-
mum promoveatur, quin prius solemnem professionem emiserit, vel per
integrum triennium in votis simplicibus perseveraverit, si alumnus Instituto
votorum simplicium sit addictus. — Quod si interdum causa legitima occur-
rat, cur quispiam sacros Ordines suscipiat triennio nedum expleto, peti
poterit ab Apostolica Sede dispensatio, ut clericus vota solemnia nuncupare
possit, quamvis non expleverit triennium; quoad Instituta vero votorum
simplicium, ut vota simplicia perpetua emittere possit, quamvis non expleto
tempore a respectivi Instituti Constitutionibus praescripto pro professione
votorum simplicium perpetuorum.
3. Dispositiones contentae in decreto S. C. Concilii iussu sa. me. Ur-
bani VIII edito die 21 Septembris 1624, incipiente Sacra Congregatio, 3 ac
in decreto eiusdem S. C. iussu sa. me. Innocentii XII edito, die 24 mens,
hdii anni 1694, incipiente Instantibus , ac in aliis decretis generalibus, qui-
bus methodus ordinatur a Superioribus Ordinum Regularium servanda in
«pellendis propriis alumnis, nedum in suo robore manent, sed servandae
imponuntur etiam Superioribus Institutorum votorum simplicium, quoties
agatur de aliquo alumno vota simplicia quidem sed perpetua professo, vel
v otis simplicibus temporaneis adstncto ac m sacris insuper Ordinibus con-
stituto dimittendo; ita ut horum neminem et ipsi dimittere valeant, ut nunc
dictum est, nisi ob culpam gravem, externam, et publicam, et nisi culpa-
bilis sit etiam incorrigibi Iis. Ut autem quis incorrigibilis revera habeatur,
(j.
ri. Collectanea
vrr
1056
('Una Romana
i
f
(
i
• *
w
1 1
ir#
* r*
1
P»i
l#
v
* »*
/
►-
► * 1
W
J
1
* >
Superiores praemittere debent, distinctis temporibus tr
et correctionem; qua nihil proficiente. Superiores deh admo">twnem
dehquentem instruere, processus resultantia accusat^ pr0cessu'" contn
C“ncedere- q»? *** defensiones '«"n
eiusdem Instituti religiosum, exhibere valeat; quod^T **’ ■*» pc'r aliam
pnas defensiones non praesentaverit, Superior seu TnK ,^3 P*
ut supra, alumnum respectivi Instituti ex officio consdo™3 ' defens°rem,
haec Superior cum suo Consilio sententiam evpulsrin debeblt- Post
nuntiare potent, quae tamen nullum effectum habebit ^ .dU1Ussion“ Pro-
sententia prolata nte ad S. C. EE. et RR. appellaverit d * COndemnahis
S. C. definitivum mdicium prolatum non fuerit *’ d°'>ec Der '°"J'
Quoti
P^i" carnciem
es autena gravibus
ex causis procedendi methodus suDradirt-n « -
haberi debeat ad hanc S. C. ad effectum obtinendi!*111*3'’- ‘Unc recursus
nitatibus praescnptis, et facultatem procedendi
xim vigentem apud hanc S. Congr. summano modo iuxta pra-
4* Alumni votorum solemnium v#4 eimni* •
poralium, in sacris Ordinibus constituti u T Pfn***®™», vel tea,-
perpetuo suspensi maneant, donec a S Srt r pu SI vel dimissi luerint,
praeterea Episcopum benevolum receptorem im° ™d° “S consulatur: »
patrimonio sibi providerint. P m invenennt, et de ecclesiastico
perpetuis, sive^eil^^^ votis simplicibus obstricti sive
rint et obtinuerint, vel aliter ev An SSioncm ab Apostolica Sede petie-
vcl perpetuis vel temporaneis HI ** P°stoIlco pnvi legio a votis simplicibus
donec Episcopum beL“ “ daUStr°
patrimonio sibi providerint- «Pr,,e „ P evenerint, et de ecclesiastico
Ordinum. Quod porrigitur auir ^lsPtjnsJ tnaneant ab exercitio susceptorum
poralium, qui quovis professioni v^cuE**008 J°t0rUm simPlidum u'm-
tCTUUeS°siVtum^ iPSiS fUCrUm nuncuP^m Cnt S°IUtI' ^ eiaPSUm
locorum ad sacros Ordincs^m.n0^/^111111’ tUm dmPI*c,um» Ordinariis
testimoniales litteras exhibeant n^ttaiJtur» n*si, praeter alia a iure statuta
operam dederint si aeatnr V sa tem Per annum sacrae theologiae
diaconatu, et quoad presbvt ^ t” iaconatu» atl minus per biennium, si de
ccgulari aliorum studiorum cur ?*l,;iSJ^em Per triennium, praemisso tamen
. expresso Sanctit^tic Qi,., t
stltuit attltie decernit, contrarii " u mandato Pr3efata S. Congregatio con-
mentione dignis minime b ^-*lbuscumque, etiam speciali et individua
[Collectanea S. C. de Pmp. Fide, vol.
II, n. 1S19].
2021.
La <5 c,m r , Ct *nstr* 27 nov. 1892.
bene dei le O>rpgrazioiu Rep^ ^ ^*sc*P^na Rego lare, sempre intenta al
C PUi !'c le speranze: Quin li ^10St ’ non Puu frascurare i giovani che ne sono
autorizzata dal S. Padre, confemia le Costitu-
S, C. Episcoporum et Regularium
1057
:ioni Apostoliche che sonosi svolte ne’tempi decorsi per norma dei loro
stato ordinario, et impartisce ai Superiori Generali pe soggetti alia Eeva
jfitgre le seguenti prescrizioni speciali.
1. Per quelli che appartengono alia prima categoria, e non possono
essere certi di venire riformati, la Professione solenne e Pammissione agli
Ordini Sacri debbono essere ritardate fin dopo compiuto il rispettivo ser-
nzio attivo di un anno, o di altro tempo necessario.
2. t utile favorire i! volontariato di un anno. anche sussidiando i giovani
bisognosi, 0 in parte, o in tutto, secondo i niczzi di cui ;iuo disporre ciascun
Ordine, onde loro sia dato di supplire alia tassa richiesta dal Govemo, ed
alie altre spese durante il servizio; ma s 'intende che tale aiuto si daii sola-
mente a giovani di buone speranze, docili ed obbedienti,
3. £ spediente che prima d’intraprendere il volontariato o servizo mag-
giore, abbiano atteso ad un corso di Esercizi spirituali almeno per dieci
giomi, ed abbiano fatto una parte degli studi teologici, premesso il corso
regolare degli altri studi, onde siano piii fondati nelle idee religiose e nella
religiosa istituzione.
4- Acciocche i giovani conservino piu facilmente la loro vocazione, e vi
corrispondano con la condotta, oltre alie salutari ammonizioni, la possibile
frequenza dei Sacramenti, la lettura di buoni libri, s’imporri loro di far
capo agli Ecclesiastici designati dagli ( '!rdinari dei luoghi per Ia loro coitura
spirituale; e questi non mancheranno di prestare a fiivore dei coscritti nel
ntiglior modo possibile 1’opera loro proficua, ed a seconda delle circostanze,
A faci litare poi tale opera i Superiori Generali ordineranno a 'Provinciali
di dar conto dei loro sudditi ai lodati Ordinari, indicando la dimora dei
medesimi, e raccomandandone Ia vigilanza. G i Ordinari dalla loro parte indi-
iiieranno ai Provinciali i sacerdoti a cui debliono rivolgersi i giovani coscritti.
In ogni camb i amento di stazione i giovani sono obbligati a dare analo^
ghe notizie al P, Provinciale, e riferirgli, per quanto e possibile, Pandamento
aelia loro vita. Se durante il servizio hanno qualchc settimana di permesso
debbono attendere, almeno per tre giorni, agli Esercizi spirituali. — -Non
wcorre poi dire che ncllc citta dove ci sono case della Religione, i Provin-
ebli possano deputare qualche loro religioso per la cura spirituale dei detti
coscritti; ma rimane sempre fermo Pobbligo d’ informare POrdinario dei
luogo dei giovani che vanno a compiere il servizio militare nella loro diocesi.
5 Quelli che finito il servizio militare di un anno, o di tempo maggiore,
perse ver ano nella santa vocazione, e risulta della buona condotta tenuta,
Vetranno riammessi nelPOrdine, dove per prima cosa faranno un corso di
kercizi spirituali, e non saranno promossi alia Professione solenne , ne agli
®r&ni sacri , se non dopo un tempo sufficiente, non minore di un anno,
affinche intanto diano saggio della stabilita nella loro vocazione, riassumano
^ studi sacri, e rimanendo per questo tempo o nel Professorio, o in qual-
aitro luogo di stretta osservanza sotto la direzione di un Religioso grave
PO’ eta e per costumi alPuopo deputato, diano prova della loro virtu.
^Iassima cautela dovra usarsi per quelli, che invece dei volontariato,
aM)iano fatto il servizio ordinario di tempo maggiore.
li 7
1058
Curia Romana
Saranno per tutti necessarie le Iettere testimoniali depITn^
sant, nel cui territorio abbiano dimorato almeno tre mesi p rdmari dioo
pre ferme le prescrizioni dei Sacri Canoni, in ordine a ou Se»
difetti inducenti irregolarita, per i quali deve imolon^i ? ci?e Prpsentan
dispensa Pontificia. ei slngoIi casi 1
6. Le misure di precauzione indicate al N j. si ^
riguardo a quelli che dopo la Professione e gli Ordini sacri vTmW ??
mati al servizio militare per un tempo notabile. eiusser° ncta
7. Dandosi finalmente casi eccezionali e non crevisti ; Q„ . .
rali degli Ordini dovranno ricorrere a questa Sacra Conor^ " Gene'
analoghe istruzioni e deroghe g egazionc per le
JjSt X1%AS. '°L XI1' * • - ® — *» s. <*.
r
2022.
S. C. Ep. et Reg., decr. 16 sept. 1893.
jTtimtb,I,S Un'tiK;s vincul0. quo ad invicem dissectae disiunctaequr
Soc etates ad instar foederis sub una eademque alicuius» sociis praeeli-
n ia absque sui luns peculiarisque Statuti detrimento consociantur nihil
ane antiquius mlnlquc utilius ad proprium finem ac prosperitatem facfc
^sequendam unquam dari excogitarique potest. Hinc sapienus mu l
anto Tdlm‘S. r°Ster.Le0 divina indentia Papa Xllllunitatis et paci,
virorum num ” JC tJntoPere ,1cne meritas Benedictinas Congregatione
cogitationemque convertit
ad univi rs n i-* • lnte M eas ^ratema > quasi icto foedere, consociatio fieret
universi Ordinis utilitatem et incrementum. Eius votis optatisque adfi.it
Emment.ssimus Ioseph Benedictus S. R. E. Cardinalis Ousmet, qui almam
■ A em pnm.imiiuc Iapidem deposuit in Collegio S. Anselmi
listi n m° ,m°Anuf 1 lmt^amrnt's excitando, praefuitque in Aedibus S. Cal*
pamj|--n fn 1 virorumque delegatorum ex variis Benedictinorum
sp rnTicii;;UC*'OCatjS enunc*atam fraternam consociationem, collatis inter
univprsa IIS>‘ ineyn 3m> constabiliendam perfidendamque. Fortunante Deo,
stitut i f,, CI ratlone Pc‘ y pensa, haec scita et placita concordibus animis con-
viderp a Ct a.?fnc?*tate ^ua supreina auctoritate comprobata, uti
die 12 Tnr u P0sto *pls litteris in forma Brevis expeditis ac typis editis
tum nund h KC.aijln0 1^93i1 quarum brevitatis ergo nonnisi id tan*
Primum .ninllUf e.cretl ra^° P°stulat, perstrictim summatimque refertur,
crinorum m 1 ^ a.CUlt’ comPr°batumque fuit omnes Congregationes Benedi-
quae tamen rT ^lg,OS VOcant. veram fraternam confoederationem inivisse,
aliqua umtas habeat t rra'',)> (nij]lam Congregationem alteri subiicit. Atque ut
oportere oui nA rJ ) latem Primatem omnium Congregationum crean
cientibus firmi 1 ^r° ne?ot^s totius Ordinis bonum directe respi'
manentibus omnium Benedictinorum Congregationibus,
cr. n. r,
1 9
S. C. Episcoporum et Regularium
I059
Constitutionibus, declarationibus, privilegiis, muneribus ac dignitatibus.
Dein Abbatem Primatem assumendum esse ex universo Corpore Congrega-
tionum. nullo facto nationum discrimine. Tertio cumdem Abbatem Prima-
ttm esse insimul Abbatem Collegii S. Anselmi de Urbe cum ordinaria juris-
dictione, ibique commorari debere: ipsum autem Collegium non censeri
pertinere ad aliquam ex dictis Congregationibus, sed familiam habere ex
omnibus conflatam. Placuit tandem, sub num. 4 et 5 earum dem litterarum
Apostolicarum ea omnia statuere quae respiciunt tempus Abbatis Primatis
in officio, vacationem novamque electionem necnon nominationem quam
hac prima vice Sanctitas Sua dignata est facere in persona Hildebrandi
De Hemptinne, Abbatis Maredsol ensis e Congregatione Beuronensi, Eum
constituens Abbatem Primatem, adeoque S. Anselmi, tamdiu duraturum,
quamdiu S. Sedi placuerit.
Quod vero ad hanc S. Congregationem Negotiis et Consultationibus
Episcoporum et Regularium praepositam attinet, ex mandatis Sanctitatis
Suae seorsum definiendum ab ea est enucleate quae sint partes muneris
Abbatis Primatis, quaeque singularia eius iura et officia erga Ordinem uni-
versum. Iussa faciens Summi Pontificis Sacra haec Congregatio, rebus
omnibus sedulo accurateque perpensis, ea quae sequuntur decernenda esse
existimavit.
Imprimis quod respicit Abbatem Primatem uti Abbatem Collegii S. An-
selmi in IJrbe, cum is habeat in eo ordinariam iurisdictionem, ea omnia
peragere ibi valet quae alii Abbates Ordinarii eiusdem Ordinis in eorum
Monasteriis iuxta proprias Constitutiones peragere queunt.
Dein quod spectat ad singularia eius iura et officia erga Ordinem uni-
versum, praeter ea quae in praedictis litteris Apostolicis sub num. 5 enun-
ciantur circa relationes Collegii cum singulis Congregationibus, ne inanis
sit eius Praelatio, aequum decernere visum est, ut omnes Abbates Genera-
les singularum Congregationum Benedictinarum quolibet quinquennio rela-
tionem super statu cum morali, tum materiali respectivae Congregationis
ad eum transmittere teneantur, praesertim ut universi Oidinis conditio eum
minime lateat.
Insuper ubi exoriri contingant inter Praesides vel alicuius Congregatio-
nis Abbates dubia vel dissensiones quae componi nequeunt in propriis
1 'igregationibus, constituere placet ut ad Abbatem Primatem confugiant,
qui paterna caritate nihil intentatum relinquet, ut animi omnium Monacho-
rum in pacis vinculo confirmati Deo humiliter et laetanter inserviant.
Quod si necessitas urgeat, visitandi aliquam ex Benedictinis Congrega-
tionibus confoedratis ipse ius habeat eam visitandi, gaudens prae cetens
»n actu visitationis omnibus praeeminenti is ct honoribus; quam visitationem
s*ve per se, sive per aliquem idoneum Monachum, ab se ad ld specialiter
sputandum, exercere valeat. .
Ceterum si agatur de quaestionibus quae componi pacifice nequeant
quaeque dilationem non patiantur, in casibus vere urgentibus, attenta neces-
sitate, illico Ipse decemat quod aequius melius m Domino decernere indi-
cabit, facta postea relatione ad hanc S. Congregationem.
io6o
Curia Romana
Tandem invigilet et curet, ut in singulis
regularis disciplina servetur. n^regationibijS
Quod si in posterum aliqua occurrat super praemissis rf,,i •
pro re nata ad hanc S. Congregationem EE. et RR. recunil 'ar^tl0. tunc
Hisce itaque Apostolica auctoritate praestitutis ac 8 ^ habent*Us-
mumtis, Sacra haec Congregatio spem habet certissimam
dus, dignitatis et praeeminendae, 3^2^^
buf f 1 sequentes, hoc decretum non modo sint animo volenti
sed alacriter et gratanter amplexaturi: quod quidem in ner excePtun.
benevolentiae Sanctitatis Suae Leonis XIII er°a S P itriareh \r Smgulatis
occidentalium Ordinem monimentum, eiusdemque O rdt?
Dcique laudem et gloriam redundat. <unentum(
Apostolicis ac proprii Ordinis Constitutionibus aliisque in com •
“,;r “
Ex Audientia SS.mi die 3 Septembris 1803 habita ad F mn r j- ,•
SSruis pratst-n, in ££
16 SwrCUria S‘ C"n8te8»lioni» EE. ct HR., &
[Acta S. Sedis, vol. XXVI, p. 743-746].
2023.
S. C. Ep. ct Reg., instr. 29 nov. 1893.
lenda, quae ineRepublkTTdaqXle S.Candala et omnia dissidia de medio to
num cLs, quae £rFo„q m 3oIent in agitandis crim
porum et Remilarii a a™ COmmUmter audiunt, S. Congregatio Episcc
K p'Z XI U hPOSt0liCa aUCt0ri,ate SS ™ D- N Leonis, L
curavit ’ acc’ ^uae se<luuntur, statuenda ac decernenti
nara infligere nnu CSt-° Ecclesiasticis Reipublicae Aequatoris poe
habitae fuerint necess^ ^ ° perSOnis laic‘s in causis Mixti Fori, nisipriui
crimen tum in . iae ct opportunae probationes tum in genere quoac
normam iuris, iuxt^ict^*!;^ ^ersonam» nec non lata fuerit sententia aci
Ordinario ad id cn Pro^a^°nes a Ministris Curiae Ecclesiasticae, al>
forma saltem summari epntatis assumi debeant, praevio processu, m
minalibus ecclesiasti sis f» oeconomica, iuxta instructionem pro causis eri*
ii toiM cclxxx i' ^plS ub hac S. Congregatione, die xi Iu-
Art. III. Exceptis casibus a . . . . c
“ can°nica rurisprudentia expressis, ut infra
N. 2dor *
S. C Episcoporum et Regularium
1061
innuitur, prohibetur, durante assumptione actorum processualium, quomi-
nus ad capturam delinquentis deveniatur, cum idem intimari potius valeat
ad se praesentandum m Curia, ad effectum peragendi ipsius constituta, quo
casu dimittatur sub praecepto sese iterum sistendi in die propositionis causae.
Art. IV. In criminibus vero, quae personarum earumque domorum
ordinem pacemque saepe perturbant, idest in crimine stupri , incestus, adul-
l(Tii et concubinatus, permittitur delinquentis captura, dum acta processualia
assumuntur, dummodo gravia indicia vel probationes contra ipsam delin-
quentis personam existant, nempe:
§ 1, Cum stupi um, incestus ct adulterium per violentiam patrata denun-
tientur. Violentia autem habetur cum graves minae, percussiones, ostensio
et usus armorum concurrant, vel cum abusus sit personae quae in statu
alienationis mentis invenitur: ct cum denique stuprum vel incestum delin-
quens patravit in personam minoris aetatis ex auctoritatis abusu sive tuto-
riae sive curatoriae, sive quomodocumque dircctoriae.
§ 2. Idem dicendum cum in crimine graves suspiciones, vel gravia
indicia concurrant insidiarum in vitam alicuius ob patratum crimen, vel
periculum fugae ipsius delinquentis,
Art. V. Captura pariter permittitur, durante processu, in causa Furti
sacrilegi .
Art. \ i. In huiusmodi criminibus Mixti Fori iurisdictio ex praeventione
alterutrius auctoritatis, idest ecclesiasticae vel laicalis dependet.
An. VII. Cum pracventio steterit ex parte Curiae Episcopalis, omnia
ipsa Curia perficiat, usque ad sententiam inclusi ve, ad tramites ecclesiasti-
carum praescriptionum.
1 lisce ita praestitutis, S. Congregatio, praeter ea quae monentur a
sacrosancto Concilio Tridentino in Scss. xni, Cap. 1, de Reformatione , circa
severitatem iudicis cum paterna caritate temperandam, prae oculis haben-
dum esse diiudicat quod Doctor egregius S. Isidorus, Hispaniarum decus
ac sacrae iurisprudentiae fulgidissimus splendor, inter Episcoporum officia
recensuit, nempe: «Nullum damnare (Episcopum debere) nisi comprobatum,
nullum excommunicare, nisi discussum. Quique ita humilitate pariter et
auctoritate praeesse debet, ut neque per nimiam humilitatem suam subdi-
torum vitia convalescere faciat, neque per immoderantiam severitatis pote-
statem exerceat ».
[Leonis XIII Acta, vol. XIII, p. 369-371J.
2024.
S. C. Ep. et Reg., instr. 31 iul. 1894.1
Sanctissimus Pater, Leo PP. XIII, cui apostolicum sacrae praedicationis
ministerium adeo cordi est, utpotc christiano populo, his praesertim tem-
poribus, recte instituendo tantopere necessarium, magno quidem animi
1 Ad Italiae Episcopos Praesulcsquc Religiosorum Ordinum
IO&Z
Curia Romana
» .
r.
sui dolore accepit, in annuntiandis e sueeestn fiH,.; .
complures scilicet, aliquot abhinc annis, eosque era»"'5 mU'ta Ptt«ri'
abusus m modum, quibus saepenumero sacra hodie S'm°s'
aut saltem sterilis ac prorsus inutilis efficitur P edlCatl° spretu dign^
Quapropter antecessorum suorum vestirm n'r»m ,
f onem Episcoporum et Regularium causis dignosS n"0 S‘ C°nSr'P-
ad Italiae Episcopos, Praesulesque Religiosorum Or,r praeP0SItan' iussit
eonimque vigilantiam ac zelum vehementer excitare *** conver»ere,
fieri potest, huic incommodo remedium afferant, atque i|l pCr ‘Ps“
vendum curent. ’ "u<- llJud omnino remo-
Augustis igitur Sanctissimi Patris nraerpntic i
gatio R. mis Episcopis ac Regularium Ordinum rT™ ^ S' Con8™'
rum Praesulibus hasce regulas omni diligentia stud^X^d
huiusmodi adeo sanctum^inisterium r'""'
stiana pietate praeditus, nec fervido in ’ qui nec smeera chri-
amore incensus sit; sine quo aliud profecto
sonatis aut cymbalut? i tinniens (I, Cor v r r r \ v 1
gloriae et salutis aeternae animarum vtAu k u ^ lmquam veru™ divinae
ministros Christi et dispensatores ™ .eX 1 Lrc’ lIt 9u>sque illos existimet
ut S. rhomas Aquinas animadvertit c/ j. , • , 1 ■ secus
malus, ipse est occasio blasth*»,; ■ n’ doctrina est bona , et praedicata
Cum pietate^* «iZZ " M (Comment. in Matth. V).
socianda est; quum aoDrime ^ Vlrtute etiam scientia sacra coniunctim
probatum praedic itionem omPei[tUm sit, atque assidua experientia com-
as, qui bonis studriTn vere; sentem, rite ordinatam ac fructuosam ab
expectari; eosquT^lm ^ Ver0 SaCris’ ««"icti non sint, frustra
nihilum (aut p-imm 1 1 ' 9ua praestant, naturali loquacitati fidentes, qui
Hi nimirum ^,iu ;n,Kl«m) “ «“I*-* P»lpitum ascendere,
contemptum irrisionemaue aerem verberant» divinoque verbo
quibus idcirco iure m Vt , U • fortasse advertant, misere conquirunt:
sncntiam retulisti n 0 congruit minax illud divinum effatum: Ouia tu
. .*• Postquam 'iXrTctdo f » (0.. IV,
sibi comparaverit, tum snl„ n ^ Ver0. ante) Lluas recensuimus dotes
sules magnum divini verb ' ’nU ^P'scopi et Regularium Ordinum Prae-
runt: sed tamen conti T 1 Pra€dican di ministerium eidem concredere pote-
orator, quae sacrae Draed*1 a. v*®^antes» ut ns dicendis rebus inhaereat
materia propria sunt s- 1CatI01^ Proprie coinreniunt. Hae quidem res (quae
continentur: Praedicate ^Eva Prae<^cat'on's) his divini Redemptoris verbis
mandavi robis. (Matth yvynr !u,n--- Docentes eos servare omnia qttaccwnqM
scnbit: Praedicatores deb » ■m' ^uae vetba enarrans Angelicus Doctor
1 uminare in credendis, dirigere in operandis»
S, C. Episcoporum et Regularium
vitanda manifestare; et modo comminando, modo exhortando, hominibus
salutaria praedicare ». Loc, supr. citato). Et S. Trident. Concilium: «Annun-
nantes eis vitia, quae eos declinare, et virtutes, quas sectari oportet, ut
poenam aeternam evadere, et coelestem gloriam consequi valeant » (sess. V,
c. 2, de Ref.). Sed multo ampiius a summo Pontifice Pio IX id declaratum
fuit haec scribens (Litt. encyclic. 9 Novembris 1846): 1 « Non semetipsos,
sed Christum crucifixum praedicantes, sanctissimae nostrae Religionis,
! . dogmata et praecepta, iuxta catholicae Ecclesiae et Patrum doctrinam
, ac splendido orationis genere, populis clare aperteque annuncient; peculia-
ria singulorum officia accurate explicent; omnesque a flagitiis deterreant,
1 ad pietatem inflamment, quo fideles Dei verbo salubriter refecti, vitia
. omnia declinent, virtutes sectentur, atque ita aeternas poenas evadere, et
coelestem gloriam consequi valeant ». Ex quibus omnibus manifesto liqueat,
Symbolum, Decalogum, Ecclesiae praecepta, Sacramenta, virtutes et vitia,
varia hominum officia pro conditionis cuiusque varietate, hominis novissima,
aliasque id genus aeternas veritates ordinariam debere sacrae praedicationis
materiam constituere,
3, Atqui haec gravissima argumenta a multis divini verbi praeconibus
indignum in modum negliguntur: qui quidem quaerentes quae sua sunt,
non quae Iesu Christi; ac probe noscentes, hasce materias ad popularem
auram, quam expetunt, sibi conciliandam magis prae aliis idoneas nequa-
quam esse, eas omnes, praesertim in concionibus quadra gesimalibus, et
quibusdam aliis celebrioribus anni solemnitatibus, consulto praetereunt: una-
que cum rebus earum nomina permutantes, antiquis concionibus novum
aliquod genus praedicationis sufficiunt, quas morales collationes falso
sensu acceptas, vocant; quibus mens auditorum, vel potius phantasia, otiose
permulceatur, non vero voluntas salubriter permoveatur, pravique reformen-
tur mores. Hi nimirum non advertunt, conciones quidem morales omnibus,
polemicas vero collationes plerumque paucis prodesse; atque hos ipsos
paucos, si accuratius fuerint bonis moribus instructi, seu si Jigentius
adiuti, quo maiori castitate, animi demissione, atque obedientia erga Eccle-
siae auctoritatem praediti sint, id unum sufficeret, ut mentem innumeris
contra fidem erroribus immunem, et ad veritatis lucem suscipiendam para-
tiorem haberent: errores enim circa religionem, praesertim intel catholicos
populos magis ab effrenatis animi cupiditatibus, quam a quibusvis mentis
aberrationibus plerumque originem ducunt; iuxta quod scnptum est, De
corde exeunt cogitationes malae,., blasphemtae ... (Matth. XV, 19)» ct in
Psalmo XIII, v. 1: Dixit insipiens m corde suo non est Deus. <( In corde suo ,
lnquit Regius Psaltes (sapienter hic adnotat S. Augustinus), non vero in
nente sua ». . ,
4* Nec vero ideo collationum polemicarum usum damnandum existima-
mus, quae si recte perficiantur, et ipsae admodum utiles, imo etiam necessa-
hae, tot inter errores contra religionem quoque sparsos, quandoque esse
Possunt. Sed omnino a christianis suggestibus vaniloquia illa arcenda sunt,
1 Cf. N.
S°4-
1064
13
jf II
'a
n*4-
« *t
v/
j ?. .
i Y m
I ^ P*1
^ Ii
( * lr»
; * ''\
i * V;/
1 * ># i
f ►- i
^ (*>\
J ff *
I •
1
/
Curia Romam
quae dc theoreticis potius rebus, quam
potms, quam religiosis; maioris videlicet spcc.ei n,' PC?aCtant; de «ha.
ephemeridum palaestris, aulisque academicis mTt™ fructus; quae nn,;Jf
sancto prorsus absona. 'C'S aPta fo«e erunt; at , " c
Quod vero ad illas polemicas collationes attinet ’ **
sanorum impugnationibus defensionem abadve,-
St, orum. Imo ipsi maxime strenui 0~m "na 71 Z
huiusmodi enim apologiae in iis-tantummodo loci? • debeM Pedentia uti-
lis auditoribus laciendae sunt, qui vere illis egeant’ te"poribus. «que
competentes, locorum quorumlibet Episcopos eL7 ”^f ^
opologias ea decet ratione fieri, ut eamm demonr t! * Pa‘et’ Has v««
potius, quam in humanis seu naturalibus doctrina «<*
tah demum sapientia ac perspicuitate elaborem °h?1SS,me Edetur
■n quorumdam auditorum mentibus altius defixi Pi nculum evitetur, ne
appositae veritates magisque percellant animos obiecta r? mhaCreant- V**
serti m vero cavendum est, ne freauentinr n Ct , , am responsa. Prae-
num usus aestimationi noceat et desideri * P*r CSt’ harum coIbtio-
““i"'™* ««* « s ~ ,“1™ 1 '?rmm-
praedicatorum et auditorum vulgo rdinm, ]’ H 1 polemica e; ac proinde
stat, moralem praedicationem fidelium ^Vere^tiTnge11^3
nam esse, nec nobilitate a polemica vinri i g niaxime necessa*
celebrioies oratores in auditorum en /L proinde etiam valentiores ct
frequentissimo hanc deberent saltem alin^^ q?antllmIibet electissimo ac
nisi fiat, frequentes isti Zd^TslTr^' "jf. «W
qui saepenumero in iis, qui intersunt * d onbus dissercre audient,
vero de culpis vitiisque QUae in K* .* nequaquam reperiuntur ; nunquam
aliis, profecto vulgaribus9 abundi audltoribus’ quam fortasse »
deflentur, plerique a fii" t qu i d" m h- u i d "m ' tractandon,m selectione abusus
tractatione denior indi C' • d minus graves, surit in ipsa thematum
S. Doctor Aquinas (loc, ^ Praeclara d°cumcnta tradit idem
41 praedicator verbi HJvJtv . • Vere Slt blx' mundi, tria debet habere
p secundum est claritis l* pnnaurn tst stabilitas, ut non deviet a veritate:
"(seu recta intentiiA ni U' non c n*( a£ cum obscuritate; tertium est utilitas
infortunium! Plerarumo ^ULCI,at ^ei buidem, et non suam». Sed heu I triste
perspicuitate ct simoli ? *C conc'onum forma non solum ab evangelica
sed etiam ob^ZimkljL. . abest- q^m illa constanter praeseferret;
*in magi nn 5 tn»., , t , . . - 1
communem nonni; . 013 °o volvitur, et in abstrusis argumentis,
viratum in mentem^ T* versatur, ut illud propheticum
Quod autem 1 ^ IV- 4)- . . . „ .
stianae pietatis habitus ili s t l\ln,l> c^‘ iracter concionibus abest, ille chri-
semper dc se ipso nro’th ^ ’ bpirUus lJnctio, per quam praeco evangelicus
me<1 n°n m persuasibilibus^}1 ^ poss^» et debeat: Sermo meus et praedicati0
U nanac sapientiae verbis ; sed in ostensione spiritus
S. C. Episcoporum et Regularium
1065
(f lirtutts. (I ■ Cor . 1 1, 4.) . Hi contra persuasibilibus humanae sapientiae verbis
ferme unice innixi, verbum Dei, parvi aut nihili pendunt: Sacram videlicet
Scripturam, quae quidem praecipuus sacrae eloquentiae fons sit oportet:
quemadmodum simamus I ontifex super Cathedram Petri sedens, nuper
gravissimis verbis, quae huc referre opportunum putamus, edocebat (In
Encycl. De studio S. Scripturae, 18 Novembris 1893): 1 * Haec propria et
«singularis Sacrarum Scripturarum virtus a divino afflatu Spiritus Sancti
* profecta, ea est quae oratori sacro auctoritatem addit, apostolicam praebet
1 dicendi libertatem, nervosam victricemque tribuit eloquentiam. Quis-
< quis enim divini verbi spiritum et robur eloquendo refert, ille non loqui-
ftur in sermone tantum , sed ct in virtute , et Spiritu Sancto , et in plenitudine
multa (I. Thess. I, 5). Quapropter ii dicendi sunt praepostere improvide-
«que facere, qui ita conciones de religione habent, et praecepta divina enun-
tiant, nihil ut fere afferant, nisi humanae scientiae et prudentiae verba
■ suis magis argumentis, quam divinis innixi. Istorum scilicet orationem
• quantumvis nitentem luminibus, languescere et frigere necesse est, utpote
«quae igne careat sermonis Dei, eamdemque longe abesse ab ilia, qua divi-
« nus sermo pollet virtute: Vivus est enim sermo Dei et efficax , et penetrabis
« lior omni glaudio ancipiti, ct pertingens usque ad divisionem animae ac spiritus
(Hebr. iV, 12), Quamquam hoc etiam prudentioribus assemiendum est,
inessc in sacris Litteris mire variam et uberem, magnisque dignam rebus
eloquentiam: id quod Augustinus pervidit, diserteque arguit (De Doctr.
*Chr., IV, 6, 7), atque res ipsa confirmat, ct praestant issimorum in orato-
■ ribus sacris testimonium qui nomen suum assidue sacrorum Bibi iorum
«consuetudini, piaeque meditationi se praecipue debere, Deo grati affir-
« marunt ».
6. i-.n igitur sacrae eloquentiae potissimus fons, sacra Biblia. Sed isti
Evangelii praecones dicti, temporum nostrorum ideis ac moribus imbuti,
neglecto per summum nefas fonte aquae vivae, ex humanae sapientiae
asternis dissipatis suam eloquentiam hauriunt: potius quam divinitus inspi-
ratas sacrorum Librorum sententias afferant, aut sanctorum Patruin, aut
Conciliorum, auctores quamplurimos, eosque profanos, no\ issimos, atque
etiam viventes, testes adducunt; quorum sententiae affatim ambiguas inter-
pretationes, et quandoque etiam valde periculosas, saepe saepius admittunt.
Est etiam pessimus sacrae eloquentiae abusus, religiosa themata unice ob
praesentis vitae rationes, quin de futura vel mentio fiat, passim pertractare.
: commoda recensere a christiana religione mundo allata, et officia dissimu-
lare: divinum Redemptorem uti egregium 4>t\av9p<trirav pingere, et Eius
ut Judicis aeterni iustitiam praeterire. Exiguus exinde huiusmodi praedi-
cationis fructus ex qua forte mundanus quisque homo persuasus exit, se,
^uin mores corrigat, dummodo in Christum credat, probum Christianum
' fore» (Card. Bausa Archiep. Florent., ad mv. cler. 1893).
Sed quid istorum hic fructus refert? Hic profecto non est id quod ipsi
in primis expetunt: auditoribus blandiri exoptant, quibus pruriunt aures
1 Cf. N. 621.
ro66
Curia Romana
(II. Tim. IV. 3); et dummodo templa stipata videant eon,
animas fructu vacuas permanere. Proinde nunomm , parvi ««eres
nunquam de hominum novissimis, numquam denique' ET* ***”»»
gravissimis, quae auditores salubriter contristor, 3 ! .ah,s ver«atibu
(II. Cor. VII, 9); sed solummodo placentia loquuntur ,P0SSCnl
magis profana quam sacra, quae complui manus plau usque - ap°St0,iai
a S. Hieronymo graviter reprobatos, cum ad Nepotulum 'f‘S coraPa™.
te m ecclesia non clamor populi, sed gemitus suscitetur ■ a J/v**1*1-' Docent’
laudes tuae smt. Ex quo fit, ut eorum praedicatio itui
theatrali quadam aura circumfusa appareat quae eam nm e.mp °’ Slcut al*bi,
expoliat, omnique spirituali efficacia destituh Exinde T" ^ characte™
etiam in plerisque e clero, adeo depravatus wsTus m c- P°PU'°' ™
tum palatum: exinde tandem piorum scandaffim, perTemomm V ' ^
dulorum nulla aut parva emendatio- qui nnam.d. • . ™ att)u« mere-
modi placentia verba audiendi causa, praesertim"’ "dum.ln templa' huiua-
scientia, aliisque id genus, allecti proiLe confl,' l n°Strorum
fragorosis plausibus fuerint proseqifuti nhl • p0st<luam oratorem
mum condonandi callet modum i e t ? ‘Ste’ aientes- verun> a<= legih-
Sicut Iudaei, qui ££ ^ZmiSl^T ^ ^ in‘™.
(S. Augustinus in Matth XIX 15) ’ n°n omnes Avertebantur
-A » e-
consuetudine inductis remedium afferre onW P?edlcatlonis corruptelis
Episcopos, Generales coenobitarum p ™mo vellt> omnes R.mos Italiae
coetuum Rectores compellat ut in ^aesu es> atque omnes ecclesiasticorum
(sfss. ‘‘‘i’* ,!acrosan«' Cone. Tfident. praacripniin
assumere addictos esse iC fn * 0ntos ad huiusmodi praedicationis officium
adhibeant. Si quidem sacerdntJ^ ™aximam diligentiam curamque
pertineant, iis adeo augustum ‘ • CS1?nancil ad suam ipsorum dioecesim
alio quolibet oZonu^ A m^IStenUm’ ™ prius , sive per examen, sive
fuerint (C, T. loc.citVn#» ° °* ** ™ta' Aentia, de moribus comprobati
sim spectent, neutiquam pU^Uai^.concredant‘ Si vero illi ad aliam dioece-
tim vero occurrent i huc ^/SC°P1 m SUa c°ncionaturos admittant, praeser-
Proprii Episcopi, seu PraesuHs .i^r'^^?1’113 anni solemitatibus, p*i
moribus praeditum et IS’Jltteras ostendat, quae et sacerdotem boi
Generales item cuiuwi.^r Cl0„,doafllm esse testentur.
Generales item cuiusvis ^.1° • Cl° ldoafllm esse testentur.
sules nemim e sacerdotibus r^K^°Sk?rd,niS’ Societatis* Congregationis Pri
scopo, permittant; eoque * l s^°ditis publice concionari, inscio loci E\
quoque mittere, ut Episco * US •CCt’ tra^*t*s testimonialibus litteris il
certissime optimam noverint8' SC s*tant’ n*s’ prius accurate inquisierim,
consuetam concionmdi nt i*acerdotum eorumdem et moralem vivendi,
... 'ouiui rationem
St vero cuiuslibet dioecesis Foic
• iscopus, postquam aliquem sacerdote!
S. ('. Episcoporum et Regularium
1067
litteris huiusmodi a suis commendatum ad Dei verbum praedicandum in
propria dioecesi exceperit, eumque deinceps in sacro ministerio peragendo
ab normis monitisque hic per nos traditis aberrantem conspexerit, oppor-
tune primum eumdem admoneat, ut si fieri possit, quam primum resipiscat:
quod nisi sufficiat, ob officio illico removeat, poenis etiam canonicis, si
necessitas urgeat, adhibitis.
Ceterum quoniam haec S. Congregatio Reverendissimorum Episcopo-
rum, et Praesulum religiosis quibusvis Ordinibus praepositorum, diligen-
tiae ac zelo se tuto fidere posse probe novit, idcirco per ipsos praecipue
fore confidit, ut haec nova recensque Dei verbum annunciandi, seu potius
adulterandi ratio quam primum reformatam se prodat: et sacra ipsa prae-
dicatio, vanis verborum lenociniis amotis, augusto ac nativo suo splendori,
supematurali simul efficacia denuo suscepta, in Dei laudem, aeternam ani-
marum salutem, ac spiritualem Ecclesiae totiusque christiani Orbis utilita-
tem, tandem aliquando restituatur.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 1878. - Cf. etiam Leonis XIII
Acta, vol. XIV, p. 265-276],
2025.
S. C. Lp. et Reg., Canarien 9 apr. 1895.
1 Utrum Superiorissae generales saltem illae quarum Institutum approba-
tionem S. Sedis adhuc desiderat, quoties aliquam Sororem ex uria in aliam
domum alterius dioecesis transferre, vel Superiorissam subalternam insti-
tuere, sive ab officio absolvere velint, rem cum Ordinariis in quorum dioe-
| cesibus domus istae inveniantur conferre debeant, illorum confirmationem
obtinere, saltem assensum, vel illos de re conscios facere.
R. Superiorissas Generales, in casibus de quibus agitur, uti iure suo,
et sufficere ut eaedem Superiorissae, ratione dumtaxat convenientiae, Epi-
scopum loci de dictis dispositionibus certiorem reddant.
[Collectanea S. C, de Prop. Fide, vol. II, n. 1892].
2026.
S. C. Ep. et Reg., Abulen 20 nov. 1895*
Episcopus Abulensis exponit quae sequuntur:
Ex Decreto Auctis admodum istius Sacrae Congregationis dte q Novem-
bris 1892 ^ sancitum fuit: alumnos votorum solemnium \cl simpl.cium, t.un
Perpetuorum, quam temporalium, in Sacris constitutos, qui expulsi vel
dimissi fuerint perpetuo suspensos mansuros, donec a Sancta Sede alio
modo cis consulatur, ac praeterea Episcopum henevolum receptorem inve-
nerint, et de patrimonio ecclesiastico sihi providerint: alumnos vero, qui
1
Cf. N. 2020
i o68
Curta Romana
sponte ab Apostolica Sede dimissionem petierint et obt‘ • " —
non egressuros donec Episcopum benevolum recentor, „1Cnnt’ ex ciaustre
eccles, astico patrimonio sibi providerint, secus ab OrffinmVen'nnt’ e' d'
exercitio suspensos esse mansuros. Circa interpretationem „ ,SUSCePtonim
hac in parte quaedam oborta sunt dubia, quae reverenter V° hU‘US DecreIi
tiae sapientiae subiicit: e,eMer Vestrae Emine».
I. Utrum haec verba « Episcopum benevolum receptorem
de patrimonio ecclesiastico sibi providerint » ita , mvenenr>t et
Ut ad tollendam suspensionem ambo sint nefaria
vel sufficiat tantum Episcopum benevolum
II. Ltnim haec verba, quae in numero V lemintur
maneant ab exercitio susceptorum Ordinum » ita sini «„ jCCUS suspcnsi
sus, qui obtenta Apostolica licentia claustro exierit nuin n^n.da* Religio-
benevolum receptorem invenerit vel de patrimonio 'eSS^1
et patrimonium ecclesiasti **
ab Apostolica Sede suspensio tollatur invento Fniscono h donec
et patrimonio ecclesiastico constituto? '( I benevol° re«Pto«
nibus EpfrpZmCef rZ?1 f E' Cardinalium “gotiis e, consultatio-
respondet: RegU,anUm PraeP°SIta. omnibus mature perpensis.
Z^cZui^Zrff-’”^ adp,imam Par,em; ^ecandm.
dam. ’ ^ tU C pa"‘rr ad fr,mam partem; Negative ad seam-
de Pro? FidJ toVlJ p^/La r]59’ S6°' ' ^ ^ Collectanea S C
2027.
C. Ep. et Rcg., fi om/in;i, 13 mart. 1 806.
Sanguine «recti 'inT ' Hruned sodalis Archisodalitii a 'rctiosissim
munus obivit Deoutatf Nlcolai ad Carcerem Tullianum, an. 189
ad Campum Vpnn. ' Pro tumulatione cadaverum in cappclla sepulcral
tuta S iS?*0 pertinenti . Anno Spirato 5 tosti
in libel. 8«;, i - pro v a ls. ®nined» creditor evasit erga Archisodalithin
a nonnullis Superiorihn^1 V r antfcessum fact>3 ipsius nomine. Accusatu:
larum, incassum mstetit ° a 1 nulehita adiudicatione fere 1000 libel-
tiac et pro confirmo*- Quarti i anos pro declaratione suae innocen-
Ha/ pmeclu^T ^ redditionis rationum.
ad Praesidentem Sod rt^*Se ^ °btinendam iustitiam primum sc convertit
dein ad Primicerium ^ tani1 n ^utiliter tentavit conciliationis modum,
dalitii Pro-Protectoren ^ °m ad Cardinalem Urbis Mcarium Archisoda-
0 ^ clucm tamen recursum PP. Guardiani,
S. C. Episcoporum et Regularium
1069
raehabito voto Congregationis, ipsum suspenderunt ab albo fratrum soda-
litatis usque ad novum ordinem.
Exhaustis omnibus mediis pro habenda compositione Ioseph Bru ned
ner supplicem libellum apud S. Cogregationem EE. et RR. reclamavit,
petens ut debita summa libell. 85 sibi reddatur, facta competenti amissi
honoris reclamatione, nec non ut inflicta suspensionis poena auferatur.
Disceptatio Synaptica.
Defensio sodalis uruned ex officio. Rationum redditio exhibita a
dicto Sodali, advertebatur ex officio, regularibus est suffulta documentis
dati et accepti, et ex his, rationibus dispunctis clare eruitur reapse ipsum esse
creditorem in libellis 85, 15 contra ipsum Sodalitium, quod nihil in contra-
rium hucusque protulit; quin aliquid officiat declaratio in suis literis infor-
mativis emissa a Secretario, vulgo della Ranca , nempe quod sodalis Bruned,
; r*ieter libellas 83, varia menstrua mandata a Camerario Sodalitatis exegerit
et quod libellas 105 reddere debeat Guardiano Yrivelli: nam hae assertiones
non probantur, et dein obstat factum quod Congressus della Ranca iussit
solvi expetitam summam, dummodo sodalis Bruned redderet documenta
et obiecta con fraternitatis, quod acceptavit ipse conditionate, seu praevia
retractatione diffamationum, subscribenda a Superioribus Sodalitii.
Quod autem hae diffamationes contra Sodalem Bruned vere intercesse-
rint, nedum constat ex testimonio Canonici Praesidentis Sodalitii, sed etiam
evincit depositio ipsa ab officio I leputati ante praefixum a Statutis terminum
inflicta, ob facta honorabilitatem personae vulnerantia, et omni destituta
fundamento. .. ' . . r .
Tandem quod motivum temporaneae expulsionis a Sodalitio, fuerit
recursus ad Emum. Pro- Protecto rem et explicite confessus est ipse Canoni-
cus Praeses et in parte admittitur etiam in epistola qua supradictus Secre-
tarius irrogatam poenam Sodali Bruned communicavit.
Hisce aequa lance libratis, ad proposita
Dubia:
I. An Consilium Officialium, vulgo di Banca ArchisodaBatts a Pretiosis-
simo Sanguine, teneatur restituere Sodali Bruned libellas 8j, 15 ab ipso solu-
II. An et quomodo ah eodem Consilio honor Sodalis Bruned laesus ob dif-
famationes contra ipsum evulgatas redintegrandus stt tn casui
III. An expubio Sodalis Bruned ab albo Fratrum aggregatorum sustineatur
m RESOLUTIO. Sacra C. Episcop. e. Regul. causa discussa sub die 13 Mar-
fii 1896, rescripsit:
Ad 1. Affirmative.
Ad II. Providebitur in terito. ..
Ad III. Negative et fratrem Bruned esse redintegrandum etiam cum appro-
battone reddthonts rationum.
[Acta S. Sedis, vol, XXIX, p* 3 3l J*
1070
Curia Romana
2028.
s. C. Ep. et Re*., S. Deodati. ,3 mart. l8w.
Compendium facti. Decreto diei 18 >nii tk„ r *
nomirubat ad paroeciam S. Apri in Mattineuria S' Deoda"
Sacerdotem Marchai. Verum Canonici Regularet Tj parocl>u™
decretum suorum iurium laesivum derivanthmi „ nC'1Ses hoc
Episcopum et Ordinem praefatorum Regularium 1 .TT0”* 2** kt"
EE. et RR. approbata eodem anno, per suum ThhT/ ?r> * 3 S' CoV-
sum ad eandem S. Congr. obtulerunt, et quaestione feralem recur-
Comitiis diei 9 Martii 1894 sub dubio -An decretum m,Genmlibus
nn 1891 sustineatur in casu- Emi Patres re«e ■ EP,sc0P«le diei iS h,-
2?
illico instetit apud E^sroptm ^ Lateranens‘™
ad facultatem confessioni
Cum petitioni ohstinWt- i? * auiicanai rehabihtarentur.
S. Cong. per oblatum libellum TnSC°PU^ AbJ“*, GeneraIis rem exposuit
mittere possessioni paroeciae de ^ ec ara^at> Pro nunc nuntium
et Municipii locI,Pu X t^ ^t“a. T* ™ parte G“b™
ipse aiebat, sui religiosi W
■5 *• C""TO“ - *
ad paroeciam de Mattineuria erat ™ j ‘ 1 regressus ex parte religiosorum
acriter contendebat expostulat JJS perpetrandi in ipsa perturbationem,
in facto admitti nosse Nn • . am re d 1 ntegrat i onem neque in iure neque
ribus Lateranensibus excipiendr^f!3 ^CuItas concessa Canonicis Regula-
ter a munere panu-ii ili ^ j onfessiones et praedicandi fuit dependen-
plicem approbationem ad1™ ata. fuent nullo praevio examine et persim-
etiam adnexa paroeciam; ideoque praefato munere cessante,
Lateranenses* rS^eTCC 5°" *./“*• .** si ““ ***»
paroeciam conciliando f - ’ rotIS Vlnbus eniterentur ad recuperandam
exoriri possunt stante M»°^e™-?VerSl s^‘ P°PuIi et ita scandala et iurgia
niupn et Gubernii oppositione.
t Ul
y ynupnea
Observationes ex op
m linea iuris statutum & ^ R,mus Advocatus Summista animadvertebat,
Posse indistinctim omnTuV*^04”1 gCne rale principium, Ordinarium non
alicuius Instituti facultate^ I^os^s suae dioecesis vel omnibus religiosis
in dioecesi: ita tradit /yer^e^arejexc^P*ericii confessiones et praedicandi
In di°ecesi: ita tradit Car7 ----- -
e jU( <r> de lurisdict dis. 32, n. 10. Et ideo quem-
' Iliec “““ re>«» « tracua fult .
u>' »n Actis S. Sedis, vol. XXVI, p.624-627.
S. C. Episcoporum et Regularium
1071
admodum si Episcopus omnibus religiosis denegaret facultatem audiendi Con-
fessiones vel praedicandi , possent ipsi iusle conqueri , atque mediante recursu ad
Superiores illum cogere ad huiusmodi facultatem eis tribuendam , ex deductis per
Componit.; ita Giraldiy Jus Pontif par. 1, lib. 1 Decretale tit. 31, de officio
indicis Ordinarii et signanter Lucidi, de Visitatione SS. LL., vol. 2, cap. 4,
t 4. Nec possunt Episcopi , inconsulta Sede Apostolica , omnibus simul unius
Conventus confessariis, tam a se vel a suis praedecessoribus approbatis adimere
facultatem audiendi confessiones, licet ex rationabili causa aliquos suspendere
eis liceat ex citata Constitui. Superna Clementis Papae X.1
Ad argumentum autem ab Episcopo S. Deodati productum, quod haec
facultas cum esset subordinata exercitio muneris paroecialis, ipso facto ces-
saverit per muneris paroecialis amissionem, R.mus Summista reponebat,
quod Canonici Regulares Lateranenses a paroecia exturbati fuere per factum
iniustum et violentum, uti patet ex supra relata S. Congr. decisione, quae
iussit Regulares praefatos in iura paroecialia esse restituendos: proindeque
allegatum factum utpote iniustum et violentum non potuit gignere priva-
tionem facultatis excipiendi confessiones et praedicandi.
Quoad vero rationem facti, ab Episcopo allegatam, nempe quod concessa
dicta facultate, canonici regulares Lateranenses, curam per aversum populi
animum amissam, recuperare ambientes , varus blanditiis favorem plebis Matti-
neuriae sibi conciliare adn itentur , dum Administrator Saecularis nihil reliquum
habebit , ut hunc favorem sibi retineat / etiamsi hoc admittatur, utrum sit
motivum sufficiens pro deneganda petita redintegratione, id pro solutione
remittebat iudicio et prudentiae E, morum Patrum.
Hisce discussis ad propositum
Dubium:
An Episcopus S. Deodati teneatur redintegrare in facultate excipiendi con-
fessiones et praedicandi in sua dioecesi Canonicos Regulares Lateranenses , Mat-
Uneunae degentes in casu ? _ ,
Resolutio. Sacra Cong. Epis. et Reg. quaestione disceptata sub le
13 Mart. 1896, rescribere censuit, Affirmative.
[Acta S. Sedis, vol. XXVIII, p. 679-682].
2029.
S. C. Ep. et Reg., decr. Singulari, 27 mart. 1896.
Singulari quidem protectione et auxilio dignae semet exhibent mulieres
illae, quae in piis religLisque Institutis Dei se devovent ut m prox.morum
bonum longe latequc opera misericordiae exerceant nedum directe, sed
stipem etiam .isdem operibus sustentandis quaentates atque egregtam eapro-
pter humilitatis, patientiae, charitatis, aharumque v.rtutum laudem prae-
ferentes Cum tamen hoc colligendarum eleemosynarum mm.stenum prae
1 Cf„ N. 246.
1072
r
Cuna Romana
muliebri quaeritantium indole ac hodierna ' -
periculis haud vacet nisi opportunis cautelis comi^nLuT S** condi*io0.
t o Episcoporum et Regularium nonnullis Co"««»
et mature perpensa, haec quae sequuntur stLit ac deCmv,!t S' *
nae non aggrediamur nisi in spiritu fide! quod ' t, ' e,eerT'«synas aJum.
fratnbm meis minimis, mihi fecistis. Praeterea o£ „ uni '* &
eorum terntona pertranseant, obsequio, reverentia etT’ °coru,n. etiamsi
tur tamquam parentes et patronos, quos adeam !, prosequi
auxilio ac praesidio in qualibet necessitate. ‘ m fidUC'a pro insilio,
rere sive intra diM™STmTqua“p^ !«£! ““ eleem“5*>s quae-
nam loci rcspectivae residentiac. ’ S1VC extra’ Slne dentia Ordi.
Obtinere Lupa®*^^ residentiae licentiam
desiderant. 1 in <luo eleemosynas quaeritare
- -Sr* *•<•*? -* ■— »«.>,
possim eleemosynas undequaque aoonte^W ?’ qU‘bUS praesunt. inopiam,
Per litteras impetrare ab honestis^u h^ r aCCCpt0 habere' «1 etiam
usquedum a legitimo Superiore ™;1 ,e,?evolls personis quibuscumque,
5- Ordinarius loci, in quo "°n Prohlbe“"ir.
licentiam eis non concedat- r s! ri , Sororum quaeritare volentium,
sibinon constet; a. si quaeritabo ctn , VeI. pii operis necessitate
Ordinario designados. Si autem n? ,C fieri P088*1 per alios ab ipsomet
J? ,oco> in quo Sorores resident IT* 0CCUr1 VaIeat Per quiritationem
sentiam eisdem non impertiatur i ** ProPr*am dioecesim, Ordinarius
6. Utraque licentia tradatur o e .eem°synas colligendi extra dioecesim.
nus leges et conditiones in mn gratlS Ct m scriPtis> in qua quilibet Ordina-
et Pers°narum adiunctis mamo ^ Poter*C quas pro locorum, temporum
'ero Ordinarii piae Sororum . °PPortuuas in Domino iudicaverit. Licentia
parochos aliasve prudente! °mUS COntineat ^«eras vel commissorias ad
luecesim, vel commendatitiasid0^* Pr° Sor°nbus quaeritantibus intra
n us extra propriam din^, •* r^in‘tri08aliarumdioeeesiumproSoro-
mandct ut parochis aliisve nnhim cluat^ >tantibus. Tn litteris commissoriis
opera praesto sint Sorori hn* .1S ^erSon^s» lIt consiliis et meliori qua possunt
m eis intnus rectum rescriverin^1*11111’1^011^ rat^onem invigilent, et si quid
iatttn> exorentur Ordinarii 1 * statam ipsi Drdinarioreferant.Incommen'
a quaeritandum admissae COrum> ut in. sua quisque dioecesi Sorores
habere, Pro“igat ac adiuvet ac si sibi subditas eas
deemosvSm ir C‘ (,)rdlnarius Sorores ex alie ^ J ■ ,A
. as colligendas mm ^ j ■ s cx anena dioecesi advenientes ad
u i.irn exhibuerint. SornrUllttat’ Pr*us caedem licentiam proprii
TIK' SUam’ s* iubeat, impertiatu tys'ero huiusmodi licentiam exhibentibus
1 au,t>m Sorores, etiamsi uZ 1,"nt,am quaeritandi in propria dioecesi.
qut icentia praeditae, in eleemosynarum
y
S. C. Episcoporum ct Regillanum
ro73
quaestu
male se gerant, statim in propriam domum eas redire Ordinarius
iubeat opportunisque etiam mediis, si opus fuerit, compellat.
S Super iorissae, praesertim extra locum ubi domus habent, numquam
j eieemosynas quaerendas mittant sorores, nisi binas, aetate et animo
maturas, intra dioecesim non ultra mensem, extra dioecesim non ultra duos
„)enses et semper ea pecuniae summa instructas qua, inopinato quocumque
casu- cogente, possint statim domum redire. Sorores quaeritantes semper et
ubique ea qua decet, modestia eniteant, virorum familiaritatem et sermones
inutiles caveant; clamores, tabernas aliaque loca incongrua evitent ; nec in
domibus longiorem moram faciant, quam sit necessarium pro expectandis
eleemosynis. Singulae nunquam incedant, neque ab invicem separentur, nisi
necessitate impellente. Iter facientes, si commode 'ieri poterit, utantur via
ferrea; sed, quantum possunt, de nocte neque ab uno loco discedant, neque
ad alium perveniant. De suo adventu futuro praemoneant illum, cui datae
sunt Episcopi litterae, ei que cum pervenerint se sistant precesque adhibeant,
ut intercedat pro invenienda hospitalitate apud aliquod pium feminarum
Institutum, vel saltem apud aliquam honestam mulierem, nunquam vero
in domo ubi possint in aliquod periculum offendere. Matutinas ac vesperti-
nas preces non omittant: quotidie de mane aliquam ex vicinioribus ecclesiis
petant, ibique Sacro assistant: singulis Hebdomadis Poenitentiae et Eucha-
ristiae sacramentis reficiantur. Ante solis ortum et nost occasum eleemosynas
per loca non quaeritent. Elapso tempore ad quaeritandum eis praefixo, sine
ulla mora ad propriam superiorissam recto tramite remigrent. Eleemosynas
numquam arroganter vel tamquam debitas postulent, sed breviter et humi-
liter sua et piorum operum exposita inopia, si quid sponte offertur accipiant,
secus patienter divinae Providentiae confidant. Alias normas opportunas,
quae a propria superiorissa dari poterunt, adamussim observent.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. i924]*
2030.
S. C. Ep. et Reg., instr. (ad Ep. Hungariae), 28 maii 1896.
Quibus Hungaria agitatur temporibus, catholicae religioni libertatique
Kdesiasticae adversis, illud accidit sane iucundum, quod multi ex clenco-
■um ordine non quae sua sunt, sed quae lesu ChnsU quaerentes, pro Dei
-eclesiaeque causa et pro fidelis populi utilitatibus, sedulam operam impen-
laat, strenueque huc usque se gesserint. IIoc etenim telix est meliorum
■erum auspicium, iuxta egregium illud sanet. Cypriam praeconium: Sacer-
lot Dei evangelium tenens et Christi praecepta custodiens occid, potest, non
West vinci I At vero deplorandum est, non paucos quidem et detrectare
aborem et reformidare pugnam. Cuius rei inquirentibus causas, ea potissi-
mum apparet huiusmodi clericos a spiritu, quem per manuum impositio-
rr ' * , . ■ _ af011e ea auae mundi sunt misere consectantes,
lem acceperant, descivisse, atque w i
1 Epist. 1 Ad Cornei.
1074
Guna Romana
3
j
rt
' i
» 2
t d
f
l *-
i a ni
V W
I M M
J 5 i
( *+ |M
f t *\
* ; v
i v i !
/ bm I
✓ r
/ i
'v t
I J
defecisse omnino a genere virorum illorum, per a^o7~r7~~T "
oportet. 1 qUOS sahls m Israel efficiat,,.
Nemo igitur non videt quantum intersist ecclesia^;,, ,•
regno hungarico relevari et confirmari, idque omni s ud dlSC'p,ina"> *
contentione et concordia perfici, ut clerici digni reddant amn'M-‘m1,ue
ac fideles d1Spensatores mysteriorum Dei qui DODul.im ™"VStri Christi
ornatum m viam veritatis et sanctitatis verbo efcxemnl “|’tI.mis ««utibus
tantis communis patriae angustiis ad praelianda praelia TW™’ eiqUe *
lustitiae praeeant. 1 cua Uonmm per arma
Quare ex Apostolica auctoritate ac nomine augusto Ssmi n • v
*■ <« disciplinam
que habet fore ut sacri Antistites et Ordinarii omnes reani hTn» '"1’'
rum vigilantiam diligentiamque pastoralem summus idem Ponrdef ^
ad ipsos epistola encyclica commendavit,- nomm hoc tLmorium « E?
dinis cantatisque eius animo gratissimo accipiant.
1. hmgularem Episcopi curam eo intenrhnt ,,t n ^ •
cent opportunisque remediis induant ‘ , C'erUm efficac,ter revo-
tiam, quas sacri . a<? Plenam earam rerum observas-
mores Clericorum ^^icae leges praescribunt quoad vitam e<
Seminans' iaciunmr0 T“ae |norllmclue fundamenta in dioecesanis
alumnTin sortem n’ .""“T 8*du,itatis modum omiiwnt, q„„
Persuasum habeam n;f,ii .V0Ca? ?ptlme instruantur sancteque educemur,
suam sollicitam Tt ’ H “ admmistrat>°ne episcopali esse, quod curam
tertam spem s lis r°Perram aeqUC P°Stl,Iet' quam Seminarium, in quo
rationem redditi ■ *” pr0 eetIIS animarum, de quibus summo pastori Christo
pn^s rir ,m “ P0**** ««* constat. Itaque ad officium rectonsin
sermone tum m °ctum, prudentem, Christi spiritu plenum, qui tum
instituat et dirig« PraefechCenteS c,ericos . Probe recteque, sicut oportet,
maturum, gravem v , • .m Ctiam Pletat!S constituant sacerdotem aetate
divinae «turf; , * • penentia et usu vitae spiritualis eximium, gloriaeque
eos etiam in l * ^ n°n S°!um c°nfessiones alumnorum audiat, sed
manuducere et iH v; t *** cIencaIis, oratione, meditatione aliisque quasi
valeat. Necnif ni; » 1 U.es sacerdotales comparandas vehementer incitare
qui alumnos, quum soHd^05 dlsciPlinarum in Seminariis adhibeant, nisi
probitate exemolo «. • t octnna ir^Suere, tum vitae simul integritate et
aliquoties per anmi ° ? °I?mre Possint. Cordi etiam sit episcopis, ut ipsi
tum de magistrum ..J2.11111131'111111 visitent, in eoque visitationis munere
studiis clerici fecerint 1 tum de progressu, quem in disciplina ct
alloquantur et cohort,‘a^CUrQte ln(3u^rant> 2 paternaque cum caritate alumnos
sin minus octavo nnn^^V Crn*Ilard m°deratores operam dent, ut alumtU;
qUc te, qui mos in plerisque Seminariis laudabiliter
1-P Insignes Deo
t
I 1 H ia It t Qfiil -|r
Onca pro\ . Mediol . , 96* L«onis XIII Acta, vol. XVI, p. I07-o9-
Sanct0 ^arolo Borr., i, tit. ii, decr. J5-
S. C. Episcoporum et Regularium
I075
observatur, certe frequenter ad sacramentum poenitentiae frequentiusque
a(j jjvinam eucharistiam rite accedant. Universim, eo adnitantur ut ado-
lescentes sibi commissi non externa tantum disciplina contineantur, vel
juasdam tantummodo habilitates clericali statui proprias acquirant, sed id
totis viribus agant ut ad pietatem veram studiumque gloriae divinae et
ulutis animarum accendantur, ut spiritum abnegationis vocationi eccle-
siasticae suapte natura congruentem pectore concipiant et in solidis virtu-
tibus quotidie magis adolescant. Quibus de rebus ea quoque valeant quae
habentur in pontificiis litteris Quod multum diuque , ad episcopos Hungariae
datis die xxn Augusti anno mdccclxxxvi. i
Episcopi autem, memores gravissimae Apostoli admonitionis; manus ciio
nemini imposueris , neque communicaveris peccatis alienis , 2 summa cum dili-
gentia explorent num forte sint qui, non vocati a 1 )eo, seipsos sive ob quae-
stum sive ob ambitionem terrenamqu e quamcumque cupiditatem ad sacer-
dotium ecclesiasticumque ministerium intrudant, quo quidem hominum genere
mercenariorum nihil infelicius ac miserius , nihil Ecclesiae Dei calamitosius esse
potest, 3
III. Sacerdotes quanta fieri possit maiore irequentia ad poenitentiae
sacramentum accedant. Quotannis item per aliquot dies spiritualibus exerci-
tiis vacent: quo adiumento, si rite adhibeatur, nullum fortasse est aliud uti-
lius ad spiritum in Clero resuscitandum et roborandum. Id autem quo melius
exequi possint, Episcopi quolibet anno sacerdotes omnes, et, si videatur,
etiam singulos exhortentur, vel vocent in Seminarium aliamvc piam domum
ubi per aliquot dies spiritualibus commentationibus animum excolant, et
propriae salutis et sanctificationis grande negotium agant. Opportune etiam
sacerdotes moneantur de gravi obligatione horas canonicas recitandi, studiis-
que maxime sacris impigre vacandi, ut officiis propriae vocationis digne
utiliterque satisfacere possint.
IV. Sed imprimis Episcopi sedulo invigilent ut parochi eorumque adiu-
tores obligationes proprii muneris fideliter expleant, quum plane certissimum
sit sanguinem ovium suarum e manibus eorum a ludicc supremo repetitum
iri. Et cum praecepto divino mandatum stt omnibus , qutbus animarum cnra
commissa est , oves suas agnoscere , pro his sacrificium offerre , verbique divini
praedicatione , sacramentorum administrationc, ac bonorum omnium operum
exemplo pascere , pauperum aliarumque miserabilium personarum curam pater-
nam gerere , et in cetera munia pastoralia incumbere , 4 propterea Episcopi
opportune importune , ut monet Apostolus, instent ut viri ecclesiastici in cura
animarum occupati, nulla in re negligentes et desidiosi inveniantur. Instent
■n sacra visitatione aliave quavis capta opportunitate, ut curiones nequaquam
intermittant propriis ovibus adesse, sive sacramentales confessiones exci-
piendo, sive infirmos visitando, sive moribundis adsistendo, sive catechesim
impertiendo, sive evangelium ad cantum populi explicando, sive denique fide-
1 Cf. N. 594.
1 I. Tim. V, 22.
8 Catech, rom., de sacr, ord C. VII, 3.
* Cone, 7 rid., sess. XXIII, <=• « refotm.
10 j(\
,3
I 5
\*
f • <,,11
I * w
, M
i /, * *i
) u y
. L M
i aL
*y I *
f * fi\
\ 1*
m
# ii
■'* i
f >
/
A
Curia Romana
Imm pietatem a», ciendo canonica piarum Soc, 01*^1777 ‘
tutione vel sacrarum, festivitatum celebratione, omnibusaufo **
religiosa propn. munera solertia suggerit. Et quoniam nonn,7°P?*,US* fUat
f"S...PlaCSt? “fe.nonsoIea"t> vocati, adeo ut. ouod
, * ^tutores, ad fidei umrnnt • F*
das praesto esse non soleant, nisi vocati, adeo ut ouoil fess*ones audicr
lendum est, plerique parochianoruin vix unquam’^ t adrnodl,m fc
sacramenta accedant, Episcopi cx auctoritate agam ur £?? ^ *
maionbus sollemnitatibus licet non rogati in ennf, 7 pa,rochl. nuexime ir
tosque se exhibeant, immo fideles frequentes exhorrent ' Se Slstam P™'
tis subsidia ne negiigant et rite perciDnnt 4« ' i * r u« tam eximia salu.
verbo Dei praetficando. Et quZ ut ait^h^' T** ** cu™"«in
praedicat, doctor miserabilis sit sollicite curent F? 7mus> exemplo qui m,
plebi fideli offendiculo mit^e“ ^ en^°P* Sa“rd«™
Quare fortiter const^en^ quum
sacris canonibus et maxime a Com Illo T i • "ani exequanturquaea
tinentiam, emendationem et^ p^Sen 'rsT‘7 “?
ctae emendationis ipsi condimar n • j* * s ri untur, ne subditorum neglt-
«este Gregorio M cIZlt T' ***** 2 «•*» «a,
Deus, quando eos, quos ad aliorum J’[aC,ud,clum' <Iuam « sacerdotibus tolerat
nulla anima ruL lucra au J,Z J ? COm‘,escere alU>™' Pacata debeLt;
^tiimt.quibu^alioqu^M^u^Dluril^11**’ qU°,. cu,t.ioris ingenii vulgus
et rerum graVfuL eoZ^ °PC> “* diariorum. V™ elegantia sermonis
Ecclesiae constitutionem BtrCbMm ‘J?gmata fidei ac Praescrtim divinam
dum expediet si cathnltV ^ L £ ^oce:intur* Quod ut obtineatur, admo*
tutae latius propagentur^ C°nsociatlones ‘^pluribus in locis utiliter insti-
pracceptores, quomm^ffi^f0 CUrcnt> ut doctrinac christinae in g>mn.asiis
eligantur sacerdotes non min"1 *ane gwssimum et perquam utile est.
qui demandatum sibi miimi Tv doctnna cluam vitae integritate conspicui,
bus auctores sint ut " n s c n,^cntt r excquantur, ct praeterea adolescenti-
Iitatibus Ssmi Cor disces or£Sre^tionibus Beatae Mariae Virginis, vel soda*
poenitentiae ct Euchi^11*^ Sacra^,ss*mi Rosarii nomen dent, et sacramenta
opportune Episcopi dev°teque suscipiant. Agant quoque
suin est temporis tribuat^™^0^ red^osae P^11* quam hucusque conces-
necessitatis prae cet ^ ^rf ut rcs ipsa gravioris per se momenti ac verae
omnibus gymnasiis e ^ °njlfll°us expostulat. Dent similiter operam ut in
i^cin docendam adhibe ^ p^a utent‘bus unus idemque liber ad religio*
«liuin huiusniodi, in m* Ur j-U*US rc' Sratia Episcopis curae sit ut compen-
lIS 1 lsc'puIorurn tradendum, a viro idoneo compo-
1
2 C
XXV t c
XVIL L
dt
I * d*
refortrt
rrf< nn
S . C. Episcoporum et Regularium
1077
natur, et, ab ipsis examinatum et approbatum, in usum scholarum praescri-
batur. Evigilandum quoque ut etiam profanarum disciplinarum magistri
mentem Ecclesiae in docendo, ut par est, observantes, religionem reverean-
tur, atque magistro religionis non solum non adversentur, sed eum pro
ratione muneris sui opportune etiam iuvent. Quod ut efficacius fiat, Episcopi
meminerint ius libros scholasticos profanarum etiam disciplinarum desi*
gandi sibi vindicare.
VII. Insuper modis omnibus Episcopi adniti ne cessent ut Universitas
studiorum Budapestinensis, a Cardinali Petro Pdzminy praeclarissimo viro
condita et fere catholicorum institutis sustentata, reddatur catholicis, Episco-
porum auctoritate regenda, interim vero et donec religioni studiosorum
melius provideatur, id saltem obtinere conentur, ut omnibus Dominicis
festisque diebus, a sacerdote in primis idoneo ad alumnos acadcmicos sermo
habeatur, quo ea in primis catholicae doctrinae capita docte diligenterque
explicentur ac demonstrentur, quae in vita publica aeque ac privata hodie
maxime negligi solent et impugnari. Agant etiam Episcopi, ut in utraque
Hungariae universitate, ad exemplum aliarum Academi arum , instituantur,
institutique foveantur studiosorum coetus seu societates, eo proposito, tum
ut iidem mutuo incitentur exemplo ad recte religioseque vivendum, tum ut
in consuetis conventibus recolant ex veritate retractatum si quid acceperint
in scholis catholicae veritati contrarium. Praeterea optimum lactu erit si
in coetibus suis ducta ex variis disciplinis themata certatiin enucleent, pro-
positis praemiis allecti.
III. Et quia de christiana civitatum constitutione, de civium officiis,
de amore patriae, similibusque de rebus praeposterae et exitiosae opiniones
obtinent inter cultiores praesertim homines, ideo instent Episcopi ac loco-
nim Ordinarii ut per sacros concionatores crebro inculcentur Ecclesiae
documenta, quae praecipue Encyelicis Litteris « Immortale Dei*' et « Sapien-
tiae christtanae » 2 sunt tradita.
IX. Episcopi vehementer hortentur parochos et catechistas fidelium
hungarica lingua non utentium, ut debito quidem obsequio satisfaciam
dVili legi, qua pueri in scholis solerter doceri debent linguam hungaricam;
at doctrinam Christianam non antea eis hungarico idiomate tradant, quam
pueri eamdem linguam plene didicerint. IIoc aeque puerorum aeterna salus
« reipublicae bonum postulat. Similiter parochis et eorum adiutoribus
Praecipiant, ut non antea hungarica lingua in concionibus utantur, quam
compertum habeant eam a parochiams probe mtclligi. Quod si parochiam
aliis atque aliis linguis utantur, nec omnes hungaricum idioma sufficienter
intelligant, parochi omnem dent operam, ut iis quoque fidelibus verbum
m propria lingua convenienter annuntietur.
X, De Sodalitatibus, quae ad scopum culturae popularis promovendae
nstitutae sunt, quum omnibus hominibus quamlibet religionem profitenti-
>us pateant, neque catholicam formam institutionemque prae se ferant,
1 Cf N. 592.
* Cf. N. 605,
1078
Curia. Romana
idcirco iniungam Episcopi parochis ut dihgentrni^TT ' —
eas adeuntes sodalitates, sensim sine sensu indifferen^n??3"*'
m ciantur, aut simile huic aeternae salutis detrimentum Vei>enoque
mcndes T* sin^lis Peneiis suas es^e cthol‘nCUrriW'
mos ert provincae, et ad captum intelligentiae SftST 7^
XII. Hisce itaque in profectum ecclesiasticae disciolina. , •
hum praestitutis multum sane efficacitatis ad optatum «dm™ fb°numfi'fc-
Ordinariorum sollertia. Qui quidem in omnibus
tes bonorum operum, in doctrina, in integritate i „„ X mplum Praeben-
pastorali sollicitudine hanc ordinationem debitae eS Tf ^
distneteque suo quisque Clero praecipient nt „m,.„ ecutlom udabunt,
que eiusdem praescriptiones diligenter adimpleant ^que^T’ 'T
Ordinarii in pastoralibus visitationibus statis t™„„' e q hunc finTO
nem specialiter de exacta perfectaouc earum r, P Peragendis, ratio-
clcricis exquirant; et si quos invenient desidiosos 3 Singulij
stant zelo diligentissime curent ut ecclesiastica^enefilaa nonmod T° m'
tur indignis, sed dipninribnc mY„,- c. encia non modo denegen'
nendum sese interponere etiam n° e!*antur; atQue ad id facilius obti-
eos, qui patronatus aut deethmiA "I P°terit' ne Praetermittant apud
nentes de pergravi iudicio nu i ^ ^aiJ^ent’ e°sdem opportune commo-
quoties ecclestotic redlrns J ^ DeUm * h°mines lituri sum,
nun vineam Domini mS SUn'pr° dC“mi
IL,:, S,“ «a».
2031.
s- C. Ep. et Reg., instr. 21 ini. 1896.2
abbiano rivoluT^Uoro' r>ontt®fic.i in °8ni cti e Per °g™ don
quelli che Dio eless^ «n ' P Jtsiero e sollecitudine alia sana istruzione di
v financo Universiti * 1 m.inist7‘ ^armo eretto o favorito scuole, seminarii,
essere istruiti nelle lette^' * P'vani delPuno clero e delFaltro potessero
decorati di gradi acc i, •- - sc*enze sacre e profane, ed altresi ventr
verace e genuina scir^-^u"1 ' n mo^° Pcr^ c^c informati fossero alia
Apostolica infatti ed M* ' ' 1 Un*ta iec^e et^ pieta. La S. Sede
e sull insegnamento J 11 e!cov* esercitavano vigile direzione sulla scienza
Avviene pero di !et,c e Mli costumi.
deuni sia dei dem c. ^lI,c'stl S’r,rni, per le mutate vicende delPItalia. che
secolare r* n i i *
.i nel rego lare si credano costretti a compi^re
1 Ad 1
J Ad I
it. II
■ D
iamiliar
j in
losan
4- n
Mc
KJt'
orc
S. C. Episcoporum et Regularium
I079
ors0 di certi studi nelle Universita civili, estranee de! tutto al sapiente
1 putare potere ecclesiastico ed alia vigilanza dei sacri Pastori. Stando
, ,, cose nGn e chi non vegga in quanti e quali pericoli e danni incor-
Cer nossa la' gioventu ecclesiastica. Per la qual cosa la Sacra Congregari one
reposta agPinteressi dei Vescovi e dei Regolari stabili di emettere, secondo
ih-olere di S. S. Papa Leone XIII, la seguente istruzione per tutti i Vescovi
e Superiori degli Ordini Religiosi e delle Congregazioni d’Italia.
i. Perche vengano ammessi alPUniversid anche quegli alunni, che
abbiano conseguito la idoneis fuori dei licei govemativi, i Vescovi ed i
Superiori degli Ordini e delle Congregazioni non mandino i loro sudditi
a prepararsi presso i detti licei, ma piuttosto presso istituti ecclesiastici,
scuole o collegi, di cui si conosca 1’ottimo e veramente cattolico insegnamento.
Che se per mancanza d’istituti, di scuole o di collegi, o per altre gravi
circostanze sia necessario che alcuni vengano m.mdati ai licei govemativi,
bisogna osservare esattamente le stesse regole che qui stabiliremo per chi
si ascrive alie Universita.
z. Nessuno dei clero secolare frequenti le Universita governative senza
«pressa licenza dei proprio Vescovo, il quale nel concederia abbia soltanto
di mira quel che la necessirit della diocesi esiga, affinche negl 'istituti desti-
nati all istruzione, eretti o da erigersi, si abbiano professori idonei e muniti
di diploma. . Iff.
3. Gli Ordini e le Congregazioni che non esercitano 1 ufficio dell lnse-
gnamento non madino i loro giovani alie Universita governative. nov, .11
poi di quegli Ordini e Congregazioni che professano 1 insegnamento non
siano mai mandati alie Universiti; n^ i professi le frequentino senza aveme
prima ottenuto espressa licenza dal Generale, il quale la conee era so a mente
a quei che sono necessarii e sufficienti per i collegi e le scuoe oro.
4. Gli alunni delPuno e delPaltro clero attendano nelle Umversit solo
a quei corsi chc sono necessarii ad ottenere la laurea owero quei ti o 1
accadernici di cui hanno bisogno. . , ,
5. £ di grande momento scegliere con accuratezza quei che . de'“™
hequentare le Universita. Non si dia tal pcrm«so ai giovani, s
abbiano compito con lode 1 'intero corso filosofico e tcolog.co
dalle costituzioni diocesanc per il clero secolare, o da quelle dcll Ordine
o della Congrcgazione pei religiosh ,lttenderc a||a perspicacia ed
elevata
aere ben educata, forte e tenace n<a b^on, prop bont4Pdell>iulimo e
pero pt r quei clu si • | abbiano un gran concetto dei
dell integri ti dei costum.. Siano g. own> ■ * ^ |; chiami) su0 ministc.ro;
°"° dtl 13 fedc. e dc 3 ™j^e°la Chiesa cattolica; che professino rispetto
Sftabevud dei Principii della nostra Santa Religione
aediti agli estrciz y ejgano infinc coloro che diano fondate
vita veramente ecclesiastica, ai sctig
io8o
Curia Romana
spcranze di apportare colle loro azioni — -
enunenza nelle scienze, e si acquistino venerazTon! n ““° ecciesi**
tuose. «crazione per merito d
■ . ICo per
azioni vir.
7- A rimuovere vie piu sicuramente i pericoli ; v
che , loro giovani ecclesiastici, mentre frequennn ole abbi^o cura
m Senunano; m mancanza di esso in qualche cas i ^ Unjve'*te, dimoria»
presso qualche provetto sacerdote secolare f„T' 'gIosa’ ° se non alta
parenti coi quali possano coabitare Demi di 1 * i CaS° Che abb*Wo quivi'
r- SOkni sarrd0ti’ ° ^colari di speciar, rt St,ma «*£
Clrc"stanze lo permettano, un qualche osmVi P1? che ,stltuissero ove
ove costoro con poca spesa potessero trov ,'re un' g r CCC,csi^ci
alia quiete degli studii ed agli esercizii di pieti Sicura' «i atta'
™La a. a wxjxa ^inarfi dei *- * ~
smtorti appena giunti, e prestare ossequioNnch^r™""0 tenuti di P«‘
ed il Vescovo dei Iuogo d’accordo affidino’ irH nl, dT™0- L'0r<iil“rio
della gioventii, il quaie H diri e **£"“*• Pf sc‘onza e per conoscenza
oro condotta. Esiga inoltre il Vescovo dai n”* *• “T*0 all’0rdinar‘° della
^ egi, si giovi anche di questo . WU frCqUeMl <«*«,
mr i, eccitarli, e confermarli nei santi proposit/*™ *** C°ns,gIiarli- an'm°-
ie * Z]nCunsrerr preferiscano
gazmne, ed impongano agli studenti rhT ^ Iv. °rdme 0 deiIa Con^
non hanno casa propria nella sede delPTr^ ?^biano ,a Ioro Uniora. Se
Che Slj aIunni vengano ricevuti in oual ? niversita- procurino ad ogni costo
vesco vile o in qualche dtrTLlto ' l ^ ° nel S™
Vcnto o una casa propria non m A’ CC esiastlC0' Qualora manchi un con-
I Universita; ma duc iniiemeT1^"0 «° dei loro sudditi a frequentare
s atutino ed eccitino a qompiere iT’ 3 vicenda si clJstodiscano,
al Superiore della casa piu cina T ^ u\ 3 l0r° vocazione* Impongano
II saPere e di solerzia di v v' *lualche altro religioso dotato di virtu,
dare relazione sulla loro rnn a * ^ SPesso CO(Iesti giovani, per osservare e
Generale possa prowedere ° * * C Sud ass^u^ nello studio; affinche il
inoltre il Generale che cli °CCnrra c°n opportuni consigli. Procuri
per tener ferina Ia loro iininn*1^0 sPesso etI egli alla sua volta risponda, .
*:. ■ b ClIuchi con paterne istru? i C°- Caf° 'Ordine e della Congregazione,
ienza e di osservanza ni lt anwnonimenti nello spirito di ubbi-
^ ^ g « ^ ^ ** * *
scegliere quella fra je pn- C Vescovi e dei Superiori la cura di
apparisca dalle m cui si c<>^osca esser minori i pericoli,
pnn-v edasi alla pace, ai buo * - tss< u pn'i racile 1'uso dei consigli coi quali
per 'u^vntnra che qualch#» n C^stun^ progresso dei giovani. Scawenga
pone o contro i costurni ro CSSore di proposito dia lezioni contro la reli-
frequentino un’altr.i Unirer' ^11 ^ ^ escovo od il Generale che gli alunni
' 'oe vi 1 11 a leggt che esig,« j-j nori ^sistano a sifFatte lezioni; valendosi
171 n: c°rso uni versi tario, non gia assiduiri
S. C. Episcoporum et Regularium
1081
^ tutte le lezioni. Del resto, fuori di questo caso, gh alunni ecclesiastici
assistano con diligenza alie lezioni, per far progresso nelle scienze e dare
ai compagni esempio di diligenza, ai professori testimonianza di ossequio.
11. Per quel che riguarda i libri ed i compendii delle lezioni, in cui forse
occorrano cose contro la religione o i costumi, la verita della storia ecclesia-
stica, i diritti della Chiesa cattolica e dcl Romano Pontefice, qualora non si
possa evitare luso di tali libri e compendii, i Vescovi ed i Superiori prov-
vedano a questo caso secondo il bisogno; inoltre procurino di porre il rime-
dio al veleno con ottimi libri, con consigli di sacerdoti per sapere, pieta
ed esperienza; i quali aiuteranno i giovani a conoscere i sofismi ed a confu-
tare gli errori dai quali saranno forse awelenati i libri scolastici od i com-
pendii delle lezioni. Inoltre con ogni studio facciano temere ai loro giovani
Ia lettura di quei giornali e periodici che ingannano con false e pericolose
dottrine, colle narrazioni e colle lusinghe, e insensibilmente mbano e per-
vertono il retto pensare ed agire.
12. I Vescovi ed i Superiori religiosi esortino i giovani a mostrarsi
digmtosamente ossequiosi ai superiori ed ai professori delPUniversita, a
trattare i compagni tutti gentil mente, nessuno pero con familiarita. Vietino
assolutamente d> dare il nome a circoli o a qualsivoglia societa politica o
turbolenta; mai intenrengano a quelle adunanze, che mirano a muover
lagnanze o proteste contro i superiori.
13. I Vescovi che hanno sede nelle citta ove si trovano le Universita,
procurino di favorire, qualora esistano, e di fondare, ove manchino, circoli
e societa di studenti ecclesiastici. Si giovino alio scopo di sacerdoti secolari
t> regolari piii idonei, commcttendo almeno ad uno 1’ufficio di Assistente
ecclesiastico. Focchcrii a costui stabilire le riunioni degli studenti e presie-
dervi. Quivi gli studenti ecclesiastici, lasciatc da parte !c politiche contese
ed ogni amor di partito, conversino, disputino o leggano su questioni lette-
rarie, storiche, filosofiche. Ne omettano di recitare insieme orazioni ed isti-
tuire esercizi di pieta e da farsi in giornt determinati: cosicch^ in queste
societa regnino sante gare, carita fraterna e pieta cristiana. In questi circoli
di ecclesiastici potranno anche ammettersi, cautamente e coi permesso del-
I’ Assistente ecclesiastico, studenti secolari, ma quelli solamente di retto
pensare ed agire e che siano commendevoli per religione, uetA e spece hiati
costumi.
r q.. I Vescovi cd i Superiori esortino vivamente 1 loro sudditi a perse-
verare con costanza nello spirito della \'ocazione. A questo fine adoperi no
tutti 1 mezzi piii eflicacir 1’orazionc cioe, Ia frequenza dei sacramenti, 1 pii
esercizii, ii disprezzo delle vanit^, la fuga dei cattivi e degl’infingardi. Ai
religiosi specialmentc devre raccomandarsi la ledclta nell osservare quel che
al loro stato si convienct 1'orazione mentale quotidiana, 1 esame di coscicnza.
Ia lettura spirituale, il silenzio cd il raccoglimento. Nel tempo delle vacanze
gli studenti religiosi ritornino al loro convento od alla casa religiosa dei
loro Istituto, e Is riprendano colla comunita 1’osservanza esatta delle loro
regole. Tutti’ gli studenti, siano dei clero secolare che dei regolare, in tempo
delle vacanze facciano gli Esercizii spirituali.
1082
Curia Romana
is • Chc se non ostante le cautele e le
che la pastorale e paterna sollecitudine potrik aver suggerito v’ ed **
Supenon religtosi st accorgeranno che alcuno dei loro fnH v .V<Scovi e i
nato dal retto sentiero della veriti e della virtfi In m,- • “ Slasi allonta.
versita, poiche e meglio interrompere « ^ ' t f™"?' Subi*° ^fni-
permettere la rovina deH'anima di lui SU°‘ studii' anziche
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II n io .S Cf .• r
Acta, vol. XVI, p. 220-228]. 94S' - Cf. etiam Leonis XIII
2032.
S. C. Ep. et Reg., Zamoren., 15 ian. 1897.
Episcopus Zamorensis, in Hispania, ad pedes S V n t
hme exponit: N. N. Sanctimonialem Ordini.P-. b‘ ' ' Prov°lutus, humil-
civitatis N., huius dioecesis ex Constih,.’ ‘'em'>nstrat<!nsis in conventi
habere ad haeredi, atem ‘ o 7 ™ C'Vi,ibuS hisPa"™ *
presbyt eri, recens * m°rte **
S°Iemni re,i8iosa professione,
sive per procuratorem ut haereditaJm * P°SSU gest,ones agere> sive perse
lari iudicc, in bonum Pr0pH° “ *»» saecu-
egeat, ratione voti paupertatis leeitirm ™mimitatls’ ut Par est; vel potius
i uri dicas agendas ad hacreditatem acqutendam?'0"6 * geS,iones
Superi orissafaut ^^pfscon ' ' ~!at: an haec eiden> tribui possit a conventus
solemnis voti, a
sitate recurrendi ad Apostoli™™ c j d b * . — Demum, posita neces-
scopus orator suppliciter postulat: ^ ^ Pr° praedicta dl‘sP' ensatione, Epi-
per procuratorem insrituend^ac nerfi1^ jnbuatll[ ad ^ridicas gestiones
prio nomine capienda * t per^ciendas Pro haereditate sibi ac pro-
4- ^ eidem^r - T™ Cedat totius Communitatis,
possit super vota naunort .ra.0n su^ciens facultas elargiatur, ut dispensare
Pro urgemL qLP «X ;Sermi T^T ad id ut P-idem vaieat
Sacra Concrematio^ m nsdem ^currit. ^ Et Deus...
et consultationibus Fnis ,m0rUm ‘lc S. R. E. Cardinalium negotiis
Sis censui, respondendum^pmut ' PraePosita.suPerPraemis'
,d ' ^ Pudebitur in tertio. 8
‘',U 3* Atfirmative pro netira f i
Monasterio. 1 ‘ racu tate; ita tamen ut haereditas acquiratur
Ad 4. Affirmative pro netiti f r . . 1
urgentibus, in quibus ne* acultate ad triennium, pro casibus dumtaxat
Sedem. non suppetat tempus recurrendi ad Sanctr*”'
[Reg,
M
i8q
( t- tt,am Acta S. Sedis, vol. XXX, p. 120, 12
S. C. Episcoporum et Regularium
2033.
S. C. hp. et Reg., Romana , 4 mart. 1898.
II Congresso di Banco della predetta Arciconfratemita, sentendosi gra-
vato da tale decisione, 1 imploro da questa S. C. il beneficio di una nuova
udienza, beneficio che gli venne concesso dai Moderatori di questa S. C. coi
seguente Rescritto in data 18 Aprile 1896: « Reproponatur . - Et notij icetur
Rescriptum Emo Almae Urbis Vicario , qui non dedignetur de praedicto Rescri-
pto monere Partes ».
Pertanto in conformita di tale Rescritto nelPodiema Generale Adunanza
tu riproposta la causa sotto la forma dei seguente dubbio: Se e come debba
confermarsi, oppure revocarsi la decisione presa il 13 Marzo 1896 nel caso?
Et S. C. in comitiis plenariis die 4 Martii 1898 respondit: Affirmative
in omnibus ad primam partem. Negative ad secundam.
[S. C. Ep. et Reg., Comitia Plenaria 1898, n. 6685/14].
2034.
S. C. Ep. et Reg., Lublinen 8 mart. 1898.
Litterae Amplitudinis i uae die XVI lunii MDCCCXCiv datae ad obtinen-
dam authenticam solutionem nonnullorum dubiorum circa praescriptionem
delictorum carnis in causis criminalibus clericorum, remissae fuerunt ad
hanc sacram Congregationem negotiis et consultationibus Episcoporum et
Regularium praepositam, ad hoc, ut ea, qua ipsa pollet, competentia in re
criminali clericorum, quid in proposita quaestione sentiendum decerneret.
Omnibus sedulo perpensis, limi Patres in Comitiis habitis die iv Mar-
tii MDCCCXCVlll haec retinenda censuerunt: tralatitii scilicet iuris esse, in
causis criminalibus ecclesiasticis locum habere praescriptionem, et quidem
nedum quando mdex procedit ad instantiam privati accusatoris, sed et
quando ad vindictam publicam seu ex officio inquirit; huius vero praescri-
ptionis cum proprium effectum esse, ut solam perimat. <n tioncm pocnalemt
siquidem per accusatum seu inquisitum, aut per eius procuratorem, expresse
de praescriptione in iudicio oppositum fuerit.
Exinde facile est deprehendere, integrum tum accusandi tum inquirendi
ius manere usquedum expresse non opponatur praescriptio, et omnino
tenere iudicium, si eadem opposita minime fuerit.
Quod si in iudicium praescriptio deducta fuerit et legitima recognoscatur,
tunc perimit quidem actionem criminalem, at non civilem, quae forte ex eo-
dem delicto promanet; et hinc, non obstante praescriptione, reum manere
obnoxium omnibus effectibus canonicis non criminalibus ex patrato delicto
provenientibus manifesti iuris est. Imino licet praescriptione actio poenalis
Cf N
20:
/ *
1084
Curia Romana
v-Aungudiur, non tamen toflitur cxcentin m.*,,
effatum: « Temporalia ad agendum, perpetua JnET° ^e': iu«a iuri
que delictum illud, etsi praescriptum potest reo ■ ' ^‘Piendum y
exceptionis, cique obest, si ad ecclesiasticas „TOvj^l0pponi P" modu,
Quot autem spectat ad tempus necessarium ad d£r C°ncUrre« velle,
' . UCLnd:lm. regula generalis est, actionem iniuriarum PfaescriPtioneni
crimen peculatus et delicta camis spatio quinou SpatI° Unius ini-
erim,na spatio vigimi annorum a die mmmissi deHc i Caetera
Verumtamen si agatur de delictis, quae successi v, “' m uoru m Praescribi,
his nulla praescriptio locum habet nisi a die cessim!» t ^ ? Permjn<mia, in
si delictum fuerit totaliter occultum maescrin dcl'ct'; quemadmodwn
cnm nis sed a die scientiae accusatoris * die Commi»i
IHud demum haud praetereundum elt 2TT* P,aKt
pcr vim illati, et adulterii cum incestu m • J cfIm)nibus raptus, stupri
annorum praescribatur; criminibus vero JS,’ "0nn,si ',aPsu «gimi
concussionis, abortus *et ha<™is'
perpetuo horum criminum rei dum vim q tempore Praescribatur, sed
Quibus omnibus Ssmo I oimn v ' fCUSari « '"^in possunt.
•iam, Eminemissimorum Patrui rdnmbi0 ^ ’ Sa"Ctitas S~'
a Deo adpfecor Amphtudtn, Tuae, cui fausta et prospera onuua
[Leonis XIII Acta vol VVTTT .-
de l’rop. Fide, vol. II, ',r)g2j ’ P‘ 24'2 ' ~ Cf- ct‘am Collectanea S. C.
, . 2035.
P et Reg., Aquen . er Lacionen 11 mart. 1898.
Compendium facti 1 *
Lucion ensis, professus r#*r * °? 1^u^ustus Oncsimo Cailleton dioec
ehaelis de Frigoi« OrH S"b "0mbe P’ Laurent- i» abbatia S. i
C allia, decreto diei 26 oetnh raem°ostrat ensium in dioecesi Aquensi
Apostoiico praefatae Abb- 1* nS r ^ ^r^*nar‘° huius dioecesis Visitat
renovationem relieiosai» mv • ,n^ssus duobus annis cum dimidior
bitionem interposuit a-iud^r' 0niS ^ontra ^loc decretum P. Laurentapf
sionem ceu validam rccogn *°n^’ ^P*sc* et Reguh petens 1. Suam prof
'iiilla esset declarati inV °SCl’ 2‘ 0t ciuatenus haec secunda professio i
Verum petitio t "f*
gattone decreto diei 14 Ap ” 0 1"aurent omnino fuit reiecta a S. Congi
•dum viam imit contra o / Negative ad utrumque. Tunc P. T^ure
actionem refactionis damno lnCm Pr^emonstratensium, nempe p
a Superioribus Ordinis mk aPU(^ camdem S. Congregationem.
m 'i11-' regione morbos mm JS Ucr<n a<^ ^ ovi tiatum peragendum in/
^ I COrSett ° M fb ab ordine
1 lern
ad ne cessari an 'llia ob dimissionem ab ordine
n obtinere tx * ttdt VIJ Ostentationem, et nulla emolume
'* * 1 Proposita quaestio sub dubii torr
S. C. Episcoporum ei Regularium
1085
An d quomodo sit locus r ej actioni damnorum in casu , a S. Congreg. sub die
8 Maii 1896 dimissa fuit responso: Negative in omnibus.
Contra hanc resolutionem P. Laurent imploravit beneficium novae
audientiae, et insimul postulavit interventum in causa Ex-Superioris Gene-
ralis Ordinis P. Paulini, qui mxta P, Laurent fuerat causa damnorum.
S, Congregatio admisit novam causae discussionem et ad secundum sub
die 9 martii 1897 rescripsit: habebitur ratio in die propositionis causae quoad
meritum. Verum defensor ex-Religiosi P. Laurent nuncium misit tracta-
tioni huius incidentalis quaestionis in praesenti iudicio, sibi reservans ius
eam elucubrandi, quatenus opus sit, in alio iudicio post emissam a S. Con-
gregatione decisionem.
Disceptatio Synoptica.
Rationes pro confirmatione decisionis. — Archiepiscopus Aquensis
quoad quaestionem interventus in causa ex-Religiosi P. Paulini (in mundo
Boniface) contendit nullimode esse concedendum. Nam i. P. Paulinus
pluries fuit damnatus et suspensus a S. Sede et adhuc in sua rebellione
perdurat, quia imo scriptis et verbis impulit ipsum actorem P. Laurent ad
se subducendum a legitima potestate Superiorum. 2. P. Paulinus est iniu-
stus detentor bonorum Conventus S. Michaelis, et licet pluries a S. Sede
iussus fuerit ea restituere, parere tamen noluit. 3* Demum P. Paulinus coha-
bitat cum femina suspectae famae, et non embuit sollicitare pecuniam a
fidelibus ad fundandum quoddam pium opus sub nomine Purgatorii opus
et Archiepiscopus Avenionensis praecavere debuit fideles a P. Paulini falla-
ciis eum denuntians in publica ephemeride vulgo La Setnatne Rehgieuse.
Cum itaque indignitas P, Paulini sit manifesta, ipse excludi omnino
debet a praesenti iudicio, et eius interventus in causa ad testimonium feren-
dum favore P. Laurent denegandus.
Progreditur deinde Archiepiscopus ad quaestionem principalem ct susti-
net, sententiam S. Congregationis esse confirmandam. P . Laurent sibi impu-
tare debet exitum praecedentis indicii: si enim ipse societatem non inivisset
cum P. Paulino a Religione expulso et damnato, et se obsequentem exhi-
buisset erga suos legitimos Superiores, facile hi expostulassent sanationem
in radico suae duplicis professionis. Sed e contra P . Laurent dimissus ab
Ordine confugit ad P. Paulinum, quem verbo, scriptis et pecunia adiuvit
in sua rebellione contra Ordinem: ipsum cohabitantem cum mala femina
pluries invisit ab eoque consilia expetivit.
Insuper P. Laurent eiectus ab Ordine adhuc retinet habitum religiosum
contra Superiorum inhibitionem, et non vult reddere pecuniae summam sibi
ab Ordine traditam pro expensis fundationis novi conventus. Iure merito
proinde petita damnorum refactio P. Laurent est deneganda.
Rationes pro recessu a decisis. Ex adverso Defensor ex-Religiosi
P. Laurent sustinet Ordinem Pracmonstratensium teneri erga suum clien-
tem ad indemnitatem ex capite tum iustitiae, tum aequitatis. Revera quod
ordo respondere debeat de damnis, defensor arguere enititur ex facto quod
P. Laurent ad Ordinem admissus fuit unanimi sufragio duobus tantum votis
io86
Curia Romana
contrariis, et quod choro receptus fuit uti e\* T ' '
munitatis a P. Laurent et P. Paulino tunc Sun -10nibus m Egesto Com
P. Laurent cx Ordine dimissus nullum correspSm
cumndam suam valetudinem graves expensas ,d
valet ad dioecesanam capsam Lucionensem pro saeerrWk recurr"f non
natain. Hinc concludit quod Ordo has expensas sustine d«H-
S,t nag,r, fod qui dat damni damnum larL^ CUm not^
Demde defensor, praenotato quod Ordo pnPm * 6 tenetur'
mento fulcit suas assertiones, excepto infor^°onTsraiTnUmnnull° doc“'
Generahs ipsius Ordinis procedit ad refutandi ” eI'° ******
Pnma accusatio ex parte Ordinis est quod P Laurent R10""" accusati°ne.
que licenua Superiorum, post decretum a S Pn Romam penexit abs-
P. Pauluu ab Ordine. Reponit Advocatus ouod pnf ega,lone “Pulsionis
chantate chnstiana, tum ad defendendum suUmP’ LQauren.t ld Peregit cx
suspendendum civilem processum contra P> u ex-Supenorem, tum ad
scapensi in Gallia. C°mra 0rdmem coram Tribunali Tota-
riores tributas n™ ** contemPtu erga Supe-
adhuc est productum. Quoad vero ration(a^?^InP^i ** parte 0rdinis
favore Ordinis, pluries petitas et numm PeCUmae “Ilectae » p- Laurent
hae nunc inveniuntur in actis et mnra ; ^ ?I!m .e.xhlbltas> respondet quod
P. Laurent a sua resid^r Fa Ls^°7Jm eX*ibitioile ^cusatur ab absentia
P. Laurent repugnantiam evn^ • * • est> Prose<3uitur Defensor, quod
ipse missus fu’ Kv ” ' C™nitatis' Si 'ta - «?«,
nons epistola sub die 12 novembris r 8oT£* ‘Undandam ““ P™t>a> Supe-
rent non rediit ad Momsteri, 9 Verum quidem est quod P. Lau-
Paschate Domini an 180, 1 ',UXU Praefixum terminum a Superiore in
prorogatus ad successivum festil, sVlrmi^US 3 Superi°re P' Denis
tum repetiit, nulla sibi f icti . ' -^nae ^ rinitatis, quo tempore Conven-
sationibus minoris momenti ?^.ntrfnuni observatione. Aliis demum accu-
literis informativis cumulat tsiecris, quas Procurator Generalis in suis
concludit quod Ordo Pr-J SC nu 0 va^lc^0 documento firmat, Defensor
indemnem reddendum dimte^T Ti’ finSpCCta iUS*i,ia’ te"etUr ad
^ed si non ex iustitia c-,it ’ Laurent*
' }efensorem est tribi T‘X accJu^tatc» adqua indemnitas P. Laurent
dote, omni auxilio destitu/^ * * Una en*m Parte agitur de infirmo sacer-
nens* sibi adpromittere v ? ct^ui nu^am opem ex rapsa dioeccsana Lucio-
rnediis abunde pollet: videt^ 1 0ntra Ordo Praemonstratensium fortunae
ipse suppetias ferat sacerd Cr^° esse Cdlacitati Christianae consonum quod
et a quo non pauc i *.K+‘ ° • e^eno* clui pluribus annis in Ordine militavit
Hisce utrinoue d^ em«lumenta.
Uxtis, solutioni propositum fuit sequens
Dubium ;
~!n stf st<*ndum vel j
Resolutio. Dic n Mart^</«w a decisis in Casu.
1 9® Sacra Congregatio Kpiscop- et Regul-
S. C. Episcoporum et Regularium 10g-
re matura deliberatione pensata, rescripsit: Affirmative ad primam partem ,
negative ad secundam.
[Acta S. Sedis, vol. XXX, p. 727-731].
2036.
S. C. Ep. et Reg., 31 ian. 1899.
1. An Religiosi perpetuo saecularizati simplici rescripto saecularizationis
perpetuae, auctoritatem habeant accipiendi, ac retinendi Beneficia ecclesia-
stica, sive residentialia, vel etiam cum animarum cura sine Apostolicae Sedis
habilitatione.
2. An institutiones parochorum, et canonicorum, ex Religiosis tantum
saeculari zatis perpetuo, neque ad Beneficia habilitatis, sint invalidae, quam-
vis bona fide peractae.
3. An demum valeant ipsi in possessione Beneficiorum manere veluti
legitimi possessores.
Resp. Ad 1. Negative.
Ad 2. Investituras, de quibus in casu, esse nullas in radice.
Ad 3, Negative, et recurrant ad S. Sedem pro sanatione, revalidatione,
habilitatione, et facultate.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 203 7J,
2037.
S. C. Ep. et Reg., 21 febr. 1899*
Utrum parochus N. perpetuo saecularizatus et legitime in curam ani-
marum institutus, posset tacere suos iructus Beneficii parochialis; et in
quamnam rationem.
R. Affirmative ad 1. partem; - Ad 2. Pro sui congrua sustentatione
tantum.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2039].
2038.
S. C. Ep. et Reg., 6 apr. 1900.
In Congregatione Generali diei 6 Aprilis 1900, proposito dubio circa
praecedentiam Tertiariorum Ordinis S. Francisc. aliorumque Ordinum
Regularium in Processionibus, Emi Patres declarandum esse censuerunt:
Tertiarios S Francisci, necnon aliorum Ordinum, tum solummodo habere ,us
praecedentiae in Processionibus, cum Udem collegiahter incedunt sub propria
Cruce ac veste uniformi induti, vulgo sacco.
ro88
iS
! 3
I J
*
t i'
* .. *»■ ■
i » Vl*.1
b I./
• r'
i * f!
L/jr
f J» M
I ^ v
( I1'*
1 * A
i 1
* 'j
i <*-
i f
. \
j \
i #
J A
' /
r &
% 4-^
f
Cwrm Romana
Facta de praemissis relatione SS mo ]) tyT ~~7T
hab.ta supradictis die, mense et anno abE.--^ -PP‘ XUI '
r* * » cinno a h F mr\ r * ^ in /Yudipnh*
s“*"“
[Analecta Ecclesiastica (a. 1900), p. 261, ,6s].
2039.
S. C. Ep. et Reg., decr. Perpensi* ,
. erpensts, 3 maii Ipo2
i erpensis temporum adiunctk
s. Sedem haud raro deferuntur, 'nec nonTII^'^'13 casibus. qui ad
Visum est huic S. C. Eriiorum ac RrfUm r^ c ? “Cron™ Antistitum
CIIS et consultationibus Episcoporum et R E* Cardinalwm nego-
ulterius cunctandum super quaestio^ t K gU,larlum Prepositae non «L
quomodo expediat praescribere, ut in san^mon™!-1’™1508'13'' an Scilicct «
ad certum tempus duratura. Re Loue SO,emnibus vota simpheia
conventu plenario habito in aedibus W f. perPensa ac discussa in
5VJ. R'hi/P- S- R. E. Cardd cen"nt ‘ H ^ ^ P-efati
O- A • Leoni d p. pp XII1 ut ad suPPlmandum esse SSmo
dignaretur, iuxta congruum modum “ V0t0rum solemnium extendere
a fel. ree P.c dd . ea quae salubriter constituta fuerunt
S. C. Episcoporum et Regularium
1089
, i- i. , . lo57t 1 et per littero^ i , F‘ iyemine™ latet , datas
et/-' \Ci fiae reitftient datas die 7 Feh ^ I° Pjscatoris> incip. a/wWr-
.e d^a rationibus, - — porro Sanri* l862» 2 cum sebsequutis respe-
scnptoCard. praedictae S. C. PraefeSn ^ ^ rm. Audientia habita ab infra-
a u>nc sententiam praelaudatornm ppC i* :UI I?02» audita de praemissis
Fie per huiusmet S. C, decretum pH * ^ard'na^Um probavit, mandavit-
^ r* ;n omnibus et p ** servanda: v 4
e/n* n*S,SeU Instituth in qufbus monastenis cuiuscumque
I "vitutu ad praescriptum S C errdttuntur, peracta probatione
egum Ordinis seu Instituti ^ S S?1" Trid«H Constitutionum Ap. et
ei fil mm!iP0Stquam expleverint ' ^ ^ aPPro^atarum, novitiae vota simplicia
nr* n statutam3 veJ ali mi m >‘l cm annortnn sexdecim ab eodem Con-
Pr" °rTc mis ^ Instituti a S q«ae forsan a constitutionibus pro-
. Humsmodi profer ' ‘ C aPProl>atis requiratur.
mmTalTint' comPutandunf°si ?pletum triennium a die, quo vota simpli-
s-in I» emniuni admittantur* * <u M l8nae rePcnantur, ad professionem voto*-
bandl’ lta ut si q^‘aon CUiUbet ***** h*c ^ re disPen'
, Xac^° ‘ntegro triennio, ad professionem
1 Cf. i\. ^ ’ 1Icct»nea S. C.
Ep
'C\S
'ie renuit
et Eeg., p. 853-855.
7nbiis
15
solemnem, quacumque ex cauxa, admitteretur, professio ipsa irrita prorsus
foret ac nullius effectus. v
3. Firma tamen in suo quaeque robore manere declarantur indulta a
S. Sede iam impertita, quorum vi, nonnullis in locis seu Institutis, professio
votorum simplicium ad longius tempus emitti possit.
4. Praeterea ex iustis et rationabilibus causis, de quibus tum monasterii
superiorissa tum novitiarum magistra fidem scripto facere debent, poterit
Ordinarius pro monasteriis suae iurisdictioni sublectis et Superior Generalis
seu Provincialis pro monasteriis, quae exemptionis privilegio gaudent, indul-
gere, in casibus particularibus, ut professio votorum solemnium differatur,
..yn tamen ultra aetatem annorum viginti quinque expletorum
5. V ota simplicia, uti praefertur, emissa perpetua sunt ex parte voventis;
et dispensatio super iisdem Romano Pontifici reservatur.
6. Professae istiusmodi votorum simplicium fruuntur et gaudent iisdem
indulgentiis, privilegiis et favoribus spiritualibus, quibus legitime fruuntur
et gaudent professae votorum solemnium proprii cuiusque monasterii; et
quatenus morte praeveniantur ad eadem respective suffragia ius habent.
7. Eaedem tenentur ad observantiam regularum et constitutionum non
secus ac solemniter professae; itemque tenentur choro interesse; quatenus
vero legitime impediantur quominus choro intersint, ad privatam officii
divini recitationem non obligantur.
Fempus a constitutionibus cuiuslibet Ordinis seu Instituti praescri-
ptum ad vocem activam et passivam assequendam a die emissionis votorum
simplicium computatur: verumtamen professae votorum simplicium nun-
quam suffragium, imo ne locum quidem habebunt in capitulis in quibus
et quatenus agitur de admittendis ad professionem solemnem; eaeque depu-
, (lUItlem poterunt ad minora coenobii officia; sed ad munia superiorissae,
i canae, magistrae novitiarum, assistentis seu consiliariae, et oeconomae
digi nequeunt,
9 Potiores iure, utpote seniores, censentur quae prius vota simplicia
nuncupaverint; ita tamen ut quaecumque, iuxta superius dicta, professio-
nem solemnem ultra triennium distulerint, loco interim cedant etiam iunio-
n us solemniter professis, recepturae iterum iura ratione prioris prof essionis
quaesita ubi primum vota solemnia ct ipsae emiserint.
I0- Dos pro quolibet monasterio statuta tradenda est ipsi monasterio
ante professionem votorum simplicium.
l}' Professae votorum simplicium retinent radicale suorum bonorum
ominium, de quo definitive disponere non poterunt, nisi intra duos men-
proxime praecedentes professionem solemnem, ad normam S. Concilii
r|dM Sess, XX T de Regidar . et Monial.y cap . XVI. - Omnino vero interdicta
'psis est eorumdem bonorum administratio, nec non quorumcumque reddi-
toum erogatio atque usus. Debent propterea ante professionem votorum
Mrnplicmm cedere, pro tempore quo in eadem votorum simplicium profes-
S|°ne permanserint, administrationem, usumfructum ct usum quibus eis
Placuerit, ac etiam suo Ordini seu monasterio, quatenus ex huius parte nihil
°»stet et ipsae plena libertate id opportunum existimaverint. Quod si
Ofl
1090
Curia Romana
durante tempore votorum simplicium alia bona levit™ • ,
nnt, eorum quidem dominium radicale acquirunt sTd T obv'«-
usumf ructum et usum cedere quamprimum debent ut
lege non abdicandi dominium radicale nisi intra duos moT «W»
professionem solemnem. menses proximos ante
12. Ad dimittendas e monasterio oraefatas vnt™, • .
recurrendum erit, in singulis ’ SS^tSTSZ Sd?/icium profesas.
graves causas, quae dimissionem suadere seu e 'e?. , C «P«"®lo
13. Soror, professae votorum simplicium a monasterir^^H
Ob votorum dispensationem a Sancta Sede Ap. impetratam sive
dimissionis ut supra emissum, restituenda erit „1” ’, !
exclusis fructibus. integra dos quoad sortem,
Igitur haec S. Congregatio de expressa Apostolica aurtn i* *
decreti tenore, quaecumque superius praescrint i A * i ntate» praesentis
ab omnibus, ad quos seu quas spectat PV arata ac sancita sunt,
executioni demandari districte iubet non nh e ^ tiae Praecepto servari et
que etiam speciali et individua menti santi us contrariis quibuscum*
effectum a Sanctitate qUibUS " V™**™
[Collectanea S. C. de P TP nZ, vol^n ^fP ^
2040.
S- C. Ep. et Reg, Bononien., 28 iul. 1902.
Episcoporum et Re^Wum^n^rti^ ”^"’ adiunctis ' a S' Congregatior
dubiis videatur ohnnv' ■ r EP' -rtunissimo consilio nuper editi nonnull
eamdcm S. C. recurrit ArchieP-N- pro iis dirimendis, a
1. Quaelibet Instituta ^0^'“’!! 'eSponsionem «poscit.
admittendis no vitiis i • ma*IUm habent caeremomale seu rituale pr
generatim unicus est cum uni^f* pr°/'essionem- Ritus autem praescriptu
quaeritur, utrum ille ritus se™ T antehac extiterit Professio* Ian
eunda, aut proutraaue nmf ^ deinceps erit pro prima, aut pro se-
celebrandi deinceps^riM ^uod SI duPIex ratio sacram functionem
smiplicium et votorum ucenda* Pro duplici nempe professione votorum
riores Generales nnn*A emnmni> spectabitne ad Episcopos (aut ad Supe-
mulam a profitentthi.c m‘mastLTia exempta) caeremonias servandas et for-
quaenam in praxi erir expnmendani determinare? Quatenus affirmati re,
monialv seu litua/ . norina generarim sequenda? Quatenus negative, caert'
gregat i one Sacro ru Rimurn?mdUm ^ ^ S' ConSregatione> aut a Con*
2* Iu numero S Dertvm - ' . .
tendis ad profe«fnn„ i c°gnoscitur capitulum monialium pro admit-
v otonim simplicium S° emnem quae congruo tempore in professione
necessario faciendum p|:.rrr^anseruut. Porro, huius modi capitulum eritne
ciendum illis in Communitatibus in quibus de acceptatione,
1 Ct n H
S, C. Episcoporum et Regularium
roqr
de vestitione et de professione alumnarum capitulariter agitur? Quod si fieri
absolute debeat, sufficietne pro aliqua a professione excludenda quod
moniales capitulares secreto suffragia contraria conferant, aut necesse erit
ut quaelibet monialis suffragii contrarii rationem expresse declaret, expo-
I nendo nempe graves causas quae dimissionem suadere seu exigere videantur
S. Sedis iudicio sublidendas? Ratio dubitandi ex eo oritur^ quod peracta
professione simplici, Communitas religiosa non est amplius libera retinendi
gut dimittendi alumnam, sed res pleno iure ad supremam Ecclesiae auctori-
tatem spectat.
Num. y Oecreti declaratur professas votorum simplicium choro
I interesse debere, quatenus vero legitime impediantur, quominus choro inter-
sint, ad privatam Officii recitationem non obligari. Quid vero si qua a choro
abstineat absque legitimo impedimento? Quae ita se gerat, negligentiae
I notam coram Sororibus, et, quod magis est, culpae maculam coram Deo
| videtur incurrere. At obiigatane erit divinum Officium privarim recitare?
4. Num. 10 Decreti statuitur dotem esse solvendam ante professionem
votorum simplicium, — - Num. 6 professis votorum simplicium omnes
favores spirituales indulgentur quae competunt professis votorum solemnium
nec non omnia suffragia si morte praeveniantur. — Num. 12 decernitur ad
dimittendas a monasterio votorum simplicium professas, recurrendum esse
in singulis casibus ad S. Sedem. Quae hisce in locis sanciuntur nullam diffi-
cultatem praeseferunt pro iis )rdinibus aut Institutis, in quibus hucusque
unica observata est votorum professio. Ast adsunt religiosae Familiae quae,
luxta regulas adprobatas a S. Sede, duplici prolessione simplici et solemni,
utuntur. Quid sane si ad tramites < Constitutionum huiusmodi Institutorum,
aut dos solvenda esset ante professionem solemnem, aut privilegia (praeser-
n,n pia post mortem sui fragia) pro monialibus votorum simplicium essent
minora, aut (quod potius videtur) Superiorissa generalis haberet facultatem
dimittendi professam votorum simplicium? Quae in praefaris numeris enun-
tiantur, suntne praeceptiva pro omnibus omnino Institutis votorum solem-
mum, aut exceptionem patiuntur relate ad Ordines seu Instituta quae spe-
ciales dispositiones quoad praedicta habent sive in Regula sive in Consti-
tutionibus?
R. Ad 1, Ritum seu caeremoniale in unoquoque monasterio receptum
adhibendum esse in emittenda prima professione, pro qua consuetae for-
mulae, suppressis, si adsint, verbis solemnitatem exprimentibus, adiiciatur
n,)Vitiam nuncupare vota simplicia iuxta decretum a S. Congr. EE. et RR.
diei 3 M
aii 1902 editum: professionem autem secundam emitti posse priva-
l|m in choro sive in oratorio interiore, coram Communitate, in manus Supe-
rif>rissae, praevia approbatione Ordinarii, seu (Vaelati regularis, quoad
Monasteria exempta.
Ad 2. Capitulum habendum esse etiam in praefatis casibus; eius tamen
votum esse mere consulturum, locum quoque fieri posse discussioni super
qualitatibus candidatae, scrutinium vero per secreta suffragia peragendum
esse Porro si omnia vel pleraque suffragia contraria forent admissioni ad
solemnem professionem, ita ut, attento eliam articulo 4 ipsius Decreti, age-
1092
Curia Romana
retur de dimittenda Sorore a monjMf«Jrt 7^ " ' — — —
S^Sedis, ad quam proinde Ordinarius vel, “«* indicio
latus regulans d, st, netam omnium relationem transmitt" ^
j. Professas votorum simplicium ad recitationem A' ■ *
chorum non teneri. citationem divmi Officii extra
Ad 4. Recurrendum esse in casibus nart,v„i *.
rCoIIectanpa q r a d < lDUS particularibus.
L ctanea b. C. de Prop. Fide, vol. II n ->148]
2041.
S. C. Ep. et Reg., 21 nov. 1902.
Sc possa un religioso prima dell i
suo capitale accumulino al capitale stesso ISp0rre * fnitti dei
R* Negative.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, „. 2IJl].
2042.
S. C. Gp. et Reg., Meliten., .2 dec. 1902.
per 1'acquisto dei giubilL^elPaino^- pi‘Stor^ .or‘lm6 processioni generali
starono contro di quts o edLo § ‘ .T p0chi °rd™ prote-
sioni. Quaeritur; ' "°n Credendosi Obligati alie dette proces-
clero della citta dall ^diC' ' ’"tervenire a«e processioni intimate al
R; Regulares in c^u mneri.^ ' ■CqU,'“° " «iubi'e°- come nel mso.
[ ollectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 2156].
2043.
S. C. Ep. et Reg., 15 ian. 1903.
S. Congregationis EE et RR a „ .
dato 3 Maii 1902 2 praes * K’ dccreto Perpensis temporum adiutietts,
quibus emittuntur vota n?*Um est* ut sanctimonialium monasteriis, in
quoque vota; porro eiusd° Cn^a’ praemittantur a novitiis simplicia
-8 Iulii 1902 * resolvitur FT* ^ responso dato in una Bononiensi die
itum seu cacremoniale, in unoquoque monas te-
1 Conc.Trid., Sess. asf ca
uunm tegulares quicumque * R*?M^*-* r Kxcmpti au icm cmnes (nm clerici jaccuJm»*
cornficlljruiir, iis tamCri ev monachi, ad publicas processiones ^cafi. ncctdete
* Cf N fu strictiori clausura perpeiuo vivunt .
20ig
• C . Episcoporum et Regularium
I093
no receptum, adhibendum esse in emittenda prima professione pro qua
consuetae formulae, suppressis, si adsint, verbis solemnitatem (votorum)
exprimentibus , adnc.atur novitiam nuncupare vota simplicia, iuxta decretum
a S. Congr. EE. et RR. dic 3 Man 1902 editum: professionem autem secun-
dam emitti posse pnvatun in choro seu oratorio interiore coram communi-
tate in manus Superiorissae, praevia approbatione Ordinarii, seu Praelati
Regularis quoad monasteria exempta. Sancitis igitur: in prima simplicium
votorum professione ritum receptum, suppressis solum verbis solemnita-
tem \otorum exprimentibus, esse adhibendum, atque secundam solemnium
votorum professionem posse emitti privatim, haec dubitatio mihi movetur:
1. Sitne Ordinarii vel, quoad monasteria exempta, Praelati Regularis,
audito Superiorissae voto, decernere ut secunda quoque professio publice
fiat coram Ordinario vel Ordinarii commissario.
2. Quod caeremoniale sit adhibendum in secunda professione, si priva-
tim coram Superiorissa fit, quodque adhibendum, si publice fit coram Ordi-
nario eius ve commissario.
3* Utrum et quo modo in casu posteriori manendum in actionibus sym-
bolicis. benedictione ac traditione veli, annuli, coronae, quae hucusque in
ritu solemnis professionis adhibebantur, et ad mentem decreti Perpensis
temporum achunctis , posthac iam in prima votorum simplicium professione
in usu erunt.
R. Ad 1. Affirmative, dummodo Superiorissa et Communitas postulent,
ut professio, de qua agitur, publice fiat.
Ad 2. In utroque casu secundae professionis requiritur tantummodo,
ut Professa proferat ormulam professionis adhibitis verbis solemnitatem
votorum exprimentibus.
Ad 3. Provisum in 2.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2158].
2044.
S. C. Ep. et Reg., Betlovacen.j 21 apr. 1903.
A Moderatoribus quorumdam Institutorum mere dioecesanorum S. Con-
gregationi Ep. et Reg. sequentis dubii, circa votorum dispensationem, solu-
ti0 proposita fuit, nempe: «An dispensatio votorum pro monialibus domo-
nim filialium in dioecesi existentium diversa ab illa, in qua degit domus
princeps, competat Ordinario domus filialis, vel potius Ordinario domus
principis S. Congregatio, audito Consultorum voto, atque attenta Con-
stitutione n Condilcie a Christo Ecclesiae », 1 respondendum mandavit: Ad
primum, Affirmative; ad secundum, Negative,
[Collectanea S. C. dc Prop. Fide, vol. II, n. 2167. - Cf. etiam Acta
S. Sedis, vol, XXXV, p. 7ZI1-
1 Cf. N. 644,
I094
Curta Romana
2045.
s. C. Ep. et Reg., 25 aug. i903.
w
La Congregazione dei Missionarii Fidi dei Cnnr* r „
dalla S. Congregazione dei W. e RR nel 1SS0 fa f ^ Maria atten»
alanni gli Ordini Sacr, coi titolo f «**■ i suo
sts tamen quoad titulum mensae communis iis nui • t s ;l riausola exclu
prio titulo S. Ordinationis gaudentes La S r°C‘etatem tngrrdiuntu, pro.
Straordinari poi, i„ data zqVarzo i88r LorZ^J?™ Aff*
profitentur. Questa grLa fu neg 2 Tei Z ‘ , T,f" *»"*-***
deile mentovate Sacre Congre^ 9 ^ Una ***> ^
prima dellatrXstone debblno ricom^kT c" k*”*®?0 residenziale.
e Rcgolari per poter rinunziare il S.' Congregazione dei Vescovi
il fatto della professione? ' ° P,Utt°St° U beneficio «aper
Coiuuhatioidbus EE^V S' R' E' CardinaUum negotiis e,
ticne Missionariorum nuncup^ hSTcSgt 'm' t °m "
perpetua vacationem benefic Ln™ . j ■ . V' Flll0rum professio
censuic prout respondit: Affirmative en“a ‘Um lndlJcar: respondendum
[Acta S. Sedis, vol. XXXVI, p.' 2g7, 288].
2046.
• C. Ep. et Reg., Ordinis Carmelitarum Excalceatorum,
26 mart. 1904.
s. V. provohm,! e™er,allS °rdinis Carmelitarum Excalceatorum ad ped
An quum ouaed^; ." £** Ut dedarare dig-tur:
triennio votorum simplichim In\°nmhs cx hac v,ta migret, nondum exple
scoporum ct Regularium * A^ormam Decreti S. Congregationis Ep
Monasterio, vel potiu 1 ^ Man x9°2> 1 dos in casu remanere debe
eiusdem defunctae? rest,tlIenda sit propinquis aut heredibus ab intestai
‘«s etTonsuhat!fm!n,f p"™m et Rev m°™m S. R. E. Cardinalium nego
niatu re perpensis Dro Plscoporum et Regularium praeposita, omnibu
" Affirmative ad i?°Slt0 respondendum censuit prout respondet
[Acta S. Sedis vol neSa^ve at^ secundam».
^r°P I ide, vol II t, . 1 P* ^64, - Cf. etiam Collectanea S. C, de
AA» n* 2190].
1
Cf. \'
-o.J9
S. C. Episcoporum et Regularium
1095
2047.
S. C. Ep. et Reg., Sancti Hippolyti, 1 1 maii 1 904.
Guardianus fratrum Minorum in Dioecesi Sancti Hippolyti commoran-
tium atque pertinentium ad regularem provinciam Sancti Bernardini in
Austria, praevio Sacrorum Pedum Tuorum osculo, humillime exponit:
Ordinariatus praefatae Dioeceseos, secus atque in Yindobonensi ecclesia-
stica provincia ad quam Episcopatus Sancti Hippolyti spectat, immo et
contra morem in illa Dioecesi hucusque pacifice retentum, a Religiosis
minoritis in Conventu ipsius civitatis degentibus exigit, ut exhibeantur sibi
libri Missas manuales Coenobii continentes, atque subsecutam earumdem
applicationem, hocque ratione paroeciae quam illic fratres Ordinis Minorum
Monasterio adnexam habent. Attamen, cum de re agatur paroeciam et Juris-
dictionem Episcopi nullimode respicienti, neque sermo fuerit de applicanda
Missa pro populo aliisve oneribus parochialibus explendis; ipse Guardianus,
non Ordinario Dioecesano, sed Regularibus Praelatis, rationem de Missis
manualibus debet, ad normam Apostolicarum Constitutionum atque gene-
ralium Ordinis legum, suo tempore exhibere.
Hoc autem loco Constitutionibus Apostolicae Sedis et Seraphici Insti-
tuti omissis, quae vigilantiam super Missarum manualium celebratione
Regularium Praelatis committunt, ideoque hanc sollicitudinem ab Ordinario
locorum avocasse probantur, sufficiat hic auctoritatem clarissimi viri Angeli
Lucidi, qui cum aliis auctoribus et canonistis in opere De Visitatione Sacro-
rum Liminum , Romae anno 1866, ita ad rem loquitur in Vol. II, Cap. I\ ,
Append. III, num 95, xi, agens de iis in quibus Regulares exempti nulla-
tenus Episcopis subduntur: « Non possunt Episcopi) eos (Regulares) com-
pellere ad exhibendos libros sacristiae, in quibus adnotantur celebrationes
Missarum, ut inde -constare possit de integra satisfactione obligationis debi-
tae ex legato pio, ex decreto laudatae Congregationis (Concilii) in Urbuiaten ,
10 Martii 1663, ad cap. iS, Trident., sess. 21 (Iib. 23 decr., pag. 456) >».
Itaque humillimus orator, pacem cum omnibus maximeque cum Ordi-
nariatu loci integram servare cupiens, neque Ordinis iuribus quae Ap0Sto-|
licae Sedis sunt iura volens aut potens afferre nocumentum, enixe San-
ctitatem Tuam rogat, ut significet Episcopo nullam sibi vindicare posse
inspectionem super Missarum manualium implemento, cum ApostoUca
Sedes ordinavit hanc vigilantiam Praesulibus Regularium exemptorum unice
competere. _ „ „ „
Sacra Congregatio Emorum et Rmorum S. R. E. Card.nal.um nego-
tiis et consultationibus Episcoporum et Rcgular.um praeposita omnibus
mature perpensis, quoad dubium propositum a P. Superiore Conventus
Fratrum Minorum in civitate S. Hippolyti existentis, responderi mandavit
prout sequitur: , ......
« Scribatur Ordinario ad mentem. Mens est, quod exemptio a lurisdtctione
episcopali fratribus Minoribus S. Francisci competens extenditur etiam ad
Ito
1096
Curia Romana
-Missas manuales: ideoque Episcopus in — — .
tlicare potest inspectionem librorum Missarum"6 Can°,nica n“«am sibi ,•
tn,m Minorum in casu ». "cm manualium in paro^
[Acta S. Sedis, vol. XXXVI, p. 7i8, yi9j. " ^
I **
k ±S
\ 4
S
1
/
*
4
*
2048.
S- C. fcp. et Re», Ordinis S. Benedicti , , »
c > 3 mau 1904
Species facti. Iuvenis Petrus Salmon
tum et novitiatus annum in Ordine S teulTT^ ,P°StU,ati “Petimen
ob quamdam infirmitatem, quae neuraL^T"1 a‘ i899 «misit. Tamen
Veram dementiam degenerare poterat Salmoni" 8° n“n.CUpatur> quaeque in
mod, dimissionem ipse ad H. I. Congreeatill™?"- *“■ Con,ra W*
larium appellavit. ® gationcm Ivpiscoporum et Regu.
Defensio dimissi. Salmon praemittit r -v
dtctmi propter solam infirmitatem ab Ordfn generaIe 0rdinis
ex quadam epistola Magistri Novition.m t -Um dlm,slsse; quemadmodum
" stant declarationes S. C. super Statu n'6' Februarii 1902 liquet. At
post editam Const. Ad U„ivers2 7fX X ?™™ 12 lunii a&'
afiicientcs, (juac relate ad dimissionem nr f c'*"c">s Ordines Regulares
statuunt s"b articulo V: « Licet ad 1 P eSSI voto™m simplicium haec
“ ueqiie iudicii forma reoullf dimissionem "eque proces-
v.' nate mspecta, tamen Superiores nroc! 1'!' TU Pr°Ced' P°ssit sola {aai
v entia, et ex mstis et rationabilibusP causis summa charitate, pru-
r‘mo,a; secus eorum conscienti T ' quacumque humana affectione
causa infirmitatis post professimtJ? °nerata emaneat. Nemo autem ex
poterit 0. In casu autem infirmi ti™ Voiorum Slmphctum superventae dimitti
simplicium professionem censend i011 a?tecec^ens sed subsequens votorum
ciens ipsius dimissionis ratio TT a .ommno est; ideoque nequit esse suffi-
Benedictino, ubi professione 'ndet!uvenis dimissus concludit se in Ordine
Defensio dimittenti';: F - Sl^f !ccm semper vivere et mori velle.
ad dimissionem tuendam Verso Abbas Primas Ordinis S. Benedicti,
experimentum reciperetur 'US lae^^n°d Salmon, antequam ad postulati
aegritudine, quae anenda* & ;diqua corporis debilitate seu
ement iae superventurae ;n i rnn)Uni^er dicitur, et quae grave periculum
generale Ordinis, priusauam UCC ^uot^ adeo verum est, ut Consilium
ritate accusaretur, plurimum pra<: a^Um divenem dimitteret, ne nimia seve-
' t,lns’ St‘d inutilitcr omnihnf^L1?^^ suam distulit, dies meliores expe-
s" cmniurn professionem tT " \ 1 )dis me^ds dimissionem ante votorum
Abb,«'JZ T Cernere debuit’
cmate in\ ocari possunt Declarationes S. C.
1 Cf v2“rr'’ Co'lcctnnea S c _ n
° S3H. S' L- EP. « Reg., p. S55-S57.
S, C, Episcoporum et Regularium
1097
super Statu Regularium, diei 12 Junii 1858, quia ipsae loquuntur de infir-
mitate post professionem votorum simplicium superventa, non autem de
infirmitate in antecessum contracta. Potius heic applicandum videtur rescri-
ptum S. H. C. diei 15 Septembris 1873. Nam ad dubium a Minoribus
Franciscanis propositum: « An iusta sit et rationabilis causa idem motivum,
quod fuisset sufficiens ad novitium a professione arcendum, v. g, aptitudi-
nis defectus ad Ordinis officia, quamvis minora et respecti ve communia,
obeunda, sicut praedicationis aut confessionis, vel etiam ineptitudo ad obli-
gationes proprii status adimplendas, sive id oriatur ex animi levitate vel
iudicii ddtetu etc., ita ut ob huiusmodi causas, a Superioribus immediatis
recognitas et pro certo affirmatas, professus votorum simplicium potius
oneri et perturbationi quam utilitati et aedificationi futurus esset propriae
religioni, exclusa semper infirmitate post professionem superventa, ob quam
professus dimitti nequit », responsum fuit: « Non esse interloquendum,
cum agatur de re ab Apostolica Sede commissa iudicio et conscientiae
Superiorum ». Hoc a fortiori concludit Abbas valere in casu, ubi agitur
non tantum de mentis debilitate, de ineptitudine ad officia Ordinis com-
munia obeunda, deque inutilitate pro Ordine, bene vero de vera amentia,
de absoluta impotentia ac de morali et materiali Communitatis damno.
Votum consultoris. Abbatis placitis congruit conclusio viri Consulto-
ris ab H. S. C. de suo voto rogati, qui, quamvis admittat Superiores Bene-
dictinos maie egisse irt admittendo iuvene Salmon ad novitiatum et ad pro-
fessionem simplicem, tamen optime fecisse ait in eius expulsione ab Ordine.
Katio ab eo allata est, quod mens S. Congregationis in citatis Declarationibus
edendis non fuit ut Ordini in perpetuum ligaretur professus simplex, qui
Communitatis pacem et tranquillitatem turbare valeret ob infirmitatem,
cuius praesertim germen in antecessum extaret, sed tantummodo ne dimitte-
retur professus simplex qui vel ex gravibus servitiis Ordini praebitis vel
etiam, sic disponente divina Providentia, post emissa vota simplicia infirmus
evaderet.
Dubia. I. Se e quale piii lata interpretazione debba darsi alVarticolo V
delle Dichiarazioni 12 Gtugno 1858: « Nemo autem ex causa infirmitatis
post professionem votorum simplicium superventae dimitti poterit
II. Se H decreto , coi quale il piovane Salmon professo dt voti semplict fu
dimesso dall' Ordine Benedettino, st sostenga nel caso
Resolutio. Et S. Congregatio EE. et RR. omnibus matura delibera-
tione perpensis, die 13 maii i9°4 responsum dedit:
Ad I. Non proposita.
Ad II. In casu solam infirmitatem non esse cau. insufficientem dimis-
sionis.
[Acta S. Sedis, vol. XXXVII, p. 445"44^]*
1098
Curta Romana
2049.
s. C. Ep. et Reg., s aug. ,904.
P. D. Maurus Serafini, Abbas Generalia
primaeva Observantia O. S. B„ ad pedes Sanctitat^T621'0™ Cassin«Mis j
liter proponit dubium prout sequitur circa Decretum UaeProvol*Jtus, huraj.
modum, . datum die i7 decembris 1890 de '01"*
Licet die 12 augusti ,891 » Sacra Congreeatio En! Momahuml
num responderit ad 2: « Superiorem teneri l1*""" et fli-
gere quamvis plane videat necessitatem esse ficts!' P.reC‘^Us semPer indul-
giosam petentem eligere poL inter diverLf aTZ"' ^ 31 ” Ret
vel Sororum Religiosarum Superiores S^co T? ““«E
non obstantibus. Sorori petenri Confessarbl Slbi Ucere'
denegare ex motivis. uti aiunt, extrinsec! ’ ^ ^ C3eteris «"*
sit Confi^Clx dtoutetifa^o™1 'T® generis’ SuPe™™sa licite pes-
Et S. Congregatio Ne 'ot!L ef O, " ^ dene«are? E' Deusae.
num praeposita, omnibus sedulo pe!en“e * ^piscoPorum « Regula-
Ordinario, cuius indicii standum IZ, **
de Prop. Fide d voL °I r ^ ^04] 8?’ 88‘ ~ Cf* etiam Collectanea S. C.
2050.
S* C. Ep. et Reg., 2 iun. 1905.
Sanctimonialis N.. . j*
,inte religiosam professionem v-P!|d,S °SCU humiIliine exponit quetenus
normam proprio OrHini • ’ 1 a ProPriis redditibus disposuit, iuxta
Regularium 1^ Junii r86o aSSI®natain a Congregatione Episcoporum et
legitur3 pro Maristis in * ln Collectanea Andreae Bizzarri praescripta
acquo suo fratri ot nm ar ICU 0 ^uoad votum paupertatis , ut illos quasi ex
.... Iamvero frater nunc, ob^ 'ZZZ™*** Qcdtm' . . ,
nli concedere oratriv - > as necessitates, maiori subsidio indiget, quod
C An iu.vta normas a et’ ^uaPr°pter humillime postulat:
28 lunii igor dat:is i , ■ ori?reSlitione Episcoporum et Regularium die
reddituum mutarc? ^ SSlt so^a superiorissae licentia dispositionem
* Cf. N, 2017.
1 Cf. N. 201S.
3 Pag 806.
* Istae Norma
nstitutii \otorum simplicjUmm ^Uas procedere solebat in appro
’ Praescnbunt, ut eorundem Institutorum
bandis nor.i
alumni an'd
S. C. Episcoporum et Regularium
II. Et quatenus negative, ut S. Sedes praedictam facultatem indulgere
dignetur.
Pro qua gratia...
Sacra Congregatio E. morum S. R. E. Cardinalium negotiis et consulta-
tionibus Episcoporum et Regularium praeposita, super praemissis rescri-
bendum censuit prout rescribit:
Ad I. Affirmative.
Ad II. Provisum in primo.
[Acta S. Sedis, vol. XXXIX, p. 206, 207].
2051.
S. C. Ep. et Reg., 18 aug. 1905.
Ex decretis Apostolicis Neminem latet 1 et Perpensis , 2 et ex declaratio-
nibus super iisdem, a S. C. de Statu Regularium emissis tam pro religiosis
quam pro monialibus post vota simplicia ad professionem solemnem admit-
tendis, requiritur votum Capituli conventual s, quod quidem votum non
deliberativum sed mere consultivum est, ad instructionem animi Supe-
rioris. Qui Superiores, iustis de causis, professionem solemnem differre
possunt ultra statutum triennium, non tamen ultra aetatis annum vigesi-
mum quintum. Hinc saepe contingit ut Superior, post auditum Capitulum
conventuaie, dilationem decernat. Quapropter quaeritur:
An dilata professione solemni post Capituli votum, Superior teneatur
iterum exquirere votum Capituli, cum tempus advenerit admittendi candi-
datum ad professionem solemnem.
R. Negative.
[Collectanea S. C. de Prop. Fide, vol. II, n. 2218].
2052.
S. C. Ep. ct Reg., decr. 16 iuL 1906.
In approbandis seu commendandis novis Institutis votorum simplicium
iampridem praescribi consuevit ut a moderatoribus seu moderatricibus
generalibus tertio quoque anno ad S, Sedem Apostoli eam transmittatur
relatio de statu personali, disciplinari, materiali et oeconomico propriae
cuiusque congregationis. Ifuiusmodi eninr relatione singula Instituta,
quorum domus in variis extant dioecesibus dissitisque locis, explorata per*
spectaque fiunt eidem S. Sedi; quae idcirco continua providentia ea pro-
Primam votorum emissionem bonorum administrationem, usum et usumfructum, cui
maluerint cedere debeant (n. 115} apposita etiam, si placuerit, condmone revocabihtatis
istius cessionis (n 1 16); «revocatio autem et etiam mutatio horum actuum cessionis
licite fieri nequit durantibus votis situ licentia moderatricis generalis ' (n. 117}.
1 Cf. Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. et Reg., p. 853-855.
* Cf. N. 2039.
r ioo
Curta Romana
sequ. et, 31 quando a legibus deflectere videant,,, •
correctionibus mandatisque ad pristinam obserant C°hortationibuSsil
Cum vero perspicuum sit parum vel nihil revocarc polt_ '
relationi si, uti non raro factum L+ t utilitatis inessp P 1
facientibus, vix innuantur aut planc mticeanm^'^ <JUibusda>" ad
SSS; r«= i sSSsfec
coetu approbatum, cum omnibus et sina r’ m Penar‘° E-morum Patrum
Clbus generalibus Institutorum per modum m0deratoribus « mode"™
mareoporteat, communicandum esse censui t "0""' Cui *» «nfor-
pL7dienFh^S ^^eri^to Sdinar0 Pr0vidcntia '*** X
atncibus Institutorum vota simplici! mode^toribus et mode-
landari, prout praesentis decre/tenom °fi ™rmm AP°stolica Auctoritate
Ptopni cuiusque Instituti ad sinuuhs datur’ ut m «nennali relatione
‘«neto conscriptas et ab Eadem ln elencho hisce litteris
memores rationis quam Deo c„rH' e Sua “PProbatas confirmatasque
ftque examussim responLnt: ^nt -8""13*0"’ reddituri erunt, fideliter
individua mentione dignis non obstantibus!” buSCUm^ue etiam feciali et
instructio
SEU
ELENCHUS quaestionum
AD QUAS RESPONDENDUM EST M
UBUS INSTITUTORUM Vota °DERAT0RIBUS SEU MODERATRICIBUS GENERA -
S* S£DEM TERTIO OUOnrr , SIMPLI(‘rA PROFITENTIUM IN RELATIONE AD
quoque anno transmittenda. 1
1 - d occa Praemittenda.
Institutum ;i S. Sede obtim* ‘l.^Ero^at*°nis seu commendationis et quando
2- ~ Quinam sit fin;« ' Crit*
3 -Num titulus Instimf* SlTopu;s peculiaris Instituti,
socalninv aliquatenus nosi-m i * mLio assumptus aut scopus vel habitus
*- um immutati luerint et quanam auctoritate.
Haec Instructio post CoH" •
' ‘ prmam can 51q^ itenjqu< Canonici promulgationem parumper modifica»
P* 163), ct • ’ e R^giosis, decr. S mart. 1922 (Acta Ap-
5 r- 25 mart. 1922 (Acta Ap. Sedis, vol. XIV,
Sedis, vol. \(v
P -178-286),
S- C- Epicoporum et Regulanum IIor
• 4- " # Quot sodalcs ab initio usque in praesens, aut saltem ultimo vicen-
nio, habitum Instituti induerint. n
- • Quot sodales a fundatione Instituti usque in praesens, aut saltem
ultimo vicenmo, et quomodo ab eo recesserint, sive tempore novitiatus
s,ve post emissa vota temporanea, sive post emissa vota perpetua. Num ct
quot luerint fugitivi .
6. - Quandonam ultima relatio ad S. Sedem missa fuerit.
... I. De Personis.
a) De admissis.
7. - Quot novi sodales ab ultima relatione admissi fuerint,
i um omnes praescripta testimonia exhibuerint-
9. - Num speciali aliquo modo seu industria ad nomen Instituto dan-
dum quis allectus fuerit; et praesertim num ephemeridum ope moderatores
hunc in finem usi sint.
10. -(In Institutis religiosorum). Num litterae testimoniales per Decretum
Romam Pontifices > praescriptae in singulis casibus expetitae fuerint.
-Q“otlfs et super quibus impedimentis seu defectibus dispensatio
necessaria fuerit et a quonam superiore ecclesiastico concessa.
12. - In quanam domo et quanto tempore Postulantes seu candidati
commorati fuerint.
b) De Novit iis.
13. - Quot sint domus Novitiatus et num unaquaeque auctoritate S Sedis
institita sit.
H- ~ Quot novitii post ultimam relationem habitum Instituti susceperint.
J5* “ Quot nunc in Novitiatu deeant.
10. -Num Novitii a !’rofcssis rite separati existant.
17. -Num omnes habeant integrum exemplar Constitutionum.
- Num omnes ante professionem per annum integrum et continuum
in domo Novitiatus sub cura magistri degerint.
19. - Num, quantum et qua auctoritate, tempus Novitiatus ultra termi-
num m constitutionibus praefinitum prorogatum vel imminutum fuerit.
20. - Utrum Novitii primo novitiatus anno vacaverint tantummodo
exercitiis pietatis, an aliis etiam et quibus operibus addicti fuerint.
21. - Num durante secundo anno Novitiatus (ubi peragitur) novitii in
alias domus missi fuerint.
22. - (/« institutis Sororum). Num ante admissionem ad habitum et ad
Pnmam professionem Episcopus vel eius delegatus examen praescriptum
instituerit.
c) De Professis.
23- - Quot nunc sint in Instituto sodales a) votorum temporaneorum,
b) votorum perpetuorum.
* Ad interrogationes aut interrogationum partes asterisco notatas non nisi in prima.
P°st promulgatam hanc instructionem, relatione respondendum erit
1 Die 25 ian. 1848, - Cf. Bizzarri, Collectanea S. C. Ep. ct Rcg , p. 831, 832.
I 102
Curta Romana
2t ” m!"1 v'?Itemporan<:;' Mmper tempore debito fi,~ "
2J.-Num sodales tempore debito ad »L Ur"'" *««•*,
post elapsum icmpus votorum temporaneorum "l"' m,
2f). ■ Quot sodales sive professi sive novicii , ■
obtentu. «Itimain relationClr
d) De egressi! et dimissis.
*7. Quot post ultimam relationem al> rn8„„lt,
tus, b) ex |,r„le , tempotaneia e) ev „r„f. recesserint a) «
V * .i a 1 1 () tx proressis Dfcrni mu.'* '
in Constiti, tionib,1V'pm^Hpt^.daIlbU* **",PW #b*W«» '""uu
ni», oltle,,,;, ft^KiX ST^ireS^
-
. 3*‘ \*H Institutu virorum) Num in i;„ ..
<n ommlms observatum I. ierit Dtcntom ' «odalibu» scraper t
in casu professi perpetui vel et nomLiti
d*m’ **d ‘•■onsm,,,, in Ordine saco Moderatori ‘*mPor,,"'',r,,(" qui.
" Pruumtaerint trinam monitionenv ’ 1
°) immiserint. concesso . ’
eiusqne rationem dei,,,,,,, habuerint; te, d.i, ,
f) an, quoties et aua firnlt .*
3^. {/» Institutis Sororum) ^11™°°°***™°* sunimar*° motio,
quomodolibct constitutu, fSE f" cauia do»,
ad Astitutum attuh ram in eo «f9, ' UCr,t' una CUm supellectili qu,
33* ; Num iis quae propriis ‘hl"« f°4 l<‘mpwre *rcss,,H rcP"i*'baiur
cx InatitUto, necessaria mni .1 * " ' lll,N,:u' erant, iri casu egressu»
propriam familiam reverti Uerint' quihus tuto et decenter Iit
icvcru potuerint;
a *i
«) Ite domibus, REBUS. ^
34* ~ Quot domos Institutum k„u * . . ,,,^
|( quot habeat provincias uiiuvat, et m quibusnam dioeceiibui
35* An et quot novae |
ct an in omnibus interce* P°W ultimam relationem apertae fucrin
constitutionibus pni( <ln j 111 auctoritas <1 servata fiurit ratio
36. - Quot sodales di ver*™,™ , . wk
rentur , et ( m diversa <meRI 1 , n , ,um *n singulis domibus commi
•iddicti sint. Era 1 * ustiiuio exerceantur) quibusnam operibt
3 y •» ^ | j
* uiusiiam auctoritate **** r’ laiionein domus aliqua suppressa ftierii i
3^* “ Utrum singuli «od »1 .
nuiMI dormi ( . ‘‘ ca Pr°pr,as cellas hab< ant, an saltem in com
ratuin, I ‘qu< L'uhdc convenienter ab omnibus aliis sepa-
1 Cf. v I
C- episcoporum tt Regularium
1103
39. INum inlirmi» curandis separatus locus undequaque apt m, addictus sit .
40. Num pro recipiendis hospitibus adsint in domo cubicula suffii fenJ
ter, ut decet, a communitate religiosa separata,
41. -(/n Institutis Sororum). Num habitatio Capcllani sive confessarii
ingressum separatum, et nullam cum Sororum habitatione communica-
tionem habeat.
b) De bonis.
42. Quinam luerint ab ultima relatione annui reditui et expensa 4
a) tum Instituti in communi, b) tum uniuscuiusque domus,
43. Num ab ultima relatione sive Institutum in communi, sive certae
domus in particulari nova bona mobilia vel immobilia et cuius valoris
obtinuerint,
44 ■ Num pecuniam semper utili foeivore et honesto ac tuto colloca-
verint.
45. Utrum ct quam iacturam bonorum suorum, post ultimam relatio-
nem, fecerint, vel damna subierint, et qua de causa.
qh. Nuin et quae bom sive immobilia sive mobilia pretiosa abaliena-
verint, et qua facultate.
47* Num illm mu bonorum, quae capitalia vocantur, partem aliquam
consumpserint. ”
48. Num arca communis vel domus aliqua particularis aere alirno
gravetur, ei quanto,
49. Num ab ultima relationi nova debita contraxerint; quaenam et
qua auctoritate.
50. - Num unaquaeque domus procuratorem sive oeconomum, distin-
ctum a Superiore domus et ab oeconomo generali, habeat.
51. - Num Procuratores, sive generales sive locales, rationem suarum
"huinistrationum praescriptis temporibus reddiderint; et an hujusmodi
rationes modo praescripto examinatae et approbatae fuerint.
52. Nuin lites de bonis habeant.
53 Num in omnibus domibus adsit arca tribus clavibus clausa; et
an serventur leges ad rem latae.
5-1 Num et quo pacto pecuniam sive res pretiosas, a saccularibus
itas, custodiendas acceptaverint.
55' {In Institutis Sororum). Utrum dotes Soiutum nixta leges canoni-
tlf» in luto ac fructifero inVrstimento roJlocatiu fuerint; an tt quae carum
pars, quo modo et cuius permissu in ex jh usas facienda imumptft fuerit.
56- Num et quaenam legata pia seu fundationes in Instituto, ,iv< pro
Biissis celebrandis, sive pro operibus caritatis exercendis, extstant.
57. Num lmiusmodi onera fideliter adimpleta luerint.
5S Num pecunia, qua hujusmodi 1 mutationes laetae fuerunt, rit<
collocata et seorsi in ab aliis quibuslibet administrata fuerit.
59 Num Episcopo itixta Constitutionem " Condita». » * de huiusmodi
fundationibus ratio reddita luerit.
* Cf N
i ro4
Curia Romana
60. Quantum superfluae pecuniae in fine ciimci-k -
donubus m aream communem collatum fuerit M anni a
6l- - Ltrum sponte an invite 8 B
facta fuerit. usmod, pecuniae collatio ab omnibus
2. An superiorissa vel oeconoma habeat n*
pr° *"• «*-* «* »iC SKS*»» ‘V
v n , HI. De disciplina
a) De vita religiosa .
mensibus annis vel aliis certs^poriC^to^ ^ SingU‘is diebus
an fll^ qui quandoque pro ^ «
exununtur saltem concedatur tempus „f ;m , 'q"° e«rcitio communi
66. - i\um observetur Decretum fl j lI,ud Perag«idi.
«.entiae manifestationem non exigendam”0*)"'^'" ! quantum “d con-
nem: num pariter servetur decretum V q^?ad sacramentalem con-
n.onem eucharisticam; et an utrumque n Z° Tndentina 2 circa commu-
vernacula m communi legatur. 9 D etum statis temporibus lingua
0r^68ar|UK'm^tet^r^^ltd^lb,ta^™^^ta^e'confi^UOV'S tnCnnl° confesariUS
68. - Num praescriminn^ j , ate c°nnrmetur.
Sis reserv'ata fideliter observent^ ^ in Parte domus Religio-
69* ■ Num ReIifHo<;i<5 (r
Constitutiones in hac re servimur" PCrmittatl,r 'sutorium adire et an
addatur. ' ' d°mo odientibus semper a Superioribus socius
catechisticae^; g ^heantur institutiones
Sd famulos «eu convictores. “nversos aliosque alumnos nec non
iNiiin scrinta
‘Ut. tantum, typis edantur ^ ^ ad USUm Insti-
.73- - Num et quibus lihri. • EP,SC0P' licentia.
M np"S' so,a moderatorum Institi ?.nt,quis s,Ve recentioribus, etiam manu
tnst.tuti I.centia editis sodales utantur.
7:.^:r qUa""nd°m kalium legum.
* um omnia circi i
rum* ?rmt: ^UO:1^ litteras conv^ ^C.nera*e praescripta diigenter obscr^
M. u\ ' .quoaci ^^ctionem scrutato 0Cat0nas: *) quoad electionem delegato-
Sec vetA 0 |^ ^enerabs; f) uuoad Ct secretan*i d) quoad electionem
11 "cneralium. ectioncm Consiliariorum, Oeconomi et
\
l i,
( ‘ 1I,V Wnc.i S. C. de Prop. Fide, vol. II, 11.2225.
S. C. Episcoporum et Regularium
r 105
75* *s'um omnino liberum fuerit sodalibus litteras mm» ,k *
Superiorum exemptae sunt, sive scribere sive recipere msPe«ione
76. - Num lex de mutandis Superioribus post statutum tempus fideliter ob
servemr. Num, quot dispensationes et a quosuper bac leae imi,, ! '
77- - Num Moderator Generalis et Superiores Provinciales praesenntam
domorum visitationem rite peregerint. Praescriptam
78. - Num Moderator Generalis et Superiores sive Provinciales «w
ocales praefinitis temporibus consiliarios suos convocent, ut cum eis aZt
de negotiis S1ve Instituti sive Provinciae siv. domus. g
P' J v um m dellb"at‘™ibus debita libertas consiliariis servata fuerit
e , . uecer cantate paterna suppeditentur et
an forte sint qui haec sibi ab extraneis procurem.
82 - An alicuibi sodales sint numero insufficientes ita ut nimis eraven-
tur laboribus cum gravi valetudinis discrimine
83. - Num provideatur ne quid desit infirmis ex iis, quibus iuxta pro-
I Kh,!r CUmsqUe, condltlonem mdigent, atque ut in corporalibus et spiritua-
ibiu» necessitatibus qua par est caritate subleventur.
7 InslUutls Clericorum). Quot annis clerici vacent studiis a) litte-
rarum humaniorum, b) philosophiae, et c) theologiae.
Quatenus autem studia domi peragantur, quot professores singulis disci-
plinis tradendis sint addicti. 5
85. — Num omnes studentes:
_ a) integrum cursum studiorum perfecerint antequam e domo studiis
destinata exierint;
b) ante promotionem ad sacros Ordines studia per pontificium decre-
tum Auctis admodum 1 respecti ve praescripta rite perfecerint;
O caetera omnia a sacris canonibus pro admissione ad Ordines requisita
(circa titulum Ordinationis, litteras dimissorias etc.) religiose observaverint.
ofi. - Num Pontificia decreta statis temporibus publice legenda, reipsa
lecta fuerint. r
c) De operibus Instituti.
®7- - Quot personis (vel classibus personarum) beneficia contulerint
sodales iis operibus quibus iuxta scopum sui Instituti sese devovent.
. - Si numerus istarum personarum post ultimam relationem alicubi
11T|minutus fuerit, indicentur rationes.
89. - ( Pro Institutis quae stipem ostiatim colligunt).
(i) An ex constitutionibus clare et certo constet de iure seu officio
"hpem ostiatim colligendi;
b) N um decretum * Singulari** d. d. 27 Mart, 1896, ipsis Constitu-
tionibus insertum sit;
1 Cf\ Np 2020«
1 Cf\ N , 2029«
iQ
i io6
Curia Romana
c) num illud decretum in omnibus religiose
■ ^um ab Institutis Sororum h.K . .. ■ . er't-*tur.
90. - Num ab Institutis Sororum habeantuHn °bs'r''etUr-
aut valetudinaria pro personis quibuscumque etiam^ 0nlibus div«soni
tenus affirmative, cuius licentia et quibus cautelis VerS' ^
91. Num et quomodo Sorores in seminariis vel coit ••
cumque ecclesiasticorum virorum domibus rem ' coIree»s vet quibus-
assumpserint. ‘ m domesticam gerendam
92* - Sorores opera auaed im
tes aut parturientes aut chirurgi cultro incisoO ^ g' erga infan'
et habitu re ligioso indutas dedecere videntur ^ ^Uae 1 'r8*nes Deo dicatas
93. — Num Sorores, quae infirmis in privatomm A • .
praescriptas a Constitutionibus cautelas semnlJ^k^ “S lnse™m
quasi5 ab ipsis dependenf ' tfffique^^ institutum .Sororum
neant vel dirigant et quanam auctoritate ’ VC mdlrecte’ reli-
90. - Num post ultimam relationem
nova species operum aliis iam « Z k l novum °PUS' vel P°<™
auctoritate. m ex,stent.bus adiuncta fuerit, et quanam
98. - Num quereU^vel^ difficili tat '-US^0m'^U:\ irrePserint abusus et qui?
b) cum confessariis, c) Cum capellanis ^ cum 0ril'nariis locomm,
seu moderatricrgOTerairfeTet'11438 qVaestiones non solum a moderatore
generalibus, praevio maniro N*™ 3 Slngu,,s c°nsiliariis seu assistentibus
Quod si quis el iS” ?”' S,gnanda erant'
menti praeterea S Sedi jnis Scu assistentibus aliquid magni mo*
atque secretas littems 1 'fa f* putaverit- id P» privans
ditionis suae et sciat con« -• eP°tent- ^ erumtamen memor ipse sit con-
ventate alienum secretis .suam graviter oneratum iri, si quid 2
[Pii X Acta, vol. III, p , '”eris «Ponere audeat.
P- 347-355]. 44 5v “ Cf' etlam Acta S. Sedis, vol. XXXIX.
S C f 2053.
P- et Rcg., Mazarlen. et Civitatis Plebis , 7 dec. 1906.
Dubia. Episcopus \f- ■ d
quam vigere consuetudine2^16*1818’ ^U!c ^** cxposuit in sua dioecesi anti-
ter confessarium ordinari61*1' '■! CU/Us ’n monasteriis clausurae Papalis, prae*
tllr nempe confessarii e\f'n’ d,Up CX ^^^riorum species existit. Haben-
in casibus confessiones R man* turn generales, qui aliquibus tantum
nrnadam monialium contV^^ l i,arilm cxcipumt, tum particulares, qui qu^-
fessarii extraordinarii slv SSl0nem habit^iu liter audiunt. Omnes porro con-
SCoP* nec triennium obsen ^^ 14 eS f?'*c Particnlares, sunt ad nutum Epi-
priora sex infrascripta dub^01 *.nc Episcopus petiit ut solverentur
conFessarios monialium respicientia; quibus
S. C. Episcoporum et Regularium
1107
e, septimum additum fuit, ab Episcopo Civitatis Plebis propositum circa
confessarium puellarum m collegio degentium. 1 * Icum> circa
I. An antiqua consuetudo varios confessorios extraordinarios particulares
et gei ter ales deputandi toleranda sit in casu? yunicmares
II. Utrum confessorius, expleto triennio', ab Episcopo approbari oueat in
eadem commundate rehg.osa tamquam extraordinarius bis vel ,er in anno ad
normam Cone. Tnd., sess. 25, cap. 10, de Regul.? '
III. Num tolerari possit quod confessorius ordinarius, post elapsum trien-
nium, deputetur uti confessorius habitualis seu extraordinarius particularis
quarumdam monialium, quae altorum confessoriorum ministerium recusant >
r jElqUatenUS negat;VC: EPiscoPus orator facultatem petit aliquem ion-
f, mandi pro memastenis Mazarae ac Lilybaei, attenta confessoriorum penuria
V. An confessam extraordinarii particulares adstringantur levi triennii
quo expirato ventam Apostolicam pro munere prosequendo expetere teneantur!
U. Et quatenus affirmative: Episcopus orator a S. Sede exposcit sanatio-
nem omnium defectuum pro praeterito, nec non facultatem pro iisdem confes-
sanis excipiendi confessiones <id aliud triennium.
VII’ An confessarii ordinarii puellarum in collegio degentium durare debeant
aumtax.it ad triennium, quo elapso, nequeant per aliud tempus confessiones in
eodem collegio recipere absque licentia S. C. Episcoporum et Regularium?
Hisce super dubiis haec S. C. EE. et RR. votum duorum ex suis Consul-
toribus exquisivit, ab ipsis etiam expostulans utrum et quomodo expediat
reformare ius in subiecta materia constitutum.
Consultorum vota. Prior Consultor praemittit legem unius confessarii
ordinarii conservandam esse, sive ob directionis spiritualis uniformitatem
si\e ad abusus devitandos. Siquidem Benedictus XIV, Bulla Pastoralis curae. ,
diei 5 Augusti 1748, 1 quamvis huius generatis legis rigorem in nonnullis
casibus temperasset, tamen unicuique moniali peculiarem confessarium
habitualem pro libito sibi deligere vetuit. Haec deinde lex pluribus decretis
confirmata fuit, atque per Normas diei 28 lunii 1901, art. 140 extensa fuit ad
sorores votorum simplicium. Attamen unius confessarii ordinarii lex minime
■ •>
respicit saeculares personas seu educandas , quae ctim morualibus vel sororibus
vivunt; quin imoiuxta decretum huius S. C. diei 27 Aug. 1852 2 moniales, qua-
vis ex* causa extra monasterium degentes, ct sorores, ad tramitem Normarum,
art. 149, quoties in publica ecclesia confessionem suam peragunt, apud
quemlibet confessarium pro utroque sexu approbatum confiteri possunt.
Insuper rigor unici confessarii ordinarii per trinam praescriptionem
moderatus fuit. Prior videlicet consistit in triennali eiusdem confessarii
mutatione non obstante contraria consuetudine, sicut decrevit hic S. O.
die 4 Martii 1591, 3 15 Febr, 1 593 r * 26 Nov. 1602, 6 10 Martii 1634, 6 mense
* Cf. N. 388.
J Cf. N. 1964.
1 Cf. N. 1440.
* Cf. N. 1476.
8 Cf. N. 1614.
* Cf. N. 1743-
Curia Romana
l10** Curia Romana
l;inuam 1847,1 et in Nomis , art. 142. Qua7niutati7~' " — ^
apud moniales et sorores, necnon apud mulieres eto^lf Iocum habet
viventes quae unicum confessarium ordinarium retinent n W Comm^nitate
eas quae, licet vitam communem ducant nuo^i ’ <>n aiJtem quoad
ecclesiis publicis confitentur ac proinde ’ unum 2.!?”” de “usa in
non retinent. Altera praescriptio invenitur in const tutin f r' 0rdina™">
ordinari, a Cone. TriJ. decreta, = atque confirmli o COnfe*"Ti extra-
servata in Normis, art. i43, ubi edicitur i “ Benedict0 XIV et
" «“narius bis, ter aut saepius in anno oiki^To", C°nfesar®
mulieribus et puellis in communitate degentibus c 1’ V'ge‘ Ctiam P»
ordinarium habentibus, minime vero applicatur n""' C0nfessj™">
sese confitentibus in publica ecclesia. Terria t, J , 'bu:! vel sororibus
peculiaris confessarii extraordinarii facta sin T Cm c er0Sat,° est concessio
ad iustam ipsarum petitionem; sicut statuum 'f m?niabbus Vcl sororibus
dictina, in decreto Quemadmodum, 17 Dec 1800»^- mvatat4 Bulla ne”c-
respondit: ^ B ' ‘r ad P™P<>s.ta dubia ita per ordinem
Hter^S* extraordinarios particulares habitus-
mative quoad confessarios extranrdm dmanos ea.rum confessarios; affir-
propositos ad normam decreti QuemadmodZ^^ Religbsis
narii et antequ^^la^^fu^rb ^l^r6'1^111 triennium confessarii ordi-
nium. PSUm tuent allud a praedicto officio vacationis trien-
1 ia rem confe^ariu,^' praediemm qUand°<?ue ohtinere poterunt, in pecu-
lustis de causis, indigere se on Ci,sanum> cuius consilio et opera,
indiscreta affectionis saieulani ite n-°n CX ?ninii Ievitate neclue ex
tl°nc. Cfr. Normae art m * 1 C Praevia requisita Ordinarii approba-
IV. Affirmative stanA *\5' i
Ordinarii iudicio, sed pro toto mon^e.hf neCeSS,'tate- Prud<:nti eiusdera
Ad VI. Affii^i" Prim° et ««io- '
sed pro toto monasterio pr'niam Partem! ad secundam partem affirmative
Ad VII. aAffirmative ad nrim. iW^
P°sse pro tiennio immedfv^P m partem; ad secundam partem, non
confessiones in eodem r n • quentI» abs<Iue icentia S. C. EE. et RR.,
Demum r. collegio audire. * 1 |1H
emum Consultor nr^-
rc constitutum proponit* P tClpua reformationis capita in ius bac de
officio nonnisi ad annum !|€mpe J) confessarius extraordinarius insuo
dum vel etiam ad tertiiim'6^0'0^ ^ ^U° c^aPS0» confirmari possit ad secun-
confirmatione ronfessan*; aTlnuirit *uxta ea quae statuta sunt pro triennali
1 Cf. N. . rdman,: 2) confessarius ordinarius post expletum
* Sess, X\V Am I ■ ,
3 Cf. X Io reVtl«”butl p. ro>
reqularibtti, p, ro
s. (.. Episcoporum et Regularium
1109
| n^lmlTdTtlrnipi? WC
I mutent; 3) etiam Regulares esse possint coLS" 0X^1^^, "°"
exercitiis spirituales^) Ld^c J^us^ffi « *
mortis articulo » iuxta Normas, art. , .S sed »;« ?*“'“ nedum “ in
infirmitate ultro libenterque offeratur! ’ " 8raV' et Penculosa
mcnialibus statutam fuissePa extraordinarii pro
I nec non ad mulieres et puellas in communitate rivente cT^ p"***
Conditae a Christo I et Normae. Quod attinet ad confessarii etratrr l'
qui m casu speciali confessiones audit, Benedictus^ XlV b T n ?""1’
determinavit casus in ouibus lir^r n,P i r ^ n Cltata tres
vel sorori concedere, nempe in casu vravis inf?™ ,™afessarlum al'cui moniali
tiae adversus confessarium, deniqul cum i^SCp^io^r2 3"
ahquofic^ facu,tatem Petit confitendi
Benedictus X I V concedendam esse deerat pJS, f'
It ? 2^1’ et in dr t0
casum omnino specialem ab hae V 1 “ Sl a"tem P™pter
stolicurn, arbitrio r! T d,seedendum esset, indultum Apo-
hic S 0. declaravit.^ ^ remittendum» necessarium esse saepe saepius
praeda woiloV^ ,nennalis mutatio,,ls confessarii ordinarii inducta fuit ad
Eum orWdX:'tSUSa, qU‘ T’r “ 'r"6 C0nfessarii « parte monia
narii m„f,.P ' at-. ,uxta Consultorem, ex frequenti confessarii ordi-
ficult^ pnmri!.T mmUS malumS't’nit!'r- Sane h°c modo moniales dif-
confess., .:,, ' , conscientiae quieti providere possunt, cum unusquisque
“dem d"rectfoVom -1"6 ^ "* animas diri?at- dum e contra
dirigend i TT° neCCSSar,a est ad animas » perfectionis semitas
matur d,u,um0 commercio magis animarum communitas fir-
■perium sel« v “ P ,S co"fessario confidunt ac animam candidius
detegend’; n ver0 moniales plerumque refugiunt ab onere arcana cordis
humur ,, . Z° ™n,“' ac. proinde a via maioris perfectionis retra-
Hinr „ii • P e.m . confessarium ordinarium uti particularem petunt
contro Verriae*1 fi! ' "* “>Se’.8j * ^ dir«ctione orian~r ««*-., L ac
m ,nj , tT" Partlcularesi ejuod non verificatur in locis, scilicet in Ger-
ordinariuwu n I"81"*’ Rclgl°.' Ho,.land,a- AngIia- i" quibus confessorius
sd, .1 observat triennium; ibi enim pauci admodum et pro casu
3 ' ‘Sputantur confessarii particulares extra ordinem. Caeterum egregio
tr \
l f \
<'44
20 Uj
1 1 10
Curia Romana
f k
- i
* J*
i pf
►■i
H
viro videtur nimis odiosa, praeter indultum Apostollr ~ ■!
fragiorum ex parte monialium ut confessarius ordin „ , praesta'io mif.
perseverare posset. * manus 1x1 suo munere
Transiens deinde Consultor ad supra relata dubia solvenda •
dendum censet: 601v enda, sic rcspon-
Ad I. Affirmative quoad confessarios generales extra^- ■
quoad particulares. -\traordi nanos; negative
Ad II. Nihil obstat.
Ad III. Provisum in primo
Ad IV. Provisum in tertio.
Ad V. Lex triennnii tantum confevanum r a •
Ad VI. Provisum in quint” t0nlessanum ordmanum obligat.
Ad VII. Provisum in tertio
* 2£2r« ^raSisocrr r* .* « —
solus adimplere posset licitum sii- Fni manus vix suum munus
confessarios ord!nan„ d unl .TK7 SU° Vel
rius ordinarius officium su "m exerc -.r ^ ‘m°vibil“! 2> conf^‘
Episcopi autem et alii Superiores visitatinm " atten.datur ad IeSem triennii;
rcpererint, corrigam etiam per confessarii PeraCta' abUSUS’ qU“
sarii ordinarii etiam in conununitnrihn. ord,man‘ «notionem; 3) confes-
mantur, e clero quoque regulari mo*uaiium Episcopo subiectis assu-
Resolltiones. Emi Patres S. Congr Eoisconnn.m d 1 • •
comitiis generalibus diei 7 Decembris innfi Regularium m
responderunt; ris 1906, omnibus sedulo perpensis,
quoad particulares exceht ^ co,rfesS!‘™os extraordinarios generales; negative
Benedicti XIV. ' ' P‘ determinat‘s m Consi. Pastoralis curae i
excepto casu quo oh !’'lte‘/l.,am annus ah expirattone triennii elapsus fuerit,
queat, ^ Pe,lurta,fl confes sar iorum Ordinarius aliter providere ne-
Ad IV Relormato d^ wsibusf de quibus in primo dubio .
rum penuria Qrdinn*; /-*0’ ^ °luatenus negative: An, attenta confessario-
Ordinarii sed tam, confirmare possit? — Arbitrio et conscientiae
Ad V. A egZT eXtraorJi>~ generalem.
Ad VL iVon iHih&ere ,
non respicere rnlL„, & C°nJti’*u>ll) ordinario pro singulis monasteriis deputando
i " couegia puellarum.
fActa S. Sedis, vol. XL, p. 73.?9]
S, C. Episcoporum et Regularium
rm
2054.
S. C. Ep. et Reg.f Romana , 1 8 ian. 1907.
Dubia. Haec S. Congregatio circa erectionem confratemitatum laicorum
m monasteriis monialium die 6 Nov. 1595 sequens decretum in Tirasonen
edidit: 1
s Non placet Sacrae Congregationi Regularium negotiis praefectae ut in
monasteriis monialium sub quovis titulo instituantur confratemitates laico-
rum, ad tollenda quam plurima, quae ex huiusmodi institutionibus suboriri
possunt incommoda. Quocirca cum oppido de Alfano istius dioecesis in
quodam monasterio monialium sancti Dominici societatem Nominis Dei
erectam esse resciverit decrevit eadem Congregatio ut Dominationi tuae
rescriberetur, quod ego. his litteris praesto, ne in posterum sive supradietam
confratemitatem sive alias similes quovis nomine in monasteriis monialium,
aut institui aut institutas exerceri permittat... ».
Huic decreto inniti videtur etiam responsum S. Congr. Indulgentiarum
et SS. Reliquiarum in Andegaven., die 29 Febr. 1864, ad IV.2 Cum enim
proposita esset quaestio: «In Gallia cum minime existant Religiosae a
S. Sede approbatae et aliunde piures adsint communitates quasi-Religiosa-
rum, quae scholas dirigunt et congregationes habent puellarum tam exter-
narum quam alumnarum, valde utile esset confratemitates erigere in earum
ecclesiis; quaeritur, an possint erigi? »; responsum prodiit: « Non expedire ».
Ex altera vero parte Leo X 1 1 1 die 7 iulii 1883 permisit ut confrater-
mtates SSmi Cordis Iesu etiam in sacellis Religiosarum institui possint,
nulla habita ratione distantiae alias praescriptae. Similiter iam Pius IX
Brevi 26 Nov. 1861 cojncessarat, com Vaterni tatem Immaculati Cordis
B. M. V. pro conversione peccatorum erigi posse in omnibus domibus, in
quibus catholica iuventus educatur, dummodo sint ab Ordinario recognitae
el habeant capellam propriam. De facto congregationes B. M. Virginis et
filiarum Mariae saepissime erigi solent in domibus Religiosarum, ubi
Pue lae educantur scliolasque frequentant, ita ut etiam puellae externae
admittantur ad pias istas congregationes.
Ex usu igitur et praxi tum intra tum extra Italiam decretum illud supra
memoratum Sacrae Congr. EE. et RR. restringendum esse videtur ad
monasteria monialium, quae strictam observant clausuram, et ad confrater-
nitates laicorum utriusque sexus, quae utique si in ecclesiis talium monaste-
riorum erigerentur, incommoda non levia producere possent. Quando vero
agitur de illis puellarum congregationibus pusve unionibus, quae in donii-
Bus et sacellis Religiosarum ad fovendam iuventutis pietatem rectamque
institutionem fundantur, damna illa vix sunt timenda; imo res ipsa postu-
lare videtur, ut in ipsa ecclesia seu sacello Religiosarum et non alibi eri-
gantur.
1 Cf. N 1544.
2 Cf. Decreta Authentica S. C- Indulg., n. 4°3-
f i*
\ /l | J
! f/ ^
Nq k
' M
i )
*
J
1 1 12
Curia Romana
Quapropter ad omnem tollendam haciTTrfiftTT ~~ ~~—
pro solutione oblata fuerunt: ‘facultatem sequenti, a . .
I. decretum S. Congregationis EE et RR di • e, v * *
T, 7 £" conSreSa“ »nes puellarum in domibmet sacelli Zr ' S9S
ir. Wntm * pro/t/W,^ ert^Wt' confraZl l Rel‘g^arum 7tZ
edZwt l c£ZJZtTum' WZSt
77 * '7^ -<WA,J ct™gaZZZZ%ligioA :
Religiosis docentur et educantur? Pallarum, quae a praeiil
, V0TUM Consultoris. Electus vi, „
S. C. EE. et RR. diei 6 Nov. ,S95 neLon" ait ° • '”7 • SUprarelati decreti
S. C, editi die ic Martii imn n m aRenus huic similis ah mA
decretorum, an scilicet haec d^^rhab^d ‘nStituit. circa florem horum
particularia. Contendit nullum ex hisce d * 7' Ut' generalia «I potius
generale, quo S. Congregatio prohibelt^S^8 ** f°rmal*
m monasteriis monialium. Insum «,• ■ °^em con Paternitatum laico-
' [Sov* 1 595 * Tlod est documentum nnpr™ cecretum m Tirasonen . die
culare decretum pro particulari dioecesi datfim^A^ ha° materia- est parti-
decretum merito haberi ab auctoribus uti 7 t"3™" SUbdit huiusmoiii
hitionis in eodem adductum ita sir \ g aIe> quum inotivum prohi-
respiciat. Idque eo vel magis quia r CfUt moni5,ium monasteria
mens Congregationis contraria hui» ^ra^.ato decreto affirmatur generalis
apparet etiam ex explicita annlint Sm° i erectionibus, quemadmodum
S, C. ad casum particularem in^^03^’0/'* ^Uam dicti decreti fecit eadem
d]t Proinde, sive spectetur doctnYrrii*1 &matcn' dlf* 26 Aug. 1891. Condu-
decretum praesertim in Tirasonen dm& ' ”U^pretatl° sive etiam authentica,
habere ac prinde generalem pcc v . . ^ov* 1 595 vim decreti generalis
con fraternitates laiconmi erigantu^ lbltl°nem ne in m°malium monasteriis
Inquirit praeterea dc huhfs nmkikv- • . I
sub vocabulis confratemitni » 1 Ionis extensione, quid nempe veniat
cou fraternitas in iure dcte lmcor'">' et monasteria monialium . Porro vox
pui unione, congregatione _r^|na!Um sensum non habet, quum etiam pro
omnes ad triplicem elass m Ij10 °Pcre usurpetur. Attamen associationes
stricte sumptas; 2 ad mnf • T ' VCI Possunt> nempe; 1 ad con fraternitates
latissime sumptas seu pias unhT^^o laTe sumPtasi 3 ad confraternitatcs
lum associationes ad CSJ . e postremae definiri possunt: fide-
tr:l prima et secunda crmfV ? et.cantatiS °Pera exercenda institutae. E con-
sunt constitutae, uti emiti 3 ern'tatllm species ad modum organici corporis
uiei 26 Nov, 1SS0.1 Diffi // ^ ^ CCref° Urbis et Orbis S. C. Indulgentiarum,
eo t>st quod prior destin-it^0*13 V.er<) ,ntcr primam et secundam speciem in
ct mnuitur a decreto dicr ^1Qct*^rn ad cultum publicum, ut tradit Ursaia,
‘^unguuntur « con fraterniora ‘ f Urbis, diei 25 Aug. 1897, ubi
corpons et cum sacco con t . ProPrie dictae, idest ad modum organici
1 Cf Decr 1 i tutae» a c°n fraternitatibus late acceptis».1
ecritj Authentica S C inf| 1
Ucc,anea S. C Pr_ nc^lg‘* n* 453.
rt'P. hide, vol. II, n. 1980.
•S. C. Episcoporum ct Regulari ,
tum
M13
Atque gencratim antiquiores auctores quando loquuntur simpliciter de
confraternitatibus, loquuntur de confraternitatibus quae praecipue ad divi-
num cultum mst, tutae sunt, ut habet Bassi (De sodalitiis quaesi. ,, „ 7
Htnc ettam prohibitio S. C. EE. et RR. certo cadit super confrate ni.ates
prtorts spectet, quae propne la, eorum confraternitates appellantur
Quoad vero duas ahas species, triplex fieri potest hypothesis: scii i quod
ictatio componatur ex personis utriusque sexus vel etiam ex solis feminis
associatio componatu
ex toto vel ex parte saltem monasterio extraneis; 2 quod associatio compo-
natur ex solis monialibus; et 3 quod componatur ex puellis quae sub monia-
ji.m custodia educantur. Porro si agatur dc prima hypothesi, idem dicen-
omn est quod de laicorum confraternitatibus; quia incommoda quae Sacra
c . etc,KK- ex',tare ^tendit, heic quoque verificantur. Cfr. Theodorus
a Spiritu Sancto (tract. dogm.-mor ., de indulg pari. 2, cap 2)
Relate ad alteram hypothesim quaestio fit a doctoribus. an scii, mor.ia-
es adscnbi possunt confraternitatibus. Ephemerides Monitore ecclesiastico
{vol. 9, part. 11, pag. 91) tenent hoc in genere approbandum non esse sed
justis intercedentibus causis tolerari posse ab Episcopo; et citant epistolam
p L' bE’ et RR- diei 1 ^Iarfh 1782 ad Episcopum Albinganensem, 1 Et
rascucci (Part. n, de monialibus , pag. 94) alteram refert eiusdem S. C.
epistolam diei 27 Oct. 1593 ad Archiepiscopmn ladrensem. Attamen Acta
1 pro societate SS. Rosarii ( vol 1, cap. i, 10) tuentur posse monia-
e.s adscribi confraternitati SS.mi Rosarii, et ad rem referunt Breve Pauli V
diei^Apr. 160S ad Archiepiscopum Remcnsem. Afferri etiam potest Breve
n IX diei 11 Aug. 1871, quod supponit monialcs adseribi posse confrater-
nitatibus SS.mi Rosarii.
Quoad vero erectionem confratemitatum in monialium monasteriis et
quidem pro solis monialibus, praefata Acta S. Sedis (vol. 1, n. 8) tradunt
hoc fieri prohiberi a iure communi, pluribus citatis S. C. EE. et RR. decre-
tis. Haec tamen decreta, Consultori non videntur continere prohibitionem
erigendi confraternitates pro solis monialibus, quamvis ipse admittat huius-
modi confraternitates approbandas non esse. Et sane ex his adseriptionibus
et erectionibus facile oriri possunt gravia inconvenientia contra regularem
observantiam ac potissimum abusus contra legem clausurae. Quod si nul-
lum ex his inconvenientibus et abusibus timeatur, nihil prohibet, iuxta
ipsum, quod huiusmodi adseriptiones et etiam erectiones, de consensu
tamen Ordinarii, permittantur.
Relate ad tertiam hypothesim contraria potius tenenda est norma, ut
nempe foveantur adseriptiones ct etiam erectiones piarum associationum,
dummodo non obstet regularis observantia monasterii; expedit enim ut
educandae assuescant iis operibus quae inserviunt ad pie vivendum in
mundo et quam maxime iuvant ad pietatem et caritatem fovendam.
Restat dicendum quid veniat sub vocabulis in monialium monasteriis.
Nomine monialium veniunt sensu proprio tantummodo feminae quae vota
so lemma emittunt jn aliquo approbato Ordine: et monasteria seu conventus
1 Cf. Buzarri, Collectanea S. C. Ep. et Keg., p. 394, 395
1 1 14
Curia Romana
dicuntur loca quae ipsae habitant et iteneratiZ T
Cfr. Normae S. C. EE. et RR. pro novfa instituris et ' Re8«lW«
haec decreta per se respiciunt dumtaxat monia L , '^'"" ®*4'
que monasteria. Facile autem intelBgiL qS oe^m SUmptas
ebent etiam capellae et ecclesiae publicae scii evtr nJ0nastena intelliji
vel magis quod in capellis internis, ratione’ clausn daUsuram sitae, eo
mr’XuncUefitCOnC‘Pi PMCSt regU'aris erectio confrate^itlmnTr tenen-
iNunc fit quaestio, num prohibitiones tum la'corum.
solemmum earumque monasteriis valeant etiam oroZ m?,niaiibus «Horum
phuum earumque domibus. Apud auctores milfi 0rOnbus v°torum sim-
EE. et RR. relate ad hunc casum , , llum citatur decretum S C
«fidi, (tom. 7, pag. 637) halx;ur aPud Analecta iuris L
est ut sorores recipiant in suis ecclesiis nias e VefrS10: “ Res Pkna periculis
agatur de confraternitatibus Iaicorum stricte sumptis”*61"1^163 & Sane si
de quibus decreta S. C. EE. et RR secl etiam °" “ Um lncomm°dar
menda sunt ab huiusmodi erectionibus eum gU1Vla inconvenientia ti-
generatim non teneantur lege clausur ,e p , r S°™res votoru® simplicium
nuis applicanda sunt decreta S C EE er rd 'S‘ 'rg° a fortiori h>sce insti-
generatim a doctoribus lesislatin nm m • m' Pf° moniallbus lata: caeterum
portione, sororibus votonim simnlic^,' appllcatur etiam. d«a pro-
eadem est ratio, ibi eadem debet esJiuris ™tam mr,s regulam: ubi
Pag. 628 m nota). JtspostUo. Clr. Acta S. Sedis (coi. t,
Cum tarnen hac sorores *
facilius admitti potest in earum Iege PapaIis clausurae
pro solis feminis. Habetur ouidem * t sacellis erectio confraternitatum
tiarum in Andegaven. dici 20 Ech/A* rela‘um decrctum S. C. Indulgen-
generalia sint et respiciar,: ' 4; s®d cluamvis verba huius decreti
larum quae in hisce domibus educantur Confraternitates. etiam favore puel-
videtur continere strictam nrohih V * erectas, tamen decretum hoc haud
sunt importare potius innmvne+t 1 J°nem, quum verba Non expedire dicenda
ptam. Quare doctores f icilp -irt prohibitionem stricte sum-
iom * 3. «• 7°-s); Concilium Plen A_ nt excef tlones- Cfr- Wemz (Ius Decret,,
pro associationibus Filianirrv at * encae ^atmae (tit. 9, cap. 4) praesertim
• Eebr. 1879 p« archi>^ 1 ^ael '“cnptum S. C. Indulgentiarum
personae utriusque sexus itionis perpetuae, cui adseribi possunt
Cum congregationes T t* ,a^9S
habeant cum confraternitat h anorurn, saccu^rium similitudinem aliquam
confraternitatibus valeat etb US’ tluaer* nunc potest, an quod dictum est de
hic sermo esse nequit de ererri ° C”ngrc^ationihus Tertiariorum. Uti patet
v cl sororum votorum simnl' 10ne Crt*!" ^ ^rthnis favore ipsarum monialium
tiarum diei 16 Iulii 1887 nr^k^’ ^UIa et ‘P®36 ex decreto S. C. Induigen-
risci Assisi ensis, 1 ac proinH*» 1 fntUr Ascribi in Tertium Ordinem S. Fran-
ertlos Ordines. Quoad ven rat^on*s Paritatem etiam in omnes alios
extraneos, idem dicendum est quod de con-
1 Cf. Acta S. Sedis vol XX „
P- m. lia.
episcoporum et Regularium
11 1 c
fraternitatibus, scilicet pro puellis educandis
Tertii Ordinis tam in monialium
votorum simplicium; pro aliis extraneis haud vadetur erigi posse Tecde'
vd oratoriis sororum votorum simplicium, dummodo agatur de solis fLi-
cussfsESd.LeU i80rifo Emi S’ C0ngr' EE‘ et RR ' mature dis-
cussis, die i8 Ianuani 1907 responderunt:
Ad I. et II. Prohibitionem S. C. Episcoporum et Regularium diei 6 Xov 1 -n -
ZceptTinlicleZ6 RfrbaU‘r tantUmmodo ai ^on fraternitates stricto smsu
acctptas m ecclesns Religtosarum votorum solemnium , valere etiam oro eccle-
st, sororum votorum stmplicium. Quod vero attinet pias associatione, oL
tantum ex multenbus coalescunt, nihil obstare quominus in praedictis eicllm
—rir/’ eri8‘ pos-si,,t Si vem asau" * ** «-oLoTs
oCruZeritNl. mTT Pn,denti arbitri° et conscientiae Ordinariorum,
quorum ent asstdue advtg, lare ut omnia rite recteque procedant.
[Acta S. Sedis, vol. XL, p. 141-147].
2055.
S. C. Ep. et Reg., Pinerolien 19 apr. 1907.
a vSaZeD,rMACV ’ '? Pi-'rolicnsi «‘a‘ «ceterium monialium
“ , M' ' ' g° ‘Vtamime cum clausura pontificia. Ipsarum
autem constitutiones, quae approbatae fuerunt ab Urbano VIII et a Cle-
mente XI, circa Religiosarum funera sub art. jo praescribunt quod, defun-
cta aliqua sanctimoniali, vocandus erit parochus loci cum duobus presbv-
teris adsistentibus pro sepultura peragenda. Insuper in directorio art n
legitur quod Sorores, in signum unionis cum clero, peculiarem observan-
lam fovere debent erga parochum localem, qui easdem funerare tenetur
absque ullo mre aut aliqua practensione super monasterium vel ecclesiam
At cum exinde nonnulli exorti fuerint abusus, Ordinarius dioecesanu s
dte 19 lunn 1788 monasterium in casu dispensare sibi licere duxit a dicto-
rum articulorum observantia, ius funerum tribuendo confessorio ordinario
monialium; quod tamen nonnisi decreto 16 Maii 1817 ab hac S C ratum
habitum fuit atque dein die 30 Nov. 1853 confirmatum. Interim anno 1865
suppressis monasteriis et prohibita tumulatione intra claustra, R.mus Rinaldi
tunc Episcopis Pineroliensis, instante parocho Sancti Mauritii, in cuius ter-
ritorio situm erat asceterium monialium Visitationis, die 5 Maii 1866 decre-
vit ad eumdem parochum spectare ius recipiendi cadavera sanctimonialium
ad ianuam clausurae eaque comitandi ad coemeterium, soluta tamen taxa
libell. 20, etiamsi ipse ob specialia adiuncta non interveniret. Huic episco-
pali decreto, licet invite, tunc obtemperarunt moniales Visitationis, sed ex
superventa morte dicti parochi a. 1905 occasionem nactae sunt eamdern
quaestionem iterum excitandi, atque, postquam incassum petierunt a Capi-
1 1 j 6
Curia Romana
tulo cathcdrali, a quo pendet paroecias AlamZr ^
privilegiis, ad hanc S. C. confugerunt. ' ’ re'Jmte^tionem i„ „ •
Animadversiones, Favore monialium -i Visit ,■ "
‘Uns C°mmunis Regulares privilegio gaudent f ® observ«tur quoj .
r-ssc enixure i^W&aas1'
declaravit etiam «pro monialibus strictedtr"^ Febr' «•£«£
. attls’ quarum cadavera deferri possunt I ’ ^ ,unsdlctiom Ordinarii
abearum ,|anis ab interventu prolneneteriUm mod° P^edic "
P cibus tamen privilegio exemptionis fn„, , c“m votis tantum sim.
une enim locus exemptus loco evtn r °?Ur a '“risdictione ordina™
modum ,us funerandi in monasteriis «to“m^h,alibus- Hinc
commu"' EpiSC°Pi b'n*S‘ toJ,8wnU“US va,oria ^'"«Sdum
5,^2 SKT
r ;; - *- «o. res
sunrT' i tCra Vero parte f«vore parochi S M. • ••
B. M VtJ aitlCU!1 constitutionum et dire^™” adnofat.ur in P»™s quod
ut evin/t pracscr'bunt earum subiection . C °ni I?on abum a Visitatione
funerar' 1 eham uni° foveatur cum eorn.'""»1 pa™C.bo ,0cali quoad funera,
le„iat. 'a P-fatac sanctimoniales habenda™ tcc esiast'co- Hinc in materia
eguitum pro aliis monialibus striet e H extra '«• commune privi-
Bu ad 22 . i7<j9 hae;~d?. Praeterea Clemens XI in sua
subiet- * rL’ u>l oportuerit, Ordinarion 3 i* <lUOad moniales Visitationis:
sub et s, opera impJorare nequaotn, ' ™? lo?Iiu™. ^«rum iurisdiction
ouand qUOrUm 'ntui|u lata sunt r raetcrm'«etis Accedit quod incon-
quando nempe parochus S. Mauritii ™ T huius S' C' a- '«'7 « 1 853 ,
«m, omn.no cessarunt a. iSfie ouumT * intra claus‘ra
constitmio tessan,e causa, etiam vis d> pisL0pus contrarium edidit decre-
S s! “ , “ Ct dircct°rii denuo ^°gat,°nis cessavit. « dispositiones
laedehatn n iUlS reSCnpt‘s Rdt ut cone ^ '^arC l°cpcrunt. Praeterea mens
e e„ntr ’’ ?“Um Par->chus exequias "f ,ran<JuiUi«a‘> monialium, quae
nra actio paror h; , * ^uias persolve hat in irv^ * ■ * j'
adesse videtur 1,. v ommno extra insum , t P monasterio: hodie
suo imo seu n pracscnP,i„. Z \ ,eVolvitur; Caeterum in themate
f 1 derogatione suis • a ^9 annis moniales Visitationis
OH^titmionibug statuta non sint usae.
1 Cf N to
Cf. N
1 975
1-/
i t
sus^T^cmT^'1”' a R'"‘" Rinaldi Episcopo p"‘"0/,ensi die 5 Maii ,866
“Td? diCi 19 ^ RegU'arium in P^^rio
lium spectat ius agendi ea^’ “d C°”feSSarium moni^-
[ Acta S. Sedis, vol Xf a -,,q _ i
s vui, p. 728-73 rj.